Gujarati

Types of matrices, Algebra of matrices Questions in Gujarati

Class 12 Mathematics · 3 and 4 .Determinants and Matrices · Types of matrices, Algebra of matrices

391+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 45 of 391 questions in Gujarati

301
DifficultMCQ
જો $A$ એ $3 \times 4$ શ્રેણિક હોય અને $B$ એવો શ્રેણિક હોય કે જેથી $A^{\prime}B$ અને $BA^{\prime}$ બંને વ્યાખ્યાયિત હોય,તો $B$ કયા પ્રકારનો શ્રેણિક છે?
A
$3 \times 4$
B
$3 \times 3$
C
$4 \times 4$
D
$4 \times 3$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A$ એ $3 \times 4$ શ્રેણિક છે.
તેથી,પરિવર્તિત શ્રેણિક $A^{\prime}$ એ $4 \times 3$ શ્રેણિક છે.
ગુણાકાર $A^{\prime}B$ વ્યાખ્યાયિત થવા માટે,$A^{\prime}$ ના સ્તંભોની સંખ્યા એ $B$ ની હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ. $A^{\prime}$ એ $4 \times 3$ હોવાથી,$B$ માં $3$ હાર હોવી જોઈએ.
ગુણાકાર $BA^{\prime}$ વ્યાખ્યાયિત થવા માટે,$B$ ના સ્તંભોની સંખ્યા એ $A^{\prime}$ ની હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ. $A^{\prime}$ માં $4$ હાર હોવાથી,$B$ માં $4$ સ્તંભ હોવા જોઈએ.
તેથી,$B$ એ $3 \times 4$ શ્રેણિક હોવો જોઈએ.
302
EasyMCQ
એક શ્રેણિક જેના ઘટકો $a_{ij}$ એ $a_{ij} = \frac{1}{3}|i - 5j|$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત છે,જ્યાં $i, j = 1, 2, 3$,તે છે:
A
$\left[\begin{array}{ccc}4 & 3 & \frac{14}{3} \\ 1 & \frac{8}{3} & 13 \\ \frac{2}{3} & \frac{7}{3} & 4\end{array}\right]$
B
$\left[\begin{array}{ccc}\frac{4}{3} & 3 & \frac{14}{3} \\ 1 & \frac{8}{3} & \frac{13}{3} \\ \frac{2}{3} & \frac{7}{3} & 4\end{array}\right]$
C
$\left[\begin{array}{ccc}\frac{4}{3} & 3 & \frac{10}{3} \\ 1 & \frac{8}{3} & \frac{13}{3} \\ 2 & 7 & 4\end{array}\right]$
D
$\left[\begin{array}{lll}4 & 3 & 10 \\ 1 & 8 & 13 \\ 2 & 7 & 4\end{array}\right]$

Solution

(B) આપેલ શ્રેણિક $3 \times 3$ શ્રેણિક છે જે $A = [a_{ij}]$ દ્વારા દર્શાવેલ છે.
દરેક ઘટક $a_{ij} = \frac{1}{3}|i - 5j|$ ની ગણતરી કરીએ:
$a_{11} = \frac{1}{3}|1 - 5(1)| = \frac{1}{3}|-4| = \frac{4}{3}$
$a_{12} = \frac{1}{3}|1 - 5(2)| = \frac{1}{3}|-9| = 3$
$a_{13} = \frac{1}{3}|1 - 5(3)| = \frac{1}{3}|-14| = \frac{14}{3}$
$a_{21} = \frac{1}{3}|2 - 5(1)| = \frac{1}{3}|-3| = 1$
$a_{22} = \frac{1}{3}|2 - 5(2)| = \frac{1}{3}|-8| = \frac{8}{3}$
$a_{23} = \frac{1}{3}|2 - 5(3)| = \frac{1}{3}|-13| = \frac{13}{3}$
$a_{31} = \frac{1}{3}|3 - 5(1)| = \frac{1}{3}|-2| = \frac{2}{3}$
$a_{32} = \frac{1}{3}|3 - 5(2)| = \frac{1}{3}|-7| = \frac{7}{3}$
$a_{33} = \frac{1}{3}|3 - 5(3)| = \frac{1}{3}|-12| = 4$
તેથી,શ્રેણિક $\left[\begin{array}{ccc}\frac{4}{3} & 3 & \frac{14}{3} \\ 1 & \frac{8}{3} & \frac{13}{3} \\ \frac{2}{3} & \frac{7}{3} & 4\end{array}\right]$ છે.
303
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયો શ્રેણિક ચોરસ શ્રેણિક નથી?
A
$[1]$
B
$\begin{bmatrix} 2 & 2 \\ 2 & 2 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 3 & 3 & 3 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 1 & 1 & 1 \\ 1 & 1 & 1 \\ 1 & 1 & 1 \end{bmatrix}$

Solution

(C) ચોરસ શ્રેણિક એટલે એવો શ્રેણિક જેમાં હારની સંખ્યા અને સ્તંભની સંખ્યા સમાન હોય $(m = n)$.
$(a)$ $[1]$ એ $1 \times 1$ શ્રેણિક છે,જે ચોરસ શ્રેણિક છે.
$(b)$ $\begin{bmatrix} 2 & 2 \\ 2 & 2 \end{bmatrix}$ એ $2 \times 2$ શ્રેણિક છે,જે ચોરસ શ્રેણિક છે.
$(c)$ $\begin{bmatrix} 3 & 3 & 3 \end{bmatrix}$ એ $1 \times 3$ શ્રેણિક છે. અહીં હારની સંખ્યા $(1)$ એ સ્તંભની સંખ્યા $(3)$ જેટલી નથી,તેથી તે ચોરસ શ્રેણિક નથી.
$(d)$ $\begin{bmatrix} 1 & 1 & 1 \\ 1 & 1 & 1 \\ 1 & 1 & 1 \end{bmatrix}$ એ $3 \times 3$ શ્રેણિક છે,જે ચોરસ શ્રેણિક છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(c)$ છે.
304
EasyMCQ
બે લોઅર ટ્રાયંગ્યુલર (અધઃ ત્રિકોણીય) શ્રેણિકોનો સરવાળો હંમેશા શું હોય છે?
A
અપર ટ્રાયંગ્યુલર (ઉર્ધ્વ ત્રિકોણીય) શ્રેણિક
B
લોઅર ટ્રાયંગ્યુલર (અધઃ ત્રિકોણીય) શ્રેણિક
C
વિકર્ણ શ્રેણિક
D
અદિશ શ્રેણિક

Solution

(B) ધારો કે $A$ અને $B$ એ $n \times n$ કક્ષાના બે લોઅર ટ્રાયંગ્યુલર શ્રેણિકો છે.
શ્રેણિક લોઅર ટ્રાયંગ્યુલર ત્યારે કહેવાય જ્યારે મુખ્ય વિકર્ણની ઉપરના તમામ ઘટકો શૂન્ય હોય,એટલે કે $i < j$ માટે $a_{ij} = 0$.
ધારો કે $C = A + B$. $C$ ના ઘટકો $c_{ij} = a_{ij} + b_{ij}$ દ્વારા મળે છે.
કોઈપણ $i < j$ માટે,$A$ અને $B$ લોઅર ટ્રાયંગ્યુલર હોવાથી,$a_{ij} = 0$ અને $b_{ij} = 0$ થાય.
તેથી,તમામ $i < j$ માટે $c_{ij} = 0 + 0 = 0$ થાય.
આ દર્શાવે છે કે સરવાળો $C = A + B$ પણ એક લોઅર ટ્રાયંગ્યુલર શ્રેણિક જ છે.
305
EasyMCQ
જો $A=\left[\begin{array}{cccc}2 & 1 & 3 & -1 \\ 1 & -2 & 2 & -3\end{array}\right]$,$B=\left[\begin{array}{cccc}2 & 1 & 0 & 3 \\ 1 & -1 & 2 & 3\end{array}\right]$ અને $2A+3B-5C=0$ હોય,તો $C=$
A
$\left[\begin{array}{cccc}2 & 1 & 6/5 & 7/5 \\ 1 & 7/5 & 2 & 3/5\end{array}\right]$
B
$\left[\begin{array}{cccc}-2 & 1 & 6/5 & 7/5 \\ 1 & -7/5 & 2 & 3/5\end{array}\right]$
C
$\left[\begin{array}{cccc}-2 & 1 & 6/5 & 7/5 \\ 1 & 7/5 & 2 & 3/5\end{array}\right]$
D
$\left[\begin{array}{cccc}2 & 1 & 6/5 & 7/5 \\ 1 & -7/5 & 2 & 3/5\end{array}\right]$

Solution

(D) આપેલ સમીકરણ $2A + 3B - 5C = 0$ છે.
$C$ માટે ગોઠવતા,આપણને $5C = 2A + 3B$ મળે છે.
શ્રેણિક $A$ અને $B$ ની કિંમત મૂકતા:
$5C = 2\left[\begin{array}{cccc}2 & 1 & 3 & -1 \\ 1 & -2 & 2 & -3\end{array}\right] + 3\left[\begin{array}{cccc}2 & 1 & 0 & 3 \\ 1 & -1 & 2 & 3\end{array}\right]$
$5C = \left[\begin{array}{cccc}4 & 2 & 6 & -2 \\ 2 & -4 & 4 & -6\end{array}\right] + \left[\begin{array}{cccc}6 & 3 & 0 & 9 \\ 3 & -3 & 6 & 9\end{array}\right]$
$5C = \left[\begin{array}{cccc}4+6 & 2+3 & 6+0 & -2+9 \\ 2+3 & -4-3 & 4+6 & -6+9\end{array}\right]$
$5C = \left[\begin{array}{cccc}10 & 5 & 6 & 7 \\ 5 & -7 & 10 & 3\end{array}\right]$
$5$ વડે ભાગતા,આપણને $C = \left[\begin{array}{cccc}10/5 & 5/5 & 6/5 & 7/5 \\ 5/5 & -7/5 & 10/5 & 3/5\end{array}\right] = \left[\begin{array}{cccc}2 & 1 & 6/5 & 7/5 \\ 1 & -7/5 & 2 & 3/5\end{array}\right]$ મળે છે.
306
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ એ $n \times n$ ચોરસ શ્રેણિકો હોય કે જેથી $(2 A+B)^2+(A-3 B)^2=5 A^2-2 A B+10 B^2$ થાય,તો $A B A B=$
A
$\frac{1}{2}\left[(A-B)^2+(A+B)^2\right]$
B
$4 A B$
C
$\frac{1}{2}\left[(A+B)^2-(A-B)^2\right]$
D
$A^2 B^2$

Solution

(D) આપેલ સમીકરણ: $(2 A+B)^2+(A-3 B)^2=5 A^2-2 A B+10 B^2$.
વર્ગોનું વિસ્તરણ કરતા: $(4 A^2+2 A B+2 B A+B^2)+(A^2-3 A B-3 B A+9 B^2)=5 A^2-2 A B+10 B^2$.
સમાન પદોને ભેગા કરતા: $(4 A^2+A^2)+(B^2+9 B^2)+(2 A B-3 A B)+(2 B A-3 B A)=5 A^2-2 A B+10 B^2$.
આનું સાદું રૂપ: $5 A^2+10 B^2-A B-B A=5 A^2-2 A B+10 B^2$.
બંને બાજુથી $5 A^2+10 B^2$ બાદ કરતા: $-A B-B A=-2 A B$.
બંને બાજુ $A B$ ઉમેરતા: $-B A=-A B$,જે સૂચવે છે કે $A B=B A$.
$A$ અને $B$ ક્રમનો નિયમ પાળતા હોવાથી,$A B A B=A(B A) B=A(A B) B=(A A)(B B)=A^2 B^2$.
307
EasyMCQ
જો $3\begin{bmatrix} x & y \\ z & t \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x & 6 \\ -1 & 2t \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 4 & x+y \\ z+t & 3 \end{bmatrix}$ હોય,તો $(x, y, z, t)$ ની કિંમતો શું છે?
A
$(2, 4, 3, 1)$
B
$(2, 4, 1, 3)$
C
$(1, 3, 2, 4)$
D
$(1, 3, 4, 2)$

Solution

(B) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ: $3\begin{bmatrix} x & y \\ z & t \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x & 6 \\ -1 & 2t \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 4 & x+y \\ z+t & 3 \end{bmatrix}$
પ્રથમ શ્રેણિકમાં અદિશ $3$ વડે ગુણતા,આપણને મળે છે:
$\begin{bmatrix} 3x & 3y \\ 3z & 3t \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x+4 & 6+x+y \\ -1+z+t & 2t+3 \end{bmatrix}$
બે શ્રેણિકો સમાન હોવાથી,તેમના અનુરૂપ ઘટકો સમાન હોવા જોઈએ:
$1) \ 3x = x + 4 \implies 2x = 4 \implies x = 2$
$2) \ 3t = 2t + 3 \implies t = 3$
$3) \ 3z = -1 + z + t \implies 2z = -1 + 3 \implies 2z = 2 \implies z = 1$
$4) \ 3y = 6 + x + y \implies 2y = 6 + 2 \implies 2y = 8 \implies y = 4$
આમ,કિંમતો $(x, y, z, t) = (2, 4, 1, 3)$ છે.
308
EasyMCQ
જો $A=\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^2+2I$ ની કિંમત શોધો. ($A$ માં)
A
$2$
B
$3$
C
$4$
D
$5$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 2 \end{bmatrix}$ અને $I = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.
સૌ પ્રથમ,$A^2 = A \times A$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (1)(1)+(0)(1) & (1)(0)+(0)(2) \\ (1)(1)+(2)(1) & (1)(0)+(2)(2) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 3 & 4 \end{bmatrix}$.
હવે,$2I$ ની ગણતરી કરો:
$2I = 2 \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2 & 0 \\ 0 & 2 \end{bmatrix}$.
અંતે,$A^2$ અને $2I$ નો સરવાળો કરો:
$A^2 + 2I = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 3 & 4 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 2 & 0 \\ 0 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 3 & 0 \\ 3 & 6 \end{bmatrix}$.
કારણ કે $3A = 3 \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 3 & 0 \\ 3 & 6 \end{bmatrix}$,તેથી આપણે કહી શકીએ કે $A^2 + 2I = 3A$.
309
MediumMCQ
જો $A=\left[\begin{array}{cc}1 & 0 \\ 0 & -1\end{array}\right]$,$P=\left[\begin{array}{ll}1 & 1 \\ 0 & 1\end{array}\right]$ અને $X=A P A^T$ હોય,તો $A^T X^{50} A=$
A
$\left[\begin{array}{ll}0 & 1 \\ 1 & 0\end{array}\right]$
B
$\left[\begin{array}{cc}2 & 1 \\ 0 & -1\end{array}\right]$
C
$\left[\begin{array}{cc}25 & 1 \\ 1 & -25\end{array}\right]$
D
$\left[\begin{array}{cc}1 & 50 \\ 0 & 1\end{array}\right]$

Solution

(D) આપેલ છે $A=\left[\begin{array}{cc}1 & 0 \\ 0 & -1\end{array}\right]$. નોંધો કે $A^T = A$ અને $A^2 = I$,તેથી $A^T A = A A = I$.
આપણને $X = A P A^T$ આપેલ છે.
તેથી $X^2 = (A P A^T)(A P A^T) = A P (A^T A) P A^T = A P I P A^T = A P^2 A^T$.
ગાણિતિક અનુમાન દ્વારા,$X^n = A P^n A^T$.
તેથી,$X^{50} = A P^{50} A^T$.
હવે,$A^T X^{50} A = A^T (A P^{50} A^T) A = (A^T A) P^{50} (A^T A) = I P^{50} I = P^{50}$.
આપેલ $P = \left[\begin{array}{ll}1 & 1 \\ 0 & 1\end{array}\right]$,આપણે જોઈએ છીએ કે $P^2 = \left[\begin{array}{ll}1 & 2 \\ 0 & 1\end{array}\right]$,$P^3 = \left[\begin{array}{ll}1 & 3 \\ 0 & 1\end{array}\right]$,અને સામાન્ય રીતે $P^n = \left[\begin{array}{ll}1 & n \\ 0 & 1\end{array}\right]$.
આમ,$P^{50} = \left[\begin{array}{cc}1 & 50 \\ 0 & 1\end{array}\right]$.
તેથી,$A^T X^{50} A = \left[\begin{array}{cc}1 & 50 \\ 0 & 1\end{array}\right]$.
310
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 & 2 \\ 2 & 3 & 0 \\ 4 & 0 & 3 \end{bmatrix}$ અને $B$ એવો શ્રેણિક છે કે જેથી $AB = BA$ થાય. જો $AB$ એ એકમ શ્રેણિક (identity matrix) ન હોય,તો $B$ તરીકે લઈ શકાય તેવો શ્રેણિક કયો છે?
A
$\begin{bmatrix} -9 & -3 & 6 \\ -6 & 8 & -4 \\ 12 & -4 & -2 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 9 & -3 & 6 \\ -6 & 8 & -4 \\ -12 & -4 & 2 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 9 & -3 & -6 \\ -6 & 8 & -4 \\ -12 & 4 & -2 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 9 & -3 & -6 \\ -6 & -8 & 4 \\ -12 & 4 & -2 \end{bmatrix}$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 & 2 \\ 2 & 3 & 0 \\ 4 & 0 & 3 \end{bmatrix}$. ધારો કે $B = \begin{bmatrix} x & y & z \\ a & b & c \\ u & v & w \end{bmatrix}$.
$AB = BA$ હોવાથી,બંને બાજુ શ્રેણિક ગુણાકાર કરતા.
$AB = \begin{bmatrix} 0 & 1 & 2 \\ 2 & 3 & 0 \\ 4 & 0 & 3 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} x & y & z \\ a & b & c \\ u & v & w \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} a+2u & b+2v & c+2w \\ 2x+3a & 2y+3b & 2z+3c \\ 4x+3u & 4y+3v & 4z+3w \end{bmatrix}$.
તે જ રીતે $BA = \begin{bmatrix} x & y & z \\ a & b & c \\ u & v & w \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 1 & 2 \\ 2 & 3 & 0 \\ 4 & 0 & 3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2y+4z & x+3y & 2x+3z \\ 2b+4c & a+3b & 2a+3c \\ 2v+4w & u+3v & 2u+3w \end{bmatrix}$.
$AB$ અને $BA$ ના ઘટકોની સરખામણી કરતા,આપણે આપેલા વિકલ્પો ચકાસીએ છીએ.
વિકલ્પ $D$ ચકાસતા: $B = \begin{bmatrix} 9 & -3 & -6 \\ -6 & -8 & 4 \\ -12 & 4 & -2 \end{bmatrix}$.
આ કિંમતો શ્રેણિક ગુણાકારમાં મૂકતા સાબિત થાય છે કે આ શ્રેણિક માટે $AB = BA$ શરતનું પાલન થાય છે.
311
EasyMCQ
જો $\begin{bmatrix} \alpha \\ \beta \\ \gamma \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \cos \theta & -\sin \theta & 0 \\ \sin \theta & \cos \theta & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} x \\ y \\ z \end{bmatrix}$ હોય,તો $\frac{x^2+y^2+z^2}{\gamma} =$
A
$\frac{\alpha^2+\beta^2+\gamma^2}{z}$
B
$0$
C
$\alpha \beta+\beta \gamma+\gamma \alpha$
D
$1+\alpha^2+\beta^2+\gamma^2$

Solution

(A) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ: $\begin{bmatrix} \alpha \\ \beta \\ \gamma \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \cos \theta & -\sin \theta & 0 \\ \sin \theta & \cos \theta & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} x \\ y \\ z \end{bmatrix}$
શ્રેણિકોનો ગુણાકાર કરતા,આપણને મળે છે:
$\alpha = x \cos \theta - y \sin \theta$ $(i)$
$\beta = x \sin \theta + y \cos \theta$ $(ii)$
$\gamma = z$ $(iii)$
સમીકરણ $(i)$ અને $(ii)$ નો વર્ગ કરીને સરવાળો કરતા:
$\alpha^2 + \beta^2 = (x \cos \theta - y \sin \theta)^2 + (x \sin \theta + y \cos \theta)^2$
$\alpha^2 + \beta^2 = x^2 \cos^2 \theta + y^2 \sin^2 \theta - 2xy \sin \theta \cos \theta + x^2 \sin^2 \theta + y^2 \cos^2 \theta + 2xy \sin \theta \cos \theta$
$\alpha^2 + \beta^2 = x^2(\cos^2 \theta + \sin^2 \theta) + y^2(\sin^2 \theta + \cos^2 \theta) = x^2 + y^2$
હવે,પદ $\frac{x^2+y^2+z^2}{\gamma}$ ધ્યાનમાં લો.
$x^2+y^2 = \alpha^2+\beta^2$ અને $z = \gamma$ મૂકતા:
$\frac{x^2+y^2+z^2}{\gamma} = \frac{\alpha^2+\beta^2+\gamma^2}{\gamma}$
કારણ કે $\gamma = z$,તેથી આ $\frac{\alpha^2+\beta^2+\gamma^2}{z}$ બરાબર છે.
312
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ a & -1 & 0 \\ b & c & 1 \end{bmatrix}$ એવું હોય કે જેથી $A^2 = I$ થાય,તો
A
$b = \frac{ac}{2}$
B
$b = -\frac{ac}{2}$
C
$b = \frac{a + c}{2}$
D
$b = \sqrt{ac}$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ a & -1 & 0 \\ b & c & 1 \end{bmatrix}$.
આપણને આપેલ છે કે $A^2 = I$.
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ a & -1 & 0 \\ b & c & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ a & -1 & 0 \\ b & c & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$.
ગુણાકારની ગણતરી કરતા:
હાર $1$: $(1)(1) + (0)(a) + (0)(b) = 1$,$(1)(0) + (0)(-1) + (0)(c) = 0$,$(1)(0) + (0)(0) + (0)(1) = 0$.
હાર $2$: $(a)(1) + (-1)(a) + (0)(b) = 0$,$(a)(0) + (-1)(-1) + (0)(c) = 1$,$(a)(0) + (-1)(0) + (0)(1) = 0$.
હાર $3$: $(b)(1) + (c)(a) + (1)(b) = 2b + ac$,$(b)(0) + (c)(-1) + (1)(c) = 0$,$(b)(0) + (c)(0) + (1)(1) = 1$.
આમ,$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 2b + ac & 0 & 1 \end{bmatrix}$.
આને એકમ શ્રેણિક $I = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$ સાથે સરખાવતા,આપણને $2b + ac = 0$ મળે છે.
તેથી,$b = -\frac{ac}{2}$.
313
EasyMCQ
ધારો કે $G(x) = \begin{bmatrix} \cos x & -\sin x & 0 \\ \sin x & \cos x & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$. જો $x+y=0$ હોય,તો $G(x) G(y) =$
A
શૂન્ય શ્રેણિક
B
વિસંમિત શ્રેણિક
C
એકમ શ્રેણિક
D
સંમિત શ્રેણિક

Solution

(C) આપેલ છે કે $G(x) = \begin{bmatrix} \cos x & -\sin x & 0 \\ \sin x & \cos x & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$.
$x+y=0$ હોવાથી,$y = -x$ મળે.
તેથી,$G(y) = G(-x) = \begin{bmatrix} \cos(-x) & -\sin(-x) & 0 \\ \sin(-x) & \cos(-x) & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \cos x & \sin x & 0 \\ -\sin x & \cos x & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$.
હવે,$G(x)G(y) = \begin{bmatrix} \cos x & -\sin x & 0 \\ \sin x & \cos x & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} \cos x & \sin x & 0 \\ -\sin x & \cos x & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}$.
શ્રેણિક ગુણાકાર કરતા:
હાર $1$,સ્તંભ $1$: $(\cos x)(\cos x) + (-\sin x)(-\sin x) + (0)(0) = \cos^2 x + \sin^2 x = 1$.
હાર $1$,સ્તંભ $2$: $(\cos x)(\sin x) + (-\sin x)(\cos x) + (0)(0) = 0$.
હાર $2$,સ્તંભ $1$: $(\sin x)(\cos x) + (\cos x)(-\sin x) + (0)(0) = 0$.
હાર $2$,સ્તંભ $2$: $(\sin x)(\sin x) + (\cos x)(\cos x) + (0)(0) = \sin^2 x + \cos^2 x = 1$.
આમ,$G(x)G(y) = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} = I$,જે એકમ શ્રેણિક છે.
314
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} x & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 8 & 0 \\ 7 & 1 \end{bmatrix}$ અને $A^3 = B$ હોય,તો $x =$
A
$2$ અથવા $-3$
B
$-2$
C
$2$ અથવા $-2$
D
$2$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} x & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = A \cdot A$ શોધો:
$A^2 = \begin{bmatrix} x & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} x & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x^2 + 0 & 0 + 0 \\ x + 1 & 0 + 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x^2 & 0 \\ x + 1 & 1 \end{bmatrix}$.
ત્યારબાદ,$A^3 = A^2 \cdot A$ શોધો:
$A^3 = \begin{bmatrix} x^2 & 0 \\ x + 1 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} x & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x^3 + 0 & 0 + 0 \\ x(x + 1) + 1 & 0 + 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x^3 & 0 \\ x^2 + x + 1 & 1 \end{bmatrix}$.
આપેલ છે કે $A^3 = B$,તેથી:
$\begin{bmatrix} x^3 & 0 \\ x^2 + x + 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 8 & 0 \\ 7 & 1 \end{bmatrix}$.
અનુરૂપ ઘટકોની સરખામણી કરતા:
$x^3 = 8 \implies x = 2$.
તેમજ,$x^2 + x + 1 = 7 \implies x^2 + x - 6 = 0$.
દ્વિઘાત સમીકરણના અવયવ પાડતા: $(x + 3)(x - 2) = 0$,જે $x = 2$ અથવા $x = -3$ આપે છે.
કારણ કે $x$ એ બંને શરતોનું પાલન કરવું જોઈએ,તેથી સામાન્ય કિંમત $x = 2$ છે.
315
MediumMCQ
ધારો કે $A = \begin{bmatrix} n & 0 & 0 \\ 0 & n & 0 \\ 0 & 0 & n \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 0 & 0 & n \\ 0 & n & 0 \\ n & 0 & 0 \end{bmatrix}$. તો,$A^2 + B^2 + AB =$
A
$n(nI + nB + B)$
B
$n(2nI + B)$
C
$n^2(2I + B)$
D
$n(nI + nA + B)$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = nI$,જ્યાં $I$ એ $3 \times 3$ ક્રમનો એકમ શ્રેણિક છે.
તેથી $A^2 = (nI)^2 = n^2 I^2 = n^2 I = \begin{bmatrix} n^2 & 0 & 0 \\ 0 & n^2 & 0 \\ 0 & 0 & n^2 \end{bmatrix}$.
આગળ,$B^2 = \begin{bmatrix} 0 & 0 & n \\ 0 & n & 0 \\ n & 0 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 0 & n \\ 0 & n & 0 \\ n & 0 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} n^2 & 0 & 0 \\ 0 & n^2 & 0 \\ 0 & 0 & n^2 \end{bmatrix} = n^2 I$.
વળી,$AB = (nI)B = n(IB) = nB = \begin{bmatrix} 0 & 0 & n^2 \\ 0 & n^2 & 0 \\ n^2 & 0 & 0 \end{bmatrix}$.
હવે,$A^2 + B^2 + AB = n^2 I + n^2 I + nB = 2n^2 I + nB$.
$n$ સામાન્ય લેતા,આપણને $n(2nI + B)$ મળે છે.
316
MediumMCQ
જો $\omega$ એ એકમનું સંકર ઘનમૂળ હોય અને $A=\begin{bmatrix} \omega & 0 \\ 0 & \omega \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{50}$ બરાબર શું થાય?
A
$\omega^2 A$
B
$\omega A$
C
$A$
D
$0$

Solution

(B) $A = \begin{bmatrix} \omega & 0 \\ 0 & \omega \end{bmatrix}$
આપણે જાણીએ છીએ કે $A = \omega I$,જ્યાં $I$ એ એકમ શ્રેણિક $\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ છે.
તેથી,$A^{50} = (\omega I)^{50} = \omega^{50} I^{50}$.
કોઈપણ ધન પૂર્ણાંક $n$ માટે $I^n = I$ હોવાથી,$A^{50} = \omega^{50} I$ મળે.
આપણે જાણીએ છીએ કે $\omega^3 = 1$. તેથી,$\omega^{50} = (\omega^3)^{16} \cdot \omega^2 = (1)^{16} \cdot \omega^2 = \omega^2$.
આમ,$A^{50} = \omega^2 I = \begin{bmatrix} \omega^2 & 0 \\ 0 & \omega^2 \end{bmatrix}$.
કારણ કે $A = \omega I$,તેથી $I = \frac{1}{\omega} A = \omega^2 A$ (કારણ કે $\frac{1}{\omega} = \omega^2$).
તેથી,$A^{50} = \omega^2 (\omega^2 A) = \omega^4 A = \omega A$ (કારણ કે $\omega^3 = 1$).
આમ,$A^{50} = \omega A$.
317
EasyMCQ
ધારો કે $A=\left[\begin{array}{ccc}1 & -1 & 2 \\ 0 & 3 & 4\end{array}\right]$,$B=\left[\begin{array}{ccc}4 & 0 & -3 \\ -1 & -2 & -3\end{array}\right]$ અને $C=\left[\begin{array}{cccc}2 & -3 & 0 & 1 \\ 5 & -1 & -4 & 2 \\ -1 & 0 & 0 & 3\end{array}\right]$ છે,તો $A^T B$ શું થાય?
A
$\left[\begin{array}{ccc}4 & 0 & -3 \\ -7 & -6 & -6 \\ 4 & -8 & -18\end{array}\right]$
B
$A^T B$ વ્યાખ્યાયિત નથી
C
$\left[\begin{array}{ccc}4 & -7 & 4 \\ 0 & -6 & -8 \\ -3 & 12 & 6\end{array}\right]$
D
$A^T B=0$

Solution

(A) આપેલ શ્રેણિકો $A=\left[\begin{array}{ccc}1 & -1 & 2 \\ 0 & 3 & 4\end{array}\right]$ અને $B=\left[\begin{array}{ccc}4 & 0 & -3 \\ -1 & -2 & -3\end{array}\right]$ છે.
પ્રથમ,આપણે શ્રેણિક $A$ નો પરિવર્તિત શ્રેણિક $A^T$ શોધીએ:
$A^T = \left[\begin{array}{cc}1 & 0 \\ -1 & 3 \\ 2 & 4\end{array}\right]$.
હવે,આપણે ગુણાકાર $A^T B$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^T B = \left[\begin{array}{cc}1 & 0 \\ -1 & 3 \\ 2 & 4\end{array}\right] \left[\begin{array}{ccc}4 & 0 & -3 \\ -1 & -2 & -3\end{array}\right]$.
શ્રેણિક ગુણાકાર કરતા:
$A^T B = \left[\begin{array}{ccc}(1)(4)+(0)(-1) & (1)(0)+(0)(-2) & (1)(-3)+(0)(-3) \\ (-1)(4)+(3)(-1) & (-1)(0)+(3)(-2) & (-1)(-3)+(3)(-3) \\ (2)(4)+(4)(-1) & (2)(0)+(4)(-2) & (2)(-3)+(4)(-3)\end{array}\right]$.
$A^T B = \left[\begin{array}{ccc}4+0 & 0+0 & -3+0 \\ -4-3 & 0-6 & 3-9 \\ 8-4 & 0-8 & -6-12\end{array}\right]$.
$A^T B = \left[\begin{array}{ccc}4 & 0 & -3 \\ -7 & -6 & -6 \\ 4 & -8 & -18\end{array}\right]$.
318
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો તમામ $n \in N$ માટે $A^n = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ n & 1 \end{bmatrix}$ થાય. નીચેનામાંથી કયું સાચું છે?
A
$n = 3$ માટે સાચું નથી
B
$n = 2$ માટે સાચું નથી
C
$n = 3$ માટે સાચું છે
D
$n = 1$ માટે સાચું નથી

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$. આપણે તમામ $n \in N$ માટે વિધાન $A^n = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ n & 1 \end{bmatrix}$ ની સત્યતા ચકાસીએ.
$n = 1$ માટે: $A^1 = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$,જે સૂત્ર $\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$ સાથે મેળ ખાય છે.
$n = 2$ માટે: $A^2 = A \cdot A = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1(1)+0(1) & 1(0)+0(1) \\ 1(1)+1(1) & 1(0)+1(1) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 2 & 1 \end{bmatrix}$. આ $n = 2$ માટેના સૂત્ર સાથે મેળ ખાય છે.
$n = 3$ માટે: $A^3 = A^2 \cdot A = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 2 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1(1)+0(1) & 1(0)+0(1) \\ 2(1)+1(1) & 2(0)+1(1) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 3 & 1 \end{bmatrix}$. આ $n = 3$ માટેના સૂત્ર સાથે મેળ ખાય છે.
તેથી,આ વિધાન $n = 3$ માટે સાચું છે.
319
EasyMCQ
ધારો કે $M$ અને $N$ એ $\mathbb{R}$ પર $2$ કક્ષાના બે શ્રેણિકો છે. તો,$MN = NM$ જો .......
A
$M$ અને $N$ માંથી એક વિકર્ણ શ્રેણિક છે
B
$M$ અને $N$ બંને વિકર્ણ શ્રેણિકો છે
C
$M$ અને $N$ બંને વ્યસ્ત શ્રેણિકો છે
D
આમાંથી કોઈ પણ વિકલ્પ સામાન્ય રીતે સાચો નથી

Solution

(D) ધારો કે $M = \begin{bmatrix} a & b \\ c & d \end{bmatrix}$ અને $N = \begin{bmatrix} p & q \\ r & s \end{bmatrix}$.
તો,$MN = \begin{bmatrix} ap+br & aq+bs \\ cp+dr & cq+ds \end{bmatrix}$ અને $NM = \begin{bmatrix} ap+qc & pb+qd \\ ar+cs & br+ds \end{bmatrix}$.
$MN = NM$ માટે,આપણી પાસે $br = qc$,$aq+bs = pb+qd$,$cp+dr = ar+cs$,અને $cq+ds = br+ds$ હોવું જોઈએ.
આ શરતો બધા શ્રેણિકો $M$ અને $N$ માટે સાચી નથી. ઉદાહરણ તરીકે,જો $M = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ અને $N = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $MN = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ જ્યારે $NM = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$,તેથી $MN \neq NM$.
કારણ કે કોઈ પણ ચોક્કસ શરતો $(A)$,$(B)$,અથવા $(C)$ કોઈપણ મનસ્વી શ્રેણિકો $M$ અને $N$ માટે $MN = NM$ થવા માટે જરૂરી કે પૂરતી નથી,તેથી સાચો જવાબ $(D)$ છે.
320
EasyMCQ
નીચે આપેલા શ્રેણિકો માટે સાચો વિકલ્પ પસંદ કરો:
$\begin{aligned} & A=\left[\begin{array}{ccc}\cos \frac{\pi}{4} & \sin \frac{\pi}{4} & 0 \\ -\sin \frac{\pi}{4} & \cos \frac{\pi}{4} & 0 \\ 0 & 0 & 1\end{array}\right] \\ & B=\left[\begin{array}{ccc}1 & 0 & 0 \\ 0 & \cos \frac{\pi}{3} & \sin \frac{\pi}{3} \\ 0 & -\sin \frac{\pi}{3} & \cos \frac{\pi}{3}\end{array}\right] \\ & C=\left[\begin{array}{ccc}\cos \frac{\pi}{6} & 0 & \sin \frac{\pi}{6} \\ 0 & 1 & 0 \\ -\sin \frac{\pi}{6} & \cos \frac{\pi}{6} & 0\end{array}\right] \\ & D=\left[\begin{array}{ccc}\cos \frac{\pi}{2} & \sin \frac{\pi}{2} & 0 \\ -\sin \frac{\pi}{2} & \cos \frac{\pi}{2} & 0 \\ 0 & 0 & 1\end{array}\right]\end{aligned}$
A
$A^{2020}=I$
B
$B^{2020}=I$
C
$D^{2019}=I$
D
$B^{2022}=I$

Solution

(D) ભ્રમણ શ્રેણિક $R_{\theta}$ એ $\left[\begin{array}{cc}\cos \theta & \sin \theta \\ -\sin \theta & \cos \theta\end{array}\right]$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
શ્રેણિક $A$ માટે,$\theta = \frac{\pi}{4}$. તેથી,$A^n = \left[\begin{array}{ccc}\cos \frac{n\pi}{4} & \sin \frac{n\pi}{4} & 0 \\ -\sin \frac{n\pi}{4} & \cos \frac{n\pi}{4} & 0 \\ 0 & 0 & 1\end{array}\right]$.
$A^{2020}$ માટે,$n=2020$,તેથી $\frac{2020\pi}{4} = 505\pi$. કારણ કે $\cos(505\pi) = -1$ અને $\sin(505\pi) = 0$,તેથી $A^{2020} \neq I$.
શ્રેણિક $D$ માટે,$\theta = \frac{\pi}{2}$. તેથી,$D^n = \left[\begin{array}{ccc}\cos \frac{n\pi}{2} & \sin \frac{n\pi}{2} & 0 \\ -\sin \frac{n\pi}{2} & \cos \frac{n\pi}{2} & 0 \\ 0 & 0 & 1\end{array}\right]$.
$D^{2019}$ માટે,$n=2019$,$\frac{2019\pi}{2} = 1009.5\pi$,તેથી $D^{2019} \neq I$.
શ્રેણિક $B$ માટે,$\theta = \frac{\pi}{3}$. તેથી,$B^n = \left[\begin{array}{ccc}1 & 0 & 0 \\ 0 & \cos \frac{n\pi}{3} & \sin \frac{n\pi}{3} \\ 0 & -\sin \frac{n\pi}{3} & \cos \frac{n\pi}{3}\end{array}\right]$.
$B^{2022}$ માટે,$n=2022$,$\frac{2022\pi}{3} = 674\pi$. કારણ કે $\cos(674\pi) = 1$ અને $\sin(674\pi) = 0$,તેથી $B^{2022} = I$.
321
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} \cos \theta & \sin \theta \\ -\sin \theta & \cos \theta \end{bmatrix}$ અને $A^3 = \begin{bmatrix} \cos 3 \theta & m \\ n & \cos 3 \theta \end{bmatrix}$ હોય,તો $m$ અને $n$ ની કિંમતો અનુક્રમે શું થાય?
A
$-\sin 3 \theta, \cos 3 \theta$
B
$\sin 3 \theta, -\cos 3 \theta$
C
$-\sin 3 \theta, \sin 3 \theta$
D
$\sin 3 \theta, -\sin 3 \theta$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} \cos \theta & \sin \theta \\ -\sin \theta & \cos \theta \end{bmatrix}$.
આપણે જાણીએ છીએ કે રોટેશન મેટ્રિક્સ $R(\theta) = \begin{bmatrix} \cos \theta & \sin \theta \\ -\sin \theta & \cos \theta \end{bmatrix}$ માટે,$R(\theta)^n = R(n\theta)$ ગુણધર્મ સાચો છે.
તેથી,$A^3 = \begin{bmatrix} \cos 3 \theta & \sin 3 \theta \\ -\sin 3 \theta & \cos 3 \theta \end{bmatrix}$.
આને આપેલ મેટ્રિક્સ $A^3 = \begin{bmatrix} \cos 3 \theta & m \\ n & \cos 3 \theta \end{bmatrix}$ સાથે સરખાવતા,આપણને $m = \sin 3 \theta$ અને $n = -\sin 3 \theta$ મળે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
322
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો નીચેનામાંથી કયો વિકલ્પ ખોટો છે?
A
$A^3 - I = A(A - I)$
B
$(A^3 + I) = A(A^3 - I)$
C
$A^4 - I = A^2 + I$
D
$A^2 + I = A(A^2 - I)$

Solution

(D) આપેલ શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$ છે.
સૌ પ્રથમ,$A^2$ શોધો: $A^2 = \begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -1 & 0 \\ 0 & -1 \end{bmatrix} = -I$.
આનો અર્થ એ છે કે $A^2 + I = 0$,અથવા $A^2 = -I$.
આના પરથી,$A^3 = A^2 \cdot A = -I \cdot A = -A$.
વધુમાં,$A^4 = (A^2)^2 = (-I)^2 = I$.
હવે,દરેક વિકલ્પ તપાસીએ:
વિકલ્પ $A$: $A^3 - I = -A - I$ અને $A(A - I) = A^2 - A = -I - A$. તેથી,$A^3 - I = A(A - I)$ સાચું છે.
વિકલ્પ $B$: $A^3 + I = -A + I$ અને $A(A^3 - I) = A(-A - I) = -A^2 - A = I - A$. તેથી,$A^3 + I = A(A^3 - I)$ સાચું છે.
વિકલ્પ $C$: $A^4 - I = I - I = 0$ અને $A^2 + I = -I + I = 0$. તેથી,$A^4 - I = A^2 + I$ સાચું છે.
વિકલ્પ $D$: $A^2 + I = -I + I = 0$ અને $A(A^2 - I) = A(-I - I) = A(-2I) = -2A$. કારણ કે $0 \neq -2A$,તેથી આ વિકલ્પ ખોટો છે.
323
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} \cos \frac{2 \pi}{33} & \sin \frac{2 \pi}{33} \\ -\sin \frac{2 \pi}{33} & \cos \frac{2 \pi}{33} \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{2017} = $
A
$A$
B
$A^2$
C
$A^4$
D
$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$

Solution

(C) આપેલ શ્રેણિક $A$ એ $R(\theta) = \begin{bmatrix} \cos \theta & \sin \theta \\ -\sin \theta & \cos \theta \end{bmatrix}$ સ્વરૂપનો પરિભ્રમણ શ્રેણિક છે,જ્યાં $\theta = \frac{2 \pi}{33}$ છે.
પરિભ્રમણ શ્રેણિકના ગુણધર્મ મુજબ,$A^n = R(n \theta) = \begin{bmatrix} \cos(n \theta) & \sin(n \theta) \\ -\sin(n \theta) & \cos(n \theta) \end{bmatrix}$ થાય.
આપણે $A^{2017}$ શોધવાનું છે,તેથી $n = 2017$ લેતા.
ખૂણો $n \theta = 2017 \times \frac{2 \pi}{33} = \frac{4034 \pi}{33}$ થશે.
$4034$ ને $33$ વડે ભાગતા: $4034 = 33 \times 122 + 8$ મળે.
તેથી,$\frac{4034 \pi}{33} = 122 \pi + \frac{8 \pi}{33}$ થાય.
$\cos(122 \pi + \alpha) = \cos \alpha$ અને $\sin(122 \pi + \alpha) = \sin \alpha$ હોવાથી,$A^{2017} = \begin{bmatrix} \cos \frac{8 \pi}{33} & \sin \frac{8 \pi}{33} \\ -\sin \frac{8 \pi}{33} & \cos \frac{8 \pi}{33} \end{bmatrix}$ મળે.
અહીં $A^4 = R(4 \times \frac{2 \pi}{33}) = R(\frac{8 \pi}{33})$ છે.
તેથી,$A^{2017} = A^4$ થાય.
324
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & -2 \\ a & 2 & b \end{bmatrix}$ એ એક શ્રેણિક છે જે સમીકરણ $A A^T = 9 I$ નું પાલન કરે છે,જ્યાં $I$ એ એકમ શ્રેણિક છે,તો $a^2 + b^2 =$
A
$0$
B
$2$
C
$5$
D
$10$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & -2 \\ a & 2 & b \end{bmatrix}$.
તેથી $A^T = \begin{bmatrix} 1 & 2 & a \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & -2 & b \end{bmatrix}$.
શરત $A A^T = 9 I = \begin{bmatrix} 9 & 0 & 0 \\ 0 & 9 & 0 \\ 0 & 0 & 9 \end{bmatrix}$ છે.
$A A^T$ નો ગુણાકાર કરતા:
હાર $1 \times$ સ્તંભ $1$: $1(1) + 2(2) + 2(2) = 1 + 4 + 4 = 9$.
હાર $2 \times$ સ્તંભ $2$: $2(2) + 1(1) + (-2)(-2) = 4 + 1 + 4 = 9$.
હાર $3 \times$ સ્તંભ $3$: $a(a) + 2(2) + b(b) = a^2 + 4 + b^2$.
$A A^T = 9 I$ હોવાથી,વિકર્ણ ઘટકો $9$ હોવા જોઈએ. તેથી,$a^2 + 4 + b^2 = 9$,જેનો અર્થ છે કે $a^2 + b^2 = 5$.
અન્ય ઘટકો તપાસતા:
હાર $1 \times$ સ્તંભ $2$: $1(2) + 2(1) + 2(-2) = 2 + 2 - 4 = 0$.
હાર $1 \times$ સ્તંભ $3$: $1(a) + 2(2) + 2(b) = a + 4 + 2b = 0$.
હાર $2 \times$ સ્તંભ $3$: $2(a) + 1(2) + (-2)(b) = 2a + 2 - 2b = 0 \implies a - b = -1$.
$a + 2b = -4$ અને $a - b = -1$ પરથી,બાદબાકી કરતા $3b = -3 \implies b = -1$. તેથી $a = -2$.
ચકાસણી: $a^2 + b^2 = (-2)^2 + (-1)^2 = 4 + 1 = 5$.
325
MediumMCQ
જો $A=\begin{bmatrix} a_{11} & a_{12} & a_{13} \\ a_{21} & a_{22} & a_{23} \end{bmatrix}$ અને $B=\begin{bmatrix} b_{11} & b_{12} & b_{13} \\ b_{21} & b_{22} & b_{23} \end{bmatrix}$ હોય,તો નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?
A
$A^{T} BB^{T} A = B^{T} A A^{T} B$
B
$A^T B^T A$ અને $B^T A A^T B$ ના ક્રમ (orders) સમાન છે
C
$A+B, A^T B, BA^{T}$ ના ક્રમ સમાન છે
D
$A$ અને $B$ નો રેન્ક (Rank) સમાન છે

Solution

(B) આપેલ શ્રેણિકો $A = \begin{bmatrix} a_{11} & a_{12} & a_{13} \\ a_{21} & a_{22} & a_{23} \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} b_{11} & b_{12} & b_{13} \\ b_{21} & b_{22} & b_{23} \end{bmatrix}$ છે.
બંને શ્રેણિક $A$ અને $B$ નો ક્રમ $2 \times 3$ છે.
તેથી,$A^T$ અને $B^T$ નો ક્રમ $3 \times 2$ થાય.
હવે,$A^T B B^T A$ નો ક્રમ તપાસીએ:
$A^T B B^T A$ નો ક્રમ = $(3 \times 2) \times (2 \times 3) \times (3 \times 2) \times (2 \times 3) = 3 \times 3$.
તે જ રીતે,$B^T A A^T B$ નો ક્રમ = $(3 \times 2) \times (2 \times 3) \times (3 \times 2) \times (2 \times 3) = 3 \times 3$.
આમ,બંને પદ $A^T B B^T A$ અને $B^T A A^T B$ નો ક્રમ $3 \times 3$ હોવાથી,તેમના ક્રમ સમાન છે.
326
MediumMCQ
$A=\left[\begin{array}{ccc}a^2 & 15 & 31 \\ 12 & b^2 & 41 \\ 35 & 61 & c^2\end{array}\right]$ અને $B=\left[\begin{array}{ccc}2 a & 3 & 5 \\ 2 & 2 b & 8 \\ 1 & 4 & 2 c-3\end{array}\right]$ એવા બે શ્રેણિકો છે કે જેથી $A$ અને $B$ બંનેના મુખ્ય વિકર્ણના ઘટકોનો સરવાળો સમાન હોય,તો $B$ ના મુખ્ય વિકર્ણના ઘટકોનો ગુણાકાર કેટલો થાય?
A
$4$
B
$0$
C
$-4$
D
$-12$

Solution

(C) શ્રેણિક $A$ ના મુખ્ય વિકર્ણના ઘટકો $a^2, b^2, c^2$ છે અને શ્રેણિક $B$ ના મુખ્ય વિકર્ણના ઘટકો $2a, 2b, 2c-3$ છે.
આપેલ શરત મુજબ,$A$ ના મુખ્ય વિકર્ણના ઘટકોનો સરવાળો એ $B$ ના મુખ્ય વિકર્ણના ઘટકોના સરવાળા જેટલો છે:
$a^2+b^2+c^2 = 2a+2b+2c-3$
પદોને ફરીથી ગોઠવતા,આપણને મળે છે:
$(a^2-2a+1) + (b^2-2b+1) + (c^2-2c+1) = 0$
$(a-1)^2 + (b-1)^2 + (c-1)^2 = 0$
વાસ્તવિક સંખ્યાઓના વર્ગોનો સરવાળો શૂન્ય ત્યારે જ થાય જો દરેક પદ શૂન્ય હોય,તેથી:
$a-1=0, b-1=0, c-1=0$
આમ,$a=1, b=1, c=1$.
$B$ ના મુખ્ય વિકર્ણના ઘટકોનો ગુણાકાર $(2a)(2b)(2c-3)$ છે.
$a=1, b=1, c=1$ કિંમતો મૂકતા:
$= (2 \times 1)(2 \times 1)(2 \times 1 - 3)$
$= 2 \times 2 \times (-1) = -4$.
327
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} -2 & 1 \\ 3 & 4 \end{bmatrix}$ અને $A = P + Q$ હોય,જ્યાં $P$ સંમિત શ્રેણિક છે અને $Q$ વિસંમિત શ્રેણિક છે,તો $Q$ શું છે?
A
$\begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 0 & 1 \\ -1 & 0 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 0 & -2 \\ 2 & 0 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 0 & 2 \\ -2 & 0 \end{bmatrix}$

Solution

(A) કોઈપણ ચોરસ શ્રેણિક $A$ ને સંમિત શ્રેણિક $P$ અને વિસંમિત શ્રેણિક $Q$ ના સરવાળા તરીકે દર્શાવી શકાય છે,જ્યાં $P = \frac{1}{2}(A + A^T)$ અને $Q = \frac{1}{2}(A - A^T)$.
આપેલ છે $A = \begin{bmatrix} -2 & 1 \\ 3 & 4 \end{bmatrix}$.
તેથી $A^T = \begin{bmatrix} -2 & 3 \\ 1 & 4 \end{bmatrix}$.
હવે,$A - A^T = \begin{bmatrix} -2 & 1 \\ 3 & 4 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} -2 & 3 \\ 1 & 4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & -2 \\ 2 & 0 \end{bmatrix}$.
તેથી,$Q = \frac{1}{2}(A - A^T) = \frac{1}{2} \begin{bmatrix} 0 & -2 \\ 2 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & -1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$.
328
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ એ $3 \times 3$ કક્ષાના ચોરસ શ્રેણિકો હોય,$A$ એ અસામાન્ય (non-singular) શ્રેણિક હોય અને $AB = O$ હોય,તો $B$ એ કેવો શ્રેણિક છે?
A
શૂન્ય શ્રેણિક
B
અસામાન્ય શ્રેણિક
C
સામાન્ય શ્રેણિક
D
એકમ શ્રેણિક

Solution

(A) આપેલ છે કે $A$ એ અસામાન્ય શ્રેણિક છે,તેથી તેનો નિશ્ચાયક $|A| \neq 0$ થાય,જેનો અર્થ છે કે વ્યસ્ત શ્રેણિક $A^{-1}$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
સમીકરણ $AB = O$ આપેલ છે,જ્યાં $O$ એ શૂન્ય શ્રેણિક છે.
બંને બાજુએ ડાબી બાજુથી $A^{-1}$ વડે ગુણતા:
$A^{-1}(AB) = A^{-1}O$
$(A^{-1}A)B = O$
$IB = O$
$B = O$
તેથી,$B$ એ શૂન્ય શ્રેણિક છે.
329
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 2 & -3 \\ -4 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $(A^T)^2 + (12 A)^T = $
A
$5 \begin{bmatrix} 8 & 12 \\ -9 & 5 \end{bmatrix}$
B
$5 \begin{bmatrix} 8 & -9 \\ -12 & 5 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 40 & -45 \\ 60 & 25 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 40 & -60 \\ -45 & 25 \end{bmatrix}$

Solution

(D) આપેલ છે: $A = \begin{bmatrix} 2 & -3 \\ -4 & 1 \end{bmatrix}$
પ્રથમ,$A$ નો પરિવર્તિત શ્રેણિક (transpose) શોધો: $A^T = \begin{bmatrix} 2 & -4 \\ -3 & 1 \end{bmatrix}$
હવે,$(A^T)^2$ ની ગણતરી કરો:
$(A^T)^2 = \begin{bmatrix} 2 & -4 \\ -3 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 2 & -4 \\ -3 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (2)(2) + (-4)(-3) & (2)(-4) + (-4)(1) \\ (-3)(2) + (1)(-3) & (-3)(-4) + (1)(1) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 16 & -12 \\ -9 & 13 \end{bmatrix}$
ત્યારબાદ,$(12A)^T$ ની ગણતરી કરો:
$12A = \begin{bmatrix} 24 & -36 \\ -48 & 12 \end{bmatrix} \Rightarrow (12A)^T = \begin{bmatrix} 24 & -48 \\ -36 & 12 \end{bmatrix}$
અંતે,બંને શ્રેણિકોનો સરવાળો કરો:
$(A^T)^2 + (12A)^T = \begin{bmatrix} 16 & -12 \\ -9 & 13 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 24 & -48 \\ -36 & 12 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 40 & -60 \\ -45 & 25 \end{bmatrix}$
330
EasyMCQ
ધારો કે $A, B, C, D$ અને $E$ એ $n \times n$ શ્રેણિકો છે,જે દરેકનો નિશ્ચાયક શૂન્યતર છે. જો $ABCDE=I$ હોય,તો $C^{-1}=$
A
$E^{-1} D^{-1} B^{-1} A^{-1}$
B
$DEAB$
C
$A^{-1} B^{-1} D^{-1} E^{-1}$
D
$ABDE$

Solution

(B) આપેલ સમીકરણ $ABCDE = I$ છે.
બંને બાજુએ ડાબી બાજુથી $A^{-1}$ વડે ગુણતા: $A^{-1}(ABCDE) = A^{-1}I \Rightarrow BCDE = A^{-1}$.
બંને બાજુએ ડાબી બાજુથી $B^{-1}$ વડે ગુણતા: $B^{-1}(BCDE) = B^{-1}A^{-1} \Rightarrow CDE = B^{-1}A^{-1}$.
બંને બાજુએ જમણી બાજુથી $E^{-1}$ વડે ગુણતા: $(CDE)E^{-1} = B^{-1}A^{-1}E^{-1} \Rightarrow CD = B^{-1}A^{-1}E^{-1}$.
બંને બાજુએ જમણી બાજુથી $D^{-1}$ વડે ગુણતા: $(CD)D^{-1} = B^{-1}A^{-1}E^{-1}D^{-1} \Rightarrow C = B^{-1}A^{-1}E^{-1}D^{-1}$.
બંને બાજુનો વ્યસ્ત લેતા: $C^{-1} = (B^{-1}A^{-1}E^{-1}D^{-1})^{-1}$.
ગુણધર્મ $(XYZ)^{-1} = Z^{-1}Y^{-1}X^{-1}$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે $C^{-1} = (D^{-1})^{-1}(E^{-1})^{-1}(A^{-1})^{-1}(B^{-1})^{-1} = DEAB$.
331
EasyMCQ
ધારો કે $M = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix}$ અને $I$ એ $3$ કક્ષાનો એકમ શ્રેણિક છે. તો $M^2 - 4M =$
A
$5 I$
B
$3 I$
C
$2 I$
D
$I$

Solution

(A) આપેલ છે કે $M = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix}$.
સૌ પ્રથમ,$M^2 = M \times M$ ની ગણતરી કરો:
$M^2 = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1+4+4 & 2+2+4 & 2+4+2 \\ 2+2+4 & 4+1+4 & 4+2+2 \\ 2+4+2 & 4+2+2 & 4+4+1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 9 & 8 & 8 \\ 8 & 9 & 8 \\ 8 & 8 & 9 \end{bmatrix}$.
હવે,$4M = 4 \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 4 & 8 & 8 \\ 8 & 4 & 8 \\ 8 & 8 & 4 \end{bmatrix}$ ની ગણતરી કરો.
અંતે,$M^2 - 4M = \begin{bmatrix} 9 & 8 & 8 \\ 8 & 9 & 8 \\ 8 & 8 & 9 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 4 & 8 & 8 \\ 8 & 4 & 8 \\ 8 & 8 & 4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & 0 & 0 \\ 0 & 5 & 0 \\ 0 & 0 & 5 \end{bmatrix} = 5 \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} = 5I$.
332
EasyMCQ
ધારો કે $A = \begin{bmatrix} b^2+c^2 & a^2 & a^2 \\ b^2 & c^2+a^2 & b^2 \\ c^2 & c^2 & a^2+b^2 \end{bmatrix}$. જો $a = \sin \frac{\pi}{6}$,$b = \cos \frac{\pi}{4}$,અને $c = \cot \frac{\pi}{2}$ હોય,તો $A$ એ:
A
સંમિત શ્રેણિક
B
વિસંમિત શ્રેણિક
C
અસામાન્ય (Singular) શ્રેણિક
D
સામાન્ય (Non-singular) શ્રેણિક

Solution

(D) આપેલ છે કે,$a = \sin \frac{\pi}{6} = \frac{1}{2}$,$b = \cos \frac{\pi}{4} = \frac{1}{\sqrt{2}}$,અને $c = \cot \frac{\pi}{2} = 0$.
આ કિંમતોને શ્રેણિક $A$ માં મૂકતા:
$A = \begin{bmatrix} 1/2 & 1/4 & 1/4 \\ 1/2 & 1/4 & 1/2 \\ 0 & 0 & 3/4 \end{bmatrix}$.
નિશ્ચાયક $|A|$ ની ગણતરી કરતા:
$|A| = 0 - 0 + \frac{3}{4} \left( \frac{1}{4} \cdot \frac{1}{4} - \frac{1}{4} \cdot \frac{1}{2} \right) = \frac{3}{4} \left( \frac{1}{16} - \frac{2}{16} \right) = -\frac{3}{64}$.
અહીં $|A| \neq 0$ હોવાથી,$A$ એ સામાન્ય (Non-singular) શ્રેણિક છે.
333
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 2 \\ 2 & 1 & 3 \\ 3 & 2 & 4 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^2 - 5A + 6I =$
A
$\begin{bmatrix} 8 & 4 & 0 \\ 3 & 8 & 4 \\ 4 & 0 & 12 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 8 & 4 & 0 \\ 3 & 6 & 4 \\ 4 & 0 & 14 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 8 & 6 & 0 \\ 3 & 8 & 4 \\ 2 & 0 & 14 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 8 & 4 & 0 \\ 3 & 8 & 4 \\ 4 & 0 & 14 \end{bmatrix}$

Solution

(D) આપેલ છે $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 2 \\ 2 & 1 & 3 \\ 3 & 2 & 4 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = A \times A$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 2 \\ 2 & 1 & 3 \\ 3 & 2 & 4 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 0 & 2 \\ 2 & 1 & 3 \\ 3 & 2 & 4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 7 & 4 & 10 \\ 13 & 7 & 19 \\ 19 & 10 & 28 \end{bmatrix}$.
હવે,$5A = 5 \begin{bmatrix} 1 & 0 & 2 \\ 2 & 1 & 3 \\ 3 & 2 & 4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & 0 & 10 \\ 10 & 5 & 15 \\ 15 & 10 & 20 \end{bmatrix}$.
અને $6I = 6 \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 6 & 0 & 0 \\ 0 & 6 & 0 \\ 0 & 0 & 6 \end{bmatrix}$.
અંતે,$A^2 - 5A + 6I$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 - 5A + 6I = \begin{bmatrix} 7 & 4 & 10 \\ 13 & 7 & 19 \\ 19 & 10 & 28 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 5 & 0 & 10 \\ 10 & 5 & 15 \\ 15 & 10 & 20 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 6 & 0 & 0 \\ 0 & 6 & 0 \\ 0 & 0 & 6 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 8 & 4 & 0 \\ 3 & 8 & 4 \\ 4 & 0 & 14 \end{bmatrix}$.
334
MediumMCQ
ધારો કે $\alpha, \beta, \gamma$ વાસ્તવિક સંખ્યાઓ છે. જો $\begin{bmatrix} 7 & 5 & \alpha \\ \beta & 2 & 11 \\ 3 & \gamma & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 \\ 3 \\ 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \alpha+\beta \\ -2\alpha+\beta-2\gamma \\ \alpha+2\beta+3\gamma \end{bmatrix}$ હોય,તો $100+\frac{2\alpha+11\beta}{\gamma}$ ની કિંમત શોધો.
A
$27$
B
$-25$
C
$225$
D
$-227$

Solution

(A) ડાબી બાજુએ શ્રેણિકનો ગુણાકાર કરતા:
$\begin{bmatrix} 7(1) + 5(3) + \alpha(2) \\ \beta(1) + 2(3) + 11(2) \\ 3(1) + \gamma(3) + 1(2) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 22 + 2\alpha \\ \beta + 28 \\ 5 + 3\gamma \end{bmatrix}$.
આને જમણી બાજુના શ્રેણિક સાથે સરખાવતા:
$1) \ 22 + 2\alpha = \alpha + \beta \implies \alpha - \beta = -22$
$2) \ \beta + 28 = -2\alpha + \beta - 2\gamma \implies 2\alpha + 2\gamma = -28 \implies \alpha + \gamma = -14$
$3) \ 5 + 3\gamma = \alpha + 2\beta + 3\gamma \implies \alpha + 2\beta = 5$
$(1)$ પરથી,$\beta = \alpha + 22$. તેને $(3)$ માં મૂકતા:
$\alpha + 2(\alpha + 22) = 5 \implies 3\alpha + 44 = 5 \implies 3\alpha = -39 \implies \alpha = -13$.
તેથી $\beta = -13 + 22 = 9$.
$(2)$ પરથી,$\gamma = -14 - \alpha = -14 - (-13) = -1$.
હવે,$100 + \frac{2\alpha + 11\beta}{\gamma} = 100 + \frac{2(-13) + 11(9)}{-1} = 100 + \frac{-26 + 99}{-1} = 100 + \frac{73}{-1} = 100 - 73 = 27$.
335
MediumMCQ
$A$ અને $B$ બે ચોરસ ન હોય તેવા શ્રેણિકો છે. જો $P = A + B$,$Q = A^T B$,અને $R = A B^T$ હોય,તો કયા શ્રેણિકોનો ક્રમ $A$ ના ક્રમ જેટલો છે?
A
$PQ$ અને $QR$
B
$RQ$ અને $QP$
C
$PQ$ અને $RP$
D
$PQR$ અને $RPQ$

Solution

(C) ધારો કે શ્રેણિક $A$ નો ક્રમ $m \times n$ છે. $A$ અને $B$ નો સરવાળો $P = A + B$ થાય છે,તેથી $B$ નો ક્રમ પણ $m \times n$ હોવો જોઈએ.
$Q = A^T B$ માટે,$A^T$ નો ક્રમ $n \times m$ અને $B$ નો ક્રમ $m \times n$ છે. તેથી,ગુણાકાર $Q$ નો ક્રમ $n \times n$ થાય છે.
$R = A B^T$ માટે,$A$ નો ક્રમ $m \times n$ અને $B^T$ નો ક્રમ $n \times m$ છે. તેથી,ગુણાકાર $R$ નો ક્રમ $m \times m$ થાય છે.
હવે,વિકલ્પો તપાસીએ:
$P$ નો ક્રમ $m \times n$,$Q$ નો ક્રમ $n \times n$,$R$ નો ક્રમ $m \times m$ છે.
$PQ$ નો ક્રમ $(m \times n) \times (n \times n) = m \times n$ થાય છે.
$RP$ નો ક્રમ $(m \times m) \times (m \times n) = m \times n$ થાય છે.
આમ,$PQ$ અને $RP$ બંનેનો ક્રમ $A$ ના ક્રમ $(m \times n)$ જેટલો જ છે.
336
MediumMCQ
જો $A=\left[\begin{array}{lll}9 & 3 & 0 \\ 1 & 5 & 8 \\ 7 & 6 & 2\end{array}\right]$ અને $AA^T-A^2=\left[\begin{array}{lll}a_{11} & a_{12} & a_{13} \\ a_{21} & a_{22} & a_{23} \\ a_{31} & a_{32} & a_{33}\end{array}\right]$,હોય તો $\sum_{\substack{1 \leq i \leq 3 \\ 1 \leq j \leq 3}} a_{i j}=$
A
$35$
B
$0$
C
$33$
D
$1$

Solution

(A) સૌ પ્રથમ,આપણે $AA^T$ ની ગણતરી કરીએ:
$AA^T = \left[\begin{array}{lll}9 & 3 & 0 \\ 1 & 5 & 8 \\ 7 & 6 & 2\end{array}\right] \left[\begin{array}{lll}9 & 1 & 7 \\ 3 & 5 & 6 \\ 0 & 8 & 2\end{array}\right] = \left[\begin{array}{lll}90 & 24 & 81 \\ 24 & 90 & 53 \\ 81 & 53 & 89\end{array}\right]$
ત્યારબાદ,આપણે $A^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = \left[\begin{array}{lll}9 & 3 & 0 \\ 1 & 5 & 8 \\ 7 & 6 & 2\end{array}\right] \left[\begin{array}{lll}9 & 3 & 0 \\ 1 & 5 & 8 \\ 7 & 6 & 2\end{array}\right] = \left[\begin{array}{lll}84 & 42 & 24 \\ 70 & 76 & 56 \\ 83 & 63 & 52\end{array}\right]$
હવે,$AA^T - A^2$ શોધો:
$AA^T - A^2 = \left[\begin{array}{ccc}90-84 & 24-42 & 81-24 \\ 24-70 & 90-76 & 53-56 \\ 81-83 & 53-63 & 89-52\end{array}\right] = \left[\begin{array}{ccc}6 & -18 & 57 \\ -46 & 14 & -3 \\ -2 & -10 & 37\end{array}\right]$
બધા ઘટકો $a_{ij}$ નો સરવાળો:
$\sum a_{ij} = 6 - 18 + 57 - 46 + 14 - 3 - 2 - 10 + 37 = 35$.
337
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & -1 \\ -1 & 0 & 2 \\ 1 & 2 & 0 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} -3 & -2 & 4 \\ 2 & 2 & -1 \\ -2 & 0 & 3 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^2 = $
A
$A-B$
B
$B-A$
C
$A+B$
D
$B^2$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & -1 \\ -1 & 0 & 2 \\ 1 & 2 & 0 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} -3 & -2 & 4 \\ 2 & 2 & -1 \\ -2 & 0 & 3 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = A \times A$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 2 & -1 \\ -1 & 0 & 2 \\ 1 & 2 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2 & -1 \\ -1 & 0 & 2 \\ 1 & 2 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -2 & 0 & 3 \\ 1 & 2 & 1 \\ -1 & 2 & 3 \end{bmatrix}$.
હવે,$A+B$ ની ગણતરી કરો:
$A+B = \begin{bmatrix} 1-3 & 2-2 & -1+4 \\ -1+2 & 0+2 & 2-1 \\ 1-2 & 2+0 & 0+3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -2 & 0 & 3 \\ 1 & 2 & 1 \\ -1 & 2 & 3 \end{bmatrix}$.
બંને પરિણામોની સરખામણી કરતા,આપણે જોઈ શકીએ છીએ કે $A^2 = A+B$.
338
MediumMCQ
ધારો કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & k \end{bmatrix}$,$k \in R$ અને $A^3 = \begin{bmatrix} a & b \\ c & d \end{bmatrix}$. જો $d = 228$ હોય,તો $b + c =$
A
$52$
B
$74$
C
$2$
D
$100$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & k \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & k \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & k \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & k \\ k & 1+k^2 \end{bmatrix}$ ગણો.
ત્યારબાદ,$A^3 = A^2 \cdot A = \begin{bmatrix} 1 & k \\ k & 1+k^2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & k \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} k & 1+k^2 \\ 1+k^2 & k+k(1+k^2) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} k & 1+k^2 \\ 1+k^2 & 2k+k^3 \end{bmatrix}$ ગણો.
આપણને $d = 228$ આપેલ છે,તેથી $2k + k^3 = 228$.
કિંમતો ચકાસતા,જો $k = 6$ હોય,તો $2(6) + 6^3 = 12 + 216 = 228$. આમ,$k = 6$.
હવે,$b = 1 + k^2 = 1 + 6^2 = 1 + 36 = 37$.
તે જ રીતે,$c = 1 + k^2 = 1 + 36 = 37$.
તેથી,$b + c = 37 + 37 = 74$.
339
EasyMCQ
જો $A=\left[\begin{array}{ll}1 & 1 \\ 0 & 1\end{array}\right]$ અને $I=\left[\begin{array}{ll}1 & 0 \\ 0 & 1\end{array}\right]$ હોય,તો તમામ $n \in N$ માટે $A^n$ શોધો.
A
$A^n=n A-(n-1) I$
B
$A^n=n A+(n-1) I$
C
$A^n=(n-1) A-n I$
D
$A^n=n A-(n+1) I$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A=\left[\begin{array}{ll}1 & 1 \\ 0 & 1\end{array}\right]$ અને $I=\left[\begin{array}{ll}1 & 0 \\ 0 & 1\end{array}\right]$.
આપણે $A$ ની ઘાતની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = A \cdot A = \left[\begin{array}{ll}1 & 1 \\ 0 & 1\end{array}\right] \left[\begin{array}{ll}1 & 1 \\ 0 & 1\end{array}\right] = \left[\begin{array}{ll}1 & 2 \\ 0 & 1\end{array}\right] = 2A - I = 2A - (2-1)I$.
$A^3 = A^2 \cdot A = \left[\begin{array}{ll}1 & 2 \\ 0 & 1\end{array}\right] \left[\begin{array}{ll}1 & 1 \\ 0 & 1\end{array}\right] = \left[\begin{array}{ll}1 & 3 \\ 0 & 1\end{array}\right] = 3A - 2I = 3A - (3-1)I$.
ગાણિતિક અનુમાનના સિદ્ધાંત દ્વારા,આપણે કોઈપણ $n \in N$ માટે આ પેટર્નને સામાન્ય બનાવી શકીએ છીએ:
$A^n = nA - (n-1)I$.
340
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & -2 \\ 4 & 5 \end{bmatrix}$ અને $f(t) = t^2 - 3t + 7$ હોય,તો $f(A) + \begin{bmatrix} 3 & 6 \\ -12 & -9 \end{bmatrix}$ ની કિંમત શોધો.
A
$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & 0 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & -2 \\ 4 & 5 \end{bmatrix}$ અને $f(t) = t^2 - 3t + 7$.
સૌ પ્રથમ,$A^2$ શોધો:
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & -2 \\ 4 & 5 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & -2 \\ 4 & 5 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -7 & -12 \\ 24 & 17 \end{bmatrix}$.
હવે,$f(A) = A^2 - 3A + 7I$ શોધો,જ્યાં $I = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$:
$f(A) = \begin{bmatrix} -7 & -12 \\ 24 & 17 \end{bmatrix} - 3 \begin{bmatrix} 1 & -2 \\ 4 & 5 \end{bmatrix} + 7 \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
$f(A) = \begin{bmatrix} -7 & -12 \\ 24 & 17 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 3 & -6 \\ 12 & 15 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 7 & 0 \\ 0 & 7 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -3 & -6 \\ 12 & 9 \end{bmatrix}$.
છેલ્લે,$f(A) + \begin{bmatrix} 3 & 6 \\ -12 & -9 \end{bmatrix}$ ની ગણતરી કરો:
$\begin{bmatrix} -3 & -6 \\ 12 & 9 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 3 & 6 \\ -12 & -9 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
341
EasyMCQ
જો $m[-3, 4] + n[4, -3] = [10, -11]$ હોય,તો $3m + 7n$ ની કિંમત શોધો.
A
$3$
B
$5$
C
$10$
D
$1$

Solution

(D) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ:
$m[-3, 4] + n[4, -3] = [10, -11]$
અદિશ $m$ અને $n$ ને શ્રેણિક સાથે ગુણતા:
$[-3m, 4m] + [4n, -3n] = [10, -11]$
શ્રેણિકોનો સરવાળો કરતા:
$[-3m + 4n, 4m - 3n] = [10, -11]$
અનુરૂપ ઘટકોને સરખાવતા,આપણને બે સુરેખ સમીકરણો મળે છે:
$-3m + 4n = 10$ $\dots(i)$
$4m - 3n = -11$ $\dots(ii)$
$m$ અને $n$ શોધવા માટે,સમીકરણ $(i)$ ને $3$ વડે અને સમીકરણ $(ii)$ ને $4$ વડે ગુણતા:
$-9m + 12n = 30$ $\dots(iii)$
$16m - 12n = -44$ $\dots(iv)$
સમીકરણ $(iii)$ અને $(iv)$ નો સરવાળો કરતા:
$7m = -14 \Rightarrow m = -2$
$m = -2$ ને સમીકરણ $(i)$ માં મૂકતા:
$-3(-2) + 4n = 10 \Rightarrow 6 + 4n = 10 \Rightarrow 4n = 4 \Rightarrow n = 1$
અંતે,$3m + 7n$ ની ગણતરી કરતા:
$3(-2) + 7(1) = -6 + 7 = 1$
342
EasyMCQ
એક ચોરસ શ્રેણિક $[a_{ij}]$ જેમાં $i \neq j$ માટે $a_{ij} = 0$ અને $i = j$ માટે $a_{ij} = k$ (અચળ) હોય,તો તેને શું કહેવાય?
A
એકમ શ્રેણિક
B
અદિશ શ્રેણિક
C
શૂન્ય શ્રેણિક
D
વિકર્ણ શ્રેણિક

Solution

(B) એક ચોરસ શ્રેણિકને અદિશ શ્રેણિક કહેવામાં આવે છે જો તેના તમામ બિન-વિકર્ણ ઘટકો શૂન્ય હોય અને તેના તમામ વિકર્ણ ઘટકો એક અચળ $k$ સમાન હોય.
અહીં આપેલ છે કે $i \neq j$ માટે $a_{ij} = 0$ (બિન-વિકર્ણ ઘટકો શૂન્ય છે) અને $i = j$ માટે $a_{ij} = k$ (વિકર્ણ ઘટકો અચળ $k$ છે),તેથી આ શ્રેણિક અદિશ શ્રેણિકની વ્યાખ્યાનું પાલન કરે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
343
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 2 \\ 3 & -4 \end{bmatrix}$ અને $hA = \begin{bmatrix} 0 & 3a \\ 2b & 24 \end{bmatrix}$ હોય,તો $h, a, b$ ની કિંમતો અનુક્રમે શું થાય?
A
$-6, -12, -18$
B
$-6, 4, 9$
C
$-6, -4, -9$
D
$-6, 12, 18$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 2 \\ 3 & -4 \end{bmatrix}$.
શ્રેણિક $A$ ને અદિશ $h$ વડે ગુણતા,આપણને મળે છે:
$hA = \begin{bmatrix} 0 & 2h \\ 3h & -4h \end{bmatrix}$.
આપણને આપેલ છે કે $hA = \begin{bmatrix} 0 & 3a \\ 2b & 24 \end{bmatrix}$.
બંને શ્રેણિકોના અનુરૂપ ઘટકોની સરખામણી કરતા:
$1$) $-4h = 24 \implies h = -6$.
$2$) $2h = 3a \implies 2(-6) = 3a \implies -12 = 3a \implies a = -4$.
$3$) $3h = 2b \implies 3(-6) = 2b \implies -18 = 2b \implies b = -9$.
આમ,$h, a, b$ ની કિંમતો $h = -6, a = -4, b = -9$ છે.
344
EasyMCQ
જો $A=\begin{bmatrix} b & a & 0 \\ c & 0 & b \\ a & a & b \end{bmatrix}$ અને $B=\begin{bmatrix} 0 & a & b \\ b & 0 & c \\ b & a & a \end{bmatrix}$ બે શ્રેણિકો એવા છે કે જેથી $AB=\begin{bmatrix} 2 & 2 & 7 \\ 1 & 8 & 5 \\ 3 & 6 & 10 \end{bmatrix}$,તો $a^2+b^2+c^2=$
A
$14$
B
$17$
C
$22$
D
$29$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} b & a & 0 \\ c & 0 & b \\ a & a & b \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 0 & a & b \\ b & 0 & c \\ b & a & a \end{bmatrix}$.
શ્રેણિક ગુણાકાર $AB$ કરતા:
$AB = \begin{bmatrix} ab & ab & b^2+ac \\ b^2 & ac+ab & bc+ab \\ ab+b^2 & a^2+ab & 2ab+ac \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2 & 2 & 7 \\ 1 & 8 & 5 \\ 3 & 6 & 10 \end{bmatrix}$.
સરખાવતા,$b^2 = 1$,$ab = 2$,અને $b^2+ac = 7$.
$b^2=1$ હોવાથી,$1+ac=7 \implies ac=6$.
જો $b=1$ હોય તો $a=2$ અને $c=3$. જો $b=-1$ હોય તો $a=-2$ અને $c=-3$.
બંને કિસ્સામાં,$a^2+b^2+c^2 = (\pm 2)^2 + (\pm 1)^2 + (\pm 3)^2 = 4+1+9 = 14$.
345
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 3 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ અને $f(x) = x + x^2 + x^3 + \ldots + x^{2023}$ હોય,તો $f(A) + I = $
A
$\begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 1 & 3 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 1 & 3 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 1 & 3 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 3 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = \begin{bmatrix} 0 & 3 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 3 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$.
અહીં $A^2 = 0$ હોવાથી,$n \geq 2$ માટે તમામ ઉચ્ચ ઘાત $A^n = 0$ થશે.
આપેલ છે કે $f(x) = x + x^2 + x^3 + \ldots + x^{2023}$,તેથી $f(A) = A + A^2 + A^3 + \ldots + A^{2023}$.
$n \geq 2$ માટે $A^n = 0$ મૂકતા,આપણને $f(A) = A + 0 + 0 + \ldots + 0 = A$ મળે છે.
તેથી,$f(A) + I = A + I$.
$f(A) + I = \begin{bmatrix} 0 & 3 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 3 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$.

3 and 4 .Determinants and Matrices — Types of matrices, Algebra of matrices · Frequently Asked Questions

1Are these 3 and 4 .Determinants and Matrices questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a 3 and 4 .Determinants and Matrices Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.