Gujarati

Set Based probability Questions in Gujarati

Class 11 Mathematics · Probability · Set Based probability

510+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 49 of 510 questions in Gujarati

301
MediumMCQ
$60$ વિદ્યાર્થીઓના વર્ગમાં,$30$ એ $NCC$ પસંદ કર્યું,$32$ એ $NSS$ પસંદ કર્યું અને $24$ એ $NCC$ અને $NSS$ બંને પસંદ કર્યા. જો આ વિદ્યાર્થીઓમાંથી એકને યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરવામાં આવે,તો સંભાવના શોધો કે વિદ્યાર્થીએ $NSS$ પસંદ કર્યું છે પણ $NCC$ પસંદ કર્યું નથી.
A
$\frac{2}{15}$
B
$\frac{1}{15}$
C
$\frac{4}{15}$
D
$\frac{8}{15}$

Solution

(A) ધારો કે $A$ એ ઘટના છે કે પસંદ કરેલ વિદ્યાર્થીએ $NCC$ પસંદ કર્યું છે અને $B$ એ ઘટના છે કે પસંદ કરેલ વિદ્યાર્થીએ $NSS$ પસંદ કર્યું છે.
કુલ વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા $= 60$.
$NCC$ પસંદ કરનાર વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા,$n(A) = 30$.
$NSS$ પસંદ કરનાર વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા,$n(B) = 32$.
$NCC$ અને $NSS$ બંને પસંદ કરનાર વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા,$n(A \cap B) = 24$.
આપણે તે સંભાવના શોધવાની છે કે વિદ્યાર્થીએ $NSS$ પસંદ કર્યું છે પણ $NCC$ નથી કર્યું,જે $P(B - A)$ છે.
$NSS$ પસંદ કર્યું હોય પણ $NCC$ ન કર્યું હોય તેવા વિદ્યાર્થીઓની સંખ્યા $n(B - A) = n(B) - n(A \cap B)$ દ્વારા મળે છે.
$n(B - A) = 32 - 24 = 8$.
સંભાવના $P(B - A) = \frac{n(B - A)}{\text{કુલ વિદ્યાર્થીઓ}} = \frac{8}{60}$.
અપૂર્ણાંકનું સાદું રૂપ આપતા,આપણને $\frac{8}{60} = \frac{2}{15}$ મળે છે.
Solution diagram
302
EasyMCQ
એક પાસા પર બે બાજુઓ પર $1$ અંક,ત્રણ બાજુઓ પર $2$ અંક અને એક બાજુ પર $3$ અંક છે. જો પાસાને એકવાર ફેંકવામાં આવે,તો $P(2)$ શોધો.
A
$1/6$
B
$1/3$
C
$1/2$
D
$2/3$

Solution

(C) પાસા પરની કુલ બાજુઓની સંખ્યા $= 6$.
$2$ અંક ધરાવતી બાજુઓની સંખ્યા $= 3$.
સંભાવના $P(2) = \frac{\text{સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા}}{\text{કુલ પરિણામોની સંખ્યા}} = \frac{3}{6} = \frac{1}{2}$.
303
EasyMCQ
એક પાસા પર બે બાજુઓ પર $1$ અંક,ત્રણ બાજુઓ પર $2$ અંક અને એક બાજુ પર $3$ અંક છે. જો પાસાને એકવાર ફેંકવામાં આવે,તો $P(1 \text{ અથવા } 3)$ શોધો.
A
$\frac{1}{2}$
B
$\frac{1}{3}$
C
$\frac{2}{3}$
D
$\frac{1}{6}$

Solution

(A) પાસા પરની કુલ બાજુઓની સંખ્યા $6$ છે.
$1$ અંક ધરાવતી બાજુઓની સંખ્યા $2$ છે.
$3$ અંક ધરાવતી બાજુઓની સંખ્યા $1$ છે.
$1$ અથવા $3$ મેળવવાની સંભાવના નીચે મુજબ છે:
$P(1 \text{ અથવા } 3) = P(1) + P(3) = \frac{2}{6} + \frac{1}{6} = \frac{3}{6} = \frac{1}{2}$.
304
EasyMCQ
એક પાસા પર બે બાજુઓ પર નંબર $1$,ત્રણ બાજુઓ પર નંબર $2$ અને એક બાજુ પર નંબર $3$ છે. જો પાસો એકવાર ફેંકવામાં આવે,તો $P(\text{not } 3)$ શોધો.
A
$1/6$
B
$2/6$
C
$5/6$
D
$1/3$

Solution

(C) પાસા પરની કુલ બાજુઓની સંખ્યા $= 6$.
નંબર $3$ ધરાવતી બાજુઓની સંખ્યા $= 1$.
તેથી,$3$ મેળવવાની સંભાવના $P(3) = \frac{1}{6}$ છે.
આમ,$3$ ન મેળવવાની સંભાવના $P(\text{not } 3) = 1 - P(3) = 1 - \frac{1}{6} = \frac{5}{6}$ છે.
305
EasyMCQ
એક ચોક્કસ લોટરીમાં $10,000$ ટિકિટો વેચાય છે અને $10$ સમાન ઇનામો આપવામાં આવે છે. જો તમે એક ટિકિટ ખરીદો તો ઇનામ ન મળવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{99}{100}$
B
$\frac{999}{1000}$
C
$\frac{9}{1000}$
D
$\frac{1}{1000}$

Solution

(B) વેચાયેલી કુલ ટિકિટોની સંખ્યા $= 10,000$.
આપવામાં આવેલા ઇનામોની સંખ્યા $= 10$.
જો આપણે એક ટિકિટ ખરીદીએ,તો ઇનામ જીતવાની સંભાવના $P(\text{winning}) = \frac{10}{10000} = \frac{1}{1000}$ છે.
ઇનામ ન મળવાની સંભાવના $P(\text{not winning}) = 1 - P(\text{winning})$ છે.
$P(\text{not winning}) = 1 - \frac{1}{1000} = \frac{999}{1000}$.
306
EasyMCQ
$100$ વિદ્યાર્થીઓમાંથી,$40$ અને $60$ ના બે વિભાગો બનાવવામાં આવે છે. જો તમે અને તમારા મિત્ર $100$ વિદ્યાર્થીઓમાં છો,તો સંભાવના શું છે કે તમે બંને અલગ-અલગ વિભાગમાં પ્રવેશ મેળવો?
A
$\frac{16}{33}$
B
$\frac{24}{33}$
C
$\frac{48}{99}$
D
$\frac{8}{33}$

Solution

(A) ધારો કે બે વિભાગો $S_1$ ($40$ ની સંખ્યા) અને $S_2$ ($60$ ની સંખ્યા) છે.
બંને વિદ્યાર્થીઓ એક જ વિભાગમાં હોય તેની સંભાવના:
$S_1$ માં બંને હોય તેની સંભાવના $= \frac{40}{100} \times \frac{39}{99} = \frac{26}{165}$.
$S_2$ માં બંને હોય તેની સંભાવના $= \frac{60}{100} \times \frac{59}{99} = \frac{59}{165}$.
બંને એક જ વિભાગમાં હોય તેની કુલ સંભાવના $= \frac{26}{165} + \frac{59}{165} = \frac{85}{165} = \frac{17}{33}$.
બંને અલગ-અલગ વિભાગમાં હોય તેની સંભાવના $= 1 - \frac{17}{33} = \frac{16}{33}$.
307
EasyMCQ
$A$ અને $B$ બે એવી ઘટનાઓ છે કે જેથી $P(A)=0.54$,$P(B)=0.69$ અને $P(A \cap B)=0.35$ થાય. $P(A \cap B^{\prime})$ શોધો.
A
$0.19$
B
$0.34$
C
$0.46$
D
$0.89$

Solution

(A) આપેલ છે કે $P(A)=0.54$,$P(B)=0.69$,અને $P(A \cap B)=0.35$.
આપણે જાણીએ છીએ કે ઘટના $A$ બને અને $B$ ન બને તેની સંભાવનાનું સૂત્ર નીચે મુજબ છે:
$P(A \cap B^{\prime}) = P(A) - P(A \cap B)$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$P(A \cap B^{\prime}) = 0.54 - 0.35$.
$P(A \cap B^{\prime}) = 0.19$.
308
MediumMCQ
$A$ અને $B$ બે એવી ઘટનાઓ છે કે જેથી $P(A)=0.54$,$P(B)=0.69$ અને $P(A \cap B)=0.35$ થાય. $P(B \cap A^{\prime})$ શોધો.
A
$0.34$
B
$0.35$
C
$0.45$
D
$0.19$

Solution

(A) આપેલ છે કે $P(A)=0.54$,$P(B)=0.69$,અને $P(A \cap B)=0.35$.
આપણે જાણીએ છીએ કે ઘટના $B$ બને પણ $A$ ન બને તેની સંભાવના $P(B \cap A^{\prime}) = P(B) - P(A \cap B)$ દ્વારા મળે છે.
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$P(B \cap A^{\prime}) = 0.69 - 0.35$.
તેથી,$P(B \cap A^{\prime}) = 0.34$.
309
MediumMCQ
ગણ $\{1, 2, 3, 4, 5\}$ ના બે યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરેલા ઉપગણોનો છેદગણ બરાબર બે ઘટકો ધરાવે તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{65}{2^{7}}$
B
$\frac{65}{2^{8}}$
C
$\frac{135}{2^{9}}$
D
$\frac{35}{2^{7}}$

Solution

(C) ધારો કે $S = \{1, 2, 3, 4, 5\}$. $S$ ના કુલ ઉપગણોની સંખ્યા $2^{5} = 32$ છે.
બે ઉપગણો $A$ અને $B$ યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે,તેથી કુલ જોડીઓની સંખ્યા $32 \times 32 = 2^{10}$ છે.
દરેક ઘટક $x \in S$ માટે,$A$ અને $B$ માં તેની હાજરી માટે $4$ શક્યતાઓ છે.
છેદગણ $A \cap B$ માં બરાબર $2$ ઘટકો હોય તે માટે,$5$ માંથી $2$ ઘટકો પસંદ કરવાની રીતો $\binom{5}{2} = 10$ છે.
બાકીના $3$ ઘટકો માટે,દરેક ઘટક માટે $3$ શક્યતાઓ છે,તેથી કુલ $3^{3} = 27$ રીતો મળે.
આમ,સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $10 \times 27 = 270$ છે.
સંભાવના $\frac{270}{2^{10}} = \frac{135}{2^{9}}$ થાય.
310
DifficultMCQ
જ્યારે એક ચોક્કસ પક્ષપાતી પાસાને ફેંકવામાં આવે છે,ત્યારે એક ચોક્કસ સપાટી $\frac{1}{6}-x$ સંભાવના સાથે આવે છે અને તેની વિરુદ્ધ સપાટી $\frac{1}{6}+x$ સંભાવના સાથે આવે છે. અન્ય તમામ સપાટીઓ $\frac{1}{6}$ સંભાવના સાથે આવે છે. નોંધ કરો કે કોઈપણ પાસામાં વિરુદ્ધ સપાટીઓનો સરવાળો $7$ થાય છે. જો $0 < x < \frac{1}{6}$ હોય,અને જ્યારે આવા પાસાને બે વાર ફેંકવામાં આવે ત્યારે કુલ સરવાળો $7$ મેળવવાની સંભાવના $\frac{13}{96}$ હોય,તો $x$ નું મૂલ્ય શોધો:
A
$\frac{1}{16}$
B
$\frac{1}{8}$
C
$\frac{1}{9}$
D
$\frac{1}{12}$

Solution

(B) ધારો કે વિરુદ્ધ સપાટીઓની જોડી $(a, b)$ છે જ્યાં $a+b=7$ છે. $a$ મેળવવાની સંભાવના $P(a) = \frac{1}{6}-x$ છે અને $P(b) = \frac{1}{6}+x$ છે. વિરુદ્ધ સપાટીઓની અન્ય બે જોડીઓ માટે,દરેક સપાટીની સંભાવના $\frac{1}{6}$ છે.
બે પાસાનો સરવાળો $7$ થાય જો પરિણામો $(1,6), (6,1), (2,5), (5,2), (3,4), (4,3)$ હોય.
સરવાળો $7$ હોવાની સંભાવના $= 2[P(1)P(6) + P(2)P(5) + P(3)P(4)]$.
ધારો કે $(1,6)$ એ સપાટીઓ છે જેની સંભાવનાઓ $\frac{1}{6}-x$ અને $\frac{1}{6}+x$ છે,તો $P(2)=P(5)=\frac{1}{6}$ અને $P(3)=P(4)=\frac{1}{6}$ થશે.
સરવાળાની સંભાવના $= 2[(\frac{1}{6}-x)(\frac{1}{6}+x) + (\frac{1}{6})(\frac{1}{6}) + (\frac{1}{6})(\frac{1}{6})] = \frac{13}{96}$.
$2[(\frac{1}{36}-x^2) + \frac{1}{36} + \frac{1}{36}] = \frac{13}{96}$.
$2[\frac{3}{36}-x^2] = \frac{13}{96} \Rightarrow \frac{1}{6}-2x^2 = \frac{13}{96}$.
$2x^2 = \frac{1}{6}-\frac{13}{96} = \frac{16-13}{96} = \frac{3}{96} = \frac{1}{32}$.
$x^2 = \frac{1}{64} \Rightarrow x = \frac{1}{8}$.
311
DifficultMCQ
યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરેલ $2$-અંકની સંખ્યા ગણ $\{n \in N : (2^{n}-2) \text{ એ } 3 \text{ નો ગુણક છે}\}$ માં હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{2}$
B
$\frac{1}{3}$
C
$\frac{2}{3}$
D
$\frac{1}{6}$

Solution

(A) $2$-અંકની કુલ સંખ્યાઓ $90$ છે ($10$ થી $99$ સુધી).
આપણે ચકાસવું છે કે ક્યારે $(2^{n}-2)$ એ $3$ નો ગુણક છે.
$3$ ના મોડ્યુલોમાં પદાવલિને ધ્યાનમાં લો:
$2 \equiv -1 \pmod{3}$
તેથી,$2^{n}-2 \equiv (-1)^{n}-2 \pmod{3}$.
જો $n$ બેકી હોય,તો $(-1)^{n}-2 = 1-2 = -1 \equiv 2 \pmod{3}$.
જો $n$ એકી હોય,તો $(-1)^{n}-2 = -1-2 = -3 \equiv 0 \pmod{3}$.
આમ,$(2^{n}-2)$ એ $3$ નો ગુણક ત્યારે જ હોય જો $n$ એકી સંખ્યા હોય.
$2$-અંકની સંખ્યાઓના ગણ ${10, 11, 12, \dots, 99}$ માં,એકી સંખ્યાઓ ${11, 13, 15, \dots, 99}$ છે.
આ શ્રેણીમાં એકી પૂર્ણાંકોની સંખ્યા $\frac{99-11}{2} + 1 = 44 + 1 = 45$ છે.
સંભાવના $= \frac{\text{સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા}}{\text{કુલ પરિણામોની સંખ્યા}} = \frac{45}{90} = \frac{1}{2}$.
312
MediumMCQ
જો બિંદુ $A(x, y)$ એ $y$-અક્ષ,સીધી રેખાઓ $2y+x=6$ અને $5x-6y=30$ દ્વારા ઘેરાયેલા પ્રદેશમાં આવેલું હોય,તો $y < 1$ હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{6}$
B
$\frac{5}{6}$
C
$\frac{2}{3}$
D
$\frac{6}{7}$

Solution

(B) આ પ્રદેશ $y$-અક્ષ $(x=0)$,$2y+x=6$ અને $5x-6y=30$ દ્વારા ઘેરાયેલો છે. ત્રિકોણના શિરોબિંદુઓ $B(0, 3)$,$C(0, -5)$ અને $A(6, 0)$ છે.
$\triangle ABC$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ} = \frac{1}{2} \times 8 \times 6 = 24$.
રેખા $y=1$ એ $2y+x=6$ ને $D(4, 1)$ પર અને $y$-અક્ષને $E(0, 1)$ પર છેદે છે.
$y < 1$ હોય તેવો પ્રદેશ ચતુષ્કોણ $ADEC$ છે.
$\triangle BDE$ નું ક્ષેત્રફળ (જ્યાં $y \ge 1$) $= \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ} = \frac{1}{2} \times 4 \times 2 = 4$.
જરૂરી સંભાવના $= 1 - \frac{\text{Area}(\triangle BDE)}{\text{Area}(\triangle ABC)} = 1 - \frac{4}{24} = 1 - \frac{1}{6} = \frac{5}{6}$.
Solution diagram
313
DifficultMCQ
ધારો કે $E_{1}, E_{2}, E_{3}$ ત્રણ પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ છે જેથી $P(E_{1}) = \frac{2+3p}{6}$,$P(E_{2}) = \frac{2-p}{8}$,અને $P(E_{3}) = \frac{1-p}{2}$ થાય. જો $p$ ની મહત્તમ અને ન્યૂનતમ કિંમતો $p_{1}$ અને $p_{2}$ હોય,તો $(p_{1} + p_{2})$ ની કિંમત શોધો.
A
$\frac{2}{3}$
B
$\frac{5}{3}$
C
$\frac{5}{4}$
D
$1$

Solution

(B) કોઈપણ ઘટના $E_{i}$ માટે,$0 \leq P(E_{i}) \leq 1$.
$P(E_{1}) = \frac{2+3p}{6}$ માટે,$0 \leq 2+3p \leq 6 \implies -\frac{2}{3} \leq p \leq \frac{4}{3}$.
$P(E_{2}) = \frac{2-p}{8}$ માટે,$0 \leq 2-p \leq 8 \implies -6 \leq p \leq 2$.
$P(E_{3}) = \frac{1-p}{2}$ માટે,$0 \leq 1-p \leq 2 \implies -1 \leq p \leq 1$.
$E_{1}, E_{2}, E_{3}$ પરસ્પર નિવારક હોવાથી,$P(E_{1}) + P(E_{2}) + P(E_{3}) \leq 1$.
$\frac{2+3p}{6} + \frac{2-p}{8} + \frac{1-p}{2} \leq 1$.
$24$ વડે ગુણતા: $4(2+3p) + 3(2-p) + 12(1-p) \leq 24$.
$26 - 3p \leq 24 \implies p \geq \frac{2}{3}$.
બધી શરતોને જોડતા: $p \in [\frac{2}{3}, 1]$.
તેથી,$p_{1} = 1$ અને $p_{2} = \frac{2}{3}$.
$p_{1} + p_{2} = 1 + \frac{2}{3} = \frac{5}{3}$.
314
DifficultMCQ
ધારો કે $S$ એ તમામ પાંચ અંકની સંખ્યાઓનો નિદર્શાવકાશ છે. જો $p$ એ $S$ માંથી યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરેલી સંખ્યા $7$ નો ગુણક હોય પરંતુ $5$ વડે વિભાજ્ય ન હોય તેની સંભાવના હોય,તો $9p$ ની કિંમત શોધો.
A
$1.0146$
B
$1.2085$
C
$1.0285$
D
$1.1521$

Solution

(C) કુલ $5$ અંકની સંખ્યાઓ $n(S) = 9 \times 10^4 = 90000$ છે.
ધારો કે $A$ એ એવી સંખ્યાઓનો ગણ છે જે $7$ નો ગુણક છે પરંતુ $5$ વડે વિભાજ્ય નથી.
$7$ વડે વિભાજ્ય સૌથી નાની $5$ અંકની સંખ્યા $10003$ છે.
$7$ વડે વિભાજ્ય સૌથી મોટી $5$ અંકની સંખ્યા $99995$ છે.
સૂત્ર $a_n = a + (n-1)d$ નો ઉપયોગ કરતા,$99995 = 10003 + (n-1)7$,જે $n = 12857$ આપે છે.
હવે,$7$ અને $5$ બંને વડે વિભાજ્ય સંખ્યાઓ શોધો,એટલે કે $35$ વડે વિભાજ્ય.
$35$ વડે વિભાજ્ય સૌથી નાની $5$ અંકની સંખ્યા $10010$ છે.
$35$ વડે વિભાજ્ય સૌથી મોટી $5$ અંકની સંખ્યા $99995$ છે.
$99995 = 10010 + (P-1)35$,જે $P = 2572$ આપે છે.
ગણ $A$ માં ઘટકોની સંખ્યા $12857 - 2572 = 10285$ છે.
સંભાવના $p = \frac{10285}{90000}$ છે.
તેથી,$9p = 9 \times \frac{10285}{90000} = \frac{10285}{10000} = 1.0285$.
315
AdvancedMCQ
બત્રીસ વ્યક્તિઓ $X_1, X_2, \ldots, X_{32}$ ને એક ગોળાકાર ટેબલની આસપાસ સમાન અંતરે યાદચ્છિક રીતે બેસાડવામાં આવે છે. જો બે વ્યક્તિઓ $X_i$ અને $X_j$ વચ્ચેના લઘુચાપ પર વધુમાં વધુ ત્રણ વ્યક્તિઓ હોય,તો તેમને એકબીજાના અવાજની પહોંચમાં ગણવામાં આવે છે. $X_1$ અને $X_3$ એકબીજાના અવાજની પહોંચમાં હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{\binom{32}{2} 30!}{8(32!)}$
B
$\frac{2^{30!}}{4(32!)}$
C
$\frac{8}{31}$
D
$\frac{4}{31}$

Solution

(C) ગોળાકાર ટેબલની આસપાસ $32$ વ્યક્તિઓ બેઠેલા છે. $X_1$ નું સ્થાન નિશ્ચિત કરો. $X_3$ ને બેસાડવા માટે $31$ બાકીની બેઠકો છે,જેમાંથી દરેકની સંભાવના $\frac{1}{31}$ છે.
$X_1$ અને $X_3$ એકબીજાના અવાજની પહોંચમાં ત્યારે ગણાય જો તેમની વચ્ચે લઘુચાપ પર વધુમાં વધુ $3$ વ્યક્તિઓ હોય. ધારો કે $k$ એ $X_1$ અને $X_3$ વચ્ચેની વ્યક્તિઓની સંખ્યા છે.
જો $k=0$ હોય,તો $X_3$ એ $X_1$ ની બાજુમાં છે. આવા $2$ સ્થાનો છે (ડાબે અથવા જમણે).
જો $k=1$ હોય,તો $X_1$ અને $X_3$ વચ્ચે $1$ વ્યક્તિ છે. આવા $2$ સ્થાનો છે.
જો $k=2$ હોય,તો $X_1$ અને $X_3$ વચ્ચે $2$ વ્યક્તિઓ છે. આવા $2$ સ્થાનો છે.
જો $k=3$ હોય,તો $X_1$ અને $X_3$ વચ્ચે $3$ વ્યક્તિઓ છે. આવા $2$ સ્થાનો છે.
$X_3$ માટે કુલ સાનુકૂળ સ્થાનો $= 2 + 2 + 2 + 2 = 8$.
$X_3$ માટે કુલ શક્ય સ્થાનો $= 31$.
તેથી,સંભાવના $\frac{8}{31}$ છે.
316
AdvancedMCQ
ધારો કે $S_n = \sum_{k=1}^n k$ એ પ્રથમ $n$ ધન પૂર્ણાંકોનો સરવાળો દર્શાવે છે. સંખ્યાઓ $S_1, S_2, S_3, \ldots, S_{99}$ ને $99$ કાર્ડ પર લખવામાં આવી છે. તેના પર બેકી સંખ્યા લખેલું કાર્ડ પસંદ કરવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{2}$
B
$\frac{49}{100}$
C
$\frac{49}{99}$
D
$\frac{48}{99}$

Solution

(C) આપણી પાસે $S_n = \frac{n(n+1)}{2}$ છે.
સરવાળાની શ્રેણી $S_1=1, S_2=3, S_3=6, S_4=10, S_5=15, S_6=21, S_7=28, S_8=36, \ldots$ છે.
$S_n$ ની એકી-બેકી સ્થિતિ તપાસતા:
$S_1$ (એકી),$S_2$ (એકી),$S_3$ (બેકી),$S_4$ (બેકી),$S_5$ (એકી),$S_6$ (એકી),$S_7$ (બેકી),$S_8$ (બેકી),...
આ ભાત દર $4$ પદો પછી પુનરાવર્તિત થાય છે: (એકી,એકી,બેકી,બેકી).
ગણ ${S_1, S_2, \ldots, S_{99}}$ માં કુલ $99$ પદો છે.
$99 = 4 \times 24 + 3$ હોવાથી,આપણી પાસે (એકી,એકી,બેકી,બેકી) ના $24$ પૂર્ણ ચક્ર છે અને પછીના ચક્રના પ્રથમ $3$ પદો (એકી,એકી,બેકી) છે.
બેકી સંખ્યાઓનું કુલ પદ = $24 \times 2 + 1 = 49$.
કુલ કાર્ડની સંખ્યા = $99$.
બેકી સંખ્યા પસંદ કરવાની સંભાવના = $\frac{\text{બેકી પદોની સંખ્યા}}{\text{કુલ પદોની સંખ્યા}} = \frac{49}{99}$.
317
AdvancedMCQ
બે ખેલાડીઓ નીચેની રમત રમે છે: $A$ ત્રણ અલગ-અલગ કાર્ડ પર $3, 5, 6$ લખે છે; $B$ ત્રણ અલગ-અલગ કાર્ડ પર $8, 9, 10$ લખે છે. બંને તેમના સંગ્રહમાંથી યાદચ્છિક રીતે બે કાર્ડ પસંદ કરે છે. ત્યારબાદ,$A$ તેણે પસંદ કરેલી બે સંખ્યાઓનો ગુણાકાર કરે છે અને $B$ તેણે પસંદ કરેલી બે સંખ્યાઓનો સરવાળો કરે છે. જે ખેલાડીને મોટી સંખ્યા મળે તે જીતે છે. $A$ જીતે તેની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{1}{3}$
B
$\frac{5}{9}$
C
$\frac{4}{9}$
D
$\frac{1}{9}$

Solution

(C) ખેલાડી $A$ પાસે $\{3, 5, 6\}$ કાર્ડ છે. બે કાર્ડના સંભવિત ગુણાકાર:
$(3 \times 5) = 15$,$(3 \times 6) = 18$,$(5 \times 6) = 30$.
દરેક ગુણાકારની સંભાવના $\frac{1}{3}$ છે.
ખેલાડી $B$ પાસે $\{8, 9, 10\}$ કાર્ડ છે. બે કાર્ડના સંભવિત સરવાળા:
$(8 + 9) = 17$,$(8 + 10) = 18$,$(9 + 10) = 19$.
દરેક સરવાળાની સંભાવના $\frac{1}{3}$ છે.
જો ગુણાકાર સરવાળા કરતા મોટો હોય તો $A$ જીતે છે.
જો $P_A = 15$ (સંભાવના $\frac{1}{3}$): $A$ જીતે જો $S_B < 15$. કોઈ પરિણામ મળતું નથી.
જો $P_A = 18$ (સંભાવના $\frac{1}{3}$): $A$ જીતે જો $S_B < 18$. માત્ર $S_B = 17$ શક્ય છે (સંભાવના $\frac{1}{3}$). સંભાવના = $\frac{1}{3} \times \frac{1}{3} = \frac{1}{9}$.
જો $P_A = 30$ (સંભાવના $\frac{1}{3}$): $A$ જીતે જો $S_B < 30$. બધા $S_B$ મૂલ્યો $(17, 18, 19)$ શક્ય છે (સંભાવના $1$). સંભાવના = $\frac{1}{3} \times 1 = \frac{1}{3}$.
કુલ સંભાવના = $\frac{1}{9} + \frac{1}{3} = \frac{4}{9}$.
318
DifficultMCQ
ધારો કે $\Omega$ એ નિદર્શ અવકાશ છે અને $A \subseteq \Omega$ એ એક ઘટના છે. નીચે બે વિધાનો આપેલા છે:
$(S1) : \text{જો } P(A) = 0, \text{ તો } A = \phi$
$(S2) : \text{જો } P(A) = 1, \text{ તો } A = \Omega$
તો:
A
માત્ર $(S1)$ સત્ય છે
B
માત્ર $(S2)$ સત્ય છે
C
$(S1)$ અને $(S2)$ બંને સત્ય છે
D
$(S1)$ અને $(S2)$ બંને અસત્ય છે

Solution

(C) સંભાવના સિદ્ધાંતમાં,નિદર્શ અવકાશ $\Omega$ અને ઘટના $A \subseteq \Omega$ માટે:
$1$. જો $P(A) = 0$ હોય,તો તેનો અર્થ એ છે કે ઘટના $A$ એ અશક્ય ઘટના છે,એટલે કે $A = \phi$. તેથી,$(S1)$ સત્ય છે.
$2$. જો $P(A) = 1$ હોય,તો તેનો અર્થ એ છે કે ઘટના $A$ એ ચોક્કસ ઘટના છે,એટલે કે $A = \Omega$. તેથી,$(S2)$ સત્ય છે.
આમ,બંને વિધાનો $(S1)$ અને $(S2)$ સત્ય છે.
319
DifficultMCQ
ધારો કે $M$ એ બે ધન પૂર્ણાંકોનો ગુણાકાર છે જ્યારે તેમનો સરવાળો $66$ હોય. ધારો કે નિદર્શાવકાશ $S = \{x \in \mathbb{Z} : x(66 - x) \geq \frac{5}{9} M\}$ અને ઘટના $A = \{x \in S : x \text{ એ } 3 \text{ નો ગુણક છે}\}$. તો $P(A)$ ની કિંમત શોધો.
A
$\frac{15}{44}$
B
$\frac{1}{3}$
C
$\frac{1}{5}$
D
$\frac{7}{22}$

Solution

(B) બે પૂર્ણાંકો $x$ અને $66-x$ નો ગુણાકાર $f(x) = x(66-x)$ છે.
આ એક નીચેની તરફ ખુલતો પરવલય છે જેની મહત્તમ કિંમત $x = 33$ પર મળે છે.
તેથી,$M = 33 \times 33 = 1089$.
આપણે $x(66-x) \geq \frac{5}{9} \times 1089 = 5 \times 121 = 605$ ની જરૂર છે.
$66x - x^2 \geq 605 \implies x^2 - 66x + 605 \leq 0$.
દ્વિઘાત સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને $x^2 - 66x + 605 = 0$ ઉકેલતા: $x = \frac{66 \pm \sqrt{4356 - 2420}}{2} = \frac{66 \pm 44}{2}$.
તેથી,$x_1 = 11$ અને $x_2 = 55$.
ગણ $S = \{11, 12, \ldots, 55\}$,તેથી સભ્યોની સંખ્યા $n(S) = 55 - 11 + 1 = 45$.
ઘટના $A$ માં $S$ ના $3$ ના ગુણકો છે: $A = \{12, 15, 18, \ldots, 54\}$.
આ એક સમાંતર શ્રેણી છે જેમાં $a = 12$,$l = 54$,અને $d = 3$.
$54 = 12 + (n-1)3 \implies 42 = (n-1)3 \implies n = 15$.
તેથી,$n(A) = 15$.
$P(A) = \frac{n(A)}{n(S)} = \frac{15}{45} = \frac{1}{3}$.
320
DifficultMCQ
ધારો કે $N$ એ બે સમતોલ પાસા ફેંકવામાં આવે ત્યારે મળતી સંખ્યાઓનો સરવાળો છે અને ધારો કે $N - 2, \sqrt{3N}, N + 2$ સમગુણોત્તર શ્રેણીમાં હોય તેની સંભાવના $\frac{k}{48}$ છે. તો $k$ નું મૂલ્ય શોધો.
A
$2$
B
$4$
C
$16$
D
$8$

Solution

(B) બે પાસા ફેંકવામાં આવે ત્યારે કુલ પરિણામોની સંખ્યા $n(S) = 6 \times 6 = 36$ છે.
આપેલ છે કે $N - 2, \sqrt{3N}, N + 2$ સમગુણોત્તર શ્રેણીમાં છે,તેથી મધ્યમ પદનો વર્ગ એ અંતિમ પદોના ગુણાકાર જેટલો હોવો જોઈએ:
$(\sqrt{3N})^2 = (N - 2)(N + 2)$
$3N = N^2 - 4$
$N^2 - 3N - 4 = 0$
દ્વિઘાત સમીકરણના અવયવ પાડતા:
$(N - 4)(N + 1) = 0$
$N$ એ બે પાસાનો સરવાળો હોવાથી,$N \geq 2$,તેથી $N = 4$ એ એકમાત્ર માન્ય ઉકેલ છે.
સરવાળો $N = 4$ મળે તેવા પરિણામો: $(1, 3), (3, 1), (2, 2)$.
આમ,સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $n(A) = 3$ છે.
સંભાવના $P(A) = \frac{3}{36} = \frac{1}{12}$ છે.
આપણને $P(A) = \frac{k}{48}$ આપેલ છે,તેથી:
$\frac{k}{48} = \frac{1}{12}$
$k = \frac{48}{12} = 4$.
321
DifficultMCQ
ધારો કે $A$ એ ઘટના છે કે નમૂના અવકાશ $[0, 60]$ માં યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરેલી બે વાસ્તવિક સંખ્યાઓ વચ્ચેનો નિરપેક્ષ તફાવત $a$ કરતા ઓછો અથવા તેના જેટલો છે. જો $P(A) = \frac{11}{36}$ હોય,તો $a$ ની કિંમત $...............$ છે.
A
$100$
B
$0.1$
C
$15$
D
$10$

Solution

(D) ધારો કે બે સંખ્યાઓ $x$ અને $y$ છે જ્યાં $0 \le x, y \le 60$. નમૂના અવકાશનું કુલ ક્ષેત્રફળ $60 \times 60 = 3600$ છે.
શરત છે $|x - y| \le a$,જેનો અર્થ છે $-a \le x - y \le a$.
$|x - y| > a$ હોય તેવા પ્રદેશનું ક્ષેત્રફળ એ $(60 - a)$ બાજુવાળા બે કાટકોણ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનો સરવાળો છે.
$|x - y| > a$ પ્રદેશનું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2}(60 - a)^2 + \frac{1}{2}(60 - a)^2 = (60 - a)^2$.
તેથી,$|x - y| \le a$ હોય તેવા પ્રદેશનું ક્ષેત્રફળ $3600 - (60 - a)^2$ છે.
આપેલ છે કે $P(A) = \frac{3600 - (60 - a)^2}{3600} = \frac{11}{36}$.
$3600$ વડે ગુણતા,આપણને $3600 - (60 - a)^2 = 1100$ મળે છે.
$(60 - a)^2 = 3600 - 1100 = 2500$.
$60 - a = 50 \Rightarrow a = 10$.
322
DifficultMCQ
બે પાસાઓને સ્વતંત્ર રીતે ફેંકવામાં આવે છે. ધારો કે $A$ એ ઘટના છે કે $1^{\text{st}}$ પાસા પર આવેલી સંખ્યા $2^{\text{nd}}$ પાસા પર આવેલી સંખ્યા કરતા નાની છે,$B$ એ ઘટના છે કે $1^{\text{st}}$ પાસા પર આવેલી સંખ્યા બેકી છે અને $2^{\text{nd}}$ પાસા પર આવેલી સંખ્યા એકી છે,અને $C$ એ ઘટના છે કે $1^{\text{st}}$ પાસા પર આવેલી સંખ્યા એકી છે અને $2^{\text{nd}}$ પાસા પર આવેલી સંખ્યા બેકી છે. તો
A
ઘટના $(A \cup B) \cap C$ માટે સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $6$ છે
B
$A$ અને $B$ પરસ્પર નિવારક છે
C
ઘટનાઓ $A, B$ અને $C$ માટે સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા અનુક્રમે $15, 9$ અને $9$ છે
D
$B$ અને $C$ સ્વતંત્ર છે

Solution

(A) ધારો કે બે પાસાઓના પરિણામો $(x, y)$ છે જ્યાં $x, y \in \{1, 2, 3, 4, 5, 6\}$. કુલ પરિણામોની સંખ્યા $6 \times 6 = 36$ છે.
ઘટના $A$: $x < y$. પરિણામોની સંખ્યા $5 + 4 + 3 + 2 + 1 = 15$ છે.
ઘટના $B$: $x \in \{2, 4, 6\}$ અને $y \in \{1, 3, 5\}$. પરિણામોની સંખ્યા $3 \times 3 = 9$ છે.
ઘટના $C$: $x \in \{1, 3, 5\}$ અને $y \in \{2, 4, 6\}$. પરિણામોની સંખ્યા $3 \times 3 = 9$ છે.
હવે,$(A \cup B) \cap C = (A \cap C) \cup (B \cap C)$.
$B \cap C$: $x$ બેકી અને એકી બંને હોય,જે અશક્ય છે,તેથી $B \cap C = \emptyset$.
$A \cap C$: $x < y$ અને $x \in \{1, 3, 5\}, y \in \{2, 4, 6\}$.
જો $x=1$,$y \in \{2, 4, 6\}$ ($3$ કિસ્સાઓ).
જો $x=3$,$y \in \{4, 6\}$ ($2$ કિસ્સાઓ).
જો $x=5$,$y \in \{6\}$ ($1$ કિસ્સો).
$A \cap C$ માટે કુલ કિસ્સાઓ $3 + 2 + 1 = 6$ છે.
આમ,$(A \cup B) \cap C$ માટે સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $6 + 0 = 6$ છે.
323
AdvancedMCQ
ધારો કે $N$ એ બે પાસા ફેંકવામાં આવે ત્યારે મળતી સંખ્યાઓનો સરવાળો દર્શાવે છે. જો $2^{N} < N!$ હોય તેની સંભાવના $\frac{m}{n}$ હોય,જ્યાં $m$ અને $n$ પરસ્પર અવિભાજ્ય છે,તો $4m - 3n$ ની કિંમત $......$ થાય.
A
$8$
B
$16$
C
$10$
D
$12$

Solution

(A) ધારો કે $N$ એ બે પાસા પરની સંખ્યાઓનો સરવાળો છે. $N$ માટે શક્ય કિંમતો $2, 3, 4, \dots, 12$ છે.
આપણે $2^{N} < N!$ હોય તેની સંભાવના શોધવાની છે.
દરેક $N$ માટે $2^{N} < N!$ શરત તપાસીએ:
$N=2$ માટે: $2^2 = 4, 2! = 2$. $4 < 2$ ખોટું છે.
$N=3$ માટે: $2^3 = 8, 3! = 6$. $8 < 6$ ખોટું છે.
$N=4$ માટે: $2^4 = 16, 4! = 24$. $16 < 24$ સાચું છે.
$N=5$ માટે: $2^5 = 32, 5! = 120$. $32 < 120$ સાચું છે.
$N \geq 4$ માટે,શરત $2^N < N!$ સાચી છે.
તેથી,આપણે $N \geq 4$ હોય તેની સંભાવના શોધવાની છે.
$P(N \geq 4) = 1 - P(N < 4) = 1 - (P(N=2) + P(N=3))$.
કુલ પરિણામોની સંખ્યા $6 \times 6 = 36$ છે.
$P(N=2) = \frac{1}{36}$ (પરિણામો: $(1,1)$).
$P(N=3) = \frac{2}{36}$ (પરિણામો: $(1,2), (2,1)$).
$P(N < 4) = \frac{1}{36} + \frac{2}{36} = \frac{3}{36} = \frac{1}{12}$.
તેથી,$P(N \geq 4) = 1 - \frac{1}{12} = \frac{11}{12}$.
અહીં,$m = 11$ અને $n = 12$. $11$ અને $12$ પરસ્પર અવિભાજ્ય હોવાથી,$4m - 3n = 4(11) - 3(12) = 44 - 36 = 8$.
324
DifficultMCQ
ગણ $\{0, 1, 2, 3, \ldots, 10\}$ માંથી બે પૂર્ણાંકો $x$ અને $y$ ને પુનરાવર્તન સાથે પસંદ કરવામાં આવે છે. તો $|x-y| > 5$ હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{30}{121}$
B
$\frac{62}{121}$
C
$\frac{60}{121}$
D
$\frac{31}{121}$

Solution

(A) ગણ $\{0, 1, 2, \ldots, 10\}$ માંથી $x$ અને $y$ ને પુનરાવર્તન સાથે પસંદ કરવાની કુલ રીતો $11 \times 11 = 121$ છે.
આપણે $|x-y| > 5$ હોય તેવી જોડી $(x, y)$ શોધવી છે.
કિસ્સો $1$: $x - y > 5 \implies x - y \in \{6, 7, 8, 9, 10\}$.
જો $x=6, y=0$; જો $x=7, y=0, 1$; જો $x=8, y=0, 1, 2$; જો $x=9, y=0, 1, 2, 3$; જો $x=10, y=0, 1, 2, 3, 4$.
આવી જોડીઓની સંખ્યા $1 + 2 + 3 + 4 + 5 = 15$ છે.
કિસ્સો $2$: $y - x > 5 \implies y - x \in \{6, 7, 8, 9, 10\}$.
સમાનતા મુજબ,આવી જોડીઓની સંખ્યા પણ $15$ છે.
કુલ સાનુકૂળ પરિણામો $= 15 + 15 = 30$.
તેથી,જરૂરી સંભાવના $\frac{30}{121}$ છે.
325
EasyMCQ
અજય $JEE$ પરીક્ષામાં હાજર નહીં રહે તેની સંભાવના $p = \frac{2}{7}$ છે,જ્યારે અજય અને વિજય બંને પરીક્ષામાં હાજર રહેશે તેની સંભાવના $q = \frac{1}{5}$ છે. તો અજય પરીક્ષામાં હાજર રહે અને વિજય હાજર ન રહે તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{9}{35}$
B
$\frac{18}{35}$
C
$\frac{24}{35}$
D
$\frac{3}{35}$

Solution

(B) ધારો કે $A$ એ અજય પરીક્ષામાં હાજર રહેવાની ઘટના છે અને $V$ એ વિજય પરીક્ષામાં હાજર રહેવાની ઘટના છે.
આપેલ છે: $P(\overline{A}) = \frac{2}{7}$,તેથી $P(A) = 1 - P(\overline{A}) = 1 - \frac{2}{7} = \frac{5}{7}$.
આપેલ છે: $P(A \cap V) = \frac{1}{5}$.
આપણે અજય હાજર રહે અને વિજય હાજર ન રહે તેની સંભાવના શોધવાની છે,જે $P(A \cap \overline{V})$ છે.
ગણના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા,$P(A) = P(A \cap V) + P(A \cap \overline{V})$.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{5}{7} = \frac{1}{5} + P(A \cap \overline{V})$.
$P(A \cap \overline{V}) = \frac{5}{7} - \frac{1}{5} = \frac{25 - 7}{35} = \frac{18}{35}$.
Solution diagram
326
DifficultMCQ
ધારો કે બે ધન પૂર્ણાંકોનો સરવાળો $24$ છે. જો તેમનો ગુણાકાર તેમના મહત્તમ ધન ગુણાકારના $\frac{3}{4}$ ગણાથી ઓછો ન હોય તેની સંભાવના $\frac{m}{n}$ હોય,જ્યાં $\operatorname{gcd}(m, n)=1$,તો $n-m$ ની કિંમત શોધો:
A
$9$
B
$11$
C
$8$
D
$10$

Solution

(D) ધારો કે બે ધન પૂર્ણાંકો $x$ અને $y$ છે. આપેલ છે કે $x+y=24$,જ્યાં $x, y \in \mathbb{N}$.
ગુણાકાર $P = xy$. $AM-GM$ અસમતા મુજબ,$\frac{x+y}{2} \geq \sqrt{xy}$,તેથી $\sqrt{xy} \leq 12$,જેનો અર્થ છે કે $xy \leq 144$. મહત્તમ ધન ગુણાકાર $144$ છે (જ્યારે $x=12, y=12$).
આપણે એવી સંભાવના શોધવાની છે કે $xy \geq \frac{3}{4} \times 144$,એટલે કે $xy \geq 108$.
$y = 24-x$ હોવાથી,આપણને મળે $x(24-x) \geq 108$,અથવા $24x - x^2 \geq 108$,જેનું સાદું રૂપ $x^2 - 24x + 108 \leq 0$ થાય છે.
દ્વિઘાત સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને $x^2 - 24x + 108 = 0$ ઉકેલતા: $x = \frac{24 \pm \sqrt{576 - 432}}{2} = \frac{24 \pm \sqrt{144}}{2} = \frac{24 \pm 12}{2}$.
આમ,$x = 6$ અથવા $x = 18$. અસમતા $6 \leq x \leq 18$ માટે સાચી છે.
$x$ માટે શક્ય કિંમતો ${6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18}$ છે.
આવી કુલ $13$ કિંમતો છે.
$x+y=24$ માટે $(x, y)$ ની કુલ જોડીઓની સંખ્યા $23$ છે (કારણ કે $x$ એ $1$ થી $23$ સુધી હોઈ શકે છે).
સંભાવના $\frac{13}{23} = \frac{m}{n}$ છે.
આમ,$m=13$ અને $n=23$. તેથી $n-m = 23-13 = 10$.
327
AdvancedMCQ
ત્રણ યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરેલ અઋણ પૂર્ણાંકો $x, y$ અને $z$ સમીકરણ $x+y+z=10$ નું સમાધાન કરે છે. તો $z$ યુગ્મ હોય તેની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{36}{55}$
B
$\frac{6}{11}$
C
$\frac{1}{2}$
D
$\frac{5}{11}$

Solution

(B) $x+y+z=n$ માટે અઋણ પૂર્ણાંક ઉકેલોની કુલ સંખ્યા $\binom{n+k-1}{k-1}$ સૂત્ર દ્વારા મળે છે,જ્યાં $k=3$ અને $n=10$ છે.
કુલ ઉકેલો $= \binom{10+3-1}{3-1} = \binom{12}{2} = \frac{12 \times 11}{2} = 66$.
$z$ યુગ્મ હોય તે માટે,$z \in \{0, 2, 4, 6, 8, 10\}$ લો.
જો $z=k$ હોય,તો $x+y=10-k$. $x+y=m$ માટે ઉકેલોની સંખ્યા $m+1$ છે.
$z=0$ માટે,$x+y=10$,ઉકેલો $= 11$.
$z=2$ માટે,$x+y=8$,ઉકેલો $= 9$.
$z=4$ માટે,$x+y=6$,ઉકેલો $= 7$.
$z=6$ માટે,$x+y=4$,ઉકેલો $= 5$.
$z=8$ માટે,$x+y=2$,ઉકેલો $= 3$.
$z=10$ માટે,$x+y=0$,ઉકેલો $= 1$.
કુલ સાનુકૂળ ઉકેલો $= 11+9+7+5+3+1 = 36$.
સંભાવના $P = \frac{36}{66} = \frac{6}{11}$.
328
MediumMCQ
ચાર વ્યક્તિઓ સ્વતંત્ર રીતે એક ચોક્કસ સમસ્યાને $\frac{1}{2}, \frac{3}{4}, \frac{1}{4}, \frac{1}{8}$ સંભાવના સાથે યોગ્ય રીતે ઉકેલે છે. તો સમસ્યા ઓછામાં ઓછી એક વ્યક્તિ દ્વારા યોગ્ય રીતે ઉકેલાય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{235}{256}$
B
$\frac{21}{256}$
C
$\frac{3}{256}$
D
$\frac{253}{256}$

Solution

(A) ધારો કે $P(A) = \frac{1}{2}, P(B) = \frac{3}{4}, P(C) = \frac{1}{4}, P(D) = \frac{1}{8}$ એ સમસ્યાને યોગ્ય રીતે ઉકેલવાની સંભાવનાઓ છે.
સમસ્યા કોઈના દ્વારા ઉકેલાતી નથી તેની સંભાવના $P(\overline{A}) \times P(\overline{B}) \times P(\overline{C}) \times P(\overline{D})$ છે.
$P(\overline{A}) = 1 - \frac{1}{2} = \frac{1}{2}$
$P(\overline{B}) = 1 - \frac{3}{4} = \frac{1}{4}$
$P(\overline{C}) = 1 - \frac{1}{4} = \frac{3}{4}$
$P(\overline{D}) = 1 - \frac{1}{8} = \frac{7}{8}$
$P(\text{કોઈ ઉકેલતું નથી}) = \frac{1}{2} \times \frac{1}{4} \times \frac{3}{4} \times \frac{7}{8} = \frac{21}{256}$
સમસ્યા ઓછામાં ઓછી એક વ્યક્તિ દ્વારા ઉકેલાય તેની સંભાવના $1 - P(\text{કોઈ ઉકેલતું નથી}) = 1 - \frac{21}{256} = \frac{235}{256}$ છે.
329
EasyMCQ
યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરેલ બિન-લીપ વર્ષમાં $52$ શનિવાર અથવા $53$ રવિવાર હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{7}$
B
$\frac{6}{7}$
C
$\frac{2}{7}$
D
$\frac{5}{7}$

Solution

(C) બિન-લીપ વર્ષમાં $365$ દિવસ હોય છે,જે $52$ અઠવાડિયા અને $1$ વધારાનો દિવસ છે.
આ વધારાનો દિવસ અઠવાડિયાના $7$ દિવસોમાંથી કોઈ પણ હોઈ શકે છે.
$53$ શનિવાર હોવાની સંભાવના $P(A) = \frac{1}{7}$ છે અને $53$ રવિવાર હોવાની સંભાવના $P(B) = \frac{1}{7}$ છે.
આ ઘટનાઓ પરસ્પર નિવારક હોવાથી,$53$ શનિવાર અથવા $53$ રવિવાર હોવાની સંભાવના $P(A \cup B) = \frac{1}{7} + \frac{1}{7} = \frac{2}{7}$ થાય.
330
EasyMCQ
એક વિસ્તારમાં ત્રણ મકાનો ઉપલબ્ધ છે. ત્રણ વ્યક્તિઓ મકાનો માટે અરજી કરે છે. દરેક વ્યક્તિ અન્યની સલાહ લીધા વિના એક મકાન માટે અરજી કરે છે. ત્રણેય વ્યક્તિઓ એક જ મકાન માટે અરજી કરે તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{9}$
B
$\frac{2}{9}$
C
$\frac{7}{9}$
D
$\frac{8}{9}$

Solution

(A) દરેક $3$ વ્યક્તિઓ સ્વતંત્ર રીતે $3$ મકાનોમાંથી કોઈપણ એક પસંદ કરી શકે છે.
$3$ વ્યક્તિઓ દ્વારા મકાન પસંદ કરવાની કુલ રીતો $= 3 \times 3 \times 3 = 27$.
ત્રણેય વ્યક્તિઓ એક જ મકાન માટે અરજી કરે તે માટે,તેઓએ કાં તો મકાન $1$,અથવા મકાન $2$,અથવા મકાન $3$ પસંદ કરવું પડે.
આમ,સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $= 3$.
તેથી,જરૂરી સંભાવના $= \frac{3}{27} = \frac{1}{9}$.
331
MediumMCQ
ધારો કે $A$ અને $B$ બે ઘટનાઓ એવી છે કે તેમાંથી બરાબર એક ઘટના બને તેની સંભાવના $\frac{2}{5}$ છે અને $A$ અથવા $B$ બને તેની સંભાવના $\frac{1}{2}$ છે,તો બંને ઘટનાઓ એકસાથે બને તેની સંભાવના શોધો.
A
$0.1$
B
$0.2$
C
$0.01$
D
$0.02$

Solution

(A) આપેલ છે કે,બરાબર એક ઘટના બને તેની સંભાવના $P(A \cup B) - P(A \cap B) = \frac{2}{5} \dots (i)$
$A$ અથવા $B$ બને તેની સંભાવના $P(A \cup B) = \frac{1}{2} \dots (ii)$
આપણે જાણીએ છીએ કે બરાબર એક ઘટના બનવાની સંભાવના $P(A \cup B) - P(A \cap B)$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$(i)$ અને $(ii)$ પરથી કિંમતો મૂકતા:
$\frac{1}{2} - P(A \cap B) = \frac{2}{5}$
$P(A \cap B) = \frac{1}{2} - \frac{2}{5}$
$P(A \cap B) = \frac{5 - 4}{10} = \frac{1}{10} = 0.1$
332
MediumMCQ
જો બે સમતોલ પાસા ફેંકવામાં આવે,તો ઉપરની સપાટી પરના અંકોનો સરવાળો ઓછામાં ઓછો $9$ હોય તેની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{1}{3}$
B
$\frac{4}{11}$
C
$\frac{5}{18}$
D
$\frac{5}{36}$

Solution

(C) જ્યારે બે સમતોલ પાસા ફેંકવામાં આવે,ત્યારે કુલ શક્ય પરિણામોની સંખ્યા $6 \times 6 = 36$ છે.
આપણે ઇચ્છીએ છીએ કે ઉપરની સપાટી પરના અંકોનો સરવાળો ઓછામાં ઓછો $9$ હોય,જેનો અર્થ છે કે સરવાળો $9, 10, 11,$ અથવા $12$ હોઈ શકે.
સાનુકૂળ પરિણામો છે:
સરવાળો $= 9: (3, 6), (4, 5), (5, 4), (6, 3)$
સરવાળો $= 10: (4, 6), (5, 5), (6, 4)$
સરવાળો $= 11: (5, 6), (6, 5)$
સરવાળો $= 12: (6, 6)$
કુલ સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $4 + 3 + 2 + 1 = 10$ છે.
તેથી,જરૂરી સંભાવના $\frac{10}{36} = \frac{5}{18}$ છે.
333
MediumMCQ
એક બોક્સમાં $1$ થી $100$ નંબરની $100$ ટિકિટો છે. બોક્સમાંથી એક ટિકિટ યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે. તો ટિકિટ પરનો નંબર પૂર્ણ વર્ગ હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{10}$
B
$\frac{3}{10}$
C
$\frac{7}{100}$
D
$\frac{9}{100}$

Solution

(A) ધારો કે $X$ એ ઘટના છે કે ટિકિટ પરનો નંબર પૂર્ણ વર્ગ છે.
$\therefore X = \{1, 4, 9, 16, 25, 36, 49, 64, 81, 100\}$
$\therefore n(X) = 10$
$\text{તેમજ, } n(S) = 100$
$\therefore \text{જરૂરી સંભાવના} = \frac{n(X)}{n(S)} = \frac{10}{100} = \frac{1}{10}$
334
EasyMCQ
$52$ પત્તાના સારી રીતે ચીપેલા પેકમાંથી એક પત્તું યાદચ્છિક રીતે ખેંચવામાં આવે છે. તે કાળું પત્તું અથવા મુખમુદ્રાવાળું (face card) પત્તું હોવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{3}{13}$
B
$\frac{5}{13}$
C
$\frac{6}{13}$
D
$\frac{8}{13}$

Solution

(D) કુલ પત્તાની સંખ્યા $n(S) = 52$.
ધારો કે ઘટના $A$ એ કાળું પત્તું ખેંચવાની છે અને ઘટના $B$ એ મુખમુદ્રાવાળું પત્તું ખેંચવાની છે.
કાળા પત્તાની સંખ્યા $n(A) = 26$.
મુખમુદ્રાવાળા પત્તાની સંખ્યા $n(B) = 12$.
કાળા મુખમુદ્રાવાળા પત્તાની સંખ્યા $n(A \cap B) = 6$ (કારણ કે બે કાળા રંગના પ્રકારોમાં દરેકના $3$ મુખમુદ્રાવાળા પત્તા હોય છે).
કાળું પત્તું અથવા મુખમુદ્રાવાળું પત્તું ખેંચવાની સંભાવના $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$ દ્વારા મળે છે.
$P(A \cup B) = \frac{26}{52} + \frac{12}{52} - \frac{6}{52} = \frac{32}{52} = \frac{8}{13}$.
335
MediumMCQ
બે પાસા ફેંકવામાં આવે છે. જો બંને પાસા પર $1, 2, 3, 5, 7, 11$ અંકિત કરેલા હોય,તો ઉપરની સપાટી પરના અંકોનો સરવાળો અવિભાજ્ય સંખ્યા હોય તેની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{1}{4}$
B
$\frac{3}{4}$
C
$\frac{1}{9}$
D
$\frac{2}{7}$

Solution

(A) નિદર્શાવકાશ $S$ માં તમામ શક્ય જોડીઓ $(x, y)$ છે જ્યાં $x, y \in \{1, 2, 3, 5, 7, 11\}$.
દરેક પાસા પર $6$ સપાટી હોવાથી,કુલ પરિણામો $n(S) = 6 \times 6 = 36$ છે.
ધારો કે $A$ એ ઘટના છે કે અંકોનો સરવાળો અવિભાજ્ય સંખ્યા છે.
સાધ્ય પરિણામો: $(1,1), (1,2), (2,1), (2,3), (2,5), (2,11), (3,2), (5,2), (11,2)$.
તેથી,$n(A) = 9$.
સંભાવના $P(A) = \frac{n(A)}{n(S)} = \frac{9}{36} = \frac{1}{4}$.
336
EasyMCQ
ત્રણ બાળકો ધરાવતા એક પરિવારને યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે. સૌથી મોટા અને સૌથી નાના બાળક સમાન લિંગના હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{3}{8}$
B
$\frac{1}{2}$
C
$\frac{1}{8}$
D
$\frac{2}{8}$

Solution

(B) ધારો કે $B$ છોકરાને અને $G$ છોકરીને દર્શાવે છે. $3$ બાળકો ધરાવતા પરિવાર માટે નિદર્શાવકાશ $S$ નીચે મુજબ છે:
$S = \{BBB, BBG, BGB, BGG, GBB, GBG, GGB, GGG\}$
કુલ પરિણામોની સંખ્યા $n(S) = 8$ છે.
ધારો કે $E$ એ ઘટના છે કે સૌથી મોટું અને સૌથી નાનું બાળક સમાન લિંગના છે.
સાનુકૂળ પરિણામો છે:
$E = \{BBB, BGB, GBG, GGG\}$
સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $n(E) = 4$ છે.
સંભાવના $P(E) = \frac{n(E)}{n(S)} = \frac{4}{8} = \frac{1}{2}$.
337
EasyMCQ
બે પાસા એકસાથે ફેંકવામાં આવે છે. પાસા પરની બે સંખ્યાઓનો સરવાળો અવિભાજ્ય સંખ્યા હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{5}{11}$
B
$\frac{5}{12}$
C
$\frac{7}{12}$
D
$\frac{7}{11}$

Solution

(B) બે પાસા ફેંકવામાં આવે ત્યારે કુલ પરિણામોની સંખ્યા $n(S) = 6 \times 6 = 36$ છે.
શક્ય સરવાળો $2$ થી $12$ સુધીનો છે. આ શ્રેણીમાં અવિભાજ્ય સંખ્યાઓ $2, 3, 5, 7, 11$ છે.
દરેક સરવાળા માટે સાનુકૂળ પરિણામો નીચે મુજબ છે:
સરવાળો $= 2: (1, 1) \rightarrow 1 \text{ પરિણામ}$
સરવાળો $= 3: (1, 2), (2, 1) \rightarrow 2 \text{ પરિણામો}$
સરવાળો $= 5: (1, 4), (2, 3), (3, 2), (4, 1) \rightarrow 4 \text{ પરિણામો}$
સરવાળો $= 7: (1, 6), (2, 5), (3, 4), (4, 3), (5, 2), (6, 1) \rightarrow 6 \text{ પરિણામો}$
સરવાળો $= 11: (5, 6), (6, 5) \rightarrow 2 \text{ પરિણામો}$
કુલ સાનુકૂળ પરિણામો $n(E) = 1 + 2 + 4 + 6 + 2 = 15$.
સંભાવના $P(E) = \frac{n(E)}{n(S)} = \frac{15}{36} = \frac{5}{12}$ છે.
338
EasyMCQ
બે નિષ્પક્ષ પાસા ફેંકવામાં આવે છે. તો સંભાવના શોધો કે જેમાં ડબલેટ (બે સમાન અંક) પણ ન મળે અને સરવાળો $10$ પણ ન થાય.
A
$\frac{1}{12}$
B
$\frac{1}{36}$
C
$\frac{2}{9}$
D
$\frac{7}{9}$

Solution

(D) બે પાસા ફેંકવામાં આવે ત્યારે કુલ પરિણામોની સંખ્યા $6 \times 6 = 36$ છે.
ધારો કે $A$ એ ડબલેટ મેળવવાની ઘટના છે. પરિણામો $(1,1), (2,2), (3,3), (4,4), (5,5), (6,6)$ છે,તેથી $n(A) = 6$.
ધારો કે $B$ એ સરવાળો $10$ મેળવવાની ઘટના છે. પરિણામો $(4,6), (5,5), (6,4)$ છે,તેથી $n(B) = 3$.
છેદગણ $A \cap B$ એ પરિણામ $(5,5)$ છે,તેથી $n(A \cap B) = 1$.
ડબલેટ અથવા $10$ નો સરવાળો મળે તેવા પરિણામોની સંખ્યા $n(A \cup B) = n(A) + n(B) - n(A \cap B) = 6 + 3 - 1 = 8$ છે.
ડબલેટ પણ ન હોય અને સરવાળો $10$ પણ ન હોય તેવા પરિણામોની સંખ્યા $36 - 8 = 28$ છે.
તેથી,જરૂરી સંભાવના $\frac{28}{36} = \frac{7}{9}$ છે.
339
EasyMCQ
એક સિક્કો ઉછાળવામાં આવે છે અને એક પાસો ફેંકવામાં આવે છે. પરિણામ છાપ (head) અથવા $4$ થી મોટી સંખ્યા અથવા બંને મળે તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{2}{3}$
B
$\frac{1}{6}$
C
$\frac{1}{2}$
D
$\frac{1}{3}$

Solution

(A) ધારો કે $H$ એ છાપ મેળવવાની ઘટના છે અને $D$ એ પાસા પર $4$ થી મોટી સંખ્યા મેળવવાની ઘટના છે.
$P(H) = \frac{1}{2}$.
પાસા પર $4$ થી મોટી સંખ્યાઓ ${5, 6}$ છે,તેથી $P(D) = \frac{2}{6} = \frac{1}{3}$.
ઘટનાઓ સ્વતંત્ર હોવાથી,$P(H \cap D) = P(H) \times P(D) = \frac{1}{2} \times \frac{1}{3} = \frac{1}{6}$.
આપણે $H \cup D$ ની સંભાવના શોધવાની છે,જે $P(H \cup D) = P(H) + P(D) - P(H \cap D)$ દ્વારા મળે છે.
$P(H \cup D) = \frac{1}{2} + \frac{1}{3} - \frac{1}{6} = \frac{3+2-1}{6} = \frac{4}{6} = \frac{2}{3}$.
340
EasyMCQ
બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,જો $P(A \cup B) = \frac{5}{6}$,$P(A) = \frac{1}{6}$,અને $P(B) = \frac{2}{3}$ હોય,તો $A$ અને $B$ એ:
A
નિવારક (independent)
B
પરસ્પર નિઃશેષ (mutually exhaustive)
C
પરસ્પર નિવારક (mutually exclusive)
D
પૂરક (complementary)

Solution

(C) આપણે જાણીએ છીએ કે કોઈપણ બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,તેમના યોગગણની સંભાવના નીચે મુજબ છે:
$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$\frac{5}{6} = \frac{1}{6} + \frac{2}{3} - P(A \cap B)$
$\frac{5}{6} = \frac{1}{6} + \frac{4}{6} - P(A \cap B)$
$\frac{5}{6} = \frac{5}{6} - P(A \cap B)$
આનો અર્થ એ છે કે $P(A \cap B) = 0$.
જેથી ઘટનાઓ $A$ અને $B$ પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ છે.
341
MediumMCQ
$52$ પત્તાના પેકમાંથી એક પત્તું યાદચ્છિક રીતે ખેંચવામાં આવે છે. તે એક્કો,કાળો રાજા અથવા લાલની રાણી હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{3}{52}$
B
$\frac{7}{52}$
C
$\frac{6}{52}$
D
$\frac{1}{52}$

Solution

(B) કુલ પત્તાની સંખ્યા $= 52$.
એક્કાની સંખ્યા $= 4$.
કાળા રાજાની સંખ્યા (કાળીનો રાજા અને ફુલ્લીનો રાજા) $= 2$.
લાલની રાણીની સંખ્યા $= 1$.
આ ઘટનાઓ પરસ્પર નિવારક હોવાથી,સાનુકૂળ પરિણામોની કુલ સંખ્યા $= 4 + 2 + 1 = 7$.
$\therefore$ જરૂરી સંભાવના $= \frac{7}{52}$.
342
MediumMCQ
જો બે પાસાઓને એકસાથે ફેંકવામાં આવે,તો તેમના પર આવતી સંખ્યાઓનો સરવાળો અવિભાજ્ય સંખ્યા હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$1/2$
B
$3/7$
C
$5/12$
D
$7/12$

Solution

(C) જ્યારે બે પાસા ફેંકવામાં આવે,ત્યારે કુલ પરિણામોની સંખ્યા $6 \times 6 = 36$ છે.
શક્ય સરવાળો $2$ થી $12$ સુધીનો છે.
આ શ્રેણીમાં અવિભાજ્ય સંખ્યાઓ $2, 3, 5, 7, 11$ છે.
દરેક સરવાળા માટે સાનુકૂળ પરિણામો:
સરવાળો $= 2$: $(1, 1)$ - $1$ કિસ્સો
સરવાળો $= 3$: $(1, 2), (2, 1)$ - $2$ કિસ્સા
સરવાળો $= 5$: $(1, 4), (2, 3), (3, 2), (4, 1)$ - $4$ કિસ્સા
સરવાળો $= 7$: $(1, 6), (2, 5), (3, 4), (4, 3), (5, 2), (6, 1)$ - $6$ કિસ્સા
સરવાળો $= 11$: $(5, 6), (6, 5)$ - $2$ કિસ્સા
કુલ સાનુકૂળ પરિણામો $= 1 + 2 + 4 + 6 + 2 = 15$.
જરૂરી સંભાવના $= \frac{15}{36} = \frac{5}{12}$.
343
MediumMCQ
જો $P(A \cup B)=0.6$ અને $P(A \cap B)=0.2$ આપેલ હોય,તો ઘટનાઓમાંથી બરાબર એક ઘટના બને તેની સંભાવના કેટલી થાય?
A
$0.4$
B
$0.2$
C
$0.6$
D
$0.8$

Solution

(A) ઘટનાઓ $A$ અથવા $B$ માંથી બરાબર એક ઘટના બને તેની સંભાવના $P(A \Delta B) = P(A \cup B) - P(A \cap B)$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
આપેલ છે કે $P(A \cup B) = 0.6$ અને $P(A \cap B) = 0.2$.
તેથી,બરાબર એક ઘટના બને તેની સંભાવના $0.6 - 0.2 = 0.4$ થાય.
344
EasyMCQ
બે પાસાઓને એક પછી એક ફેંકવામાં આવે છે. પ્રથમ પાસા પરનો અંક બીજા પાસા પરના અંક કરતાં નાનો હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$1/2$
B
$7/18$
C
$3/4$
D
$5/12$

Solution

(D) જ્યારે બે પાસા ફેંકવામાં આવે,ત્યારે કુલ શક્ય પરિણામોની સંખ્યા $6 \times 6 = 36$ છે.
ધારો કે પ્રથમ પાસાનું પરિણામ $x$ અને બીજા પાસાનું પરિણામ $y$ છે. આપણે $x < y$ હોય તેવી સંભાવના શોધવી છે.
$x < y$ હોય તેવી શક્ય જોડીઓ $(x, y)$ નીચે મુજબ છે:
$x=1$ માટે,$y \in \{2, 3, 4, 5, 6\}$ ($5$ પરિણામો).
$x=2$ માટે,$y \in \{3, 4, 5, 6\}$ ($4$ પરિણામો).
$x=3$ માટે,$y \in \{4, 5, 6\}$ ($3$ પરિણામો).
$x=4$ માટે,$y \in \{5, 6\}$ ($2$ પરિણામો).
$x=5$ માટે,$y \in \{6\}$ ($1$ પરિણામ).
$x=6$ માટે,$y$ ની કોઈ શક્ય કિંમત નથી.
કુલ સાનુકૂળ પરિણામો $= 5 + 4 + 3 + 2 + 1 = 15$.
સંભાવના $\frac{15}{36} = \frac{5}{12}$ થાય.
345
EasyMCQ
જો $A$,$B$,અને $C$ એ નિદર્શાવકાશ $S$ ની પરસ્પર નિવારક અને નિઃશેષ ઘટનાઓ હોય,જેથી $P(B) = \frac{3}{2} P(A)$ અને $P(C) = \frac{1}{2} P(B)$ થાય,તો $P(A) = $
A
$\frac{4}{13}$
B
$\frac{6}{13}$
C
$\frac{8}{13}$
D
$\frac{3}{13}$

Solution

(A) જેহেতু $A$,$B$,અને $C$ પરસ્પર નિવારક અને નિઃશેષ ઘટનાઓ છે,તેથી તેમની સંભાવનાઓનો સરવાળો $1$ થાય:
$P(A) + P(B) + P(C) = 1$
આપેલ છે કે $P(B) = \frac{3}{2} P(A)$ અને $P(C) = \frac{1}{2} P(B) = \frac{1}{2} \times \frac{3}{2} P(A) = \frac{3}{4} P(A)$
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા:
$P(A) + \frac{3}{2} P(A) + \frac{3}{4} P(A) = 1$
છેદ $4$ લેતા:
$\frac{4 P(A) + 6 P(A) + 3 P(A)}{4} = 1$
$\frac{13 P(A)}{4} = 1$
$P(A) = \frac{4}{13}$
346
EasyMCQ
બે પાસાઓ એકસાથે ફેંકવામાં આવે છે. સંખ્યાઓનો સરવાળો $2$ અથવા $3$ વડે વિભાજ્ય હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{6}$
B
$\frac{3}{4}$
C
$\frac{1}{3}$
D
$\frac{2}{3}$

Solution

(D) જ્યારે બે પાસાઓ ફેંકવામાં આવે છે,ત્યારે કુલ પરિણામોની સંખ્યા $n(S) = 6 \times 6 = 36$ છે.
ધારો કે $E$ એ ઘટના છે કે સંખ્યાઓનો સરવાળો $2$ અથવા $3$ વડે વિભાજ્ય છે.
શક્ય સરવાળા $2$ થી $12$ સુધીના છે.
$2$ વડે વિભાજ્ય સરવાળા: $2, 4, 6, 8, 10, 12$.
$3$ વડે વિભાજ્ય સરવાળા: $3, 6, 9, 12$.
આમ,$2$ અથવા $3$ વડે વિભાજ્ય સરવાળા: $2, 3, 4, 6, 8, 9, 10, 12$ છે.
દરેક સરવાળા માટે પરિણામોની ગણતરી કરતા:
સરવાળો $2: (1,1) - 1$ પરિણામ
સરવાળો $3: (1,2), (2,1) - 2$ પરિણામો
સરવાળો $4: (1,3), (2,2), (3,1) - 3$ પરિણામો
સરવાળો $6: (1,5), (2,4), (3,3), (4,2), (5,1) - 5$ પરિણામો
સરવાળો $8: (2,6), (3,5), (4,4), (5,3), (6,2) - 5$ પરિણામો
સરવાળો $9: (3,6), (4,5), (5,4), (6,3) - 4$ પરિણામો
સરવાળો $10: (4,6), (5,5), (6,4) - 3$ પરિણામો
સરવાળો $12: (6,6) - 1$ પરિણામ
કુલ સાનુકૂળ પરિણામો $n(E) = 1 + 2 + 3 + 5 + 5 + 4 + 3 + 1 = 24$.
તેથી,સંભાવના $P(E) = \frac{n(E)}{n(S)} = \frac{24}{36} = \frac{2}{3}$.
347
MediumMCQ
ત્રણ બોક્સમાં અનુક્રમે $3$ સફેદ અને $1$ કાળો,$2$ સફેદ અને $2$ કાળો,$1$ સફેદ અને $3$ કાળા દડા છે. દરેક બોક્સમાંથી એક દડો યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે. $2$ સફેદ અને $1$ કાળો દડો પસંદ થાય તેની સંભાવના કેટલી?
A
$13/32$
B
$1/4$
C
$1/32$
D
$3/16$

Solution

(A) ધારો કે $W$ સફેદ દડો અને $B$ કાળો દડો દર્શાવે છે. બોક્સની સામગ્રી નીચે મુજબ છે:
બોક્સ $I$: $3W, 1B$ (કુલ $4$ દડા)
બોક્સ $II$: $2W, 2B$ (કુલ $4$ દડા)
બોક્સ $III$: $1W, 3B$ (કુલ $4$ દડા)
આપણે $2$ સફેદ અને $1$ કાળો દડો મેળવવો છે. આ ત્રણ પરસ્પર નિવારક રીતે થઈ શકે છે:
$1$. બોક્સ $I$ માંથી $B$,બોક્સ $II$ માંથી $W$,બોક્સ $III$ માંથી $W$
$2$. બોક્સ $I$ માંથી $W$,બોક્સ $II$ માંથી $B$,બોક્સ $III$ માંથી $W$
$3$. બોક્સ $I$ માંથી $W$,બોક્સ $II$ માંથી $W$,બોક્સ $III$ માંથી $B$
જરૂરી સંભાવના:
$P = P(B_I)P(W_{II})P(W_{III}) + P(W_I)P(B_{II})P(W_{III}) + P(W_I)P(W_{II})P(B_{III})$
$P = (\frac{1}{4} \times \frac{2}{4} \times \frac{1}{4}) + (\frac{3}{4} \times \frac{2}{4} \times \frac{1}{4}) + (\frac{3}{4} \times \frac{2}{4} \times \frac{3}{4})$
$P = \frac{2}{64} + \frac{6}{64} + \frac{18}{64} = \frac{26}{64} = \frac{13}{32}$
348
EasyMCQ
એક પુરુષ અને તેની પત્ની બે જગ્યાઓ માટે ઇન્ટરવ્યુ આપે છે. પતિની પસંદગી થવાની સંભાવના $\frac{1}{7}$ છે અને પત્નીની પસંદગી થવાની સંભાવના $\frac{1}{5}$ છે. જો તેઓ સ્વતંત્ર રીતે ઇન્ટરવ્યુ આપે,તો તેમાંથી માત્ર એકની જ પસંદગી થાય તેની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{1}{7}$
B
$\frac{2}{7}$
C
$\frac{6}{7}$
D
$\frac{4}{7}$

Solution

(B) ધારો કે $H$ એ પતિની પસંદગી થવાની ઘટના છે અને $W$ એ પત્નીની પસંદગી થવાની ઘટના છે.
આપેલ છે કે $P(H) = \frac{1}{7}$ અને $P(W) = \frac{1}{5}$.
પતિની પસંદગી ન થાય તેની સંભાવના $P(H') = 1 - \frac{1}{7} = \frac{6}{7}$ છે.
પત્નીની પસંદગી ન થાય તેની સંભાવના $P(W') = 1 - \frac{1}{5} = \frac{4}{5}$ છે.
માત્ર એકની જ પસંદગી થાય તેની સંભાવના $P(\text{માત્ર } H) + P(\text{માત્ર } W)$ દ્વારા મળે છે.
$P(\text{માત્ર } H) = P(H) \times P(W') = \frac{1}{7} \times \frac{4}{5} = \frac{4}{35}$.
$P(\text{માત્ર } W) = P(W) \times P(H') = \frac{1}{5} \times \frac{6}{7} = \frac{6}{35}$.
તેથી,જરૂરી સંભાવના $\frac{4}{35} + \frac{6}{35} = \frac{10}{35} = \frac{2}{7}$ છે.
349
EasyMCQ
ચાર વ્યક્તિઓ લક્ષ્યને અનુક્રમે $\frac{1}{2}, \frac{1}{3}, \frac{1}{4}$ અને $\frac{1}{5}$ ની સંભાવના સાથે સચોટ રીતે હિટ કરી શકે છે. જો બધા સ્વતંત્ર રીતે લક્ષ્ય પર હિટ કરે,તો લક્ષ્ય હિટ થવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{5}$
B
$\frac{3}{5}$
C
$\frac{2}{5}$
D
$\frac{4}{5}$

Solution

(D) ધારો કે $A, B, C,$ અને $D$ એ ઘટનાઓ છે કે ચાર વ્યક્તિઓ લક્ષ્યને હિટ કરે છે.
આપેલ સંભાવનાઓ $P(A) = \frac{1}{2}, P(B) = \frac{1}{3}, P(C) = \frac{1}{4}, P(D) = \frac{1}{5}$ છે.
લક્ષ્ય કોઈના દ્વારા હિટ ન થાય તેની સંભાવના એ છે કે ચારેય વ્યક્તિઓ લક્ષ્યને ચૂકી જાય.
$P(A') = 1 - \frac{1}{2} = \frac{1}{2}$
$P(B') = 1 - \frac{1}{3} = \frac{2}{3}$
$P(C') = 1 - \frac{1}{4} = \frac{3}{4}$
$P(D') = 1 - \frac{1}{5} = \frac{4}{5}$
ઘટનાઓ સ્વતંત્ર હોવાથી,કોઈ પણ લક્ષ્યને હિટ ન કરે તેની સંભાવના:
$P(\text{કોઈ હિટ ન કરે}) = P(A') \times P(B') \times P(C') \times P(D') = \frac{1}{2} \times \frac{2}{3} \times \frac{3}{4} \times \frac{4}{5} = \frac{1}{5}$.
લક્ષ્ય ઓછામાં ઓછી એક વાર હિટ થાય તેની સંભાવના:
$P(\text{લક્ષ્ય હિટ થાય}) = 1 - P(\text{કોઈ હિટ ન કરે}) = 1 - \frac{1}{5} = \frac{4}{5}$.

Probability — Set Based probability · Frequently Asked Questions

1Are these Probability questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Probability Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.