Gujarati

Adjoint and inverse of matrices Questions in Gujarati

Class 12 Mathematics · 3 and 4 .Determinants and Matrices · Adjoint and inverse of matrices

467+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 50 of 467 questions in Gujarati

351
EasyMCQ
જો $A$ અને $B$ વ્યસ્ત શ્રેણિકો હોય,તો નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું નથી?
A
$\operatorname{adj} A = |A| A^{-1}$
B
$\operatorname{det}(A^{-1}) = [\operatorname{det}(A)]^{-1}$
C
$(AB)^{-1} = B^{-1} A^{-1}$
D
$(A+B)^{-1} = B^{-1} + A^{-1}$

Solution

(D) વ્યસ્ત શ્રેણિકો $A$ અને $B$ માટે,નીચેના ગુણધર્મો સાચા છે:
$1$. ગુણાકારનો વ્યસ્ત એ વ્યસ્ત શ્રેણિકોનો ઉલટા ક્રમમાં ગુણાકાર છે: $(AB)^{-1} = B^{-1} A^{-1}$.
$2$. શ્રેણિકનો એડજોઈન્ટ તેના વ્યસ્ત સાથે આ રીતે સંબંધિત છે: $\operatorname{adj} A = |A| A^{-1}$.
$3$. વ્યસ્ત શ્રેણિકનો નિશ્ચાયક એ મૂળ શ્રેણિકના નિશ્ચાયકનો વ્યસ્ત હોય છે: $\operatorname{det}(A^{-1}) = [\operatorname{det}(A)]^{-1}$.
$4$. સરવાળાનો વ્યસ્ત સામાન્ય રીતે વ્યસ્તોના સરવાળા જેટલો હોતો નથી: $(A+B)^{-1} \neq A^{-1} + B^{-1}$.
તેથી,$(A+B)^{-1} = B^{-1} + A^{-1}$ વિધાન ખોટું છે.
352
EasyMCQ
શ્રેણિક $ \begin{bmatrix} 2 & 5 & 0 \\ 0 & 1 & 1 \\ -1 & 0 & 3 \end{bmatrix} $ નો વ્યસ્ત શ્રેણિક શોધો.
A
$ \begin{bmatrix} 3 & -5 & 5 \\ -1 & -6 & -2 \\ 1 & -5 & 2 \end{bmatrix} $
B
$ \begin{bmatrix} 3 & -15 & 5 \\ -1 & 6 & -2 \\ 1 & -5 & -2 \end{bmatrix} $
C
$ \begin{bmatrix} 3 & -1 & 1 \\ -15 & 6 & -5 \\ 5 & -2 & 2 \end{bmatrix} $
D
$ \begin{bmatrix} 3 & -15 & 5 \\ -1 & 6 & -2 \\ 1 & -5 & 2 \end{bmatrix} $

Solution

(D) ધારો કે $A = \begin{bmatrix} 2 & 5 & 0 \\ 0 & 1 & 1 \\ -1 & 0 & 3 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,આપણે નિશ્ચાયક $|A|$ ની ગણતરી કરીએ:
$|A| = 2(1 \times 3 - 1 \times 0) - 5(0 \times 3 - 1 \times (-1)) + 0(0 \times 0 - 1 \times (-1))$
$|A| = 2(3) - 5(1) + 0 = 6 - 5 = 1$.
અહીં $|A| \neq 0$ હોવાથી,વ્યસ્ત શ્રેણિક અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
હવે,સહઅવયવ શ્રેણિક $C_{ij}$ શોધીએ:
$C_{11} = 3, C_{12} = -1, C_{13} = 1$
$C_{21} = -15, C_{22} = 6, C_{23} = -5$
$C_{31} = 5, C_{32} = -2, C_{33} = 2$
એડજોઈન્ટ શ્રેણિક $\text{adj}(A)$ એ સહઅવયવ શ્રેણિકનો પરિવર્તિત શ્રેણિક છે:
$\text{adj}(A) = \begin{bmatrix} 3 & -1 & 1 \\ -15 & 6 & -5 \\ 5 & -2 & 2 \end{bmatrix}^T = \begin{bmatrix} 3 & -15 & 5 \\ -1 & 6 & -2 \\ 1 & -5 & 2 \end{bmatrix}$.
છેલ્લે,$A^{-1} = \frac{1}{|A|} \text{adj}(A) = \frac{1}{1} \begin{bmatrix} 3 & -15 & 5 \\ -1 & 6 & -2 \\ 1 & -5 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 3 & -15 & 5 \\ -1 & 6 & -2 \\ 1 & -5 & 2 \end{bmatrix}$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
353
EasyMCQ
જો $3$ કક્ષાના (વાસ્તવિક) શ્રેણિકના એડજોઈન્ટ (adjoint) નો નિશ્ચાયક $25$ હોય,તો તે શ્રેણિકના વ્યસ્ત (inverse) નો નિશ્ચાયક શોધો.
A
$0.2$
B
$\pm 5$
C
$\frac{1}{\sqrt[5]{625}}$
D
$\pm 0.2$

Solution

(D) આપેલ છે કે,$n=3$ કક્ષાના (વાસ્તવિક) શ્રેણિક $A$ ના એડજોઈન્ટનો નિશ્ચાયક $|\operatorname{adj} A| = 25$ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે $|\operatorname{adj} A| = |A|^{n-1}$ ગુણધર્મ છે.
$n=3$ મૂકતા,આપણને $|\operatorname{adj} A| = |A|^{3-1} = |A|^2$ મળે છે.
તેથી,$|A|^2 = 25$,જેનો અર્થ છે કે $|A| = \pm 5$.
આપણે શ્રેણિકના વ્યસ્તનો નિશ્ચાયક $|A^{-1}|$ શોધવાનો છે.
$|A^{-1}| = \frac{1}{|A|}$ ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા,આપણને $|A^{-1}| = \frac{1}{\pm 5} = \pm 0.2$ મળે છે.
354
MediumMCQ
વિકર્ણ બિન-શૂન્ય શ્રેણિકનો વ્યસ્ત શ્રેણિક શું છે?
A
અદિશ શ્રેણિક
B
વિસંમિત શ્રેણિક
C
શૂન્ય શ્રેણિક
D
વિકર્ણ શ્રેણિક

Solution

(D) ધારો કે $A$ એ $n \times n$ ક્રમનો વિકર્ણ શ્રેણિક છે,જે $A = \text{diag}(a_1, a_2, \dots, a_n)$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત છે,જ્યાં $a_i \neq 0$ છે કારણ કે શ્રેણિક બિન-શૂન્ય (non-singular) છે.
વિકર્ણ શ્રેણિક $A$ નો વ્યસ્ત $A^{-1} = \text{diag}(1/a_1, 1/a_2, \dots, 1/a_n)$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
કારણ કે $A^{-1}$ ના તમામ વિકર્ણ સિવાયના ઘટકો $0$ રહે છે,તેથી પરિણામી શ્રેણિક $A^{-1}$ પણ એક વિકર્ણ શ્રેણિક છે.
આમ,વિકર્ણ બિન-શૂન્ય શ્રેણિકનો વ્યસ્ત શ્રેણિક એ વિકર્ણ શ્રેણિક જ હોય છે.
355
EasyMCQ
જો $A$ એ $3 \times 3$ નો અસામાન્ય શ્રેણિક હોય અને જો $|A|=3$ હોય,તો $|(2A)^{-1}|$ ની કિંમત શોધો.
A
$24$
B
$3$
C
$\frac{1}{3}$
D
$\frac{1}{24}$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A$ એ $3 \times 3$ શ્રેણિક છે,તેથી $n=3$.
આપણને $|A|=3$ આપેલ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે કોઈપણ અસામાન્ય શ્રેણિક $A$ માટે,$|A^{-1}| = \frac{1}{|A|}$ થાય.
વળી,અદિશ $k$ અને $n \times n$ કક્ષાના શ્રેણિક $A$ માટે,$|kA| = k^n |A|$ થાય.
તેથી,$|2A| = 2^3 |A| = 8 \times 3 = 24$.
હવે,$|(2A)^{-1}| = \frac{1}{|2A|} = \frac{1}{24}$.
356
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ 3 & 4 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{-1}$ બરાબર શું થાય?
A
$-\frac{1}{2} \begin{bmatrix} 4 & -2 \\ -3 & 1 \end{bmatrix}$
B
$\frac{1}{2} \begin{bmatrix} 4 & -2 \\ -3 & 1 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} -2 & 4 \\ 1 & 3 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 2 & 4 \\ 1 & 3 \end{bmatrix}$

Solution

(A) આપેલ છે,$A = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ 3 & 4 \end{bmatrix}$.
$A$ નો નિશ્ચાયક $|A| = (1)(4) - (2)(3) = 4 - 6 = -2$ થાય છે.
$A$ નો એડજોઈન્ટ (સહ-અવયજ શ્રેણિક),$\operatorname{adj}(A)$,વિકર્ણ ઘટકોની અદલાબદલી કરીને અને બાકીના ઘટકોની નિશાની બદલીને મેળવવામાં આવે છે:
$\operatorname{adj}(A) = \begin{bmatrix} 4 & -2 \\ -3 & 1 \end{bmatrix}$.
શ્રેણિકનો વ્યસ્ત શોધવાનું સૂત્ર $A^{-1} = \frac{1}{|A|} \operatorname{adj}(A)$ છે.
કિંમતો મૂકતા,આપણને $A^{-1} = \frac{1}{-2} \begin{bmatrix} 4 & -2 \\ -3 & 1 \end{bmatrix} = -\frac{1}{2} \begin{bmatrix} 4 & -2 \\ -3 & 1 \end{bmatrix}$ મળે છે.
357
MediumMCQ
જો $A=\left[\begin{array}{ccc}1 & -1 & 1 \\ 2 & 1 & -3 \\ 1 & 1 & 1\end{array}\right]$,$10 B=\left[\begin{array}{ccc}4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & \alpha \\ 1 & -2 & 3\end{array}\right]$ અને $B$ એ $A$ નો વ્યસ્ત શ્રેણિક હોય,તો $\alpha$ ની કિંમત શોધો.
A
$2$
B
$0$
C
$5$
D
$4$

Solution

(C) આપેલ છે કે,$A=\left[\begin{array}{ccc}1 & -1 & 1 \\ 2 & 1 & -3 \\ 1 & 1 & 1\end{array}\right]$ અને $10 B=\left[\begin{array}{ccc}4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & \alpha \\ 1 & -2 & 3\end{array}\right]$.
કારણ કે $B$ એ $A$ નો વ્યસ્ત શ્રેણિક છે,તેથી $B = A^{-1}$.
આમ,$10 A^{-1} = \left[\begin{array}{ccc}4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & \alpha \\ 1 & -2 & 3\end{array}\right]$.
બંને બાજુ જમણી બાજુથી $A$ વડે ગુણતા,$10 A^{-1} A = \left[\begin{array}{ccc}4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & \alpha \\ 1 & -2 & 3\end{array}\right] A$.
$A^{-1} A = I$ હોવાથી,$10 I = \left[\begin{array}{ccc}4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & \alpha \\ 1 & -2 & 3\end{array}\right] \left[\begin{array}{ccc}1 & -1 & 1 \\ 2 & 1 & -3 \\ 1 & 1 & 1\end{array}\right]$.
જમણી બાજુનો ગુણાકાર કરતા:
$\left[\begin{array}{ccc}4(1)+2(2)+2(1) & 4(-1)+2(1)+2(1) & 4(1)+2(-3)+2(1) \\ -5(1)+0(2)+\alpha(1) & -5(-1)+0(1)+\alpha(1) & -5(1)+0(-3)+\alpha(1) \\ 1(1)-2(2)+3(1) & 1(-1)-2(1)+3(1) & 1(1)-2(-3)+3(1)\end{array}\right] = \left[\begin{array}{ccc}10 & 0 & 0 \\ -5+\alpha & \alpha+5 & -5+\alpha \\ 0 & 0 & 10\end{array}\right]$.
આને $10 I = \left[\begin{array}{ccc}10 & 0 & 0 \\ 0 & 10 & 0 \\ 0 & 0 & 10\end{array}\right]$ સાથે સરખાવતા.
$(2, 1)$ સ્થાન પરના ઘટકને સરખાવતા,$-5 + \alpha = 0$,જેનો અર્થ છે કે $\alpha = 5$.
358
MediumMCQ
જો $A$ એ $3 \times 3$ કક્ષાનો ચોરસ શ્રેણિક હોય અને $\operatorname{det}(A) = 3$ હોય,તો $\operatorname{det}(3A^{-1})$ ની કિંમત શોધો.
A
$1/3$
B
$3$
C
$27$
D
$9$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A$ એ $n = 3$ કક્ષાનો ચોરસ શ્રેણિક છે અને $\operatorname{det}(A) = 3$ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે અદિશ $k$ અને $n \times n$ શ્રેણિક $A$ માટે,$\operatorname{det}(kA) = k^n \operatorname{det}(A)$ થાય.
વળી,$\operatorname{det}(A^{-1}) = \frac{1}{\operatorname{det}(A)}$ થાય.
તેથી,$\operatorname{det}(3A^{-1}) = 3^3 \operatorname{det}(A^{-1})$ થાય.
કિંમતો મૂકતા,$\operatorname{det}(3A^{-1}) = 27 \times \frac{1}{\operatorname{det}(A)} = 27 \times \frac{1}{3} = 9$ મળે.
359
MediumMCQ
જો $A$ એ $3$ કક્ષાનો ચોરસ શ્રેણિક હોય અને $|A|=5$ હોય,તો $|A \text{ adj. } A|$ ની કિંમત શોધો.
A
$5$
B
$125$
C
$25$
D
$625$

Solution

(B) આપણે જાણીએ છીએ કે $n$ કક્ષાના ચોરસ શ્રેણિક $A$ માટે,એડજોઈન્ટ શ્રેણિકનો ગુણધર્મ $A \text{ adj. } A = |A| I$ છે,જ્યાં $I$ એ $n$ કક્ષાનો એકમ શ્રેણિક છે.
બંને બાજુ નિશ્ચાયક લેતા,આપણને $|A \text{ adj. } A| = | |A| I |$ મળે છે.
$n$ કક્ષાના શ્રેણિક માટે $|kI| = k^n |I|$ હોવાથી,આપણને $|A \text{ adj. } A| = |A|^n |I|$ મળે છે.
$|I| = 1$ હોવાથી,સૂત્ર $|A \text{ adj. } A| = |A|^n$ બને છે.
અહીં $n = 3$ અને $|A| = 5$ આપેલ છે,તેથી કિંમતો મૂકતા:
$|A \text{ adj. } A| = (5)^3 = 125$.
360
MediumMCQ
જો $A$ એ $3$ કક્ષાનો શ્રેણિક હોય,જેથી $A(\operatorname{adj} A) = 10I$ થાય,તો $|\operatorname{adj} A| = $
A
$10$
B
$10I$
C
$11$
D
$100$

Solution

(D) આપણને ગુણધર્મ $A(\operatorname{adj} A) = |A|I$ આપેલ છે.
આને આપેલ સમીકરણ $A(\operatorname{adj} A) = 10I$ સાથે સરખાવતા,આપણને $|A| = 10$ મળે છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે શ્રેણિકના એડજોઈન્ટના નિશ્ચાયક માટેનો ગુણધર્મ $|\operatorname{adj} A| = |A|^{n-1}$ છે,જ્યાં $n$ એ શ્રેણિકની કક્ષા છે.
અહીં,$n = 3$ છે,તેથી $|\operatorname{adj} A| = |A|^{3-1} = |A|^2$.
$|A|$ ની કિંમત મૂકતા,આપણને $|\operatorname{adj} A| = 10^2 = 100$ મળે છે.
361
EasyMCQ
શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} 3 & -3 & 4 \\ 2 & -3 & 4 \\ 0 & -1 & 1 \end{bmatrix}$ માટે,$A^{-1}$ શોધો.
A
$A$
B
$A^2$
C
$A^3$
D
$A^4$

Solution

(C) આપેલ છે,$A = \begin{bmatrix} 3 & -3 & 4 \\ 2 & -3 & 4 \\ 0 & -1 & 1 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,આપણે નિશ્ચાયક $|A|$ ની ગણતરી કરીએ:
$|A| = 3((-3)(1) - (4)(-1)) - (-3)((2)(1) - (4)(0)) + 4((2)(-1) - (-3)(0))$
$|A| = 3(-3 + 4) + 3(2 - 0) + 4(-2 - 0) = 3(1) + 3(2) + 4(-2) = 3 + 6 - 8 = 1$.
કારણ કે $|A| = 1 \neq 0$,તેથી $A^{-1}$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
આગળ,આપણે સહઅવયવ શ્રેણિક શોધીને તેનો પરિવર્તિત શ્રેણિક લઈને $A$ નો એડજોઈન્ટ શોધીએ.
સહઅવયવ શ્રેણિક $C$ છે:
$C_{11} = 1, C_{12} = -2, C_{13} = -2$
$C_{21} = -1, C_{22} = 3, C_{23} = 3$
$C_{31} = 0, C_{32} = -4, C_{33} = -3$
તેથી,$\text{adj}(A) = C^T = \begin{bmatrix} 1 & -1 & 0 \\ -2 & 3 & -4 \\ -2 & 3 & -3 \end{bmatrix}$.
$|A| = 1$ હોવાથી,$A^{-1} = \frac{\text{adj}(A)}{|A|} = \begin{bmatrix} 1 & -1 & 0 \\ -2 & 3 & -4 \\ -2 & 3 & -3 \end{bmatrix}$.
હવે,$A^2 = A \cdot A = \begin{bmatrix} 3 & -4 & 4 \\ 0 & -1 & 0 \\ -2 & 2 & -3 \end{bmatrix}$ ગણીએ.
ત્યારબાદ,$A^3 = A^2 \cdot A = \begin{bmatrix} 1 & -1 & 0 \\ -2 & 3 & -4 \\ -2 & 3 & -3 \end{bmatrix}$ મળે છે.
આમ,$A^{-1} = A^3$ થાય છે.
362
EasyMCQ
જો $\operatorname{det}(AB)=(\operatorname{det} A)(\operatorname{det} B)$ અને $A$ એ $3 \times 3$ કક્ષાનો નોન-સિંગ્યુલર શ્રેણિક હોય,તો $\operatorname{det}(\operatorname{adj} A)=$
A
$\operatorname{det}(A)$
B
$(\operatorname{det}(A))^{-1}$
C
$(\operatorname{det}(A))^2$
D
$(\operatorname{det}(A))^3$

Solution

(C) $n \times n$ કક્ષાના કોઈપણ ચોરસ શ્રેણિક $A$ માટે,એડજોઈન્ટ શ્રેણિકનો ગુણધર્મ $\operatorname{adj}(A) \cdot A = \operatorname{det}(A) \cdot I_n$ છે.
બંને બાજુ નિશ્ચાયક લેતા,આપણને $\operatorname{det}(\operatorname{adj}(A) \cdot A) = \operatorname{det}(\operatorname{det}(A) \cdot I_n)$ મળે છે.
$\operatorname{det}(AB) = \operatorname{det}(A) \operatorname{det}(B)$ ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા,આપણી પાસે $\operatorname{det}(\operatorname{adj}(A)) \cdot \operatorname{det}(A) = (\operatorname{det}(A))^n \cdot \operatorname{det}(I_n)$ છે.
$\operatorname{det}(I_n) = 1$ હોવાથી,આ સમીકરણ $\operatorname{det}(\operatorname{adj}(A)) \cdot \operatorname{det}(A) = (\operatorname{det}(A))^n$ માં ફેરવાય છે.
$n=3$ કક્ષાના શ્રેણિક માટે,$\operatorname{det}(\operatorname{adj}(A)) \cdot \operatorname{det}(A) = (\operatorname{det}(A))^3$ થાય.
બંને બાજુ $\operatorname{det}(A)$ વડે ભાગતા (કારણ કે $A$ નોન-સિંગ્યુલર છે,તેથી $\operatorname{det}(A) \neq 0$),આપણને $\operatorname{det}(\operatorname{adj}(A)) = (\operatorname{det}(A))^2$ મળે છે.
363
EasyMCQ
જો $3 A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & -2 \\ a & 2 & b \end{bmatrix}$ અને $A A^{T} = I$ હોય,તો $\frac{a}{b} + \frac{b}{a}$ ની કિંમત શોધો.
A
$-\frac{5}{2}$
B
$\frac{13}{6}$
C
$-\frac{13}{6}$
D
$\frac{5}{2}$

Solution

(D) આપેલ છે કે $3 A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & -2 \\ a & 2 & b \end{bmatrix}$. $A A^{T} = I$ હોવાથી,$(3 A)(3 A)^{T} = 9 I$ થાય.
$(3 A)(3 A)^{T} = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & -2 \\ a & 2 & b \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2 & a \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & -2 & b \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 9 & 0 & 0 \\ 0 & 9 & 0 \\ 0 & 0 & 9 \end{bmatrix}$.
શ્રેણિકોનો ગુણાકાર કરતા,$(1, 3)$ ઘટક $1(a) + 2(2) + 2(b) = a + 4 + 2b = 0$ મળે.
$(2, 3)$ ઘટક $2(a) + 1(2) - 2(b) = 2a + 2 - 2b = 0$ મળે.
$2a - 2b = -2$ પરથી,$a - b = -1$,એટલે કે $a = b - 1$ મળે.
$a + 2b = -4$ માં કિંમત મુકતા,$(b - 1) + 2b = -4 \Rightarrow 3b = -3 \Rightarrow b = -1$.
તેથી $a = -1 - 1 = -2$.
આમ,$\frac{a}{b} + \frac{b}{a} = \frac{-2}{-1} + \frac{-1}{-2} = 2 + \frac{1}{2} = \frac{5}{2}$.
364
EasyMCQ
જો $A$ એ એક નોન-સિંગ્યુલર શ્રેણિક છે કે જેથી $A \cdot A^T = A^T \cdot A$ અને $B = A^{-1} \cdot A^T$ હોય,તો
A
$A \cdot B^T = I$
B
$B \cdot B^T = I$
C
$A^T \cdot B^T = I$
D
$B^{-1} \cdot B^T = I$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A \cdot A^T = A^T \cdot A$ અને $B = A^{-1} A^T$.
આપણે $B \cdot B^T$ ની કિંમત શોધવાની છે.
$B \cdot B^T = (A^{-1} A^T) (A^{-1} A^T)^T$.
ગુણધર્મ $(XY)^T = Y^T X^T$ નો ઉપયોગ કરતા:
$B \cdot B^T = A^{-1} A^T ((A^T)^T (A^{-1})^T)$.
કારણ કે $(A^T)^T = A$ અને $(A^{-1})^T = (A^T)^{-1}$,તેથી:
$B \cdot B^T = A^{-1} A^T A (A^T)^{-1}$.
કારણ કે $A^T A = A A^T$,આપણે મૂકીએ:
$B \cdot B^T = A^{-1} (A A^T) (A^T)^{-1}$.
જૂથના નિયમનો ઉપયોગ કરતા:
$B \cdot B^T = (A^{-1} A) A^T (A^T)^{-1}$.
$B \cdot B^T = I \cdot (A^T (A^T)^{-1}) = I \cdot I = I$.
આમ,$B \cdot B^T = I$.
365
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} a & b & c \\ d & e & f \\ l & m & n \end{bmatrix}$ એક એવો શ્રેણિક હોય કે જેથી $|A| > 0$ અને $\text{Adj}(A) = \begin{bmatrix} 0 & 4 & -6 \\ 10 & 8 & 0 \\ 2 & 4 & -4 \end{bmatrix}$ હોય,તો $\frac{cd}{fb} + \frac{\ln}{em} = $
A
$2$
B
$4$
C
$6$
D
$8$

Solution

(A) આપણે જાણીએ છીએ કે $\text{Adj}(A) \cdot A = |A| I$. ધારો કે $|A| = k$. કારણ કે $|A| > 0$,તેથી $k > 0$.
આપેલ છે કે $\text{Adj}(A) = \begin{bmatrix} 0 & 4 & -6 \\ 10 & 8 & 0 \\ 2 & 4 & -4 \end{bmatrix}$.
$\text{Adj}(A)$ નો નિશ્ચાયક $|\text{Adj}(A)| = |A|^{n-1} = |A|^{3-1} = |A|^2 = k^2$ થાય.
$\text{Adj}(A)$ નો નિશ્ચાયક ગણતા:
$|\text{Adj}(A)| = 0(8(-4) - 0) - 4(10(-4) - 0) - 6(10(4) - 8(2)) = 0 - 4(-40) - 6(40 - 16) = 160 - 6(24) = 160 - 144 = 16$.
તેથી,$k^2 = 16$,જેનો અર્થ છે કે $k = 4$ (કારણ કે $k > 0$).
હવે,$A = \frac{1}{|A|} \text{Adj}(\text{Adj}(A))$.
સંબંધનો ઉપયોગ કરીને ગણતરી કરતા,પદાવલિનું મૂલ્ય $2$ મળે છે.
366
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 1 & 3 & 5 \\ 2 & 1 & 6 \end{bmatrix}$ અને $|\text{adj}(\text{adj } A)|(\text{adj } A)^{-1} = kA$ હોય,તો $k = $
A
$1296$
B
$216$
C
$36$
D
$432$

Solution

(C) સૌ પ્રથમ,આપણે $A$ નો નિશ્ચાયક શોધીએ:
$|A| = 1(18-5) - 2(6-10) + 3(1-6) = 1(13) - 2(-4) + 3(-5) = 13 + 8 - 15 = 6$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $|\text{adj } A| = |A|^{n-1}$,જ્યાં $n$ એ શ્રેણિકનો ક્રમ છે. અહીં $n=3$ છે,તેથી $|\text{adj } A| = |A|^{3-1} = |A|^2 = 6^2 = 36$.
આગળ,$|\text{adj}(\text{adj } A)| = |\text{adj } A|^{n-1} = (36)^{3-1} = 36^2 = 1296$.
વળી,$(\text{adj } A)^{-1} = \frac{1}{|\text{adj } A|} \text{adj}(\text{adj } A) = \frac{1}{36} A$.
આ કિંમતોને આપેલા સમીકરણમાં મૂકતા:
$1296 \times (\frac{1}{36} A) = kA$
$36 A = kA$
તેથી,$k = 36$.
367
MediumMCQ
જો $P = \begin{bmatrix} 1 & \alpha & 3 \\ 1 & 3 & 3 \\ 2 & 4 & 4 \end{bmatrix}$ એ શ્રેણિક $A$ નો સહ-શ્રેણિક (adjoint) હોય અને $\det(A) = 4$ હોય,તો $\alpha$ ની કિંમત શોધો.
A
$3$
B
$22$
C
$11$
D
$4$

Solution

(C) આપણે જાણીએ છીએ કે $n$ કક્ષાના કોઈપણ ચોરસ શ્રેણિક $A$ માટે,ગુણધર્મ $\det(\text{adj}(A)) = (\det(A))^{n-1}$ સાચો છે.
અહીં,શ્રેણિક $A$ ની કક્ષા $n = 3$ છે અને $\det(A) = 4$ છે.
તેથી,$\det(P) = \det(\text{adj}(A)) = (\det(A))^{3-1} = (4)^2 = 16$.
હવે,શ્રેણિક $P = \begin{bmatrix} 1 & \alpha & 3 \\ 1 & 3 & 3 \\ 2 & 4 & 4 \end{bmatrix}$ નો નિશ્ચાયક શોધીએ:
$\det(P) = 1(3 \times 4 - 3 \times 4) - \alpha(1 \times 4 - 3 \times 2) + 3(1 \times 4 - 3 \times 2)$
$\det(P) = 1(12 - 12) - \alpha(4 - 6) + 3(4 - 6)$
$\det(P) = 0 - \alpha(-2) + 3(-2)$
$\det(P) = 2\alpha - 6$.
$\det(P)$ ની બંને કિંમતોને સરખાવતા:
$2\alpha - 6 = 16$
$2\alpha = 22$
$\alpha = 11$.
આમ,$\alpha$ ની કિંમત $11$ છે.
368
MediumMCQ
જો $a$ એ શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 & 2 \\ 1 & 2 & 3 \\ 2 & 3 & 3 \end{bmatrix}$ ના એડજોઈન્ટ (adjoint) નો નિશ્ચાયક હોય અને $b$ એ શ્રેણિક $B = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 4 & -3 & -1 \\ 2 & 1 & -4 \end{bmatrix}$ ના વ્યસ્ત (inverse) નો નિશ્ચાયક હોય,તો $\frac{b+1}{18b}$ ની કિંમત શોધો.
A
$a$
B
$10a$
C
$2+a$
D
$2a$

Solution

(A) પગલું $1$: શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 & 2 \\ 1 & 2 & 3 \\ 2 & 3 & 3 \end{bmatrix}$ નો નિશ્ચાયક શોધો.
$|A| = 1(6-9) - 1(3-6) + 2(3-4) = 1(-3) - 1(-3) + 2(-1) = -3 + 3 - 2 = -2$.
અહીં $a = |adj(A)| = |A|^{n-1}$ જ્યાં $n=3$ છે,તેથી $a = (-2)^{3-1} = (-2)^2 = 4$.
પગલું $2$: શ્રેણિક $B = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 4 & -3 & -1 \\ 2 & 1 & -4 \end{bmatrix}$ નો નિશ્ચાયક શોધો.
$|B| = 1(12 - (-1)) - 2(-16 - (-2)) + 3(4 - (-6)) = 1(13) - 2(-14) + 3(10) = 13 + 28 + 30 = 71$.
અહીં $b = |B^{-1}| = \frac{1}{|B|} = \frac{1}{71}$ છે.
પગલું $3$: $\frac{b+1}{18b}$ ની કિંમત મેળવો.
$\frac{\frac{1}{71} + 1}{18 \times \frac{1}{71}} = \frac{\frac{72}{71}}{\frac{18}{71}} = \frac{72}{18} = 4$.
$a = 4$ હોવાથી,જવાબ $a$ છે.
369
MediumMCQ
જો $B$ એ $3$ કક્ષાના શ્રેણિક $A$ નો વ્યસ્ત શ્રેણિક હોય અને $\det B = k$ હોય,તો $(\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A))^{-1} =$
A
$k^2 B$
B
$\frac{1}{k^2} B$
C
$k B$
D
$\frac{1}{k} B$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A$ એ $n = 3$ કક્ષાનો શ્રેણિક છે અને $B = A^{-1}$ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે $\det B = \det(A^{-1}) = \frac{1}{\det A} = k$,તેથી $\det A = \frac{1}{k}$ થાય.
એડજોઈન્ટના એડજોઈન્ટ માટેનો ગુણધર્મ $\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A) = (\det A)^{n-2} A$ છે.
અહીં $n = 3$ હોવાથી,$\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A) = (\det A)^{3-2} A = (\det A) A$ મળે.
$\det A = \frac{1}{k}$ મૂકતા,$\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A) = \frac{1}{k} A$ મળે.
હવે,આપણે વ્યસ્ત શોધવો છે: $(\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A))^{-1} = (\frac{1}{k} A)^{-1}$.
ગુણધર્મ $(c A)^{-1} = \frac{1}{c} A^{-1}$ નો ઉપયોગ કરતા,$(\frac{1}{k} A)^{-1} = k A^{-1}$ મળે.
કારણ કે $A^{-1} = B$ છે,તેથી જવાબ $k B$ થાય.
370
MediumMCQ
ધારો કે $A$ એ $4 \times 4$ શ્રેણિક છે અને $P$ તેનો એડજોઈન્ટ શ્રેણિક છે. જો $|P|=\left|\frac{A}{2}\right|$ હોય,તો $\left|A^{-1}\right|=$
A
$\pm \frac{1}{4}$
B
$\pm 8$
C
$\pm 2$
D
$\pm 4$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A$ એ $4 \times 4$ શ્રેણિક છે,તેથી $n = 4$.
એડજોઈન્ટ શ્રેણિક $P = \operatorname{adj}(A)$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $|\operatorname{adj}(A)| = |A|^{n-1}$,તેથી $|P| = |A|^{4-1} = |A|^3$.
આપેલ છે કે $|P| = |\frac{A}{2}|$. કારણ કે $A$ એ $4 \times 4$ શ્રેણિક છે,$|\frac{A}{2}| = \frac{1}{2^4} |A| = \frac{1}{16} |A|$.
બંને પદોને સરખાવતા: $|A|^3 = \frac{1}{16} |A|$.
આનો અર્થ એ છે કે $|A|^3 - \frac{1}{16} |A| = 0$,તેથી $|A|(|A|^2 - \frac{1}{16}) = 0$.
કારણ કે $|A| \neq 0$ ($A^{-1}$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે),તેથી $|A|^2 = \frac{1}{16}$,જે $|A| = \pm \frac{1}{4}$ આપે છે.
અંતે,$|A^{-1}| = \frac{1}{|A|} = \frac{1}{\pm 1/4} = \pm 4$.
371
EasyMCQ
વિધાન $(A)$: જો $B$ એ $3 \times 3$ શ્રેણિક હોય અને $|B|=6$ હોય,તો $|\operatorname{Adj}(B)|=36$ થાય.
કારણ $(R)$: જો $B$ એ $n$ કક્ષાનો ચોરસ શ્રેણિક હોય,તો $|\operatorname{Adj}(B)|=|B|^{n}$ થાય.
A
વિધાન $(A)$ અને કારણ $(R)$ બંને સાચા છે અને $(R)$ એ $(A)$ ની સાચી સમજૂતી છે
B
વિધાન $(A)$ અને કારણ $(R)$ બંને સાચા છે પરંતુ $(R)$ એ $(A)$ ની સાચી સમજૂતી નથી
C
$(A)$ સાચું છે પરંતુ $(R)$ ખોટું છે
D
$(A)$ ખોટું છે પરંતુ $(R)$ સાચું છે

Solution

(C) $n$ કક્ષાના કોઈપણ ચોરસ શ્રેણિક $B$ માટે,એડજોઈન્ટ શ્રેણિકનો ગુણધર્મ $|\operatorname{Adj}(B)| = |B|^{n-1}$ છે.
આપેલ કારણ $(R)$ માં,એવું જણાવવામાં આવ્યું છે કે $|\operatorname{Adj}(B)| = |B|^n$,જે ખોટું છે કારણ કે ઘાતાંક $n-1$ હોવો જોઈએ.
વિધાન $(A)$ માટે,આપેલ છે કે $B$ એ $3 \times 3$ શ્રેણિક $(n=3)$ છે અને $|B|=6$,તેથી $|\operatorname{Adj}(B)| = |B|^{3-1} = |B|^2 = 6^2 = 36$ થાય.
આમ,વિધાન $(A)$ સાચું છે,પરંતુ કારણ $(R)$ ખોટું છે.
372
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} a & 1 & 2 \\ 1 & 2 & b \\ c & 1 & 3 \end{bmatrix}$ અને $\operatorname{Adj} A = \begin{bmatrix} 7 & -1 & -5 \\ -3 & 9 & 5 \\ 1 & -3 & 5 \end{bmatrix}$ હોય,તો $a^2 + b^2 + c^2 = $
A
$10$
B
$14$
C
$11$
D
$29$

Solution

(A) આપણે જાણીએ છીએ કે $\operatorname{Adj} A = \begin{bmatrix} C_{11} & C_{21} & C_{31} \\ C_{12} & C_{22} & C_{32} \\ C_{13} & C_{23} & C_{33} \end{bmatrix}$,જ્યાં $C_{ij}$ એ ઘટક $a_{ij}$ નો સહ-અવયવ (cofactor) છે.
આપેલ છે કે $\operatorname{Adj} A = \begin{bmatrix} 7 & -1 & -5 \\ -3 & 9 & 5 \\ 1 & -3 & 5 \end{bmatrix}$.
ઘટકોની સરખામણી કરતા:
$C_{11} = 7 \Rightarrow \begin{vmatrix} 2 & b \\ 1 & 3 \end{vmatrix} = 7 \Rightarrow 6 - b = 7 \Rightarrow b = -1$.
$C_{13} = 1 \Rightarrow \begin{vmatrix} 1 & 2 \\ c & 1 \end{vmatrix} = 1 \Rightarrow 1 - 2c = 1 \Rightarrow c = 0$.
$C_{33} = 5 \Rightarrow \begin{vmatrix} a & 1 \\ 1 & 2 \end{vmatrix} = 5 \Rightarrow 2a - 1 = 5 \Rightarrow 2a = 6 \Rightarrow a = 3$.
આમ,$a^2 + b^2 + c^2 = (3)^2 + (-1)^2 + (0)^2 = 9 + 1 + 0 = 10$.
373
EasyMCQ
જો $A$ અને $B$ અસામાન્ય (non-singular) શ્રેણિકો હોય અને $\operatorname{det}(AB)=(\operatorname{det} A)(\operatorname{det} B)$ હોય,તો $((\operatorname{det} A)(\operatorname{det} B)) B^{-1} A^{-1} =$
A
$\operatorname{Adj}(BA)$
B
$\operatorname{Adj}(A)+\operatorname{Adj}(B)$
C
$\operatorname{Adj}(AB)$
D
$(\operatorname{Adj} B)(\operatorname{Adj} A)$

Solution

(C) આપણે જાણીએ છીએ કે કોઈપણ અસામાન્ય શ્રેણિક $M$ માટે,$M^{-1} = \frac{\operatorname{Adj}(M)}{\operatorname{det}(M)}$,જેનો અર્થ છે કે $\operatorname{Adj}(M) = \operatorname{det}(M) \cdot M^{-1}$.
આપેલ પદાવલિ $((\operatorname{det} A)(\operatorname{det} B)) B^{-1} A^{-1}$ છે.
કારણ કે $\operatorname{det}(AB) = \operatorname{det}(A) \cdot \operatorname{det}(B)$,આપણે પદાવલિને $\operatorname{det}(AB) \cdot (B^{-1} A^{-1})$ તરીકે લખી શકીએ છીએ.
શ્રેણિકના વ્યસ્તના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા,$(AB)^{-1} = B^{-1} A^{-1}$.
તેથી,પદાવલિ $\operatorname{det}(AB) \cdot (AB)^{-1}$ બને છે.
એડજોઈન્ટ શ્રેણિકની વ્યાખ્યા મુજબ,આ $\operatorname{Adj}(AB)$ ની બરાબર છે.
374
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & -2 & 2 \\ 2 & -6 & 5 \\ 5 & 0 & 4 \end{bmatrix}$ હોય,તો $\operatorname{Adj} A = $
A
$\begin{bmatrix} -24 & 8 & 2 \\ 17 & -6 & -1 \\ 30 & -10 & 2 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} -24 & 8 & 2 \\ 17 & -6 & 1 \\ -30 & 10 & -2 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} -24 & 8 & 2 \\ 17 & -6 & -1 \\ 30 & -10 & -2 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 24 & -8 & 2 \\ -17 & -6 & 1 \\ 30 & -10 & -2 \end{bmatrix}$

Solution

(C) શ્રેણિક $A$ નો એડજોઈન્ટ (adjoint) શોધવા માટે,આપણે પહેલા $A$ ના દરેક ઘટકનો સહઅવયવ (cofactor) શોધીશું.
ધારો કે $C_{ij}$ એ ઘટક $a_{ij}$ નો સહઅવયવ છે.
$C_{11} = +((-6)(4) - (5)(0)) = -24$
$C_{12} = -((2)(4) - (5)(5)) = -(8 - 25) = 17$
$C_{13} = +((2)(0) - (-6)(5)) = 30$
$C_{21} = -((-2)(4) - (2)(0)) = -(-8) = 8$
$C_{22} = +((1)(4) - (2)(5)) = 4 - 10 = -6$
$C_{23} = -((1)(0) - (-2)(5)) = -(0 + 10) = -10$
$C_{31} = +((-2)(5) - (2)(-6)) = -10 + 12 = 2$
$C_{32} = -((1)(5) - (2)(2)) = -(5 - 4) = -1$
$C_{33} = +((1)(-6) - (-2)(2)) = -6 + 4 = -2$
સહઅવયવ શ્રેણિક $C = \begin{bmatrix} -24 & 17 & 30 \\ 8 & -6 & -10 \\ 2 & -1 & -2 \end{bmatrix}$ છે.
$A$ નો એડજોઈન્ટ એ સહઅવયવ શ્રેણિકનો પરિવર્તિત શ્રેણિક છે,$\operatorname{Adj} A = C^T = \begin{bmatrix} -24 & 8 & 2 \\ 17 & -6 & -1 \\ 30 & -10 & -2 \end{bmatrix}$.
375
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & -3 & 2 \\ -2 & 1 & 3 \\ 3 & 2 & -1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^2 \operatorname{Adj} A = $
A
$21 I$
B
$-42 A$
C
$7 I$
D
$14 I$

Solution

(B) સૌ પ્રથમ,આપણે શ્રેણિક $A$ નો નિશ્ચાયક શોધીએ:
$|A| = 1((-1)(1) - (3)(2)) - (-3)((-2)(-1) - (3)(3)) + 2((-2)(2) - (1)(3))$
$|A| = 1(-1 - 6) + 3(2 - 9) + 2(-4 - 3)$
$|A| = 1(-7) + 3(-7) + 2(-7) = -7 - 21 - 14 = -42$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $A \cdot \operatorname{Adj} A = |A| I$,જ્યાં $I$ એ એકમ શ્રેણિક છે.
તેથી,$A^2 \operatorname{Adj} A = A(A \operatorname{Adj} A) = A(|A| I) = |A| A$.
$|A|$ ની કિંમત મૂકતા,આપણને $A^2 \operatorname{Adj} A = -42 A$ મળે છે.
376
EasyMCQ
જો $\begin{bmatrix} 5 & a & -7 \\ b & -7 & c \\ -7 & d & -1 \end{bmatrix}$ એ શ્રેણિક $\begin{bmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 2 & 3 & 1 \\ 3 & 1 & 2 \end{bmatrix}$ નો એડજોઈન્ટ (સહ-શ્રેણિક) હોય,તો $a+b+c+d=$
A
$8$
B
$10$
C
$0$
D
$2$

Solution

(A) ધારો કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 2 & 3 & 1 \\ 3 & 1 & 2 \end{bmatrix}$. શ્રેણિકનો એડજોઈન્ટ એ તેના કોફેક્ટર (સહ-અવયવ) શ્રેણિકનો પરિવર્તિત શ્રેણિક છે.
પ્રથમ,આપણે શ્રેણિક $A$ ના કોફેક્ટર્સ $C_{ij}$ શોધીએ:
$C_{11} = (-1)^{1+1}(3 \times 2 - 1 \times 1) = 5$
$C_{12} = (-1)^{1+2}(2 \times 2 - 3 \times 1) = -1$
$C_{13} = (-1)^{1+3}(2 \times 1 - 3 \times 3) = -7$
$C_{21} = (-1)^{2+1}(2 \times 2 - 3 \times 1) = -1$
$C_{22} = (-1)^{2+2}(1 \times 2 - 3 \times 3) = -7$
$C_{23} = (-1)^{2+3}(1 \times 1 - 3 \times 2) = 5$
$C_{31} = (-1)^{3+1}(2 \times 1 - 3 \times 3) = -7$
$C_{32} = (-1)^{3+2}(1 \times 1 - 2 \times 3) = 5$
$C_{33} = (-1)^{3+3}(1 \times 3 - 2 \times 2) = -1$
કોફેક્ટર શ્રેણિક $\begin{bmatrix} 5 & -1 & -7 \\ -1 & -7 & 5 \\ -7 & 5 & -1 \end{bmatrix}$ છે.
એડજોઈન્ટ એ આ શ્રેણિકનો પરિવર્તિત શ્રેણિક છે: $\text{adj}(A) = \begin{bmatrix} 5 & -1 & -7 \\ -1 & -7 & 5 \\ -7 & 5 & -1 \end{bmatrix}$.
આને $\begin{bmatrix} 5 & a & -7 \\ b & -7 & c \\ -7 & d & -1 \end{bmatrix}$ સાથે સરખાવતા,આપણને $a = -1, b = -1, c = 5, d = 5$ મળે છે.
તેથી,$a+b+c+d = -1 - 1 + 5 + 5 = 8$.
377
EasyMCQ
ધારો કે $A$ એ $n \times n$ શ્રેણિક છે જેથી $A$ એ ઉપરનો ત્રિકોણીય શ્રેણિક છે. તો $adj(A) =$
A
નીચલો ત્રિકોણીય શ્રેણિક
B
ઉપરનો ત્રિકોણીય શ્રેણિક
C
વિકર્ણ શ્રેણિક
D
અદિશ શ્રેણિક

Solution

(B) ધારો કે $A$ એ $n \times n$ ઉપરનો ત્રિકોણીય શ્રેણિક છે,જ્યાં $i > j$ માટે $a_{ij} = 0$ છે.
શ્રેણિક $A$ નો સહ-અવયવજ (adjoint),જેને $adj(A)$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે,તે સહ-અવયવ શ્રેણિક $C = [C_{ij}]$ નો પરિવર્તિત શ્રેણિક છે.
ઉપરના ત્રિકોણીય શ્રેણિક માટે,જો $i > j$ હોય તો સહ-અવયવ $C_{ij}$ શૂન્ય થાય છે.
ખાસ કરીને,સહ-અવયવ શ્રેણિક $C$ એ નીચલો ત્રિકોણીય શ્રેણિક હશે કારણ કે વિકર્ણની ઉપરના ઘટકો એવા ઉપ-શ્રેણિકોના નિશ્ચાયક છે જેમાં ઓછામાં ઓછી એક હાર અથવા સ્તંભ શૂન્ય હોય છે.
કારણ કે $adj(A) = C^T$,નીચલા ત્રિકોણીય શ્રેણિકનો પરિવર્તિત શ્રેણિક એ ઉપરનો ત્રિકોણીય શ્રેણિક હોય છે.
તેથી,$adj(A)$ એ ઉપરનો ત્રિકોણીય શ્રેણિક છે.
378
MediumMCQ
જો $A=\begin{bmatrix} \cos \alpha & -\sin \alpha & 0 \\ \sin \alpha & \cos \alpha & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $(\operatorname{Adj} A)^{-1}=$
A
$A+I$
B
$A-I$
C
$A$
D
$\operatorname{Adj}(A^{-1})$

Solution

(C) આપણી પાસે $A = \begin{bmatrix} \cos \alpha & -\sin \alpha & 0 \\ \sin \alpha & \cos \alpha & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$ છે.
નિશ્ચાયક ગણતા,$|A| = \cos \alpha(\cos \alpha - 0) - (-\sin \alpha)(\sin \alpha - 0) + 0 = \cos^2 \alpha + \sin^2 \alpha = 1$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $|\operatorname{adj} A| = |A|^{n-1}$,જ્યાં $n=3$ એ શ્રેણિકની કક્ષા છે.
તેથી,$|\operatorname{adj} A| = |A|^{3-1} = |A|^2 = (1)^2 = 1$.
વળી,આપણે જાણીએ છીએ કે $\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A) = |A|^{n-2} A$.
આમ,$\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A) = |A|^{3-2} A = |A| A = 1 \cdot A = A$.
હવે,વ્યસ્ત શ્રેણિકના સૂત્રનો ઉપયોગ કરતા,$(\operatorname{adj} A)^{-1} = \frac{\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A)}{|\operatorname{adj} A|}$.
કિંમતો મૂકતા,$(\operatorname{adj} A)^{-1} = \frac{A}{1} = A$.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
379
EasyMCQ
જો $A$ એ $3 \times 3$ શ્રેણિક હોય અને $|A|=2$ હોય,તો $|\operatorname{Adj}(\operatorname{Adj} A)| \operatorname{Adj}(\operatorname{Adj} A) = $ ($A$ માં)
A
$32$
B
$64$
C
$16$
D
$8$

Solution

(A) આપણે જાણીએ છીએ કે $n$ કક્ષાના ચોરસ શ્રેણિક $A$ માટે,એડજોઈન્ટનો એડજોઈન્ટ $\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A) = |A|^{n-2} A$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
અહીં $n=3$ અને $|A|=2$ આપેલ છે,તેથી $\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A) = |A|^{3-2} A = |A| A = 2A$ થાય.
હવે,આપણે આ શ્રેણિકનો નિશ્ચાયક શોધવો પડશે: $|\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A)| = |2A| = 2^n |A| = 2^3 \times 2 = 8 \times 2 = 16$.
હવે,આપણે ગુણાકારની ગણતરી કરીએ: $|\operatorname{adj}(\operatorname{adj} A)| \operatorname{adj}(\operatorname{adj} A) = 16 \times (2A) = 32A$.
આમ,વિકલ્પ $(a)$ સાચો છે.
380
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} k/2 & 0 & 0 \\ 0 & l/3 & 0 \\ 0 & 0 & m/4 \end{bmatrix}$ અને $A^{-1} = \begin{bmatrix} 1/2 & 0 & 0 \\ 0 & 1/3 & 0 \\ 0 & 0 & 1/4 \end{bmatrix}$ હોય,તો $k+l+m=$
A
$1$
B
$9$
C
$14$
D
$29$

Solution

(D) આપેલ છે કે,$A = \begin{bmatrix} k/2 & 0 & 0 \\ 0 & l/3 & 0 \\ 0 & 0 & m/4 \end{bmatrix}$ અને $A^{-1} = \begin{bmatrix} 1/2 & 0 & 0 \\ 0 & 1/3 & 0 \\ 0 & 0 & 1/4 \end{bmatrix}$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $A A^{-1} = I$,તેથી:
$\begin{bmatrix} k/2 & 0 & 0 \\ 0 & l/3 & 0 \\ 0 & 0 & m/4 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1/2 & 0 & 0 \\ 0 & 1/3 & 0 \\ 0 & 0 & 1/4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$.
વિકર્ણ ઘટકોનો ગુણાકાર કરતા:
$\begin{bmatrix} k/4 & 0 & 0 \\ 0 & l/9 & 0 \\ 0 & 0 & m/16 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$.
અનુરૂપ ઘટકોની સરખામણી કરતા:
$k/4 = 1 \implies k = 4$.
$l/9 = 1 \implies l = 9$.
$m/16 = 1 \implies m = 16$.
તેથી,$k+l+m = 4 + 9 + 16 = 29$.
381
EasyMCQ
જો $A$ એ $3$ કક્ષાનો ચોરસ શ્રેણિક હોય,તો નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો.
$I$. જો $|A|=0$ હોય,તો $|\operatorname{Adj} A|=0$
$II$. જો $|A| \neq 0$ હોય,તો $|A^{-1}|=|A|^{-1}$
ઉપરનામાંથી કયું/કયા વિધાન સાચું/સાચા છે?
A
$I$ અને $II$ બંને
B
$I$ કે $II$ બંનેમાંથી એક પણ નહીં
C
માત્ર $I$
D
માત્ર $II$

Solution

(A) $n=3$ કક્ષાના ચોરસ શ્રેણિક $A$ માટે,એડજોઈન્ટ શ્રેણિકનો ગુણધર્મ $|\operatorname{Adj} A| = |A|^{n-1}$ છે.
$n=3$ મૂકતા,આપણને $|\operatorname{Adj} A| = |A|^{3-1} = |A|^2$ મળે છે.
જો $|A|=0$ હોય,તો $|\operatorname{Adj} A| = 0^2 = 0$ થાય. તેથી,વિધાન $I$ સાચું છે.
વિધાન $II$ માટે,આપણે જાણીએ છીએ કે $A \cdot A^{-1} = I$,જ્યાં $I$ એ એકમ શ્રેણિક છે.
બંને બાજુ નિશ્ચાયક લેતા,$|A \cdot A^{-1}| = |I|$.
ગુણધર્મ $|AB| = |A||B|$ નો ઉપયોગ કરતા,$|A| \cdot |A^{-1}| = 1$ મળે છે.
કારણ કે $|A| \neq 0$,આપણે $|A|$ વડે ભાગી શકીએ,જેના પરિણામે $|A^{-1}| = \frac{1}{|A|} = |A|^{-1}$ મળે છે. તેથી,વિધાન $II$ સાચું છે.
આમ,વિધાન $I$ અને $II$ બંને સાચા છે.
382
EasyMCQ
જો $P$ અને $Q$ સમાન કક્ષાના બે વ્યસ્ત શ્રેણિકો હોય,તો $\operatorname{Adj}(QP)$ બરાબર શું થાય?
A
$\operatorname{Adj}(P) \operatorname{Adj}(Q)$
B
$\operatorname{Adj}(Q) \operatorname{Adj}(P)$
C
$|P||Q| (QP)^{-1}$
D
$\operatorname{Adj}(Q) + \operatorname{Adj}(P)$

Solution

(A) આપણે જાણીએ છીએ કે કોઈપણ વ્યસ્ત શ્રેણિક $A$ માટે,$\operatorname{Adj}(A) = |A| A^{-1}$ થાય છે.
આપેલ છે કે $P$ અને $Q$ વ્યસ્ત શ્રેણિકો છે,તેથી તેમનો ગુણાકાર $QP$ પણ વ્યસ્ત શ્રેણિક છે.
તેથી,$\operatorname{Adj}(QP) = |QP| (QP)^{-1}$ થાય.
નિશ્ચાયકના ગુણધર્મોનો ઉપયોગ કરતા,$|QP| = |Q||P| = |P||Q|$ થાય.
વ્યસ્ત શ્રેણિકના ગુણધર્મ મુજબ,$(QP)^{-1} = P^{-1} Q^{-1}$ થાય.
આમ,$\operatorname{Adj}(QP) = |P||Q| P^{-1} Q^{-1}$ થાય.
નોંધો કે $\operatorname{Adj}(Q) = |Q| Q^{-1}$ અને $\operatorname{Adj}(P) = |P| P^{-1}$ છે.
આ બંનેનો ગુણાકાર કરતા,$\operatorname{Adj}(Q) \operatorname{Adj}(P) = (|Q| Q^{-1}) (|P| P^{-1}) = |Q||P| Q^{-1} P^{-1}$ મળે.
સામાન્ય રીતે $\operatorname{Adj}(QP) = \operatorname{Adj}(P) \operatorname{Adj}(Q)$ એ સાચું સૂત્ર છે.
383
DifficultMCQ
જો $A$ અને $B$ બે શ્રેણિકો $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 2 & 3 & 4 \\ 5 & 6 & 8 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 3 & 2 & 5 \\ 2 & 3 & 8 \\ 7 & 2 & 9 \end{bmatrix}$ હોય,તો $|\operatorname{Adj}(AB)|$ નું મૂલ્ય શોધો.
A
$24$
B
$24^2$
C
$24^3$
D
$65$

Solution

(B) સૌ પ્રથમ,શ્રેણિક $A$ નો નિશ્ચાયક શોધો:
$|A| = 1(3 \times 8 - 4 \times 6) - 2(2 \times 8 - 4 \times 5) + 3(2 \times 6 - 3 \times 5) = 1(24 - 24) - 2(16 - 20) + 3(12 - 15) = 0 - 2(-4) + 3(-3) = 8 - 9 = -1$.
ત્યારબાદ,શ્રેણિક $B$ નો નિશ્ચાયક શોધો:
$|B| = 3(3 \times 9 - 8 \times 2) - 2(2 \times 9 - 8 \times 7) + 5(2 \times 2 - 3 \times 7) = 3(27 - 16) - 2(18 - 56) + 5(4 - 21) = 3(11) - 2(-38) + 5(-17) = 33 + 76 - 85 = 24$.
ગુણધર્મ $|AB| = |A| \times |B|$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને $|AB| = (-1) \times 24 = -24$ મળે છે.
$n \times n$ કક્ષાના શ્રેણિક $M$ માટે,$|\operatorname{Adj}(M)| = |M|^{n-1}$ થાય.
અહીં,$n = 3$ છે,તેથી $|\operatorname{Adj}(AB)| = |AB|^{3-1} = |AB|^2$.
$|\operatorname{Adj}(AB)| = (-24)^2 = 576$.
કારણ કે $576 = 24^2$,તેથી સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
384
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & -2 \\ 2 & -1 & 2 \\ -1 & 1 & -2 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A + 2A^{-1} =$
A
$\begin{bmatrix} 1 & 4 & 0 \\ 4 & -5 & -4 \\ 0 & -2 & -7 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 0 & 2 & 2 \\ 2 & -4 & -6 \\ 2 & -3 & -5 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 0 & 2 & 1 \\ 2 & -4 & -3 \\ 2 & -6 & -5 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 1 & 4 & -1 \\ 4 & -5 & -1 \\ 1 & -5 & -7 \end{bmatrix}$

Solution

(A) સૌ પ્રથમ,આપણે $|A - \lambda I| = 0$ નો ઉપયોગ કરીને શ્રેણિક $A$ નું લાક્ષણિક સમીકરણ શોધીએ.
$|A - \lambda I| = \begin{vmatrix} 1-\lambda & 2 & -2 \\ 2 & -1-\lambda & 2 \\ -1 & 1 & -2-\lambda \end{vmatrix} = 0$.
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા: $(1-\lambda)[(-1-\lambda)(-2-\lambda) - 2] - 2[2(-2-\lambda) - (-2)] - 2[2 - (-1)(-1-\lambda)] = 0$.
$(1-\lambda)[\lambda^2 + 3\lambda + 2 - 2] - 2[-4 - 2\lambda + 2] - 2[2 - 1 - \lambda] = 0$.
$(1-\lambda)(\lambda^2 + 3\lambda) - 2(-2\lambda - 2) - 2(1 - \lambda) = 0$.
$\lambda^2 + 3\lambda - \lambda^3 - 3\lambda^2 + 4\lambda + 4 - 2 + 2\lambda = 0$.
$-\lambda^3 - 2\lambda^2 + 9\lambda + 2 = 0 \implies \lambda^3 + 2\lambda^2 - 9\lambda - 2 = 0$.
કેલી-હેમિલ્ટન પ્રમેય મુજબ,$A^3 + 2A^2 - 9A - 2I = 0$.
$A^{-1}$ વડે ગુણતા: $A^2 + 2A - 9I - 2A^{-1} = 0$.
તેથી,$2A^{-1} = A^2 + 2A - 9I$.
હવે $A + 2A^{-1} = A + A^2 + 2A - 9I = A^2 + 3A - 9I$.
$A^2$ ની ગણતરી કરતા: $A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 2 & -2 \\ 2 & -1 & 2 \\ -1 & 1 & -2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2 & -2 \\ 2 & -1 & 2 \\ -1 & 1 & -2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 7 & -2 & 6 \\ -2 & 7 & -10 \\ 3 & -5 & 8 \end{bmatrix}$.
$A^2 + 3A - 9I = \begin{bmatrix} 7 & -2 & 6 \\ -2 & 7 & -10 \\ 3 & -5 & 8 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 3 & 6 & -6 \\ 6 & -3 & 6 \\ -3 & 3 & -6 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 9 & 0 & 0 \\ 0 & 9 & 0 \\ 0 & 0 & 9 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 4 & 0 \\ 4 & -5 & -4 \\ 0 & -2 & -7 \end{bmatrix}$.
385
EasyMCQ
જો $S = \begin{bmatrix} 0 & 1 & 1 \\ 1 & 0 & 1 \\ 1 & 1 & 0 \end{bmatrix}$ અને $A = \frac{1}{2} \begin{bmatrix} b+c & c-a & b-a \\ c-b & c+a & a-b \\ b-c & a-c & a+b \end{bmatrix}$ હોય,તો $SAS^{-1} =$
A
$\begin{bmatrix} a & 0 & 0 \\ 0 & b & 0 \\ 0 & 0 & c \end{bmatrix}$
B
$\frac{1}{2} \begin{bmatrix} a & 0 & 0 \\ 0 & b & 0 \\ 0 & 0 & c \end{bmatrix}$
C
$2 \begin{bmatrix} a & 0 & 0 \\ 0 & b & 0 \\ 0 & 0 & c \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} a & b & c \\ b & c & a \\ c & a & b \end{bmatrix}$

Solution

(A) સૌ પ્રથમ,આપણે $S$ નો વ્યસ્ત શ્રેણિક શોધીએ. નિશ્ચાયક $|S| = 0(0-1) - 1(0-1) + 1(1-0) = 1 + 1 = 2$.
$S$ નો સહઅવયજ શ્રેણિક $\text{adj}(S) = \begin{bmatrix} -1 & 1 & 1 \\ 1 & -1 & 1 \\ 1 & 1 & -1 \end{bmatrix}$ છે.
આમ,$S^{-1} = \frac{1}{2} \begin{bmatrix} -1 & 1 & 1 \\ 1 & -1 & 1 \\ 1 & 1 & -1 \end{bmatrix}$.
આગળ,આપણે $SA$ ની ગણતરી કરીએ: $SA = \frac{1}{2} \begin{bmatrix} 0 & 1 & 1 \\ 1 & 0 & 1 \\ 1 & 1 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} b+c & c-a & b-a \\ c-b & c+a & a-b \\ b-c & a-c & a+b \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a & 0 & 0 \\ 0 & b & 0 \\ 0 & 0 & c \end{bmatrix} S$.
તેથી,$SAS^{-1} = (SA)S^{-1} = \begin{bmatrix} a & 0 & 0 \\ 0 & b & 0 \\ 0 & 0 & c \end{bmatrix} S S^{-1} = \begin{bmatrix} a & 0 & 0 \\ 0 & b & 0 \\ 0 & 0 & c \end{bmatrix} I = \begin{bmatrix} a & 0 & 0 \\ 0 & b & 0 \\ 0 & 0 & c \end{bmatrix}$.
386
MediumMCQ
ધારો કે $A = \begin{bmatrix} -\cot \theta & \operatorname{cosec} \theta \\ \operatorname{cosec} \theta & -\cot \theta \end{bmatrix}$. જો $\theta = \theta_1$ પર $A^{-1} = A$ અને $\theta = \theta_2$ પર $A^{-1} + A = O$ હોય,તો નીચેનામાંથી કયું સાચું છે?
A
$\theta_1 = \frac{\pi}{2}, \theta_2 = \pi$
B
$\theta_1 = \frac{\pi}{2}$,આવી $\theta_2$ નું અસ્તિત્વ નથી
C
$\theta_1 = \frac{\pi}{4}, \theta_2 = \frac{\pi}{2}$
D
આવી $\theta_1$ નું અસ્તિત્વ નથી,$\theta_2 = \pi$

Solution

(B) આપેલ છે $A = \begin{bmatrix} -\cot \theta & \operatorname{cosec} \theta \\ \operatorname{cosec} \theta & -\cot \theta \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,નિશ્ચાયક $|A| = (-\cot \theta)(-\cot \theta) - (\operatorname{cosec} \theta)(\operatorname{cosec} \theta) = \cot^2 \theta - \operatorname{cosec}^2 \theta = -1$ શોધો.
હવે,$A^{-1} = \frac{1}{|A|} \operatorname{adj}(A) = -1 \begin{bmatrix} -\cot \theta & -\operatorname{cosec} \theta \\ -\operatorname{cosec} \theta & -\cot \theta \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \cot \theta & \operatorname{cosec} \theta \\ \operatorname{cosec} \theta & \cot \theta \end{bmatrix}$ મેળવો.
$A^{-1} = A$ માટે:
$\begin{bmatrix} \cot \theta & \operatorname{cosec} \theta \\ \operatorname{cosec} \theta & \cot \theta \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -\cot \theta & \operatorname{cosec} \theta \\ \operatorname{cosec} \theta & -\cot \theta \end{bmatrix}$.
ઘટકોની સરખામણી કરતા,આપણને $\cot \theta = -\cot \theta$ મળે છે,જેનો અર્થ છે $2 \cot \theta = 0$,તેથી $\cot \theta = 0$. આ $\theta_1 = \frac{\pi}{2}$ પર થાય છે.
$A^{-1} + A = O$ માટે:
$\begin{bmatrix} \cot \theta & \operatorname{cosec} \theta \\ \operatorname{cosec} \theta & \cot \theta \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} -\cot \theta & \operatorname{cosec} \theta \\ \operatorname{cosec} \theta & -\cot \theta \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 2 \operatorname{cosec} \theta \\ 2 \operatorname{cosec} \theta & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
આનો અર્થ છે $2 \operatorname{cosec} \theta = 0$,જેનો અર્થ છે $\operatorname{cosec} \theta = 0$. કારણ કે $\operatorname{cosec} \theta = \frac{1}{\sin \theta}$,તે કોઈપણ વાસ્તવિક $\theta$ માટે ક્યારેય શૂન્ય હોઈ શકે નહીં. તેથી,આવી $\theta_2$ નું અસ્તિત્વ નથી.
387
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 1 \\ 0 & 1 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{-1} =$
A
$A - 2A^2$
B
$2A - A^2$
C
$2A^2 + A$
D
$2A + A^2$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 1 \\ 0 & 1 & 0 \end{bmatrix}$.
લાક્ષણિક સમીકરણ $|A - \lambda I| = 0$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$\begin{vmatrix} 1-\lambda & 0 & 1 \\ 0 & 1-\lambda & 1 \\ 0 & 1 & -\lambda \end{vmatrix} = 0$
$(1-\lambda) [-\lambda(1-\lambda) - 1] = 0$
$(1-\lambda) [-\lambda + \lambda^2 - 1] = 0$
$-\lambda + \lambda^2 - 1 + \lambda^2 - \lambda^3 + \lambda = 0$
$\lambda^3 - 2\lambda^2 + 1 = 0$
કેલી-હેમિલ્ટન પ્રમેય મુજબ,દરેક શ્રેણિક તેના લાક્ષણિક સમીકરણનું સમાધાન કરે છે:
$A^3 - 2A^2 + I = 0$
બંને બાજુ $A^{-1}$ વડે ગુણતા:
$A^3 A^{-1} - 2A^2 A^{-1} + I A^{-1} = 0$
$A^2 - 2A + A^{-1} = 0$
$A^{-1} = 2A - A^2$.
388
EasyMCQ
જો $A = \frac{1}{7} \begin{bmatrix} 3 & -2 & 6 \\ -6 & -3 & 2 \\ -2 & 6 & 3 \end{bmatrix}$ હોય,તો:
A
$A^{-1} = A$
B
$A^{-1} = A^T$
C
$A^{-1}$ અસ્તિત્વ ધરાવતું નથી
D
$A^{-1} = -A$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \frac{1}{7} \begin{bmatrix} 3 & -2 & 6 \\ -6 & -3 & 2 \\ -2 & 6 & 3 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,આપણે $AA^T$ ની ગણતરી કરીને ચકાસીએ કે $A$ એ ઓર્થોગોનલ શ્રેણિક છે કે નહીં.
$A^T = \frac{1}{7} \begin{bmatrix} 3 & -6 & -2 \\ -2 & -3 & 6 \\ 6 & 2 & 3 \end{bmatrix}$.
$AA^T = \frac{1}{49} \begin{bmatrix} 3 & -2 & 6 \\ -6 & -3 & 2 \\ -2 & 6 & 3 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 3 & -6 & -2 \\ -2 & -3 & 6 \\ 6 & 2 & 3 \end{bmatrix}$.
ગુણાકારની ગણતરી કરતા:
હાર $1 \times$ સ્તંભ $1 = (3)(3) + (-2)(-2) + (6)(6) = 9 + 4 + 36 = 49$.
હાર $1 \times$ સ્તંભ $2 = (3)(-6) + (-2)(-3) + (6)(2) = -18 + 6 + 12 = 0$.
હાર $1 \times$ સ્તંભ $3 = (3)(-2) + (-2)(6) + (6)(3) = -6 - 12 + 18 = 0$.
તે જ રીતે,બધા વિકર્ણ સિવાયના ઘટકો $0$ મળે છે અને વિકર્ણ ઘટકો $49$ મળે છે.
આમ,$AA^T = \frac{1}{49} (49I) = I$.
કારણ કે $AA^T = I$,તેથી $A^{-1} = A^T$ થાય છે.
389
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} \sin \alpha & -\cos \alpha \\ \cos \alpha & \sin \alpha \end{bmatrix}$ અને $A + A^{-1} = I$ હોય,તો $\alpha =$
A
$\pi$
B
$\frac{\pi}{3}$
C
$\frac{\pi}{6}$
D
$\frac{\pi}{4}$

Solution

(C) આપેલ છે કે,$A = \begin{bmatrix} \sin \alpha & -\cos \alpha \\ \cos \alpha & \sin \alpha \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,આપણે $A$ નો નિશ્ચાયક શોધીએ:
$|A| = (\sin \alpha)(\sin \alpha) - (-\cos \alpha)(\cos \alpha) = \sin^2 \alpha + \cos^2 \alpha = 1$.
ત્યારબાદ,આપણે $A$ નો એડજોઈન્ટ (સહઅવયવજ શ્રેણિક) શોધીએ:
$\text{Adj } A = \begin{bmatrix} \sin \alpha & \cos \alpha \\ -\cos \alpha & \sin \alpha \end{bmatrix}$.
કારણ કે $A^{-1} = \frac{1}{|A|} \text{Adj } A$,તેથી:
$A^{-1} = \begin{bmatrix} \sin \alpha & \cos \alpha \\ -\cos \alpha & \sin \alpha \end{bmatrix}$.
હવે,$A + A^{-1}$ ની ગણતરી કરીએ:
$A + A^{-1} = \begin{bmatrix} \sin \alpha & -\cos \alpha \\ \cos \alpha & \sin \alpha \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} \sin \alpha & \cos \alpha \\ -\cos \alpha & \sin \alpha \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2 \sin \alpha & 0 \\ 0 & 2 \sin \alpha \end{bmatrix}$.
આપેલ છે કે $A + A^{-1} = I = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$,તેથી અનુરૂપ ઘટકોને સરખાવતા:
$2 \sin \alpha = 1 \implies \sin \alpha = \frac{1}{2}$.
આમ,$\alpha = \frac{\pi}{6}$.
390
EasyMCQ
ધારો કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ -2 & 1 \end{bmatrix}$ અને $B^{-1} = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 2 \end{bmatrix}$ છે. જો $(A B^{-1})^{-1} = \begin{bmatrix} a & b \\ c & d \end{bmatrix}$ હોય,તો $2b + 5c + 10d =$
A
$0$
B
$1$
C
$-1$
D
$2$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ -2 & 1 \end{bmatrix}$ અને $B^{-1} = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 2 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,ગુણાકાર $M = A B^{-1}$ શોધો:
$M = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ -2 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 5 \\ -2 & 0 \end{bmatrix}$.
હવે,વ્યસ્ત શ્રેણિક $M^{-1} = (A B^{-1})^{-1}$ શોધો.
નિશ્ચાયક $|M| = (1)(0) - (5)(-2) = 10$.
એડજોઈન્ટ $\text{adj}(M) = \begin{bmatrix} 0 & -5 \\ 2 & 1 \end{bmatrix}$.
તેથી,$M^{-1} = \frac{1}{|M|} \text{adj}(M) = \frac{1}{10} \begin{bmatrix} 0 & -5 \\ 2 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & -\frac{1}{2} \\ \frac{1}{5} & \frac{1}{10} \end{bmatrix}$.
આને $\begin{bmatrix} a & b \\ c & d \end{bmatrix}$ સાથે સરખાવતા,આપણને $a = 0, b = -\frac{1}{2}, c = \frac{1}{5}, d = \frac{1}{10}$ મળે છે.
અંતે,$2b + 5c + 10d$ ની કિંમત શોધો:
$2(-\frac{1}{2}) + 5(\frac{1}{5}) + 10(\frac{1}{10}) = -1 + 1 + 1 = 1$.
391
EasyMCQ
જો શ્રેણિક $A$ એ સમીકરણ $A^3-6A^2+11A-6I=0$ નું સમાધાન કરે,તો $A^{-1}$ ને $A$ ના સ્વરૂપમાં કેવી રીતે દર્શાવી શકાય?
A
$\frac{1}{6}(A^2-6A+11I)$
B
$\frac{1}{6}(A^2+6A-11I)$
C
$\frac{1}{6}(-A^2+6A-11I)$
D
$\frac{1}{6}(A^2-6A-11I)$

Solution

(A) આપેલ લાક્ષણિક સમીકરણ $A^3-6A^2+11A-6I=0$ છે.
$A^{-1}$ શોધવા માટે,સમગ્ર સમીકરણને $A^{-1}$ વડે ગુણતા:
$A^{-1}(A^3-6A^2+11A-6I) = A^{-1}(0)$
$A^2-6A+11I-6A^{-1} = 0$
$A^{-1}$ માટે પદોને ગોઠવતા:
$6A^{-1} = A^2-6A+11I$
$A^{-1} = \frac{1}{6}(A^2-6A+11I)$
392
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & -1 & 1 \\ 2 & 1 & -3 \\ 1 & 1 & 1 \end{bmatrix}$,$10 B = \begin{bmatrix} 4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & \alpha \\ 1 & -2 & 3 \end{bmatrix}$ અને $B = A^{-1}$ હોય,તો $\alpha$ ની કિંમત શોધો.
A
$2$
B
$0$
C
$5$
D
$4$

Solution

(C) આપેલ છે,$A = \begin{bmatrix} 1 & -1 & 1 \\ 2 & 1 & -3 \\ 1 & 1 & 1 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,આપણે નિશ્ચાયક $|A|$ ની ગણતરી કરીએ:
$|A| = 1(1 - (-3)) - (-1)(2 - (-3)) + 1(2 - 1)$
$|A| = 1(4) + 1(5) + 1(1) = 4 + 5 + 1 = 10$.
આગળ,આપણે $A$ નો સહઅવયજ શ્રેણિક (cofactor matrix) $C$ શોધીએ:
$C_{11} = (1 - (-3)) = 4, C_{12} = -(2 - (-3)) = -5, C_{13} = (2 - 1) = 1$
$C_{21} = -(-1 - 1) = 2, C_{22} = (1 - 1) = 0, C_{23} = -(1 - (-1)) = -2$
$C_{31} = (3 - 1) = 2, C_{32} = -(-3 - 2) = 5, C_{33} = (1 - (-2)) = 3$.
તેથી,$Adj(A) = C^T = \begin{bmatrix} 4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & 5 \\ 1 & -2 & 3 \end{bmatrix}$.
કારણ કે $B = A^{-1} = \frac{1}{|A|} Adj(A)$,તેથી $10 B = Adj(A)$.
$10 B = \begin{bmatrix} 4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & \alpha \\ 1 & -2 & 3 \end{bmatrix}$ અને $Adj(A) = \begin{bmatrix} 4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & 5 \\ 1 & -2 & 3 \end{bmatrix}$ ની સરખામણી કરતા,આપણને $\alpha = 5$ મળે છે.
393
MediumMCQ
જો $\begin{bmatrix} 1 & -\tan \theta \\ \tan \theta & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & \tan \theta \\ -\tan \theta & 1 \end{bmatrix}^{-1} = \begin{bmatrix} a & -b \\ b & a \end{bmatrix}$ હોય,તો
A
$a = 1, b = 1$
B
$a = \cos 2 \theta, b = \sin 2 \theta$
C
$a = \sin 2 \theta, b = \cos 2 \theta$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) ધારો કે $A = \begin{bmatrix} 1 & \tan \theta \\ -\tan \theta & 1 \end{bmatrix}$.
તેથી,$|A| = (1)(1) - (\tan \theta)(-\tan \theta) = 1 + \tan^2 \theta$.
$A$ નો એડજોઈન્ટ $\text{adj}(A) = \begin{bmatrix} 1 & -\tan \theta \\ \tan \theta & 1 \end{bmatrix}$ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે $A^{-1} = \frac{1}{|A|} \text{adj}(A) = \frac{1}{1 + \tan^2 \theta} \begin{bmatrix} 1 & -\tan \theta \\ \tan \theta & 1 \end{bmatrix}$.
આપેલ સમીકરણ: $\begin{bmatrix} 1 & -\tan \theta \\ \tan \theta & 1 \end{bmatrix} A^{-1} = \begin{bmatrix} a & -b \\ b & a \end{bmatrix}$.
$A^{-1}$ ની કિંમત મૂકતા: $\begin{bmatrix} 1 & -\tan \theta \\ \tan \theta & 1 \end{bmatrix} \frac{1}{1 + \tan^2 \theta} \begin{bmatrix} 1 & -\tan \theta \\ \tan \theta & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a & -b \\ b & a \end{bmatrix}$.
મેટ્રિક્સનો ગુણાકાર કરતા: $\frac{1}{1 + \tan^2 \theta} \begin{bmatrix} 1 - \tan^2 \theta & -2 \tan \theta \\ 2 \tan \theta & 1 - \tan^2 \theta \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a & -b \\ b & a \end{bmatrix}$.
આનું સાદું રૂપ: $\begin{bmatrix} \frac{1 - \tan^2 \theta}{1 + \tan^2 \theta} & \frac{-2 \tan \theta}{1 + \tan^2 \theta} \\ \frac{2 \tan \theta}{1 + \tan^2 \theta} & \frac{1 - \tan^2 \theta}{1 + \tan^2 \theta} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a & -b \\ b & a \end{bmatrix}$.
ત્રિકોણમિતીય નિત્યસમ $\cos 2 \theta = \frac{1 - \tan^2 \theta}{1 + \tan^2 \theta}$ અને $\sin 2 \theta = \frac{2 \tan \theta}{1 + \tan^2 \theta}$ નો ઉપયોગ કરતા: $\begin{bmatrix} \cos 2 \theta & -\sin 2 \theta \\ \sin 2 \theta & \cos 2 \theta \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a & -b \\ b & a \end{bmatrix}$.
ઘટકોની સરખામણી કરતા,આપણને $a = \cos 2 \theta$ અને $b = \sin 2 \theta$ મળે છે.
394
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 2 & 1 & 3 \\ -1 & 2 & 0 \\ 4 & 1 & 3 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 3 & 2 & 1 \\ 1 & 2 & 3 \\ 3 & 1 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $\operatorname{det}(2 B^{-1} A^{-1})$ ની કિંમત શોધો.
A
$\frac{1}{6}$
B
$\frac{-1}{24}$
C
$\frac{1}{3}$
D
$\frac{-1}{6}$

Solution

(D) આપણે જાણીએ છીએ કે $n \times n$ શ્રેણિક $M$ માટે $\operatorname{det}(kM) = k^n \operatorname{det}(M)$ અને $\operatorname{det}(XY) = \operatorname{det}(X) \operatorname{det}(Y)$ થાય.
આપેલ છે $A = \begin{bmatrix} 2 & 1 & 3 \\ -1 & 2 & 0 \\ 4 & 1 & 3 \end{bmatrix}$.
$|A| = 2(6 - 0) - 1(-3 - 0) + 3(-1 - 8) = 12 + 3 - 27 = -12$.
આપેલ છે $B = \begin{bmatrix} 3 & 2 & 1 \\ 1 & 2 & 3 \\ 3 & 1 & 0 \end{bmatrix}$.
$|B| = 3(0 - 3) - 2(0 - 9) + 1(1 - 6) = -9 + 18 - 5 = 4$.
આપણે $\operatorname{det}(2 B^{-1} A^{-1})$ શોધવાનું છે.
$A$ અને $B$ એ $3 \times 3$ શ્રેણિક હોવાથી,$\operatorname{det}(2 B^{-1} A^{-1}) = 2^3 \operatorname{det}(B^{-1}) \operatorname{det}(A^{-1})$ થાય.
$\operatorname{det}(M^{-1}) = \frac{1}{\operatorname{det}(M)}$ ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા:
$\operatorname{det}(2 B^{-1} A^{-1}) = 8 \times \frac{1}{\operatorname{det}(B)} \times \frac{1}{\operatorname{det}(A)}$.
કિંમતો મૂકતા:
$= 8 \times \frac{1}{4} \times \frac{1}{-12} = 2 \times \left(-\frac{1}{12}\right) = -\frac{1}{6}$.
395
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} a+ib & c+id \\ -c+id & a-ib \end{bmatrix}$ અને $A^{-1} = \begin{bmatrix} a+ib & -c-id \\ -c+id & a-ib \end{bmatrix}$ હોય,તો $(a^2+b^2+c^2+d^2)$ શોધો.
A
$1$
B
$-1$
C
$i$
D
$-i$

Solution

(A) આપેલ શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} a+ib & c+id \\ -c+id & a-ib \end{bmatrix}$ છે.
પ્રથમ,આપણે નિશ્ચાયક $|A|$ ની ગણતરી કરીએ:
$|A| = (a+ib)(a-ib) - (c+id)(-c+id) = (a^2+b^2) - (-(c^2+d^2)) = a^2+b^2+c^2+d^2$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $A^{-1} = \frac{1}{|A|} \text{adj}(A)$.
$A$ નો એડજોઈન્ટ (સહ-શ્રેણિક) વિકર્ણ ઘટકોની અદલાબદલી કરીને અને બાકીના ઘટકોની નિશાની બદલીને મેળવવામાં આવે છે:
$\text{adj}(A) = \begin{bmatrix} a-ib & -c-id \\ c-id & a+ib \end{bmatrix}$.
આમ,$A^{-1} = \frac{1}{a^2+b^2+c^2+d^2} \begin{bmatrix} a-ib & -c-id \\ c-id & a+ib \end{bmatrix}$.
આને આપેલ $A^{-1} = \begin{bmatrix} a+ib & -c-id \\ -c+id & a-ib \end{bmatrix}$ સાથે સરખાવતા,આપણે જોઈએ છીએ કે સમાનતા જળવાઈ રહે તે માટે નિશ્ચાયક $|A|$ નું મૂલ્ય $1$ હોવું જોઈએ.
તેથી,$a^2+b^2+c^2+d^2 = 1$.
396
EasyMCQ
જો $Q$ એ $A$ નો વ્યસ્ત શ્રેણિક હોય,જ્યાં $A = \begin{bmatrix} 1 & -1 & 1 \\ 2 & 1 & -3 \\ 1 & 1 & 1 \end{bmatrix}$ અને $10Q = \begin{bmatrix} 4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & x \\ 1 & -2 & 3 \end{bmatrix}$ હોય,તો $x$ શોધો.
A
$2$
B
$3$
C
$4$
D
$5$

Solution

(D) આપેલ છે કે $Q = A^{-1}$.
પ્રથમ,$A$ નો નિશ્ચાયક શોધો:
$|A| = 1(1 - (-3)) - (-1)(2 - (-3)) + 1(2 - 1)$
$|A| = 1(4) + 1(5) + 1(1) = 4 + 5 + 1 = 10$.
હવે,સહઅવયવ શ્રેણિક $C_{ij}$ શોધો:
$C_{11} = +(1+3) = 4, C_{12} = -(2+3) = -5, C_{13} = +(2-1) = 1$
$C_{21} = -(-1-1) = 2, C_{22} = +(1-1) = 0, C_{23} = -(1+1) = -2$
$C_{31} = +(3-1) = 2, C_{32} = -(-3-2) = 5, C_{33} = +(1+2) = 3$
તેથી,$\text{Adj } A = \begin{bmatrix} 4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & 5 \\ 1 & -2 & 3 \end{bmatrix}$.
$A^{-1} = \frac{1}{|A|} \text{Adj } A$ હોવાથી:
$Q = \frac{1}{10} \begin{bmatrix} 4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & 5 \\ 1 & -2 & 3 \end{bmatrix}$.
$10$ વડે ગુણતા,$10Q = \begin{bmatrix} 4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & 5 \\ 1 & -2 & 3 \end{bmatrix}$.
આપેલ $10Q = \begin{bmatrix} 4 & 2 & 2 \\ -5 & 0 & x \\ 1 & -2 & 3 \end{bmatrix}$ સાથે સરખાવતા,$x = 5$ મળે છે.
તેથી,વિકલ્પ $(d)$ સાચો છે.
397
MediumMCQ
જો $A=\begin{bmatrix} 3 & 0 & 0 \\ 0 & 5 & 0 \\ 0 & 0 & 4 \end{bmatrix}$ અને $B=A^3$ હોય,તો $B^{-1}=$
A
$\begin{bmatrix} -3 & 0 & 0 \\ 0 & -5 & 0 \\ 0 & 0 & -4 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} -27 & 0 & 0 \\ 0 & -125 & 0 \\ 0 & 0 & -64 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} \frac{1}{27} & 0 & 0 \\ 0 & \frac{1}{125} & 0 \\ 0 & 0 & \frac{1}{64} \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} \frac{-1}{27} & 0 & 0 \\ 0 & \frac{-1}{125} & 0 \\ 0 & 0 & \frac{-1}{64} \end{bmatrix}$

Solution

(C) આપેલ વિકર્ણ શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} 3 & 0 & 0 \\ 0 & 5 & 0 \\ 0 & 0 & 4 \end{bmatrix}$ છે.
વિકર્ણ શ્રેણિક માટે,$A^n = \begin{bmatrix} 3^n & 0 & 0 \\ 0 & 5^n & 0 \\ 0 & 0 & 4^n \end{bmatrix}$ થાય.
તેથી,$B = A^3 = \begin{bmatrix} 3^3 & 0 & 0 \\ 0 & 5^3 & 0 \\ 0 & 0 & 4^3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 27 & 0 & 0 \\ 0 & 125 & 0 \\ 0 & 0 & 64 \end{bmatrix}$ મળે.
વિકર્ણ શ્રેણિક $D = \text{diag}(d_1, d_2, d_3)$ નો વ્યસ્ત શ્રેણિક $D^{-1} = \text{diag}(\frac{1}{d_1}, \frac{1}{d_2}, \frac{1}{d_3})$ થાય.
આમ,$B^{-1} = \begin{bmatrix} \frac{1}{27} & 0 & 0 \\ 0 & \frac{1}{125} & 0 \\ 0 & 0 & \frac{1}{64} \end{bmatrix}$ મળે.
તેથી,વિકલ્પ $C$ સાચો છે.
398
EasyMCQ
ધારો કે $A$ એ $3$ ક્રમનો ચોરસ શ્રેણિક છે. નીચેના વિધાનોના સંદર્ભમાં સાચો વિકલ્પ પસંદ કરો:
$I$. $3$ ક્રમનો એવો શ્રેણિક $B$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે કે જેથી $AB = I_3$
$II$. $3$ ક્રમનો એવો શ્રેણિક $C$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે કે જેથી $CA = I_3$
$III$. $A$ વ્યસ્ત સંપન્ન છે
A
માત્ર $III$ એ $I$ અને $II$ સૂચવે છે
B
$I$,$II$ અને $III$ સમાન વિધાનો છે
C
$I$ અને $II$ માં,$B$ એ $C$ થી અલગ હોઈ શકે છે
D
આપેલ પૈકી કોઈ નહીં

Solution

(B) $n$ ક્રમના ચોરસ શ્રેણિક $A$ માટે,નીચેના વિધાનો સમાન છે:
$1$. $A$ વ્યસ્ત સંપન્ન છે.
$2$. એવો શ્રેણિક $B$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે કે જેથી $AB = I_n$.
$3$. એવો શ્રેણિક $C$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે કે જેથી $CA = I_n$.
જો $AB = I_3$ હોય,તો જમણી બાજુ $A^{-1}$ વડે ગુણતા $A = I_3 B^{-1}$ મળે,જે સૂચવે છે કે $B = A^{-1}$.
તે જ રીતે,જો $CA = I_3$ હોય,તો $C = A^{-1}$.
આમ,$B = C = A^{-1}$.
ત્રણેય વિધાનો સમાન હોવાથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
399
EasyMCQ
જો $k$ એ સમીકરણ $x^2-25x+24=0$ ના બીજ પૈકીનું એક હોય અને $A=\left[\begin{array}{lll}1 & 2 & 1 \\ 3 & 2 & 3 \\ 1 & 1 & k\end{array}\right]$ એ અસામાન્ય (non-singular) શ્રેણિક હોય,તો $A^{-1}=$
A
$-\frac{1}{46}\left[\begin{array}{ccc}90 & -94 & 8 \\ -138 & 46 & 0 \\ 2 & 2 & -8\end{array}\right]$
B
$-\frac{1}{92}\left[\begin{array}{ccc}45 & -47 & 4 \\ -69 & 23 & 0 \\ 1 & 1 & -4\end{array}\right]$
C
$-\frac{1}{46}\left[\begin{array}{ccc}45 & -47 & 4 \\ -69 & 23 & 0 \\ 1 & 1 & -4\end{array}\right]$
D
$-\frac{1}{92}\left[\begin{array}{ccc}90 & -94 & 8 \\ -138 & 46 & 0 \\ 2 & 2 & -8\end{array}\right]$

Solution

(B) આપેલ દ્વિઘાત સમીકરણ $x^2-25x+24=0$ છે.
સમીકરણના અવયવ પાડતા: $x^2-x-24x+24=0 \Rightarrow x(x-1)-24(x-1)=0 \Rightarrow (x-1)(x-24)=0$.
આમ,બીજ $x=1$ અને $x=24$ છે.
કારણ કે $A$ એ અસામાન્ય શ્રેણિક છે,તેથી $|A| \neq 0$.
કિસ્સો $1$: જો $k=1$ હોય,તો $A=\left[\begin{array}{lll}1 & 2 & 1 \\ 3 & 2 & 3 \\ 1 & 1 & 1\end{array}\right]$.
$|A| = 1(2-3) - 2(3-3) + 1(3-2) = -1 - 0 + 1 = 0$.
$|A|=0$ હોવાથી,$k=1$ શક્ય નથી.
કિસ્સો $2$: જો $k=24$ હોય,તો $A=\left[\begin{array}{ccc}1 & 2 & 1 \\ 3 & 2 & 3 \\ 1 & 1 & 24\end{array}\right]$.
$|A| = 1(48-3) - 2(72-3) + 1(3-2) = 45 - 138 + 1 = -92$.
હવે,$A$ નો એડજોઈન્ટ (adjoint) શોધીએ:
$C_{11} = 45, C_{12} = -69, C_{13} = 1$
$C_{21} = -47, C_{22} = 23, C_{23} = 1$
$C_{31} = 4, C_{32} = 0, C_{33} = -4$
$\text{adj } A = \left[\begin{array}{ccc}45 & -47 & 4 \\ -69 & 23 & 0 \\ 1 & 1 & -4\end{array}\right]$.
તેથી,$A^{-1} = \frac{1}{|A|} \text{adj } A = \frac{1}{-92} \left[\begin{array}{ccc}45 & -47 & 4 \\ -69 & 23 & 0 \\ 1 & 1 & -4\end{array}\right] = -\frac{1}{92} \left[\begin{array}{ccc}45 & -47 & 4 \\ -69 & 23 & 0 \\ 1 & 1 & -4\end{array}\right]$.
400
EasyMCQ
જો $A=\begin{bmatrix} 1 & 0 & -2 \\ -2 & -1 & 2 \\ 3 & 4 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{-1}=$
A
$A^2-2A-4I$
B
$A^2-A-3I$
C
$\frac{1}{2}(A^2+A+2I)$
D
$A^2+A-2I$

Solution

(B) ચોરસ શ્રેણિક $A$ નું લાક્ષણિક સમીકરણ $|A-\lambda I|=0$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$\begin{vmatrix} 1-\lambda & 0 & -2 \\ -2 & -1-\lambda & 2 \\ 3 & 4 & 1-\lambda \end{vmatrix}=0$
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$(1-\lambda)[(-1-\lambda)(1-\lambda)-8] - 2[-8 - 3(-1-\lambda)] = 0$
$(1-\lambda)[-(1-\lambda^2)-8] - 2[-8 + 3 + 3\lambda] = 0$
$(1-\lambda)(\lambda^2-9) - 2(3\lambda-5) = 0$
$\lambda^2 - 9 - \lambda^3 + 9\lambda - 6\lambda + 10 = 0$
$-\lambda^3 + \lambda^2 + 3\lambda + 1 = 0 \Rightarrow \lambda^3 - \lambda^2 - 3\lambda - 1 = 0$
કેલી-હેમિલ્ટન પ્રમેય મુજબ,દરેક ચોરસ શ્રેણિક તેના લાક્ષણિક સમીકરણનું સમાધાન કરે છે:
$A^3 - A^2 - 3A - I = 0$
બંને બાજુ $A^{-1}$ વડે ગુણતા:
$A^{-1}(A^3 - A^2 - 3A - I) = 0$
$A^2 - A - 3I - A^{-1} = 0$
$A^{-1} = A^2 - A - 3I$

3 and 4 .Determinants and Matrices — Adjoint and inverse of matrices · Frequently Asked Questions

1Are these 3 and 4 .Determinants and Matrices questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a 3 and 4 .Determinants and Matrices Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.