Mix Examples - Human Health and Disease Questions in Gujarati

(D) ધુમ્રપાન એ સ્વાસ્થ્ય માટે ખૂબ જ હાનિકારક છે જે વિવિધ રોગોનું કારણ બને છે.
$1$. કેન્સર: ધુમ્રપાન વિવિધ પ્રકારના કેન્સરનું મુખ્ય કારણ છે.
$2$. એમ્ફિસેમાં: વાયુકોષ્ઠોને નુકસાન થવાથી થતો ક્રોનિક ઓબ્સ્ટ્રક્ટિવ પલ્મોનરી ડિસીઝ $(COPD)$.
$3$. બ્રોન્કાઈટીસ: શ્વાસનળીના અસ્તરમાં સોજો આવવો.
$4$. અસ્થમા: ધુમ્રપાન અસ્થમાના હુમલાને ઉત્તેજિત કરી શકે છે અથવા તેને વધુ ખરાબ કરી શકે છે.
$5$. હૃદયરોગ: ધુમ્રપાન રક્તવાહિનીઓને નુકસાન પહોંચાડે છે અને કોરોનરી હૃદયરોગનું જોખમ વધારે છે.
$6$. હાઈપરટેન્શન: ધુમ્રપાન બ્લડ પ્રેશરમાં કામચલાઉ વધારો કરે છે અને ધમનીની દીવાલોને નુકસાન પહોંચાડે છે.
$7$. ફેફસાનું કેન્સર: સીધી રીતે તમાકુના ધુમાડા સાથે જોડાયેલું છે.
નોંધ: એલર્જી એ સામાન્ય રીતે બાહ્ય એલર્જન પ્રત્યેની રોગપ્રતિકારક શક્તિની પ્રતિક્રિયા છે અને તે સીધી રીતે ધુમ્રપાનથી થતી નથી.
તેથી,આપેલ $8$ રોગોમાંથી $7$ રોગો ધુમ્રપાન સાથે સંકળાયેલા છે.

(B) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$(1)$ બ્રેકબોન ફીવર (ડેન્ગ્યુ) ફલેવી-અર્બો વાયરસ દ્વારા થાય છે $(1-B)$.
$(2)$ ધનુર એ ક્લોસ્ટ્રીડિયમ ટીટેની નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે $(2-C)$.
$(3)$ એસ્કેરીયાસીસ એ એસ્કેરીસ લમ્બ્રીકોઈડિસ (કરમિયા) દ્વારા થાય છે $(3-D)$.
$(4)$ રક્તપિત્ત (લેપ્રોસી) એ માયકોબેક્ટેરિયમ લેપ્રી નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે $(4-A)$.
તેથી, સાચો ક્રમ $1-B, 2-C, 3-D, 4-A$ છે.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$(1)$ $T_H$ કોષ (હેલ્પર $T$-કોષ): $B$-કોષોને ઉત્તેજિત કરીને એન્ટીબોડીના ઉત્પાદનમાં મદદ કરે છે। તેથી, $1-D$.
$(2)$ મેક્રોફેઝ: આ ભક્ષકકોષો છે જે રોગકારકોનું ભક્ષણ કરે છે। તેથી, $2-C$.
$(3)$ માસ્ટ કોષો: આ કોષો એલર્જીક પ્રતિક્રિયાઓ દરમિયાન હીસ્ટેમાઈન જેવા રસાયણો મુક્ત કરે છે। તેથી, $3-A$.
$(4)$ $NK$ કોષ (નેચરલ કિલર કોષ): આ કોષો ચેપગ્રસ્ત અથવા ગાંઠના કોષોનો નાશ કરીને કોષીય પ્રતિકારકતામાં ભાગ લે છે। તેથી, $4-E$.
$(5)$ પ્લાઝ્મા કોષ: આ વિભેદિત $B$-કોષો છે જે એન્ટીબોડીનું ઉત્પાદન કરે છે। તેથી, $5-B$.
તેથી, સાચો ક્રમ $1-D, 2-C, 3-A, 4-E, 5-B$ છે।

$(A)$ $ELISA$ (એન્ઝાઇમ-લિંક્ડ ઇમ્યુનોસોર્બન્ટ એસે) એ $AIDS$ ($HIV$ દ્વારા થતો રોગ) ના નિદાન માટે વપરાતી કસોટી છે.
વિડાલ ટેસ્ટ એ ટાઈફોઈડ તાવના નિદાન માટે વપરાતી સીરોલોજીકલ કસોટી છે.
મોન્ટોકસ કસોટી (ટ્યુબરક્યુલિન સ્કિન ટેસ્ટ) ક્ષય $(TB)$ ના નિદાન માટે વપરાય છે.
$Schick$ કસોટી એ વ્યક્તિ ડિફથેરીયા માટે સંવેદનશીલ છે કે નહીં તે નક્કી કરવા માટે વપરાય છે.
તેથી, સાચી જોડ $1-D, 2-A, 3-C, 4-B$ છે.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$(1)$ પેયર્સ પેચીસ એ નાના આંતરડામાં આવેલા દ્વિતીયક લસિકા અંગો છે. તેથી,$(1-E)$.
$(2)$ થાયમસ એ પ્રાથમિક લસિકા અંગ છે જ્યાં $T$-લસિકાકોષો પરિપક્વ થાય છે. તેથી,$(2-C)$.
$(3)$ હાશીમોટો ડીસીઝ એ એક એવી સ્થિતિ છે જેમાં રોગપ્રતિકારક તંત્ર થાઈરોઈડ ગ્રંથિ પર હુમલો કરે છે,તેથી તે સ્વયંપ્રતિરક્ષા રોગ (Autoimmune disease) છે. તેથી,$(3-A)$.
$(4)$ $LSD$ (Lysergic acid diethylamide) એ જાણીતું ભ્રમ પેદા કરનાર (Hallucinogen) દ્રવ્ય છે. તેથી,$(4-B)$.
$(5)$ ચીકનગુનીયા એ મચ્છર દ્વારા ફેલાતો વાયરલ રોગ છે. તેથી,$(5-D)$.
આમ,સાચો ક્રમ $(1-E, 2-C, 3-A, 4-B, 5-D)$ છે.

(C) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$(a)$ ગેમ્બ્યુસીયા એ માછલી છે જે મચ્છરનાં ડિંભ ખાય છે, જે મેલેરિયાને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરે છે. તેથી, $a-iv$.
$(b)$ સ્પોરોઝૂઓઈટ એ પ્લાઝમોડિયમ પરોપજીવીનો ચેપી તબક્કો છે જે મેલેરિયાનું કારણ બને છે. તેથી, $b-v$.
$(c)$ $TAB$ (ટાઈફોઈડ-પેરાટાઈફોઈડ $A$ અને $B$) એ ટાઈફોઈડ માટે વપરાતી રસી છે. તેથી, $c-i$.
$(d)$ પરાગરજ એ સામાન્ય એલર્જન છે જે શ્વસન સંબંધી એલર્જીનું કારણ બને છે. તેથી, $d-iii$.
$(e)$ ધુમ્રપાન એ ફેફસાના કેન્સરનું મુખ્ય કારણ છે. તેથી, $e-ii$.
આમ, સાચો ક્રમ $a-iv, b-v, c-i, d-iii, e-ii$ છે.

(A) દરેક વિધાનનું વિશ્લેષણ કરીએ:
$(1)$ ટાઈફોઈડ,જે $Salmonella$ $typhi$ દ્વારા થાય છે,તેનો સેવનકાળ $1-3$ અઠવાડિયાનો હોય છે. આ વિધાન સાચું છે.
$(2)$ $Pneumocystis$ $jirovecii$ (એક ફૂગ) એ $AIDS$ ના દર્દીઓમાં ન્યુમોનિયા થવા માટે જવાબદાર સામાન્ય તકવાદી રોગકારક છે. આ વિધાન સાચું છે.
$(3)$ વિડ્રોઅલ સીન્ડ્રોમ એટલે કે જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ જે પદાર્થ પર નિર્ભર હોય તેનો ઉપયોગ કરવાનું બંધ કરે ત્યારે ઉદ્ભવતા શારીરિક અને માનસિક લક્ષણોનો સમૂહ. આ વિધાન સાચું છે.
$(4)$ કેન્સરની સારવારમાં ઘણીવાર શસ્ત્રક્રિયા,રેડિયેશન અને કીમોથેરાપીના સંયોજનનો સમાવેશ થાય છે,પરંતુ તે હંમેશા 'એકસાથે' આપવામાં આવતી નથી; તે ક્લિનિકલ પ્રોટોકોલ પર આધાર રાખે છે. સામાન્ય રીતે આ વિધાન ખોટું ગણાય છે.
$(5)$ રમતવીરો સ્નાયુઓનું દળ અને ક્ષમતા વધારવા માટે એનાબોલિક સ્ટીરોઈડનો દુરુપયોગ કરે છે. આ વિધાન સાચું છે.
તેથી,વિધાનો $(1), (2), (3),$ અને $(5)$ સાચા છે. કુલ સાચા વિધાનો = $4$.

(A) દરેક વિધાનનું વિશ્લેષણ કરીએ:
$(1)$ $AIDS$ માં,$HIV$ વાયરસ ખાસ કરીને $CD4$ હેલ્પર $T$-કોષોને લક્ષ્ય બનાવે છે અને તેનો નાશ કરે છે. તેથી,$CD4$ કોષોની સંખ્યા ઘટે છે,વધતી નથી. આ વિધાન ખોટું છે.
$(2)$ મેલિગ્નન્ટ ગાંઠો મેટાસ્ટેસિસ દ્વારા લાક્ષણિકતા ધરાવે છે,જ્યાં કેન્સરના કોષો શરીરના અન્ય ભાગોમાં ફેલાય છે. આ વિધાન સાચું છે.
$(3)$ ન્યુમોનિયા એ ગંભીર શ્વસન ચેપ છે જે જીવલેણ બની શકે છે,ખાસ કરીને નબળી રોગપ્રતિકારક શક્તિ ધરાવતા લોકોમાં. આ વિધાન સાચું છે.
$(4)$ અસ્થમા એ વાયુમાર્ગનો ક્રોનિક બળતરાયુક્ત રોગ છે,જે ઘણીવાર એલર્જન દ્વારા ઉત્તેજિત થાય છે. આ વિધાન સાચું છે.
$(5)$ એન્ટિબોડીઝ વાસ્તવમાં ઇમ્યુનોગ્લોબ્યુલિન વર્ગના ગ્લાયકોપ્રોટીન છે,ખાસ કરીને $\gamma$-ગ્લોબ્યુલિન. આ વિધાન સાચું છે.
માત્ર વિધાન $(1)$ ખોટું હોવાથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.

(D) વિધાન $(1)$ સાચું છે: જન્મજાત પ્રતિકારકતામાં કોષીય અંતરાયમાં મુખ્યત્વે ચાર પ્રકારના કોષોનો સમાવેશ થાય છે: પોલીમોર્ફોન્યુક્લિયર લ્યુકોસાઇટ્સ ($PMNL$-ન્યુટ્રોફિલ્સ),મોનોસાઇટ્સ,મેક્રોફેજ અને નેચરલ કિલર કોષો.
વિધાન $(2)$ સાચું છે: $BCG$ (બેસિલસ કેલમેટ-ગ્યુરિન) રસી એ માયકોબેક્ટેરિયમ બોવિસની જીવંત એટેન્યુએટેડ (નિર્બળ) જાતિ છે.
વિધાન $(3)$ સાચું છે: $G-6-P$ ડિહાઈડ્રોજીનેઝની ઊણપને કારણે $NADPH$ નું સ્તર જાળવી શકાતું નથી,જે ઓક્સિડેટીવ તણાવ પેદા કરે છે અને પરિણામે $RBCs$ નું વિઘટન (હિમોલિસિસ) થાય છે.
વિધાન $(4)$ સાચું છે: નિકોટીન એક ઉત્તેજક તરીકે કાર્ય કરે છે જે એડ્રીનલ ગ્રંથિને એડ્રીનાલિન મુક્ત કરવા માટે ઉત્તેજિત કરે છે,જેનાથી બ્લડ પ્રેશર અને હૃદયના ધબકારા વધે છે.
આમ,ચારેય વિધાનો સાચા હોવાથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.

(C) $(1)$ સાચું: જનીન થેરાપી એ $ADA$ (એડેનોસિન ડીએમિનેઝ) ની ઉણપ માટે જાણીતી સારવાર છે.
$(2)$ સાચું: ધનુર્વામાં ચેતાતંત્રને અસર કરતા ટોક્સિનને કારણે સ્નાયુઓનું સતત સંકોચન થાય છે,જે વિશ્રામી અવસ્થાને અટકાવે છે.
$(3)$ ખોટું: સિગારેટ અને ધુમ્રપાન મુખ્યત્વે એમ્ફિસીમા અને ક્રોનિક બ્રોન્કાઈટિસ સાથે સંકળાયેલ છે,અસ્થમા સાથે નહીં.
$(4)$ સાચું: શરીરની રોગપ્રતિકારક શક્તિ,ખાસ કરીને કોષરસીય પ્રતિકારકતા ($T$-લિમ્ફોસાઇટ્સ),અંગ પ્રત્યારોપણમાં અસ્વીકાર (graft rejection) માટે જવાબદાર છે.
$(5)$ સાચું: એન્ટીબોડીઝ એ ઇમ્યુનોગ્લોબ્યુલિન છે,જે સિરમ ગ્લોબ્યુલીન પ્રોટીનનો એક પ્રકાર છે.
તેથી,વિધાનો $(1)$,$(2)$,$(4)$ અને $(5)$ સાચા છે. સાચા વિધાનોની કુલ સંખ્યા $4$ છે.

(A) વિધાન $(1)$ સાચું છે: ટાઈફોઈડ માટે $TAB$ (ટાઈફોઈડ,પેરાટાઈફોઈડ $A$ અને $B$) રસીનો ઉપયોગ થાય છે.
વિધાન $(2)$ સાચું છે: થાયમસ એ પ્રાથમિક લસિકા અંગ છે જ્યાં $T$-લસિકાકોષો પરિપક્વ થાય છે,તેથી તેને $Training$ $School$ કહેવાય છે.
વિધાન $(3)$ સાચું છે: માયસ્થેનિયા ગ્રેવિસ એ સ્વપ્રતિરક્ષાનો રોગ છે જેમાં એન્ટિબોડીઝ ચેતાસ્નાયુ જોડાણ પર હુમલો કરે છે.
વિધાન $(4)$ ખોટું છે: એલર્જી એ પર્યાવરણમાં રહેલા એન્ટિજેન્સ (એલર્જન્સ) પ્રત્યે રોગપ્રતિકારક તંત્રનો અતિશય પ્રતિચાર છે,કાર્સિનોજન પ્રત્યે નહીં.
વિધાન $(5)$ સાચું છે: ટર્નર સિન્ડ્રોમ $(45, XO)$ માદામાં એક $X$ રંગસૂત્રના અભાવને કારણે થાય છે.
તેથી,વિધાનો $(1)$,$(2)$,$(3)$ અને $(5)$ સાચા છે.

(A) આકૃતિમાં આપેલ રાસાયણિક બંધારણ મોર્ફિનનું છે.
મોર્ફિન એ અફીણના છોડ,Papaver somniferum ના લેટેક્સમાંથી મેળવવામાં આવતું આલ્કલોઇડ છે.
તે એક શક્તિશાળી શામક અને પીડાનાશક દવા છે,જે સર્જરી કરાવનાર દર્દીઓ માટે ખૂબ જ ઉપયોગી છે.
હેરોઈન એ ડાયએસીટાઈલમોર્ફિન છે,જે મોર્ફિનના એસિટિલેશન દ્વારા સંશ્લેષિત થાય છે.
કોડીન એ મોર્ફિનનું મિથાઈલ ઈથર વ્યુત્પન્ન છે.
મારીજુઆના એ Cannabis sativa છોડના પુષ્પવિન્યાસમાંથી મેળવવામાં આવતું કેનાબીનોઈડ છે.

(D) આકૃતિમાં કેનાબિસ સેટાઇવા (Cannabis sativa) વનસ્પતિનું પર્ણ દર્શાવેલ છે.
કેનાબિનોઇડ્સ એ રસાયણોનો એક સમૂહ છે જે મુખ્યત્વે મગજમાં રહેલા કેનાબિનોઇડ ગ્રાહકો સાથે પ્રતિક્રિયા આપે છે.
કુદરતી કેનાબિનોઇડ્સ કેનાબિસ સેટાઇવા વનસ્પતિના પુષ્પવિન્યાસમાંથી મેળવવામાં આવે છે.
કેનાબિસ વનસ્પતિના પુષ્પના ટોચના ભાગો,પર્ણો અને રેઝિનનો ઉપયોગ વિવિધ સંયોજનોમાં મેરિજુઆના,હશીશ (ચરસ) અને ગાંજો બનાવવા માટે થાય છે.
ભાંગ પણ આ જ વનસ્પતિના પર્ણોમાંથી બનાવવામાં આવે છે.
તેથી,આપેલ તમામ પદાર્થો (ભાંગ,ચરસ અને ગાંજો) કેનાબિસ વનસ્પતિમાંથી મેળવવામાં આવે છે.

(C) દરેક વિધાનનું વિશ્લેષણ કરીએ:
$(1)$ ઉપાર્જિત રોગપ્રતિકારકતા સ્મૃતિ (memory) ની લાક્ષણિકતા ધરાવે છે, જે શરીરને રોગકારકોના સંપર્કમાં ફરીથી આવતી વખતે વધુ અસરકારક રીતે પ્રતિભાવ આપવા માટે સક્ષમ બનાવે છે। આ વિધાન $\text{સાચું}$ છે।
$(2)$ એન્ટીબોડી દ્વારા અપાતો પ્રતિચાર એ હ્યુમરલ ઇમ્યુન રિસ્પોન્સ $(H.I.R.)$ છે, $C.M.I.$ (કોષ-માધ્યિત રોગપ્રતિકારકતા) નથી। $C.M.I.$ એ $T$-લિમ્ફોસાઇટ્સ દ્વારા સંચાલિત થાય છે। આ વિધાન $\text{ખોટું}$ છે।
$(3)$ પર્યાવરણમાં હાજર અમુક એન્ટિજેન્સ સામે રોગપ્રતિકારક તંત્ર દ્વારા અપાતા અતિશયોક્તિપૂર્ણ પ્રતિચારને એલર્જી કહે છે। આ વિધાન $\text{સાચું}$ છે।
$(4)$ જન્મજાત રોગપ્રતિકારકતા એ બિન-વિશિષ્ટ છે અને તે એન્ટીબોડી પર આધારિત નથી। તેમાં ભૌતિક, દેહધાર્મિક, કોષીય અને સાયટોકાઈન અવરોધોનો સમાવેશ થાય છે। આ વિધાન $\text{ખોટું}$ છે।
$(5)$ ડેન્ગ્યુ એ ડેન્ગ્યુ વાયરસથી થતો વાયરલ રોગ છે, બેક્ટેરિયાથી નહીં। આ વિધાન $\text{ખોટું}$ છે।
તેથી, માત્ર વિધાન $(1)$ અને $(3)$ સાચા છે। સાચા વિધાનોની કુલ સંખ્યા $2$ છે।

(C) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$(i)$ ટાઈફોઈડ એ $Salmonella \ typhi$ નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે.
$(ii)$ મેલેરિયા એ પ્રજીવ પરોપજીવી $Plasmodium \ vivax$ દ્વારા થાય છે.
$(iii)$ ન્યુમોનિયા એ $Haemophilus \ influenzae$ અને $Streptococcus \ pneumoniae$ જેવા બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે.
$(iv)$ ફાઈલેરિયાસિસ (જેને હાથીપગો પણ કહેવાય છે) એ ફાઈલેરિયલ કૃમિ $Wuchereria \ bancrofti$ દ્વારા થાય છે.
તેથી, સાચો ક્રમ $(i)-(d), (ii)-(c), (iii)-(a), (iv)-(b)$ છે, જે વિકલ્પ $C$ ને અનુરૂપ છે.

(D) $Thalidomide$ એ એક જાણીતું ટેરાટોજેન (ગર્ભને નુકસાન કરનાર પદાર્થ) છે જે ગર્ભાવસ્થાના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળા દરમિયાન લેવામાં આવે ત્યારે ગંભીર જન્મજાત ખામીઓ સર્જે છે.
આ ખામીઓમાં $Phocomelia$ (અંગો ટૂંકા હોવા અથવા ગેરહાજર હોવા),$Amelia$ (અંગો સંપૂર્ણપણે ગેરહાજર હોવા) અને વિવિધ હૃદયની ખામીઓનો સમાવેશ થાય છે.
$Placentitis$ એટલે જરાયુ (placenta) માં સોજો આવવો,જે સામાન્ય રીતે ચેપ (જેમ કે બેક્ટેરિયા,વાયરસ અથવા પરોપજીવીઓ) ને કારણે થાય છે,ન કે $Thalidomide$ ના સેવનને કારણે.
તેથી,$Placentitis$ એ સાચો જવાબ છે કારણ કે તે આ દવા દ્વારા થતી વિકાસલક્ષી ખામી નથી.

(D) આ વિકલ્પો રોગકારક સજીવોના આધારે વર્ગીકૃત કરવામાં આવ્યા છે:
$A$: રેબીઝ,ઈન્ફલ્યુએન્ઝા અને $AIDS$ એ વાયરસથી થતા રોગો છે.
$B$: અમીબાયાસિસ,જિયાર્ડિઆસિસ અને ટ્રિપેનોસોમિયાસિસ એ પ્રજીવ (Protozoa) દ્વારા થતા રોગો છે.
$C$: ટીનિયાસિસ,એસ્કેરિયાસિસ અને હાથીપગો એ કૃમિ (Helminths) દ્વારા થતા રોગો છે.
$D$: કેન્સર એ બિન-ચેપી રોગ છે,જ્યારે ટ્યુબરક્યુલોસિસ અને ધનુર એ બેક્ટેરિયા દ્વારા થતા રોગો છે. તેથી,આ જૂથમાં કોઈ સમાન રોગકારક કે વર્ગ નથી,જે તેને અસંગત બનાવે છે.

(D) પેનિસિલિન જેવી એન્ટિબાયોટિક્સ બેક્ટેરિયલ રોગો સામે વપરાય છે,જ્યારે સામાન્ય શરદી એ વાયરલ રોગ છે.
પેનિસિલિન બેક્ટેરિયલ કોષ દીવાલના સંશ્લેષણને અટકાવીને બેક્ટેરિયલ કોષોનું લાયસિસ કરે છે.
તે વાયરસ પર કોઈ અસર કરતી નથી કારણ કે વાયરસમાં કોષ દીવાલ હોતી નથી અને પેનિસિલિન જે ચયાપચયની પ્રક્રિયાને લક્ષ્ય બનાવે છે તે વાયરસમાં હોતી નથી.
તેથી,વિધાન અને કારણ બંને ખોટા છે.

(A) રોગકારકો (Pathogens) એ સૂક્ષ્મજીવો છે જે રોગોનું કારણ બને છે. એન્ટિબાયોટિક્સના વધુ પડતા અથવા ખોટા ઉપયોગને કારણે,આ રોગકારકો જનીનિક પરિવર્તન પામે છે અથવા પ્રતિકારક જનીનો પ્રાપ્ત કરે છે,જેનાથી તેઓ અસ્તિત્વમાં રહેલી એન્ટિબાયોટિક્સ સામે પ્રતિરોધક બની જાય છે.
આ પ્રતિરોધક સ્ટ્રેન્સ દ્વારા થતા ચેપની અસરકારક સારવાર માટે,સતત સંશોધન કરવું અને નવી,વધુ શક્તિશાળી એન્ટિબાયોટિક્સ વિકસાવવી અનિવાર્ય છે. તેથી,વિધાન અને કારણ બંને સાચા છે,અને કારણ એ વિધાનની સાચી સમજૂતી આપે છે.

(D) પોલિમરેઝ ચેઈન રિએક્શન $(PCR)$ એ અત્યંત સંવેદનશીલ આણ્વિક નિદાન તકનીક છે,જેનો ઉપયોગ રોગકારક જીવોને શોધવા માટે થાય છે,ભલે શરીરમાં તેમની સાંદ્રતા ખૂબ ઓછી હોય.
$PCR$ નો ઉપયોગ $HIV$ ($AIDS$ ફેલાવતા વાયરસ) ના વાયરલ $DNA$ ક્રમને એમ્પ્લીફાય કરીને તેને શોધવા માટે વ્યાપકપણે થાય છે.
વધુમાં,$PCR$ નો ઉપયોગ અન્ય વિવિધ ચેપ અને આનુવંશિક વિકૃતિઓના નિદાન માટે થાય છે,જેમાં હિપેટાઈટીસ-$B$ વાયરસ,માયકોબેક્ટેરિયમ ટ્યુબરક્યુલોસિસ (ક્ષય રોગ માટે જવાબદાર),ક્લેમીડિયા,સિકલ-સેલ એનિમિયા,મસ્ક્યુલર ડિસ્ટ્રોફી અને ફિનાઈલકીટોન્યુરિયાનો સમાવેશ થાય છે.
તેથી,આપેલા તમામ વિકલ્પોનું નિદાન $PCR$ દ્વારા કરી શકાય છે.

(B) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$(a)$ ફાઈલેરિયાસિસ (હાથીપગો) એ $Wuchereria \text{ } bancrofti$ (વુકેરેરિયા બેનક્રોફ્ટી) નામના કૃમિ દ્વારા થાય છે. તેથી, $(a)-(iii)$.
$(b)$ અમીબાયાસિસ એ પ્રજીવ પરોપજીવી $Entamoeba \text{ } histolytica$ (એન્ટામીબા હિસ્ટોલિટિકા) દ્વારા થાય છે. તેથી, $(b)-(iv)$.
$(c)$ ન્યુમોનિયા એ $Streptococcus \text{ } pneumoniae$ અને $Haemophilus \text{ } influenzae$ જેવા બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે. તેથી, $(c)-(i)$.
$(d)$ દાદ (રીંગવોર્મ) એ ફૂગ દ્વારા થતો ચેપ છે જે $Trichophyton$, $Microsporum$ અને $Epidermophyton$ જેવી પ્રજાતિઓ દ્વારા થાય છે. તેથી, $(d)-(ii)$.
આમ, સાચો ક્રમ $(a)-(iii), (b)-(iv), (c)-(i), (d)-(ii)$ છે.

(B) સિગારેટ પીવી નીચેના કારણોસર સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક છે:
$1$. તમાકુમાં $Nicotine$ (નિકોટીન) સહિત અનેક રાસાયણિક પદાર્થો હોય છે, જે એક આલ્કલોઇડ છે.
$2$. $Nicotine$ એડ્રિનલ ગ્રંથિને રુધિરાભિસરણમાં $Adrenaline$ (એડ્રિનાલિન) અને $Nor-adrenaline$ (નોર-એડ્રિનાલિન) મુક્ત કરવા માટે ઉત્તેજિત કરે છે, જે બંને બ્લડ પ્રેશર અને હૃદયના ધબકારા વધારે છે.
$3$. ધૂમ્રપાન રુધિરમાં $Carbon \text{ } Monoxide$ $(CO)$ નું પ્રમાણ વધારે છે અને હિમોગ્લોબિન સાથે જોડાયેલા ઓક્સિજનની સાંદ્રતા ઘટાડે છે, જેનાથી શરીરમાં ઓક્સિજનની ઉણપ સર્જાય છે.
$4$. ધૂમ્રપાન ફેફસાં, મૂત્રાશય અને ગળાના કેન્સર, બ્રોન્કાઇટિસ, એમ્ફિસીમા, કોરોનરી હૃદય રોગ અને જઠરના અલ્સર જેવી બીમારીઓનું જોખમ વધારે છે.
$5$. તમાકુ ચાવવાથી મુખના કેન્સરનું જોખમ પણ વધે છે.

(A) $1$. બેક્ટેરિયાજન્ય રોગો $(P)$: ન્યુમોનિયા,પ્લેગ,ડિપ્થેરિયા,ટાઈફોઈડ. (કુલ $4$).
$2$. વાયરસજન્ય રોગો $(Q)$: સામાન્ય શરદી,$AIDS$. (કુલ $2$).
$3$. પ્રજીવજન્ય રોગો $(R)$: મેલેરિયા,અમીબીય મરડો,મરડો. (કુલ $3$).
$4$. ફૂગજન્ય રોગો $(S)$: દાદર. (કુલ $1$).
આપેલ વિકલ્પો મુજબ,જો $P=3$ લેવામાં આવે તો તે નજીકનો વિકલ્પ $A$ છે.

(A) રોગોના પ્રસરણના માધ્યમ મુજબ તેમનું વર્ગીકરણ નીચે મુજબ છે:
$1$. પાણીજન્ય રોગો $(P)$: આ રોગો દૂષિત પાણી દ્વારા ફેલાય છે. ઉદાહરણ તરીકે અમીબીઆસિસ $(II)$,ટાઈફોઈડ $(III)$ અને એસ્કેરીઆસિસ $(VII)$.
$2$. હવાજન્ય રોગો $(Q)$: આ રોગો હવામાં રહેલા ટીપાં અથવા એરોસોલ્સ દ્વારા ફેલાય છે. ઉદાહરણ તરીકે શરદી $(I)$ અને ન્યુમોનિયા $(V)$.
$3$. વાહકજન્ય રોગો $(R)$: આ રોગો કીટકો (વાહકો) દ્વારા ફેલાય છે. ઉદાહરણ તરીકે ફિલારિઆસિસ $(IV)$ (ક્યુલેક્સ મચ્છર દ્વારા) અને મેલેરિયા $(VI)$ (એનોફિલિસ મચ્છર દ્વારા).
તેથી,$P = II, III, VII$; $Q = I, V$; $R = IV, VI$.

(C) બંધારણ $P$ એ કેનાબીનોઈડ અણુ દર્શાવે છે. કેનાબીનોઈડ એ રસાયણોનો એક સમૂહ છે જે મુખ્યત્વે મગજમાં હાજર કેનાબીનોઈડ રીસેપ્ટર્સ સાથે પ્રતિક્રિયા આપે છે.
બંધારણ $Q$ એ મોરફીન અણુ દર્શાવે છે. મોરફીન એ અફીણમાંથી મળતી દવા છે,જે ખૂબ જ અસરકારક શામક અને પીડાનાશક છે અને જે દર્દીઓએ સર્જરી કરાવી હોય તેમના માટે ખૂબ ઉપયોગી છે.

(D) બાર્બિટ્યુરેટ્સ,એમ્ફિટેમાઈન્સ અને બેન્ઝોડાયએઝેપાઈન્સ એ તમામ મનોવૈજ્ઞાનિક દવાઓના પ્રકારો છે જે મધ્યસ્થ ચેતાતંત્ર (Central Nervous System) પર અસર કરે છે.
બાર્બિટ્યુરેટ્સનો ઉપયોગ ઘણીવાર અનિંદ્રાની સારવાર માટે શામક (sedatives) અને નિદ્રાકારી (hypnotics) તરીકે થાય છે.
બેન્ઝોડાયએઝેપાઈન્સ સામાન્ય રીતે ચિંતા,હતાશા અને ઊંઘની વિકૃતિઓ (અનિંદ્રા) માટે સૂચવવામાં આવે છે.
એમ્ફિટેમાઈન્સ એ ઉત્તેજક (stimulants) દવાઓ છે,જેનો ઉપયોગ અમુક ચોક્કસ ન્યુરોલોજીકલ સ્થિતિઓ માટે તબીબી સંદર્ભમાં કરવામાં આવે છે.
તેથી,આ તમામ દવાઓ હતાશા અને અનિંદ્રા સહિતની વિવિધ માનસિક સ્વાસ્થ્યની સ્થિતિઓની સારવારમાં વપરાય છે.

(D) ધૂમ્રપાન એ સ્વાસ્થ્ય માટે ખૂબ જ હાનિકારક છે જે વિવિધ ગંભીર રોગો તરફ દોરી જાય છે.
$I -$ ધૂમ્રપાનમાં રહેલા કાર્સિનોજેન્સ ફેફસાં,મૂત્રાશય અને ગળાના કેન્સરનું કારણ બને છે.
$II -$ તે ક્રોનિક બ્રોન્કાઈટિસનું કારણ બને છે,જેનાથી શ્વાસનળીમાં સોજો આવે છે.
$III -$ તે એમ્ફિસેમાનું મુખ્ય કારણ છે,જે ફેફસાંમાં વાયુકોષ્ઠોને નુકસાન પહોંચાડે છે.
$IV -$ ધૂમ્રપાન રક્તવાહિનીઓને નુકસાન પહોંચાડીને અને બ્લડ પ્રેશર વધારીને કોરોનરી હૃદય રોગનું જોખમ વધારે છે.
$V -$ ધૂમ્રપાન જઠરમાં એસિડનું પ્રમાણ વધારીને અને રક્ષણાત્મક પડને નુકસાન પહોંચાડીને ગેસ્ટ્રિક અલ્સર (જઠરમાં ચાંદા) થવા માટે પણ જવાબદાર છે.
આમ,સૂચિબદ્ધ તમામ પરિસ્થિતિઓ $(I, II, III, IV, V)$ ધૂમ્રપાન સાથે સંકળાયેલી છે.

(D) ચેપી સોય અને સીરિંજ એ રુધિર દ્વારા ફેલાતા રોગકારકોના પ્રસારણ માટેના સામાન્ય માધ્યમો છે.
$AIDS$ (એક્વાયર્ડ ઇમ્યુનો ડેફિસિયન્સી સિન્ડ્રોમ) $HIV$ વાયરસ દ્વારા થાય છે,જે દૂષિત સોય અથવા સીરિંજના ઉપયોગથી ફેલાય છે.
હિપેટાઈટીસ-$B$ એ યકૃતને અસર કરતો વાયરલ ચેપ છે અને તે પણ ચેપગ્રસ્ત રુધિરના સંપર્ક દ્વારા,જેમાં વપરાયેલી સોય કે સીરિંજનો સમાવેશ થાય છે,તેના દ્વારા ફેલાય છે.
તેથી,$AIDS$ અને હિપેટાઈટીસ-$B$ બંને આ માર્ગ દ્વારા ફેલાઈ શકે છે.

(D) આકૃતિમાં દર્શાવેલ વનસ્પતિ ધતૂરો (Datura) છે.
$1$. ધતૂરો તેના ભ્રમ ઉત્પન્ન કરતા ગુણધર્મો માટે જાણીતો છે,જે તેમાં રહેલા સ્કોપોલેમાઈન અને એટ્રોપિન જેવા આલ્કલોઈડ્સને કારણે હોય છે.
$2$. તે સોલેનેસી કુળનો સભ્ય છે.
$3$. તે એક સપુષ્પી વનસ્પતિ છે જે દ્વિદળી (Dicotyledonae) વર્ગમાં આવે છે.
તેથી,આપેલા તમામ વિધાનો સાચા છે.

(B) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$A$. દાદર (Ringworm) એ $Trichophyton$ નામની ફૂગ દ્વારા થાય છે.
$B$. ફાઈલેરિયાસિસ એ $Wuchereria \text{ } bancrofti$ નામના કૃમિ દ્વારા થાય છે.
$C$. મેલેરિયા એ $Plasmodium \text{ } vivax$ નામના પ્રજીવ દ્વારા થાય છે.
$D$. ન્યુમોનિયા એ $Haemophilus \text{ } influenzae$ નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે.
તેથી, સાચો ક્રમ $A-II, B-III, C-IV, D-I$ છે.

(B) - સામાન્ય શરદી રાઈનોવાયરસ દ્વારા થાય છે $(A-III)$.
- હિમોઝોઈન એ પ્લાઝમોડિયમના ચેપ પછી રક્તકણો (RBCs) તૂટવાને કારણે લોહીમાં મુક્ત થતો ઝેરી પદાર્થ છે $(B-I)$.
- વિડાલ ટેસ્ટ એ ટાઈફોઈડ તાવના નિદાન માટે વપરાતી કસોટી છે $(C-II)$.
- એલર્જી એ રોગપ્રતિકારક તંત્રની અતિશય પ્રતિક્રિયા છે, જે ઘણીવાર ધૂળના રજકણો જેવા એલર્જન દ્વારા થાય છે $(D-IV)$.
- તેથી, સાચી જોડ $A-III, B-I, C-II, D-IV$ છે.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$A$. ટાઈફોઈડ: સાલ્મોનેલા ટાઈફી (Salmonella typhi) નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે। ($IV$ સાથે જોડાય છે)
$B$. લેશમેનિયાસિસ: લેશમેનિયા ડોનોવાની (Leishmania donovani) નામના પ્રજીવ દ્વારા થાય છે। ($III$ સાથે જોડાય છે)
$C$. દાદર (Ringworm): માઈક્રોસ્પોરમ,ટ્રાયકોફાયટોન અને એપિડર્મોફાયટોન પ્રજાતિની ફૂગ દ્વારા થાય છે। ($I$ સાથે જોડાય છે)
$D$. ફાઈલેરિયાસિસ: વુકેરેરિયા બેન્ક્રોફ્ટી (Wuchereria bancrofti) અથવા વુકેરેરિયા મેલાયી (Wuchereria malayi) નામના સૂત્રકૃમિ દ્વારા થાય છે। ($II$ સાથે જોડાય છે)
તેથી,સાચો ક્રમ $A-IV, B-III, C-I, D-II$ છે।

(B) આપેલ રોગોના કારક એજન્ટો નીચે મુજબ છે:
$1$. ન્યુમોનિયા: બેક્ટેરિયા ($Streptococcus \text{ } pneumoniae$ અથવા $Haemophilus \text{ } influenzae$) દ્વારા થાય છે.
$2$. સામાન્ય શરદી: વાયરસ (રાઈનો વાયરસ) દ્વારા થાય છે.
$3$. પ્લેગ: બેક્ટેરિયા ($Yersinia \text{ } pestis$) દ્વારા થાય છે.
$4$. ડિપ્થેરિયા: બેક્ટેરિયા ($Corynebacterium \text{ } diphtheriae$) દ્વારા થાય છે.
ન્યુમોનિયા, પ્લેગ અને ડિપ્થેરિયા બેક્ટેરિયા દ્વારા થતા રોગો છે, જ્યારે સામાન્ય શરદી વાયરસ દ્વારા થાય છે, તેથી સામાન્ય શરદી અસંગત છે.

(C) 'માનવ સ્વાસ્થ્ય અને રોગો' માટેની $NCERT$ પાઠ્યપુસ્તકની આકૃતિઓના આધારે:
$1$. વિકલ્પ '$A$' માટે આપવામાં આવેલી છબી વાસ્તવમાં 'અફીણના પોસ્ત' (Opium poppy) ના છોડની છે.
$2$. વિકલ્પ '$B$' માં દર્શાવેલ રાસાયણિક બંધારણ કેનાબિનોઈડનું છે,મોર્ફિનનું નથી.
$3$. વિકલ્પ '$C$' માં આપવામાં આવેલી છબી 'કેનાબિસ સટાઈવા' (Cannabis sativa) ના પાંદડાની છે.
$4$. વિકલ્પ '$D$' માં આપવામાં આવેલી છબી 'ધતુરાની ફૂલવાળી શાખા' ની છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી માત્ર '$C$' જોડી યોગ્ય રીતે જોડાયેલ છે,જે 'કેનાબિસ સટાઈવા' ના પાંદડા દર્શાવે છે.

(D) ન્યુમોનિયા $Streptococcus \text{ } pneumoniae$ અને $Haemophilus \text{ } influenzae$ જેવા બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે, જે ફેફસાના વાયુકોષ્ઠોને સંક્રમિત કરે છે. તે ચેપગ્રસ્ત વ્યક્તિ દ્વારા મુક્ત થતા ટીપાં દ્વારા અથવા ગ્લાસ અને વાસણો વહેંચવાથી ફેલાય છે.
સામાન્ય શરદી રાઈનોવાયરસ દ્વારા થાય છે અને તે અત્યંત ચેપી છે, જે ચેપગ્રસ્ત વ્યક્તિના ઉધરસ અથવા છીંક દ્વારા નીકળતા ટીપાં અથવા દૂષિત વસ્તુઓ દ્વારા ફેલાય છે.
આ બંને રોગો ચેપગ્રસ્ત વ્યક્તિ દ્વારા હવામાં મુક્ત થતા ટીપાં અથવા એરોસોલ્સ દ્વારા ફેલાતા હોવાથી, તેમને હવા દ્વારા ફેલાતા રોગો ગણવામાં આવે છે.
તેથી, ચેપગ્રસ્ત વ્યક્તિ સાથે નજીકનો સંપર્ક ટાળવો એ બંને માટે જરૂરી નિવારક પગલું છે. આમ, $(A)$ અને $(R)$ બંને સાચા છે, અને $(R)$ એ $(A)$ ની સાચી સમજૂતી છે.

(C) વિધાન $(A)$ સાચું છે: $\text{WHO}$ મુજબ,સ્વાસ્થ્ય એ સંપૂર્ણ શારીરિક,માનસિક અને સામાજિક સુખાકારીની સ્થિતિ છે,માત્ર રોગની ગેરહાજરી નથી.
વિધાન $(B)$ ખોટું છે: રોગકારકો શરીરમાં પ્રવેશે છે,ગુણન પામે છે અને સામાન્ય મહત્વપૂર્ણ પ્રવૃત્તિઓમાં દખલ કરે છે,જેના પરિણામે અંગો અથવા અંગતંત્રને મોર્ફોલોજિકલ અને કાર્યાત્મક નુકસાન થાય છે.
વિધાન $(C)$ ખોટું છે: $\text{Salmonella typhi}$ એ એક રોગકારક બેક્ટેરિયા છે,વાયરસ નથી,જે ટાઈફોઈડ તાવનું કારણ બને છે.
વિધાન $(D)$ સાચું છે: $\text{Plasmodium}$ (મેલેરિયાનો પરોપજીવી) મનુષ્યના યકૃત કોષો અને $\text{RBC}$ (રક્તકણો) માં અલિંગી પ્રજનન કરે છે.
તેથી,વિધાન $(A)$ અને $(D)$ સાચા છે.

(D) અહીં દર્શાવેલ રોગો,$Pneumonia$ (ન્યુમોનિયા) અને $Common$ $cold$ (સામાન્ય શરદી),ચેપી રોગો છે.
ન્યુમોનિયા $Streptococcus$ $pneumoniae$ અને $Haemophilus$ $influenzae$ જેવા બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે,જે સંક્રમિત વ્યક્તિ દ્વારા છોડવામાં આવતા ટીપાં દ્વારા ફેલાય છે.
સામાન્ય શરદી $Rhinoviruses$ દ્વારા થાય છે અને તે ખૂબ જ ચેપી છે,જે સંક્રમિત વ્યક્તિ દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતી વસ્તુઓ જેવી કે પેન,પુસ્તકો,કપ,દરવાજાના હેન્ડલ અથવા કમ્પ્યુટર કીબોર્ડ દ્વારા ફેલાય છે.
તેથી,બંને કિસ્સાઓમાં ચેપ ફેલાતો અટકાવવા માટે સંક્રમિત વ્યક્તિઓ અથવા તેમની વસ્તુઓ સાથેના ગાઢ સંપર્કને ટાળવો જોઈએ.

(A) $1$. ગાંજો એ $Cannabis \text{ } sativa$ વનસ્પતિના પુષ્પવિન્યાસમાંથી મેળવવામાં આવતું કેનાબીનોઇડ છે. તેથી, વિકલ્પ $A$ સાચો છે.
$2$. મનુષ્ય માટે $Plasmodium$ નો ચેપી તબક્કો $Sporozoite$ છે, ગેમેટોસાઇટ નથી. ગેમેટોસાઇટ મચ્છર વાહક માટે ચેપી હોય છે.
$3$. હાથીપગો (ફાઈલેરિયાસિસ) $Wuchereria \text{ } bancrofti$ અને $Wuchereria \text{ } malayi$ દ્વારા થાય છે, $Ascaris$ દ્વારા નહીં. $Ascaris$ એસ્કેરિયાસિસ રોગ ફેલાવે છે.
$4$. થેલેસેમિયા એ ઓટોસોમલ રિસેસિવ રક્ત વિકાર છે, એલોસોમલ (લિંગ-સંલગ્ન) વિકાર નથી.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$1$. સાઇટ્રસ કેન્કર એ બેક્ટેરિયા Xanthomonas citri દ્વારા થતો વનસ્પતિનો રોગ છે $(A-S)$.
$2$. મેલેરિયા એ પ્રજીવ Plasmodium દ્વારા થતો મનુષ્યનો રોગ છે $(B-P)$.
$3$. ઘઉંનો રસ્ટ રોગ એ Puccinia પ્રજાતિની ફૂગ દ્વારા થતો વનસ્પતિનો રોગ છે $(C-Q)$.
$4$. બોવાઇન સ્પોન્જીફોર્મ એન્સેફાલોપથી $(BSE)$, જેને મેડ કાઉ ડિસીઝ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તે પ્રાયોન્સ દ્વારા થાય છે $(D-T)$.
તેથી, સાચી જોડ $A-S, B-P, C-Q, D-T$ છે.

(D) અણુ $(a)$ એ મોર્ફિનનું રાસાયણિક બંધારણ દર્શાવે છે. મોર્ફિન એ અફીણના છોડ,પેપાવર સોમનીફેરમ (Papaver somniferum) ના લેટેક્સમાંથી મેળવવામાં આવતો આલ્કલોઇડ છે. તે એક શક્તિશાળી શામક અને પીડાનાશક તરીકે કાર્ય કરે છે,જે સર્જરી કરાવનાર દર્દીઓ માટે ખૂબ ઉપયોગી છે.
અણુ $(b)$ એ કેનાબીનોઇડનું રાસાયણિક બંધારણ દર્શાવે છે. કેનાબીનોઇડ્સ એ રસાયણોનો એક સમૂહ છે જે મુખ્યત્વે મગજમાં હાજર કેનાબીનોઇડ રીસેપ્ટર્સ સાથે ક્રિયાપ્રતિક્રિયા કરે છે. તે કેનાબિસ સેટાઇવા (Cannabis sativa) છોડના પુષ્પવિન્યાસમાંથી મેળવવામાં આવે છે. તેઓ શરીરની રુધિરાભિસરણ તંત્ર પરની અસરો માટે જાણીતા છે અને ઘણીવાર તેમની આભાસી અસરો માટે તેનો દુરુપયોગ થાય છે.
વિકલ્પોની સરખામણી કરતા: વિકલ્પ $(d)$ મોર્ફિનના સ્ત્રોત અને ઉપયોગનું સાચું વર્ણન કરે છે.

(D) સાચી જોડી $i$ અને $iv$ છે.
$i$. હાથીપગો (ફાઈલેરિયાસિસ) એ $Wuchereria \text{ } bancrofti$ દ્વારા થાય છે, જે વર્ષો સુધી રહેતા અંગોમાં, સામાન્ય રીતે નીચેના અંગોની લસિકા વાહિનીઓમાં લાંબા ગાળાની બળતરા પેદા કરે છે, જેનાથી સોજો આવે છે.
$ii$. મેલેરિયામાં ચક્રીય તીવ્ર તાવ, ઠંડી અને પરસેવો થાય છે, ત્વચા પર વલયો પડતા નથી.
$iii$. ડર્મેટોફાઈટોસિસ (દાદ) એ ફૂગનો ચેપ છે જે ત્વચા, નખ અને ખોપરી ઉપરની ચામડી પર સૂકા, ભીંગડાંવાળા જખમ દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે, જેની સાથે તીવ્ર ખંજવાળ આવે છે.
$iv$. ન્યુમોનિયા $Streptococcus \text{ } pneumoniae$ અને $Haemophilus \text{ } influenzae$ દ્વારા થાય છે, જે ફેફસાના વાયુકોષ્ઠોને સંક્રમિત કરે છે, જેનાથી પ્રવાહી એકઠું થાય છે, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ (Dyspnea) થાય છે અને પીળા કે લીલાશ પડતા કફ સાથે ઉધરસ આવે છે.

(D) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$i$. મેલેરિયાની સારવાર ક્વિનાઈન $(b)$ દ્વારા કરવામાં આવે છે.
$ii$. અમીબાયાસિસની સારવાર મેટ્રોનિડાઝોલ $(c)$ દ્વારા કરવામાં આવે છે.
$iii$. ફાઈલેરિયાસિસની સારવાર ડાયઈથાઈલ કાર્બામાઝિન સાઈટ્રેટ $(d)$ દ્વારા કરવામાં આવે છે.
$iv$. ટાઈફોઈડની સારવાર ક્લોરોમાયસેટિન $(a)$ દ્વારા કરવામાં આવે છે.
તેથી,સાચી જોડ $i-b, ii-c, iii-d, iv-a$ છે.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$i$. બુલિમિયા: આ એક ખાવાની વિકૃતિ છે જે અતિશય ખોરાક લેવાની (ખોરાકનું અતિશય સેવન) ઘટનાઓ દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે.
$ii$. એનોરેક્સિયા નર્વોસા: આ એક ખાવાની વિકૃતિ છે જેમાં વજન વધવાનો તીવ્ર ડર અને ખોરાક પ્રત્યે ભાવનાત્મક અણગમો હોય છે,જે ભૂખમરા તરફ દોરી જાય છે.
$iii$. એમનેસિયા: આ યાદશક્તિના આંશિક અથવા સંપૂર્ણ નુકસાનને દર્શાવે છે.
$iv$. ડિપ્રેશન: આ એક માનસિક સ્વાસ્થ્ય વિકૃતિ છે જે જીવનમાં સતત ઉદાસી,નિરાશા અને નિષ્ક્રિયતાની લાગણીઓ દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે.
તેથી,સાચી જોડ $i-b, ii-d, iii-a, iv-c$ છે.

(C) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$i$. હાથીપગો (Elephantiasis) એ Wuchereria bancrofti દ્વારા થાય છે,જે એક સૂત્રકૃમિ પરોપજીવી $(b)$ છે.
$ii$. ટાઈફોઈડ એ Salmonella typhi દ્વારા થાય છે,જે ગ્રામ-નેગેટિવ બેક્ટેરિયા $(c)$ છે.
$iii$. ડર્મેટોફાઈટોસિસ (દાદ) એ Microsporum,Trichophyton અને Epidermophyton જેવી ફૂગ $(e)$ દ્વારા થાય છે.
$iv$. ડેન્ગ્યુ એ ડેન્ગ્યુ વાયરસ $(a)$ દ્વારા થાય છે.
$v$. મેલેરિયા એ Plasmodium દ્વારા થાય છે,જે એક આદિજીવ (Protist) $(d)$ છે.
તેથી,સાચી જોડ $i-b, ii-c, iii-e, iv-a, v-d$ છે.

(A) બુલિમિયા નર્વોસા (Bulimia nervosa) એ ખાવાની વિકૃતિ છે જે બિન્જ ઈટિંગ (ખોરાકનું અતિશય સેવન) ના એપિસોડ દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે,ત્યારબાદ સ્વ-પ્રેરિત ઉલટી,ઉપવાસ અથવા વધુ પડતી કસરત જેવી વળતરયુક્ત વર્તણૂકો કરવામાં આવે છે. તે ઘણીવાર માનસિક તણાવ સાથે સંકળાયેલું છે અને તેને માનસિક સ્વાસ્થ્યની સ્થિતિ માનવામાં આવે છે.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$(i)$ Salmonella typhi ટાઈફોઈડ તાવનું કારણ બને છે $(q)$.
(ii) Plasmodium એ મેલેરિયા માટે જવાબદાર પરોપજીવી છે $(p)$.
(iii) Entamoeba histolytica અમીબાયાસિસ રોગ ફેલાવે છે $(s)$.
(iv) Epidermophyton એ ફૂગ છે જે દાદ (Ringworm) ફેલાવે છે $(r)$.
તેથી,સાચી જોડ (i - q),(ii - p),(iii - s),(iv - r) છે. સાચો વિકલ્પ $A$ છે.

(A) $HIV$ મચ્છર કરડવાથી ફેલાતો નથી. $HIV$ ફક્ત નીચેની રીતે ફેલાય છે:
$1$. સંક્રમિત વ્યક્તિ સાથે જાતીય સંપર્ક દ્વારા.
$2$. દૂષિત રુધિર અથવા રુધિરની બનાવટોના ચઢાવવાથી.
$3$. સંક્રમિત સોય અથવા સિરીંજનો ઉપયોગ કરવાથી.
$4$. સંક્રમિત માતાથી તેના બાળકને જરાયુ દ્વારા અથવા જન્મ સમયે.
તેથી,'$HIV$ મચ્છર કરડવાથી ફેલાય છે' તે વિધાન ખોટું છે.

(C) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$1$. $Haemophilus$ $influenzae$ ન્યુમોનિયા $(r)$ પ્રેરે છે.
$2$. $Entamoeba$ $histolytica$ અમીબાયાસિસ $(s)$ પ્રેરે છે.
$3$. $Plasmodium$ $falciparum$ મેલિગ્નન્ટ મેલેરિયા $(p)$ પ્રેરે છે.
$4$. $Wuchereria$ $bancrofti$ હાથીપગો $(q)$ પ્રેરે છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $1-r, 2-s, 3-p, 4-q$ છે.

(B) એ સાચી જોડ છે.

રોગ	રોગકારક	મુખ્ય અંગ
દાદ (Ringworm)	ફૂગ	ત્વચા

$1$. દાદ એ એક સામાન્ય ફૂગનો ચેપ છે જે $Microsporum$,$Trichophyton$ અને $Epidermophyton$ જેવી પ્રજાતિઓ દ્વારા થાય છે. તે મુખ્યત્વે ત્વચા,નખ અને ખોપરી ઉપરની ચામડીને અસર કરે છે.
$2$. મરડો $Entamoeba$ $histolytica$ (પ્રજીવ) દ્વારા થાય છે અને તે મોટા આંતરડાને અસર કરે છે,યકૃતને નહીં.
$3$. ટાઈફોઈડ $Salmonella$ $typhi$ (બેક્ટેરિયા) દ્વારા થાય છે અને તે નાના આંતરડાને અસર કરે છે,ફેફસાંને નહીં.
$4$. ફાઈલેરિયાસિસ $Wuchereria$ $bancrofti$ (ફાઈલેરિયલ કૃમિ) દ્વારા થાય છે અને તે સામાન્ય રીતે નીચેના અંગોની લસિકા વાહિનીઓને અસર કરે છે,નાના આંતરડાને નહીં.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$1$. $(A)$ હેપેટાઇટિસ $B$ ની રસી યીસ્ટ કોષોમાં રિકોમ્બિનન્ટ $DNA$ ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરીને બનાવવામાં આવે છે. તેથી,$(A-s)$.
$2$. $(B)$ પૂર્વ-નિર્મિત એન્ટિબોડીઝ નિષ્ક્રિય પ્રતિકારકતા (passive immunity) માટે આપવામાં આવે છે,જેમ કે સાપના ઝેરની સારવારમાં. તેથી,$(B-q)$.
$3$. $(C)$ કોલોસ્ટ્રમ,જે સ્તનપાનના શરૂઆતના દિવસોમાં માતા દ્વારા સ્ત્રવતું પીળાશ પડતું પ્રવાહી છે,તે $IgA$ એન્ટિબોડીઝથી ભરપૂર હોય છે. તેથી,$(C-p)$.
$4$. $(D)$ $PMNL$ (પોલીમોર્ફોન્યુક્લિયર લ્યુકોસાઇટ્સ) એ જન્મજાત રોગપ્રતિકારક કોષોનો એક પ્રકાર છે,જે ખાસ કરીને ન્યુટ્રોફિલ્સ છે. તેથી,$(D-r)$.
આમ,સાચો ક્રમ $A-s, B-q, C-p, D-r$ છે.