Gujarati

Types of matrices, Algebra of matrices Questions in Gujarati

Class 12 Mathematics · 3 and 4 .Determinants and Matrices · Types of matrices, Algebra of matrices

391+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 50 of 391 questions in Gujarati

1
EasyMCQ
જો $M = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ 2 & 3 \end{bmatrix}$ અને $M^2 - \lambda M - I_2 = 0$ હોય,તો $\lambda = $
A
$-2$
B
$2$
C
$-4$
D
$4$

Solution

(D) આપેલ સમીકરણ $M^2 - \lambda M - I_2 = 0$ છે,જ્યાં $M = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ 2 & 3 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$M^2$ ની ગણતરી કરો:
$M^2 = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ 2 & 3 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ 2 & 3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & 8 \\ 8 & 13 \end{bmatrix}$.
સમીકરણમાં $M^2$,$M$,અને $I_2$ ની કિંમતો મૂકતા:
$\begin{bmatrix} 5 & 8 \\ 8 & 13 \end{bmatrix} - \lambda \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ 2 & 3 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
આનું સાદું રૂપ આપતા:
$\begin{bmatrix} 5 - \lambda - 1 & 8 - 2\lambda - 0 \\ 8 - 2\lambda - 0 & 13 - 3\lambda - 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
ઘટકોને સરખાવતા:
$4 - \lambda = 0 \Rightarrow \lambda = 4$.
$8 - 2\lambda = 0 \Rightarrow 2\lambda = 8 \Rightarrow \lambda = 4$.
$12 - 3\lambda = 0 \Rightarrow 3\lambda = 12 \Rightarrow \lambda = 4$.
આમ,$\lambda = 4$ એ તમામ સમીકરણોનું સમાધાન કરે છે,તેથી સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
2
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} \cos \alpha & -\sin \alpha \\ \sin \alpha & \cos \alpha \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} \cos \beta & -\sin \beta \\ \sin \beta & \cos \beta \end{bmatrix}$ હોય,તો સાચો સંબંધ કયો છે?
A
$A^2 = B^2$
B
$A + B = B - A$
C
$AB = BA$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} \cos \alpha & -\sin \alpha \\ \sin \alpha & \cos \alpha \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} \cos \beta & -\sin \beta \\ \sin \beta & \cos \beta \end{bmatrix}$.
$AB$ ની ગણતરી કરતા:
$AB = \begin{bmatrix} \cos \alpha & -\sin \alpha \\ \sin \alpha & \cos \alpha \end{bmatrix} \begin{bmatrix} \cos \beta & -\sin \beta \\ \sin \beta & \cos \beta \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} \cos \alpha \cos \beta - \sin \alpha \sin \beta & -\cos \alpha \sin \beta - \sin \alpha \cos \beta \\ \sin \alpha \cos \beta + \cos \alpha \sin \beta & -\sin \alpha \sin \beta + \cos \alpha \cos \beta \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} \cos(\alpha + \beta) & -\sin(\alpha + \beta) \\ \sin(\alpha + \beta) & \cos(\alpha + \beta) \end{bmatrix}$.
તે જ રીતે,$BA$ ની ગણતરી કરતા:
$BA = \begin{bmatrix} \cos \beta & -\sin \beta \\ \sin \beta & \cos \beta \end{bmatrix} \begin{bmatrix} \cos \alpha & -\sin \alpha \\ \sin \alpha & \cos \alpha \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} \cos \beta \cos \alpha - \sin \beta \sin \alpha & -\cos \beta \sin \alpha - \sin \beta \cos \alpha \\ \sin \beta \cos \alpha + \cos \beta \sin \alpha & -\sin \beta \sin \alpha + \cos \beta \cos \alpha \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} \cos(\beta + \alpha) & -\sin(\beta + \alpha) \\ \sin(\beta + \alpha) & \cos(\beta + \alpha) \end{bmatrix}$.
કારણ કે $\cos(\alpha + \beta) = \cos(\beta + \alpha)$ અને $\sin(\alpha + \beta) = \sin(\beta + \alpha)$,તેથી $AB = BA$ થાય છે.
3
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 1 \\ 1 & 0 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A$ એ
A
સંમિત (Symmetric)
B
વિસંમિત (Skew-symmetric)
C
અસામાન્ય (Non-singular)
D
સામાન્ય (Singular)

Solution

(C) શ્રેણિક $A$ નો પ્રકાર નક્કી કરવા માટે,આપણે તેનો નિશ્ચાયક $|A|$ અથવા $\Delta$ શોધીએ.
$|A| = \begin{vmatrix} 1 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 1 \\ 1 & 0 & 0 \end{vmatrix}$
પ્રથમ હારને અનુલક્ષીને વિસ્તરણ કરતા:
$|A| = 1(1 \times 0 - 1 \times 0) - 0(0 \times 0 - 1 \times 1) + 1(0 \times 0 - 1 \times 1)$
$|A| = 1(0) - 0(-1) + 1(-1)$
$|A| = 0 - 0 - 1 = -1$
અહીં $|A| = -1 \neq 0$ હોવાથી,શ્રેણિક $A$ એ અસામાન્ય (non-singular) શ્રેણિક છે.
4
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ a & b & -1 \end{bmatrix}$ હોય,તો ${A^2} = $
A
એકમ શ્રેણિક (Unit matrix)
B
શૂન્ય શ્રેણિક (Null matrix)
C
$A$
D
$-A$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ a & b & -1 \end{bmatrix}$.
આપણે ${A^2} = A \times A$ શોધવાનું છે.
${A^2} = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ a & b & -1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ a & b & -1 \end{bmatrix}$.
ગુણાકારની ગણતરી કરતા:
હાર $1$: $(1 \times 1 + 0 \times 0 + 0 \times a, 1 \times 0 + 0 \times 1 + 0 \times b, 1 \times 0 + 0 \times 0 + 0 \times -1) = (1, 0, 0)$.
હાર $2$: $(0 \times 1 + 1 \times 0 + 0 \times a, 0 \times 0 + 1 \times 1 + 0 \times b, 0 \times 0 + 1 \times 0 + 0 \times -1) = (0, 1, 0)$.
હાર $3$: $(a \times 1 + b \times 0 + -1 \times a, a \times 0 + b \times 1 + -1 \times b, a \times 0 + b \times 0 + -1 \times -1) = (a - a, b - b, 1) = (0, 0, 1)$.
આમ,${A^2} = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} = I$,જે એકમ શ્રેણિક છે.
5
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો ${A^n} = $
A
$\begin{bmatrix} 1 & n \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} n & n \\ 0 & n \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} n & 1 \\ 0 & n \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & n \end{bmatrix}$

Solution

(A) આપણને $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ આપેલ છે.
${A^2}$ ની ગણતરી કરીએ:
${A^2} = A \times A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1(1)+1(0) & 1(1)+1(1) \\ 0(1)+1(0) & 0(1)+1(1) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
${A^3}$ ની ગણતરી કરીએ:
${A^3} = {A^2} \times A = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1(1)+2(0) & 1(1)+2(1) \\ 0(1)+1(0) & 0(1)+1(1) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 3 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
આ પેટર્નનું અવલોકન કરતા,આપણે કોઈપણ ધન પૂર્ણાંક $n$ માટે સામાન્યીકરણ કરી શકીએ છીએ:
${A^n} = \begin{bmatrix} 1 & n \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
આ સાબિતી ગાણિતિક અનુમાનના સિદ્ધાંતનો ઉપયોગ કરીને આપી શકાય છે.
6
MediumMCQ
$AB = 0$,જો અને તો જ જો
A
$A \neq O, B = O$
B
$A = O, B \neq O$
C
$A = O$ અથવા $B = O$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(D) શ્રેણિકો માટે $AB = O$ ની શરતનો અર્થ એ નથી કે $A = O$ અથવા $B = O$ હોવું જ જોઈએ.
શ્રેણિક બીજગણિતમાં,એવા શૂન્યતર શ્રેણિકો $A$ અને $B$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે કે જેમનો ગુણાકાર $AB$ એ શૂન્ય શ્રેણિક $O$ થાય છે.
ઉદાહરણ તરીકે,જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $AB = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = O$ થાય,ભલે $A \neq O$ અને $B \neq O$ હોય.
તેથી,આપેલા વિકલ્પો $A \neq O, B = O$,$A = O, B \neq O$,અથવા $A = O$ અથવા $B = O$ એ $AB = O$ માટે જરૂરી શરતો નથી.
આમ,સાચો વિકલ્પ $(d)$ છે.
7
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 2 & 2 \\ a & b \end{bmatrix}$ અને $A^2 = O$ હોય,તો $(a, b) = $
A
$(-2, -2)$
B
$(2, -2)$
C
$(-2, 2)$
D
$(2, 2)$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 2 & 2 \\ a & b \end{bmatrix}$ અને $A^2 = O$,જ્યાં $O$ એ શૂન્ય શ્રેણિક $\begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ છે.
$A^2$ ની ગણતરી કરતા:
$A^2 = \begin{bmatrix} 2 & 2 \\ a & b \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 2 & 2 \\ a & b \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 4 + 2a & 4 + 2b \\ 2a + ab & 2a + b^2 \end{bmatrix}$.
$A^2$ ને શૂન્ય શ્રેણિક સાથે સરખાવતા:
$\begin{bmatrix} 4 + 2a & 4 + 2b \\ 2a + ab & 2a + b^2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ હાર પરથી:
$4 + 2a = 0 \Rightarrow 2a = -4 \Rightarrow a = -2$.
$4 + 2b = 0 \Rightarrow 2b = -4 \Rightarrow b = -2$.
બીજી હાર સાથે સુસંગતતા તપાસતા:
$2a + ab = 2(-2) + (-2)(-2) = -4 + 4 = 0$.
$2a + b^2 = 2(-2) + (-2)^2 = -4 + 4 = 0$.
બધા સમીકરણો સંતોષાય છે,તેથી $(a, b) = (-2, -2)$.
8
EasyMCQ
જો $[m \ n] \begin{bmatrix} m \\ n \end{bmatrix} = [25]$ અને $m < n$ હોય,તો $(m, n) =$
A
$(2, 3)$
B
$(3, 4)$
C
$(4, 3)$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ: $[m \ n] \begin{bmatrix} m \\ n \end{bmatrix} = [25]$.
શ્રેણિકનો ગુણાકાર કરતા: $[m^2 + n^2] = [25]$.
આનો અર્થ એ થાય કે $m^2 + n^2 = 25$.
અહીં આપણને શરત $m < n$ આપેલી છે અને સામાન્ય રીતે $m, n$ ધન પૂર્ણાંકો છે.
$m^2 + n^2 = 25$ થાય તેવી પૂર્ણાંક જોડી $(m, n)$ ચકાસતા:
જો $m=3, n=4$ લઈએ,તો $3^2 + 4^2 = 9 + 16 = 25$.
અહીં $3 < 4$ હોવાથી,શરત $m < n$ સંતોષાય છે.
તેથી,$(m, n) = (3, 4)$.
9
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 4 & 6 & -1 \\ 3 & 0 & 2 \\ 1 & -2 & 5 \end{bmatrix}$,$B = \begin{bmatrix} 2 & 4 \\ 0 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix}$,અને $C = \begin{bmatrix} 3 \\ 1 \\ 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો નીચેનામાંથી કઈ અભિવ્યક્તિ વ્યાખ્યાયિત નથી?
A
$A^2 + 2B - 2A$
B
$CC'$
C
$B'C$
D
$AB$

Solution

(A) શ્રેણિકોના સરવાળા કે બાદબાકી માટે,તેમની કક્ષા સમાન હોવી જોઈએ.
શ્રેણિક $A$ ની કક્ષા $3 \times 3$ છે.
શ્રેણિક $B$ ની કક્ષા $3 \times 2$ છે.
અભિવ્યક્તિ $A^2 + 2B - 2A$ માં,આપણે શ્રેણિક $A^2$ (જે $3 \times 3$ છે) ને શ્રેણિક $2B$ (જે $3 \times 2$ છે) સાથે ઉમેરવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છીએ.
$A^2$ અને $2B$ ની કક્ષા અલગ હોવાથી,તેમનો સરવાળો વ્યાખ્યાયિત નથી.
તેથી,અભિવ્યક્તિ $A^2 + 2B - 2A$ વ્યાખ્યાયિત નથી.
10
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & -i \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 0 & i \\ i & 0 \end{bmatrix}$,જ્યાં $i = \sqrt{-1}$ હોય,તો નીચેનામાંથી કયો સંબંધ સાચો છે?
A
$A + B = O$
B
$A^2 = B^2$
C
$A - B = O$
D
$A^2 + B^2 = O$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & -i \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 0 & i \\ i & 0 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & -i \end{bmatrix} \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & -i \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} i^2 & 0 \\ 0 & (-i)^2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & -1 \end{bmatrix} = -I$.
હવે,$B^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$B^2 = \begin{bmatrix} 0 & i \\ i & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & i \\ i & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} i^2 & 0 \\ 0 & i^2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & -1 \end{bmatrix} = -I$.
આમ,$A^2 = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & -1 \end{bmatrix}$ અને $B^2 = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & -1 \end{bmatrix}$ હોવાથી,આપણે જોઈ શકીએ છીએ કે $A^2 = B^2$ થાય છે.
11
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} ab & b^2 \\ -a^2 & -ab \end{bmatrix}$ અને $A^n = O$ હોય,તો $n$ ની ન્યૂનતમ કિંમત શું છે?
A
$2$
B
$3$
C
$4$
D
$5$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} ab & b^2 \\ -a^2 & -ab \end{bmatrix}$.
આપણે $A^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = A \cdot A = \begin{bmatrix} ab & b^2 \\ -a^2 & -ab \end{bmatrix} \begin{bmatrix} ab & b^2 \\ -a^2 & -ab \end{bmatrix}$
$A^2 = \begin{bmatrix} (ab)(ab) + (b^2)(-a^2) & (ab)(b^2) + (b^2)(-ab) \\ (-a^2)(ab) + (-ab)(-a^2) & (-a^2)(b^2) + (-ab)(-ab) \end{bmatrix}$
$A^2 = \begin{bmatrix} a^2b^2 - a^2b^2 & ab^3 - ab^3 \\ -a^3b + a^3b & -a^2b^2 + a^2b^2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = O$.
કારણ કે $A^2 = O$,તેથી $n \ge 2$ માટે $A^n = O$ થાય.
તેથી,$n$ ની ન્યૂનતમ કિંમત $2$ છે.
12
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1/3 & 2 \\ 0 & 2x - 3 \end{bmatrix}$,$B = \begin{bmatrix} 3 & 6 \\ 0 & -1 \end{bmatrix}$ અને $AB = I$ હોય,તો $x =$
A
$-1$
B
$1$
C
$0$
D
$2$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1/3 & 2 \\ 0 & 2x - 3 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 3 & 6 \\ 0 & -1 \end{bmatrix}$.
આપણને આપેલ છે કે $AB = I$,જ્યાં $I$ એ એકમ શ્રેણિક $\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ છે.
ગુણાકાર $AB$ શોધતા:
$AB = \begin{bmatrix} 1/3 & 2 \\ 0 & 2x - 3 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 3 & 6 \\ 0 & -1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (1/3 \times 3) + (2 \times 0) & (1/3 \times 6) + (2 \times -1) \\ (0 \times 3) + ((2x - 3) \times 0) & (0 \times 6) + ((2x - 3) \times -1) \end{bmatrix}$
$AB = \begin{bmatrix} 1 + 0 & 2 - 2 \\ 0 + 0 & 0 - (2x - 3) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 3 - 2x \end{bmatrix}$.
$AB = I$ હોવાથી,$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 3 - 2x \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ મળે.
ઘટકોની સરખામણી કરતા,$3 - 2x = 1$ મળે છે.
$2x = 3 - 1 = 2$.
$x = 1$.
13
EasyMCQ
જો $AB = C$ હોય,તો શ્રેણિકો $A, B, C$ ના પરિમાણો શું હશે?
A
$A_{2 \times 3}, B_{3 \times 2}, C_{2 \times 2}$
B
$A_{3 \times 2}, B_{2 \times 3}, C_{3 \times 3}$
C
$A_{3 \times 3}, B_{2 \times 3}, C_{3 \times 3}$
D
$A_{3 \times 2}, B_{2 \times 3}, C_{2 \times 2}$

Solution

(B) શ્રેણિક ગુણાકાર $AB = C$ વ્યાખ્યાયિત કરવા માટે,શ્રેણિક $A$ ના સ્તંભોની સંખ્યા શ્રેણિક $B$ ની હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ.
જો $A$ એ $m \times n$ શ્રેણિક હોય અને $B$ એ $n \times p$ શ્રેણિક હોય,તો પરિણામી શ્રેણિક $C$ ના પરિમાણો $m \times p$ હશે.
વિકલ્પ $B$ જોતા: જો $A$ એ $3 \times 2$ હોય અને $B$ એ $2 \times 3$ હોય,તો $C$ એ $3 \times 3$ શ્રેણિક હોવો જોઈએ.
તેથી,સાચા પરિમાણો $A_{3 \times 2}, B_{2 \times 3}, C_{3 \times 3}$ છે.
14
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} \lambda & 1 \\ -1 & -\lambda \end{bmatrix}$ હોય,તો $\lambda$ ની કઈ કિંમત માટે $A^2 = O$ થાય?
A
$0$
B
$\pm 1$
C
$-1$
D
$1$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} \lambda & 1 \\ -1 & -\lambda \end{bmatrix}$.
આપણે $\lambda$ ની એવી કિંમત શોધવાની છે જેના માટે $A^2 = O$ થાય,જ્યાં $O$ એ શૂન્ય શ્રેણિક છે.
$A^2 = A \cdot A = \begin{bmatrix} \lambda & 1 \\ -1 & -\lambda \end{bmatrix} \begin{bmatrix} \lambda & 1 \\ -1 & -\lambda \end{bmatrix}$
$A^2 = \begin{bmatrix} (\lambda)(\lambda) + (1)(-1) & (\lambda)(1) + (1)(-\lambda) \\ (-1)(\lambda) + (-\lambda)(-1) & (-1)(1) + (-\lambda)(-\lambda) \end{bmatrix}$
$A^2 = \begin{bmatrix} \lambda^2 - 1 & \lambda - \lambda \\ -\lambda + \lambda & -1 + \lambda^2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \lambda^2 - 1 & 0 \\ 0 & \lambda^2 - 1 \end{bmatrix}$.
કારણ કે $A^2 = O$,તેથી $\begin{bmatrix} \lambda^2 - 1 & 0 \\ 0 & \lambda^2 - 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
ઘટકોની સરખામણી કરતા,આપણને $\lambda^2 - 1 = 0$ મળે છે.
$\lambda^2 = 1 \Rightarrow \lambda = \pm 1$.
15
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 4 & 1 \\ 3 & 2 \end{bmatrix}$ અને $I = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો ${A^2} - 6A = $
A
$-3I$
B
$5I$
C
$-5I$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 4 & 1 \\ 3 & 2 \end{bmatrix}$.
સૌ પ્રથમ,$A^2 = A \times A = \begin{bmatrix} 4 & 1 \\ 3 & 2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 4 & 1 \\ 3 & 2 \end{bmatrix}$ ની ગણતરી કરો.
$A^2 = \begin{bmatrix} (4 \times 4 + 1 \times 3) & (4 \times 1 + 1 \times 2) \\ (3 \times 4 + 2 \times 3) & (3 \times 1 + 2 \times 2) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 19 & 6 \\ 18 & 7 \end{bmatrix}$.
હવે,$6A = 6 \begin{bmatrix} 4 & 1 \\ 3 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 24 & 6 \\ 18 & 12 \end{bmatrix}$ ની ગણતરી કરો.
અંતે,$A^2 - 6A = \begin{bmatrix} 19 & 6 \\ 18 & 7 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 24 & 6 \\ 18 & 12 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -5 & 0 \\ 0 & -5 \end{bmatrix}$.
કારણ કે $\begin{bmatrix} -5 & 0 \\ 0 & -5 \end{bmatrix} = -5 \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = -5I$,તેથી સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
16
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 5 & 0 & 7 \\ 6 & 2 & 5 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 1 & 3 & 5 \\ 0 & 0 & 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો નીચેનામાંથી કયું વ્યાખ્યાયિત છે?
A
$AB$
B
$A + B$
C
$A'B'$
D
$B'A'$

Solution

(C) શ્રેણિક $A$ નો ક્રમ $3 \times 3$ છે અને શ્રેણિક $B$ નો ક્રમ $2 \times 3$ છે.
શ્રેણિકના સરવાળા $A+B$ માટે,બંને શ્રેણિકોનો ક્રમ સમાન હોવો જોઈએ,જે અહીં નથી.
શ્રેણિકના ગુણાકાર $AB$ માટે,$A$ માં સ્તંભોની સંખ્યા $(3)$ એ $B$ માં હારની સંખ્યા $(2)$ જેટલી હોવી જોઈએ,જે અહીં નથી.
હવે,પરિવર્તિત શ્રેણિકો (transpose matrices) ધ્યાનમાં લો:
$A'$ નો ક્રમ $3 \times 3$ છે.
$B'$ નો ક્રમ $3 \times 2$ છે.
ગુણાકાર $A'B'$ માટે,$A'$ માં સ્તંભોની સંખ્યા $(3)$ એ $B'$ માં હારની સંખ્યા $(3)$ જેટલી છે. તેથી,$A'B'$ વ્યાખ્યાયિત છે.
ગુણાકાર $B'A'$ માટે,$B'$ માં સ્તંભોની સંખ્યા $(2)$ એ $A'$ માં હારની સંખ્યા $(3)$ જેટલી હોવી જોઈએ,જે અહીં નથી.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
17
EasyMCQ
જો $A = [1\, 2\, 3]$ અને $B = \begin{bmatrix} -5 & 4 & 0 \\ 0 & 2 & -1 \\ 1 & -3 & 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો $AB = $
A
$\begin{bmatrix} -5 & 4 & 0 \\ 0 & 4 & -2 \\ 3 & -9 & 6 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 3 \\ 1 \\ 1 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} -2 & -1 & 4 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} -5 & 8 & 0 \\ 0 & 4 & -3 \\ 1 & -6 & 6 \end{bmatrix}$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = [1\, 2\, 3]$ ($1 \times 3$ શ્રેણિક) અને $B = \begin{bmatrix} -5 & 4 & 0 \\ 0 & 2 & -1 \\ 1 & -3 & 2 \end{bmatrix}$ ($3 \times 3$ શ્રેણિક).
$AB$ શોધવા માટે,આપણે $A$ ની હારનો $B$ ના દરેક સ્તંભ સાથે ગુણાકાર કરીએ છીએ:
$AB = [1 \times (-5) + 2 \times 0 + 3 \times 1, \quad 1 \times 4 + 2 \times 2 + 3 \times (-3), \quad 1 \times 0 + 2 \times (-1) + 3 \times 2]$
$AB = [-5 + 0 + 3, \quad 4 + 4 - 9, \quad 0 - 2 + 6]$
$AB = [-2, \quad -1, \quad 4]$
આમ,$AB = [-2\, -1\, 4]$.
18
EasyMCQ
જો $A$ એ $m \times n$ શ્રેણિક હોય અને $B$ એવો શ્રેણિક હોય કે જેથી $AB$ અને $BA$ બંને વ્યાખ્યાયિત હોય,તો $B$ ની કક્ષા શું થાય?
A
$m \times n$
B
$n \times m$
C
$m \times m$
D
$n \times n$

Solution

(B) ધારો કે શ્રેણિક $A$ ની કક્ષા $m \times n$ છે.
ધારો કે શ્રેણિક $B$ ની કક્ષા $p \times q$ છે.
ગુણાકાર $AB$ વ્યાખ્યાયિત થવા માટે,$A$ ના સ્તંભોની સંખ્યા $B$ ની હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ. તેથી,$n = p$.
આમ,$B$ ની કક્ષા $n \times q$ છે.
ગુણાકાર $BA$ વ્યાખ્યાયિત થવા માટે,$B$ ના સ્તંભોની સંખ્યા $A$ ની હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ. તેથી,$q = m$.
આ કિંમતો મૂકતા,$B$ ની કક્ષા $n \times m$ મળે છે.
19
EasyMCQ
જો $\begin{bmatrix} 2 & -3 \\ 4 & 0 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} a & c \\ b & d \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 4 \\ 2 & -5 \end{bmatrix}$ હોય,તો $(a, b, c, d) = $
A
$(1, 6, 2, 5)$
B
$(1, 2, 7, 5)$
C
$(1, 2, -7, 5)$
D
$(-1, -2, 7, -5)$

Solution

(C) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ: $\begin{bmatrix} 2 & -3 \\ 4 & 0 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} a & c \\ b & d \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 4 \\ 2 & -5 \end{bmatrix}$
શ્રેણિક $\begin{bmatrix} a & c \\ b & d \end{bmatrix}$ માટે ઉકેલવા માટે પદોની ગોઠવણી કરતા:
$\begin{bmatrix} a & c \\ b & d \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2 & -3 \\ 4 & 0 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 1 & 4 \\ 2 & -5 \end{bmatrix}$
અનુરૂપ ઘટકોની બાદબાકી કરતા:
$a = 2 - 1 = 1$
$c = -3 - 4 = -7$
$b = 4 - 2 = 2$
$d = 0 - (-5) = 5$
આમ,$(a, b, c, d) = (1, 2, -7, 5)$.
20
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} -1 & 0 & 0 \\ 0 & -1 & 0 \\ 0 & 0 & -1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^2$ શું થાય?
A
શૂન્ય શ્રેણિક
B
એકમ શ્રેણિક
C
$A$
D
$2A$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} -1 & 0 & 0 \\ 0 & -1 & 0 \\ 0 & 0 & -1 \end{bmatrix}$.
$A^2$ શોધવા માટે,આપણે $A$ નો $A$ સાથે ગુણાકાર કરીશું:
$A^2 = A \times A = \begin{bmatrix} -1 & 0 & 0 \\ 0 & -1 & 0 \\ 0 & 0 & -1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} -1 & 0 & 0 \\ 0 & -1 & 0 \\ 0 & 0 & -1 \end{bmatrix}$
શ્રેણિક ગુણાકાર કરતા:
$A^2 = \begin{bmatrix} (-1)(-1) + 0 + 0 & 0 + 0 + 0 & 0 + 0 + 0 \\ 0 + 0 + 0 & 0 + (-1)(-1) + 0 & 0 + 0 + 0 \\ 0 + 0 + 0 & 0 + 0 + 0 & 0 + 0 + (-1)(-1) \end{bmatrix}$
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} = I$
આમ,$A^2$ એ એકમ શ્રેણિક (identity matrix) $I$ છે.
21
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 2 & 0 \\ 0 & 0 & 3 \\ -2 & 2 & 0 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 3 & 4 & 5 \\ 5 & -4 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $AB$ માં $3^{rd}$ હાર અને $3^{rd}$ સ્તંભનો ઘટક કયો હશે?
A
$-18$
B
$4$
C
$-12$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) ગુણાકાર શ્રેણિક $AB$ માં $3^{rd}$ હાર અને $3^{rd}$ સ્તંભના ઘટકને શોધવા માટે,આપણે તેને $C_{33}$ તરીકે દર્શાવીએ છીએ.
શ્રેણિક ગુણાકારના નિયમ મુજબ,$C_{33}$ એ શ્રેણિક $A$ ની $3^{rd}$ હારના ઘટકોનો શ્રેણિક $B$ ના $3^{rd}$ સ્તંભના અનુરૂપ ઘટકો સાથે ગુણાકાર કરીને તેમનો સરવાળો કરવાથી મળે છે.
$C_{33} = (A_{31} \times B_{13}) + (A_{32} \times B_{23}) + (A_{33} \times B_{33})$
$C_{33} = (-2 \times 3) + (2 \times 5) + (0 \times 0)$
$C_{33} = -6 + 10 + 0$
$C_{33} = 4$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
22
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 2 & 0 & 0 \\ 0 & 2 & 0 \\ 0 & 0 & 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^5 = $ ($A$ માં)
A
$5$
B
$10$
C
$16$
D
$32$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 2 & 0 & 0 \\ 0 & 2 & 0 \\ 0 & 0 & 2 \end{bmatrix} = 2I$,જ્યાં $I$ એ $3 \times 3$ ક્રમનો એકમ શ્રેણિક છે.
આપણે $A^5$ શોધવાનું છે.
$A^5 = (2I)^5 = 2^5 I^5$.
કોઈપણ ધન પૂર્ણાંક $n$ માટે $I^n = I$ હોવાથી,$I^5 = I$ થાય.
તેથી,$A^5 = 32I$.
આને આપણે $A^5 = 16 \times 2I = 16A$ તરીકે લખી શકીએ છીએ.
23
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ અને $AB = O$ હોય,તો $B =$
A
$\begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 0 & 1 \\ -1 & 0 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$

Solution

(D) ધારો કે $B = \begin{bmatrix} x & y \\ z & w \end{bmatrix}$.
આપેલ છે કે $AB = O$,તેથી $\begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} x & y \\ z & w \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
શ્રેણિક ગુણાકાર કરતા: $\begin{bmatrix} 0(x) + 1(z) & 0(y) + 1(w) \\ 0(x) + 0(z) & 0(y) + 0(w) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} z & w \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
ઘટકોની સરખામણી કરતા,આપણને $z = 0$ અને $w = 0$ મળે છે,જ્યારે $x$ અને $y$ કોઈપણ વાસ્તવિક સંખ્યાઓ હોઈ શકે છે.
વિકલ્પો તપાસતા,વિકલ્પ $D$ માં $B = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ છે,જે $AB = O$ ની શરતનું પાલન કરે છે કારણ કે $\begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = O$.
24
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ એ $2$ કક્ષાના ચોરસ શ્રેણિકો હોય,તો $(A + B)^2 = $
A
$A^2 + 2AB + B^2$
B
$A^2 + AB + BA + B^2$
C
$A^2 + 2BA + B^2$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) સમાન કક્ષાના કોઈપણ બે ચોરસ શ્રેણિકો $A$ અને $B$ માટે,તેમના સરવાળાનો વર્ગ નીચે મુજબ વ્યાખ્યાયિત થાય છે:
$(A + B)^2 = (A + B)(A + B)$
શ્રેણિક ગુણાકારના વિભાજનના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરીને ગુણાકારનું વિસ્તરણ કરતા:
$(A + B)(A + B) = A(A + B) + B(A + B)$
$= A^2 + AB + BA + B^2$
શ્રેણિક ગુણાકાર સામાન્ય રીતે ક્રમનો નિયમ પાળતો નથી (એટલે કે,સામાન્ય રીતે $AB \neq BA$),તેથી આપણે $AB + BA$ ને $2AB$ તરીકે લખી શકતા નથી. તેથી,સાચું પદ $A^2 + AB + BA + B^2$ છે.
25
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 & 0 \\ 2 & 3 & 0 & 0 \\ 4 & 5 & 6 & 0 \\ 7 & 8 & 9 & 10 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A$ એ શું છે?
A
ઉપરનો ત્રિકોણીય શ્રેણિક
B
શૂન્ય શ્રેણિક
C
નીચેનો ત્રિકોણીય શ્રેણિક
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(C) ચોરસ શ્રેણિક $A = [a_{ij}]$ ને નીચેનો ત્રિકોણીય શ્રેણિક કહેવાય છે જો મુખ્ય વિકર્ણની ઉપરના તમામ ઘટકો શૂન્ય હોય,એટલે કે $i < j$ માટે $a_{ij} = 0$.
આપેલ શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 & 0 \\ 2 & 3 & 0 & 0 \\ 4 & 5 & 6 & 0 \\ 7 & 8 & 9 & 10 \end{bmatrix}$ માં,મુખ્ય વિકર્ણની ઉપરના ઘટકો $a_{12}=0, a_{13}=0, a_{14}=0, a_{23}=0, a_{24}=0, a_{34}=0$ છે.
કારણ કે $i < j$ માટે તમામ ઘટકો $a_{ij} = 0$ છે,તેથી શ્રેણિક $A$ એ નીચેનો ત્રિકોણીય શ્રેણિક છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
26
EasyMCQ
ચોરસ શ્રેણિક $[a_{ij}]_{n \times n}$ એ ઉપલા ત્રિકોણીય શ્રેણિક કહેવાય જો:
A
$a_{ij} \neq 0$,$i > j$ માટે
B
$a_{ij} = 0$,$i > j$ માટે
C
$a_{ij} = 0$,$i < j$ માટે
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) ઉપલો ત્રિકોણીય શ્રેણિક એવો ચોરસ શ્રેણિક છે જેમાં મુખ્ય વિકર્ણની નીચેના તમામ ઘટકો શૂન્ય હોય છે.
શ્રેણિક $[a_{ij}]_{n \times n}$ માટે,મુખ્ય વિકર્ણની નીચેના ઘટકો તે છે જ્યાં હારનો અનુક્રમ $i$ એ સ્તંભના અનુક્રમ $j$ કરતા મોટો હોય $(i > j)$.
તેથી,ઉપલા ત્રિકોણીય શ્રેણિક માટેની શરત $a_{ij} = 0$ છે,જ્યાં $i > j$ હોય.
27
MediumMCQ
જો $A = \text{diag}(2, -1, 3)$ અને $B = \text{diag}(-1, 3, 2)$ હોય,તો $A^2B = $
A
$\text{diag}(5, 4, 11)$
B
$\text{diag}(-4, 3, 18)$
C
$\text{diag}(3, 1, 8)$
D
$B$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \text{diag}(2, -1, 3)$ અને $B = \text{diag}(-1, 3, 2)$.
વિકર્ણ શ્રેણિક $D = \text{diag}(d_1, d_2, d_3)$ માટે,$D^n = \text{diag}(d_1^n, d_2^n, d_3^n)$ થાય.
તેથી,$A^2 = \text{diag}(2^2, (-1)^2, 3^2) = \text{diag}(4, 1, 9)$.
હવે,$A^2B = \text{diag}(4, 1, 9) \times \text{diag}(-1, 3, 2)$.
બે વિકર્ણ શ્રેણિકોનો ગુણાકાર તેમના અનુરૂપ વિકર્ણ ઘટકોના ગુણાકાર દ્વારા મળે છે:
$A^2B = \text{diag}(4 \times (-1), 1 \times 3, 9 \times 2) = \text{diag}(-4, 3, 18)$.
28
EasyMCQ
$\cos \theta \begin{bmatrix} \cos \theta & \sin \theta \\ - \sin \theta & \cos \theta \end{bmatrix} + \sin \theta \begin{bmatrix} \sin \theta & - \cos \theta \\ \cos \theta & \sin \theta \end{bmatrix} = $
A
$\begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$

Solution

(D) પ્રથમ શ્રેણિકમાં $\cos \theta$ અને બીજા શ્રેણિકમાં $\sin \theta$ નો ગુણાકાર કરતા:
$\begin{bmatrix} \cos^2 \theta & \cos \theta \sin \theta \\ - \sin \theta \cos \theta & \cos^2 \theta \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} \sin^2 \theta & - \sin \theta \cos \theta \\ \sin \theta \cos \theta & \sin^2 \theta \end{bmatrix}$
હવે,બંને શ્રેણિકોના અનુરૂપ ઘટકોનો સરવાળો કરતા:
$= \begin{bmatrix} \cos^2 \theta + \sin^2 \theta & \cos \theta \sin \theta - \sin \theta \cos \theta \\ - \sin \theta \cos \theta + \cos \theta \sin \theta & \cos^2 \theta + \sin^2 \theta \end{bmatrix}$
ત્રિકોણમિતીય નિત્યસમ $\cos^2 \theta + \sin^2 \theta = 1$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે:
$= \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
29
MediumMCQ
જો $I$ એક એકમ શ્રેણિક (unit matrix) હોય,તો $3I$ શું થશે?
A
એક એકમ શ્રેણિક
B
એક ત્રિકોણીય શ્રેણિક
C
એક અદિશ શ્રેણિક (scalar matrix)
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(C) એકમ શ્રેણિક $I$ એ એક વિકર્ણ શ્રેણિક છે જેમાં તમામ વિકર્ણ ઘટકો $1$ હોય છે.
કોઈ શ્રેણિકને અદિશ $k$ વડે ગુણવાથી મળતા શ્રેણિકમાં દરેક ઘટક $k$ વડે ગુણાય છે.
આમ,$3I$ એ એક એવો વિકર્ણ શ્રેણિક છે જેમાં તમામ વિકર્ણ ઘટકો $3$ છે અને બાકીના તમામ ઘટકો $0$ છે.
અદિશ શ્રેણિક એ એવો વિકર્ણ શ્રેણિક છે જેમાં તમામ વિકર્ણ ઘટકો સમાન હોય છે.
$3I$ ના તમામ વિકર્ણ ઘટકો $3$ હોવાથી,તે એક અદિશ શ્રેણિક છે.
30
EasyMCQ
જો $A = [a\, b]$,$B = [-b\, -a]$ અને $C = \begin{bmatrix} a \\ -a \end{bmatrix}$ હોય,તો સાચું વિધાન કયું છે?
A
$A = -B$
B
$A + B = A - B$
C
$AC = BC$
D
$CA = CB$

Solution

(C) આપેલ શ્રેણિકો $A = [a\, b]$,$B = [-b\, -a]$,અને $C = \begin{bmatrix} a \\ -a \end{bmatrix}$ છે.
પ્રથમ,$AC$ ની ગણતરી કરીએ:
$AC = [a\, b] \begin{bmatrix} a \\ -a \end{bmatrix} = [a(a) + b(-a)] = [a^2 - ab]$.
ત્યારબાદ,$BC$ ની ગણતરી કરીએ:
$BC = [-b\, -a] \begin{bmatrix} a \\ -a \end{bmatrix} = [-b(a) + (-a)(-a)] = [-ab + a^2] = [a^2 - ab]$.
અહીં $AC = [a^2 - ab]$ અને $BC = [a^2 - ab]$ હોવાથી,$AC = BC$ સાબિત થાય છે.
31
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & a \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^4$ ની કિંમત શોધો.
A
$\begin{bmatrix} 1 & a^4 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 4 & 4a \\ 0 & 4 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 4 & a^4 \\ 0 & 4 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 1 & 4a \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & a \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
$A^2$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 = A \cdot A = \begin{bmatrix} 1 & a \\ 0 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & a \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 2a \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
$A^3$ ની ગણતરી કરો:
$A^3 = A \cdot A^2 = \begin{bmatrix} 1 & a \\ 0 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2a \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 3a \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
$A^4$ ની ગણતરી કરો:
$A^4 = A \cdot A^3 = \begin{bmatrix} 1 & a \\ 0 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 3a \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 4a \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
આમ,$A^4 = \begin{bmatrix} 1 & 4a \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
32
EasyMCQ
$[x\,y\,z]\,\,\left[ {\begin{array}{*{20}{c}}a&h&g\\h&b&f\\g&f&c\end{array}} \right]\,\left[ \begin{array}{l}x\\y\\z\end{array} \right]$ નો ક્રમ (order) શું છે?
A
$3 \times 1$
B
$1 \times 1$
C
$1 \times 3$
D
$3 \times 3$

Solution

(B) ધારો કે આપેલ શ્રેણિકો $A = [x\,y\,z]$,$B = \begin{bmatrix} a & h & g \\ h & b & f \\ g & f & c \end{bmatrix}$,અને $C = \begin{bmatrix} x \\ y \\ z \end{bmatrix}$ છે.
શ્રેણિક $A$ નો ક્રમ $1 \times 3$ છે.
શ્રેણિક $B$ નો ક્રમ $3 \times 3$ છે.
શ્રેણિક $C$ નો ક્રમ $3 \times 1$ છે.
જ્યારે શ્રેણિકોનો ગુણાકાર કરવામાં આવે છે,ત્યારે જો શ્રેણિક $A$ નો ક્રમ $m \times n$ હોય અને શ્રેણિક $B$ નો ક્રમ $n \times p$ હોય,તો પરિણામી શ્રેણિક $AB$ નો ક્રમ $m \times p$ થાય છે.
પ્રથમ,ગુણાકાર $AB$ શોધો: $(1 \times 3) \times (3 \times 3) = (1 \times 3)$.
ત્યારબાદ,પરિણામનો $C$ સાથે ગુણાકાર કરો: $(1 \times 3) \times (3 \times 1) = (1 \times 1)$.
તેથી,અંતિમ ગુણાકારનો ક્રમ $1 \times 1$ છે.
33
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ બે શ્રેણિકો હોય અને $(A + B)(A - B) = A^2 - B^2$ હોય,તો
A
$AB = BA$
B
$A^2 + B^2 = A^2 - B^2$
C
$A'B' = AB$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(A) આપેલ સમીકરણ: $(A + B)(A - B) = A^2 - B^2$
શ્રેણિક ગુણાકારના વિભાજનના નિયમનો ઉપયોગ કરીને ડાબી બાજુનું વિસ્તરણ કરતા:
$(A + B)(A - B) = A(A - B) + B(A - B)$
$= A^2 - AB + BA - B^2$
આને જમણી બાજુ સાથે સરખાવતા:
$A^2 - AB + BA - B^2 = A^2 - B^2$
બંને બાજુથી $A^2$ બાદ કરતા અને $B^2$ ઉમેરતા:
$-AB + BA = 0$
તેથી:
$BA = AB$
34
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 5 & -3 \\ 2 & 4 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 6 & -4 \\ 3 & 6 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A - B = $
A
$\begin{bmatrix} 11 & -7 \\ 5 & 10 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} -1 & 1 \\ -1 & -2 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 11 & 7 \\ 5 & -10 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 12 & -7 \\ 5 & -10 \end{bmatrix}$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 5 & -3 \\ 2 & 4 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 6 & -4 \\ 3 & 6 \end{bmatrix}$.
$A - B$ શોધવા માટે,આપણે શ્રેણિક $A$ ના અનુરૂપ ઘટકોમાંથી શ્રેણિક $B$ ના ઘટકો બાદ કરીશું:
$A - B = \begin{bmatrix} 5-6 & -3-(-4) \\ 2-3 & 4-6 \end{bmatrix}$
$A - B = \begin{bmatrix} -1 & -3+4 \\ -1 & -2 \end{bmatrix}$
$A - B = \begin{bmatrix} -1 & 1 \\ -1 & -2 \end{bmatrix}$
આમ,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
35
EasyMCQ
જો $X = \begin{bmatrix} 3 & -4 \\ 1 & -1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $X^n$ નું મૂલ્ય શું થાય?
A
$\begin{bmatrix} 3n & -4n \\ n & -n \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 2+n & 5-n \\ n & -n \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 3^n & (-4)^n \\ 1^n & (-1)^n \end{bmatrix}$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(D) આપેલ છે $X = \begin{bmatrix} 3 & -4 \\ 1 & -1 \end{bmatrix}$.
આપણે $X^2 = X \times X = \begin{bmatrix} 3 & -4 \\ 1 & -1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 3 & -4 \\ 1 & -1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (3)(3) + (-4)(1) & (3)(-4) + (-4)(-1) \\ (1)(3) + (-1)(1) & (1)(-4) + (-1)(-1) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 9-4 & -12+4 \\ 3-1 & -4+1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & -8 \\ 2 & -3 \end{bmatrix}$ શોધીએ.
હવે,$n=2$ માટે વિકલ્પો તપાસીએ:
વિકલ્પ $(a)$ આપે છે $\begin{bmatrix} 6 & -8 \\ 2 & -2 \end{bmatrix} \neq X^2$.
વિકલ્પ $(b)$ આપે છે $\begin{bmatrix} 4 & 3 \\ 2 & -2 \end{bmatrix} \neq X^2$.
વિકલ્પ $(c)$ આપે છે $\begin{bmatrix} 9 & 16 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} \neq X^2$.
આમ,કોઈ પણ વિકલ્પ $X^2$ સાથે મળતો આવતો નથી,તેથી સાચો જવાબ $(d)$ છે.
36
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & i \end{bmatrix}$ હોય,તો ${A^2} = $
A
$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & -1 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & -1 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & i \end{bmatrix}$.
${A^2}$ શોધવા માટે,આપણે $A \times A$ ની ગણતરી કરીએ:
${A^2} = \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & i \end{bmatrix} \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & i \end{bmatrix}$
શ્રેણિક ગુણાકાર કરતા:
${A^2} = \begin{bmatrix} (i \times i) + (0 \times 0) & (i \times 0) + (0 \times i) \\ (0 \times i) + (i \times 0) & (0 \times 0) + (i \times i) \end{bmatrix}$
${A^2} = \begin{bmatrix} i^2 & 0 \\ 0 & i^2 \end{bmatrix}$
કારણ કે $i^2 = -1$,આ કિંમત મૂકતા:
${A^2} = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & -1 \end{bmatrix}$.
37
EasyMCQ
જો $A$ અને $B$ સમાન કક્ષાના ચોરસ શ્રેણિકો હોય,તો નીચેનામાંથી કયો ગુણધર્મ સાચો છે?
A
$A + B = B + A$
B
$A + B = A - B$
C
$A - B = B - A$
D
$AB = BA$

Solution

(A) સમાન કક્ષાના શ્રેણિકો માટે શ્રેણિકોનો સરવાળો ક્રમનો નિયમ પાળે છે.
કોઈપણ બે સમાન કક્ષા $n \times n$ ના ચોરસ શ્રેણિકો $A$ અને $B$ માટે,સરવાળો $A + B$ એ $B + A$ ને સમાન હોય છે.
આ શ્રેણિક બીજગણિતનો એક મૂળભૂત ગુણધર્મ છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
38
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો ${A^4} = $
A
$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,${A^2}$ ની ગણતરી કરો:
${A^2} = A \times A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (0 \times 0 + 1 \times 1) & (0 \times 1 + 1 \times 0) \\ (1 \times 0 + 0 \times 1) & (1 \times 1 + 0 \times 0) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = I$.
હવે,${A^4}$ ની ગણતરી કરો:
${A^4} = {A^2} \times {A^2} = I \times I = I = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
39
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો ${A^2} = $
A
$\begin{bmatrix} 8 & -5 \\ -5 & 3 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 8 & -5 \\ 5 & 3 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 8 & -5 \\ -5 & -3 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 8 & 5 \\ -5 & 3 \end{bmatrix}$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix}$.
${A^2}$ શોધવા માટે,આપણે શ્રેણિકનો ગુણાકાર $A \times A$ કરીશું:
${A^2} = \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix}$
ઘટકોની ગણતરી:
હાર $1$,સ્તંભ $1$: $(3 \times 3) + (1 \times -1) = 9 - 1 = 8$
હાર $1$,સ્તંભ $2$: $(3 \times 1) + (1 \times 2) = 3 + 2 = 5$
હાર $2$,સ્તંભ $1$: $(-1 \times 3) + (2 \times -1) = -3 - 2 = -5$
હાર $2$,સ્તંભ $2$: $(-1 \times 1) + (2 \times 2) = -1 + 4 = 3$
આમ,${A^2} = \begin{bmatrix} 8 & 5 \\ -5 & 3 \end{bmatrix}$.
40
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ બે શ્રેણિકો એવા હોય કે જેથી $A+B$ અને $AB$ બંને વ્યાખ્યાયિત હોય,તો
A
$A$ અને $B$ બે શ્રેણિકો છે જે સમાન કક્ષાના હોવા જરૂરી નથી
B
$A$ અને $B$ સમાન કક્ષાના ચોરસ શ્રેણિકો છે
C
$A$ ના સ્તંભોની સંખ્યા $=$ $B$ ની હારની સંખ્યા
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) સરવાળો $A+B$ વ્યાખ્યાયિત થવા માટે,શ્રેણિક $A$ અને $B$ ની કક્ષા સમાન હોવી જોઈએ. ધારો કે $A$ ની કક્ષા $m \times n$ છે. તો $B$ ની કક્ષા પણ $m \times n$ હોવી જોઈએ.
ગુણાકાર $AB$ વ્યાખ્યાયિત થવા માટે,$A$ માં સ્તંભોની સંખ્યા એ $B$ માં હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ.
કારણ કે $A$ એ $m \times n$ છે,તેમાં $n$ સ્તંભો છે. કારણ કે $B$ એ $m \times n$ છે,તેમાં $m$ હાર છે.
તેથી,$AB$ વ્યાખ્યાયિત થવા માટે,આપણી પાસે $n = m$ હોવું જોઈએ.
કારણ કે $m = n$,શ્રેણિક $A$ અને $B$ એ સમાન કક્ષા $n \times n$ ના ચોરસ શ્રેણિકો હોવા જોઈએ.
41
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 3 & 0 \\ -1 & 2 & 1 \\ 0 & 0 & 2 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 2 & 3 & 4 \\ 1 & 2 & 3 \\ -1 & 1 & 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો $AB =$
A
$\begin{bmatrix} 5 & 9 & 13 \\ -1 & 2 & 4 \\ -1 & 2 & 4 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 5 & 9 & 13 \\ -1 & 2 & 4 \\ -2 & 2 & 4 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 1 & 2 & 4 \\ -1 & 2 & 4 \\ -2 & 2 & 4 \end{bmatrix}$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) ગુણાકાર $AB$ શોધવા માટે,આપણે શ્રેણિક $A$ અને શ્રેણિક $B$ નો હાર દ્વારા સ્તંભ સાથે ગુણાકાર કરીએ છીએ:
$AB = \begin{bmatrix} 1 & 3 & 0 \\ -1 & 2 & 1 \\ 0 & 0 & 2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 2 & 3 & 4 \\ 1 & 2 & 3 \\ -1 & 1 & 2 \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} (1)(2)+(3)(1)+(0)(-1) & (1)(3)+(3)(2)+(0)(1) & (1)(4)+(3)(3)+(0)(2) \\ (-1)(2)+(2)(1)+(1)(-1) & (-1)(3)+(2)(2)+(1)(1) & (-1)(4)+(2)(3)+(1)(2) \\ (0)(2)+(0)(1)+(2)(-1) & (0)(3)+(0)(2)+(2)(1) & (0)(4)+(0)(3)+(2)(2) \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} 2+3+0 & 3+6+0 & 4+9+0 \\ -2+2-1 & -3+4+1 & -4+6+2 \\ 0+0-2 & 0+0+2 & 0+0+4 \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} 5 & 9 & 13 \\ -1 & 2 & 4 \\ -2 & 2 & 4 \end{bmatrix}$
આમ,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
42
DifficultMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $AB = $
A
$\begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$

Solution

(B) આપેલ શ્રેણિકો $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$ છે.
ગુણાકાર $AB$ શોધવા માટે,આપણે શ્રેણિક ગુણાકાર કરીએ છીએ:
$AB = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$
$AB = \begin{bmatrix} (1 \times 0) + (1 \times 1) & (1 \times 1) + (1 \times 0) \\ (0 \times 0) + (1 \times 1) & (0 \times 1) + (1 \times 0) \end{bmatrix}$
$AB = \begin{bmatrix} 0 + 1 & 1 + 0 \\ 0 + 1 & 0 + 0 \end{bmatrix}$
$AB = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$.
43
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & i \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 0 & -i \\ -i & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $(A + B)(A - B)$ ની કિંમત શું થાય?
A
$A^2 - B^2$
B
$A^2 + B^2$
C
$A^2 - B^2 + BA + AB$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & i \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 0 & -i \\ -i & 0 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$AB$ ની ગણતરી કરીએ:
$AB = \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & i \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & -i \\ -i & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & -i^2 \\ -i^2 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$.
ત્યારબાદ,$BA$ ની ગણતરી કરીએ:
$BA = \begin{bmatrix} 0 & -i \\ -i & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} i & 0 \\ 0 & i \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & -i^2 \\ -i^2 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$.
અહીં $AB = BA$ હોવાથી,શ્રેણિકો $A$ અને $B$ ક્રમનો નિયમ પાળે છે.
કોઈપણ બે ચોરસ શ્રેણિકો $A$ અને $B$ માટે જે ક્રમનો નિયમ પાળતા હોય,નિત્યસમ $(A + B)(A - B) = A^2 - AB + BA - B^2$ એ $A^2 - B^2$ માં પરિણમે છે કારણ કે $-AB + BA = 0$.
તેથી,$(A + B)(A - B) = A^2 - B^2$.
44
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & -2 \\ 3 & 0 \end{bmatrix}$,$B = \begin{bmatrix} -1 & 4 \\ 2 & 3 \end{bmatrix}$,$C = \begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $5A - 3B - 2C = $
A
$\begin{bmatrix} 8 & 20 \\ 7 & 9 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 8 & -20 \\ 7 & -9 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} -8 & 20 \\ -7 & 9 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 8 & 7 \\ -20 & -9 \end{bmatrix}$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & -2 \\ 3 & 0 \end{bmatrix}$,$B = \begin{bmatrix} -1 & 4 \\ 2 & 3 \end{bmatrix}$,અને $C = \begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$.
આપણે $5A - 3B - 2C$ ની ગણતરી કરવાની છે.
સૌ પ્રથમ,અદિશ ગુણાકાર (scalar multiplication) શોધો:
$5A = 5 \begin{bmatrix} 1 & -2 \\ 3 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & -10 \\ 15 & 0 \end{bmatrix}$
$3B = 3 \begin{bmatrix} -1 & 4 \\ 2 & 3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -3 & 12 \\ 6 & 9 \end{bmatrix}$
$2C = 2 \begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & -2 \\ 2 & 0 \end{bmatrix}$
હવે,શ્રેણિકની બાદબાકી કરો:
$5A - 3B - 2C = \begin{bmatrix} 5 & -10 \\ 15 & 0 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} -3 & 12 \\ 6 & 9 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 0 & -2 \\ 2 & 0 \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} 5 - (-3) - 0 & -10 - 12 - (-2) \\ 15 - 6 - 2 & 0 - 9 - 0 \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} 5 + 3 & -22 + 2 \\ 7 & -9 \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} 8 & -20 \\ 7 & -9 \end{bmatrix}$.
45
EasyMCQ
જો $\begin{bmatrix} x & 0 \\ 1 & y \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} -2 & 1 \\ 3 & 4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 3 & 5 \\ 6 & 3 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 2 & 4 \\ 2 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $x$ અને $y$ ની કિંમતો શોધો.
A
$x = -3, y = -2$
B
$x = 3, y = -2$
C
$x = 3, y = 2$
D
$x = -3, y = 2$

Solution

(B) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ: $\begin{bmatrix} x & 0 \\ 1 & y \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} -2 & 1 \\ 3 & 4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 3 & 5 \\ 6 & 3 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 2 & 4 \\ 2 & 1 \end{bmatrix}$
પ્રથમ,ડાબી બાજુનો સરવાળો કરતા:
$\begin{bmatrix} x - 2 & 0 + 1 \\ 1 + 3 & y + 4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x - 2 & 1 \\ 4 & y + 4 \end{bmatrix}$
ત્યારબાદ,જમણી બાજુની બાદબાકી કરતા:
$\begin{bmatrix} 3 - 2 & 5 - 4 \\ 6 - 2 & 3 - 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 4 & 2 \end{bmatrix}$
બંને શ્રેણિકોના અનુરૂપ ઘટકોને સરખાવતા:
$x - 2 = 1 \Rightarrow x = 3$
$y + 4 = 2 \Rightarrow y = -2$
આમ,$x = 3$ અને $y = -2$ મળે છે.
46
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} x & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$ અને $A^2$ એ એકમ શ્રેણિક (identity matrix) હોય,તો $x =$
A
$1$
B
$2$
C
$3$
D
$0$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} x & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$.
અહીં $A^2 = I$ છે,જ્યાં $I$ એ એકમ શ્રેણિક $\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ છે.
તેથી,$A^2 = \begin{bmatrix} x & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} x & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x^2 + 1 & x \\ x & 1 \end{bmatrix}$.
આ શ્રેણિકને એકમ શ્રેણિક સાથે સરખાવતા:
$\begin{bmatrix} x^2 + 1 & x \\ x & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
અનુરૂપ ઘટકોની સરખામણી કરતા,આપણને $x = 0$ અને $x^2 + 1 = 1$ મળે છે.
$x^2 + 1 = 1$ પરથી $x^2 = 0$ મળે છે,જેનો અર્થ છે કે $x = 0$.
આમ,$x$ ની કિંમત $0$ છે.
47
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$,$I$ એ $2$ ક્રમનો એકમ શ્રેણિક છે અને $a, b$ સ્વૈચ્છિક અચળાંકો છે,તો $(aI + bA)^2$ બરાબર શું થાય?
A
$a^2I + abA$
B
$a^2I + 2abA$
C
$a^2I + b^2A$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ અને $I = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$aI + bA$ ની ગણતરી કરો:
$aI + bA = a \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} + b \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a & 0 \\ 0 & a \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 0 & b \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a & b \\ 0 & a \end{bmatrix}$.
હવે,$(aI + bA)^2$ ની ગણતરી કરો:
$(aI + bA)^2 = \begin{bmatrix} a & b \\ 0 & a \end{bmatrix} \begin{bmatrix} a & b \\ 0 & a \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a^2 + 0 & ab + ba \\ 0 + 0 & 0 + a^2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a^2 & 2ab \\ 0 & a^2 \end{bmatrix}$.
આને નીચે મુજબ લખી શકાય:
$a^2 \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} + 2ab \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = a^2I + 2abA$.
48
EasyMCQ
મેટ્રિક્સ થિયરી (Matrix theory) કોના દ્વારા રજૂ કરવામાં આવી હતી?
A
ન્યૂટન
B
આર્થર કેલી
C
કોશી
D
યુક્લિડ

Solution

(B) મેટ્રિક્સ થિયરીનો ખ્યાલ $19$ મી સદીમાં બ્રિટિશ ગણિતશાસ્ત્રી $Arthur \ Cayley$ દ્વારા ઔપચારિક રીતે રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો. જોકે $Cayley-Hamilton$ પ્રમેય એ મેટ્રિક્સ બીજગણિતમાં એક પ્રખ્યાત પરિણામ છે,પરંતુ મેટ્રિક્સ થિયરીનો પાયાનો વિકાસ $Cayley$ ને આભારી છે. તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
49
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ -3 & 0 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 2 & 3 \end{bmatrix}$ હોય,તો:
A
$A^2 = A$
B
$B^2 = B$
C
$AB \neq BA$
D
$AB = BA$

Solution

(C) સૌ પ્રથમ,આપણે $A^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ -3 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ -3 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (1)(1) + (2)(-3) & (1)(2) + (2)(0) \\ (-3)(1) + (0)(-3) & (-3)(2) + (0)(0) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -5 & 2 \\ -3 & -6 \end{bmatrix} \neq A$.
ત્યારબાદ,આપણે $B^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$B^2 = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 2 & 3 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 2 & 3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (-1)(-1) + (0)(2) & (-1)(0) + (0)(3) \\ (2)(-1) + (3)(2) & (2)(0) + (3)(3) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 4 & 9 \end{bmatrix} \neq B$.
હવે,આપણે $AB$ ની ગણતરી કરીએ:
$AB = \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ -3 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 2 & 3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (1)(-1) + (2)(2) & (1)(0) + (2)(3) \\ (-3)(-1) + (0)(2) & (-3)(0) + (0)(3) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 3 & 6 \\ 3 & 0 \end{bmatrix}$.
છેલ્લે,આપણે $BA$ ની ગણતરી કરીએ:
$BA = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 2 & 3 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2 \\ -3 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (-1)(1) + (0)(-3) & (-1)(2) + (0)(0) \\ (2)(1) + (3)(-3) & (2)(2) + (3)(0) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -1 & -2 \\ -7 & 4 \end{bmatrix}$.
આમ,$AB = \begin{bmatrix} 3 & 6 \\ 3 & 0 \end{bmatrix}$ અને $BA = \begin{bmatrix} -1 & -2 \\ -7 & 4 \end{bmatrix}$ હોવાથી,તે સ્પષ્ટ છે કે $AB \neq BA$.
50
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું નથી?
A
શ્રેણિકનો સરવાળો ક્રમનો ગુણધર્મ ધરાવે છે
B
શ્રેણિકનો સરવાળો જૂથનો ગુણધર્મ ધરાવે છે
C
શ્રેણિકનો ગુણાકાર ક્રમનો ગુણધર્મ ધરાવે છે
D
શ્રેણિકનો ગુણાકાર જૂથનો ગુણધર્મ ધરાવે છે

Solution

(C) કોઈપણ બે શ્રેણિકો $A$ અને $B$ માટે,શ્રેણિકનો સરવાળો ક્રમનો ગુણધર્મ ધરાવે છે,એટલે કે $A + B = B + A$.
શ્રેણિકનો સરવાળો જૂથનો ગુણધર્મ ધરાવે છે,એટલે કે $(A + B) + C = A + (B + C)$.
શ્રેણિકનો ગુણાકાર જૂથનો ગુણધર્મ ધરાવે છે,એટલે કે $(AB)C = A(BC)$.
જોકે,શ્રેણિકનો ગુણાકાર સામાન્ય રીતે ક્રમનો ગુણધર્મ ધરાવતો નથી,એટલે કે મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં $AB \neq BA$.
તેથી,શ્રેણિકનો ગુણાકાર ક્રમનો ગુણધર્મ ધરાવે છે તે વિધાન સાચું નથી.

3 and 4 .Determinants and Matrices — Types of matrices, Algebra of matrices · Frequently Asked Questions

1Are these 3 and 4 .Determinants and Matrices questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a 3 and 4 .Determinants and Matrices Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.