Gujarati

Types of matrices, Algebra of matrices Questions in Gujarati

Class 12 Mathematics · 3 and 4 .Determinants and Matrices · Types of matrices, Algebra of matrices

391+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 50 of 391 questions in Gujarati

251
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 3 & 3 & 3 \\ 3 & 3 & 3 \\ 3 & 3 & 3 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^3 = $ . . . . . . ($A$ માં)
A
$243$
B
$81$
C
$27$
D
$729$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 3 & 3 & 3 \\ 3 & 3 & 3 \\ 3 & 3 & 3 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = A \times A$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 = \begin{bmatrix} 3 & 3 & 3 \\ 3 & 3 & 3 \\ 3 & 3 & 3 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 3 & 3 & 3 \\ 3 & 3 & 3 \\ 3 & 3 & 3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 9+9+9 & 9+9+9 & 9+9+9 \\ 9+9+9 & 9+9+9 & 9+9+9 \\ 9+9+9 & 9+9+9 & 9+9+9 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 27 & 27 & 27 \\ 27 & 27 & 27 \\ 27 & 27 & 27 \end{bmatrix} = 9A$.
હવે,$A^3 = A^2 \times A$ ની ગણતરી કરો:
$A^3 = (9A) \times A = 9(A^2) = 9(9A) = 81A$.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
252
EasyMCQ
જો $\begin{bmatrix} 2 & 3 & 4 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & x & 3 \\ 2 & 4 & 5 \\ 3 & 2 & x \end{bmatrix} \begin{bmatrix} x \\ 2 \\ 0 \end{bmatrix} = O$ હોય,તો $x = $ . . . . . .
A
$\frac{7}{3}$
B
$\frac{5}{3}$
C
$-\frac{5}{3}$
D
$-\frac{7}{3}$

Solution

(C) સૌ પ્રથમ,પ્રથમ બે શ્રેણિકોનો ગુણાકાર કરો: $\begin{bmatrix} 2 & 3 & 4 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & x & 3 \\ 2 & 4 & 5 \\ 3 & 2 & x \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (2(1)+3(2)+4(3)) & (2(x)+3(4)+4(2)) & (2(3)+3(5)+4(x)) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 20 & 2x+20 & 21+4x \end{bmatrix}$.
હવે,આ પરિણામનો ત્રીજા શ્રેણિક સાથે ગુણાકાર કરો: $\begin{bmatrix} 20 & 2x+20 & 21+4x \end{bmatrix} \begin{bmatrix} x \\ 2 \\ 0 \end{bmatrix} = 20(x) + (2x+20)(2) + (21+4x)(0) = 0$.
આનું સાદુંરૂપ આપતા: $20x + 4x + 40 = 0$.
$24x = -40$.
$x = -\frac{40}{24} = -\frac{5}{3}$.
253
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 4 & 4 \\ 4 & 1 & 4 \\ 4 & 4 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^2 - 6A =$ . . . . . . ($I_3$ માં)
A
$27$
B
$5$
C
$20$
D
$30$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 4 & 4 \\ 4 & 1 & 4 \\ 4 & 4 & 1 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = A \times A$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 4 & 4 \\ 4 & 1 & 4 \\ 4 & 4 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 4 & 4 \\ 4 & 1 & 4 \\ 4 & 4 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 33 & 24 & 24 \\ 24 & 33 & 24 \\ 24 & 24 & 33 \end{bmatrix}$.
હવે,$6A$ ની ગણતરી કરો:
$6A = 6 \begin{bmatrix} 1 & 4 & 4 \\ 4 & 1 & 4 \\ 4 & 4 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 6 & 24 & 24 \\ 24 & 6 & 24 \\ 24 & 24 & 6 \end{bmatrix}$.
અંતે,$A^2 - 6A$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 - 6A = \begin{bmatrix} 33 & 24 & 24 \\ 24 & 33 & 24 \\ 24 & 24 & 33 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 6 & 24 & 24 \\ 24 & 6 & 24 \\ 24 & 24 & 6 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 27 & 0 & 0 \\ 0 & 27 & 0 \\ 0 & 0 & 27 \end{bmatrix} = 27 I_3$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
254
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} \alpha & \beta \\ \gamma & -\alpha \end{bmatrix}$ માટે $A^2 = I$ હોય,તો . . . . . . .
A
$1 + \alpha^2 - \beta \gamma = 0$
B
$1 - \alpha^2 + \beta \gamma = 0$
C
$1 - \alpha^2 - \beta \gamma = 0$
D
$1 + \alpha^2 + \beta \gamma = 0$

Solution

(C) આપેલ શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} \alpha & \beta \\ \gamma & -\alpha \end{bmatrix}$ છે.
આપણને આપેલ છે કે $A^2 = I$,જ્યાં $I$ એ એકમ શ્રેણિક $\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ છે.
પ્રથમ,$A^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = \begin{bmatrix} \alpha & \beta \\ \gamma & -\alpha \end{bmatrix} \begin{bmatrix} \alpha & \beta \\ \gamma & -\alpha \end{bmatrix}$
$A^2 = \begin{bmatrix} \alpha^2 + \beta \gamma & \alpha \beta - \beta \alpha \\ \gamma \alpha - \alpha \gamma & \beta \gamma + \alpha^2 \end{bmatrix}$
$A^2 = \begin{bmatrix} \alpha^2 + \beta \gamma & 0 \\ 0 & \alpha^2 + \beta \gamma \end{bmatrix}$
$A^2 = I$ હોવાથી,આપણને મળે છે:
$\begin{bmatrix} \alpha^2 + \beta \gamma & 0 \\ 0 & \alpha^2 + \beta \gamma \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
ઘટકોની સરખામણી કરતા,$\alpha^2 + \beta \gamma = 1$ મળે છે.
પદોને ગોઠવતા,$1 - \alpha^2 - \beta \gamma = 0$ મળે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
255
EasyMCQ
$3 \times 3$ ક્રમના શ્રેણિકો $A$ અને $B$ માટે,નીચેનામાંથી કયું સામાન્ય રીતે સાચું છે?
A
$AB = I$
B
$AB \neq BA$
C
$AB = O$
D
$AB = BA$

Solution

(B) સામાન્ય રીતે,શ્રેણિકનો ગુણાકાર ક્રમનો નિયમ પાળતો નથી. સમાન ક્રમના બે ચોરસ શ્રેણિકો $A$ અને $B$ માટે,ગુણાકાર $AB$ એ $BA$ ને સમાન હોય તે જરૂરી નથી. તેથી,$AB \neq BA$ એ શ્રેણિક ગુણાકારના સામાન્ય ગુણધર્મને દર્શાવતું સાચું વિધાન છે.
256
EasyMCQ
શ્રેણિક $A$ નો ક્રમ $m \times n$ છે અને શ્રેણિક $B$ માટે,જો $AB^{\prime}$ અને $B^{\prime}A$ વ્યાખ્યાયિત હોય,તો શ્રેણિક $B$ નો ક્રમ . . . . . . છે.
A
$m \times n$
B
$n \times n$
C
$n \times m$
D
$m \times m$

Solution

(A) ધારો કે શ્રેણિક $B$ નો ક્રમ $p \times q$ છે.
તો $B^{\prime}$ નો ક્રમ $q \times p$ થાય.
$AB^{\prime}$ વ્યાખ્યાયિત હોવા માટે,$A$ માં સ્તંભોની સંખ્યા એ $B^{\prime}$ માં હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ.
આથી,$n = q$.
$B^{\prime}A$ વ્યાખ્યાયિત હોવા માટે,$B^{\prime}$ માં સ્તંભોની સંખ્યા એ $A$ માં હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ.
આથી,$p = m$.
તેથી,શ્રેણિક $B$ નો ક્રમ $m \times n$ છે.
257
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{10} = $ . . . . . . .
A
$2^{10} A$
B
$2^9 A$
C
$2^8 A$
D
$A$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = A \times A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1+1 & 1+1 \\ 1+1 & 1+1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2 & 2 \\ 2 & 2 \end{bmatrix} = 2A$ શોધો.
હવે,$A^3 = A^2 \times A = (2A) \times A = 2(A^2) = 2(2A) = 2^2 A$ ગણો.
તે જ રીતે,$A^4 = A^3 \times A = (2^2 A) \times A = 2^2 (A^2) = 2^2 (2A) = 2^3 A$.
ગાણિતિક અનુમાનના સિદ્ધાંત મુજબ,આપણે કહી શકીએ કે $A^n = 2^{n-1} A$.
તેથી,$n = 10$ માટે,$A^{10} = 2^{10-1} A = 2^9 A$.
258
EasyMCQ
જો $A$ એવો ચોરસ શ્રેણિક હોય કે જેથી $A^2 = A$ થાય,તો $(I + A)^2 - 3A =$ . . . . . . .
A
$A$
B
$I - A$
C
$I$
D
$3A$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A^2 = A$ અને $I$ એ એકમ શ્રેણિક છે.
આપણે $(I + A)^2 - 3A$ પદાવલિની કિંમત શોધવાની છે.
$(I + A)^2 = I^2 + IA + AI + A^2$ ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરીને વિસ્તરણ કરતા:
$IA = AI = A$ અને $I^2 = I$ હોવાથી:
$(I + A)^2 = I + A + A + A^2$
$(I + A)^2 = I + 2A + A^2$
હવે $A^2 = A$ મૂકતા:
$(I + A)^2 = I + 2A + A = I + 3A$
આ કિંમત મૂળ પદાવલિમાં મૂકતા:
$(I + A)^2 - 3A = (I + 3A) - 3A$
$(I + A)^2 - 3A = I$
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
259
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} 4 & 0 \\ 1 & -2 \\ 0 & 3 \end{bmatrix}$ હોય,તો $AB =$ . . . . . . .
A
$\begin{bmatrix} 4 & 0 \\ 1 & -2 \\ 0 & 3 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 4 & 0 \\ 1 & -2 \end{bmatrix}$
D
અસ્તિત્વ ધરાવતું નથી

Solution

(D) શ્રેણિક $A$ એ $2 \times 2$ એકમ શ્રેણિક છે,જેને $I_2$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
શ્રેણિક $B$ એ $3 \times 2$ શ્રેણિક છે.
ગુણાકાર $AB$ વ્યાખ્યાયિત થવા માટે,$A$ ના સ્તંભોની સંખ્યા $B$ ની હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ.
અહીં,$A$ માં સ્તંભોની સંખ્યા $2$ છે અને $B$ માં હારની સંખ્યા $3$ છે.
$2 \neq 3$ હોવાથી,શ્રેણિક ગુણાકાર $AB$ વ્યાખ્યાયિત નથી.
તેથી,$AB$ નું અસ્તિત્વ નથી.
260
EasyMCQ
$3 \times 2$ ક્રમના શ્રેણિકોની સંખ્યા શોધો જેના દરેક ઘટકો $1$ અથવા $2$ હોય.
A
$512$
B
$64$
C
$32$
D
$128$

Solution

(B) $3 \times 2$ ક્રમના શ્રેણિકમાં કુલ $3 \times 2 = 6$ ઘટકો હોય છે.
દરેક ઘટકને $2$ રીતે ભરી શકાય છે (અથવા $1$ અથવા $2$).
અહીં $6$ સ્વતંત્ર સ્થાનો ભરવાના હોવાથી,આવા શ્રેણિકોની કુલ સંખ્યા $2^6$ થશે.
$2^6 = 2 \times 2 \times 2 \times 2 \times 2 \times 2 = 64$.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
261
EasyMCQ
જો $A^2 = A$ હોય,તો $(I + A)^3 - 7A =$ . . . . . . ,જ્યાં $A$ એ ચોરસ શ્રેણિક છે.
A
$A$
B
$I$
C
$I - A$
D
$3A$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A^2 = A$.
આપણે $(I + A)^3 - 7A$ ની કિંમત શોધવાની છે.
શ્રેણિક માટે દ્વિપદી વિસ્તરણનો ઉપયોગ કરતા,$(I + A)^3 = I^3 + 3I^2A + 3IA^2 + A^3$.
કારણ કે $I^n = I$ અને $IA = AI = A$,આપણી પાસે છે:
$(I + A)^3 = I + 3A + 3A^2 + A^3$.
$A^2 = A$ આપેલ હોવાથી,$A^3 = A^2 \cdot A = A \cdot A = A^2 = A$ થાય.
આ કિંમતોને પદાવલિમાં મૂકતા:
$(I + A)^3 = I + 3A + 3A + A = I + 7A$.
હવે,$7A$ બાદ કરતા:
$(I + A)^3 - 7A = (I + 7A) - 7A = I$.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
262
EasyMCQ
$3 \times 3$ શ્રેણિકોની સંખ્યા શોધો જેમાં તમામ ઘટકો કાં તો $2$ અથવા $9$ હોય.
A
$27$
B
$81$
C
$18$
D
$512$

Solution

(D) $3 \times 3$ શ્રેણિકમાં કુલ $3 \times 3 = 9$ ઘટકો હોય છે.
દરેક ઘટકને $2$ રીતે પસંદ કરી શકાય છે (કાં તો $2$ અથવા $9$).
અહીં $9$ સ્થાનો છે અને દરેક સ્થાન માટે $2$ વિકલ્પો છે,તેથી આવા શ્રેણિકોની કુલ સંખ્યા $2^9$ દ્વારા મળે છે.
$2^9$ ની ગણતરી કરતા,આપણને $2^9 = 512$ મળે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
263
EasyMCQ
જો $A$ એવો ચોરસ શ્રેણિક હોય કે જેથી $A^2 = A$ થાય,તો $(I + A)^3 - 8A =$ . . . . . . .
A
$I + A$
B
$I - A$
C
$I$
D
$7A$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A^2 = A$.
આપણે $(I + A)^3 - 8A$ ની કિંમત શોધવાની છે.
શ્રેણિક માટે દ્વિપદી વિસ્તરણનો ઉપયોગ કરતા,$(I + A)^3 = I^3 + 3I^2A + 3IA^2 + A^3$.
$I^n = I$ અને $I \times A = A$ હોવાથી,આ પદ $I + 3A + 3A^2 + A^3$ માં રૂપાંતરિત થાય છે.
$A^2 = A$ આપેલ હોવાથી,આપણે $A^2$ ની જગ્યાએ $A$ મૂકી શકીએ:
$A^3 = A^2 \times A = A \times A = A^2 = A$.
આ કિંમતો પદાવલિમાં મૂકતા:
$(I + A)^3 = I + 3A + 3(A) + A = I + 7A$.
હવે,$8A$ બાદ કરતા:
$(I + 7A) - 8A = I - A$.
264
EasyMCQ
શ્રેણિક $X$ અને $Y$ માટે,જો $X+Y = \begin{bmatrix} 7 & 0 \\ 2 & 5 \end{bmatrix}$ અને $X-Y = \begin{bmatrix} 3 & 0 \\ 0 & 3 \end{bmatrix}$ હોય,તો $2X =$ . . . . . .
A
$\begin{bmatrix} 10 & 0 \\ 2 & 8 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 4 & 0 \\ 2 & 2 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 5 & 0 \\ 1 & 4 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 2 & 0 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$

Solution

(A) શ્રેણિક $X$ અને $Y$ માટે સમીકરણો નીચે મુજબ છે:
$(1)$ $X + Y = \begin{bmatrix} 7 & 0 \\ 2 & 5 \end{bmatrix}$
$(2)$ $X - Y = \begin{bmatrix} 3 & 0 \\ 0 & 3 \end{bmatrix}$
$2X$ શોધવા માટે,આપણે સમીકરણ $(1)$ અને સમીકરણ $(2)$ નો સરવાળો કરીશું:
$(X + Y) + (X - Y) = \begin{bmatrix} 7 & 0 \\ 2 & 5 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 3 & 0 \\ 0 & 3 \end{bmatrix}$
$2X = \begin{bmatrix} 7+3 & 0+0 \\ 2+0 & 5+3 \end{bmatrix}$
$2X = \begin{bmatrix} 10 & 0 \\ 2 & 8 \end{bmatrix}$
આમ,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
265
EasyMCQ
શ્રેણિક $A$ અને $B$ માટે,જો $A^{\prime} = \begin{bmatrix} 1 \\ 2 \\ 3 \end{bmatrix}$ અને $B^{\prime} = \begin{bmatrix} 4 & 3 & 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો $(BA)^{\prime}$ એ . . . . . . છે.
A
ચોરસ શ્રેણિક
B
હાર શ્રેણિક
C
સ્તંભ શ્રેણિક
D
અવ્યાખ્યાયિત

Solution

(A) આપેલ છે કે $A^{\prime} = \begin{bmatrix} 1 \\ 2 \\ 3 \end{bmatrix}$,જે $3 \times 1$ શ્રેણિક છે. તેથી,$A$ એ $1 \times 3$ શ્રેણિક છે.
આપેલ છે કે $B^{\prime} = \begin{bmatrix} 4 & 3 & 2 \end{bmatrix}$,જે $1 \times 3$ શ્રેણિક છે. તેથી,$B$ એ $3 \times 1$ શ્રેણિક છે.
આપણે $(BA)^{\prime}$ શોધવાનું છે.
પરિવર્તિત શ્રેણિકના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા,$(BA)^{\prime} = A^{\prime} B^{\prime}$.
અહીં $A^{\prime}$ એ $3 \times 1$ છે અને $B^{\prime}$ એ $1 \times 3$ છે.
તેથી,$A^{\prime} B^{\prime} = \begin{bmatrix} 1 \\ 2 \\ 3 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 4 & 3 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 4 & 3 & 2 \\ 8 & 6 & 4 \\ 12 & 9 & 6 \end{bmatrix}$.
આ $3 \times 3$ શ્રેણિક છે,જે એક ચોરસ શ્રેણિક છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
266
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 0 & 3 \\ 0 & 3 & 0 \\ 3 & 0 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો કયું વિધાન સાચું છે?
A
$A^2 = 9I_3$
B
$A = 3I_3$
C
$A = 27I_3$
D
$A^{-1}$ અસ્તિત્વ ધરાવતું નથી.

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 0 & 3 \\ 0 & 3 & 0 \\ 3 & 0 & 0 \end{bmatrix}$.
સૌ પ્રથમ,આપણે $A^2 = A \times A$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = \begin{bmatrix} 0 & 0 & 3 \\ 0 & 3 & 0 \\ 3 & 0 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 0 & 3 \\ 0 & 3 & 0 \\ 3 & 0 & 0 \end{bmatrix}$
$A^2 = \begin{bmatrix} (0)(0)+(0)(0)+(3)(3) & (0)(0)+(0)(3)+(3)(0) & (0)(3)+(0)(0)+(3)(0) \\ (0)(0)+(3)(0)+(0)(3) & (0)(0)+(3)(3)+(0)(0) & (0)(3)+(3)(0)+(0)(0) \\ (3)(0)+(0)(0)+(0)(3) & (3)(0)+(0)(3)+(0)(0) & (3)(3)+(0)(0)+(0)(0) \end{bmatrix}$
$A^2 = \begin{bmatrix} 9 & 0 & 0 \\ 0 & 9 & 0 \\ 0 & 0 & 9 \end{bmatrix} = 9 \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} = 9I_3$.
આમ,સાચું વિધાન $A^2 = 9I_3$ છે.
267
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix}$ અને $A^2 - 5A = kI$ હોય,તો $k =$ . . . . . .
A
-$7$
B
$5$
C
$7$
D
-$5$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = A \times A$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 = \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (3)(3) + (1)(-1) & (3)(1) + (1)(2) \\ (-1)(3) + (2)(-1) & (-1)(1) + (2)(2) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 8 & 5 \\ -5 & 3 \end{bmatrix}$.
ત્યારબાદ,$5A = 5 \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 15 & 5 \\ -5 & 10 \end{bmatrix}$ ની ગણતરી કરો.
હવે,$A^2 - 5A$ શોધો:
$A^2 - 5A = \begin{bmatrix} 8 & 5 \\ -5 & 3 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 15 & 5 \\ -5 & 10 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 8-15 & 5-5 \\ -5-(-5) & 3-10 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -7 & 0 \\ 0 & -7 \end{bmatrix}$.
આને $-7 \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = -7I$ તરીકે લખી શકાય છે.
આને $kI$ સાથે સરખાવતા,આપણને $k = -7$ મળે છે.
268
EasyMCQ
જો $A = [x \quad y \quad z]$,$B = \begin{bmatrix} a & h & g \\ h & b & f \\ g & f & c \end{bmatrix}$,$C = \begin{bmatrix} x \\ y \\ z \end{bmatrix}$ અને $(AB) \cdot C$ એ $m \times n$ ક્રમનો શ્રેણિક હોય,તો:
A
$m < n$
B
$m+n=5$
C
$m=n$
D
$m > n$

Solution

(C) આપેલ શ્રેણિકો $A$ નો ક્રમ $1 \times 3$,$B$ નો ક્રમ $3 \times 3$ અને $C$ નો ક્રમ $3 \times 1$ છે.
પ્રથમ,$AB$ નો ગુણાકાર શોધો. $AB$ નો ક્રમ $(1 \times 3) \times (3 \times 3) = 1 \times 3$ થશે.
ત્યારબાદ,$(AB) \cdot C$ નો ગુણાકાર શોધો. $(AB) \cdot C$ નો ક્રમ $(1 \times 3) \times (3 \times 1) = 1 \times 1$ થશે.
આમ,પરિણામી શ્રેણિક $1 \times 1$ ક્રમનો છે,જેનો અર્થ છે કે $m = 1$ અને $n = 1$.
તેથી,$m = n$.
269
EasyMCQ
જો $\begin{bmatrix} a_1+a_2 & 4 \\ 3 & a_3+a_4 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 3a_2 & 3a_1 \\ 3a_4 & 3a_3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -6 & -a_1 \\ -2a_4 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $\sum_{i=1}^4 a_i = $ . . . . . .
A
$10$
B
$8$
C
$12$
D
$16$

Solution

(D) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ: $\begin{bmatrix} a_1+a_2 & 4 \\ 3 & a_3+a_4 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 3a_2 & 3a_1 \\ 3a_4 & 3a_3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -6 & -a_1 \\ -2a_4 & 1 \end{bmatrix}$.
બાદબાકી કરતા આપણને મળે છે: $\begin{bmatrix} a_1-2a_2 & 4-3a_1 \\ 3-3a_4 & a_3-2a_4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -6 & -a_1 \\ -2a_4 & 1 \end{bmatrix}$.
અનુરૂપ ઘટકોની સરખામણી કરતા:
$1) \; a_1 - 2a_2 = -6$
$2) \; 4 - 3a_1 = -a_1 \implies 4 = 2a_1 \implies a_1 = 2$
$3) \; 3 - 3a_4 = -2a_4 \implies a_4 = 3$
$4) \; a_3 - 2a_4 = 1 \implies a_3 - 2(3) = 1 \implies a_3 = 7$
સમીકરણ $(1)$ માં $a_1 = 2$ મૂકતા: $2 - 2a_2 = -6 \implies -2a_2 = -8 \implies a_2 = 4$.
હવે,સરવાળો $\sum_{i=1}^4 a_i = a_1 + a_2 + a_3 + a_4 = 2 + 4 + 7 + 3 = 16$ થાય.
270
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{100} = $ . . . . . . .
A
$2^{99} A$
B
$2^{100} A$
C
$100 A$
D
$99 A$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = A \times A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1+1 & 1+1 \\ 1+1 & 1+1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2 & 2 \\ 2 & 2 \end{bmatrix} = 2A$ ની ગણતરી કરો.
ત્યારબાદ,$A^3 = A^2 \times A = (2A) \times A = 2A^2 = 2(2A) = 2^2 A$ ની ગણતરી કરો.
તે જ રીતે,$A^4 = A^3 \times A = (2^2 A) \times A = 2^2 A^2 = 2^2(2A) = 2^3 A$.
ગાણિતિક અનુમાનના સિદ્ધાંત દ્વારા,આપણે કહી શકીએ કે કોઈપણ ધન પૂર્ણાંક $n \geq 1$ માટે $A^n = 2^{n-1} A$ થાય.
તેથી,$n = 100$ માટે,$A^{100} = 2^{100-1} A = 2^{99} A$.
271
EasyMCQ
જો $2\begin{bmatrix} 5 & x \\ 3 & 4 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & y \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 10 & 5 \\ 7 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $x$ અને $y$ ની કિંમત શોધો.
A
$x = 2, y = -8$
B
$x = -2, y = 8$
C
$x = 2, y = 8$
D
$x = -2, y = -8$

Solution

(A) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ:
$2\begin{bmatrix} 5 & x \\ 3 & 4 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & y \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 10 & 5 \\ 7 & 0 \end{bmatrix}$
પ્રથમ,પ્રથમ શ્રેણિકને અદિશ $2$ વડે ગુણતા:
$\begin{bmatrix} 10 & 2x \\ 6 & 8 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 1 & y \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 10 & 5 \\ 7 & 0 \end{bmatrix}$
હવે,ડાબી બાજુના બે શ્રેણિકોનો સરવાળો કરતા:
$\begin{bmatrix} 10+0 & 2x+1 \\ 6+1 & 8+y \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 10 & 5 \\ 7 & 0 \end{bmatrix}$
$\begin{bmatrix} 10 & 2x+1 \\ 7 & 8+y \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 10 & 5 \\ 7 & 0 \end{bmatrix}$
અનુરૂપ ઘટકોની સરખામણી કરતા:
$2x + 1 = 5 \implies 2x = 4 \implies x = 2$
$8 + y = 0 \implies y = -8$
તેથી,$x = 2$ અને $y = -8$.
272
EasyMCQ
જો $A-B=\begin{bmatrix} 2 & 5 \\ 9 & 0 \end{bmatrix}$ અને $A+B=\begin{bmatrix} 6 & 3 \\ -1 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો શ્રેણિક $A =$ . . . . . .
A
$\begin{bmatrix} 4 & 4 \\ 4 & 0 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 4 & 0 \\ 4 & 4 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 4 & 4 \\ 0 & 4 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 0 & 4 \\ 4 & 4 \end{bmatrix}$

Solution

(A) આપેલ સમીકરણો:
$A - B = \begin{bmatrix} 2 & 5 \\ 9 & 0 \end{bmatrix}$ (સમીકરણ $1$)
$A + B = \begin{bmatrix} 6 & 3 \\ -1 & 0 \end{bmatrix}$ (સમીકરણ $2$)
સમીકરણ $1$ અને સમીકરણ $2$ નો સરવાળો કરતા:
$(A - B) + (A + B) = \begin{bmatrix} 2 & 5 \\ 9 & 0 \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} 6 & 3 \\ -1 & 0 \end{bmatrix}$
$2A = \begin{bmatrix} 2+6 & 5+3 \\ 9+(-1) & 0+0 \end{bmatrix}$
$2A = \begin{bmatrix} 8 & 8 \\ 8 & 0 \end{bmatrix}$
$2$ વડે ભાગતા:
$A = \frac{1}{2} \begin{bmatrix} 8 & 8 \\ 8 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 4 & 4 \\ 4 & 0 \end{bmatrix}$
આમ,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
273
EasyMCQ
જો $\begin{bmatrix} 1 & x & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 3 & 2 \\ 0 & 5 & 1 \\ 0 & 3 & 2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 \\ 1 \\ x \end{bmatrix} = 0$ હોય,તો $2x + 9 =$ . . . . . .
A
$-9 \pm \sqrt{53}$
B
$-7 \pm \sqrt{35}$
C
$\pm \sqrt{53}$
D
$\pm \sqrt{35}$

Solution

(C) પ્રથમ,પ્રથમ બે શ્રેણિકોનો ગુણાકાર કરો:
$\begin{bmatrix} 1 & x & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 3 & 2 \\ 0 & 5 & 1 \\ 0 & 3 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1(1)+x(0)+1(0) & 1(3)+x(5)+1(3) & 1(2)+x(1)+1(2) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 5x+6 & x+4 \end{bmatrix}$
હવે,આ પરિણામનો ત્રીજા શ્રેણિક સાથે ગુણાકાર કરો:
$\begin{bmatrix} 1 & 5x+6 & x+4 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 \\ 1 \\ x \end{bmatrix} = 1(1) + (5x+6)(1) + (x+4)(x) = 0$
$1 + 5x + 6 + x^2 + 4x = 0$
$x^2 + 9x + 7 = 0$
દ્વિઘાત સૂત્ર $x = \frac{-b \pm \sqrt{b^2 - 4ac}}{2a}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$x = \frac{-9 \pm \sqrt{81 - 4(1)(7)}}{2} = \frac{-9 \pm \sqrt{81 - 28}}{2} = \frac{-9 \pm \sqrt{53}}{2}$
આપણે $2x + 9$ શોધવાનું છે:
$2x + 9 = 2 \left( \frac{-9 \pm \sqrt{53}}{2} \right) + 9 = -9 \pm \sqrt{53} + 9 = \pm \sqrt{53}$
આમ,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
274
EasyMCQ
જો $\left[\begin{array}{cc}x-1 & 2y \\ x+y & 3\end{array}\right]=\left[\begin{array}{cc}3x-7 & y^2-3 \\ 6 & y\end{array}\right]$ હોય,તો $\{(x, y)\} = $ . . . . . .
A
$\{(3, 1)\}$
B
$\{(3, -1), (3, 3)\}$
C
$\{(3, -1)\}$
D
$\{(3, 3)\}$

Solution

(D) આપેલ શ્રેણિક સમાનતા પરથી:
$\left[\begin{array}{cc}x-1 & 2y \\ x+y & 3\end{array}\right]=\left[\begin{array}{cc}3x-7 & y^2-3 \\ 6 & y\end{array}\right]$
અનુરૂપ ઘટકોની સરખામણી કરતા:
$1) \ x-1 = 3x-7 \implies 2x = 6 \implies x = 3$
$2) \ 3 = y \implies y = 3$
$3) \ 2y = y^2-3 \implies 2(3) = (3)^2-3 \implies 6 = 9-3 \implies 6 = 6$ (સંતોષાય છે)
$4) \ x+y = 6 \implies 3+3 = 6$ (સંતોષાય છે)
આમ,ઉકેલ $(x, y) = (3, 3)$ છે.
275
EasyMCQ
જો $A$ એ $2 \times 2$ શ્રેણિક હોય અને $a_{ij} = \frac{i + 2j^2}{3}$ હોય,તો શ્રેણિક $A = [a_{ij}]_{2 \times 2}$ શોધો.
A
$\left[\begin{array}{cc} 1 & 3 \\ \frac{4}{3} & \frac{10}{3} \end{array}\right]$
B
$\left[\begin{array}{cc} 1 & 3 \\ \frac{4}{3} & 6 \end{array}\right]$
C
$\left[\begin{array}{cc} 1 & 3 \\ \frac{2}{3} & 6 \end{array}\right]$
D
$\left[\begin{array}{cc} 1 & 3 \\ \frac{4}{3} & 4 \end{array}\right]$

Solution

(A) $2 \times 2$ શ્રેણિક $A = [a_{ij}]$ માટે,ઘટકો $a_{ij} = \frac{i + 2j^2}{3}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$i=1, j=1$ માટે: $a_{11} = \frac{1 + 2(1)^2}{3} = \frac{1 + 2}{3} = \frac{3}{3} = 1$.
$i=1, j=2$ માટે: $a_{12} = \frac{1 + 2(2)^2}{3} = \frac{1 + 8}{3} = \frac{9}{3} = 3$.
$i=2, j=1$ માટે: $a_{21} = \frac{2 + 2(1)^2}{3} = \frac{2 + 2}{3} = \frac{4}{3}$.
$i=2, j=2$ માટે: $a_{22} = \frac{2 + 2(2)^2}{3} = \frac{2 + 8}{3} = \frac{10}{3}$.
આમ,શ્રેણિક $A = \left[\begin{array}{cc} 1 & 3 \\ \frac{4}{3} & \frac{10}{3} \end{array}\right]$ છે.
276
EasyMCQ
જો $f(\theta) = \begin{bmatrix} \cos \theta & -\sin \theta \\ \sin \theta & -\cos \theta \end{bmatrix}$ હોય,તો $f\left(\frac{\pi}{6}\right) = $ . . . . . . .
A
$\begin{bmatrix} \frac{\sqrt{3}}{2} & -\frac{1}{2} \\ \frac{1}{2} & -\frac{\sqrt{3}}{2} \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} \frac{1}{2} & -\frac{\sqrt{3}}{2} \\ \frac{\sqrt{3}}{2} & -\frac{1}{2} \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} \frac{\sqrt{3}}{2} & \frac{1}{2} \\ -\frac{1}{2} & \frac{\sqrt{3}}{2} \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} -\frac{\sqrt{3}}{2} & \frac{1}{2} \\ -\frac{1}{2} & \frac{\sqrt{3}}{2} \end{bmatrix}$

Solution

(A) આપેલ વિધેય $f(\theta) = \begin{bmatrix} \cos \theta & -\sin \theta \\ \sin \theta & -\cos \theta \end{bmatrix}$ છે.
$f\left(\frac{\pi}{6}\right)$ શોધવા માટે,આપણે શ્રેણિકમાં $\theta = \frac{\pi}{6}$ મૂકીશું.
$f\left(\frac{\pi}{6}\right) = \begin{bmatrix} \cos(\frac{\pi}{6}) & -\sin(\frac{\pi}{6}) \\ \sin(\frac{\pi}{6}) & -\cos(\frac{\pi}{6}) \end{bmatrix}$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $\cos(\frac{\pi}{6}) = \frac{\sqrt{3}}{2}$ અને $\sin(\frac{\pi}{6}) = \frac{1}{2}$ છે.
આ કિંમતો મૂકતા,આપણને મળે છે:
$f\left(\frac{\pi}{6}\right) = \begin{bmatrix} \frac{\sqrt{3}}{2} & -\frac{1}{2} \\ \frac{1}{2} & -\frac{\sqrt{3}}{2} \end{bmatrix}$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
277
EasyMCQ
જો શ્રેણિક સમીકરણ $\begin{bmatrix} x+y & -2 \\ 7+z & x-y \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -7 & -2 \\ 5 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $2x + 4y + 2z$ ની કિંમત શોધો.
A
$-14$
B
$-9$
C
$-25$
D
$17$

Solution

(C) બે શ્રેણિકોના અનુરૂપ ઘટકોની સરખામણી કરતા,આપણને નીચે મુજબના સમીકરણો મળે છે:
$1) x + y = -7$
$2) x - y = 0$
$3) 7 + z = 5$
સમીકરણ $(2)$ પરથી,$x = y$ મળે છે.
$x = y$ ને સમીકરણ $(1)$ માં મૂકતા,$x + x = -7$ મળે છે,જેનો અર્થ છે કે $2x = -7$,તેથી $x = -3.5$ અને $y = -3.5$.
સમીકરણ $(3)$ પરથી,$z = 5 - 7 = -2$ મળે છે.
હવે,આપણે $2x + 4y + 2z$ ની કિંમત ગણવાની છે:
$2x + 4y + 2z = 2(-3.5) + 4(-3.5) + 2(-2)$
$= -7 - 14 - 4$
$= -25$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
278
MediumMCQ
$G = \left\{ \begin{bmatrix} x & x \\ x & x \end{bmatrix} : x \in \mathbb{R} \setminus \{0\} \right\}$ એ શ્રેણિક ગુણાકારની સાપેક્ષે એક જૂથ છે. આ જૂથમાં,$\begin{bmatrix} 1/3 & 1/3 \\ 1/3 & 1/3 \end{bmatrix}$ નો વ્યસ્ત શ્રેણિક શોધો.
A
$\begin{bmatrix} 4/3 & 4/3 \\ 4/3 & 4/3 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 3/4 & 3/4 \\ 3/4 & 3/4 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 3 & 3 \\ 3 & 3 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$

Solution

(B) ધારો કે $A = \begin{bmatrix} x & x \\ x & x \end{bmatrix}$. તદેવ ઘટક $E = \begin{bmatrix} e & e \\ e & e \end{bmatrix}$ માટે $AE = A$ થાય.
$\begin{bmatrix} x & x \\ x & x \end{bmatrix} \begin{bmatrix} e & e \\ e & e \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2xe & 2xe \\ 2xe & 2xe \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} x & x \\ x & x \end{bmatrix}$.
તેથી,$2xe = x \implies e = 1/2$. તદેવ ઘટક $E = \begin{bmatrix} 1/2 & 1/2 \\ 1/2 & 1/2 \end{bmatrix}$ છે.
ધારો કે $A = \begin{bmatrix} 1/3 & 1/3 \\ 1/3 & 1/3 \end{bmatrix}$ નો વ્યસ્ત $A^{-1} = \begin{bmatrix} y & y \\ y & y \end{bmatrix}$ છે.
માટે $AA^{-1} = E \implies \begin{bmatrix} 1/3 & 1/3 \\ 1/3 & 1/3 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} y & y \\ y & y \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1/2 & 1/2 \\ 1/2 & 1/2 \end{bmatrix}$.
ગુણાકાર કરતા: $\begin{bmatrix} 2y/3 & 2y/3 \\ 2y/3 & 2y/3 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1/2 & 1/2 \\ 1/2 & 1/2 \end{bmatrix}$.
સરખાવતા: $2y/3 = 1/2 \implies y = 3/4$.
તેથી,$A^{-1} = \begin{bmatrix} 3/4 & 3/4 \\ 3/4 & 3/4 \end{bmatrix}$.
279
EasyMCQ
જો $x\begin{bmatrix} 3 \\ 2 \end{bmatrix} + y\begin{bmatrix} 1 \\ -1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 15 \\ 5 \end{bmatrix}$ હોય,તો $x$ અને $y$ ની કિંમત શોધો.
A
$x=4, y=-3$
B
$x=-4, y=-3$
C
$x=-4, y=3$
D
$x=4, y=3$

Solution

(D) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ:
$x\begin{bmatrix} 3 \\ 2 \end{bmatrix} + y\begin{bmatrix} 1 \\ -1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 15 \\ 5 \end{bmatrix}$
અદિશ $x$ અને $y$ ને શ્રેણિક સાથે ગુણતા:
$\begin{bmatrix} 3x \\ 2x \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} y \\ -y \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 15 \\ 5 \end{bmatrix}$
ડાબી બાજુના શ્રેણિકોનો સરવાળો કરતા:
$\begin{bmatrix} 3x + y \\ 2x - y \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 15 \\ 5 \end{bmatrix}$
અનુરૂપ ઘટકોને સરખાવતા,આપણને સુરેખ સમીકરણોની સંહતિ મળે છે:
$3x + y = 15$ --- $(i)$
$2x - y = 5$ --- $(ii)$
સમીકરણ $(i)$ અને $(ii)$ નો સરવાળો કરતા:
$(3x + y) + (2x - y) = 15 + 5$
$5x = 20 \Rightarrow x = 4$
$x = 4$ ની કિંમત સમીકરણ $(i)$ માં મુકતા:
$3(4) + y = 15$
$12 + y = 15 \Rightarrow y = 3$
આમ,$x = 4$ અને $y = 3$ મળે છે.
280
DifficultMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $(aI + bA)^n$ શું થાય? (જ્યાં $I$ એ $2$ કક્ષાનો એકમ શ્રેણિક છે)
A
$a^n I + n a^{n-1} b A$
B
$a^n I + n a^{n-1} b A$
C
$a^n I + n a^n b A$
D
$a^n I + b^n A$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix}$. નોંધો કે $A^2 = \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 1 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 & 0 \\ 0 & 0 \end{bmatrix} = O$.
અહીં આપણે શ્રેણિકો માટે દ્વિપદી પ્રમેયનો ઉપયોગ કરીશું. કારણ કે $I$ અને $A$ ક્રમનો નિયમ પાળે છે $(IA = AI = A)$,તેથી:
$(aI + bA)^n = \sum_{k=0}^{n} \binom{n}{k} (aI)^{n-k} (bA)^k$.
કારણ કે $k \ge 2$ માટે $A^k = O$ થાય છે,તેથી માત્ર $k=0$ અને $k=1$ વાળા પદો જ શૂન્યતર રહેશે:
$(aI + bA)^n = \binom{n}{0} (aI)^n (bA)^0 + \binom{n}{1} (aI)^{n-1} (bA)^1$.
$(aI + bA)^n = 1 \cdot a^n I \cdot I + n \cdot a^{n-1} I \cdot bA$.
$(aI + bA)^n = a^n I + n a^{n-1} b A$.
281
EasyMCQ
જો $3A + 4B' = \begin{bmatrix} 7 & -10 & 17 \\ 0 & 6 & 31 \end{bmatrix}$ અને $2B - 3A' = \begin{bmatrix} -1 & 18 \\ 4 & 0 \\ 5 & -7 \end{bmatrix}$ હોય,તો $B = $
A
$\begin{bmatrix} 1 & -3 \\ -1 & 1 \\ 2 & 4 \end{bmatrix}$
B
$\begin{bmatrix} 1 & 3 \\ -1 & 1 \\ 2 & -4 \end{bmatrix}$
C
$\begin{bmatrix} 1 & 3 \\ -1 & 1 \\ 2 & 4 \end{bmatrix}$
D
$\begin{bmatrix} -1 & -18 \\ 4 & -16 \\ -5 & -7 \end{bmatrix}$

Solution

(C) આપેલ સમીકરણો છે:
$3A + 4B' = \begin{bmatrix} 7 & -10 & 17 \\ 0 & 6 & 31 \end{bmatrix} \quad \dots(1)$
$2B - 3A' = \begin{bmatrix} -1 & 18 \\ 4 & 0 \\ 5 & -7 \end{bmatrix} \quad \dots(2)$
સમીકરણ $(2)$ નો પરિવર્તિત શ્રેણિક (transpose) લેતા:
$2B' - 3A = \begin{bmatrix} -1 & 4 & 5 \\ 18 & 0 & -7 \end{bmatrix} \quad \dots(3)$
સમીકરણ $(1)$ અને $(3)$ નો ઉપયોગ કરીને $B'$ શોધી શકાય છે.
ઉકેલતા,આપણને $B = \begin{bmatrix} 1 & 3 \\ -1 & 1 \\ 2 & 4 \end{bmatrix}$ મળે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(C)$ છે.
282
MediumMCQ
જો $A = \frac{1}{\pi} \begin{bmatrix} \sin^{-1}(x\pi) & \tan^{-1}(\frac{x}{\pi}) \\ \sin^{-1}(\frac{x}{\pi}) & \cot^{-1}(\pi x) \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} -\frac{1}{\pi} \cos^{-1}(x\pi) & \frac{1}{\pi} \tan^{-1}(\frac{x}{\pi}) \\ \frac{1}{\pi} \sin^{-1}(\frac{x}{\pi}) & -\frac{1}{\pi} \tan^{-1}(\pi x) \end{bmatrix}$ હોય,તો $A-B$ બરાબર શું થાય?
A
$I$
B
$0$
C
$2I$
D
$\frac{1}{2}I$

Solution

(D) આપેલ શ્રેણિકો $A = \begin{bmatrix} \frac{1}{\pi} \sin^{-1}(x\pi) & \frac{1}{\pi} \tan^{-1}(\frac{x}{\pi}) \\ \frac{1}{\pi} \sin^{-1}(\frac{x}{\pi}) & \frac{1}{\pi} \cot^{-1}(\pi x) \end{bmatrix}$ અને $B = \begin{bmatrix} -\frac{1}{\pi} \cos^{-1}(x\pi) & \frac{1}{\pi} \tan^{-1}(\frac{x}{\pi}) \\ \frac{1}{\pi} \sin^{-1}(\frac{x}{\pi}) & -\frac{1}{\pi} \tan^{-1}(\pi x) \end{bmatrix}$ છે.
$A$ માંથી $B$ બાદ કરતા:
$A-B = \begin{bmatrix} \frac{1}{\pi}(\sin^{-1}(x\pi) + \cos^{-1}(x\pi)) & \frac{1}{\pi}(\tan^{-1}(\frac{x}{\pi}) - \tan^{-1}(\frac{x}{\pi})) \\ \frac{1}{\pi}(\sin^{-1}(\frac{x}{\pi}) - \sin^{-1}(\frac{x}{\pi})) & \frac{1}{\pi}(\cot^{-1}(\pi x) + \tan^{-1}(\pi x)) \end{bmatrix}$.
નિત્યસમ $\sin^{-1}(\theta) + \cos^{-1}(\theta) = \frac{\pi}{2}$ અને $\tan^{-1}(\theta) + \cot^{-1}(\theta) = \frac{\pi}{2}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$A-B = \begin{bmatrix} \frac{1}{\pi} \cdot \frac{\pi}{2} & 0 \\ 0 & \frac{1}{\pi} \cdot \frac{\pi}{2} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} \frac{1}{2} & 0 \\ 0 & \frac{1}{2} \end{bmatrix} = \frac{1}{2} I$.
283
EasyMCQ
જો $A$ અને $B$ બે શ્રેણિકો એવા હોય કે જેથી $AB$ એક એકમ શ્રેણિક (identity matrix) હોય અને શ્રેણિક $B$ નો ક્રમ $3 \times 4$ હોય,તો શ્રેણિક $A$ નો ક્રમ શું હશે?
A
$3 \times 4$
B
$3 \times 3$
C
$4 \times 3$
D
$4 \times 4$

Solution

(C) ગુણાકાર $AB$ એક એકમ શ્રેણિક $I$ બને તે માટે,$A$ માં સ્તંભોની સંખ્યા $B$ માં હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ,અને પરિણામી શ્રેણિક $AB$ એક ચોરસ શ્રેણિક હોવો જોઈએ.
આપેલ છે કે શ્રેણિક $B$ નો ક્રમ $3 \times 4$ છે,ધારો કે શ્રેણિક $A$ નો ક્રમ $m \times n$ છે.
ગુણાકાર $AB$ વ્યાખ્યાયિત થવા માટે,$A$ માં સ્તંભોની સંખ્યા $(n)$ એ $B$ માં હારની સંખ્યા $(3)$ જેટલી હોવી જોઈએ. તેથી,$n = 3$.
પરિણામી શ્રેણિક $AB$ નો ક્રમ $m \times 4$ થશે.
કારણ કે $AB$ એક એકમ શ્રેણિક છે,તે ચોરસ શ્રેણિક હોવો જોઈએ,જેનો અર્થ છે કે હારની સંખ્યા સ્તંભોની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ. તેથી,$m = 4$.
આમ,શ્રેણિક $A$ નો ક્રમ $4 \times 3$ છે.
284
MediumMCQ
જો શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$ એ $A^6 = k A$ નું સમાધાન કરતું હોય,તો $k$ ની કિંમત શોધો.
A
$32$
B
$1$
C
$\frac{1}{32}$
D
$6$

Solution

(A) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$.
$A$ ના ઘાતની ગણતરી કરતા:
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2 & 2 \\ 2 & 2 \end{bmatrix} = 2^1 A$.
$A^3 = A^2 \cdot A = \begin{bmatrix} 2 & 2 \\ 2 & 2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 4 & 4 \\ 4 & 4 \end{bmatrix} = 2^2 A$.
ગાણિતિક અનુમાનના સિદ્ધાંત મુજબ,$A^n = 2^{n-1} A$.
$n = 6$ માટે,$A^6 = 2^{6-1} A = 2^5 A = 32 A$.
$A^6 = k A$ અને $A^6 = 32 A$ ની સરખામણી કરતા,$k = 32$ મળે છે.
285
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{10}$ બરાબર શું થાય?
A
$2^8 A$
B
$2^9 A$
C
$2^{10} A$
D
$2^{11} A$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = A \times A = \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1+1 & 1+1 \\ 1+1 & 1+1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2 & 2 \\ 2 & 2 \end{bmatrix} = 2 \begin{bmatrix} 1 & 1 \\ 1 & 1 \end{bmatrix} = 2A$.
હવે,$A^3$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^3 = A^2 \times A = (2A) \times A = 2(A^2) = 2(2A) = 4A = 2^2 A$.
આ પેટર્નનું અવલોકન કરતા,આપણે $A^n$ માટે સામાન્ય સૂત્ર મેળવી શકીએ છીએ:
$A^n = 2^{n-1} A$.
$n = 10$ માટે:
$A^{10} = 2^{10-1} A = 2^9 A$.
286
EasyMCQ
જો $A$ અને $B$ બે શ્રેણિકો એવા હોય કે જેથી $AB = B$ અને $BA = A$ થાય,તો $A^2 + B^2$ ની કિંમત શું થાય?
A
$2AB$
B
$AB$
C
$2BA$
D
$A + B$

Solution

(D) આપેલ છે કે,$AB = B$ અને $BA = A$.
આપણે $A^2 + B^2$ શોધવાનું છે.
$A^2 = A \cdot A = A(BA) = (AB)A = BA = A$.
$B^2 = B \cdot B = B(AB) = (BA)B = AB = B$.
તેથી,$A^2 + B^2 = A + B$.
287
EasyMCQ
જો $A=\left[\begin{array}{ccc}1 & -2 & 1 \\ 2 & 1 & 3\end{array}\right]$ અને $B=\left[\begin{array}{cc}2 & 1 \\ 3 & 2 \\ 1 & 1\end{array}\right]$ હોય,તો $(AB)^{\prime}$ બરાબર શું થાય?
A
$\left[\begin{array}{cc}-3 & -2 \\ 10 & 7\end{array}\right]$
B
$\left[\begin{array}{cc}-3 & 10 \\ -2 & 7\end{array}\right]$
C
$\left[\begin{array}{cc}-3 & 7 \\ 10 & 2\end{array}\right]$
D
$\left[\begin{array}{cc}-3 & 7 \\ 10 & -2\end{array}\right]$

Solution

(B) આપેલ છે,$A=\left[\begin{array}{ccc}1 & -2 & 1 \\ 2 & 1 & 3\end{array}\right]$ અને $B=\left[\begin{array}{cc}2 & 1 \\ 3 & 2 \\ 1 & 1\end{array}\right]$.
પ્રથમ,ગુણાકાર $AB$ શોધો:
$AB = \left[\begin{array}{ccc}1 & -2 & 1 \\ 2 & 1 & 3\end{array}\right] \left[\begin{array}{cc}2 & 1 \\ 3 & 2 \\ 1 & 1\end{array}\right]$
$AB = \left[\begin{array}{cc}(1)(2) + (-2)(3) + (1)(1) & (1)(1) + (-2)(2) + (1)(1) \\ (2)(2) + (1)(3) + (3)(1) & (2)(1) + (1)(2) + (3)(1)\end{array}\right]$
$AB = \left[\begin{array}{cc}2 - 6 + 1 & 1 - 4 + 1 \\ 4 + 3 + 3 & 2 + 2 + 3\end{array}\right]$
$AB = \left[\begin{array}{cc}-3 & -2 \\ 10 & 7\end{array}\right]$
હવે,હાર અને સ્તંભોની અદલાબદલી કરીને પરિવર્તિત શ્રેણિક $(AB)^{\prime}$ શોધો:
$(AB)^{\prime} = \left[\begin{array}{cc}-3 & 10 \\ -2 & 7\end{array}\right]$
આમ,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
288
MediumMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 2 & -2 \\ -2 & 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^n = 2^k A$,જ્યાં $k = $
A
$2^{n-1}$
B
$n+1$
C
$n-1$
D
$2(n-1)$

Solution

(D) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 2 & -2 \\ -2 & 2 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^2 = \begin{bmatrix} 2 & -2 \\ -2 & 2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 2 & -2 \\ -2 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 4+4 & -4-4 \\ -4-4 & 4+4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 8 & -8 \\ -8 & 8 \end{bmatrix} = 4 \begin{bmatrix} 2 & -2 \\ -2 & 2 \end{bmatrix} = 2^2 A$.
હવે,$A^3$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^3 = A^2 \cdot A = (2^2 A) \cdot A = 2^2 A^2 = 2^2 (2^2 A) = 2^4 A$.
આ પેટર્ન જોતા:
$A^1 = 2^0 A$
$A^2 = 2^2 A$
$A^3 = 2^4 A$
$A^4 = 2^6 A$
સામાન્ય રીતે,$A^n = 2^{2(n-1)} A$.
તેને $A^n = 2^k A$ સાથે સરખાવતા,આપણને $k = 2(n-1)$ મળે છે.
289
MediumMCQ
જો $A$ એ $m \times n$ કક્ષાનો શ્રેણિક હોય અને $B$ એવો શ્રેણિક હોય કે જેથી $AB^{\prime}$ અને $B^{\prime}A$ બંને વ્યાખ્યાયિત હોય,તો શ્રેણિક $B$ ની કક્ષા શું છે?
A
$m \times m$
B
$n \times n$
C
$n \times m$
D
$m \times n$

Solution

(D) ધારો કે શ્રેણિક $B$ ની કક્ષા $x \times y$ છે.
તેથી $B^{\prime}$ ની કક્ષા $y \times x$ થશે.
ગુણાકાર $AB^{\prime}$ વ્યાખ્યાયિત હોવા માટે,$A$ ના સ્તંભોની સંખ્યા એ $B^{\prime}$ ની હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ.
$A$ એ $m \times n$ હોવાથી,આપણને $n = y$ મળે છે.
ગુણાકાર $B^{\prime}A$ વ્યાખ્યાયિત હોવા માટે,$B^{\prime}$ ના સ્તંભોની સંખ્યા એ $A$ ની હારની સંખ્યા જેટલી હોવી જોઈએ.
તેથી,$x = m$.
આમ,શ્રેણિક $B$ ની કક્ષા $m \times n$ છે.
290
EasyMCQ
જો $A$ અને $B$ એ $n$ કક્ષાના ચોરસ શ્રેણિકો હોય કે જેથી $A^{2}-B^{2}=(A-B)(A+B)$ થાય,તો નીચેનામાંથી કયું સત્ય હશે?
A
$A$ અથવા $B$ શૂન્ય શ્રેણિક છે
B
$A=B$
C
$A B=B A$
D
$A$ અથવા $B$ એકમ શ્રેણિક છે

Solution

(C) આપેલ છે કે $A$ અને $B$ એ $n$ કક્ષાના ચોરસ શ્રેણિકો છે જેથી $A^{2}-B^{2}=(A-B)(A+B)$ થાય.
શ્રેણિક ગુણાકારના વિભાજનના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરીને જમણી બાજુનું વિસ્તરણ કરતા:
$(A-B)(A+B) = A(A+B) - B(A+B) = A^{2} + AB - BA - B^{2}$.
આને ડાબી બાજુ સાથે સરખાવતા:
$A^{2} - B^{2} = A^{2} + AB - BA - B^{2}$.
બંને બાજુથી $A^{2} - B^{2}$ બાદ કરતા,આપણને મળે છે:
$0 = AB - BA$.
તેથી,$AB = BA$.
આ સૂચવે છે કે શ્રેણિકો $A$ અને $B$ ક્રમનો નિયમ પાળે છે (Commute).
291
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું નથી?
A
હાર શ્રેણિકમાં માત્ર એક જ હાર હોય છે
B
વિકર્ણ શ્રેણિકમાં તમામ વિકર્ણ ઘટકો શૂન્ય હોય છે
C
સંમિત શ્રેણિક $A$ એ એક ચોરસ શ્રેણિક છે જે $A^{\prime}=A$ નું પાલન કરે છે.
D
વિસંમિત શ્રેણિકમાં તમામ વિકર્ણ ઘટકો શૂન્ય હોય છે

Solution

(B) વિકર્ણ શ્રેણિક એ એક ચોરસ શ્રેણિક છે જેમાં મુખ્ય વિકર્ણ સિવાયના તમામ ઘટકો શૂન્ય હોય છે. વિકર્ણના ઘટકો પોતે કોઈપણ કિંમત હોઈ શકે છે,જેમાં શૂન્યનો પણ સમાવેશ થાય છે,પરંતુ તે બધા શૂન્ય હોવા જરૂરી નથી. તેથી,વિકર્ણ શ્રેણિકના તમામ વિકર્ણ ઘટકો શૂન્ય હોય છે તે વિધાન ખોટું છે.
292
EasyMCQ
જો શ્રેણિક $\left[\begin{array}{rr}2 & 3 \\ 5 & -1\end{array}\right]=A+B$ હોય,જ્યાં $A$ સંમિત શ્રેણિક છે અને $B$ વિસંમિત શ્રેણિક છે,તો $B$ બરાબર શું થાય?
A
$\left[\begin{array}{cc}2 & 4 \\ 4 & -1\end{array}\right]$
B
$\left[\begin{array}{rr}0 & -2 \\ 2 & 0\end{array}\right]$
C
$\left[\begin{array}{rr}0 & 1 \\ -1 & 0\end{array}\right]$
D
$\left[\begin{array}{rr}0 & -1 \\ 1 & 0\end{array}\right]$

Solution

(D) આપેલ છે,$C = \left[\begin{array}{rr}2 & 3 \\ 5 & -1\end{array}\right] = A+B$.
આપણે જાણીએ છીએ કે કોઈપણ ચોરસ શ્રેણિક $C$ ને એક સંમિત શ્રેણિક $A$ અને વિસંમિત શ્રેણિક $B$ ના સરવાળા તરીકે અનન્ય રીતે દર્શાવી શકાય છે,જ્યાં $A = \frac{1}{2}(C+C^T)$ અને $B = \frac{1}{2}(C-C^T)$.
પ્રથમ,$C$ નો પરિવર્તિત શ્રેણિક $C^T$ શોધો: $C^T = \left[\begin{array}{rr}2 & 5 \\ 3 & -1\end{array}\right]$.
હવે,$B = \frac{1}{2}(C-C^T)$ ની ગણતરી કરો:
$B = \frac{1}{2} \left( \left[\begin{array}{rr}2 & 3 \\ 5 & -1\end{array}\right] - \left[\begin{array}{rr}2 & 5 \\ 3 & -1\end{array}\right] \right)$
$B = \frac{1}{2} \left[\begin{array}{rr}2-2 & 3-5 \\ 5-3 & -1-(-1)\end{array}\right]$
$B = \frac{1}{2} \left[\begin{array}{rr}0 & -2 \\ 2 & 0\end{array}\right]$
$B = \left[\begin{array}{rr}0 & -1 \\ 1 & 0\end{array}\right]$.
293
DifficultMCQ
જો $A$ અને $B$ સમાન કક્ષાના સંમિત શ્રેણિકો હોય,તો નીચેનામાંથી કયું વિધાન સત્ય નથી?
A
$A+B$ સંમિત છે
B
$A-B$ સંમિત છે
C
$AB+BA$ સંમિત છે
D
$AB-BA$ સંમિત છે

Solution

(D) આપેલ છે કે $A$ અને $B$ સમાન કક્ષાના સંમિત શ્રેણિકો છે,તેથી $A^T = A$ અને $B^T = B$ થાય.
$(i)$ $(A+B)^T = A^T + B^T = A+B$. તેથી,$A+B$ સંમિત છે.
(ii) $(A-B)^T = A^T - B^T = A-B$. તેથી,$A-B$ સંમિત છે.
(iii) $(AB+BA)^T = (AB)^T + (BA)^T = B^T A^T + A^T B^T = BA + AB = AB+BA$. તેથી,$AB+BA$ સંમિત છે.
(iv) $(AB-BA)^T = (AB)^T - (BA)^T = B^T A^T - A^T B^T = BA - AB = -(AB-BA)$. તેથી,$AB-BA$ એ વિસંમિત શ્રેણિક છે,સંમિત નથી.
આમ,'$AB-BA$ સંમિત છે' તે વિધાન સત્ય નથી.
294
EasyMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{2} - 5A$ ની કિંમત શોધો.
A
$I$
B
$-I$
C
$7I$
D
$-7I$

Solution

(D) આપેલ છે કે,$A = \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,આપણે $A^{2} = A \times A$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^{2} = \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} (3)(3) + (1)(-1) & (3)(1) + (1)(2) \\ (-1)(3) + (2)(-1) & (-1)(1) + (2)(2) \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 9-1 & 3+2 \\ -3-2 & -1+4 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 8 & 5 \\ -5 & 3 \end{bmatrix}$.
ત્યારબાદ,આપણે $5A$ ની ગણતરી કરીએ:
$5A = 5 \begin{bmatrix} 3 & 1 \\ -1 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 15 & 5 \\ -5 & 10 \end{bmatrix}$.
અંતે,આપણે $A^{2} - 5A$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^{2} - 5A = \begin{bmatrix} 8 & 5 \\ -5 & 3 \end{bmatrix} - \begin{bmatrix} 15 & 5 \\ -5 & 10 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 8-15 & 5-5 \\ -5-(-5) & 3-10 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} -7 & 0 \\ 0 & -7 \end{bmatrix}$.
આને $-7 \begin{bmatrix} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{bmatrix} = -7I$ તરીકે લખી શકાય છે.
295
EasyMCQ
શ્રેણિક $\left[\begin{array}{ccc}1 & 0 & 0 \\ 2 & 3 & 0 \\ 4 & 5 & 6\end{array}\right]$ ના લાક્ષણિક બીજ (characteristic roots) શોધો.
A
$1, 3, 6$
B
$1, 2, 4$
C
$4, 5, 6$
D
$2, 4, 6$

Solution

(A) ચોરસ શ્રેણિક $A$ ના લાક્ષણિક બીજ (eigenvalues) એ લાક્ષણિક સમીકરણ $\det(A - \lambda I) = 0$ ના ઉકેલો છે.
ત્રિકોણીય શ્રેણિક (ઉપલા અથવા નીચલા) માટે,નિશ્ચાયક $\det(A - \lambda I)$ એ વિકર્ણ ઘટકોમાંથી $\lambda$ બાદ કરીને તેમનો ગુણાકાર કરવાથી મળે છે.
આપેલ શ્રેણિક $A = \left[\begin{array}{ccc}1 & 0 & 0 \\ 2 & 3 & 0 \\ 4 & 5 & 6\end{array}\right]$ એ નીચલો ત્રિકોણીય શ્રેણિક છે,તેથી લાક્ષણિક સમીકરણ $(1 - \lambda)(3 - \lambda)(6 - \lambda) = 0$ થશે.
દરેક અવયવને શૂન્ય સાથે સરખાવતા,આપણને $\lambda = 1, 3, 6$ મળે છે.
આમ,લાક્ષણિક બીજ $1, 3, 6$ છે.
296
DifficultMCQ
જો $A = \begin{bmatrix} 0 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 0 \\ 1 & 0 & 0 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^{4}$ ની કિંમત શું થાય?
A
$A$
B
$2A$
C
$I$
D
$4A$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 0 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 0 \\ 1 & 0 & 0 \end{bmatrix}$.
સૌ પ્રથમ,આપણે $A^{2} = A \cdot A$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^{2} = \begin{bmatrix} 0 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 0 \\ 1 & 0 & 0 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 0 & 0 & 1 \\ 0 & 1 & 0 \\ 1 & 0 & 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} = I$.
હવે,આપણે $A^{4} = A^{2} \cdot A^{2}$ ની ગણતરી કરીએ:
$A^{4} = I \cdot I = I$.
તેથી,$A^{4} = I$.
297
EasyMCQ
જો $ 2\begin{bmatrix} 1 & 3 \\ 0 & x \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} y & 0 \\ 1 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & 6 \\ 1 & 8 \end{bmatrix} $ હોય,તો $ x $ અને $ y $ ની કિંમત શોધો.
A
$ x=3, y=3 $
B
$ x=-3, y=3 $
C
$ x=3, y=-3 $
D
$ x=-3, y=-3 $

Solution

(A) આપેલ શ્રેણિક સમીકરણ:
$2\begin{bmatrix} 1 & 3 \\ 0 & x \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} y & 0 \\ 1 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & 6 \\ 1 & 8 \end{bmatrix}$
પ્રથમ શ્રેણિકને $2$ વડે ગુણતા:
$\begin{bmatrix} 2 & 6 \\ 0 & 2x \end{bmatrix} + \begin{bmatrix} y & 0 \\ 1 & 2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & 6 \\ 1 & 8 \end{bmatrix}$
ડાબી બાજુના બે શ્રેણિકોનો સરવાળો કરતા:
$\begin{bmatrix} 2+y & 6+0 \\ 0+1 & 2x+2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & 6 \\ 1 & 8 \end{bmatrix}$
$\begin{bmatrix} 2+y & 6 \\ 1 & 2x+2 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 5 & 6 \\ 1 & 8 \end{bmatrix}$
બંને શ્રેણિકોના અનુરૂપ ઘટકોની સરખામણી કરતા:
$2+y = 5 \Rightarrow y = 5-2 = 3$
$2x+2 = 8 \Rightarrow 2x = 6 \Rightarrow x = 3$
આમ,$x=3$ અને $y=3$ મળે છે.
298
EasyMCQ
જો શ્રેણિક $A$ સંમિત અને વિસંમિત બંને હોય,તો
A
$A$ વિકર્ણ શ્રેણિક છે
B
$A$ શૂન્ય શ્રેણિક છે
C
$A$ અદિશ શ્રેણિક છે
D
$A$ ચોરસ શ્રેણિક છે

Solution

(B) સંમિત શ્રેણિક માટે,આપણે જાણીએ છીએ કે: $A^{T} = A$ $(1)$
વિસંમિત શ્રેણિક માટે,આપણે જાણીએ છીએ કે: $A^{T} = -A$ $(2)$
$(1)$ અને $(2)$ ને સરખાવતા,આપણને મળે છે: $A = -A$
બંને બાજુ $A$ ઉમેરતા: $2A = 0$
તેથી,$A = 0$,જેનો અર્થ છે કે $A$ એ શૂન્ય શ્રેણિક છે.
299
MediumMCQ
જો $ A=\left[\begin{array}{cc}0 & 1 \\ 1 & 0\end{array}\right] $ હોય,તો $ A^{2} $ બરાબર શું થાય?
A
$ \left[\begin{array}{ll}0 & 1 \\ 1 & 0\end{array}\right] $
B
$ \left[\begin{array}{ll}1 & 0 \\ 1 & 0\end{array}\right] $
C
$ \left[\begin{array}{ll}1 & 0 \\ 0 & 1\end{array}\right] $
D
$ \left[\begin{array}{ll}0 & 1 \\ 0 & 1\end{array}\right] $

Solution

(C) આપેલ શ્રેણિક $ A = \left[\begin{array}{ll}0 & 1 \\ 1 & 0\end{array}\right] $ છે.
$ A^{2} $ શોધવા માટે,આપણે શ્રેણિક $ A $ નો તેની સાથે જ ગુણાકાર કરીશું:
$ A^{2} = A \cdot A = \left[\begin{array}{ll}0 & 1 \\ 1 & 0\end{array}\right] \left[\begin{array}{ll}0 & 1 \\ 1 & 0\end{array}\right] $
શ્રેણિક ગુણાકાર કરતા:
$ A^{2} = \left[\begin{array}{ll} (0 \times 0) + (1 \times 1) & (0 \times 1) + (1 \times 0) \\ (1 \times 0) + (0 \times 1) & (1 \times 1) + (0 \times 0) \end{array}\right] $
$ A^{2} = \left[\begin{array}{ll} 0 + 1 & 0 + 0 \\ 0 + 0 & 1 + 0 \end{array}\right] $
$ A^{2} = \left[\begin{array}{ll} 1 & 0 \\ 0 & 1 \end{array}\right] $
આ $ 2 \times 2 $ ક્રમનો એકમ શ્રેણિક $ I $ છે.
300
MediumMCQ
શ્રેણિક $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 4 \\ 6 & 8 & 2 \\ 2 & -2 & 7 \end{bmatrix}$ નો સંમિત ભાગ કયો છે?
A
$ \begin{bmatrix} 1 & 4 & 3 \\ 2 & 8 & 0 \\ 3 & 0 & 7 \end{bmatrix} $
B
$ \begin{bmatrix} 1 & 4 & 3 \\ 4 & 8 & 0 \\ 3 & 0 & 7 \end{bmatrix} $
C
$ \begin{bmatrix} 0 & -2 & -1 \\ -2 & 0 & -2 \\ -1 & -2 & 0 \end{bmatrix} $
D
$ \begin{bmatrix} 0 & -2 & 1 \\ 2 & 0 & 2 \\ -1 & 2 & 0 \end{bmatrix} $

Solution

(B) ચોરસ શ્રેણિક $A$ નો સંમિત ભાગ $\frac{1}{2}(A + A^T)$ સૂત્ર દ્વારા આપવામાં આવે છે.
આપેલ $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 4 \\ 6 & 8 & 2 \\ 2 & -2 & 7 \end{bmatrix}$,તેનો પરિવર્તિત શ્રેણિક $A^T = \begin{bmatrix} 1 & 6 & 2 \\ 2 & 8 & -2 \\ 4 & 2 & 7 \end{bmatrix}$ છે.
હવે,$A + A^T = \begin{bmatrix} 1+1 & 2+6 & 4+2 \\ 6+2 & 8+8 & 2-2 \\ 2+4 & -2+2 & 7+7 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 2 & 8 & 6 \\ 8 & 16 & 0 \\ 6 & 0 & 14 \end{bmatrix}$ છે.
અંતે,$\frac{1}{2}(A + A^T) = \frac{1}{2} \begin{bmatrix} 2 & 8 & 6 \\ 8 & 16 & 0 \\ 6 & 0 & 14 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 & 4 & 3 \\ 4 & 8 & 0 \\ 3 & 0 & 7 \end{bmatrix}$ છે.

3 and 4 .Determinants and Matrices — Types of matrices, Algebra of matrices · Frequently Asked Questions

1Are these 3 and 4 .Determinants and Matrices questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a 3 and 4 .Determinants and Matrices Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.