TS EAMCET 2006 Chemistry Question Paper with Answer and Solution in Gujarati

191 QuestionsGujaratiWith Solutions

ChemistryQ51100 of 191 questions

Page 2 of 4 · Gujarati

51
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $5 \cos x + 12 \cos y = 13$ હોય,તો $5 \sin x + 12 \sin y$ ની મહત્તમ કિંમત કેટલી થાય?
A
$12$
B
$\sqrt{120}$
C
$\sqrt{20}$
D
$13$

Solution

(B) આપેલ છે કે $5 \cos x + 12 \cos y = 13$.
બંને બાજુ વર્ગ કરતા,$(5 \cos x + 12 \cos y)^2 = 169$.
ધારો કે $S = 5 \sin x + 12 \sin y$.
$S^2 + 13^2 = (5 \sin x + 12 \sin y)^2 + (5 \cos x + 12 \cos y)^2$ લો.
$= 25(\sin^2 x + \cos^2 x) + 144(\sin^2 y + \cos^2 y) + 120(\sin x \sin y + \cos x \cos y)$.
$= 25 + 144 + 120 \cos(x - y) = 169 + 120 \cos(x - y)$.
આમ,$S^2 = 169 + 120 \cos(x - y) - 169 = 120 \cos(x - y)$.
કારણ કે $\cos(x - y)$ ની મહત્તમ કિંમત $1$ છે,તેથી $S^2$ ની મહત્તમ કિંમત $120$ થાય.
તેથી,$S$ ની મહત્તમ કિંમત $\sqrt{120}$ છે.
52
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
રેખાઓ $x-y-2=0$,$x+y-4=0$ અને $x+3y=6$ એક સામાન્ય બિંદુએ મળે છે:
A
$(1,2)$
B
$(2,2)$
C
$(3,1)$
D
$(1,1)$

Solution

(C) રેખાઓના સમીકરણો નીચે મુજબ છે:
$x-y-2=0$ ...$(i)$
$x+y-4=0$ ...(ii)
$x+3y=6$ ...(iii)
સમીકરણ $(i)$ અને (ii) નો સરવાળો કરતા:
$(x-y-2) + (x+y-4) = 0$
$2x - 6 = 0 \implies x = 3$
સમીકરણ (ii) માં $x=3$ મુકતા:
$3 + y - 4 = 0 \implies y = 1$
હવે,ચકાસો કે બિંદુ $(3,1)$ સમીકરણ (iii) નું સમાધાન કરે છે કે નહીં:
$3 + 3(1) = 3 + 3 = 6$
આમ,બિંદુ $(3,1)$ ત્રણેય સમીકરણોનું સમાધાન કરે છે,તેથી રેખાઓ $(3,1)$ બિંદુએ સંગામી છે.
53
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$x^2-y^2-x+3y-2=0$ સમીકરણ દ્વારા દર્શાવતી રેખાઓ કઈ છે?
A
$x+y-1=0, x-y+2=0$
B
$x-y-2=0, x+y+1=0$
C
$x+y+2=0, x-y-1=0$
D
$x-y+1=0, x+y-2=0$

Solution

(D) આપેલ સમીકરણ $x^2-y^2-x+3y-2=0$ છે.
આ સમીકરણને $(x-y+1)(x+y-2)=0$ તરીકે ફરીથી લખી શકાય છે.
તેથી,આપેલ સમીકરણ દ્વારા દર્શાવતી રેખાઓ $x-y+1=0$ અને $x+y-2=0$ છે.
54
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જ્યારે અક્ષોને $\frac{\pi}{4}$ ખૂણે ફેરવવામાં આવે ત્યારે $x^2+6xy+8y^2=10$ નું રૂપાંતરિત સમીકરણ શું થાય?
A
$15x^2-14xy+3y^2=20$
B
$15x^2+14xy-3y^2=20$
C
$15x^2+14xy+3y^2=20$
D
$15x^2-14xy-3y^2=20$

Solution

(C) આપેલ સમીકરણ $x^2+6xy+8y^2=10$ છે.
અક્ષોને $\theta = \frac{\pi}{4}$ ખૂણે ફેરવતા,રૂપાંતરણના સૂત્રો:
$x = \frac{x_1-y_1}{\sqrt{2}}$ અને $y = \frac{x_1+y_1}{\sqrt{2}}$
આ કિંમતો સમીકરણમાં મૂકતા:
$\left(\frac{x_1-y_1}{\sqrt{2}}\right)^2 + 6\left(\frac{x_1-y_1}{\sqrt{2}}\right)\left(\frac{x_1+y_1}{\sqrt{2}}\right) + 8\left(\frac{x_1+y_1}{\sqrt{2}}\right)^2 = 10$
સાદુરૂપ આપતા:
$\frac{x_1^2+y_1^2-2x_1y_1 + 6(x_1^2-y_1^2) + 8(x_1^2+y_1^2+2x_1y_1)}{2} = 10$
$15x_1^2 + 3y_1^2 + 14x_1y_1 = 20$
તેથી,રૂપાંતરિત સમીકરણ $15x^2+14xy+3y^2=20$ છે.
55
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જ્યારે અક્ષોને $\frac{\pi}{4}$ ખૂણે ફેરવવામાં આવે ત્યારે $x^2+6xy+8y^2=10$ નું રૂપાંતરિત સમીકરણ શું થાય?
A
$15x^2-14xy+3y^2=20$
B
$15x^2+14xy-3y^2=20$
C
$15x^2+14xy+3y^2=20$
D
$15x^2-14xy-3y^2=20$

Solution

(C) આપેલ સમીકરણ $x^2+6xy+8y^2=10$ છે.
અક્ષોને $\theta = \frac{\pi}{4}$ ખૂણે ફેરવતા,રૂપાંતરણ સૂત્રો:
$x = \frac{x'-y'}{\sqrt{2}}$ અને $y = \frac{x'+y'}{\sqrt{2}}$
આ કિંમતો સમીકરણમાં મૂકતા:
$\left(\frac{x'-y'}{\sqrt{2}}\right)^2 + 6\left(\frac{x'-y'}{\sqrt{2}}\right)\left(\frac{x'+y'}{\sqrt{2}}\right) + 8\left(\frac{x'+y'}{\sqrt{2}}\right)^2 = 10$
સાદુરૂપ આપતા:
$15x'^2 + 3y'^2 + 14x'y' = 20$
તેથી,જરૂરી સમીકરણ $15x^2+14xy+3y^2=20$ છે.
56
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$12x^2 - 20xy + 7y^2 = 0$ અને $2x - 3y + 4 = 0$ રેખાઓ દ્વારા બનતા ત્રિકોણનું મધ્યકેન્દ્ર શોધો:
A
$\left(-\frac{7}{3}, \frac{7}{3}\right)$
B
$\left(-\frac{8}{3}, \frac{8}{3}\right)$
C
$\left(\frac{8}{3}, \frac{8}{3}\right)$
D
$\left(\frac{4}{3}, \frac{4}{3}\right)$

Solution

(C) આપેલ રેખાઓની જોડ $12x^2 - 20xy + 7y^2 = 0$ છે. તેના અવયવો પાડતા $(6x - 7y)(2x - y) = 0$ મળે છે.
તેથી,બે રેખાઓના સમીકરણો $6x - 7y = 0$ $(i)$ અને $2x - y = 0$ (ii) છે.
ત્રીજી રેખા $2x - 3y + 4 = 0$ (iii) છે.
$(i)$ અને (ii) ઉકેલતા: $x=0, y=0$. શિરોબિંદુ $A = (0, 0)$.
$(i)$ અને (iii) ઉકેલતા: $x=7, y=6$. શિરોબિંદુ $B = (7, 6)$.
(ii) અને (iii) ઉકેલતા: $x=1, y=2$. શિરોબિંદુ $C = (1, 2)$.
મધ્યકેન્દ્ર $\left(\frac{0+7+1}{3}, \frac{0+6+2}{3}\right) = \left(\frac{8}{3}, \frac{8}{3}\right)$ છે.
57
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
કેન્દ્ર $\left(2, \frac{\pi}{2}\right)$ અને ત્રિજ્યા $3$ એકમ ધરાવતા વર્તુળનું ધ્રુવીય સમીકરણ શું છે?
A
$r^2+4 r \cos \theta=5$
B
$r^2+4 r \sin \theta=5$
C
$r^2-4 r \sin \theta=5$
D
$r^2-4 r \cos \theta=5$

Solution

(C) કેન્દ્ર $(h, k)$ ના કાર્તેઝિયન યામ $h = r_0 \cos \theta_0$ અને $k = r_0 \sin \theta_0$ દ્વારા મળે છે,જ્યાં $(r_0, \theta_0) = (2, \frac{\pi}{2})$.
$h = 2 \cos(\frac{\pi}{2}) = 0$ અને $k = 2 \sin(\frac{\pi}{2}) = 2$.
તેથી,કેન્દ્ર $(0, 2)$ છે અને ત્રિજ્યા $a = 3$ છે.
વર્તુળનું કાર્તેઝિયન સમીકરણ $(x - h)^2 + (y - k)^2 = a^2$ છે.
$(x - 0)^2 + (y - 2)^2 = 3^2$.
$x^2 + y^2 - 4y + 4 = 9$.
$x^2 + y^2 - 4y = 5$.
ધ્રુવીય યામ સંબંધો $x = r \cos \theta$,$y = r \sin \theta$,અને $x^2 + y^2 = r^2$ નો ઉપયોગ કરતા:
$r^2 - 4(r \sin \theta) = 5$.
$r^2 - 4r \sin \theta = 5$.
58
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
બિંદુ $(1,3)$ માંથી વર્તુળ $x^2+y^2-2x+4y-11=0$ પર દોરેલા સ્પર્શકની લંબાઈ કેટલી છે?
A
$1$
B
$2$
C
$3$
D
$4$

Solution

(C) બિંદુ $(x_1, y_1)$ માંથી વર્તુળ $x^2+y^2+2gx+2fy+c=0$ પર દોરેલા સ્પર્શકની લંબાઈ $\sqrt{x_1^2+y_1^2+2gx_1+2fy_1+c}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
આપેલ વર્તુળનું સમીકરણ $x^2+y^2-2x+4y-11=0$ અને બિંદુ $(1,3)$ છે.
બિંદુ $(1,3)$ ને સમીકરણમાં મૂકતા:
લંબાઈ $= \sqrt{1^2+3^2-2(1)+4(3)-11}$
$= \sqrt{1+9-2+12-11}$
$= \sqrt{22-13}$
$= \sqrt{9}$
$= 3$
59
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
બે વર્તુળો $x^2+y^2-8x+2y=0$ અને $x^2+y^2-2x-16y+25=0$ ને સામાન્ય સ્પર્શકોની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$1$
B
$2$
C
$3$
D
$4$

Solution

(B) વર્તુળોના સમીકરણો $x^2+y^2-8x+2y=0$ અને $x^2+y^2-2x-16y+25=0$ છે.
પ્રથમ વર્તુળ માટે,કેન્દ્ર $C_1 = (4, -1)$ અને ત્રિજ્યા $r_1 = \sqrt{17}$ છે.
બીજા વર્તુળ માટે,કેન્દ્ર $C_2 = (1, 8)$ અને ત્રિજ્યા $r_2 = \sqrt{40}$ છે.
કેન્દ્રો વચ્ચેનું અંતર $C_1C_2 = \sqrt{90}$ છે.
અહીં $|r_1 - r_2| < C_1C_2 < r_1 + r_2$ હોવાથી,બંને વર્તુળો બે બિંદુઓમાં છેદે છે.
તેથી,સામાન્ય સ્પર્શકોની સંખ્યા $2$ છે.
60
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
નીચેના વિધાનોનું અવલોકન કરો :
$I$. વર્તુળ $x^2+y^2-6x-4y-7=0$ એ $y$-અક્ષને સ્પર્શે છે.
$II$. વર્તુળ $x^2+y^2+6x+4y-7=0$ એ $x$-અક્ષને સ્પર્શે છે.
નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?
A
$I$ અને $II$ બંને સાચા છે
B
$I$ કે $II$ બંનેમાંથી એક પણ સાચું નથી
C
$I$ સાચું છે,$II$ ખોટું છે
D
$I$ ખોટું છે,$II$ સાચું છે

Solution

(B) વર્તુળ $x^2+y^2+2gx+2fy+c=0$ માટે $y$-અક્ષને સ્પર્શવાની શરત $g^2=c$ છે.
વર્તુળ માટે $x$-અક્ષને સ્પર્શવાની શરત $f^2=c$ છે.
$I$. $x^2+y^2-6x-4y-7=0$ માટે,$g=-3$ અને $c=-7$. $g^2 = (-3)^2 = 9 \neq -7$ હોવાથી,તે $y$-અક્ષને સ્પર્શતું નથી.
$II$. $x^2+y^2+6x+4y-7=0$ માટે,$f=2$ અને $c=-7$. $f^2 = (2)^2 = 4 \neq -7$ હોવાથી,તે $x$-અક્ષને સ્પર્શતું નથી.
તેથી,$I$ કે $II$ બંનેમાંથી એક પણ સાચું નથી.
61
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $b$ અને $c$ એ પરવલય $y^2 = 4ax$ ની કોઈપણ નાભિ-જીવાના રેખાખંડોની લંબાઈ હોય,તો અર્ધ-નાભિલંબની લંબાઈ કેટલી થાય?
A
$\frac{bc}{b+c}$
B
$\sqrt{bc}$
C
$\frac{b+c}{2}$
D
$\frac{2bc}{b+c}$

Solution

(D) પરવલયનો અર્ધ-નાભિલંબ એ તેની કોઈપણ નાભિ-જીવાના રેખાખંડોનો હરાત્મક મધ્યક (harmonic mean) છે.
ધારો કે $l$ એ અર્ધ-નાભિલંપની લંબાઈ છે.
તેથી,$l$ એ $b$ અને $c$ વચ્ચેનો હરાત્મક મધ્યક છે.
$l = \frac{2bc}{b+c}$
62
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
ધારો કે $O$ એ ઉગમબિંદુ છે અને $A$ એ વક્ર $y^2=4x$ પરનું એક બિંદુ છે. તો $OA$ ના મધ્યબિંદુનો બિંદુપથ શોધો:
A
$x^2=4y$
B
$x^2=2y$
C
$y^2=16x$
D
$y^2=2x$

Solution

(D) ધારો કે પરવલય $y^2=4x$ પરના બિંદુ $A$ ના યામ $(t^2, 2t)$ છે,જ્યાં $a=1$.
$O$ એ ઉગમબિંદુ $(0,0)$ હોવાથી,$OA$ નું મધ્યબિંદુ $M(h, k)$ નીચે મુજબ મળે:
$h = \frac{0+t^2}{2} = \frac{t^2}{2} \implies t^2 = 2h$
$k = \frac{0+2t}{2} = t \implies t = k$
$t=k$ ને $t^2=2h$ માં મૂકતા,આપણને $k^2 = 2h$ મળે છે.
$(h, k)$ ને $(x, y)$ વડે બદલતા,બિંદુપથ $y^2=2x$ મળે છે.
63
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$\frac{1-2x}{e^x}$ માં $x^n$ નો સહગુણક શું છે?
A
$\frac{1+2n}{n!}$
B
$(-1)^n \cdot \frac{1+2n}{n!}$
C
$(-1)^n \cdot \frac{1-2n}{n!}$
D
$(-1)^n \cdot \frac{1+4n}{n!}$

Solution

(B) આપણે જાણીએ છીએ કે $\frac{1-2x}{e^x} = (1-2x)e^{-x}$.
$e^{-x} = \sum_{k=0}^{\infty} \frac{(-1)^k x^k}{k!}$ ના વિસ્તરણનો ઉપયોગ કરતા:
$(1-2x) \sum_{k=0}^{\infty} \frac{(-1)^k x^k}{k!} = \sum_{k=0}^{\infty} \frac{(-1)^k x^k}{k!} - 2x \sum_{k=0}^{\infty} \frac{(-1)^k x^k}{k!}$.
$x^n$ નો સહગુણક પ્રથમ પદમાંથી $k=n$ લેતા અને બીજા પદમાંથી $k=n-1$ લેતા મળે છે:
સહગુણક $= \frac{(-1)^n}{n!} - 2 \cdot \frac{(-1)^{n-1}}{(n-1)!}$.
$(-1)^{n-1} = -(-1)^n$ હોવાથી:
સહગુણક $= \frac{(-1)^n}{n!} + 2 \cdot \frac{(-1)^n}{(n-1)!} = \frac{(-1)^n}{n!} [1 + 2n] = (-1)^n \cdot \frac{1+2n}{n!}$.
64
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $|x| < 1$ અને $y = x - \frac{x^2}{2} + \frac{x^3}{3} - \frac{x^4}{4} + \ldots$ હોય,તો $x$ ની કિંમત શું થાય?
A
$y + \frac{y^2}{2!} + \frac{y^3}{3!} + \ldots$
B
$y - \frac{y^2}{2!} + \frac{y^3}{3!} - \frac{y^4}{4!} + \ldots$
C
$y + \frac{y^2}{2} + \frac{y^3}{3} + \ldots$
D
$y - \frac{y^2}{2} + \frac{y^3}{3} - \frac{y^4}{4} + \ldots$

Solution

(A) આપેલ શ્રેણીનું વિસ્તરણ: $y = x - \frac{x^2}{2} + \frac{x^3}{3} - \frac{x^4}{4} + \ldots$
આ $\log(1+x)$ માટેનું લઘુગણકીય શ્રેણી વિસ્તરણ છે.
તેથી,$y = \log(1+x)$.
બંને બાજુ ઘાતાંકીય લેતા: $e^y = 1+x$.
તેથી,$x = e^y - 1$.
$e^y$ નું વિસ્તરણ $1 + y + \frac{y^2}{2!} + \frac{y^3}{3!} + \ldots$ છે.
આને $x$ ના પદમાં મૂકતા:
$x = (1 + y + \frac{y^2}{2!} + \frac{y^3}{3!} + \ldots) - 1$
$x = y + \frac{y^2}{2!} + \frac{y^3}{3!} + \ldots$
65
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
ઉપવલય $9x^2 + 4y^2 - 18x - 8y - 23 = 0$ ના નાભિલંબના સમીકરણો કયા છે?
A
$y = \pm \sqrt{5}$
B
$x = \pm \sqrt{5}$
C
$y = 1 \pm \sqrt{5}$
D
$x = -1 \pm \sqrt{5}$

Solution

(C) આપેલ ઉપવલયનું સમીકરણ $9x^2 + 4y^2 - 18x - 8y - 23 = 0$ છે.
પૂર્ણવર્ગ બનાવતા:
$9(x - 1)^2 + 4(y - 1)^2 = 36$
$36$ વડે ભાગતા:
$\frac{(x - 1)^2}{4} + \frac{(y - 1)^2}{9} = 1$
અહીં $a^2 = 4$ અને $b^2 = 9$,તેથી $a^2 < b^2$.
ઉત્કેન્દ્રિયતા $e = \sqrt{1 - \frac{4}{9}} = \frac{\sqrt{5}}{3}$.
નાભિલંબના સમીકરણો $y - k = \pm be$ છે,જ્યાં $(h, k) = (1, 1)$.
$y - 1 = \pm 3 \times \frac{\sqrt{5}}{3}$
$y = 1 \pm \sqrt{5}$
66
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો અતિવલય (hyperbola) ની ઉત્કેન્દ્રતા (eccentricity) $\sqrt{3}$ હોય,તો તેના અનુબદ્ધ અતિવલય (conjugate hyperbola) ની ઉત્કેન્દ્રતા કેટલી થાય?
A
$\sqrt{2}$
B
$\sqrt{3}$
C
$\sqrt{\frac{3}{2}}$
D
$2 \sqrt{3}$

Solution

(C) ધારો કે $e$ અને $e^{\prime}$ એ અતિવલય અને તેના અનુબદ્ધ અતિવલયની ઉત્કેન્દ્રતાઓ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે તેમની વચ્ચેનો સંબંધ $\frac{1}{e^2} + \frac{1}{(e^{\prime})^2} = 1$ છે.
આપેલ છે કે $e = \sqrt{3}$,તેથી $e^2 = 3$.
સૂત્રમાં કિંમત મૂકતા: $\frac{1}{3} + \frac{1}{(e^{\prime})^2} = 1$.
$\frac{1}{(e^{\prime})^2} = 1 - \frac{1}{3} = \frac{2}{3}$.
તેથી,$(e^{\prime})^2 = \frac{3}{2}$,જેનો અર્થ છે કે $e^{\prime} = \sqrt{\frac{3}{2}}$.
67
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $l_1 = \lim_{x \rightarrow 2^{+}} (x + [x])$,$l_2 = \lim_{x \rightarrow 2^{-}} (2x - [x])$ અને $l_3 = \lim_{x \rightarrow \pi / 2} \frac{\cos x}{x - \pi / 2}$ હોય,તો:
A
$l_1 < l_2 < l_3$
B
$l_2 < l_3 < l_1$
C
$l_3 < l_2 < l_1$
D
$l_1 < l_3 < l_2$

Solution

(C) $l_1 = \lim_{x \rightarrow 2^{+}} (x + [x])$ માટે: ધારો કે $x = 2 + h$ જ્યાં $h \rightarrow 0^{+}$. તેથી $[x] = 2$. આમ,$l_1 = \lim_{h \rightarrow 0} (2 + h + 2) = 4$.
$l_2 = \lim_{x \rightarrow 2^{-}} (2x - [x])$ માટે: ધારો કે $x = 2 - h$ જ્યાં $h \rightarrow 0^{+}$. તેથી $[x] = 1$. આમ,$l_2 = \lim_{h \rightarrow 0} (2(2 - h) - 1) = 3$.
$l_3 = \lim_{x \rightarrow \pi / 2} \frac{\cos x}{x - \pi / 2}$ માટે: $L'\text{Hospital}$ ના નિયમનો ઉપયોગ કરતા: $\lim_{x \rightarrow \pi / 2} \frac{-\sin x}{1} = -\sin(\pi / 2) = -1$.
કિંમતો સરખાવતા: $l_3 = -1$,$l_2 = 3$,$l_1 = 4$. તેથી,$-1 < 3 < 4$,જેનો અર્થ છે કે $l_3 < l_2 < l_1$.
68
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$\lim _{x \rightarrow \infty}\left[\sqrt{x^2+2 x-1}-x\right]$ ની કિંમત શોધો:
A
$\infty$
B
$\frac{1}{2}$
C
$4$
D
$1$

Solution

(D) લક્ષ $\lim _{x \rightarrow \infty}\left[\sqrt{x^2+2 x-1}-x\right]$ ની ગણતરી કરવા માટે,આપણે પદને તેના અનુબદ્ધ $\left(\sqrt{x^2+2 x-1}+x\right)$ વડે ગુણી અને ભાગીશું:
$\lim _{x}$ ${\rightarrow \infty}\left[\frac{\left(\sqrt{x^2+2 x-1}-x\right)\left(\sqrt{x^2+2 x-1}+x\right)}{\sqrt{x^2+2 x-1}+x}\right]$
$= \lim _{x \rightarrow \infty}\left[\frac{x^2+2 x-1-x^2}{\sqrt{x^2+2 x-1}+x}\right]$
$= \lim _{x \rightarrow \infty}\left[\frac{2x-1}{\sqrt{x^2+2 x-1}+x}\right]$
અંશ અને છેદને $x$ વડે ભાગતા:
$= \lim _{x \rightarrow \infty}\left[\frac{2-\frac{1}{x}}{\sqrt{1+\frac{2}{x}-\frac{1}{x^2}}+1}\right]$
જેમ $x \rightarrow \infty$,તેમ $\frac{1}{x} \rightarrow 0$ અને $\frac{1}{x^2} \rightarrow 0$:
$= \frac{2-0}{\sqrt{1+0-0}+1} = \frac{2}{1+1} = \frac{2}{2} = 1$
69
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $\lim _{x \rightarrow 0}\left(\frac{\cos 4 x+a \cos 2 x+b}{x^4}\right)$ સીમિત હોય,તો $a, b$ ની કિંમતો અનુક્રમે શું થાય?
A
$5, -4$
B
$-5, -4$
C
$-4, 3$
D
$4, 5$

Solution

(C) ધારો કે $f(x) = \cos 4x + a \cos 2x + b$. લક્ષ સીમિત હોવા માટે,અંશ $x^4$ ના દરે શૂન્ય થવો જોઈએ.
ટેલર શ્રેણીનો ઉપયોગ કરતા: $\cos \theta = 1 - \frac{\theta^2}{2!} + \frac{\theta^4}{4!} - \dots$
$\cos 4x = 1 - 8x^2 + \frac{32}{3}x^4$
$a \cos 2x = a - 2ax^2 + \frac{2a}{3}x^4$
અંશમાં કિંમતો મુકતા: $(1 + a + b) + (-8 - 2a)x^2 + (\frac{32}{3} + \frac{2a}{3})x^4$.
લક્ષ સીમિત રહે તે માટે $x^0$ અને $x^2$ ના સહગુણકો શૂન્ય હોવા જોઈએ.
$1 + a + b = 0$ અને $-8 - 2a = 0$.
$-8 - 2a = 0$ પરથી $a = -4$ મળે.
$a = -4$ ને $1 + a + b = 0$ માં મુકતા: $1 - 4 + b = 0 \implies b = 3$.
આમ,$a = -4, b = 3$ મળે છે.
70
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $0 < p < q$ હોય,તો $\lim _{n \rightarrow \infty}\left(q^n+p^n\right)^{1 / n}$ ની કિંમત શું થાય?
A
$e$
B
$p$
C
$q$
D
$0$

Solution

(C) આપેલ લક્ષ $L = \lim _{n \rightarrow \infty}\left(q^n+p^n\right)^{1 / n}$ છે.
અહીં $0 < p < q$ હોવાથી,આપણે પદમાંથી $q^n$ સામાન્ય લઈ શકીએ:
$L = \lim _{n \rightarrow \infty} \left[ q^n \left( 1 + \left( \frac{p}{q} \right)^n \right) \right]^{1/n}$
$L = \lim _{n \rightarrow \infty} q \left( 1 + \left( \frac{p}{q} \right)^n \right)^{1/n}$
અહીં $0 < \frac{p}{q} < 1$ હોવાથી,જ્યારે $n \rightarrow \infty$,ત્યારે $\left( \frac{p}{q} \right)^n \rightarrow 0$ થાય.
તેથી,$L = q \cdot (1 + 0)^0 = q \cdot 1 = q$.
71
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
એક $\triangle ABC$ માં,જો $3a = b + c$ હોય,તો $\cot \frac{B}{2} \cot \frac{C}{2}$ ની કિંમત કેટલી થાય?
A
$1$
B
$2$
C
$3$
D
$4$

Solution

(B) આપણે જાણીએ છીએ કે ત્રિકોણ માટે અડધા ખૂણાના સૂત્રો: $\cot \frac{B}{2} = \sqrt{\frac{s(s-b)}{(s-a)(s-c)}}$ અને $\cot \frac{C}{2} = \sqrt{\frac{s(s-c)}{(s-a)(s-b)}}$.
તેમનો ગુણાકાર કરતા,$\cot \frac{B}{2} \cot \frac{C}{2} = \sqrt{\frac{s(s-b)}{(s-a)(s-c)} \cdot \frac{s(s-c)}{(s-a)(s-b)}} = \sqrt{\frac{s^2}{(s-a)^2}} = \frac{s}{s-a}$.
અહીં $s = \frac{a+b+c}{2}$ હોવાથી,$2s = a+b+c$ થાય.
તેથી,$\frac{s}{s-a} = \frac{2s}{2s-2a} = \frac{a+b+c}{a+b+c-2a} = \frac{a+b+c}{b+c-a}$.
આપેલ છે કે $b+c = 3a$,તેથી કિંમત મૂકતા:
$\frac{a + 3a}{3a - a} = \frac{4a}{2a} = 2$.
72
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $\triangle ABC$ માં,$\tan \frac{A}{2} = \frac{5}{6}$ અને $\tan \frac{C}{2} = \frac{2}{5}$ હોય,તો $a, b, c$ એવી રીતે છે કે:
A
$b^2 = ac$
B
$2b = a + c$
C
$2ac = b(a + c)$
D
$a + b = c$

Solution

(B) આપણે જાણીએ છીએ કે $\tan \frac{A}{2} = \sqrt{\frac{(s-b)(s-c)}{s(s-a)}}$ અને $\tan \frac{C}{2} = \sqrt{\frac{(s-a)(s-b)}{s(s-c)}}$.
તેમનો ગુણાકાર કરતા,$\tan \frac{A}{2} \tan \frac{C}{2} = \sqrt{\frac{(s-b)(s-c)}{s(s-a)} \cdot \frac{(s-a)(s-b)}{s(s-c)}} = \sqrt{\frac{(s-b)^2}{s^2}} = \frac{s-b}{s}$.
આપેલ છે કે $\tan \frac{A}{2} = \frac{5}{6}$ અને $\tan \frac{C}{2} = \frac{2}{5}$,તેથી $\frac{s-b}{s} = \frac{5}{6} \cdot \frac{2}{5} = \frac{1}{3}$.
આમ,$3(s-b) = s$ $\Rightarrow 3s - 3b = s$ $\Rightarrow 2s = 3b$.
કારણ કે $2s = a + b + c$,તેથી $a + b + c = 3b$,જેનું સાદું રૂપ $a + c = 2b$ થાય છે.
73
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
એક ત્રિકોણના ખૂણાઓનો ગુણોત્તર $3: 5: 10$ છે. તો સૌથી નાની બાજુ અને સૌથી મોટી બાજુનો ગુણોત્તર શોધો:
A
$1: \sin 10^{\circ}$
B
$1: 2 \sin 10^{\circ}$
C
$1: \cos 10^{\circ}$
D
$1: 2 \cos 10^{\circ}$

Solution

(D) ધારો કે ત્રિકોણના ખૂણાઓ $3x, 5x$ અને $10x$ છે.
ત્રિકોણના ખૂણાઓનો સરવાળો $180^{\circ}$ હોવાથી,$3x + 5x + 10x = 180^{\circ}$.
$18x = 180^{\circ} \Rightarrow x = 10^{\circ}$.
ખૂણાઓ $30^{\circ}, 50^{\circ}$ અને $100^{\circ}$ છે.
સાઇનના નિયમ મુજબ,બાજુઓનો ગુણોત્તર $\sin A : \sin B : \sin C$ થાય.
સૌથી નાની બાજુ સૌથી નાના ખૂણા $(30^{\circ})$ ની સામે હોય અને સૌથી મોટી બાજુ સૌથી મોટા ખૂણા $(100^{\circ})$ ની સામે હોય.
ગુણોત્તર $= \sin 30^{\circ} : \sin 100^{\circ}$.
$= \frac{1}{2} : \sin(90^{\circ} + 10^{\circ})$.
$= \frac{1}{2} : \cos 10^{\circ}$.
$= 1 : 2 \cos 10^{\circ}$.
74
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $b+c=3a$ હોય,તો $\cot \frac{B}{2} \cot \frac{C}{2}$ ની કિંમત શું થાય?
A
$3$
B
$1$
C
$4$
D
$2$

Solution

(D) આપણે જાણીએ છીએ કે $\cot \frac{B}{2} = \sqrt{\frac{s(s-b)}{(s-a)(s-c)}}$ અને $\cot \frac{C}{2} = \sqrt{\frac{s(s-c)}{(s-a)(s-b)}}$.
તેમનો ગુણાકાર કરતા,$\cot \frac{B}{2} \cdot \cot \frac{C}{2} = \sqrt{\frac{s(s-b)}{(s-a)(s-c)} \cdot \frac{s(s-c)}{(s-a)(s-b)}} = \sqrt{\frac{s^2}{(s-a)^2}} = \frac{s}{s-a}$.
આપેલ છે કે $b+c=3a$,તેથી અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{a+b+c}{2} = \frac{a+3a}{2} = 2a$.
$s=2a$ ની કિંમત મૂકતા,$\frac{2a}{2a-a} = \frac{2a}{a} = 2$ મળે છે.
75
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
એક સેક્ટરની પરિમિતિ અચળ છે. જો તેનું ક્ષેત્રફળ મહત્તમ હોય,તો સેક્ટરનો ખૂણો કેટલો હશે?
A
$ \frac{\pi^c}{6} $
B
$ \frac{\pi^c}{4} $
C
$ 4^c $
D
$ 2^c $

Solution

(D) ધારો કે સેક્ટરની ત્રિજ્યા $r$ છે અને સેક્ટરનો ખૂણો $\theta$ (રેડિયનમાં) છે.
ચાપની લંબાઈ $l = r\theta$.
પરિમિતિ $P = l + 2r = r\theta + 2r = r(\theta + 2)$.
તેથી,$r = \frac{P}{\theta + 2}$.
સેક્ટરનું ક્ષેત્રફળ $A = \frac{1}{2}r^2\theta$.
$r$ ની કિંમત મૂકતા,$A = \frac{1}{2} \left( \frac{P}{\theta + 2} \right)^2 \theta = \frac{P^2}{2} \cdot \frac{\theta}{(\theta + 2)^2}$.
$A$ ને મહત્તમ કરવા માટે,આપણે $\theta$ ની સાપેક્ષમાં વિકલન કરીને $0$ સાથે સરખાવીએ:
$\frac{dA}{d\theta} = \frac{P^2}{2} \left[ \frac{(\theta + 2)^2 - \theta \cdot 2(\theta + 2)}{(\theta + 2)^4} \right] = 0$.
આનો અર્થ એ છે કે $(\theta + 2) - 2\theta = 0$,તેથી $2 - \theta = 0$,જે $\theta = 2 \text{ રેડિયન}$ આપે છે.
તેથી,મહત્તમ ક્ષેત્રફળ માટે સેક્ટરનો ખૂણો $2^c$ છે.
76
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix}$ હોય,તો $A^3 - 4A^2 - 6A$ ની કિંમત શોધો:
A
$0$
B
$A$
C
$-A$
D
$I$

Solution

(C) આપેલ છે કે $A = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix}$.
પ્રથમ,$A^2 = A \cdot A$ ની ગણતરી કરો:
$A^2 = \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 9 & 8 & 8 \\ 8 & 9 & 8 \\ 8 & 8 & 9 \end{bmatrix}$.
ત્યારબાદ,$A^3 = A^2 \cdot A$ ની ગણતરી કરો:
$A^3 = \begin{bmatrix} 9 & 8 & 8 \\ 8 & 9 & 8 \\ 8 & 8 & 9 \end{bmatrix} \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 41 & 42 & 42 \\ 42 & 41 & 42 \\ 42 & 42 & 41 \end{bmatrix}$.
હવે,$A^3 - 4A^2 - 6A$ પદાવલિની ગણતરી કરો:
$A^3 - 4A^2 - 6A = \begin{bmatrix} 41 & 42 & 42 \\ 42 & 41 & 42 \\ 42 & 42 & 41 \end{bmatrix} - 4 \begin{bmatrix} 9 & 8 & 8 \\ 8 & 9 & 8 \\ 8 & 8 & 9 \end{bmatrix} - 6 \begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} 41-36-6 & 42-32-12 & 42-32-12 \\ 42-32-12 & 41-36-6 & 42-32-12 \\ 42-32-12 & 42-32-12 & 41-36-6 \end{bmatrix}$
$= \begin{bmatrix} -1 & -2 & -2 \\ -2 & -1 & -2 \\ -2 & -2 & -1 \end{bmatrix} = -\begin{bmatrix} 1 & 2 & 2 \\ 2 & 1 & 2 \\ 2 & 2 & 1 \end{bmatrix} = -A$.
77
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $A$ એ $n$ કક્ષાનો વ્યસ્ત શ્રેણિક હોય,તો $\operatorname{adj} A$ નો નિશ્ચાયક કોના બરાબર થાય?
A
$|A|^n$
B
$|A|^{n+1}$
C
$|A|^{n-1}$
D
$|A|^{n+2}$

Solution

(C) આપણે જાણીએ છીએ કે $n$ કક્ષાના કોઈપણ ચોરસ શ્રેણિક $A$ માટે,એડજોઈન્ટ શ્રેણિકનો ગુણધર્મ $A(\operatorname{adj} A) = |A|I_n$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $I_n$ એ $n$ કક્ષાનો એકમ શ્રેણિક છે.
બંને બાજુ નિશ્ચાયક લેતા,આપણને $|A(\operatorname{adj} A)| = ||A|I_n|$ મળે છે.
ગુણધર્મ $|AB| = |A||B|$ અને $|kA| = k^n|A|$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને $|A| \cdot |\operatorname{adj} A| = |A|^n \cdot |I_n|$ મળે છે.
કારણ કે $|I_n| = 1$,તેથી $|A| \cdot |\operatorname{adj} A| = |A|^n$.
$A$ વ્યસ્ત શ્રેણિક હોવાથી,$|A| \neq 0$,તેથી $|A|$ વડે ભાગતા આપણને $|\operatorname{adj} A| = |A|^{n-1}$ મળે છે.
78
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$\left|\begin{array}{ccc} \log e & \log e^2 & \log e^3 \\ \log e^2 & \log e^3 & \log e^4 \\ \log e^3 & \log e^4 & \log e^5 \end{array}\right|$ ની કિંમત શોધો :
A
$0$
B
$1$
C
$4 \log e$
D
$5 \log e$

Solution

(A) આપેલ નિશ્ચાયક $\Delta = \left|\begin{array}{ccc} \log e & \log e^2 & \log e^3 \\ \log e^2 & \log e^3 & \log e^4 \\ \log e^3 & \log e^4 & \log e^5 \end{array}\right|$ છે.
ગુણધર્મ $\log a^n = n \log a$ નો ઉપયોગ કરતા:
$\Delta = \left|\begin{array}{ccc} \log e & 2 \log e & 3 \log e \\ 2 \log e & 3 \log e & 4 \log e \\ 3 \log e & 4 \log e & 5 \log e \end{array}\right|$.
દરેક સ્તંભમાંથી $\log e$ સામાન્ય લેતા:
$\Delta = (\log e)^3 \left|\begin{array}{ccc} 1 & 2 & 3 \\ 2 & 3 & 4 \\ 3 & 4 & 5 \end{array}\right|$.
$C_2 \rightarrow C_2 - C_1$ અને $C_3 \rightarrow C_3 - C_2$ પ્રક્રિયા કરતા:
$\Delta = (\log e)^3 \left|\begin{array}{ccc} 1 & 1 & 1 \\ 2 & 1 & 1 \\ 3 & 1 & 1 \end{array}\right|$.
અહીં સ્તંભ $C_2$ અને $C_3$ સમાન હોવાથી,નિશ્ચાયકનું મૂલ્ય $0$ થાય છે.
79
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $f: R \rightarrow R$ એ $x \in R$ માટે $f(x)=[2x]-2[x]$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત હોય,જ્યાં $[x]$ એ મહત્તમ પૂર્ણાંક વિધેય છે,તો $f$ નો વિસ્તાર શું છે?
A
$\{x \in R: 0 \leq x \leq 1\}$
B
$\{0, 1\}$
C
$\{x \in R: x > 0\}$
D
$\{x \in R: x \leq 0\}$

Solution

(B) આપેલ છે $f(x) = [2x] - 2[x]$.
કિસ્સો $1$: જો $x$ પૂર્ણાંક હોય,ધારો કે $x = n$ જ્યાં $n \in Z$.
તો $f(n) = [2n] - 2[n] = 2n - 2n = 0$.
કિસ્સો $2$: જો $x$ પૂર્ણાંક ન હોય,ધારો કે $x = n + f$ જ્યાં $n \in Z$ અને $0 < f < 1$.
તો $f(x) = [2(n + f)] - 2[n + f] = [2n + 2f] - 2n = 2n + [2f] - 2n = [2f]$.
$0 < f < 1$ હોવાથી,$0 < 2f < 2$ થાય. આમ,$[2f]$ ની કિંમત $0$ અથવા $1$ હોઈ શકે.
કોઈપણ પૂર્ણાંક ન હોય તેવી $x$ ની કિંમત માટે,$[2x] - 2[x]$ હંમેશા $1$ મળે છે.
તેથી,$f$ નો વિસ્તાર $\{0, 1\}$ છે.
80
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $f: R \rightarrow R$ એ $f(x)=x-[x]-\frac{1}{2}$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત હોય,જ્યાં $x \in R$ અને $[x]$ એ $x$ થી નાનો અથવા તેના જેટલો મહત્તમ પૂર્ણાંક છે,તો $\{x \in R: f(x)=\frac{1}{2}\}$ કોના બરાબર છે?
A
$Z$,તમામ પૂર્ણાંકોનો ગણ
B
$N$,તમામ પ્રાકૃતિક સંખ્યાઓનો ગણ
C
$\phi$,ખાલી ગણ
D
$R$

Solution

(C) આપેલ વિધેય $f(x) = x - [x] - \frac{1}{2}$ છે.
આપણે એવા $x$ શોધવાના છે કે જેના માટે $f(x) = \frac{1}{2}$ થાય.
$f(x)$ ની કિંમત મૂકતા,આપણને $\frac{1}{2} = x - [x] - \frac{1}{2}$ મળે છે.
બંને બાજુ $\frac{1}{2}$ ઉમેરતા,$x - [x] = 1$ મળે છે.
અપૂર્ણાંક ભાગના વિધેયની વ્યાખ્યા મુજબ,${x} = x - [x]$,જ્યાં $0 \le \{x\} < 1$ હોય છે.
આમ,સમીકરણ ${x} = 1$ બને છે.
કોઈપણ વાસ્તવિક સંખ્યા $x$ નો અપૂર્ણાંક ભાગ હંમેશા $1$ થી નાનો હોવો જોઈએ,તેથી એવી કોઈ વાસ્તવિક સંખ્યા $x$ નથી જે આ શરતનું પાલન કરે.
તેથી,ગણ $\{x \in R: f(x) = \frac{1}{2}\}$ એ ખાલી ગણ છે,જેને $\phi$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
81
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $u=\sin ^{-1}\left(\frac{x^2+y^2}{x+y}\right)$ હોય,તો $x \frac{\partial u}{\partial x}+y \frac{\partial u}{\partial y}$ ની કિંમત શું થાય?
A
$\sin u$
B
$\tan u$
C
$\cos u$
D
$\cot u$

Solution

(B) આપેલ છે કે $u=\sin ^{-1}\left(\frac{x^2+y^2}{x+y}\right)$.
આથી $\sin u = \frac{x^2+y^2}{x+y}$ મળે.
ધારો કે $f(x, y) = \sin u = \frac{x^2+y^2}{x+y}$.
અહીં,$f(x, y)$ એ $n = 1$ ઘાતવાળું સમપરિમાણીય વિધેય છે કારણ કે $f(tx, ty) = \frac{(tx)^2+(ty)^2}{tx+ty} = t \frac{x^2+y^2}{x+y} = t^1 f(x, y)$.
સમપરિમાણીય વિધેયો માટે આઈલરના પ્રમેય મુજબ,$x \frac{\partial f}{\partial x} + y \frac{\partial f}{\partial y} = n f$.
$f = \sin u$ અને $n = 1$ મૂકતા:
$x \frac{\partial}{\partial x}(\sin u) + y \frac{\partial}{\partial y}(\sin u) = 1 \cdot \sin u$.
ચેઈન રૂલનો ઉપયોગ કરતા,$\frac{\partial}{\partial x}(\sin u) = \cos u \frac{\partial u}{\partial x}$ અને $\frac{\partial}{\partial y}(\sin u) = \cos u \frac{\partial u}{\partial y}$.
તેથી,$x \cos u \frac{\partial u}{\partial x} + y \cos u \frac{\partial u}{\partial y} = \sin u$.
બંને બાજુ $\cos u$ વડે ભાગતા:
$x \frac{\partial u}{\partial x} + y \frac{\partial u}{\partial y} = \frac{\sin u}{\cos u} = \tan u$.
82
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
એક ટેકરી પર રહેલી વસ્તુનો ઉત્સેધકોણ તેના પાયામાંથી પસાર થતા સમક્ષિતિજ સમતલના એક બિંદુએથી $30^{\circ}$ માલૂમ પડે છે. સમતલ જમીન પર તેની તરફ $120 \ m$ ચાલ્યા પછી,ઉત્સેધકોણ $60^{\circ}$ માલૂમ પડે છે. તો વસ્તુની ઊંચાઈ (મીટરમાં) કેટલી હશે?
A
$120$
B
$60 \sqrt{3}$
C
$120 \sqrt{3}$
D
$60$

Solution

(B) ધારો કે વસ્તુની ઊંચાઈ $h$ છે અને બીજા બિંદુથી ટેકરીના પાયા સુધીનું અંતર $x$ છે.
$\triangle ACD$ માં,$\tan 30^{\circ} = \frac{h}{120 + x}$ $\Rightarrow \frac{1}{\sqrt{3}} = \frac{h}{120 + x}$ $\Rightarrow 120 + x = h\sqrt{3} \quad \dots(i)$
$\triangle BCD$ માં,$\tan 60^{\circ} = \frac{h}{x}$ $\Rightarrow \sqrt{3} = \frac{h}{x}$ $\Rightarrow x = \frac{h}{\sqrt{3}} \quad \dots(ii)$
$(ii)$ ને $(i)$ માં મૂકતા:
$120 + \frac{h}{\sqrt{3}} = h\sqrt{3}$
$120 = h\sqrt{3} - \frac{h}{\sqrt{3}} = h \left( \frac{3 - 1}{\sqrt{3}} \right) = \frac{2h}{\sqrt{3}}$
$h = \frac{120 \times \sqrt{3}}{2} = 60\sqrt{3} \ m$.
Solution diagram
83
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
નીચેના વિધાનોનું અવલોકન કરો :
$A: \int \left(\frac{x^2-1}{x^2}\right) e^{\frac{x^2+1}{x}} d x = e^{\frac{x^2+1}{x}} + c$
$R: \int f^{\prime}(x) e^{f(x)} d x = f(x) + c$
તો નીચેનામાંથી કયું સાચું છે?
A
$A$ અને $R$ બંને સાચા છે અને $R$ એ $A$ માટેનું સાચું કારણ નથી
B
$A$ અને $R$ બંને સાચા છે અને $R$ એ $A$ માટેનું સાચું કારણ છે
C
$A$ સાચું છે,$R$ ખોટું છે
D
$A$ ખોટું છે,$R$ સાચું છે

Solution

(C) વિધાન $A$ માટે: ધારો કે $I = \int \left(\frac{x^2-1}{x^2}\right) e^{\left(\frac{x^2+1}{x}\right)} d x$.
આપણે સંકલ્યને $I = \int \left(1 - \frac{1}{x^2}\right) e^{\left(x + \frac{1}{x}\right)} d x$ તરીકે લખી શકીએ.
ધારો કે $t = x + \frac{1}{x}$,તો $d t = \left(1 - \frac{1}{x^2}\right) d x$.
આ કિંમતો સંકલનમાં મૂકતા,આપણને $I = \int e^t d t = e^t + c = e^{x + \frac{1}{x}} + c = e^{\frac{x^2+1}{x}} + c$ મળે છે.
આમ,વિધાન $A$ સાચું છે.
વિધાન $R$ માટે: સંકલન $\int f^{\prime}(x) e^{f(x)} d x$ એક પ્રમાણિત સ્વરૂપ છે. ધારો કે $u = f(x)$,તો $d u = f^{\prime}(x) d x$.
સંકલન $\int e^u d u = e^u + c = e^{f(x)} + c$ બને છે.
વિધાન $R$ માં પરિણામ $f(x) + c$ આપેલું છે,જે ખોટું છે. તેથી,$R$ ખોટું છે.
84
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
બાયકોન્વેક્સ લેન્સની બે સપાટીઓની વક્રતા ત્રિજ્યા સમાન છે. આ લેન્સ $1.5$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા કાચનો બનેલો છે અને હવામાં તેની કેન્દ્રલંબાઈ $10 ~cm$ છે. લેન્સને તેના મુખ્ય અક્ષને લંબ સમતલ પર બે સમાન ભાગોમાં કાપવામાં આવે છે,જેથી બે પ્લેનો-કોન્વેક્સ લેન્સ મળે. આ બે ટુકડાઓને એવી રીતે જોડવામાં આવે છે કે જેથી તેમની બહિર્ગોળ સપાટીઓ એકબીજાને સ્પર્શે. જો આ સંયોજિત લેન્સને પાણીમાં (વક્રીભવનાંક $=$ $4/3$) ડૂબાડવામાં આવે,તો તેની કેન્દ્રલંબાઈ ($cm$ માં) કેટલી હશે?
A
$5$
B
$10$
C
$20$
D
$40$

Solution

(D) $10 ~cm$ કેન્દ્રલંબાઈ અને $1.5$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા બાયકોન્વેક્સ લેન્સ માટે,હવામાં લેન્સ મેકરનું સૂત્ર $\frac{1}{f} = (\mu_g - 1)(\frac{1}{R} - \frac{1}{-R}) = (0.5)(\frac{2}{R}) = \frac{1}{R}$ છે. તેથી $R = 10 ~cm$ મળે.
જ્યારે લેન્સને મુખ્ય અક્ષને લંબ કાપવામાં આવે,ત્યારે દરેક પ્લેનો-કોન્વેક્સ લેન્સની કેન્દ્રલંબાઈ $f'$ માટે $\frac{1}{f'} = (\mu_g - 1)(\frac{1}{R} - \frac{1}{\infty}) = \frac{0.5}{R} = \frac{1}{20}$ થાય,એટલે કે $f' = 20 ~cm$.
જ્યારે આ બે પ્લેનો-કોન્વેક્સ લેન્સને તેમની બહિર્ગોળ સપાટીઓ એકબીજાને સ્પર્શે તેમ જોડવામાં આવે,ત્યારે તે હવામાં $10 ~cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા બાયકોન્વેક્સ લેન્સ તરીકે વર્તે છે.
જ્યારે તેને પાણીમાં (વક્રીભવનાંક $\mu_w = 4/3$) ડૂબાડવામાં આવે,ત્યારે નવી કેન્દ્રલંબાઈ $F'$ માટે $\frac{1}{F'} = (\frac{\mu_g}{\mu_w} - 1)(\frac{1}{R_1} - \frac{1}{R_2})$ સૂત્ર વપરાય છે.
આ સંયોજન માટે,અસરકારક પાવર $\frac{1}{F'} = (\frac{1.5}{4/3} - 1)(\frac{1}{R} - \frac{1}{-R}) = (1.125 - 1)(\frac{2}{10}) = 0.125 \times 0.2 = 0.025$ થાય.
તેથી,$F' = \frac{1}{0.025} = 40 ~cm$.
Solution diagram
85
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
પ્રિઝમની વિભાજન શક્તિ (Dispersive power) નીચેનામાંથી કોના પર આધાર રાખે છે?
A
પ્રિઝમનું દ્રવ્ય
B
પ્રિઝમનો આકાર
C
પ્રિઝમનું કદ
D
પ્રિઝમનું કદ,આકાર અને દ્રવ્ય

Solution

(A) પ્રિઝમની વિભાજન શક્તિ $(\omega)$ એ કોણીય વિભાજન $(\delta_v - \delta_r)$ અને સરેરાશ વિચલન $(\delta_y)$ ના ગુણોત્તર તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.
ગાણિતિક રીતે,$\omega = \frac{\delta_v - \delta_r}{\delta_y} = \frac{(\mu_v - 1)A - (\mu_r - 1)A}{(\mu_y - 1)A} = \frac{\mu_v - \mu_r}{\mu_y - 1}$.
આ સૂત્ર પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે વિભાજન શક્તિ માત્ર પ્રિઝમના દ્રવ્યના વિવિધ રંગો માટેના વક્રીભવનાંક $(\mu_v, \mu_r, \mu_y)$ પર આધાર રાખે છે.
તે પ્રિઝમના ખૂણા $(A)$,પ્રિઝમના આકાર અને પ્રિઝમના કદથી સ્વતંત્ર છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
86
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
ઓક્ઝેલિક એસિડની સાંદ્રતા '$x$' $mol \ L^{-1}$ છે. આ દ્રાવણના $40 \ mL$,$0.05 \ M$ એસિડિક $KMnO_4$ ના $16 \ mL$ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે. '$x$' $M$ ઓક્ઝેલિક એસિડ દ્રાવણનો $pH$ કેટલો હશે? (ધારો કે ઓક્ઝેલિક એસિડ સંપૂર્ણપણે વિયોજન પામે છે)
A
$1.3$
B
$1.699$
C
$1$
D
$2$

Solution

(A) પ્રક્રિયા માટેનું સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ: $2KMnO_4 + 5H_2C_2O_4 + 3H_2SO_4 \rightarrow K_2SO_4 + 2MnSO_4 + 8H_2O + 10CO_2$.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$2 \text{ મોલ } KMnO_4$ એ $5 \text{ મોલ } H_2C_2O_4$ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે.
સંબંધ $n_{KMnO_4} / 2 = n_{H_2C_2O_4} / 5$ નો ઉપયોગ કરતા:
$(0.05 \ M \times 16 \ mL) / 2 = (x \ M \times 40 \ mL) / 5$.
$0.4 / 2 = 40x / 5 \implies 0.2 = 8x \implies x = 0.025 \ M$.
ઓક્ઝેલિક એસિડ $(H_2C_2O_4)$ એ દ્વિ-પ્રોટિક એસિડ હોવાથી અને તે સંપૂર્ણપણે વિયોજન પામતું હોવાથી:
$[H^+] = 2 \times [H_2C_2O_4] = 2 \times 0.025 = 0.05 \ M$.
$pH = -\log[H^+] = -\log(0.05) = -\log(5 \times 10^{-2}) = 2 - \log 5 = 2 - 0.699 = 1.301 \approx 1.3$.
87
ChemistryMediumMCQTS EAMCET · 2006
નીચેનામાંથી કઈ પ્રક્રિયામાં વાયુરૂપ નીપજ મુક્ત થતી નથી?
A
$AlCl_3 + NaOH \longrightarrow$
B
$NaOH + P_4 (\text{white}) + H_2O \longrightarrow$
C
$Al + NaOH \xrightarrow{\Delta} \dots$
D
$Zn + NaOH \xrightarrow{\Delta} \dots$

Solution

(A) $1$. $AlCl_3 + 4NaOH \longrightarrow NaAlO_2 + 3NaCl + 2H_2O$. આ પ્રક્રિયામાં સોડિયમ મેટા-એલ્યુમિનેટ બને છે અને કોઈ વાયુ મુક્ત થતો નથી.
$2$. $3NaOH + P_4 + 3H_2O \longrightarrow PH_3 (\text{gas}) + 3NaH_2PO_2$. આમાં ફોસ્ફિન વાયુ મુક્ત થાય છે.
$3$. $2Al + 2NaOH + 2H_2O \xrightarrow{\Delta} 2NaAlO_2 + 3H_2 (\text{gas})$. આમાં હાઇડ્રોજન વાયુ મુક્ત થાય છે.
$4$. $Zn + 2NaOH \xrightarrow{\Delta} Na_2ZnO_2 + H_2 (\text{gas})$. આમાં હાઇડ્રોજન વાયુ મુક્ત થાય છે.
તેથી,$AlCl_3$ અને $NaOH$ વચ્ચેની પ્રક્રિયામાં કોઈ વાયુરૂપ નીપજ મુક્ત થતી નથી.
88
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$p-n$ જંકશનને કેપેસિટર તરીકે ગણો,જેમાં $p$ અને $n$-મટીરીયલ પાતળા ધાતુના ઇલેક્ટ્રોડ તરીકે અને ડેપ્લેશન લેયરની પહોળાઈ તેમની વચ્ચેના અંતર તરીકે કાર્ય કરે છે. આના આધારે,ધારો કે એક $n-p-n$ ટ્રાન્ઝિસ્ટર $CE$ કોન્ફિગરેશનમાં એમ્પ્લીફાયર તરીકે કામ કરી રહ્યું છે. જો $C_1$ અને $C_2$ એ બેઝ-એમિટર અને કલેક્ટર-એમિટર જંકશન કેપેસિટન્સ હોય,તો :
A
$C_1 > C_2$
B
$C_1 < C_2$
C
$C_1 = C_2$
D
$C_1 = C_2 = 0$

Solution

(A) $n-p-n$ ટ્રાન્ઝિસ્ટરમાં,બેઝ-એમિટર જંકશન ફોરવર્ડ બાયસમાં હોય છે,જ્યારે કલેક્ટર-બેઝ જંકશન રિવર્સ બાયસમાં હોય છે.
કેપેસિટન્સ $C$ એ $C = \frac{\epsilon A}{d}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $d$ એ ડેપ્લેશન લેયરની પહોળાઈ છે.
ફોરવર્ડ બાયસ જંકશન (બેઝ-એમિટર) માટે,ડેપ્લેશન લેયરની પહોળાઈ $d_1$ ખૂબ જ નાની હોય છે.
રિવર્સ બાયસ જંકશન (કલેક્ટર-બેઝ) માટે,ડેપ્લેશન લેયરની પહોળાઈ $d_2$ નોંધપાત્ર રીતે મોટી હોય છે.
કારણ કે $C \propto \frac{1}{d}$,નાની ડેપ્લેશન પહોળાઈ મોટી કેપેસિટન્સ તરફ દોરી જાય છે.
તેથી,$C_1$ (બેઝ-એમિટર કેપેસિટન્સ) એ $C_2$ (કલેક્ટર-બેઝ કેપેસિટન્સ) કરતા વધારે છે.
આમ,$C_1 > C_2$.
89
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$(1+x^2) \frac{dy}{dx} + 2xy - 4x^2 = 0$ નો ઉકેલ શોધો:
A
$3x(1+y^2) = 4y^3 + c$
B
$3y(1+x^2) = 4x^3 + c$
C
$3x(1-y^2) = 4y^3 + c$
D
$3y(1+y^2) = 4x^3 + c$

Solution

(B) આપેલ સુરેખ વિકલ સમીકરણ: $(1+x^2) \frac{dy}{dx} + 2xy = 4x^2$.
પ્રમાણિત સ્વરૂપ $\frac{dy}{dx} + Py = Q$ મેળવવા માટે $(1+x^2)$ વડે ભાગતા:
$\frac{dy}{dx} + \left(\frac{2x}{1+x^2}\right)y = \frac{4x^2}{1+x^2}$.
અહીં,$P = \frac{2x}{1+x^2}$ અને $Q = \frac{4x^2}{1+x^2}$.
સંકલ્યકારક અવયવ ($I$.$F$.) $e^{\int P dx} = e^{\int \frac{2x}{1+x^2} dx} = e^{\ln(1+x^2)} = 1+x^2$ છે.
વ્યાપક ઉકેલ $y \cdot (I.F.) = \int Q \cdot (I.F.) dx + c$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $y(1+x^2) = \int \left(\frac{4x^2}{1+x^2}\right)(1+x^2) dx + c$.
$y(1+x^2) = \int 4x^2 dx + c$.
$y(1+x^2) = \frac{4x^3}{3} + c$.
$3$ વડે ગુણતા,આપણને $3y(1+x^2) = 4x^3 + c$ મળે છે.
90
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$\frac{dx}{dy} + \frac{x}{y} = x^2$ નો ઉકેલ શોધો:
A
$\frac{1}{y} = cx - x \log x$
B
$\frac{1}{x} = cy - y \log y$
C
$\frac{1}{x} = cx + x \log y$
D
$\frac{1}{y} = cx - y \log x$

Solution

(B) આપેલ વિકલ સમીકરણ: $\frac{dx}{dy} + \frac{x}{y} = x^2$
બંને બાજુ $x^2$ વડે ભાગતા: $\frac{1}{x^2} \frac{dx}{dy} + \frac{1}{xy} = 1$
ધારો કે $t = \frac{1}{x}$,તેથી $\frac{dt}{dy} = -\frac{1}{x^2} \frac{dx}{dy}$
આ કિંમત સમીકરણમાં મૂકતા: $-\frac{dt}{dy} + \frac{t}{y} = 1$
તેને ફરીથી ગોઠવતા સુરેખ વિકલ સમીકરણ મળે છે: $\frac{dt}{dy} - \frac{t}{y} = -1$
અહીં,$P = -\frac{1}{y}$ અને $Q = -1$
સંકલ્યકારક અવયવ ($I$.$F$.) $= e^{\int P dy} = e^{-\int \frac{1}{y} dy} = e^{-\log y} = \frac{1}{y}$
વ્યાપક ઉકેલ $t \cdot (I.F.) = \int Q \cdot (I.F.) dy + c$ છે
$t \cdot \frac{1}{y} = \int (-1) \cdot \frac{1}{y} dy + c$
$\frac{1}{xy} = -\log y + c$
$y$ વડે ગુણતા: $\frac{1}{x} = cy - y \log y$
91
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $\overrightarrow{a}+\overrightarrow{b}+\overrightarrow{c}=\overrightarrow{0}$ અને $|\overrightarrow{a}|=3, |\overrightarrow{b}|=4$ તથા $|\overrightarrow{c}|=\sqrt{37}$ હોય,તો $\overrightarrow{a}$ અને $\overrightarrow{b}$ વચ્ચેનો ખૂણો શોધો:
A
$\frac{\pi}{4}$
B
$\frac{\pi}{2}$
C
$\frac{\pi}{6}$
D
$\frac{\pi}{3}$

Solution

(D) આપેલ છે કે $\overrightarrow{a}+\overrightarrow{b}+\overrightarrow{c}=\overrightarrow{0}$.
આપણે તેને $\overrightarrow{a}+\overrightarrow{b}=-\overrightarrow{c}$ તરીકે લખી શકીએ.
બંને બાજુ વર્ગ કરતા,$(\overrightarrow{a}+\overrightarrow{b})^2=(-\overrightarrow{c})^2$ મળે.
ડોટ પ્રોડક્ટનું વિસ્તરણ કરતા,$|\overrightarrow{a}|^2+|\overrightarrow{b}|^2+2|\overrightarrow{a}||\overrightarrow{b}| \cos \theta=|\overrightarrow{c}|^2$ મળે,જ્યાં $\theta$ એ $\overrightarrow{a}$ અને $\overrightarrow{b}$ વચ્ચેનો ખૂણો છે.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $3^2+4^2+2(3)(4) \cos \theta = (\sqrt{37})^2$.
$9+16+24 \cos \theta = 37$.
$25+24 \cos \theta = 37$.
$24 \cos \theta = 37-25 = 12$.
$\cos \theta = \frac{12}{24} = \frac{1}{2}$.
તેથી,$\cos \theta = \frac{1}{2}$ હોવાથી,$\theta = \frac{\pi}{3}$ મળે.
92
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $4 \hat{i} + 5 \hat{j} + \hat{k}$,$-\hat{j} + \hat{k}$ અને $3 \hat{i} + 9 \hat{j} + p \hat{k}$ ધારવાળા સમાંતરફલકનું ઘનફળ $34$ ઘન એકમ હોય,તો $p$ ની કિંમત શોધો:
A
$4$
B
$-13$
C
$13$
D
$6$

Solution

(B) સમાંતરફલકનું ઘનફળ તેની ત્રણ ધાર $\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}$ ના અદિશ ત્રિગુણક $|\vec{a} \cdot (\vec{b} \times \vec{c})|$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જે આ સદિશો દ્વારા બનતા નિશ્ચાયકના માનાંક જેટલું હોય છે.
આપેલ ધાર: $\vec{a} = 4 \hat{i} + 5 \hat{j} + \hat{k}$,$\vec{b} = 0 \hat{i} - 1 \hat{j} + 1 \hat{k}$,$\vec{c} = 3 \hat{i} + 9 \hat{j} + p \hat{k}$.
ઘનફળ $= |\text{det}(\vec{a}, \vec{b}, \vec{c})| = 34$.
$\Rightarrow \left|\begin{array}{rrr} 4 & 5 & 1 \\ 0 & -1 & 1 \\ 3 & 9 & p \end{array}\right| = \pm 34$.
પ્રથમ હાર મુજબ નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$4(-p - 9) - 5(0 - 3) + 1(0 - (-3)) = \pm 34$.
$-4p - 36 + 15 + 3 = \pm 34$.
$-4p - 18 = \pm 34$.
કિસ્સો $1$: $-4p - 18 = 34 \Rightarrow -4p = 52 \Rightarrow p = -13$.
કિસ્સો $2$: $-4p - 18 = -34 \Rightarrow -4p = -16 \Rightarrow p = 4$.
અહીં વિકલ્પમાં $-13$ આપેલ હોવાથી,સાચો જવાબ $-13$ છે.
93
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો $OA$ એ $OX, OY$ અને $OZ$ સાથે સમાન નમેલું હોય અને જો $A$ ઉગમબિંદુથી $\sqrt{3}$ એકમ દૂર હોય,તો $A$ શું છે?
A
$(3,3,3)$
B
$(-1,1,-1)$
C
$(-1,1,1)$
D
$(1,1,1)$

Solution

(D) ધારો કે બિંદુ $A$ ના યામ $(x, y, z)$ છે.
કારણ કે $OA$ એ $OX, OY$ અને $OZ$ અક્ષો સાથે સમાન ખૂણે નમેલું છે,તેથી તેના દિક-કોસાઇન $l, m, n$ સમાન થાય.
આમ,$l = m = n$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $l^2 + m^2 + n^2 = 1$,તેથી $3l^2 = 1$,જેનો અર્થ છે કે $l = m = n = \pm \frac{1}{\sqrt{3}}$.
બિંદુ $A$ ના યામ $(r l, r m, r n)$ દ્વારા મળે છે,જ્યાં $r$ એ ઉગમબિંદુથી અંતર છે.
અહીં $r = \sqrt{3}$ આપેલ છે,તેથી યામ $(\sqrt{3} \times \pm \frac{1}{\sqrt{3}}, \sqrt{3} \times \pm \frac{1}{\sqrt{3}}, \sqrt{3} \times \pm \frac{1}{\sqrt{3}})$ થશે.
આ સાદું રૂપ આપતા $(1, 1, 1)$ અથવા $(-1, -1, -1)$ મળે છે.
આપેલા વિકલ્પો સાથે સરખાવતા,સાચો જવાબ $(1, 1, 1)$ છે.
94
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
જો બે રેખાઓના દિકકોસાઇન $l+m+n=0$ અને $l^2+m^2-n^2=0$ હોય,તો તેમની વચ્ચેનો ખૂણો શોધો:
A
$\pi$
B
$\pi / 3$
C
$\pi / 4$
D
$\pi / 2$

Solution

(B) દિકકોસાઇન $(l, m, n)$ માટે આપેલ સમીકરણો:
$l+m+n=0$ $\dots(i)$
$l^2+m^2-n^2=0$ $\dots(ii)$
આપણે જાણીએ છીએ કે દિકકોસાઇન માટે $l^2+m^2+n^2=1$ $\dots(iii)$
સમીકરણ $(i)$ પરથી,$l+m = -n$. બંને બાજુ વર્ગ કરતા: $l^2+m^2+2lm = n^2$.
સમીકરણ $(ii)$ માંથી $l^2+m^2 = n^2$ ને આમાં મૂકતા,આપણને $n^2+2lm = n^2$ મળે છે,જેનો અર્થ છે કે $2lm = 0$,તેથી $l=0$ અથવા $m=0$.
કિસ્સો $1$: જો $l=0$,તો $m+n=0 \implies m=-n$. સમીકરણ $(iii)$ માં મૂકતા,$0^2+(-n)^2+n^2=1 \implies 2n^2=1 \implies n = \pm 1/\sqrt{2}$. આમ,$(l_1, m_1, n_1) = (0, -1/\sqrt{2}, 1/\sqrt{2})$ અને $(0, 1/\sqrt{2}, -1/\sqrt{2})$.
કિસ્સો $2$: જો $m=0$,તો $l+n=0 \implies l=-n$. સમીકરણ $(iii)$ માં મૂકતા,$(-n)^2+0^2+n^2=1 \implies 2n^2=1 \implies n = \pm 1/\sqrt{2}$. આમ,$(l_2, m_2, n_2) = (-1/\sqrt{2}, 0, 1/\sqrt{2})$ અને $(1/\sqrt{2}, 0, -1/\sqrt{2})$.
બે રેખાઓ વચ્ચેનો ખૂણો $\theta$ માટે $\cos \theta = |l_1l_2 + m_1m_2 + n_1n_2|$.
$L_1 = (0, -1/\sqrt{2}, 1/\sqrt{2})$ અને $L_2 = (-1/\sqrt{2}, 0, 1/\sqrt{2})$ લેતા:
$\cos \theta = |(0)(-1/\sqrt{2}) + (-1/\sqrt{2})(0) + (1/\sqrt{2})(1/\sqrt{2})| = |0 + 0 + 1/2| = 1/2$.
તેથી,$\theta = \cos^{-1}(1/2) = \pi/3$.
95
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$5$ સફેદ અને $6$ લીલા દડા ધરાવતી થેલીમાંથી એકસાથે $7$ દડા કાઢવામાં આવે છે. $3$ સફેદ અને $4$ લીલા દડા નીકળવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{7}{{ }^{11} C_7}$
B
$\frac{{ }^5 C_3+{ }^6 C_4}{{ }^{11} C_7}$
C
$\frac{{ }^5 C_3 \times { }^6 C_4}{{ }^{11} C_7}$
D
$\frac{{ }^6 C_3 \times { }^5 C_4}{{ }^{11} C_7}$

Solution

(C) કુલ દડાની સંખ્યા $= 5 + 6 = 11$.
$11$ માંથી $7$ દડા પસંદ કરવાની કુલ રીતો ${ }^{11} C_7$ છે.
$5$ માંથી $3$ સફેદ દડા પસંદ કરવાની રીતો ${ }^5 C_3$ છે.
$6$ માંથી $4$ લીલા દડા પસંદ કરવાની રીતો ${ }^6 C_4$ છે.
તેથી,સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા ${ }^5 C_3 \times { }^6 C_4$ છે.
જરૂરી સંભાવના $= \frac{{ }^5 C_3 \times { }^6 C_4}{{ }^{11} C_7}$.
96
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
એક સંખ્યા $n$ ને $\{1, 2, 3, 4, \ldots, 1000\}$ માંથી યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે. $n$ એ એવી સંખ્યા હોય કે જેને $7$ વડે ભાગતા શેષ $1$ વધે,તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{71}{500}$
B
$\frac{143}{1000}$
C
$\frac{72}{500}$
D
$\frac{71}{1000}$

Solution

(B) સંખ્યાઓનો ગણ $S = \{1, 2, 3, \ldots, 1000\}$ છે,તેથી $n(S) = 1000$.
આપણે એવી સંખ્યાઓ $n$ શોધી રહ્યા છીએ કે જેના માટે $n \equiv 1 \pmod{7}$ થાય.
આ સંખ્યાઓ $n = 7k + 1$ સ્વરૂપની છે,જ્યાં $k \ge 0$.
$1 \le 7k + 1 \le 1000$ માટે,આપણી પાસે $0 \le 7k \le 999$ છે,જેનો અર્થ છે કે $0 \le k \le \frac{999}{7} \approx 142.71$.
કારણ કે $k$ પૂર્ણાંક હોવો જોઈએ,તેથી $k \in \{0, 1, 2, \ldots, 142\}$.
આવી કિંમતોની સંખ્યા $142 - 0 + 1 = 143$ છે.
તેથી સંભાવના $P = \frac{143}{1000}$ છે.
97
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$500$ પાનાના પુસ્તકમાં $250$ ટાઇપિંગ ભૂલો જોવા મળે છે. ધારો કે પ્રતિ પાના ભૂલોની સંખ્યા માટે પોઈસન (Poisson) નિયમ લાગુ પડે છે. તો,$2$ પાનાના યાદચ્છિક નમૂનામાં એક પણ ભૂલ ન હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$e^{-0.3}$
B
$e^{-0.5}$
C
$e^{-1}$
D
$e^{-2}$

Solution

(C) પ્રતિ પાના ભૂલોની સરેરાશ સંખ્યા $\lambda_{page} = \frac{250}{500} = 0.5$ છે.
$n = 2$ પાનાના નમૂના માટે,ભૂલોની સરેરાશ સંખ્યા $\lambda = n \times \lambda_{page} = 2 \times 0.5 = 1$ થાય.
પોઈસન વિતરણ મુજબ,$X$ ભૂલો મળવાની સંભાવના $P(X=k) = \frac{e^{-\lambda} \lambda^k}{k!}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
એક પણ ભૂલ ન હોય તે માટે,આપણે $k = 0$ લઈએ છીએ:
$P(X=0) = \frac{e^{-1} \times 1^0}{0!} = e^{-1} \times 1 = e^{-1}$.
98
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
બે નિષ્પક્ષ પાસા ફેંકવાના યાદચ્છિક પ્રયોગમાં,ધારો કે $E$ એ સરવાળો $8$ મેળવવાની ઘટના છે અને $F$ એ બંને પાસા પર બેકી સંખ્યા મેળવવાની ઘટના છે. તો:
$I. P(E) = \frac{7}{36}$
$II. P(F) = \frac{1}{3}$
નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?
A
$I$ અને $II$ બંને સાચા છે
B
$I$ કે $II$ બંનેમાંથી એક પણ સાચું નથી
C
$I$ સાચું છે,$II$ ખોટું છે
D
$I$ ખોટું છે,$II$ સાચું છે

Solution

(B) બે પાસા ફેંકતી વખતે કુલ પરિણામોની સંખ્યા $n(S) = 6 \times 6 = 36$ છે.
ઘટના $E$ (સરવાળો $8$ મળે) માટે: પરિણામો $\{(2,6), (3,5), (4,4), (5,3), (6,2)\}$ છે. તેથી,$n(E) = 5$ અને $P(E) = \frac{5}{36}$. આમ,વિધાન $I$ ખોટું છે.
ઘટના $F$ (બંને પાસા પર બેકી સંખ્યા મળે) માટે: પાસા પરની બેકી સંખ્યાઓ $\{2, 4, 6\}$ છે. પરિણામો $\{(2,2), (2,4), (2,6), (4,2), (4,4), (4,6), (6,2), (6,4), (6,6)\}$ છે. તેથી,$n(F) = 9$ અને $P(F) = \frac{9}{36} = \frac{1}{4}$. આમ,વિધાન $II$ ખોટું છે.
તેથી,$I$ કે $II$ બંનેમાંથી એક પણ સાચું નથી.
99
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
$T(K)$ તાપમાને,એક સીલબંધ પાત્રમાં $100 \ L$ સૂકો ઓક્સિજન રહેલો છે. તેને સાયલન્ટ ઇલેક્ટ્રિક ડિસ્ચાર્જ આપવામાં આવે છે,જ્યાં સુધી ઓક્સિજન અને ઓઝોનનું કદ સમાન ન થાય. $T(K)$ તાપમાને બનેલા ઓઝોનનું કદ (લિટર માં) કેટલું હશે?
A
$50$
B
$60$
C
$30$
D
$40$

Solution

(D) ઓક્સિજનમાંથી ઓઝોન બનવાની રાસાયણિક પ્રક્રિયા: $3O_2(g) \rightarrow 2O_3(g)$ છે.
ધારો કે $O_2$ નું પ્રારંભિક કદ $100 \ L$ છે.
ધારો કે પ્રક્રિયા પામેલ $O_2$ નું કદ $3x \ L$ છે.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,બનેલા $O_3$ નું કદ $2x \ L$ હશે.
બાકી રહેલ $O_2$ નું કદ $(100 - 3x) \ L$ છે.
આપેલ છે કે $O_2$ અને $O_3$ ના અંતિમ કદ સમાન છે:
$100 - 3x = 2x$
$100 = 5x$
$x = 20 \ L$.
બનેલા ઓઝોનનું કદ $2x = 2 \times 20 = 40 \ L$ છે.
100
ChemistryMCQTS EAMCET · 2006
અચળ દબાણે આદર્શ વાયુના આપેલ દળ માટે કદ-તાપમાનના આલેખ નીચે દર્શાવેલ છે. દબાણનો સાચો ક્રમ કયો છે?
Question diagram
A
$P_1 > P_3 > P_2$
B
$P_1 > P_2 > P_3$
C
$P_2 > P_3 > P_1$
D
$P_2 > P_1 > P_3$

Solution

(A) આદર્શ વાયુ સમીકરણ $PV = nRT$ મુજબ,તેને $V = (\frac{nR}{P})T$ તરીકે લખી શકાય.
આ સમીકરણ $y = mx$ ના સ્વરૂપમાં છે,જ્યાં ઢાળ $m = \frac{nR}{P}$ છે.
ઢાળ એ દબાણના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોવાથી $(m \propto \frac{1}{P})$,નાનો ઢાળ એ ઊંચા દબાણ સૂચવે છે.
આપેલ આલેખ પરથી,$P_1$ માટે રેખાનો ઢાળ સૌથી નાનો છે,ત્યારબાદ $P_3$ અને $P_2$ માટે ઢાળ સૌથી મોટો છે.
તેથી,દબાણનો સાચો ક્રમ $P_1 > P_3 > P_2$ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real TS EAMCET style covering Chemistry with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D Chemistry papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Run live TS EAMCET mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo

Frequently Asked Questions

How many Chemistry questions are in TS EAMCET 2006?

There are 191 Chemistry questions from the TS EAMCET 2006 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.

Are TS EAMCET 2006 Chemistry solutions available in Gujarati?

Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.

Can I practice TS EAMCET 2006 Chemistry as a timed test?

Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full TS EAMCET mock test covering Chemistry with time limits and instant score analysis.

Can teachers create Chemistry papers from TS EAMCET previous year questions?

Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix TS EAMCET Chemistry questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.

For Teachers & Institutes

Build a Custom Chemistry Paper

Pick TS EAMCET 2006 Chemistry questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.