Gujarati

Odds in favor and odds against, Addition theorem on probability Questions in Gujarati

Class 11 Mathematics · Probability · Odds in favor and odds against, Addition theorem on probability

127+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 49 of 127 questions in Gujarati

1
EasyMCQ
જો $P(A) = 2/3$,$P(B) = 1/2$ અને $P(A \cup B) = 5/6$ હોય,તો ઘટનાઓ $A$ અને $B$ કેવી છે?
A
પરસ્પર નિવારક
B
સ્વતંત્ર તેમજ પરસ્પર નિઃશેષ
C
સ્વતંત્ર
D
માત્ર $A$ પર આધારિત

Solution

(C) સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $\frac{5}{6} = \frac{2}{3} + \frac{1}{2} - P(A \cap B)$.
સરવાળો કરતા: $\frac{2}{3} + \frac{1}{2} = \frac{4+3}{6} = \frac{7}{6}$.
આમ,$\frac{5}{6} = \frac{7}{6} - P(A \cap B)$,જે સૂચવે છે કે $P(A \cap B) = \frac{7}{6} - \frac{5}{6} = \frac{2}{6} = \frac{1}{3}$.
અહીં $P(A \cap B) \neq 0$ હોવાથી,ઘટનાઓ પરસ્પર નિવારક નથી.
હવે,સ્વતંત્રતા માટે તપાસતા: $P(A) \times P(B) = \frac{2}{3} \times \frac{1}{2} = \frac{1}{3}$.
$P(A \cap B) = P(A) \times P(B) = \frac{1}{3}$ હોવાથી,ઘટનાઓ $A$ અને $B$ સ્વતંત્ર છે.
2
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ હોય,તો $P(A \cup B)$ નું મૂલ્ય શું થાય?
A
$0$
B
$P(A) + P(B)$
C
$1$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ ને પરસ્પર નિવારક કહેવાય છે જો તેઓ એકસાથે ન બની શકે,જેનો અર્થ છે કે $A \cap B = \phi$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેય મુજબ,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
કારણ કે $A$ અને $B$ પરસ્પર નિવારક છે,તેથી $P(A \cap B) = 0$.
તેથી,$P(A \cup B) = P(A) + P(B)$.
3
EasyMCQ
$52$ પત્તાના પેકમાંથી એક પત્તું ખેંચવામાં આવે છે. તે રાજા અથવા ચોકટનું હોવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{26}$
B
$\frac{3}{26}$
C
$\frac{4}{13}$
D
$\frac{3}{13}$

Solution

(C) કુલ પત્તાની સંખ્યા $n(S) = 52$ છે.
ધારો કે $A$ એ પત્તું રાજા હોવાની ઘટના છે અને $B$ એ પત્તું ચોકટનું હોવાની ઘટના છે.
રાજાઓની સંખ્યા $n(A) = 4$ છે.
ચોકટના પત્તાની સંખ્યા $n(B) = 13$ છે.
ચોકટનો રાજા બંનેમાં સામાન્ય છે,તેથી $n(A \cap B) = 1$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
$P(A \cup B) = \frac{4}{52} + \frac{13}{52} - \frac{1}{52} = \frac{16}{52}$.
અપૂર્ણાંકનું સાદું રૂપ આપતા: $\frac{16}{52} = \frac{4}{13}$.
4
MediumMCQ
લીપ વર્ષમાં $53$ શુક્રવાર અથવા $53$ શનિવાર હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{2}{7}$
B
$\frac{3}{7}$
C
$\frac{4}{7}$
D
$\frac{1}{7}$

Solution

(B) લીપ વર્ષમાં $366$ દિવસ હોય છે,જેમાં $52$ અઠવાડિયા અને $2$ વધારાના દિવસો હોય છે.
આ $2$ દિવસો માટે શક્ય સંયોજનો: (રવિવાર,સોમવાર),(સોમવાર,મંગળવાર),(મંગળવાર,બુધવાર),(બુધવાર,ગુરુવાર),(ગુરુવાર,શુક્રવાર),(શુક્રવાર,શનિવાર),અને (શનિવાર,રવિવાર).
કુલ $7$ શક્ય પરિણામો છે.
ધારો કે $A$ એ $53$ શુક્રવાર હોવાની ઘટના છે અને $B$ એ $53$ શનિવાર હોવાની ઘટના છે.
$P(A) = \frac{2}{7}$ (કારણ કે શુક્રવાર (ગુરુવાર,શુક્રવાર) અને (શુક્રવાર,શનિવાર) માં આવે છે).
$P(B) = \frac{2}{7}$ (કારણ કે શનિવાર (શુક્રવાર,શનિવાર) અને (શનિવાર,રવિવાર) માં આવે છે).
$P(A \cap B) = \frac{1}{7}$ (કારણ કે (શુક્રવાર,શનિવાર) એકમાત્ર સામાન્ય પરિણામ છે).
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેય મુજબ,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
$P(A \cup B) = \frac{2}{7} + \frac{2}{7} - \frac{1}{7} = \frac{3}{7}$.
5
MediumMCQ
$A$ સાચું બોલે તેની સંભાવના $\frac{4}{5}$ છે,જ્યારે $B$ સાચું બોલે તેની સંભાવના $\frac{3}{4}$ છે. જ્યારે તેમને કોઈ હકીકત વિશે બોલવાનું કહેવામાં આવે ત્યારે તેઓ એકબીજાનો વિરોધાભાસ કરે તેની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{4}{5}$
B
$\frac{1}{5}$
C
$\frac{7}{20}$
D
$\frac{3}{20}$

Solution

(C) ધારો કે $P(A)$ એ $A$ સાચું બોલે તેની સંભાવના છે અને $P(B)$ એ $B$ સાચું બોલે તેની સંભાવના છે.
આપેલ છે: $P(A) = \frac{4}{5}$ અને $P(B) = \frac{3}{4}$.
તેથી,$A$ ખોટું બોલે તેની સંભાવના $P(\bar{A}) = 1 - \frac{4}{5} = \frac{1}{5}$ છે.
$B$ ખોટું બોલે તેની સંભાવના $P(\bar{B}) = 1 - \frac{3}{4} = \frac{1}{4}$ છે.
તેઓ એકબીજાનો વિરોધાભાસ ત્યારે કરે જો ($A$ સાચું બોલે અને $B$ ખોટું બોલે) અથવા ($A$ ખોટું બોલે અને $B$ સાચું બોલે).
જરૂરી સંભાવના $= P(A) \times P(\bar{B}) + P(\bar{A}) \times P(B)$.
$= (\frac{4}{5} \times \frac{1}{4}) + (\frac{1}{5} \times \frac{3}{4})$.
$= \frac{4}{20} + \frac{3}{20} = \frac{7}{20}$.
6
EasyMCQ
જો કોઈ ઘટનાની વિરુદ્ધની બાજી $2 : 3$ હોય,તો તેના ઘટવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{5}$
B
$\frac{2}{5}$
C
$\frac{3}{5}$
D
$1$

Solution

(C) આપેલ છે કે ઘટનાની વિરુદ્ધની બાજી $2 : 3$ છે.
આનો અર્થ એ છે કે પ્રતિકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $2$ છે અને અનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $3$ છે.
કુલ પરિણામો = $2 + 3 = 5$.
ઘટના ઘટવાની સંભાવના એ અનુકૂળ પરિણામો અને કુલ પરિણામોનો ગુણોત્તર છે.
સંભાવના $P(E) = \frac{\text{અનુકૂળ પરિણામો}}{\text{કુલ પરિણામો}} = \frac{3}{5}$.
7
EasyMCQ
જો કોઈ ઘટનાની તરફેણમાં મતભેદ (odds) $3 : 5$ હોય,તો તે ઘટના ન બનવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{3}{5}$
B
$\frac{5}{3}$
C
$\frac{3}{8}$
D
$\frac{5}{8}$

Solution

(D) આપેલ છે કે ઘટનાની તરફેણમાં મતભેદ $3 : 5$ છે.
ધારો કે સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $3x$ છે અને પ્રતિકૂળ પરિણામોની સંખ્યા $5x$ છે.
કુલ પરિણામોની સંખ્યા $3x + 5x = 8x$ છે.
ઘટના બનવાની સંભાવના $P(E) = \frac{3x}{8x} = \frac{3}{8}$ છે.
ઘટના ન બનવાની સંભાવના $P(E') = 1 - P(E) = 1 - \frac{3}{8} = \frac{5}{8}$ થાય.
8
EasyMCQ
$52$ પત્તાના પેકમાંથી એક પત્તું ખેંચવામાં આવે છે. એક જુગારી શરત લગાવે છે કે તે કાળીનું પત્તું (spade) અથવા એક્કો (ace) છે. તેની આ શરત જીતવાની વિરુદ્ધમાં મત (odds against) શું છે?
A
$17:52$
B
$52:17$
C
$9:4$
D
$5:8$

Solution

(C) કુલ પત્તાની સંખ્યા = $52$.
કાળીના પત્તાની સંખ્યા = $13$.
એક્કાની સંખ્યા = $4$.
એક પત્તું કાળીનો એક્કો હોવાથી,સાનુકૂળ પરિણામોની સંખ્યા (કાળી અથવા એક્કો) = $13 + 4 - 1 = 16$.
જીતવાની સંભાવના $P(E) = \frac{16}{52} = \frac{4}{13}$.
હારવાની સંભાવના $P(E') = 1 - \frac{4}{13} = \frac{9}{13}$.
જીતવાની તરફેણમાં મત = $P(E) : P(E') = \frac{4}{13} : \frac{9}{13} = 4 : 9$.
જીતવાની વિરુદ્ધમાં મત = $P(E') : P(E) = 9 : 4$.
9
EasyMCQ
એક ઘટનાની તરફેણમાં મતભેદ (odds in favour) $4 : 5$ છે,તો તે ઘટના બનવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{5}$
B
$\frac{4}{5}$
C
$\frac{4}{9}$
D
$\frac{5}{9}$

Solution

(C) ઘટનાની તરફેણમાં મતભેદ $a : b = 4 : 5$ આપેલ છે.
ઘટના બનવાની સંભાવના $P(E)$ શોધવાનું સૂત્ર $P(E) = \frac{a}{a + b}$ છે.
કિંમતો મૂકતા,$P(E) = \frac{4}{4 + 5} = \frac{4}{9}$ મળે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
10
EasyMCQ
એક ઘટના માટે,તેની વિરુદ્ધની બાજી (odds against) $6 : 5$ છે. તો તે ઘટના ન બનવાની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{5}{6}$
B
$\frac{6}{11}$
C
$\frac{5}{11}$
D
$\frac{1}{6}$

Solution

(B) આપેલ છે કે ઘટનાની વિરુદ્ધની બાજી $a : b = 6 : 5$ છે.
જો ઘટનાની વિરુદ્ધની બાજી $a : b$ હોય,તો ઘટના ન બનવાની સંભાવના $P(E') = \frac{a}{a + b}$ દ્વારા મળે છે.
અહીં,$a = 6$ અને $b = 5$ છે.
તેથી,ઘટના ન બનવાની સંભાવના $P(E') = \frac{6}{6 + 5} = \frac{6}{11}$ થાય.
11
MediumMCQ
એક ઘોડદોડમાં ત્રણ ઘોડાઓની જીતવાની શક્યતા (odds in favour) $1:2$,$1:3$ અને $1:4$ છે. કોઈ એક ઘોડો રેસ જીતે તેની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{37}{60}$
B
$\frac{47}{60}$
C
$\frac{1}{4}$
D
$\frac{3}{4}$

Solution

(B) ત્રણ ઘોડાઓની જીતવાની શક્યતા (odds in favour) $1:2$,$1:3$ અને $1:4$ છે.
તેથી,ત્રણેય ઘોડાઓની જીતવાની સંભાવનાઓ $P(A) = \frac{1}{1+2} = \frac{1}{3}$,$P(B) = \frac{1}{1+3} = \frac{1}{4}$ અને $P(C) = \frac{1}{1+4} = \frac{1}{5}$ છે.
આ પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ હોવાથી,કોઈ એક ઘોડો રેસ જીતે તેની સંભાવના તેમની વ્યક્તિગત સંભાવનાઓનો સરવાળો છે:
$P = \frac{1}{3} + \frac{1}{4} + \frac{1}{5} = \frac{20 + 15 + 12}{60} = \frac{47}{60}$.
12
MediumMCQ
એક ચોક્કસ ઘટનાની વિરુદ્ધમાં મત $5 : 2$ છે અને બીજી ઘટનાની તરફેણમાં મત $6 : 5$ છે. જો બંને ઘટનાઓ સ્વતંત્ર હોય,તો ઓછામાં ઓછી એક ઘટના બને તેની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{50}{77}$
B
$\frac{52}{77}$
C
$\frac{25}{88}$
D
$\frac{63}{88}$

Solution

(B) ધારો કે $A$ અને $B$ બે સ્વતંત્ર ઘટનાઓ છે.
$A$ ની વિરુદ્ધમાં મત $5 : 2$ છે,તેથી $A$ બનવાની સંભાવના $P(A) = \frac{2}{5 + 2} = \frac{2}{7}$ છે.
આમ,$P(\bar{A}) = 1 - \frac{2}{7} = \frac{5}{7}$.
$B$ ની તરફેણમાં મત $6 : 5$ છે,તેથી $B$ બનવાની સંભાવના $P(B) = \frac{6}{6 + 5} = \frac{6}{11}$ છે.
આમ,$P(\bar{B}) = 1 - \frac{6}{11} = \frac{5}{11}$.
ઓછામાં ઓછી એક ઘટના બને તેની સંભાવના $P(A \cup B) = 1 - P(\bar{A}) \times P(\bar{B})$ છે.
$P(A \cup B) = 1 - (\frac{5}{7} \times \frac{5}{11}) = 1 - \frac{25}{77} = \frac{77 - 25}{77} = \frac{52}{77}$.
13
MediumMCQ
જો ત્રણ વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા પ્રશ્ન ઉકેલવા સામેની વિરુદ્ધની બાજી (odds against) અનુક્રમે $2:1$,$5:2$ અને $5:3$ હોય,તો પ્રશ્ન માત્ર એક જ વિદ્યાર્થી દ્વારા ઉકેલાય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{31}{56}$
B
$\frac{24}{56}$
C
$\frac{25}{56}$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(C) ધારો કે $A, B, C$ એ ત્રણ વિદ્યાર્થીઓ દ્વારા પ્રશ્ન ઉકેલવાની ઘટનાઓ છે.
આપેલ વિરુદ્ધની બાજી $2:1, 5:2, 5:3$ છે.
તેથી,પ્રશ્ન ઉકેલવાની સંભાવનાઓ:
$P(A) = \frac{1}{1+2} = \frac{1}{3}$,$P(\bar{A}) = \frac{2}{3}$
$P(B) = \frac{2}{2+5} = \frac{2}{7}$,$P(\bar{B}) = \frac{5}{7}$
$P(C) = \frac{3}{3+5} = \frac{3}{8}$,$P(\bar{C}) = \frac{5}{8}$
માત્ર એક જ વિદ્યાર્થી દ્વારા પ્રશ્ન ઉકેલાય તેની સંભાવના:
$P = P(A \cap \bar{B} \cap \bar{C}) + P(\bar{A} \cap B \cap \bar{C}) + P(\bar{A} \cap \bar{B} \cap C)$
$P = (\frac{1}{3} \times \frac{5}{7} \times \frac{5}{8}) + (\frac{2}{3} \times \frac{2}{7} \times \frac{5}{8}) + (\frac{2}{3} \times \frac{5}{7} \times \frac{3}{8})$
$P = \frac{25}{168} + \frac{20}{168} + \frac{30}{168}$
$P = \frac{75}{168} = \frac{25}{56}$.
14
MediumMCQ
ત્રણ જહાજો $A, B$ અને $C$ ઇંગ્લેન્ડથી ભારત જાય છે. જો તેમના સુરક્ષિત રીતે પહોંચવાનો ગુણોત્તર અનુક્રમે $2 : 5, 3 : 7$ અને $6 : 11$ હોય,તો બધા જહાજો સુરક્ષિત રીતે પહોંચે તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{18}{595}$
B
$\frac{6}{17}$
C
$\frac{3}{10}$
D
$\frac{2}{7}$

Solution

(A) જહાજો $A, B$ અને $C$ ના સુરક્ષિત રીતે પહોંચવાની સંભાવનાઓ આપેલા ગુણોત્તર પરથી ગણવામાં આવે છે.
જહાજ $A$ માટે,સંભાવના $P(A) = \frac{2}{2 + 5} = \frac{2}{7}$ છે.
જહાજ $B$ માટે,સંભાવના $P(B) = \frac{3}{3 + 7} = \frac{3}{10}$ છે.
જહાજ $C$ માટે,સંભાવના $P(C) = \frac{6}{6 + 11} = \frac{6}{17}$ છે.
ઘટનાઓ સ્વતંત્ર હોવાથી,બધા જહાજો સુરક્ષિત રીતે પહોંચે તેની સંભાવના $P(A \cap B \cap C) = P(A) \times P(B) \times P(C)$ થશે.
$P(A \cap B \cap C) = \frac{2}{7} \times \frac{3}{10} \times \frac{6}{17} = \frac{36}{1190} = \frac{18}{595}$.
15
EasyMCQ
$23$ વ્યક્તિઓની એક પાર્ટી ગોળ ટેબલ પર બેસે છે. બે ચોક્કસ વ્યક્તિઓ સાથે ન બેસે તેની વિરુદ્ધની સંભાવના (odds against) કેટલી છે?
A
$10:1$
B
$1:11$
C
$9:10$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(A) $23$ વ્યક્તિઓને ગોળ ટેબલ પર બેસાડવાની કુલ રીતો $(23-1)! = 22!$ છે.
બે ચોક્કસ વ્યક્તિઓ સાથે બેસે તે માટે,આપણે તેમને એક એકમ તરીકે ગણીએ છીએ. હવે આપણી પાસે ગોળ ટેબલ પર ગોઠવવા માટે $22$ એકમો છે,જે $(22-1)! = 21!$ રીતે કરી શકાય છે. તે બે વ્યક્તિઓ પોતાની વચ્ચે $2!$ રીતે ગોઠવાઈ શકે છે.
તેથી,તેઓ સાથે બેસે તે માટેની સાનુકૂળ રીતો $21! \times 2!$ છે.
તેઓ સાથે બેસે તેની સંભાવના $P = \frac{21! \times 2!}{22!} = \frac{2}{22} = \frac{1}{11}$ છે.
તેઓ સાથે ન બેસે તેની સંભાવના $1 - \frac{1}{11} = \frac{10}{11}$ છે.
તેઓ સાથે ન બેસે તેની વિરુદ્ધની સંભાવના (odds against) $\frac{10}{11} : \frac{1}{11} = 10 : 1$ છે.
16
EasyMCQ
ત્રણ પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓની સંભાવનાઓ $\frac{2}{3}$,$\frac{1}{4}$ અને $\frac{1}{6}$ છે. આ વિધાન:
A
$1$
B
ખોટું છે
C
બંનેમાંથી કોઈ પણ હોઈ શકે
D
ખબર નથી

Solution

(B) પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ $A, B$,અને $C$ માટે,તેમની સંભાવનાઓનો સરવાળો $1$ કરતા ઓછો અથવા તેના જેટલો હોવો જોઈએ.
સરવાળો ગણો: $P(A \cup B \cup C) = P(A) + P(B) + P(C) = \frac{2}{3} + \frac{1}{4} + \frac{1}{6}$.
છેદ સમાન કરતા: $\frac{8}{12} + \frac{3}{12} + \frac{2}{12} = \frac{13}{12}$.
કારણ કે $\frac{13}{12} > 1$,આપેલી સંભાવનાઓ પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ દર્શાવી શકતી નથી.
તેથી,વિધાન ખોટું છે.
17
EasyMCQ
જો $A$ અને $B$ બે એવી ઘટનાઓ હોય કે જેથી $P(A) = 0.4$,$P(A \cup B) = 0.7$ અને $P(A \cap B) = 0.2$ હોય,તો $P(B) = $
A
$0.1$
B
$0.3$
C
$0.5$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(C) સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
આપેલ કિંમતો $P(A) = 0.4$,$P(A \cup B) = 0.7$,અને $P(A \cap B) = 0.2$ છે.
આ કિંમતો સૂત્રમાં મૂકતા:
$0.7 = 0.4 + P(B) - 0.2$
$0.7 = 0.2 + P(B)$
$P(B) = 0.7 - 0.2 = 0.5$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
18
EasyMCQ
ધારો કે $A, B, C$ એવી ઘટનાઓ છે કે જેથી $P(A) = P(B) = P(C) = \frac{1}{4}$,$P(AB) = P(CB) = 0$,અને $P(AC) = \frac{1}{8}$ થાય. તો $P(A \cup B)$ શોધો.
A
$0.125$
B
$0.25$
C
$0.375$
D
$0.5$

Solution

(D) બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ ના યોગની સંભાવના સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેય દ્વારા આપવામાં આવે છે:
$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$
આપેલ છે કે $P(A) = \frac{1}{4}$,$P(B) = \frac{1}{4}$,અને $P(AB) = 0$:
$P(A \cup B) = \frac{1}{4} + \frac{1}{4} - 0$
$P(A \cup B) = \frac{2}{4} = \frac{1}{2} = 0.5$
આમ,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
19
EasyMCQ
$52$ પત્તાના પેકમાંથી એક પત્તું યાદચ્છિક રીતે ખેંચવામાં આવે છે. આ પત્તું લાલ રંગનું અથવા રાણી હોવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{13}$
B
$\frac{1}{26}$
C
$\frac{1}{2}$
D
$\frac{7}{13}$

Solution

(D) કુલ પત્તાની સંખ્યા = $52$.
ધારો કે $A$ એ લાલ પત્તું ખેંચવાની ઘટના છે અને $B$ એ રાણી ખેંચવાની ઘટના છે.
લાલ પત્તાની સંખ્યા $n(A) = 26$.
રાણીની સંખ્યા $n(B) = 4$.
લાલ રાણીની સંખ્યા $n(A \cap B) = 2$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
$P(A \cup B) = \frac{26}{52} + \frac{4}{52} - \frac{2}{52}$.
$P(A \cup B) = \frac{28}{52} = \frac{7}{13}$.
20
MediumMCQ
જો પરીક્ષામાં $X$ ના નાપાસ થવાની સંભાવના $0.3$ હોય અને $Y$ માટે તે $0.2$ હોય,તો $X$ અથવા $Y$ માંથી કોઈ પણ એક પરીક્ષામાં નાપાસ થાય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$0.5$
B
$0.44$
C
$0.6$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) આપેલ છે કે,$P(X) = 0.3$ અને $P(Y) = 0.2$.
ઘટનાઓ સ્વતંત્ર હોવાથી,$X$ અને $Y$ બંને નાપાસ થાય તેની સંભાવના $P(X \cap Y) = P(X) \times P(Y) = 0.3 \times 0.2 = 0.06$ થાય.
$X$ અથવા $Y$ માંથી કોઈ પણ એક નાપાસ થાય તેની સંભાવના સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેય દ્વારા મળે છે:
$P(X \cup Y) = P(X) + P(Y) - P(X \cap Y)$
કિંમતો મૂકતા:
$P(X \cup Y) = 0.3 + 0.2 - 0.06 = 0.44$.
21
MediumMCQ
જો $P(A) = 0.4$,$P(B) = x$,$P(A \cup B) = 0.7$ અને ઘટનાઓ $A$ અને $B$ નિરપેક્ષ હોય,તો $x =$
A
$1/3$
B
$1/2$
C
$2/3$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) આપેલ છે કે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ નિરપેક્ષ છે,તેથી $P(A \cap B) = P(A) \times P(B) = 0.4x$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $0.7 = 0.4 + x - 0.4x$.
$0.7 - 0.4 = x(1 - 0.4)$.
$0.3 = 0.6x$.
$x = \frac{0.3}{0.6} = \frac{1}{2}$.
22
EasyMCQ
જો $P(A) = 0.4$,$P(B) = x$,$P(A \cup B) = 0.7$ અને ઘટનાઓ $A$ અને $B$ પરસ્પર નિવારક હોય,તો $x = $
A
$3/10$
B
$1/2$
C
$2/5$
D
$1/5$

Solution

(A) ઘટનાઓ $A$ અને $B$ પરસ્પર નિવારક હોવાથી,તેમના છેદની સંભાવના $P(A \cap B) = 0$ થાય.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેય મુજબ,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા,$0.7 = 0.4 + x - 0$.
તેથી,$x = 0.7 - 0.4 = 0.3$.
આમ,$x = 3/10$.
23
EasyMCQ
એક સિક્કાને બે વાર ઉછાળવામાં આવે છે. જો ઘટનાઓ $A$ અને $B$ ને આ રીતે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે: $A = \text{પ્રથમ ઉછાળ પર છાપ}$,$B = \text{બીજા ઉછાળ પર છાપ}$. તો $A \cup B$ ની સંભાવના =
A
$\frac{1}{4}$
B
$\frac{1}{2}$
C
$\frac{1}{8}$
D
$\frac{3}{4}$

Solution

(D) સિક્કાને બે વાર ઉછાળવા માટેનો નિદર્શાવકાશ $S = \{(HH, HT, TH, TT)\}$ છે.
ઘટના $A$ (પ્રથમ ઉછાળ પર છાપ) $= \{(HH, HT)\}$,તેથી $P(A) = \frac{2}{4} = \frac{1}{2}$.
ઘટના $B$ (બીજા ઉછાળ પર છાપ) $= \{(HH, TH)\}$,તેથી $P(B) = \frac{2}{4} = \frac{1}{2}$.
ઘટના $A \cap B$ (બંને ઉછાળ પર છાપ) $= \{(HH)\}$,તેથી $P(A \cap B) = \frac{1}{4}$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા:
$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$
$P(A \cup B) = \frac{1}{2} + \frac{1}{2} - \frac{1}{4} = 1 - \frac{1}{4} = \frac{3}{4}$.
24
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ બે પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ હોય,તો $P(A \cup B) = $
A
$P(A) + P(B) - P(A \cap B)$
B
$P(A) - P(B)$
C
$P(A) + P(B)$
D
$P(A) + P(B) + P(A \cap B)$

Solution

(C) કોઈપણ બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,સંભાવનાનો સરવાળાનો નિયમ જણાવે છે કે $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
કારણ કે $A$ અને $B$ પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ છે,તેઓ એકસાથે બની શકતી નથી,જેનો અર્થ છે કે $A \cap B = \emptyset$.
તેથી,$P(A \cap B) = 0$.
આ કિંમત સૂત્રમાં મૂકતા,આપણને $P(A \cup B) = P(A) + P(B)$ મળે છે.
25
EasyMCQ
જો $P(A) = \frac{1}{4}$,$P(B) = \frac{5}{8}$ અને $P(A \cup B) = \frac{3}{4}$ હોય,તો $P(A \cap B) = $
A
$\frac{1}{8}$
B
$0$
C
$\frac{3}{4}$
D
$1$

Solution

(A) અમે સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરીએ છીએ:
$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$\frac{3}{4} = \frac{1}{4} + \frac{5}{8} - P(A \cap B)$
$\frac{6}{8} = \frac{2}{8} + \frac{5}{8} - P(A \cap B)$
$\frac{6}{8} = \frac{7}{8} - P(A \cap B)$
$P(A \cap B) = \frac{7}{8} - \frac{6}{8} = \frac{1}{8}$
26
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ બે સ્વતંત્ર ઘટનાઓ હોય,તો $P(A \cup B) = $
A
$P(A) + P(B) - P(A)P(B)$
B
$P(A) - P(B)$
C
$P(A) + P(B)$
D
$P(A) + P(B) + P(A)P(B)$

Solution

(A) કોઈપણ બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,સંભાવનાનો સરવાળાનો પ્રમેય જણાવે છે કે $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
કારણ કે $A$ અને $B$ સ્વતંત્ર ઘટનાઓ છે,તેથી $P(A \cap B) = P(A)P(B)$.
આ કિંમત સરવાળાના પ્રમેયમાં મૂકતા,આપણને $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A)P(B)$ મળે છે.
27
MediumMCQ
જો પ્રથમ $100$ ધન પૂર્ણાંકોમાંથી એક પૂર્ણાંક યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરવામાં આવે,તો પસંદ કરેલી સંખ્યા $4$ અથવા $6$ નો ગુણક હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{41}{100}$
B
$\frac{33}{100}$
C
$\frac{1}{10}$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) ધારો કે $A$ એ પસંદ કરેલી સંખ્યા $4$ નો ગુણક હોય તેવી ઘટના છે અને $B$ એ પસંદ કરેલી સંખ્યા $6$ નો ગુણક હોય તેવી ઘટના છે.
પ્રથમ $100$ પૂર્ણાંકોમાં $4$ ના ગુણકોની સંખ્યા $\frac{100}{4} = 25$ છે. તેથી,$P(A) = \frac{25}{100}$.
પ્રથમ $100$ પૂર્ણાંકોમાં $6$ ના ગુણકોની સંખ્યા $\lfloor \frac{100}{6} \rfloor = 16$ છે. તેથી,$P(B) = \frac{16}{100}$.
$4$ અને $6$ બંનેના ગુણકો એ $\text{lcm}(4, 6) = 12$ ના ગુણકો છે. પ્રથમ $100$ પૂર્ણાંકોમાં $12$ ના ગુણકોની સંખ્યા $\lfloor \frac{100}{12} \rfloor = 8$ છે. તેથી,$P(A \cap B) = \frac{8}{100}$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા,જરૂરી સંભાવના:
$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$
$P(A \cup B) = \frac{25}{100} + \frac{16}{100} - \frac{8}{100} = \frac{33}{100}$.
28
EasyMCQ
જો ઘોડા $A$ ના રેસ જીતવાની સંભાવના $1/4$ હોય અને તે જ રેસમાં ઘોડા $B$ ના જીતવાની સંભાવના $1/5$ હોય,તો તે બંનેમાંથી કોઈ એક રેસ જીતે તેની સંભાવના કેટલી થાય ($/20$ માં)?
A
$1$
B
$9$
C
$11$
D
$19$

Solution

(B) ધારો કે $P(A)$ એ ઘોડા $A$ ના જીતવાની સંભાવના છે અને $P(B)$ એ ઘોડા $B$ ના જીતવાની સંભાવના છે.
આપેલ છે કે $P(A) = 1/4$ અને $P(B) = 1/5$.
કારણ કે રેસમાં માત્ર એક જ ઘોડો જીતી શકે છે,તેથી ઘટનાઓ $A$ અને $B$ પરસ્પર નિવારક છે.
તેથી,તે બંનેમાંથી કોઈ એક જીતે તેની સંભાવના $P(A \cup B) = P(A) + P(B)$ દ્વારા મળે છે.
$P(A \cup B) = 1/4 + 1/5 = (5 + 4) / 20 = 9/20$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
29
EasyMCQ
જો $A$ અને $B$ બે ઘટનાઓ એવી હોય કે જેથી $P(A \cup B) = \frac{5}{6}$,$P(A \cap B) = \frac{1}{3}$ અને $P(\bar{B}) = \frac{1}{3}$ હોય,તો $P(A) = $
A
$\frac{1}{4}$
B
$\frac{1}{3}$
C
$\frac{1}{2}$
D
$\frac{2}{3}$

Solution

(C) આપેલ છે કે $P(A \cup B) = \frac{5}{6}$,$P(A \cap B) = \frac{1}{3}$,અને $P(\bar{B}) = \frac{1}{3}$.
$P(B) = 1 - P(\bar{B})$ હોવાથી,$P(B) = 1 - \frac{1}{3} = \frac{2}{3}$ મળે.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેય મુજબ: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{5}{6} = P(A) + \frac{2}{3} - \frac{1}{3}$.
$\frac{5}{6} = P(A) + \frac{1}{3}$.
$P(A) = \frac{5}{6} - \frac{1}{3} = \frac{5-2}{6} = \frac{3}{6} = \frac{1}{2}$.
30
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ બે એવી ઘટનાઓ હોય કે જેથી $P(A \cup B) + P(A \cap B) = \frac{7}{8}$ અને $P(A) = 2P(B)$ હોય,તો $P(A) = $
A
$\frac{7}{12}$
B
$\frac{7}{24}$
C
$\frac{5}{12}$
D
$\frac{17}{24}$

Solution

(A) આપણે જાણીએ છીએ કે કોઈપણ બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેય મુજબ $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
આને ફરીથી ગોઠવતા,આપણને $P(A \cup B) + P(A \cap B) = P(A) + P(B)$ મળે છે.
આપેલ છે કે $P(A \cup B) + P(A \cap B) = \frac{7}{8}$ અને $P(A) = 2P(B)$,જેનો અર્થ છે કે $P(B) = \frac{P(A)}{2}$.
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા: $\frac{7}{8} = P(A) + \frac{P(A)}{2}$.
$\frac{7}{8} = \frac{3P(A)}{2}$.
$P(A) = \frac{7}{8} \times \frac{2}{3} = \frac{14}{24} = \frac{7}{12}$.
31
EasyMCQ
ધારો કે $A$ અને $B$ બે એવી ઘટનાઓ છે કે જેથી $P(A) = 0.3$ અને $P(A \cup B) = 0.8$ થાય. જો $A$ અને $B$ નિરપેક્ષ ઘટનાઓ હોય,તો $P(B) = $
A
$\frac{5}{6}$
B
$\frac{5}{7}$
C
$\frac{3}{5}$
D
$\frac{2}{5}$

Solution

(B) આપેલ છે કે $A$ અને $B$ નિરપેક્ષ ઘટનાઓ છે,તેથી $P(A \cap B) = P(A) \times P(B)$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
ધારો કે $P(B) = x$. આપેલી કિંમતો મૂકતા:
$0.8 = 0.3 + x - (0.3 \times x)$
$0.8 - 0.3 = x - 0.3x$
$0.5 = 0.7x$
$x = \frac{0.5}{0.7} = \frac{5}{7}$.
તેથી,$P(B) = \frac{5}{7}$.
32
DifficultMCQ
બે આપેલ ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,$P(A \cap B)$ શું છે?
A
$P(A) + P(B) - 1$ થી ઓછું નથી
B
$P(A) + P(B)$ થી વધારે નથી
C
$P(A) + P(B) - P(A \cup B)$ ની બરાબર
D
ઉપરોક્ત તમામ

Solution

(D) સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેય મુજબ $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$ છે.
આને ફરીથી ગોઠવતા $P(A \cap B) = P(A) + P(B) - P(A \cup B)$ મળે છે,જે વિકલ્પ $C$ સાથે મેળ ખાય છે.
કારણ કે $0 \leq P(A \cup B) \leq 1$,તેથી $P(A \cup B) \leq 1 \implies P(A) + P(B) - P(A \cap B) \leq 1 \implies P(A \cap B) \geq P(A) + P(B) - 1$,જે વિકલ્પ $A$ સાથે મેળ ખાય છે.
વળી,$P(A \cup B) \geq 0$ હોવાથી,$P(A) + P(B) - P(A \cap B) \geq 0 \implies P(A \cap B) \leq P(A) + P(B)$,જે વિકલ્પ $B$ સાથે મેળ ખાય છે.
આમ,વિકલ્પો $A$,$B$ અને $C$ ત્રણેય ગાણિતિક રીતે સાચા હોવાથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
33
DifficultMCQ
$P(A \cup B) = P(A \cap B)$ જો અને માત્ર જો $P(A)$ અને $P(B)$ વચ્ચેનો સંબંધ હોય
A
$P(A) = P(\bar{A})$
B
$P(A \cap B) = P(A' \cap B')$
C
$P(A) = P(B)$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(C) આપણે જાણીએ છીએ કે સંભાવનાનો સરવાળાનો નિયમ $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$ છે.
આપેલ શરત $P(A \cup B) = P(A \cap B)$ ને સૂત્રમાં મૂકતા:
$P(A \cap B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
પદોને ફરીથી ગોઠવતા,આપણને $2P(A \cap B) = P(A) + P(B)$ મળે છે.
જોકે,$P(A \cup B) = P(A \cap B)$ હોય તેવા કિસ્સામાં,તેનો અર્થ એ થાય છે કે $P(A \setminus B) = 0$ અને $P(B \setminus A) = 0$,જેનો અર્થ છે કે $P(A) = P(A \cap B) = P(B)$.
તેથી,સાચો સંબંધ $P(A) = P(B)$ છે.
34
EasyMCQ
બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ ની સંભાવનાઓ અનુક્રમે $0.25$ અને $0.50$ છે. $A$ અને $B$ બંને એકસાથે બને તેની સંભાવના $0.14$ છે. તો $A$ કે $B$ બંનેમાંથી એક પણ ન બને તેની સંભાવના કેટલી?
A
$0.39$
B
$0.25$
C
$0.904$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(A) આપેલ છે: $P(A) = 0.25$,$P(B) = 0.50$,અને $P(A \cap B) = 0.14$.
આપણે $A$ કે $B$ બંનેમાંથી એક પણ ન બને તેની સંભાવના શોધવાની છે,જે $P(A^c \cap B^c)$ છે.
ડી મોર્ગનના નિયમ મુજબ,$P(A^c \cap B^c) = P((A \cup B)^c) = 1 - P(A \cup B)$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
$P(A \cup B) = 0.25 + 0.50 - 0.14 = 0.61$.
તેથી,$P(A^c \cap B^c) = 1 - 0.61 = 0.39$.
35
EasyMCQ
બાર ટિકિટો પર $1$ થી $12$ નંબર લખેલા છે. એક ટિકિટ યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે,તો તે નંબર $2$ અથવા $3$ વડે વિભાજ્ય હોય તેની સંભાવના કેટલી?
A
$\frac{2}{3}$
B
$\frac{7}{12}$
C
$\frac{5}{6}$
D
$\frac{3}{4}$

Solution

(A) કુલ પરિણામોની સંખ્યા $n(S) = 12$ છે.
ધારો કે $A$ એ $2$ વડે વિભાજ્ય હોય તેવી સંખ્યા મળવાની ઘટના છે. સંખ્યાઓ ${2, 4, 6, 8, 10, 12}$ છે,તેથી $n(A) = 6$.
ધારો કે $B$ એ $3$ વડે વિભાજ્ય હોય તેવી સંખ્યા મળવાની ઘટના છે. સંખ્યાઓ ${3, 6, 9, 12}$ છે,તેથી $n(B) = 4$.
ઘટના $A \cap B$ એ $2$ અને $3$ બંને વડે વિભાજ્ય હોય તેવી સંખ્યાઓ છે (એટલે કે $6$ વડે વિભાજ્ય). સંખ્યાઓ ${6, 12}$ છે,તેથી $n(A \cap B) = 2$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
$P(A \cup B) = \frac{6}{12} + \frac{4}{12} - \frac{2}{12} = \frac{8}{12} = \frac{2}{3}$.
36
MediumMCQ
એક પુરુષ $20$ વર્ષ પછી જીવિત રહેવાની સંભાવના $\frac{3}{5}$ છે અને તેની પત્ની $20$ વર્ષ પછી જીવિત રહેવાની સંભાવના $\frac{2}{3}$ છે. તો $20$ વર્ષ પછી ઓછામાં ઓછું એક વ્યક્તિ જીવિત રહેવાની સંભાવના કેટલી હશે?
A
$\frac{13}{15}$
B
$\frac{7}{15}$
C
$\frac{4}{15}$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(A) ધારો કે $A$ એ ઘટના છે કે પતિ $20$ વર્ષ પછી જીવિત રહેશે અને $B$ એ ઘટના છે કે પત્ની $20$ વર્ષ પછી જીવિત રહેશે.
આપેલ છે કે $P(A) = \frac{3}{5}$ અને $P(B) = \frac{2}{3}$.
$A$ અને $B$ સ્વતંત્ર ઘટનાઓ હોવાથી,ઓછામાં ઓછું એક વ્યક્તિ જીવિત રહેવાની સંભાવના $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$ છે.
$P(A \cap B) = P(A) \times P(B) = \frac{3}{5} \times \frac{2}{3} = \frac{6}{15} = \frac{2}{5}$.
તેથી,$P(A \cup B) = \frac{3}{5} + \frac{2}{3} - \frac{6}{15} = \frac{9 + 10 - 6}{15} = \frac{13}{15}$.
વૈકલ્પિક રીતે,ઓછામાં ઓછું એક વ્યક્તિ જીવિત રહેવાની સંભાવના $1 - P(\text{બંને મૃત્યુ પામે}) = 1 - (1 - P(A))(1 - P(B)) = 1 - (\frac{2}{5} \times \frac{1}{3}) = 1 - \frac{2}{15} = \frac{13}{15}$ છે.
37
EasyMCQ
બે પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે જો $P(A) = 0.45$ અને $P(B) = 0.35$ હોય,તો $P(A \text{ or } B) =$
A
$0.1$
B
$0.25$
C
$0.15$
D
$0.8$

Solution

(D) બે પરસ્પર નિવારક ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,$A$ અથવા $B$ બનવાની સંભાવના સરવાળાના પ્રમેય દ્વારા મળે છે:
$P(A \cup B) = P(A) + P(B)$
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$P(A \cup B) = 0.45 + 0.35 = 0.8$
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
38
MediumMCQ
જો ${A_1}, {A_2}, ..., {A_n}$ કોઈ પણ $n$ ઘટનાઓ હોય,તો:
A
$P({A_1} \cup {A_2} \cup ... \cup {A_n}) = P({A_1}) + P({A_2}) + ... + P({A_n})$
B
$P({A_1} \cup {A_2} \cup ... \cup {A_n}) > P({A_1}) + P({A_2}) + ... + P({A_n})$
C
$P({A_1} \cup {A_2} \cup ... \cup {A_n}) \le P({A_1}) + P({A_2}) + ... + P({A_n})$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(C) કોઈપણ બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,આપણી પાસે સંભાવનાનો સરવાળાનો પ્રમેય છે:
$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$
કારણ કે $P(A \cap B) \ge 0$,તેથી $P(A \cup B) \le P(A) + P(B)$ મળે છે.
ગાણિતિક અનુમાનના સિદ્ધાંત દ્વારા,આ અસમતાને $n$ ઘટનાઓ માટે નીચે મુજબ વ્યાપક બનાવી શકાય છે:
$P\left( \bigcup_{i=1}^{n} A_i \right) \le \sum_{i=1}^{n} P(A_i)$.
39
MediumMCQ
$52$ પત્તાના પેકમાંથી એક પત્તું ખેંચવામાં આવે છે. તે રાણી અથવા લાલ (heart) હોય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{26}$
B
$\frac{3}{26}$
C
$\frac{4}{13}$
D
$\frac{3}{13}$

Solution

(C) ધારો કે $A$ એ રાણી ખેંચવાની ઘટના છે અને $B$ એ લાલ (heart) ખેંચવાની ઘટના છે.
કુલ પત્તાની સંખ્યા = $52$.
રાણીની સંખ્યા $n(A) = 4$,તેથી $P(A) = \frac{4}{52} = \frac{1}{13}$.
લાલના પત્તાની સંખ્યા $n(B) = 13$,તેથી $P(B) = \frac{13}{52} = \frac{1}{4}$.
જે પત્તું રાણી અને લાલ બંને હોય તે લાલની રાણી છે,તેથી $n(A \cap B) = 1$,જેનો અર્થ છે $P(A \cap B) = \frac{1}{52}$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
$P(A \cup B) = \frac{4}{52} + \frac{13}{52} - \frac{1}{52} = \frac{16}{52} = \frac{4}{13}$.
40
MediumMCQ
બે ઘટનાઓ બનવાની સંભાવનાઓ અનુક્રમે $0.21$ અને $0.49$ છે. બંને એકસાથે બને તેની સંભાવના $0.16$ છે. તો બંનેમાંથી એક પણ ઘટના ન બને તેની સંભાવના કેટલી?
A
$0.3$
B
$0.46$
C
$0.14$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) ધારો કે $A$ અને $B$ બે ઘટનાઓ છે.
આપેલ છે કે $P(A) = 0.21$,$P(B) = 0.49$,અને $P(A \cap B) = 0.16$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા:
$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$
$P(A \cup B) = 0.21 + 0.49 - 0.16 = 0.54$.
બંનેમાંથી એક પણ ઘટના ન બને તેની સંભાવના $P(A^c \cap B^c) = 1 - P(A \cup B)$ દ્વારા મળે છે.
$P(A^c \cap B^c) = 1 - 0.54 = 0.46$.
41
DifficultMCQ
ધારો કે $A$ અને $B$ બે સ્વતંત્ર ઘટનાઓ છે. $A$ અને $B$ બંને સાથે બને તેની સંભાવના $1/6$ છે અને બંનેમાંથી કોઈ પણ ન બને તેની સંભાવના $1/3$ છે. $A$ બનવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$0$ અથવા $1$
B
$\frac{1}{2}$ અથવા $\frac{1}{3}$
C
$\frac{1}{2}$ અથવા $\frac{1}{4}$
D
$\frac{1}{3}$ અથવા $\frac{1}{4}$

Solution

(B) આપેલ છે કે $P(A \cap B) = \frac{1}{6}$ અને $P(A^c \cap B^c) = \frac{1}{3}$.
$P(A^c \cap B^c) = P((A \cup B)^c) = 1 - P(A \cup B) = \frac{1}{3}$ હોવાથી,$P(A \cup B) = \frac{2}{3}$ મળે.
સરવાળાના પ્રમેય મુજબ,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B) = \frac{2}{3}$.
તેથી,$P(A) + P(B) = \frac{2}{3} + \frac{1}{6} = \frac{5}{6}$.
$A$ અને $B$ સ્વતંત્ર હોવાથી,$P(A \cap B) = P(A)P(B) = \frac{1}{6}$.
ધારો કે $x = P(A)$ અને $y = P(B)$. તો $x + y = \frac{5}{6}$ અને $xy = \frac{1}{6}$.
આ દ્વિઘાત સમીકરણ $t^2 - (x+y)t + xy = 0$ ના બીજ છે,એટલે કે $t^2 - \frac{5}{6}t + \frac{1}{6} = 0$.
$6$ વડે ગુણતા,$6t^2 - 5t + 1 = 0$ મળે.
$(2t - 1)(3t - 1) = 0$,તેથી $t = \frac{1}{2}$ અથવા $t = \frac{1}{3}$.
આમ,$P(A)$ ની કિંમત $\frac{1}{2}$ અથવા $\frac{1}{3}$ છે.
42
MediumMCQ
$52$ પત્તાંના પેકમાંથી એક પત્તું યાદચ્છિક રીતે ખેંચવામાં આવે છે. તે રાજા અથવા ફુલ્લી (spade) હોવાની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{26}$
B
$\frac{3}{26}$
C
$\frac{4}{13}$
D
$\frac{3}{13}$

Solution

(C) ધારો કે $A$ એ રાજા ખેંચવાની ઘટના છે અને $B$ એ ફુલ્લી (spade) ખેંચવાની ઘટના છે.
કુલ પત્તાંની સંખ્યા $= 52$.
રાજાની સંખ્યા $n(A) = 4$,તેથી $P(A) = \frac{4}{52} = \frac{1}{13}$.
ફુલ્લીની સંખ્યા $n(B) = 13$,તેથી $P(B) = \frac{13}{52} = \frac{1}{4}$.
જે પત્તું રાજા અને ફુલ્લી બંને હોય તે ફુલ્લીનો રાજા છે,તેથી $n(A \cap B) = 1$,અને $P(A \cap B) = \frac{1}{52}$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
$P(A \cup B) = \frac{4}{52} + \frac{13}{52} - \frac{1}{52} = \frac{16}{52} = \frac{4}{13}$.
43
MediumMCQ
બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,જો $P(A \cup B) = 5/6$,$P(A^c) = 5/6$,અને $P(B) = 2/3$ હોય,તો $A$ અને $B$ એ
A
સ્વતંત્ર
B
પરસ્પર નિવારક
C
નિઃશેષ
D
પરસ્પરાવલંબી

Solution

(B) આપેલ છે કે $P(A^c) = 5/6$. $P(A) = 1 - P(A^c)$ હોવાથી,$P(A) = 1 - 5/6 = 1/6$ મળે.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $5/6 = 1/6 + 2/3 - P(A \cap B)$.
$5/6 = (1+4)/6 - P(A \cap B) = 5/6 - P(A \cap B)$.
આથી $P(A \cap B) = 0$ મળે છે.
બે ઘટનાઓનો છેદગણ $0$ હોવાથી,ઘટનાઓ $A$ અને $B$ પરસ્પર નિવારક છે.
44
MediumMCQ
જો $A$ અને $B$ યાદચ્છિક ઘટનાઓ હોય,તો
A
$P(A \cap B) \ge P(A) + P(B)$
B
$P(A \cup B) \le P(A) + P(B)$
C
$P(A \cap B) = P(A) + P(B)$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) સંભાવના માટેનો સરવાળાનો પ્રમેય જણાવે છે કે કોઈપણ બે ઘટનાઓ $A$ અને $B$ માટે,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
કોઈપણ ઘટનાની સંભાવના ઋણ ન હોવાથી,આપણી પાસે $P(A \cap B) \ge 0$ છે.
તેથી,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B) \le P(A) + P(B)$.
45
MediumMCQ
જો $P(A \cup B) = 0.8$ અને $P(A \cap B) = 0.3$ હોય,તો $P(\bar A) + P(\bar B) = $
A
$0.3$
B
$0.5$
C
$0.7$
D
$0.9$

Solution

(D) આપણે જાણીએ છીએ કે $P(\bar{A}) = 1 - P(A)$ અને $P(\bar{B}) = 1 - P(B).$
તેથી,$P(\bar{A}) + P(\bar{B}) = (1 - P(A)) + (1 - P(B)) = 2 - (P(A) + P(B)).$
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા,$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B).$
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $0.8 = P(A) + P(B) - 0.3.$
આમ,$P(A) + P(B) = 0.8 + 0.3 = 1.1.$
અંતે,$P(\bar{A}) + P(\bar{B}) = 2 - 1.1 = 0.9.$
46
EasyMCQ
એક ચોક્કસ વસ્તીમાં $10\%$ લોકો શ્રીમંત છે,$5\%$ લોકો પ્રખ્યાત છે અને $3\%$ લોકો શ્રીમંત અને પ્રખ્યાત બંને છે. વસ્તીમાંથી યાદચ્છિક રીતે પસંદ કરાયેલ વ્યક્તિ કાં તો પ્રખ્યાત હોય અથવા શ્રીમંત હોય પણ બંને ન હોય,તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$0.07$
B
$0.08$
C
$0.09$
D
$0.12$

Solution

(C) ધારો કે $R$ એ વ્યક્તિ શ્રીમંત હોવાની ઘટના છે અને $F$ એ વ્યક્તિ પ્રખ્યાત હોવાની ઘટના છે.
આપેલ છે: $P(R) = 10\% = 0.1$,$P(F) = 5\% = 0.05$,અને $P(R \cap F) = 3\% = 0.03$.
આપણે એવી સંભાવના શોધવાની છે કે વ્યક્તિ કાં તો શ્રીમંત છે અથવા પ્રખ્યાત છે પરંતુ બંને નથી,જે $P(R \Delta F) = P(R \cup F) - P(R \cap F)$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
વૈકલ્પિક રીતે,$P(R \Delta F) = P(R) + P(F) - 2P(R \cap F)$.
કિંમતો મૂકતા:
$P(R \Delta F) = 0.1 + 0.05 - 2(0.03)$
$P(R \Delta F) = 0.15 - 0.06 = 0.09$.
Solution diagram
47
EasyMCQ
$52$ પત્તાના પેકમાંથી એક પત્તું ખેંચવામાં આવે છે. પત્તું રાણી અથવા લાલ (heart) હોય તેની સંભાવના શોધો.
A
$\frac{4}{3}$
B
$\frac{16}{3}$
C
$\frac{4}{13}$
D
$\frac{5}{3}$

Solution

(C) કુલ પત્તાની સંખ્યા = $52$.
ધારો કે $A$ એ રાણી ખેંચવાની ઘટના છે અને $B$ એ લાલ (heart) ખેંચવાની ઘટના છે.
રાણીની સંખ્યા $n(A) = 4$.
લાલ (heart) પત્તાની સંખ્યા $n(B) = 13$.
રાણી અને લાલ (heart) બંને હોય તેવા પત્તાની સંખ્યા $n(A \cap B) = 1$.
સંભાવનાના સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા:
$P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$
$P(A \cup B) = \frac{4}{52} + \frac{13}{52} - \frac{1}{52} = \frac{16}{52} = \frac{4}{13}$.
48
DifficultMCQ
$40$ વર્ષની વ્યક્તિ $70$ વર્ષ સુધી જીવે તેની વિરુદ્ધની બાજી $8:5$ છે અને $50$ વર્ષની બીજી વ્યક્તિ $80$ વર્ષ સુધી જીવે તેની વિરુદ્ધની બાજી $4:3$ છે. હવે પછીના $30$ વર્ષમાં તેમાંથી કોઈ એક વ્યક્તિ જીવિત હોય તેની સંભાવના શોધો.
A
$\frac{59}{91}$
B
$\frac{44}{91}$
C
$\frac{51}{91}$
D
$\frac{32}{91}$

Solution

(B) ધારો કે $A$ એ ઘટના છે કે પ્રથમ વ્યક્તિ $30$ વર્ષ પછી જીવિત છે અને $B$ એ ઘટના છે કે બીજી વ્યક્તિ $30$ વર્ષ પછી જીવિત છે.
$A$ ની વિરુદ્ધની બાજી $8:5$ આપેલ છે,તેથી પ્રથમ વ્યક્તિ મૃત્યુ પામે તેની સંભાવના $P(\bar{A}) = \frac{8}{8+5} = \frac{8}{13}$ છે.
આમ,પ્રથમ વ્યક્તિ જીવિત હોય તેની સંભાવના $P(A) = 1 - \frac{8}{13} = \frac{5}{13}$ છે.
$B$ ની વિરુદ્ધની બાજી $4:3$ આપેલ છે,તેથી બીજી વ્યક્તિ મૃત્યુ પામે તેની સંભાવના $P(\bar{B}) = \frac{4}{4+3} = \frac{4}{7}$ છે.
આમ,બીજી વ્યક્તિ જીવિત હોય તેની સંભાવના $P(B) = 1 - \frac{4}{7} = \frac{3}{7}$ છે.
બંનેમાંથી કોઈ એક વ્યક્તિ જીવિત હોય તે ઘટના $(\bar{A} \cap B) \cup (A \cap \bar{B})$ છે.
આ ઘટનાઓ સ્વતંત્ર હોવાથી,સંભાવના $P(\bar{A})P(B) + P(A)P(\bar{B})$ થશે.
$= (\frac{8}{13} \times \frac{3}{7}) + (\frac{5}{13} \times \frac{4}{7})$
$= \frac{24}{91} + \frac{20}{91} = \frac{44}{91}$.
49
DifficultMCQ
વિદ્યાર્થી $IIT$ પ્રવેશ પરીક્ષામાં સફળ થાય તેની સંભાવના $0.2$ છે અને તે રૂરકી પ્રવેશ પરીક્ષામાં સફળ થાય તેની સંભાવના $0.5$ છે. જો તે બંને જગ્યાએ સફળ થાય તેની સંભાવના $0.3$ હોય,તો તે બંને જગ્યાએ સફળ ન થાય તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$0.4$
B
$0.3$
C
$0.2$
D
$0.6$

Solution

(D) ધારો કે $A$ એ ઘટના છે કે વિદ્યાર્થી $IIT$ પ્રવેશ પરીક્ષામાં પસંદ થાય છે અને $B$ એ ઘટના છે કે તે રૂરકી પ્રવેશ પરીક્ષામાં પસંદ થાય છે.
આપેલ છે: $P(A) = 0.2$,$P(B) = 0.5$,અને $P(A \cap B) = 0.3$.
આપણે તે સંભાવના શોધવાની છે કે તે બંનેમાંથી એક પણ જગ્યાએ સફળ થતો નથી,એટલે કે $P(\overline{A} \cap \overline{B})$.
ડી મોર્ગનના નિયમ મુજબ,$P(\overline{A} \cap \overline{B}) = P(\overline{A \cup B}) = 1 - P(A \cup B)$.
સરવાળાના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $P(A \cup B) = P(A) + P(B) - P(A \cap B)$.
$P(A \cup B) = 0.2 + 0.5 - 0.3 = 0.4$.
તેથી,$P(\overline{A} \cap \overline{B}) = 1 - 0.4 = 0.6$.

Probability — Odds in favor and odds against, Addition theorem on probability · Frequently Asked Questions

1Are these Probability questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Probability Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.