ChemistryQ101–200 of 627 questions
Page 3 of 8 · Gujarati
101
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2022
$15.6 \ g$ બેન્ઝીનના સંપૂર્ણ દહન માટે ઓક્સિજનનો કેટલો જથ્થો જરૂરી છે ($g$ માં)?
A
$75$
B
$88$
C
$48$
D
$64$
Solution
(C) બેન્ઝીનના દહન માટેનું સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ:
$C_6H_6 + \frac{15}{2}O_2 \rightarrow 6CO_2 + 3H_2O$
બેન્ઝીન $(C_6H_6)$ નું મોલર દળ = $(6 \times 12) + (6 \times 1) = 78 \ g/mol$.
બેન્ઝીનના મોલ = $\frac{15.6 \ g}{78 \ g/mol} = 0.2 \ mol$.
તત્વયોગમિતિ મુજબ,$1 \ mol$ $C_6H_6$ માટે $\frac{15}{2} = 7.5 \ mol$ $O_2$ ની જરૂર પડે છે.
તેથી,$0.2 \ mol$ $C_6H_6$ માટે $0.2 \times 7.5 = 1.5 \ mol$ $O_2$ ની જરૂર પડશે.
જરૂરી $O_2$ નું દળ = $1.5 \ mol \times 32 \ g/mol = 48 \ g$.
$C_6H_6 + \frac{15}{2}O_2 \rightarrow 6CO_2 + 3H_2O$
બેન્ઝીન $(C_6H_6)$ નું મોલર દળ = $(6 \times 12) + (6 \times 1) = 78 \ g/mol$.
બેન્ઝીનના મોલ = $\frac{15.6 \ g}{78 \ g/mol} = 0.2 \ mol$.
તત્વયોગમિતિ મુજબ,$1 \ mol$ $C_6H_6$ માટે $\frac{15}{2} = 7.5 \ mol$ $O_2$ ની જરૂર પડે છે.
તેથી,$0.2 \ mol$ $C_6H_6$ માટે $0.2 \times 7.5 = 1.5 \ mol$ $O_2$ ની જરૂર પડશે.
જરૂરી $O_2$ નું દળ = $1.5 \ mol \times 32 \ g/mol = 48 \ g$.
0 likesView Solution
102
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2022
જ્યારે $CH_3-CH=CH_2$ ની પ્રક્રિયા $B_2H_6$ સાથે અને ત્યારબાદ $H_2O_2$ સાથે કરવામાં આવે ત્યારે કઈ નીપજ બને છે?
A
$CH_3CH_2CH_3$
B
$CH_3CH_2CHO$
C
$CH_3CH_2CH_2OH$
D
$CH_3CH(OH)CH_3$
Solution
(C) પ્રોપીન $(CH_3-CH=CH_2)$ ની $B_2H_6$ સાથેની પ્રક્રિયા અને ત્યારબાદ $OH^-$ ની હાજરીમાં $H_2O_2$ સાથેનું ઓક્સિડેશન હાઇડ્રોબોરેશન-ઓક્સિડેશન $(HBO)$ તરીકે ઓળખાય છે.
આ પ્રક્રિયા એન્ટી-માર્કોવનીકોવના નિયમનું પાલન કરે છે,જેમાં $OH$ સમૂહ ઓછા વિસ્થાપિત કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાય છે.
સમગ્ર પ્રક્રિયા: $CH_3-CH=CH_2 \xrightarrow[(ii) \ H_2O_2 / OH^-]{(i) \ B_2H_6} CH_3-CH_2-CH_2-OH$ (પ્રોપેન$-1-$ઓલ) છે.
આ પ્રક્રિયા એન્ટી-માર્કોવનીકોવના નિયમનું પાલન કરે છે,જેમાં $OH$ સમૂહ ઓછા વિસ્થાપિત કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાય છે.
સમગ્ર પ્રક્રિયા: $CH_3-CH=CH_2 \xrightarrow[(ii) \ H_2O_2 / OH^-]{(i) \ B_2H_6} CH_3-CH_2-CH_2-OH$ (પ્રોપેન$-1-$ઓલ) છે.
0 likesView Solution
103
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયા પ્રક્રિયકનો ઉપયોગ આલ્કેનનું આલ્કોહોલમાં રૂપાંતર કરવા માટે થાય છે?
A
$KMnO_4 / H_2O_2$
B
$B_2H_6 / H_2O_2$
C
$H_2 / Ni$
D
જલીય $NaOH$
Solution
(A) આલ્કેનનું આલ્કોહોલમાં ઓક્સિડેશન એ એક પડકારજનક પ્રક્રિયા છે કારણ કે આલ્કેનમાં $C-H$ બંધ નિષ્ક્રિય હોય છે.
જોકે,પ્રયોગશાળાના પ્રક્રિયકોના સંદર્ભમાં,$H_2O_2$ ની હાજરીમાં $KMnO_4$ નો ઉપયોગ આલ્કેનના ઓક્સિડેશન માટે થાય છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો પ્રક્રિયક $KMnO_4 / H_2O_2$ છે.
જોકે,પ્રયોગશાળાના પ્રક્રિયકોના સંદર્ભમાં,$H_2O_2$ ની હાજરીમાં $KMnO_4$ નો ઉપયોગ આલ્કેનના ઓક્સિડેશન માટે થાય છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો પ્રક્રિયક $KMnO_4 / H_2O_2$ છે.
0 likesView Solution
104
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી મેટા-ડાયરેક્ટિંગ ગ્રુપ ઓળખો.
A
$-Br$
B
$-SO_3H$
C
$-CH_3$
D
$-OH$
Solution
(B) જે સમૂહો ઇન્ડક્ટિવ અસર અથવા રેઝોનન્સ અસર દ્વારા બેન્ઝીન રિંગમાંથી ઇલેક્ટ્રોન ખેંચે છે તે મેટા-ડાયરેક્ટિંગ હોય છે.
$-SO_3H$ એ પ્રબળ ઇલેક્ટ્રોન-વિથડ્રોઇંગ ગ્રુપ ($-M$ અસર) છે,જે રિંગને નિષ્ક્રિય કરે છે અને આવતા ઇલેક્ટ્રોફાઇલને મેટા સ્થાન પર નિર્દેશિત કરે છે.
તેનાથી વિપરીત,$-Br$,$-CH_3$,અને $-OH$ એ ઓર્થો/પેરા-ડાયરેક્ટિંગ ગ્રુપ છે.
$-SO_3H$ એ પ્રબળ ઇલેક્ટ્રોન-વિથડ્રોઇંગ ગ્રુપ ($-M$ અસર) છે,જે રિંગને નિષ્ક્રિય કરે છે અને આવતા ઇલેક્ટ્રોફાઇલને મેટા સ્થાન પર નિર્દેશિત કરે છે.
તેનાથી વિપરીત,$-Br$,$-CH_3$,અને $-OH$ એ ઓર્થો/પેરા-ડાયરેક્ટિંગ ગ્રુપ છે.
0 likesView Solution
105
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેની પ્રક્રિયામાં સંયોજન $A$ ને ઓળખો:
$\text{બેન્ઝીન} + \text{ઓઝોન (વધારે)}$ $\rightarrow \text{બેન્ઝીનટ્રાયઝોનાઇડ}$ $\xrightarrow{A} \text{ગ્લાયોક્સલ}$
$\text{બેન્ઝીન} + \text{ઓઝોન (વધારે)}$ $\rightarrow \text{બેન્ઝીનટ્રાયઝોનાઇડ}$ $\xrightarrow{A} \text{ગ્લાયોક્સલ}$
A
$Zn$
B
$Ni$
C
$Zn/H_2O$
D
સાંદ્ર $HNO_3$
Solution
(C) બેન્ઝીનની ઓઝોન $(O_3)$ સાથેની પ્રક્રિયા વધુ પ્રમાણમાં કરવાથી બેન્ઝીનટ્રાયઝોનાઇડ બને છે.
આ મધ્યવર્તી સંયોજનનું ઝિંક ડસ્ટ અને પાણી $(Zn/H_2O)$ નો ઉપયોગ કરીને રિડક્ટિવ ક્લીવેજ (reductive cleavage) કરવામાં આવે છે,જેનાથી ગ્લાયોક્સલ $(CHO-CHO)$ મળે છે.
તેથી,પ્રક્રિયક $A$ એ $Zn/H_2O$ છે.
આ મધ્યવર્તી સંયોજનનું ઝિંક ડસ્ટ અને પાણી $(Zn/H_2O)$ નો ઉપયોગ કરીને રિડક્ટિવ ક્લીવેજ (reductive cleavage) કરવામાં આવે છે,જેનાથી ગ્લાયોક્સલ $(CHO-CHO)$ મળે છે.
તેથી,પ્રક્રિયક $A$ એ $Zn/H_2O$ છે.
0 likesView Solution
106
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
Brønsted-Lowry સિદ્ધાંત મુજબ નીચેનામાંથી કઈ સ્પીસીઝ એસિડ અને બેઇઝ બંને તરીકે વર્તી શકે છે?
A
$Cl^{-}$
B
$H_3O^{+}$
C
$HSO_4^{-}$
D
$SO_4^{2-}$
Solution
(C) Brønsted-Lowry સિદ્ધાંત મુજબ,જે સ્પીસીઝ પ્રોટોન $(H^+)$ નું દાન કરી શકે તે એસિડ તરીકે અને જે પ્રોટોન સ્વીકારી શકે તે બેઇઝ તરીકે વર્તે છે.
$HSO_4^-$ પ્રોટોનનું દાન કરીને $SO_4^{2-}$ બનાવી શકે છે (એસિડ તરીકે) અને પ્રોટોન સ્વીકારીને $H_2SO_4$ બનાવી શકે છે (બેઇઝ તરીકે).
તેથી,$HSO_4^-$ એ ઉભયગુણી (amphoteric) સ્પીસીઝ છે.
$HSO_4^-$ પ્રોટોનનું દાન કરીને $SO_4^{2-}$ બનાવી શકે છે (એસિડ તરીકે) અને પ્રોટોન સ્વીકારીને $H_2SO_4$ બનાવી શકે છે (બેઇઝ તરીકે).
તેથી,$HSO_4^-$ એ ઉભયગુણી (amphoteric) સ્પીસીઝ છે.
0 likesView Solution
107
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેની પ્રક્રિયામાં સંયુગ્મી એસિડ-બેઇઝની જોડી ઓળખો.
$H_2O + HCl \rightarrow H_3O^{+} + Cl^{-}$
$H_2O + HCl \rightarrow H_3O^{+} + Cl^{-}$
A
$Cl^{-}$ અને $H_2O$
B
$H_3O^{+}$ અને $Cl^{-}$
C
$H_2O$ અને $HCl$
D
$H_3O^{+}$ અને $H_2O$
Solution
(D) સંયુગ્મી એસિડ-બેઇઝની જોડી એક પ્રોટોન $(H^{+})$ દ્વારા અલગ પડે છે.
પ્રક્રિયા $H_2O + HCl \rightarrow H_3O^{+} + Cl^{-}$ માં:
$1$. $HCl$ એસિડ તરીકે વર્તે છે અને તેનો સંયુગ્મી બેઇઝ $Cl^{-}$ છે.
$2$. $H_2O$ બેઇઝ તરીકે વર્તે છે અને તેનો સંયુગ્મી એસિડ $H_3O^{+}$ છે.
આમ,$(H_3O^{+}, H_2O)$ અને $(HCl, Cl^{-})$ એ સંયુગ્મી એસિડ-બેઇઝની જોડી છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(D)$ છે.
પ્રક્રિયા $H_2O + HCl \rightarrow H_3O^{+} + Cl^{-}$ માં:
$1$. $HCl$ એસિડ તરીકે વર્તે છે અને તેનો સંયુગ્મી બેઇઝ $Cl^{-}$ છે.
$2$. $H_2O$ બેઇઝ તરીકે વર્તે છે અને તેનો સંયુગ્મી એસિડ $H_3O^{+}$ છે.
આમ,$(H_3O^{+}, H_2O)$ અને $(HCl, Cl^{-})$ એ સંયુગ્મી એસિડ-બેઇઝની જોડી છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(D)$ છે.
0 likesView Solution
108
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેની પ્રક્રિયામાં અનુક્રમે સંયુગ્મી એસિડ (conjugate acid) અને સંયુગ્મી બેઇઝ (conjugate base) ઓળખો:
$H_2O + HCl_{(aq)} \leftrightharpoons H_3O^{+} + Cl_{(aq)}^{-}$
$H_2O + HCl_{(aq)} \leftrightharpoons H_3O^{+} + Cl_{(aq)}^{-}$
A
$H_2O$ અને $H_3O^{+}$
B
$H_3O^{+}$ અને $H_2O$
C
$Cl^{-}$ અને $HCl$
D
$H_3O^{+}$ અને $Cl^{-}$
Solution
(D) પ્રક્રિયા $H_2O + HCl_{(aq)} \leftrightharpoons H_3O^{+} + Cl_{(aq)}^{-}$ માં,$H_2O$ પ્રોટોન $(H^{+})$ સ્વીકારીને તેના સંયુગ્મી એસિડ $H_3O^{+}$ માં રૂપાંતરિત થાય છે,તેથી તે બેઇઝ તરીકે વર્તે છે.
$HCl$ પ્રોટોન $(H^{+})$ દાન કરીને તેના સંયુગ્મી બેઇઝ $Cl^{-}$ માં રૂપાંતરિત થાય છે,તેથી તે એસિડ તરીકે વર્તે છે.
આમ,સંયુગ્મી એસિડ $H_3O^{+}$ છે અને સંયુગ્મી બેઇઝ $Cl^{-}$ છે.
$HCl$ પ્રોટોન $(H^{+})$ દાન કરીને તેના સંયુગ્મી બેઇઝ $Cl^{-}$ માં રૂપાંતરિત થાય છે,તેથી તે એસિડ તરીકે વર્તે છે.
આમ,સંયુગ્મી એસિડ $H_3O^{+}$ છે અને સંયુગ્મી બેઇઝ $Cl^{-}$ છે.
0 likesView Solution
109
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
બ્રોન્સ્ટેડ-લોરી સિદ્ધાંત મુજબ,નીચેની પ્રક્રિયામાં એસિડ કયા છે?
$ClO_4^{-} + HCO_3^{-} \rightarrow HClO_4 + CO_3^{2-}$
$ClO_4^{-} + HCO_3^{-} \rightarrow HClO_4 + CO_3^{2-}$
A
$HCO_3^{-}$ અને $HClO_4$
B
$ClO_4^{-}$ અને $CO_3^{2-}$
C
$HClO_4$ અને $CO_3^{2-}$
D
$ClO_4^{-}$ અને $HCO_3^{-}$
Solution
(A) બ્રોન્સ્ટેડ-લોરી સિદ્ધાંત મુજબ,એસિડ એ પ્રોટોન $(H^+)$ દાતા છે અને બેઇઝ એ પ્રોટોન $(H^+)$ સ્વીકારનાર છે.
પ્રક્રિયા $ClO_4^{-} + HCO_3^{-} \rightarrow HClO_4 + CO_3^{2-}$ માં:
$1$. $HCO_3^{-}$ એ $ClO_4^{-}$ ને પ્રોટોન આપે છે જેથી $CO_3^{2-}$ બને છે,તેથી $HCO_3^{-}$ એસિડ તરીકે વર્તે છે.
$2$. $HClO_4$ એ બેઇઝ $ClO_4^{-}$ માંથી બનેલો સંયુગ્મી એસિડ છે. પ્રતિગામી પ્રક્રિયામાં,$HClO_4$ પ્રોટોન દાતા તરીકે વર્તે છે,તેથી તે એસિડ છે.
તેથી,આપેલ પ્રક્રિયામાં $HCO_3^{-}$ અને $HClO_4$ એસિડ છે.
પ્રક્રિયા $ClO_4^{-} + HCO_3^{-} \rightarrow HClO_4 + CO_3^{2-}$ માં:
$1$. $HCO_3^{-}$ એ $ClO_4^{-}$ ને પ્રોટોન આપે છે જેથી $CO_3^{2-}$ બને છે,તેથી $HCO_3^{-}$ એસિડ તરીકે વર્તે છે.
$2$. $HClO_4$ એ બેઇઝ $ClO_4^{-}$ માંથી બનેલો સંયુગ્મી એસિડ છે. પ્રતિગામી પ્રક્રિયામાં,$HClO_4$ પ્રોટોન દાતા તરીકે વર્તે છે,તેથી તે એસિડ છે.
તેથી,આપેલ પ્રક્રિયામાં $HCO_3^{-}$ અને $HClO_4$ એસિડ છે.
0 likesView Solution
110
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું લુઈસ એસિડ છે પરંતુ બ્રોન્સ્ટેડ એસિડ નથી?
A
$HSO_4^-$
B
$HNO_3$
C
$NH_3$
D
$BCl_3$
Solution
(D) બ્રોન્સ્ટેડ એસિડ એ પ્રોટોન $(H^+)$ દાતા છે. $HSO_4^-$,$HNO_3$,અને $NH_3$ (ચોક્કસ પરિસ્થિતિઓમાં) બ્રોન્સ્ટેડ એસિડ તરીકે કાર્ય કરી શકે છે કારણ કે તેમાં હાઇડ્રોજન પરમાણુઓ હોય છે જેનું દાન કરી શકાય છે.
$BCl_3$ એ ઇલેક્ટ્રોન ઉણપ ધરાવતું સંયોજન છે જેમાં બોરોન પરમાણુની સંયોજકતા કક્ષામાં માત્ર $6$ ઇલેક્ટ્રોન હોય છે. તેથી,તે લુઈસ એસિડ (ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારનાર) તરીકે કાર્ય કરે છે પરંતુ તે બ્રોન્સ્ટેડ એસિડ તરીકે કાર્ય કરી શકતું નથી કારણ કે તેમાં દાન કરવા માટે હાઇડ્રોજન પરમાણુનો અભાવ છે.
$BCl_3$ એ ઇલેક્ટ્રોન ઉણપ ધરાવતું સંયોજન છે જેમાં બોરોન પરમાણુની સંયોજકતા કક્ષામાં માત્ર $6$ ઇલેક્ટ્રોન હોય છે. તેથી,તે લુઈસ એસિડ (ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારનાર) તરીકે કાર્ય કરે છે પરંતુ તે બ્રોન્સ્ટેડ એસિડ તરીકે કાર્ય કરી શકતું નથી કારણ કે તેમાં દાન કરવા માટે હાઇડ્રોજન પરમાણુનો અભાવ છે.
0 likesView Solution
111
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું લુઈસ એસિડ નથી?
A
$AlCl_3$
B
$H_2O$
C
$BF_3$
D
$Ag^{+}$
Solution
(B) $H_2O$ એ લુઈસ બેઝ છે,લુઈસ એસિડ નથી,કારણ કે તેમાં ઓક્સિજન પરમાણુ પર $2$ અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ (lone pairs) હોય છે,જે તે દાન કરી શકે છે.
0 likesView Solution
112
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
એક દ્રાવણમાં $[H^{+}] = 0.001 \ M$ છે. $[OH^{-}]$ નું મૂલ્ય શું છે?
A
$10^{-2} \ M$
B
$10^{-3} \ M$
C
$1 \ M$
D
$10^{-11} \ M$
Solution
(D) પાણીનો આયનીય ગુણાકાર $K_{w} = [H^{+}][OH^{-}] = 10^{-14} \ M^{2}$ ($298 \ K$ તાપમાને) છે.
આપેલ છે કે $[H^{+}] = 0.001 \ M = 10^{-3} \ M$.
તેથી,$[OH^{-}] = \frac{K_{w}}{[H^{+}]} = \frac{10^{-14}}{10^{-3}} = 10^{-11} \ M$.
આપેલ છે કે $[H^{+}] = 0.001 \ M = 10^{-3} \ M$.
તેથી,$[OH^{-}] = \frac{K_{w}}{[H^{+}]} = \frac{10^{-14}}{10^{-3}} = 10^{-11} \ M$.
0 likesView Solution
113
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$1.342 \times 10^{-3} \ M \ H^{+}$ આયનો ધરાવતા દ્રાવણનો $pH$ કેટલો છે?
$(\log 1.342 = 0.1277)$
$(\log 1.342 = 0.1277)$
A
$1.28$
B
$3.57$
C
$2.87$
D
$2.38$
Solution
(C) $pH = -\log [H^{+}]$
$pH = -\log (1.342 \times 10^{-3})$
$pH = -(\log 1.342 + \log 10^{-3})$
$pH = -(0.1277 - 3)$
$pH = 3 - 0.1277 = 2.87$
$pH = -\log (1.342 \times 10^{-3})$
$pH = -(\log 1.342 + \log 10^{-3})$
$pH = -(0.1277 - 3)$
$pH = 3 - 0.1277 = 2.87$
0 likesView Solution
114
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
એક નિર્બળ એસિડના વિયોજનનો અંશ $7.2 \times 10^{-4}$ છે. $0.025 \ M$ દ્રાવણમાં તેના ટકાવારી વિયોજનનું મૂલ્ય શું છે ($\%$ માં)?
A
$0.072$
B
$8.2$
C
$0.062$
D
$0.80$
Solution
(A) વિયોજનનો અંશ $(\alpha) = 7.2 \times 10^{-4}$ આપેલ છે.
ટકાવારી વિયોજન = વિયોજનનો અંશ $\times 100$
$\text{ટકાવારી વિયોજન} = 7.2 \times 10^{-4} \times 100 = 0.072 \%$
ટકાવારી વિયોજન = વિયોજનનો અંશ $\times 100$
$\text{ટકાવારી વિયોજન} = 7.2 \times 10^{-4} \times 100 = 0.072 \%$
0 likesView Solution
115
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2022
$2.6 \times 10^{-8} \ M \ H^{+}$ આયન દ્રાવણનો $pH$ કેટલો હશે?
$(\log 2.6 = 0.4150)$
$(\log 2.6 = 0.4150)$
A
$7.6$
B
$6.9$
C
$10.6$
D
$8.4$
Solution
(B) $pH$ નું સૂત્ર $pH = -\log [H^{+}]$ છે.
જ્યારે $[H^{+}]$ ની સાંદ્રતા ખૂબ ઓછી $(< 10^{-7} \ M)$ હોય,ત્યારે પાણીના સ્વયં-આયનીકરણમાંથી મળતા $H^{+}$ $(1.0 \times 10^{-7} \ M)$ ને ધ્યાનમાં લેવા જોઈએ.
$[H^{+}]_{total} = [H^{+}]_{acid} + [H^{+}]_{water} = 2.6 \times 10^{-8} + 1.0 \times 10^{-7} \ M$.
સમાન ઘાત કરતા: $[H^{+}]_{total} = 0.26 \times 10^{-7} + 1.0 \times 10^{-7} = 1.26 \times 10^{-7} \ M$.
હવે,$pH = -\log(1.26 \times 10^{-7}) = 7 - \log(1.26)$.
આપેલ છે કે $\log 2.6 = 0.4150$,તેથી $\log 1.26 = \log(2.6 / 2) = \log 2.6 - \log 2 = 0.4150 - 0.3010 \approx 0.114$.
$pH = 7 - 0.114 = 6.886 \approx 6.9$.
જ્યારે $[H^{+}]$ ની સાંદ્રતા ખૂબ ઓછી $(< 10^{-7} \ M)$ હોય,ત્યારે પાણીના સ્વયં-આયનીકરણમાંથી મળતા $H^{+}$ $(1.0 \times 10^{-7} \ M)$ ને ધ્યાનમાં લેવા જોઈએ.
$[H^{+}]_{total} = [H^{+}]_{acid} + [H^{+}]_{water} = 2.6 \times 10^{-8} + 1.0 \times 10^{-7} \ M$.
સમાન ઘાત કરતા: $[H^{+}]_{total} = 0.26 \times 10^{-7} + 1.0 \times 10^{-7} = 1.26 \times 10^{-7} \ M$.
હવે,$pH = -\log(1.26 \times 10^{-7}) = 7 - \log(1.26)$.
આપેલ છે કે $\log 2.6 = 0.4150$,તેથી $\log 1.26 = \log(2.6 / 2) = \log 2.6 - \log 2 = 0.4150 - 0.3010 \approx 0.114$.
$pH = 7 - 0.114 = 6.886 \approx 6.9$.
0 likesView Solution
116
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
એક નિર્બળ મોનોબેઝિક એસિડ તેના $0.01 \ M$ દ્રાવણમાં $20 \%$ વિયોજિત થાય છે. તો આ નિર્બળ એસિડનો વિયોજન અચળાંક કેટલો હશે?
A
$2.5 \times 10^{-6}$
B
$3 \times 10^{-6}$
C
$2 \times 10^{-6}$
D
$4 \times 10^{-6}$
Solution
(D) નિર્બળ મોનોબેઝિક એસિડ માટે,વિયોજન અચળાંક $K_a$ નું સૂત્ર $K_a = c \alpha^2$ છે,જ્યાં $c$ એ સાંદ્રતા છે અને $\alpha$ એ વિયોજન અંશ છે.
આપેલ છે: $c = 0.01 \ M$ અને $\alpha = 20 \% = 0.20$.
કિંમતો મૂકતા: $K_a = 0.01 \times (0.20)^2 = 0.01 \times 0.04 = 4 \times 10^{-4}$.
નોંધ: આપેલ વિકલ્પો મુજબ સાચો જવાબ $4 \times 10^{-4}$ હોવો જોઈએ,પરંતુ વિકલ્પ $D$ માં $4 \times 10^{-6}$ આપેલ છે.
આપેલ છે: $c = 0.01 \ M$ અને $\alpha = 20 \% = 0.20$.
કિંમતો મૂકતા: $K_a = 0.01 \times (0.20)^2 = 0.01 \times 0.04 = 4 \times 10^{-4}$.
નોંધ: આપેલ વિકલ્પો મુજબ સાચો જવાબ $4 \times 10^{-4}$ હોવો જોઈએ,પરંતુ વિકલ્પ $D$ માં $4 \times 10^{-6}$ આપેલ છે.
0 likesView Solution
117
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$1 \ mM$ $NaOH$ ના દ્રાવણનું $pH$ કેટલું હશે?
A
$13$
B
$11$
C
$3$
D
$12$
Solution
(B) $NaOH$ એ પ્રબળ બેઇઝ છે અને તે સંપૂર્ણ રીતે $NaOH \rightarrow Na^+ + OH^-$ તરીકે વિયોજન પામે છે.
$NaOH$ ની સાંદ્રતા $= 1 \ mM = 1 \times 10^{-3} \ M$.
તેથી,$[OH^-] = 1 \times 10^{-3} \ M$.
$pOH = -\log[OH^-] = -\log(10^{-3}) = 3$.
$25^{\circ}C$ તાપમાને $pH + pOH = 14$ હોવાથી,
$pH = 14 - pOH = 14 - 3 = 11$.
$NaOH$ ની સાંદ્રતા $= 1 \ mM = 1 \times 10^{-3} \ M$.
તેથી,$[OH^-] = 1 \times 10^{-3} \ M$.
$pOH = -\log[OH^-] = -\log(10^{-3}) = 3$.
$25^{\circ}C$ તાપમાને $pH + pOH = 14$ હોવાથી,
$pH = 14 - pOH = 14 - 3 = 11$.
0 likesView Solution
118
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$pOH$ મૂલ્ય $9$ ધરાવતા દ્રાવણમાં $H_3O^{+}$ આયનોની સાંદ્રતા કેટલી હશે?
A
$1.0 \times 10^{-5} \ M$
B
$2.0 \times 10^{-5} \ M$
C
$1.5 \times 10^{-5} \ M$
D
$2.5 \times 10^{-5} \ M$
Solution
(A) $25^{\circ}C$ તાપમાને $pH$ અને $pOH$ વચ્ચેનો સંબંધ: $pH + pOH = 14$ છે.
આપેલ $pOH = 9$ હોવાથી,$pH = 14 - 9 = 5$ મળે.
હાઈડ્રોનિયમ આયનોની સાંદ્રતા $[H_3O^{+}]$ અને $pH$ વચ્ચેનો સંબંધ: $[H_3O^{+}] = 10^{-pH}$ છે.
$pH$ ની કિંમત મૂકતા: $[H_3O^{+}] = 10^{-5} \ M$.
આપેલ $pOH = 9$ હોવાથી,$pH = 14 - 9 = 5$ મળે.
હાઈડ્રોનિયમ આયનોની સાંદ્રતા $[H_3O^{+}]$ અને $pH$ વચ્ચેનો સંબંધ: $[H_3O^{+}] = 10^{-pH}$ છે.
$pH$ ની કિંમત મૂકતા: $[H_3O^{+}] = 10^{-5} \ M$.
0 likesView Solution
119
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેના સંયોજનોના $0.1 \ M$ દ્રાવણના $pH$ નો ચડતો ક્રમ કયો છે?
A
$HCl < NaCl < NaCN < NH_4NO_3$
B
$NH_4NO_3 < HCl < NaCl < NaCN$
C
$NaCN < HCl < NH_4NO_3 < NaCl$
D
$HCl < NH_4NO_3 < NaCl < NaCN$
Solution
(D) $HCl$ એ પ્રબળ એસિડ $(SA)$ છે,તેથી તેનો $pH$ ખૂબ ઓછો છે (આશરે $1$).
$NH_4NO_3$ એ પ્રબળ એસિડ અને નિર્બળ બેઇઝ $(SAWB)$ નો ક્ષાર છે,જેનું ધન આયનીય જળવિભાજન થાય છે,જેથી દ્રાવણ એસિડિક બને છે $(pH < 7)$.
$NaCl$ એ પ્રબળ એસિડ અને પ્રબળ બેઇઝ $(SASB)$ નો ક્ષાર છે,જેનું જળવિભાજન થતું નથી,તેથી દ્રાવણ તટસ્થ રહે છે $(pH = 7)$.
$NaCN$ એ નિર્બળ એસિડ અને પ્રબળ બેઇઝ $(WASB)$ નો ક્ષાર છે,જેનું ઋણ આયનીય જળવિભાજન થાય છે,જેથી દ્રાવણ બેઝિક બને છે $(pH > 7)$.
તેથી,$pH$ નો ચડતો ક્રમ $HCl < NH_4NO_3 < NaCl < NaCN$ છે.
$NH_4NO_3$ એ પ્રબળ એસિડ અને નિર્બળ બેઇઝ $(SAWB)$ નો ક્ષાર છે,જેનું ધન આયનીય જળવિભાજન થાય છે,જેથી દ્રાવણ એસિડિક બને છે $(pH < 7)$.
$NaCl$ એ પ્રબળ એસિડ અને પ્રબળ બેઇઝ $(SASB)$ નો ક્ષાર છે,જેનું જળવિભાજન થતું નથી,તેથી દ્રાવણ તટસ્થ રહે છે $(pH = 7)$.
$NaCN$ એ નિર્બળ એસિડ અને પ્રબળ બેઇઝ $(WASB)$ નો ક્ષાર છે,જેનું ઋણ આયનીય જળવિભાજન થાય છે,જેથી દ્રાવણ બેઝિક બને છે $(pH > 7)$.
તેથી,$pH$ નો ચડતો ક્રમ $HCl < NH_4NO_3 < NaCl < NaCN$ છે.
0 likesView Solution
120
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2022
લીંબુના રસમાં $[H^{+}]$ નું પ્રમાણ $0.0063 \ M$ માલૂમ પડે છે. લીંબુના રસનું $pH$ મૂલ્ય શું હશે? $(\log 6.3 = 0.7993)$
A
$2.8$
B
$3.8$
C
$5.2$
D
$2.2$
Solution
(D) $pH$ ની ગણતરી $pH = -\log [H^{+}]$ સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને કરવામાં આવે છે.
આપેલ છે $[H^{+}] = 0.0063 \ M = 6.3 \times 10^{-3} \ M$
$pH = -\log (6.3 \times 10^{-3})$
$pH = -(\log 6.3 + \log 10^{-3})$
$pH = -(\log 6.3 - 3)$
$pH = 3 - \log 6.3$
$\log 6.3 = 0.7993$ નું મૂલ્ય મૂકતા:
$pH = 3 - 0.7993 = 2.2007$
નજીકના વિકલ્પ મુજબ,$pH$ નું મૂલ્ય $2.2$ છે.
આપેલ છે $[H^{+}] = 0.0063 \ M = 6.3 \times 10^{-3} \ M$
$pH = -\log (6.3 \times 10^{-3})$
$pH = -(\log 6.3 + \log 10^{-3})$
$pH = -(\log 6.3 - 3)$
$pH = 3 - \log 6.3$
$\log 6.3 = 0.7993$ નું મૂલ્ય મૂકતા:
$pH = 3 - 0.7993 = 2.2007$
નજીકના વિકલ્પ મુજબ,$pH$ નું મૂલ્ય $2.2$ છે.
0 likesView Solution
121
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$2.5 \times 10^{-3} \ mol \ dm^{-3}$ $H^{+}$ આયન સાંદ્રતા ધરાવતા દ્રાવણનો $pH$ કેટલો હશે? (આપેલ છે: $\log 2.5 = 0.3979$)
A
$2.6$
B
$3.6$
C
$3.9$
D
$5.2$
Solution
(A) દ્રાવણનો $pH$ શોધવા માટેનું સૂત્ર: $pH = -\log [H^{+}]$ છે.
આપેલ છે: $[H^{+}] = 2.5 \times 10^{-3} \ mol \ dm^{-3}$.
કિંમત મૂકતા: $pH = -\log (2.5 \times 10^{-3})$.
નિયમ $\log (a \times b) = \log a + \log b$ નો ઉપયોગ કરતા: $pH = -(\log 2.5 + \log 10^{-3})$.
$pH = -(\log 2.5 - 3)$.
$pH = 3 - \log 2.5$.
આપેલ છે $\log 2.5 = 0.3979$,તેથી $pH = 3 - 0.3979 = 2.6021$.
એક દશાંશ સ્થળ સુધી રાઉન્ડ ઓફ કરતા,$pH$ આશરે $2.6$ થાય છે.
આપેલ છે: $[H^{+}] = 2.5 \times 10^{-3} \ mol \ dm^{-3}$.
કિંમત મૂકતા: $pH = -\log (2.5 \times 10^{-3})$.
નિયમ $\log (a \times b) = \log a + \log b$ નો ઉપયોગ કરતા: $pH = -(\log 2.5 + \log 10^{-3})$.
$pH = -(\log 2.5 - 3)$.
$pH = 3 - \log 2.5$.
આપેલ છે $\log 2.5 = 0.3979$,તેથી $pH = 3 - 0.3979 = 2.6021$.
એક દશાંશ સ્થળ સુધી રાઉન્ડ ઓફ કરતા,$pH$ આશરે $2.6$ થાય છે.
0 likesView Solution
122
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$3.981 \times 10^{-7} \ M$ $H^{+}$ આયન સાંદ્રતા ધરાવતા દ્રાવણનો $pH$ કેટલો હશે? $(\log 3.981 = 0.6000)$
A
$5.6$
B
$4.6$
C
$7.6$
D
$6.4$
Solution
(D) દ્રાવણનો $pH$ શોધવા માટેનું સૂત્ર: $pH = -\log [H^{+}]$ છે.
આપેલ છે: $[H^{+}] = 3.981 \times 10^{-7} \ M$.
કિંમત મૂકતા: $pH = -\log (3.981 \times 10^{-7})$.
લઘુગણકના નિયમ $\log (a \times b) = \log a + \log b$ નો ઉપયોગ કરતા: $pH = -(\log 3.981 + \log 10^{-7})$.
$pH = -(\log 3.981 - 7)$.
$pH = 7 - \log 3.981$.
આપેલ છે $\log 3.981 = 0.6000$,તેથી $pH = 7 - 0.6000 = 6.4$.
આપેલ છે: $[H^{+}] = 3.981 \times 10^{-7} \ M$.
કિંમત મૂકતા: $pH = -\log (3.981 \times 10^{-7})$.
લઘુગણકના નિયમ $\log (a \times b) = \log a + \log b$ નો ઉપયોગ કરતા: $pH = -(\log 3.981 + \log 10^{-7})$.
$pH = -(\log 3.981 - 7)$.
$pH = 7 - \log 3.981$.
આપેલ છે $\log 3.981 = 0.6000$,તેથી $pH = 7 - 0.6000 = 6.4$.
0 likesView Solution
123
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી નિર્બળ એસિડ-નિર્બળ બેઇઝ ક્ષાર ઓળખો.
A
પોટેશિયમ બ્રોમાઇડ
B
એમોનિયમ સલ્ફેટ
C
એમોનિયમ એસિટેટ
D
એમોનિયમ ક્લોરાઇડ
Solution
(C) $CH_3COONH_4$ એ $CH_3COOH$ (નિર્બળ એસિડ,$WA$) અને $NH_4OH$ (નિર્બળ બેઇઝ,$WB$) માંથી બનેલો ક્ષાર છે.
તેથી,$CH_3COONH_4$ એ નિર્બળ એસિડ અને નિર્બળ બેઇઝનો ક્ષાર છે.
તેથી,$CH_3COONH_4$ એ નિર્બળ એસિડ અને નિર્બળ બેઇઝનો ક્ષાર છે.
0 likesView Solution
124
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયો ક્ષાર પ્રબળ બેઇઝ અને નિર્બળ એસિડમાંથી બનેલો છે?
A
$CuSO_4$
B
$NaNO_3$
C
$NaCl$
D
$KCN$
Solution
(D) પ્રબળ બેઇઝ $(SB)$ અને નિર્બળ એસિડ $(WA)$ માંથી બનેલો ક્ષાર સ્વભાવે બેઝિક હોય છે.
$CuSO_4$ એ $Cu(OH)_2$ (નિર્બળ બેઇઝ) અને $H_2SO_4$ (પ્રબળ એસિડ) માંથી બને છે.
$NaNO_3$ એ $NaOH$ (પ્રબળ બેઇઝ) અને $HNO_3$ (પ્રબળ એસિડ) માંથી બને છે.
$NaCl$ એ $NaOH$ (પ્રબળ બેઇઝ) અને $HCl$ (પ્રબળ એસિડ) માંથી બને છે.
$KCN$ એ $KOH$ (પ્રબળ બેઇઝ) અને $HCN$ (નિર્બળ એસિડ) માંથી બને છે.
તેથી,$KCN$ સાચો જવાબ છે.
$CuSO_4$ એ $Cu(OH)_2$ (નિર્બળ બેઇઝ) અને $H_2SO_4$ (પ્રબળ એસિડ) માંથી બને છે.
$NaNO_3$ એ $NaOH$ (પ્રબળ બેઇઝ) અને $HNO_3$ (પ્રબળ એસિડ) માંથી બને છે.
$NaCl$ એ $NaOH$ (પ્રબળ બેઇઝ) અને $HCl$ (પ્રબળ એસિડ) માંથી બને છે.
$KCN$ એ $KOH$ (પ્રબળ બેઇઝ) અને $HCN$ (નિર્બળ એસિડ) માંથી બને છે.
તેથી,$KCN$ સાચો જવાબ છે.
0 likesView Solution
125
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું નિર્બળ એસિડ અને પ્રબળ બેઇઝના ક્ષારનું ઉદાહરણ છે?
A
$Na_2SO_4$
B
$NH_4CN$
C
$KCN$
D
$KCl$
Solution
(C) $KCN$ એ $KOH$ (પ્રબળ બેઇઝ) અને $HCN$ (નિર્બળ એસિડ) માંથી બનતો ક્ષાર છે.
તેથી,$KCN$ એ નિર્બળ એસિડ અને પ્રબળ બેઇઝનો ક્ષાર છે.
તેથી,$KCN$ એ નિર્બળ એસિડ અને પ્રબળ બેઇઝનો ક્ષાર છે.
0 likesView Solution
126
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
કોપર સલ્ફેટના જલીય દ્રાવણની $pH$ $7$ કરતા ઓછી કેમ હોય છે?
A
તે પ્રબળ એસિડ અને નિર્બળ બેઇઝનો ક્ષાર છે.
B
તે નિર્બળ એસિડ અને નિર્બળ બેઇઝનો ક્ષાર છે.
C
તે પ્રબળ એસિડ અને પ્રબળ બેઇઝનો ક્ષાર છે.
D
તે નિર્બળ એસિડ અને પ્રબળ બેઇઝનો ક્ષાર છે.
Solution
(A) $CuSO_4$ એ $Cu(OH)_2$ (નિર્બળ બેઇઝ) અને $H_2SO_4$ (પ્રબળ એસિડ) માંથી બનેલો ક્ષાર છે.
જલીય દ્રાવણમાં,$Cu^{2+}$ આયનોનું જળવિભાજન થાય છે: $Cu^{2+} + 2H_2O \rightleftharpoons Cu(OH)_2 + 2H^+$.
$H^+$ આયનોના ઉત્પાદનને કારણે દ્રાવણમાં હાઇડ્રોનિયમ આયનોની સાંદ્રતા વધે છે,જે તેને એસિડિક બનાવે છે.
તેથી,દ્રાવણની $pH$ $7$ કરતા ઓછી હોય છે.
જલીય દ્રાવણમાં,$Cu^{2+}$ આયનોનું જળવિભાજન થાય છે: $Cu^{2+} + 2H_2O \rightleftharpoons Cu(OH)_2 + 2H^+$.
$H^+$ આયનોના ઉત્પાદનને કારણે દ્રાવણમાં હાઇડ્રોનિયમ આયનોની સાંદ્રતા વધે છે,જે તેને એસિડિક બનાવે છે.
તેથી,દ્રાવણની $pH$ $7$ કરતા ઓછી હોય છે.
0 likesView Solution
127
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયા ક્ષારના જલીય દ્રાવણનું $pH$ મૂલ્ય સૌથી વધુ હશે?
A
$NaCl$
B
$CH_3COONH_4$
C
$Na_2CO_3$
D
$NH_4Cl$
Solution
(C) $NaCl$ એ પ્રબળ એસિડ $(HCl)$ અને પ્રબળ બેઇઝ $(NaOH)$ નો ક્ષાર છે,તેથી તેનું જલીય દ્રાવણ તટસ્થ $(pH = 7)$ હોય છે.
$CH_3COONH_4$ એ નિર્બળ એસિડ $(CH_3COOH)$ અને નિર્બળ બેઇઝ $(NH_4OH)$ નો ક્ષાર છે,તેથી તેનું જલીય દ્રાવણ આશરે તટસ્થ $(pH \approx 7)$ હોય છે.
$Na_2CO_3$ એ નિર્બળ એસિડ $(H_2CO_3)$ અને પ્રબળ બેઇઝ $(NaOH)$ નો ક્ષાર છે,તેથી તે એનાયનિક જળવિભાજન પામીને બેઝિક દ્રાવણ બનાવે છે $(pH > 7)$.
$NH_4Cl$ એ પ્રબળ એસિડ $(HCl)$ અને નિર્બળ બેઇઝ $(NH_4OH)$ નો ક્ષાર છે,તેથી તે કેટાયનિક જળવિભાજન પામીને એસિડિક દ્રાવણ બનાવે છે $(pH < 7)$.
તેથી,$Na_2CO_3$ નું $pH$ મૂલ્ય સૌથી વધુ છે.
$CH_3COONH_4$ એ નિર્બળ એસિડ $(CH_3COOH)$ અને નિર્બળ બેઇઝ $(NH_4OH)$ નો ક્ષાર છે,તેથી તેનું જલીય દ્રાવણ આશરે તટસ્થ $(pH \approx 7)$ હોય છે.
$Na_2CO_3$ એ નિર્બળ એસિડ $(H_2CO_3)$ અને પ્રબળ બેઇઝ $(NaOH)$ નો ક્ષાર છે,તેથી તે એનાયનિક જળવિભાજન પામીને બેઝિક દ્રાવણ બનાવે છે $(pH > 7)$.
$NH_4Cl$ એ પ્રબળ એસિડ $(HCl)$ અને નિર્બળ બેઇઝ $(NH_4OH)$ નો ક્ષાર છે,તેથી તે કેટાયનિક જળવિભાજન પામીને એસિડિક દ્રાવણ બનાવે છે $(pH < 7)$.
તેથી,$Na_2CO_3$ નું $pH$ મૂલ્ય સૌથી વધુ છે.
0 likesView Solution
128
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$0.1 \ M \ HCN$ અને $0.2 \ M \ NaCN$ ને મિશ્ર કરીને બફર દ્રાવણ તૈયાર કરવામાં આવે છે. જો $HCN$ નો $pKa$ $9.3$ હોય,તો બફર દ્રાવણનો $pH$ કેટલો થશે? $(\log 2 = 0.3010)$
A
$4.2$
B
$2$
C
$9.6$
D
$6.15$
Solution
(C) એસિડિક બફરનો $pH$ હેન્ડરસન-હેસલબેક સમીકરણનો ઉપયોગ કરીને ગણવામાં આવે છે:
$pH = pKa + \log \frac{[Salt]}{[Acid]}$
આપેલ છે:
$pKa = 9.3$
$[Salt] = [NaCN] = 0.2 \ M$
$[Acid] = [HCN] = 0.1 \ M$
કિંમતો મૂકતા:
$pH = 9.3 + \log \frac{0.2}{0.1}$
$pH = 9.3 + \log 2$
$pH = 9.3 + 0.3010$
$pH = 9.6010 \approx 9.6$
$pH = pKa + \log \frac{[Salt]}{[Acid]}$
આપેલ છે:
$pKa = 9.3$
$[Salt] = [NaCN] = 0.2 \ M$
$[Acid] = [HCN] = 0.1 \ M$
કિંમતો મૂકતા:
$pH = 9.3 + \log \frac{0.2}{0.1}$
$pH = 9.3 + \log 2$
$pH = 9.3 + 0.3010$
$pH = 9.6010 \approx 9.6$
0 likesView Solution
129
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$0.1 \ M \ Mg^{2+}$ આયનો ધરાવતા દ્રાવણમાંથી $Mg(OH)_2$ કયા $pH$ પર અવક્ષેપિત થવાનું શરૂ કરે છે? (આપેલ $K_{sp}$ for $Mg(OH)_2 = 1.0 \times 10^{-11}$)
A
$7$
B
$4$
C
$6$
D
$9$
Solution
(D) દ્રાવ્યતા ગુણાકારનું સૂત્ર $K_{sp} = [Mg^{2+}][OH^-]^2$ છે.
આપેલ $K_{sp} = 1.0 \times 10^{-11}$ અને $[Mg^{2+}] = 0.1 \ M$.
આ કિંમતો મૂકતા: $1.0 \times 10^{-11} = (0.1)[OH^-]^2$.
$[OH^-]^2 = \frac{1.0 \times 10^{-11}}{0.1} = 10^{-10}$.
$[OH^-] = \sqrt{10^{-10}} = 10^{-5} \ M$.
હવે,$pOH$ ની ગણતરી કરો: $pOH = -\log[OH^-] = -\log(10^{-5}) = 5$.
અંતે,$pH$ ની ગણતરી કરો: $pH = 14 - pOH = 14 - 5 = 9$.
આપેલ $K_{sp} = 1.0 \times 10^{-11}$ અને $[Mg^{2+}] = 0.1 \ M$.
આ કિંમતો મૂકતા: $1.0 \times 10^{-11} = (0.1)[OH^-]^2$.
$[OH^-]^2 = \frac{1.0 \times 10^{-11}}{0.1} = 10^{-10}$.
$[OH^-] = \sqrt{10^{-10}} = 10^{-5} \ M$.
હવે,$pOH$ ની ગણતરી કરો: $pOH = -\log[OH^-] = -\log(10^{-5}) = 5$.
અંતે,$pH$ ની ગણતરી કરો: $pH = 14 - pOH = 14 - 5 = 9$.
0 likesView Solution
130
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું સંયોજન ઇલેક્ટ્રોન-ઉણપ ધરાવતું (electron-deficient) છે?
A
$SiF_4$
B
$BCl_3$
C
$PCl_5$
D
$CCl_4$
Solution
(B) ઇલેક્ટ્રોન-ઉણપ ધરાવતું સંયોજન તે છે જેમાં મધ્યસ્થ પરમાણુની સંયોજકતા કક્ષામાં $8$ કરતા ઓછા ઇલેક્ટ્રોન હોય છે (અપૂર્ણ અષ્ટક).
$BCl_3$ માં,બોરોન પરમાણુ $3$ ક્લોરિન પરમાણુઓ સાથે જોડાયેલ છે,જેના પરિણામે $3$ સહસંયોજક બંધ બને છે.
દરેક બંધમાં $2$ ઇલેક્ટ્રોન હોય છે,તેથી બોરોન પરમાણુની સંયોજકતા કક્ષામાં કુલ $6$ ઇલેક્ટ્રોન હોય છે.
$6 < 8$ હોવાથી,$BCl_3$ એ ઇલેક્ટ્રોન-ઉણપ ધરાવતું સંયોજન છે.
$BCl_3$ માં,બોરોન પરમાણુ $3$ ક્લોરિન પરમાણુઓ સાથે જોડાયેલ છે,જેના પરિણામે $3$ સહસંયોજક બંધ બને છે.
દરેક બંધમાં $2$ ઇલેક્ટ્રોન હોય છે,તેથી બોરોન પરમાણુની સંયોજકતા કક્ષામાં કુલ $6$ ઇલેક્ટ્રોન હોય છે.
$6 < 8$ હોવાથી,$BCl_3$ એ ઇલેક્ટ્રોન-ઉણપ ધરાવતું સંયોજન છે.
0 likesView Solution
131
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેની પ્રક્રિયામાં ઓક્સિડેશનકર્તા કયું છે?
$Fe_{(s)} + Cu_{(aq)}^{2+} \rightarrow Fe_{(aq)}^{2+} + Cu_{(s)}$
$Fe_{(s)} + Cu_{(aq)}^{2+} \rightarrow Fe_{(aq)}^{2+} + Cu_{(s)}$
A
$Fe_{(aq)}^{2+}$
B
$Cu_{(aq)}^{2+}$
C
$Fe_{(s)}$
D
$Cu_{(s)}$
Solution
(B) આપેલ પ્રક્રિયામાં: $Fe_{(s)} + Cu_{(aq)}^{2+} \rightarrow Fe_{(aq)}^{2+} + Cu_{(s)}$
$1$. $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ થી વધીને $+2$ થાય છે,તેથી $Fe$ નું ઓક્સિડેશન થાય છે.
$2$. $Cu$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ થી ઘટીને $0$ થાય છે,તેથી $Cu^{2+}$ નું રિડક્શન થાય છે.
$3$. ઓક્સિડેશનકર્તા એ પદાર્થ છે જેનું રાસાયણિક પ્રક્રિયામાં રિડક્શન થાય છે.
$4$. $Cu_{(aq)}^{2+}$ નું રિડક્શન થતું હોવાથી,તે ઓક્સિડેશનકર્તા તરીકે વર્તે છે.
$1$. $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ થી વધીને $+2$ થાય છે,તેથી $Fe$ નું ઓક્સિડેશન થાય છે.
$2$. $Cu$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ થી ઘટીને $0$ થાય છે,તેથી $Cu^{2+}$ નું રિડક્શન થાય છે.
$3$. ઓક્સિડેશનકર્તા એ પદાર્થ છે જેનું રાસાયણિક પ્રક્રિયામાં રિડક્શન થાય છે.
$4$. $Cu_{(aq)}^{2+}$ નું રિડક્શન થતું હોવાથી,તે ઓક્સિડેશનકર્તા તરીકે વર્તે છે.
0 likesView Solution
132
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયા રૂપાંતરણમાં ઓક્સિડેશન કે રિડક્શનનો સમાવેશ થતો નથી?
A
$VO_2^{+} \rightarrow V_2O_3$
B
$Na \rightarrow Na^{+}$
C
$CrO_4^{2-} \rightarrow Cr_2O_7^{2-}$
D
$Zn^{2+} \rightarrow Zn$
Solution
(C) રેડોક્ષ પ્રક્રિયામાં,મધ્યસ્થ પરમાણુની ઓક્સિડેશન અવસ્થા બદલાય છે.
$1$. $VO_2^{+} \rightarrow V_2O_3$ માં,$V$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+5$ થી $+3$ માં બદલાય છે (રિડક્શન).
$2$. $Na \rightarrow Na^{+}$ માં,$Na$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $0$ થી $+1$ માં બદલાય છે (ઓક્સિડેશન).
$3$. $CrO_4^{2-} \rightarrow Cr_2O_7^{2-}$ માં,$Cr$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા બંનેમાં $+6$ જ રહે છે. આમ,ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં કોઈ ફેરફાર થતો નથી.
$4$. $Zn^{2+} \rightarrow Zn$ માં,$Zn$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+2$ થી $0$ માં બદલાય છે (રિડક્શન).
તેથી,$CrO_4^{2-} \rightarrow Cr_2O_7^{2-}$ રૂપાંતરણમાં ઓક્સિડેશન કે રિડક્શનનો સમાવેશ થતો નથી.
$1$. $VO_2^{+} \rightarrow V_2O_3$ માં,$V$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+5$ થી $+3$ માં બદલાય છે (રિડક્શન).
$2$. $Na \rightarrow Na^{+}$ માં,$Na$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $0$ થી $+1$ માં બદલાય છે (ઓક્સિડેશન).
$3$. $CrO_4^{2-} \rightarrow Cr_2O_7^{2-}$ માં,$Cr$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા બંનેમાં $+6$ જ રહે છે. આમ,ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં કોઈ ફેરફાર થતો નથી.
$4$. $Zn^{2+} \rightarrow Zn$ માં,$Zn$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+2$ થી $0$ માં બદલાય છે (રિડક્શન).
તેથી,$CrO_4^{2-} \rightarrow Cr_2O_7^{2-}$ રૂપાંતરણમાં ઓક્સિડેશન કે રિડક્શનનો સમાવેશ થતો નથી.
0 likesView Solution
133
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું રિડક્શનની પ્રક્રિયાને યોગ્ય રીતે દર્શાવે છે?
A
ઓક્સિજનનો ઉમેરો
B
ઓક્સિડેશન આંકમાં વધારો
C
ઇલેક્ટ્રોનનો સ્વીકાર
D
ઇલેક્ટ્રોનનો ત્યાગ
Solution
(C) રિડક્શન એટલે એવી પ્રક્રિયા જેમાં પરમાણુ,આયન અથવા અણુ દ્વારા ઇલેક્ટ્રોનનો સ્વીકાર થાય છે.
તે તત્વના ઓક્સિડેશન આંકમાં ઘટાડા દ્વારા પણ ઓળખાય છે.
તેનાથી વિપરીત,ઓક્સિજનનો ઉમેરો એ ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયા છે અને ઇલેક્ટ્રોનનો ત્યાગ પણ ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયા છે.
તે તત્વના ઓક્સિડેશન આંકમાં ઘટાડા દ્વારા પણ ઓળખાય છે.
તેનાથી વિપરીત,ઓક્સિજનનો ઉમેરો એ ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયા છે અને ઇલેક્ટ્રોનનો ત્યાગ પણ ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયા છે.
0 likesView Solution
134
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેની પ્રક્રિયા માટે સાચું વિધાન ઓળખો: $3 Br_2 + 6 CO_3^{2-} + 3 H_2O \rightarrow 5 Br^{-} + BrO_3^- + 6 HCO_3^-$
A
બ્રોમિનનું રિડક્શન કે ઓક્સિડેશન થતું નથી
B
બ્રોમિનનું ઓક્સિડેશન થાય છે અને કાર્બોનેટનું રિડક્શન થાય છે
C
બ્રોમિનનું રિડક્શન થાય છે અને પાણીનું ઓક્સિડેશન થાય છે
D
બ્રોમિનનું રિડક્શન અને ઓક્સિડેશન બંને થાય છે
Solution
(D) આપેલ પ્રક્રિયામાં,$Br_2$ માં $Br$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
નીપજોમાં,$Br$ એ $Br^-$ (ઓક્સિડેશન આંક $-1$) અને $BrO_3^-$ (ઓક્સિડેશન આંક $+5$) સ્વરૂપે અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
$Br$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ થી ઘટીને $-1$ (રિડક્શન) થાય છે અને $0$ થી વધીને $+5$ (ઓક્સિડેશન) થાય છે,તેથી $Br_2$ નું ઓક્સિડેશન અને રિડક્શન બંને થાય છે.
આ એક વિષમીકરણ (disproportionation) પ્રક્રિયા છે.
નીપજોમાં,$Br$ એ $Br^-$ (ઓક્સિડેશન આંક $-1$) અને $BrO_3^-$ (ઓક્સિડેશન આંક $+5$) સ્વરૂપે અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
$Br$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ થી ઘટીને $-1$ (રિડક્શન) થાય છે અને $0$ થી વધીને $+5$ (ઓક્સિડેશન) થાય છે,તેથી $Br_2$ નું ઓક્સિડેશન અને રિડક્શન બંને થાય છે.
આ એક વિષમીકરણ (disproportionation) પ્રક્રિયા છે.
0 likesView Solution
135
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$OF_2$ માં ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+2$
B
$-2$
C
$-1$
D
$+1$
Solution
(A) $OF_2$ માં,ફ્લોરિનની વિદ્યુતઋણતા ઓક્સિજન કરતા વધારે છે.
ધારો કે ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
ફ્લોરિનનો ઓક્સિડેશન આંક $-1$ છે.
તટસ્થ અણુમાં ઓક્સિડેશન આંકના સરવાળા માટેનો નિયમ લાગુ પાડતા:
$x + 2(-1) = 0$
$x - 2 = 0$
$x = +2$
તેથી,$OF_2$ માં ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે.
ધારો કે ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
ફ્લોરિનનો ઓક્સિડેશન આંક $-1$ છે.
તટસ્થ અણુમાં ઓક્સિડેશન આંકના સરવાળા માટેનો નિયમ લાગુ પાડતા:
$x + 2(-1) = 0$
$x - 2 = 0$
$x = +2$
તેથી,$OF_2$ માં ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે.
0 likesView Solution
136
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$MnO_4^{-}$ માં $Mn$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા શું છે?
A
$+5$
B
$+6$
C
$+4$
D
$+7$
Solution
(D) ધારો કે $Mn$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે.
$MnO_4^{-}$ આયન માટે,બધા પરમાણુઓની ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો આયન પરના વીજભાર જેટલો થાય છે.
$x + 4(-2) = -1$
$x - 8 = -1$
$x = +7$
તેથી,$Mn$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+7$ છે.
$MnO_4^{-}$ આયન માટે,બધા પરમાણુઓની ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો આયન પરના વીજભાર જેટલો થાય છે.
$x + 4(-2) = -1$
$x - 8 = -1$
$x = +7$
તેથી,$Mn$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+7$ છે.
0 likesView Solution
137
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$O_2^{2-}$ આયનમાં ઓક્સિજનની ઓક્સિડેશન અવસ્થા શું છે?
A
$+2$
B
$+1$
C
$-2$
D
$-1$
Solution
(D) $O_2^{2-}$ આયન (પેરોક્સાઈડ આયન) માં,ધારો કે ઓક્સિજનની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે.
આયનમાં રહેલા તમામ પરમાણુઓની ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો આયન પરના વીજભાર જેટલો હોય છે:
$2x = -2$
$x = -1$
તેથી,$O_2^{2-}$ માં ઓક્સિજનની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $-1$ છે.
આયનમાં રહેલા તમામ પરમાણુઓની ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો આયન પરના વીજભાર જેટલો હોય છે:
$2x = -2$
$x = -1$
તેથી,$O_2^{2-}$ માં ઓક્સિજનની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $-1$ છે.
0 likesView Solution
138
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$N_3H$ માં નાઈટ્રોજનની ઓક્સિડેશન અવસ્થા શું છે?
A
$-\frac{1}{3}$
B
$-1$
C
$+\frac{1}{3}$
D
$+3$
Solution
(A) $N_3H$ (હાઈડ્રાઝોઈક એસિડ) અણુમાં,બધા પરમાણુઓની ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો શૂન્ય હોવો જોઈએ.
ધારો કે નાઈટ્રોજનની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે.
અહીં $3$ નાઈટ્રોજન પરમાણુઓ અને $1$ હાઈડ્રોજન પરમાણુ (જેની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+1$ છે) હોવાથી,સમીકરણ આ મુજબ થશે:
$3x + 1 = 0$
$3x = -1$
$x = -\frac{1}{3}$
તેથી,$N_3H$ માં નાઈટ્રોજનની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $-\frac{1}{3}$ છે.
ધારો કે નાઈટ્રોજનની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે.
અહીં $3$ નાઈટ્રોજન પરમાણુઓ અને $1$ હાઈડ્રોજન પરમાણુ (જેની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+1$ છે) હોવાથી,સમીકરણ આ મુજબ થશે:
$3x + 1 = 0$
$3x = -1$
$x = -\frac{1}{3}$
તેથી,$N_3H$ માં નાઈટ્રોજનની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $-\frac{1}{3}$ છે.
0 likesView Solution
139
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$KClO_3$ માં $Cl$ નો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+5$
B
$+1$
C
$-1$
D
$-5$
Solution
(A) ધારો કે $Cl$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
તટસ્થ અણુમાં બધા પરમાણુઓના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$KClO_3$ માટે: $(+1) + x + 3(-2) = 0$.
$1 + x - 6 = 0$.
$x - 5 = 0$.
$x = +5$.
તટસ્થ અણુમાં બધા પરમાણુઓના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$KClO_3$ માટે: $(+1) + x + 3(-2) = 0$.
$1 + x - 6 = 0$.
$x - 5 = 0$.
$x = +5$.
0 likesView Solution
140
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
સુપર ઓક્સાઇડ આયનમાં ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$0$
B
$-1$
C
$-\frac{1}{2}$
D
$-2$
Solution
(C) સુપર ઓક્સાઇડ આયન $(O_2^-)$ માં,આયન પરનો કુલ વીજભાર $-1$ છે.
ધારો કે ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
બે ઓક્સિજન પરમાણુઓ હોવાથી,તેમના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો આયનના વીજભાર જેટલો થવો જોઈએ:
$2x = -1$
$x = -\frac{1}{2}$
તેથી,સુપર ઓક્સાઇડમાં ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક $-\frac{1}{2}$ છે.
ધારો કે ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
બે ઓક્સિજન પરમાણુઓ હોવાથી,તેમના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો આયનના વીજભાર જેટલો થવો જોઈએ:
$2x = -1$
$x = -\frac{1}{2}$
તેથી,સુપર ઓક્સાઇડમાં ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક $-\frac{1}{2}$ છે.
0 likesView Solution
141
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી સાચું વિધાન ઓળખો.
A
ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક તેના તમામ સંયોજનોમાં $-2$ હોય છે.
B
હાઇડ્રોજનની વિદ્યુતઋણતા હેલોજન જેટલી જ હોય છે.
C
હાઇડ્રોજન $-1$ અને $+1$ ઓક્સિડેશન આંક દર્શાવે છે.
D
હાઇડ્રોજનની આયનીકરણ એન્થાલ્પી આલ્કલી ધાતુઓ જેટલી જ હોય છે.
Solution
(C) હાઇડ્રોજન $-1$ (ધાતુ હાઇડ્રાઇડ્સમાં) અને $+1$ (મોટાભાગના સંયોજનોમાં) ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓ દર્શાવે છે.
ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક તમામ સંયોજનોમાં $-2$ હોતો નથી; ઉદાહરણ તરીકે,$OF_2$ માં તે $+2$ હોય છે.
હાઇડ્રોજનની આયનીકરણ એન્થાલ્પી આલ્કલી ધાતુઓ કરતા ઘણી વધારે હોય છે કારણ કે તેનું કદ નાનું હોય છે અને તેનો ઇલેક્ટ્રોન કેન્દ્રની નજીક હોય છે.
ઓક્સિજનનો ઓક્સિડેશન આંક તમામ સંયોજનોમાં $-2$ હોતો નથી; ઉદાહરણ તરીકે,$OF_2$ માં તે $+2$ હોય છે.
હાઇડ્રોજનની આયનીકરણ એન્થાલ્પી આલ્કલી ધાતુઓ કરતા ઘણી વધારે હોય છે કારણ કે તેનું કદ નાનું હોય છે અને તેનો ઇલેક્ટ્રોન કેન્દ્રની નજીક હોય છે.
0 likesView Solution
142
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયા તત્વનો ઉપયોગ ફોટોઈલેક્ટ્રિક સેલ બનાવવા માટે થાય છે?
A
$K$
B
$Cs$
C
$Ba$
D
$Be$
Solution
(B) સીઝિયમ $(Cs)$ ની આયનીકરણ એન્થાલ્પી આલ્કલી ધાતુઓમાં સૌથી ઓછી હોય છે.
આ કારણે,જ્યારે તેના પર પ્રકાશ પડે છે ત્યારે તે સરળતાથી ઈલેક્ટ્રોન મુક્ત કરે છે.
તેથી,તેનો ઉપયોગ ફોટોઈલેક્ટ્રિક સેલ બનાવવા માટે થાય છે.
આ કારણે,જ્યારે તેના પર પ્રકાશ પડે છે ત્યારે તે સરળતાથી ઈલેક્ટ્રોન મુક્ત કરે છે.
તેથી,તેનો ઉપયોગ ફોટોઈલેક્ટ્રિક સેલ બનાવવા માટે થાય છે.
0 likesView Solution
143
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
પર્વતારોહકો માટે શ્વસન સાધનોમાં નીચેનામાંથી કોનો ઉપયોગ થાય છે?
A
$Na_2O_2$
B
$KO_2$
C
$CaO$
D
$Li_2O$
Solution
(B) પોટેશિયમ સુપરઓક્સાઈડ $(KO_2)$ નો ઉપયોગ પર્વતારોહકો અને સબમરીનમાં શ્વસન સાધનોમાં થાય છે કારણ કે તે ઓક્સિજન ઉત્પન્ન કરે છે અને કાર્બન ડાયોક્સાઈડનું શોષણ કરે છે.
રાસાયણિક પ્રક્રિયા:
$4KO_2 + 2CO_2 \rightarrow 2K_2CO_3 + 3O_2$
રાસાયણિક પ્રક્રિયા:
$4KO_2 + 2CO_2 \rightarrow 2K_2CO_3 + 3O_2$
0 likesView Solution
144
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયા તત્વનો ઉપયોગ ન્યુક્લિયર રિએક્ટરમાં મોડરેટર તરીકે થાય છે?
A
$Mg$
B
$Ca$
C
$Be$
D
$K$
Solution
(C) ન્યુક્લિયર રિએક્ટરમાં,$Be$ (બેરિલિયમ) નો ઉપયોગ મોડરેટર અને રિફ્લેક્ટર તરીકે થાય છે કારણ કે તેનું પરમાણુ દળ ઓછું છે અને ન્યુટ્રોન માટે તેની સ્કેટરિંગ ક્રોસ-સેક્શન ઊંચી છે,જે ઝડપી ગતિશીલ ન્યુટ્રોનને ધીમા કરવામાં મદદ કરે છે.
0 likesView Solution
145
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું તત્વ પાણી સાથે પ્રક્રિયા કરતું નથી?
A
$Sr$
B
$Mg$
C
$Be$
D
$Ca$
Solution
(C) $Be$ (બેરિલિયમ) તેની ઉચ્ચ આયનીકરણ એન્થાલ્પી અને નાના પરમાણુ કદને કારણે ઊંચા તાપમાને પણ પાણી સાથે નિષ્ક્રિય રહે છે. અન્ય આલ્કલાઇન અર્થ ધાતુઓ $(Mg, Ca, Sr)$ પાણી સાથે પ્રક્રિયા કરીને તેમના હાઇડ્રોક્સાઇડ બનાવે છે અને હાઇડ્રોજન વાયુ મુક્ત કરે છે.
0 likesView Solution
146
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું તત્વ ક્લોરોફિલ સંકીર્ણ બનાવે છે?
A
આયર્ન
B
મેગ્નેશિયમ
C
કેલ્શિયમ
D
કોબાલ્ટ
Solution
(B) ક્લોરોફિલ એ વનસ્પતિઓમાં જોવા મળતું લીલા રંગનું રંજકદ્રવ્ય છે જે પ્રકાશસંશ્લેષણ માટે આવશ્યક છે.
તેમાં પોર્ફિરિન રિંગની અંદર સંકલિત થયેલ મધ્યસ્થ ધાતુ આયન હોય છે.
ક્લોરોફિલ અણુમાં મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Mg^{2+}$ (મેગ્નેશિયમ) છે.
તેમાં પોર્ફિરિન રિંગની અંદર સંકલિત થયેલ મધ્યસ્થ ધાતુ આયન હોય છે.
ક્લોરોફિલ અણુમાં મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Mg^{2+}$ (મેગ્નેશિયમ) છે.
0 likesView Solution
147
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું તત્વ $Li$ સાથે વિકર્ણીય સંબંધ (diagonal relationship) ધરાવે છે?
A
$Al$
B
$B$
C
$Na$
D
$Mg$
Solution
(D) $Li$ અને $Mg$ એકબીજા સાથે વિકર્ણીય સંબંધ દર્શાવે છે.
0 likesView Solution
148
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
આણ્વિક સ્ફટિકોમાં કેવા પ્રકારના બંધ હોય છે?
A
ધાત્વિક બંધ
B
આયનીય બંધ
C
વિવિધ આંતરઆણ્વિય આકર્ષણ બળો
D
સહસંયોજક બંધ
Solution
(C) આણ્વિક સ્ફટિકો એ અણુઓથી બનેલા હોય છે જે વિવિધ આંતરઆણ્વિય આકર્ષણ બળો જેવા કે લંડન ડિસ્પર્ઝન ફોર્સ,ડાયપોલ-ડાયપોલ આંતરક્રિયાઓ અથવા હાઇડ્રોજન બંધ દ્વારા એકબીજા સાથે જોડાયેલા હોય છે.
0 likesView Solution
149
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2022
$298 \ K$ તાપમાને નિર્બળ એસિડના સેન્ટિમોલર દ્રાવણનું $1.3 \%$ વિયોજન થાય છે. તો તેનો વિયોજન અચળાંક કેટલો હશે?
A
$1.3 \times 10^{-6}$
B
$1.5 \times 10^{-6}$
C
$1.9 \times 10^{-6}$
D
$1.7 \times 10^{-6}$
Solution
(D) નિર્બળ એસિડ માટે,વિયોજન અચળાંક $K_a$ નું સૂત્ર $K_a = C \alpha^2$ છે,જ્યાં $C$ એ સાંદ્રતા છે અને $\alpha$ એ વિયોજન અંશ છે.
આપેલ છે: $C = 0.01 \ M$ અને $\alpha = 1.3 \% = 0.013$.
કિંમતો મૂકતા: $K_a = 0.01 \times (0.013)^2$.
$K_a = 0.01 \times 0.000169 = 1.69 \times 10^{-6}$.
નજીકના વિકલ્પ મુજબ,જવાબ $1.7 \times 10^{-6}$ છે.
આપેલ છે: $C = 0.01 \ M$ અને $\alpha = 1.3 \% = 0.013$.
કિંમતો મૂકતા: $K_a = 0.01 \times (0.013)^2$.
$K_a = 0.01 \times 0.000169 = 1.69 \times 10^{-6}$.
નજીકના વિકલ્પ મુજબ,જવાબ $1.7 \times 10^{-6}$ છે.
0 likesView Solution
150
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2022
$5 \%$ જેટલું આયનીકરણ પામતા મોનોએસિડિક નિર્બળ બેઇઝના $2 \times 10^{-3} \ M$ દ્રાવણનો $pH$ કેટલો થાય?
A
$10$
B
$6$
C
$4$
D
$14$
Solution
(A) મોનોએસિડિક નિર્બળ બેઇઝ માટે,$BOH \rightleftharpoons B^{+} + OH^{-}$.
$[OH^{-}] = c \times \alpha = 2 \times 10^{-3} \times 0.05 = 1 \times 10^{-4} \ M$.
$pOH = -\log[OH^{-}] = -\log(10^{-4}) = 4$.
$pH = 14 - pOH = 14 - 4 = 10$.
$[OH^{-}] = c \times \alpha = 2 \times 10^{-3} \times 0.05 = 1 \times 10^{-4} \ M$.
$pOH = -\log[OH^{-}] = -\log(10^{-4}) = 4$.
$pH = 14 - pOH = 14 - 4 = 10$.
0 likesView Solution
151
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
પ્રક્રિયા $2 NO_{2(g)} \rightarrow 2 NO_{(g)} + O_{2(g)}$ માટે,જો $\frac{-d[NO_2]}{dt} = 1.3 \times 10^{-5} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1}$ હોય,તો $O_2$ ના નિર્માણનો દર શું હશે?
A
$1.3 \times 10^{-6} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1}$
B
$3.25 \times 10^{-6} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1}$
C
$1.62 \times 10^{-6} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1}$
D
$6.5 \times 10^{-6} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1}$
Solution
(D) પ્રક્રિયાનો દર નીચે મુજબ દર્શાવી શકાય: $-\frac{1}{2} \frac{d[NO_2]}{dt} = \frac{d[O_2]}{dt}$.
આપેલ છે કે $-\frac{d[NO_2]}{dt} = 1.3 \times 10^{-5} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1}$.
આ કિંમત સમીકરણમાં મૂકતા: $\frac{1}{2} \times (1.3 \times 10^{-5}) = \frac{d[O_2]}{dt}$.
તેથી,$\frac{d[O_2]}{dt} = 0.65 \times 10^{-5} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1} = 6.5 \times 10^{-6} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1}$.
આપેલ છે કે $-\frac{d[NO_2]}{dt} = 1.3 \times 10^{-5} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1}$.
આ કિંમત સમીકરણમાં મૂકતા: $\frac{1}{2} \times (1.3 \times 10^{-5}) = \frac{d[O_2]}{dt}$.
તેથી,$\frac{d[O_2]}{dt} = 0.65 \times 10^{-5} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1} = 6.5 \times 10^{-6} \ mol \ L^{-1} \ sec^{-1}$.
0 likesView Solution
152
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
પ્રક્રિયા માટેનો વેગ નિયમ સમીકરણ $R = k[x][y]$ છે. પ્રક્રિયાનો વેગ ક્યારે બમણો થાય છે?
A
$x$ ની સાંદ્રતા અચળ રાખવામાં આવે અને $y$ ની સાંદ્રતા અડધી કરવામાં આવે
B
$x$ અને $y$ બંનેની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે
C
$x$ ની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે અને $y$ ની સાંદ્રતા અચળ રાખવામાં આવે
D
$y$ ની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે અને $x$ ની સાંદ્રતા અડધી કરવામાં આવે
Solution
(C) વેગ નિયમ $R = k[x][y]$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
જો $x$ ની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે અને $y$ ની સાંદ્રતા અચળ રાખવામાં આવે,તો નવો વેગ $R'$ નીચે મુજબ થશે:
$R' = k[2x][y] = 2k[x][y] = 2R$.
આમ,પ્રક્રિયાનો વેગ બમણો થાય છે.
જો $x$ ની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે અને $y$ ની સાંદ્રતા અચળ રાખવામાં આવે,તો નવો વેગ $R'$ નીચે મુજબ થશે:
$R' = k[2x][y] = 2k[x][y] = 2R$.
આમ,પ્રક્રિયાનો વેગ બમણો થાય છે.
0 likesView Solution
153
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$A \rightarrow \text{product}$ પ્રક્રિયાનો પ્રથમ ક્રમનો વેગ $0.01 \ mol \ dm^{-3} \ s^{-1}$ છે. જો પ્રક્રિયકની સાંદ્રતા $0.2 \ M$ હોય,તો વેગ અચળાંકની ગણતરી કરો. ($s^{-1}$ માં)
A
$0.05$
B
$0.1$
C
$0.5$
D
$0.01$
Solution
(A) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,વેગનું સમીકરણ: $r = K[A]$ છે.
આપેલ છે: $r = 0.01 \ mol \ dm^{-3} \ s^{-1}$ અને $[A] = 0.2 \ M$.
વેગના સમીકરણમાં કિંમતો મૂકતા:
$0.01 = K \times 0.2$
$K = \frac{0.01}{0.2} = 0.05 \ s^{-1}$.
આપેલ છે: $r = 0.01 \ mol \ dm^{-3} \ s^{-1}$ અને $[A] = 0.2 \ M$.
વેગના સમીકરણમાં કિંમતો મૂકતા:
$0.01 = K \times 0.2$
$K = \frac{0.01}{0.2} = 0.05 \ s^{-1}$.
0 likesView Solution
154
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
પ્રક્રિયા $x + y \rightarrow \text{product}$ નો વેગ $5.4 \times 10^{-2} \ mol \ dm^{-3} \ sec^{-1}$ છે. જ્યારે $[x] = 0.2 \ mol \ dm^{-3}$ અને $[y] = 0.1 \ mol \ dm^{-3}$ હોય,ત્યારે પ્રક્રિયાનો વેગ અચળાંક ગણો જો તે $X$ ની સાપેક્ષે પ્રથમ ક્રમની અને $Y$ ની સાપેક્ષે દ્વિતીય ક્રમની પ્રક્રિયા હોય.
A
$18 \ mol^{-2} \ dm^6 \ sec^{-1}$
B
$27 \ mol^{-2} \ dm^6 \ sec^{-1}$
C
$32 \ mol^{-2} \ dm^6 \ sec^{-1}$
D
$12 \ mol^{-2} \ dm^6 \ sec^{-1}$
Solution
(B) પ્રક્રિયા માટે વેગ નિયમ $r = k[x]^1[y]^2$ છે.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $5.4 \times 10^{-2} = k(0.2)(0.1)^2$.
$5.4 \times 10^{-2} = k(0.2)(0.01)$.
$5.4 \times 10^{-2} = k(0.002)$.
$k = \frac{5.4 \times 10^{-2}}{2 \times 10^{-3}} = 27 \ mol^{-2} \ dm^6 \ sec^{-1}$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $5.4 \times 10^{-2} = k(0.2)(0.1)^2$.
$5.4 \times 10^{-2} = k(0.2)(0.01)$.
$5.4 \times 10^{-2} = k(0.002)$.
$k = \frac{5.4 \times 10^{-2}}{2 \times 10^{-3}} = 27 \ mol^{-2} \ dm^6 \ sec^{-1}$.
0 likesView Solution
155
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
પ્રક્રિયા $2A + B \rightarrow \text{product}$ માટે,જ્યારે $[A] = 0.3 \ mol \ dm^{-3}$ અને $[B] = 0.05 \ mol \ dm^{-3}$ હોય ત્યારે પ્રક્રિયાનો દર $15 \times 10^{-2} \ mol \ dm^{-3} \ sec^{-1}$ છે. જો પ્રક્રિયા બંને પ્રક્રિયકોના સંદર્ભમાં પ્રથમ ક્રમની હોય,તો વેગ અચળાંકનું મૂલ્ય શું હશે?
A
$8$
B
$10$
C
$2$
D
$5$
Solution
(B) પ્રક્રિયા માટે વેગ નિયમ $r = k[A]^1[B]^1$ છે.
આપેલ છે: $r = 15 \times 10^{-2} \ mol \ dm^{-3} \ sec^{-1}$,$[A] = 0.3 \ mol \ dm^{-3}$,અને $[B] = 0.05 \ mol \ dm^{-3}$.
વેગ નિયમમાં કિંમતો મૂકતા: $15 \times 10^{-2} = k \times (0.3) \times (0.05)$.
$15 \times 10^{-2} = k \times (0.015)$.
$k = \frac{15 \times 10^{-2}}{15 \times 10^{-3}} = 10 \ mol^{-1} \ dm^3 \ sec^{-1}$.
આપેલ છે: $r = 15 \times 10^{-2} \ mol \ dm^{-3} \ sec^{-1}$,$[A] = 0.3 \ mol \ dm^{-3}$,અને $[B] = 0.05 \ mol \ dm^{-3}$.
વેગ નિયમમાં કિંમતો મૂકતા: $15 \times 10^{-2} = k \times (0.3) \times (0.05)$.
$15 \times 10^{-2} = k \times (0.015)$.
$k = \frac{15 \times 10^{-2}}{15 \times 10^{-3}} = 10 \ mol^{-1} \ dm^3 \ sec^{-1}$.
0 likesView Solution
156
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જ્યારે $[X] = [Y] = 0.6 \ mol \ dm^{-3}$ હોય ત્યારે $2X + Y \rightarrow 3W + Z$ પ્રક્રિયાનો વેગ $1.2 \times 10^{-4} \ mol \ dm^{-3} \ sec^{-1}$ છે. જો પ્રક્રિયા $X$ ના સંદર્ભમાં પ્રથમ ક્રમની અને $Y$ ના સંદર્ભમાં શૂન્ય ક્રમની હોય,તો વેગ અચળાંકનું મૂલ્ય ગણો.
A
$2 \times 10^{-4} \ sec^{-1}$
B
$6 \times 10^{-3} \ mol \ dm^{-3} \ sec^{-1}$
C
$4 \times 10^{-4} \ sec^{-1}$
D
$1.8 \times 10^{-3} \ mol \ dm^{-3} \ sec^{-1}$
Solution
(A) પ્રક્રિયા માટે વેગ નિયમ $Rate = k[X]^1[Y]^0 = k[X]$ છે.
આપેલ છે કે $Rate = 1.2 \times 10^{-4} \ mol \ dm^{-3} \ sec^{-1}$ અને $[X] = 0.6 \ mol \ dm^{-3}$.
આ કિંમતો વેગ નિયમમાં મૂકતા: $1.2 \times 10^{-4} = k(0.6)$.
$k$ માટે ઉકેલતા: $k = \frac{1.2 \times 10^{-4}}{0.6} = 2 \times 10^{-4} \ sec^{-1}$.
આપેલ છે કે $Rate = 1.2 \times 10^{-4} \ mol \ dm^{-3} \ sec^{-1}$ અને $[X] = 0.6 \ mol \ dm^{-3}$.
આ કિંમતો વેગ નિયમમાં મૂકતા: $1.2 \times 10^{-4} = k(0.6)$.
$k$ માટે ઉકેલતા: $k = \frac{1.2 \times 10^{-4}}{0.6} = 2 \times 10^{-4} \ sec^{-1}$.
0 likesView Solution
157
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
પ્રક્રિયકો $A$,$B$ અને $C$ વચ્ચેની પ્રક્રિયા માટેનો વેગ નિયમ $r = K[A][B][C]^2$ છે. જો $A$ ની સાંદ્રતા અડધી કરવામાં આવે,તો પ્રક્રિયાનો વેગ:
A
$\frac{1}{2}$ ગણો વધે છે
B
સમાન રહે છે
C
$\frac{1}{2}$ ગણો ઘટે છે
D
$2$ ગણો વધે છે
Solution
(C) પ્રારંભિક વેગ નિયમ $r = K[A][B][C]^2$ છે.
જો $A$ ની સાંદ્રતા અડધી કરવામાં આવે,તો નવી સાંદ્રતા $[A]' = \frac{[A]}{2}$ થાય છે.
નવો પ્રક્રિયા વેગ $r' = K[A]'][B][C]^2 = K(\frac{[A]}{2})[B][C]^2$ દ્વારા મળે છે.
પ્રારંભિક વેગ સમીકરણને બદલતા,આપણને $r' = \frac{1}{2} K[A][B][C]^2 = \frac{1}{2} r$ મળે છે.
તેથી,પ્રક્રિયાનો વેગ $\frac{1}{2}$ ગણો ઘટે છે.
જો $A$ ની સાંદ્રતા અડધી કરવામાં આવે,તો નવી સાંદ્રતા $[A]' = \frac{[A]}{2}$ થાય છે.
નવો પ્રક્રિયા વેગ $r' = K[A]'][B][C]^2 = K(\frac{[A]}{2})[B][C]^2$ દ્વારા મળે છે.
પ્રારંભિક વેગ સમીકરણને બદલતા,આપણને $r' = \frac{1}{2} K[A][B][C]^2 = \frac{1}{2} r$ મળે છે.
તેથી,પ્રક્રિયાનો વેગ $\frac{1}{2}$ ગણો ઘટે છે.
0 likesView Solution
158
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કઈ પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાનું ઉદાહરણ છે?
A
$2 NH_{3(g)} \rightarrow N_{2(g)} + 3 H_{2(g)}$
B
$2 H_2 O_{2(aq)} \rightarrow 2 H_2 O_{(l)} + O_{2(g)}$
C
$4 PH_{3(g)} \xrightarrow{W} P_{4(g)} + 6 H_{2(g)}$
D
$2 N_2 O_{(g)} \xrightarrow{Pt} 2 N_{2(g)} + O_{2(g)}$
Solution
(B) જલીય દ્રાવણમાં હાઇડ્રોજન પેરોક્સાઇડ $(H_2O_2)$ નું વિઘટન એ પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાનું જાણીતું ઉદાહરણ છે.
આ પ્રક્રિયા માટેનો વેગ નિયમ $Rate = k[H_2O_2]^1$ છે.
અન્ય આપેલી પ્રક્રિયાઓ ($Pt$ પર $NH_3$ નું વિઘટન,$W$ પર $PH_3$ અને $Pt$ પર $N_2O$) એ ઊંચા દબાણે શૂન્ય ક્રમની પ્રક્રિયાઓના ઉદાહરણો છે.
આ પ્રક્રિયા માટેનો વેગ નિયમ $Rate = k[H_2O_2]^1$ છે.
અન્ય આપેલી પ્રક્રિયાઓ ($Pt$ પર $NH_3$ નું વિઘટન,$W$ પર $PH_3$ અને $Pt$ પર $N_2O$) એ ઊંચા દબાણે શૂન્ય ક્રમની પ્રક્રિયાઓના ઉદાહરણો છે.
0 likesView Solution
159
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો વેગ અચળાંકનો એકમ $s^{-1}$ હોય,તો પ્રક્રિયાનો ક્રમ શું હશે?
A
$3$
B
$2$
C
$0$
D
$1$
Solution
(D) $n$ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે વેગ અચળાંક $k$ નો સામાન્ય એકમ $k = (mol \ L^{-1})^{1-n} s^{-1}$ સૂત્ર દ્વારા આપવામાં આવે છે.
એકમ $s^{-1}$ હોવા માટે,સાંદ્રતા પદ $(mol \ L^{-1})$ નો ઘાતાંક $0$ હોવો જોઈએ.
તેથી,$1 - n = 0$,જેનો અર્થ છે કે $n = 1$.
આમ,આ પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા છે.
એકમ $s^{-1}$ હોવા માટે,સાંદ્રતા પદ $(mol \ L^{-1})$ નો ઘાતાંક $0$ હોવો જોઈએ.
તેથી,$1 - n = 0$,જેનો અર્થ છે કે $n = 1$.
આમ,આ પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા છે.
0 likesView Solution
160
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો શૂન્ય ક્રમની પ્રક્રિયા $90 \ s$ માં $90 \ \%$ પૂર્ણ થતી હોય,તો તેનો વેગ અચળાંક ગણો.
A
$0.1 \ mol \ dm^{-3} \ s^{-1}$
B
$1.0 \ mol \ dm^{-3} \ s^{-1}$
C
$0.9 \ mol \ dm^{-3} \ s^{-1}$
D
$0.09 \ mol \ dm^{-3} \ s^{-1}$
Solution
(B) શૂન્ય ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,સંકલિત વેગ સમીકરણ $[R]_0 - [R]_t = kt$ છે.
અહીં $90 \ \%$ પૂર્ણતાનો અર્થ છે કે પ્રક્રિયકનો $0.9[R]_0$ જથ્થો $90 \ s$ માં વપરાય છે.
સમીકરણ $x = kt$ માં કિંમતો મૂકતા:
$0.9[R]_0 = k \times 90$.
જો $[R]_0 = 1 \ mol \ dm^{-3}$ લઈએ,તો $k = \frac{0.9}{90} = 0.01 \ mol \ dm^{-3} \ s^{-1}$ મળે.
આપેલ વિકલ્પો મુજબ,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
અહીં $90 \ \%$ પૂર્ણતાનો અર્થ છે કે પ્રક્રિયકનો $0.9[R]_0$ જથ્થો $90 \ s$ માં વપરાય છે.
સમીકરણ $x = kt$ માં કિંમતો મૂકતા:
$0.9[R]_0 = k \times 90$.
જો $[R]_0 = 1 \ mol \ dm^{-3}$ લઈએ,તો $k = \frac{0.9}{90} = 0.01 \ mol \ dm^{-3} \ s^{-1}$ મળે.
આપેલ વિકલ્પો મુજબ,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
0 likesView Solution
161
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાના $90 \%$ પૂર્ણ થવા માટે જરૂરી સમય '$t$' છે. પ્રક્રિયાના $99.9 \%$ પૂર્ણ થવા માટે જરૂરી સમય કેટલો હશે?
A
$t$
B
$2 t$
C
$3 t$
D
$t / 2$
Solution
(C) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,વેગ અચળાંક $k = \frac{2.303}{t} \log \frac{[A]_0}{[A]_t}$ છે.
$90 \%$ પૂર્ણતા માટે,$[A]_t = 0.10[A]_0$. તેથી,$k = \frac{2.303}{t} \log(10) = \frac{2.303}{t}$.
આમ,$t = \frac{2.303}{k}$.
$99.9 \%$ પૂર્ણતા માટે,$[A]_t = 0.001[A]_0$. ધારો કે સમય $t'$ છે.
$t' = \frac{2.303}{k} \log(1000) = \frac{2.303}{k} \times 3$.
$t = \frac{2.303}{k}$ મૂકતા,આપણને $t' = 3t$ મળે છે.
$90 \%$ પૂર્ણતા માટે,$[A]_t = 0.10[A]_0$. તેથી,$k = \frac{2.303}{t} \log(10) = \frac{2.303}{t}$.
આમ,$t = \frac{2.303}{k}$.
$99.9 \%$ પૂર્ણતા માટે,$[A]_t = 0.001[A]_0$. ધારો કે સમય $t'$ છે.
$t' = \frac{2.303}{k} \log(1000) = \frac{2.303}{k} \times 3$.
$t = \frac{2.303}{k}$ મૂકતા,આપણને $t' = 3t$ મળે છે.
0 likesView Solution
162
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાનો વેગ અચળાંક $1 \times 10^{-3} \ sec^{-1}$ હોય,તો તેની અર્ધ-આયુષ્ય સમય (half-life) મિનિટમાં ગણો.
A
$6.93$
B
$15$
C
$9.3$
D
$11.55$
Solution
(D) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,અર્ધ-આયુષ્ય સમયનું સૂત્ર: $t_{1/2} = \frac{0.693}{K}$ છે.
આપેલ વેગ અચળાંક $K = 1 \times 10^{-3} \ sec^{-1}$ છે.
કિંમત મૂકતા: $t_{1/2} = \frac{0.693}{1 \times 10^{-3}} = 693 \ sec$.
સમયને મિનિટમાં ફેરવવા માટે,$60$ વડે ભાગતા: $t_{1/2} = \frac{693}{60} = 11.55 \ min$.
આપેલ વેગ અચળાંક $K = 1 \times 10^{-3} \ sec^{-1}$ છે.
કિંમત મૂકતા: $t_{1/2} = \frac{0.693}{1 \times 10^{-3}} = 693 \ sec$.
સમયને મિનિટમાં ફેરવવા માટે,$60$ વડે ભાગતા: $t_{1/2} = \frac{693}{60} = 11.55 \ min$.
0 likesView Solution
163
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે વેગ અચળાંક અને અર્ધ-આયુષ્ય વચ્ચેનો સાચો સંબંધ કયો છે?
A
$k \times t_{1/2} = 0.693$
B
$t_{1/2} = \frac{k}{0.693}$
C
$k \times t_{1/2} = \frac{1}{0.639}$
D
$k \times 0.693 = t_{1/2}$
Solution
(A) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,સંકલિત વેગ સમીકરણ $k = \frac{2.303}{t} \log \frac{[R]_0}{[R]}$ છે.
અર્ધ-આયુષ્ય સમયે,$t = t_{1/2}$ અને $[R] = \frac{[R]_0}{2}$ થાય છે.
આ કિંમતો મૂકતા: $k = \frac{2.303}{t_{1/2}} \log 2$.
$\log 2 \approx 0.3010$ હોવાથી,$k = \frac{2.303 \times 0.3010}{t_{1/2}} = \frac{0.693}{t_{1/2}}$ મળે છે.
તેથી,સાચો સંબંધ $k \times t_{1/2} = 0.693$ છે.
અર્ધ-આયુષ્ય સમયે,$t = t_{1/2}$ અને $[R] = \frac{[R]_0}{2}$ થાય છે.
આ કિંમતો મૂકતા: $k = \frac{2.303}{t_{1/2}} \log 2$.
$\log 2 \approx 0.3010$ હોવાથી,$k = \frac{2.303 \times 0.3010}{t_{1/2}} = \frac{0.693}{t_{1/2}}$ મળે છે.
તેથી,સાચો સંબંધ $k \times t_{1/2} = 0.693$ છે.
0 likesView Solution
164
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો પ્રક્રિયકની સાંદ્રતા $0.8 \ mol \ dm^{-3}$ થી ઘટીને $0.2 \ mol \ dm^{-3}$ થવા માટે $12 \ hour$ સમય લાગતો હોય,તો પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાનો અર્ધ-આયુષ્ય સમય $(t_{1/2})$ કેટલો હશે ($hour$ માં)?
A
$6$
B
$3$
C
$1.5$
D
$12$
Solution
(A) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,વેગ અચળાંક $k = \frac{2.303}{t} \log \frac{[A]_0}{[A]_t}$ છે.
અહીં $[A]_0 = 0.8 \ mol \ dm^{-3}$,$[A]_t = 0.2 \ mol \ dm^{-3}$ અને $t = 12 \ hour$ છે.
$k = \frac{2.303}{12} \log \frac{0.8}{0.2} = \frac{2.303}{12} \log 4 = \frac{2.303 \times 0.602}{12} \approx 0.1155 \ hour^{-1}$.
અર્ધ-આયુષ્ય સમય $t_{1/2} = \frac{0.693}{k}$ છે.
$t_{1/2} = \frac{0.693}{0.1155} = 6 \ hour$.
વૈકલ્પિક રીતે,સાંદ્રતા $4$ ના અવયવથી ઘટે છે $(0.8$ $\rightarrow 0.4$ $\rightarrow 0.2)$,જે $2$ અર્ધ-આયુષ્ય સમય દર્શાવે છે. તેથી,$2 \times t_{1/2} = 12 \ hour$,જેનો અર્થ છે કે $t_{1/2} = 6 \ hour$.
અહીં $[A]_0 = 0.8 \ mol \ dm^{-3}$,$[A]_t = 0.2 \ mol \ dm^{-3}$ અને $t = 12 \ hour$ છે.
$k = \frac{2.303}{12} \log \frac{0.8}{0.2} = \frac{2.303}{12} \log 4 = \frac{2.303 \times 0.602}{12} \approx 0.1155 \ hour^{-1}$.
અર્ધ-આયુષ્ય સમય $t_{1/2} = \frac{0.693}{k}$ છે.
$t_{1/2} = \frac{0.693}{0.1155} = 6 \ hour$.
વૈકલ્પિક રીતે,સાંદ્રતા $4$ ના અવયવથી ઘટે છે $(0.8$ $\rightarrow 0.4$ $\rightarrow 0.2)$,જે $2$ અર્ધ-આયુષ્ય સમય દર્શાવે છે. તેથી,$2 \times t_{1/2} = 12 \ hour$,જેનો અર્થ છે કે $t_{1/2} = 6 \ hour$.
0 likesView Solution
165
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાના $90 \%$ પૂર્ણ થવા માટે જરૂરી સમય કેટલો છે?
A
$\frac{2.303}{k}$
B
$\frac{2.303}{k} \log 10$
C
$\frac{0.693}{k}$
D
$\frac{2 \times 0.693}{k}$
Solution
(A) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,વેગ સમીકરણ છે: $t = \frac{2.303}{k} \log \frac{[A]_0}{[A]_t}$
અહીં,$[A]_0 = 100$ અને $[A]_t = 100 - 90 = 10$.
કિંમતો મૂકતા: $t = \frac{2.303}{k} \log \frac{100}{10}$
$t = \frac{2.303}{k} \log 10$
કારણ કે $\log 10 = 1$,તેથી $t = \frac{2.303}{k}$.
અહીં,$[A]_0 = 100$ અને $[A]_t = 100 - 90 = 10$.
કિંમતો મૂકતા: $t = \frac{2.303}{k} \log \frac{100}{10}$
$t = \frac{2.303}{k} \log 10$
કારણ કે $\log 10 = 1$,તેથી $t = \frac{2.303}{k}$.
0 likesView Solution
166
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
શૂન્ય ક્રમની પ્રક્રિયા માટે વેગ અચળાંક અને અર્ધ-આયુષ્ય વચ્ચેનો સાચો સંબંધ કયો છે?
A
$k = [A]_0 / (2 \cdot t_{1/2})$
B
$k = 2[A]_0 / t_{1/2}$
C
$k = [A]_0 / t_{1/2}$
D
$k = [A]_0 / (4 \cdot t_{1/2})$
Solution
(A) શૂન્ય ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,સંકલિત વેગ સમીકરણ: $[A] = [A]_0 - kt$ છે.
અર્ધ-આયુષ્ય $(t = t_{1/2})$ સમયે,પ્રક્રિયકની સાંદ્રતા $[A] = [A]_0 / 2$ થાય છે.
આ કિંમતો મૂકતા: $\frac{[A]_0}{2} = [A]_0 - k \cdot t_{1/2}$.
પદોને ગોઠવતા: $k \cdot t_{1/2} = \frac{[A]_0}{2}$.
તેથી,વેગ અચળાંક $k = \frac{[A]_0}{2 \cdot t_{1/2}}$ છે.
અર્ધ-આયુષ્ય $(t = t_{1/2})$ સમયે,પ્રક્રિયકની સાંદ્રતા $[A] = [A]_0 / 2$ થાય છે.
આ કિંમતો મૂકતા: $\frac{[A]_0}{2} = [A]_0 - k \cdot t_{1/2}$.
પદોને ગોઠવતા: $k \cdot t_{1/2} = \frac{[A]_0}{2}$.
તેથી,વેગ અચળાંક $k = \frac{[A]_0}{2 \cdot t_{1/2}}$ છે.
0 likesView Solution
167
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો પ્રક્રિયકની સાંદ્રતા $1.6 \ M$ થી ઘટીને $0.4 \ M$ થવા માટે $12 \ \text{કલાક}$ લાગતા હોય,તો પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાનો વેગ અચળાંક શું હશે?
A
$0.116 \ hour^{-1}$
B
$0.167 \ hour^{-1}$
C
$0.4 \ hour^{-1}$
D
$0.78 \ hour^{-1}$
Solution
(A) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,વેગ અચળાંક $K$ નું સૂત્ર:
$K = \frac{2.303}{t} \log \frac{[A]_0}{[A]_t}$
આપેલ છે: $[A]_0 = 1.6 \ M$,$[A]_t = 0.4 \ M$,અને $t = 12 \ \text{કલાક}$.
કિંમતો મૂકતા:
$K = \frac{2.303}{12} \log \frac{1.6}{0.4}$
$K = \frac{2.303}{12} \log 4$
$\log 4 = 2 \log 2 \approx 0.6020$ હોવાથી:
$K = \frac{2.303 \times 0.6020}{12} \approx 0.1155 \ hour^{-1}$
આમ,$K \approx 0.116 \ hour^{-1}$.
$K = \frac{2.303}{t} \log \frac{[A]_0}{[A]_t}$
આપેલ છે: $[A]_0 = 1.6 \ M$,$[A]_t = 0.4 \ M$,અને $t = 12 \ \text{કલાક}$.
કિંમતો મૂકતા:
$K = \frac{2.303}{12} \log \frac{1.6}{0.4}$
$K = \frac{2.303}{12} \log 4$
$\log 4 = 2 \log 2 \approx 0.6020$ હોવાથી:
$K = \frac{2.303 \times 0.6020}{12} \approx 0.1155 \ hour^{-1}$
આમ,$K \approx 0.116 \ hour^{-1}$.
0 likesView Solution
168
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા $90 \%$ પૂર્ણ થવા માટે જરૂરી સમય $t$ છે. પ્રક્રિયા $99.9 \%$ પૂર્ણ થવા માટે કેટલો સમય લાગશે?
A
$t$
B
$t/2$
C
$2t$
D
$3t$
Solution
(D) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,પૂર્ણ થવા માટે જરૂરી સમય $t = \frac{2.303}{k} \log \frac{[A]_0}{[A]_t}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$90 \%$ પૂર્ણતા માટે,$[A]_t = 0.1[A]_0$. તેથી,$t = \frac{2.303}{k} \log 10 = \frac{2.303}{k}$.
$99.9 \%$ પૂર્ણતા માટે,$[A]_t = 0.001[A]_0$. તેથી,$t_{99.9 \%} = \frac{2.303}{k} \log 10^3 = 3 \times \frac{2.303}{k}$.
સમીકરણમાં $t$ ની કિંમત મૂકતા,આપણને $t_{99.9 \%} = 3t$ મળે છે.
$90 \%$ પૂર્ણતા માટે,$[A]_t = 0.1[A]_0$. તેથી,$t = \frac{2.303}{k} \log 10 = \frac{2.303}{k}$.
$99.9 \%$ પૂર્ણતા માટે,$[A]_t = 0.001[A]_0$. તેથી,$t_{99.9 \%} = \frac{2.303}{k} \log 10^3 = 3 \times \frac{2.303}{k}$.
સમીકરણમાં $t$ ની કિંમત મૂકતા,આપણને $t_{99.9 \%} = 3t$ મળે છે.
0 likesView Solution
169
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયાનો વેગ અચળાંક $0.02 \ min^{-1}$ હોય,તો તેનો અર્ધ-આયુષ્ય સમય ગણો. ($min$ માં)
A
$34.65$
B
$45.6$
C
$40.2$
D
$30.5$
Solution
(A) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,અર્ધ-આયુષ્ય સમય $(t_{1/2})$ નીચેના સૂત્ર દ્વારા આપવામાં આવે છે:
$t_{1/2} = \frac{0.693}{k}$
અહીં વેગ અચળાંક $k = 0.02 \ min^{-1}$ આપેલ છે,
$t_{1/2} = \frac{0.693}{0.02} \ min = 34.65 \ min$.
$t_{1/2} = \frac{0.693}{k}$
અહીં વેગ અચળાંક $k = 0.02 \ min^{-1}$ આપેલ છે,
$t_{1/2} = \frac{0.693}{0.02} \ min = 34.65 \ min$.
0 likesView Solution
170
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો $\log_{10} \frac{[A]_0}{[A]_t}$ ($y$-અક્ષ) અને સમય ($x$-અક્ષ) વચ્ચેના આલેખનો ઢાળ $1 \times 10^{-3}$ હોય,તો પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે વેગ અચળાંકનું મૂલ્ય શું હશે?
A
$4.34 \times 10^{-3}$
B
$6.93 \times 10^{-3}$
C
$2.303 \times 10^{-3}$
D
$5.12 \times 10^{-3}$
Solution
(C) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,સંકલિત વેગ સમીકરણ: $\ln [A]_t = \ln [A]_0 - Kt$
આને આ રીતે લખી શકાય: $\ln \frac{[A]_0}{[A]_t} = Kt$
આધાર $10$ માં રૂપાંતરિત કરતા: $\log_{10} \frac{[A]_0}{[A]_t} = \frac{K}{2.303} \cdot t$
આને સીધી રેખાના સમીકરણ $y = mx$ સાથે સરખાવતા,ઢાળ $m = \frac{K}{2.303}$ મળે છે.
આપેલ ઢાળ $1 \times 10^{-3}$ છે,તેથી: $\frac{K}{2.303} = 1 \times 10^{-3}$
તેથી,$K = 2.303 \times 10^{-3}$.
આને આ રીતે લખી શકાય: $\ln \frac{[A]_0}{[A]_t} = Kt$
આધાર $10$ માં રૂપાંતરિત કરતા: $\log_{10} \frac{[A]_0}{[A]_t} = \frac{K}{2.303} \cdot t$
આને સીધી રેખાના સમીકરણ $y = mx$ સાથે સરખાવતા,ઢાળ $m = \frac{K}{2.303}$ મળે છે.
આપેલ ઢાળ $1 \times 10^{-3}$ છે,તેથી: $\frac{K}{2.303} = 1 \times 10^{-3}$
તેથી,$K = 2.303 \times 10^{-3}$.
0 likesView Solution
171
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$2.5 \ hours$ અર્ધ-આયુષ્ય ધરાવતી પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે $sec^{-1}$ માં વેગ અચળાંક શોધો.
A
$6.9 \times 10^{-5} \ sec^{-1}$
B
$8.4 \times 10^{-5} \ sec^{-1}$
C
$4.3 \times 10^{-5} \ sec^{-1}$
D
$7.7 \times 10^{-5} \ sec^{-1}$
Solution
(D) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે,વેગ અચળાંક $K$ નું સૂત્ર: $K = \frac{0.693}{t_{1/2}}$ છે.
અહીં,$t_{1/2} = 2.5 \ hours$ આપેલ છે.
અર્ધ-આયુષ્યને સેકન્ડમાં ફેરવતા: $t_{1/2} = 2.5 \times 60 \times 60 \ sec = 9000 \ sec$.
હવે,કિંમત સૂત્રમાં મૂકતા: $K = \frac{0.693}{9000 \ sec} = 7.7 \times 10^{-5} \ sec^{-1}$.
અહીં,$t_{1/2} = 2.5 \ hours$ આપેલ છે.
અર્ધ-આયુષ્યને સેકન્ડમાં ફેરવતા: $t_{1/2} = 2.5 \times 60 \times 60 \ sec = 9000 \ sec$.
હવે,કિંમત સૂત્રમાં મૂકતા: $K = \frac{0.693}{9000 \ sec} = 7.7 \times 10^{-5} \ sec^{-1}$.
0 likesView Solution
172
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
એક પ્રક્રિયાનો વેગ અચળાંક $0.693 \times 10^{-2} \ min^{-1}$ છે. તેનો અર્ધ-આયુષ્ય સમય કેટલો હશે ($s$ માં)?
A
$6000$
B
$6930$
C
$1000$
D
$4000$
Solution
(A) પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા માટે અર્ધ-આયુષ્ય સમય $t_{1/2}$ નીચે મુજબ છે:
$t_{1/2} = \frac{0.693}{k}$
આપેલ વેગ અચળાંક $k = 0.693 \times 10^{-2} \ min^{-1}$ છે.
સૂત્રમાં $k$ ની કિંમત મૂકતા:
$t_{1/2} = \frac{0.693}{0.693 \times 10^{-2}} \ min$
$t_{1/2} = 10^2 \ min = 100 \ min$
સમયને સેકન્ડમાં ફેરવવા માટે,આપણે $60 \ s/min$ વડે ગુણાકાર કરીશું:
$t_{1/2} = 100 \times 60 \ s = 6000 \ s$.
$t_{1/2} = \frac{0.693}{k}$
આપેલ વેગ અચળાંક $k = 0.693 \times 10^{-2} \ min^{-1}$ છે.
સૂત્રમાં $k$ ની કિંમત મૂકતા:
$t_{1/2} = \frac{0.693}{0.693 \times 10^{-2}} \ min$
$t_{1/2} = 10^2 \ min = 100 \ min$
સમયને સેકન્ડમાં ફેરવવા માટે,આપણે $60 \ s/min$ વડે ગુણાકાર કરીશું:
$t_{1/2} = 100 \times 60 \ s = 6000 \ s$.
0 likesView Solution
173
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
એક જટિલ પ્રક્રિયા $2$ તબક્કામાં થાય છે:
$(I)$ $NO_{2(g)} + F_{2(g)} \rightarrow NO_2F_{(g)} + F_{(g)}$ (ધીમી)
$(II)$ $F_{(g)} + NO_{2(g)} \rightarrow NO_2F_{(g)}$ (ઝડપી)
પ્રક્રિયા મધ્યવર્તી (reaction intermediate) ઓળખો.
$(I)$ $NO_{2(g)} + F_{2(g)} \rightarrow NO_2F_{(g)} + F_{(g)}$ (ધીમી)
$(II)$ $F_{(g)} + NO_{2(g)} \rightarrow NO_2F_{(g)}$ (ઝડપી)
પ્રક્રિયા મધ્યવર્તી (reaction intermediate) ઓળખો.
A
$F_{(g)}$
B
$NO_{2(g)}$
C
$F_{2(g)}$
D
$NO_2F_{(g)}$
Solution
(A) પ્રક્રિયા મધ્યવર્તી એવા પદાર્થો છે જે પ્રક્રિયાના એક તબક્કામાં બને છે અને પછીના તબક્કામાં વપરાઈ જાય છે.
આપેલ ક્રિયાવિધિમાં,$F_{(g)}$ એ તબક્કા $(I)$ માં બને છે અને તબક્કા $(II)$ માં વપરાય છે.
તેથી,$F_{(g)}$ એ પ્રક્રિયા મધ્યવર્તી છે.
આપેલ ક્રિયાવિધિમાં,$F_{(g)}$ એ તબક્કા $(I)$ માં બને છે અને તબક્કા $(II)$ માં વપરાય છે.
તેથી,$F_{(g)}$ એ પ્રક્રિયા મધ્યવર્તી છે.
0 likesView Solution
174
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું સંયોજન સાબુના અણુનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે?
A
ફોર્મિક એસિડનો એમોનિયમ ક્ષાર
B
ઉચ્ચ ફેટી એસિડનો એમોનિયમ ક્ષાર
C
ફોર્મિક એસિડનો સોડિયમ ક્ષાર
D
ઉચ્ચ ફેટી એસિડનો પોટેશિયમ ક્ષાર
Solution
(D) સાબુ એ લાંબી શૃંખલા ધરાવતા ફેટી એસિડ (ઉચ્ચ ફેટી એસિડ) ના સોડિયમ અથવા પોટેશિયમ ક્ષાર તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.
તે સામાન્ય રીતે $NaOH$ અથવા $KOH$ નો ઉપયોગ કરીને ચરબી અથવા તેલના સાબુનીકરણ (saponification) દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવે છે.
તે સામાન્ય રીતે $NaOH$ અથવા $KOH$ નો ઉપયોગ કરીને ચરબી અથવા તેલના સાબુનીકરણ (saponification) દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
175
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું તત્વ સમૂહ $16$ નું છે?
A
$Pb$
B
$Sb$
C
$Po$
D
$As$
Solution
(C) સમૂહ $16$ ના તત્વોને ચાલકોજેન્સ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે અને તેમાં ઓક્સિજન $(O)$,સલ્ફર $(S)$,સેલેનિયમ $(Se)$,ટેલુરિયમ $(Te)$,પોલોનિયમ $(Po)$ અને લિવરમોરિયમ $(Lv)$ નો સમાવેશ થાય છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Po$ (પોલોનિયમ) સમૂહ $16$ નું તત્વ છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Po$ (પોલોનિયમ) સમૂહ $16$ નું તત્વ છે.
0 likesView Solution
176
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી પરમાણ્વીય કદનો સાચો ઉતરતો ક્રમ ઓળખો.
A
$Gd > Er > Pr > Yb$
B
$Pr > Gd > Er > Yb$
C
$Yb > Er > Gd > Pr$
D
$Pr > Yb > Er > Gd$
Solution
(B) $Pr$ $(Z=59)$,$Gd$ $(Z=64)$,$Er$ $(Z=68)$,અને $Yb$ $(Z=70)$ તત્વો લેન્થેનોઇડ શ્રેણીના છે.
લેન્થેનોઇડ શ્રેણીમાં,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક $(Z)$ વધે છે,તેમ લેન્થેનોઇડ સંકોચનને કારણે પરમાણ્વીય કદ ઘટે છે.
તેથી,પરમાણ્વીય કદનો સાચો ઉતરતો ક્રમ $Pr > Gd > Er > Yb$ છે.
લેન્થેનોઇડ શ્રેણીમાં,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક $(Z)$ વધે છે,તેમ લેન્થેનોઇડ સંકોચનને કારણે પરમાણ્વીય કદ ઘટે છે.
તેથી,પરમાણ્વીય કદનો સાચો ઉતરતો ક્રમ $Pr > Gd > Er > Yb$ છે.
0 likesView Solution
177
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી પરમાણ્વીય ત્રિજ્યાનો સાચો ઉતરતો ક્રમ ઓળખો.
A
$Ce > Tm > Pm > Yb$
B
$Ce > Pm > Tm > Yb$
C
$Pm > Yb > Ce > Tm$
D
$Pm > Tm > Ce > Yb$
Solution
(B) લેન્થેનોઇડ શ્રેણીમાં,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક $(Z)$ વધે છે,તેમ લેન્થેનોઇડ સંકોચનને કારણે પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા ઘટે છે.
પરમાણુ ક્રમાંક $Ce$ $(58)$,$Pm$ $(61)$,$Tm$ $(69)$,અને $Yb$ $(70)$ હોવાથી,તેમની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યાનો ઉતરતો ક્રમ $Ce > Pm > Tm > Yb$ છે.
પરમાણુ ક્રમાંક $Ce$ $(58)$,$Pm$ $(61)$,$Tm$ $(69)$,અને $Yb$ $(70)$ હોવાથી,તેમની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યાનો ઉતરતો ક્રમ $Ce > Pm > Tm > Yb$ છે.
0 likesView Solution
178
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી એનાયોનિક (ઋણાયન) સંકીર્ણ ઓળખો.
A
બિસ(ઈથિલીનડાયએમાઈન)ડાયથાયોસાયનેટોપ્લેટિનમ$(IV)$
B
પેન્ટાએમાઈનકાર્બોનેટોકોબાલ્ટ$(III)$ ક્લોરાઈડ
C
પેન્ટાકાર્બોનિલઆયર્ન$(0)$
D
સોડિયમ હેક્ઝાનાઈટ્રોકોબાલ્ટેટ$(III)$
Solution
(D) એનાયોનિક સંકીર્ણ ઓળખવા માટે,આપણે એવા સંકીર્ણ આયન શોધીએ છીએ જે ઋણ વીજભાર ધરાવે છે.
$A$: $\left[Pt(en)_2(SCN)_2\right]^{2+}$ એ કેશનિક (ધન) સંકીર્ણ છે.
$B$: $\left[Co(NH_3)_5(CO_3)\right]Cl$ એ $\left[Co(NH_3)_5(CO_3)\right]^{+}$ અને $Cl^-$ માં વિયોજિત થાય છે,તેથી તે કેશનિક સંકીર્ણ છે.
$C$: $\left[Fe(CO)_5\right]$ એ તટસ્થ સંકીર્ણ છે.
$D$: $Na_3\left[Co(NO_2)_6\right]$ એ $3Na^+$ અને $\left[Co(NO_2)_6\right]^{3-}$ માં વિયોજિત થાય છે. સંકીર્ણ આયન $\left[Co(NO_2)_6\right]^{3-}$ ઋણ વીજભાર ધરાવતું હોવાથી,તે એનાયોનિક સંકીર્ણ છે.
$A$: $\left[Pt(en)_2(SCN)_2\right]^{2+}$ એ કેશનિક (ધન) સંકીર્ણ છે.
$B$: $\left[Co(NH_3)_5(CO_3)\right]Cl$ એ $\left[Co(NH_3)_5(CO_3)\right]^{+}$ અને $Cl^-$ માં વિયોજિત થાય છે,તેથી તે કેશનિક સંકીર્ણ છે.
$C$: $\left[Fe(CO)_5\right]$ એ તટસ્થ સંકીર્ણ છે.
$D$: $Na_3\left[Co(NO_2)_6\right]$ એ $3Na^+$ અને $\left[Co(NO_2)_6\right]^{3-}$ માં વિયોજિત થાય છે. સંકીર્ણ આયન $\left[Co(NO_2)_6\right]^{3-}$ ઋણ વીજભાર ધરાવતું હોવાથી,તે એનાયોનિક સંકીર્ણ છે.
0 likesView Solution
179
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી $EDTA$ નો ઉપયોગ ઓળખો.
A
સીસા (lead) ના ઝેરની સારવાર.
B
ઉમદા ધાતુઓનું ઇલેક્ટ્રોપ્લેટિંગ.
C
કેન્સરની સારવાર.
D
ચેતા સંકેતોનું પ્રસારણ.
Solution
(A) $EDTA$ (Ethylenediaminetetraacetic acid) એ એક ચીલેટિંગ એજન્ટ છે જેનો ઉપયોગ સીસા $(Pb)$ ના ઝેરની સારવારમાં થાય છે કારણ કે તે $Pb^{2+}$ આયનો સાથે સ્થિર,પાણીમાં દ્રાવ્ય સંકીર્ણ બનાવે છે,જે પછી શરીરમાંથી ઉત્સર્જિત થાય છે.
0 likesView Solution
180
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી એક જ દાતા પરમાણુ ધરાવતો લિગાન્ડ ઓળખો.
A
$OH^{-}$
B
$NO_2^{-}$
C
$SCN^{-}$
D
$(C_2O_4)^{2-}$
Solution
(A) એક જ દાતા પરમાણુ ધરાવતા લિગાન્ડને મોનોડેન્ટેટ લિગાન્ડ કહેવામાં આવે છે.
$OH^{-}$ માં,માત્ર ઓક્સિજન પરમાણુ દાતા પરમાણુ તરીકે કાર્ય કરે છે.
$NO_2^{-}$ એ એમ્બિડેન્ટેટ લિગાન્ડ છે ($N$ અથવા $O$ દ્વારા દાન કરી શકે છે).
$SCN^{-}$ એ એમ્બિડેન્ટેટ લિગાન્ડ છે ($S$ અથવા $N$ દ્વારા દાન કરી શકે છે).
$(C_2O_4)^{2-}$ એ બાયડેન્ટેટ લિગાન્ડ છે (બે ઓક્સિજન પરમાણુઓ દ્વારા દાન કરે છે).
$OH^{-}$ માં,માત્ર ઓક્સિજન પરમાણુ દાતા પરમાણુ તરીકે કાર્ય કરે છે.
$NO_2^{-}$ એ એમ્બિડેન્ટેટ લિગાન્ડ છે ($N$ અથવા $O$ દ્વારા દાન કરી શકે છે).
$SCN^{-}$ એ એમ્બિડેન્ટેટ લિગાન્ડ છે ($S$ અથવા $N$ દ્વારા દાન કરી શકે છે).
$(C_2O_4)^{2-}$ એ બાયડેન્ટેટ લિગાન્ડ છે (બે ઓક્સિજન પરમાણુઓ દ્વારા દાન કરે છે).
0 likesView Solution
181
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયો કેટાયન સમાન લિગાન્ડ સાથે સૌથી વધુ સ્થાયી સંકીર્ણ બનાવે છે?
A
$Fe^{2+}$
B
$Co^{2+}$
C
$Mn^{2+}$
D
$Cd^{2+}$
Solution
(B) ઇર્વિંગ-વિલિયમ્સ શ્રેણી મુજબ,સમાન લિગાન્ડ માટે,$3d$ શ્રેણીના દ્વિસંયોજક ધાતુ આયનો દ્વારા બનતા સંકીર્ણોની સ્થિરતા સામાન્ય રીતે $Mn^{2+}$ થી $Zn^{2+}$ તરફ જતાં આયનીય ત્રિજ્યા ઘટવાની સાથે વધે છે.
આપેલા $3d$ સંક્રાંતિ ધાતુ આયનો ($Mn^{2+}$,$Fe^{2+}$,$Co^{2+}$) માંથી,$Co^{2+}$ ની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી નાની અને વીજભાર ઘનતા સૌથી વધુ છે,જે સૌથી મજબૂત ધાતુ-લિગાન્ડ આંતરક્રિયા તરફ દોરી જાય છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી $Co^{2+}$ સૌથી વધુ સ્થાયી સંકીર્ણ બનાવે છે.
આપેલા $3d$ સંક્રાંતિ ધાતુ આયનો ($Mn^{2+}$,$Fe^{2+}$,$Co^{2+}$) માંથી,$Co^{2+}$ ની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી નાની અને વીજભાર ઘનતા સૌથી વધુ છે,જે સૌથી મજબૂત ધાતુ-લિગાન્ડ આંતરક્રિયા તરફ દોરી જાય છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી $Co^{2+}$ સૌથી વધુ સ્થાયી સંકીર્ણ બનાવે છે.
0 likesView Solution
182
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
સંકીર્ણ $[Co(NH_3)_6]^{3+}$ માં કોબાલ્ટનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+4$
B
$+3$
C
$+2$
D
$+6$
Solution
(B) ધારો કે કોબાલ્ટનો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$NH_3$ એ તટસ્થ લિગેન્ડ હોવાથી,તેનો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર $+3$ છે.
તેથી,સમીકરણ: $x + 6(0) = +3$ થાય.
$x$ માટે ઉકેલતા,આપણને $x = +3$ મળે છે.
$NH_3$ એ તટસ્થ લિગેન્ડ હોવાથી,તેનો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર $+3$ છે.
તેથી,સમીકરણ: $x + 6(0) = +3$ થાય.
$x$ માટે ઉકેલતા,આપણને $x = +3$ મળે છે.
0 likesView Solution
183
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કેટાયોનિક સંકીર્ણ ઓળખો.
A
ટ્રાયોક્ઝેલેટોકોબાલ્ટેટ $(III)$ આયન
B
ટ્રાયએમાઈનટ્રાયનાઈટ્રોકોબાલ્ટ $(III)$
C
પેન્ટાએમાઈનક્લોરોકોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
D
પોટેશિયમ ટેટ્રાસાયનોનિકલેટ $(II)$
Solution
(C) કેટાયોનિક સંકીર્ણ તે છે જેમાં સવર્ગ સ્ફિયર પર ધન વીજભાર હોય છે.
$A$. ટ્રાયોક્ઝેલેટોકોબાલ્ટેટ $(III)$ આયન: $\left[Co(C_2O_4)_3\right]^{3-}$ (એનાયોનિક સંકીર્ણ)
$B$. ટ્રાયએમાઈનટ્રાયનાઈટ્રોકોબાલ્ટ $(III)$: $\left[Co(NH_3)_3(NO_2)_3\right]$ (તટસ્થ સંકીર્ણ)
$C$. પેન્ટાએમાઈનક્લોરોકોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ: $\left[Co(NH_3)_5Cl\right]Cl_2$. આયનીકરણ પામતા તે $\left[Co(NH_3)_5Cl\right]^{2+} + 2Cl^-$ આપે છે. આ એક કેટાયોનિક સંકીર્ણ છે.
$D$. પોટેશિયમ ટેટ્રાસાયનોનિકલેટ $(II)$: $K_2\left[Ni(CN)_4\right]$. આયનીકરણ પામતા તે $2K^+ + \left[Ni(CN)_4\right]^{2-}$ આપે છે. આ એક એનાયોનિક સંકીર્ણ છે.
$A$. ટ્રાયોક્ઝેલેટોકોબાલ્ટેટ $(III)$ આયન: $\left[Co(C_2O_4)_3\right]^{3-}$ (એનાયોનિક સંકીર્ણ)
$B$. ટ્રાયએમાઈનટ્રાયનાઈટ્રોકોબાલ્ટ $(III)$: $\left[Co(NH_3)_3(NO_2)_3\right]$ (તટસ્થ સંકીર્ણ)
$C$. પેન્ટાએમાઈનક્લોરોકોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ: $\left[Co(NH_3)_5Cl\right]Cl_2$. આયનીકરણ પામતા તે $\left[Co(NH_3)_5Cl\right]^{2+} + 2Cl^-$ આપે છે. આ એક કેટાયોનિક સંકીર્ણ છે.
$D$. પોટેશિયમ ટેટ્રાસાયનોનિકલેટ $(II)$: $K_2\left[Ni(CN)_4\right]$. આયનીકરણ પામતા તે $2K^+ + \left[Ni(CN)_4\right]^{2-}$ આપે છે. આ એક એનાયોનિક સંકીર્ણ છે.
0 likesView Solution
184
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
Bis(ethylenediamine)dithiocyanatoplatinum$(IV)$ નું સૂત્ર ઓળખો.
A
$[Pt(en)_2(SCN)_2]^{4+}$
B
$[Pt(en)(SCN)_2]^{4-}$
C
$[Pt(en)_2(SCN)_2]^{4-}$
D
$[Pt(en)_2(SCN)_2]^{2+}$
Solution
(D) $1$. મધ્યસ્થ ધાતુ આયન પ્લેટિનમ $(Pt)$ છે જેનો ઓક્સિડેશન આંક $+4$ છે.
$2$. લિગેન્ડ 'ethylenediamine' $(en)$ એ તટસ્થ દ્વિદંતીય લિગેન્ડ છે,તેથી તેનો વીજભાર $0$ છે.
$3$. લિગેન્ડ 'thiocyanato' $(SCN^-)$ એ $-1$ વીજભાર ધરાવતો ઋણાયનીય લિગેન્ડ છે.
$4$. સંકીર્ણ 'Bis(ethylenediamine)dithiocyanatoplatinum$(IV)$' છે,જેનો અર્થ છે કે તેમાં બે $en$ લિગેન્ડ અને બે $SCN$ લિગેન્ડ છે.
$5$. સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર = ($Pt$ નો વીજભાર) + $2 \times$ ($en$ નો વીજભાર) + $2 \times$ ($SCN^-$ નો વીજભાર).
$6$. કુલ વીજભાર = $(+4) + 2(0) + 2(-1) = +4 - 2 = +2$.
$7$. તેથી,સાચું સૂત્ર $[Pt(en)_2(SCN)_2]^{2+}$ છે.
$2$. લિગેન્ડ 'ethylenediamine' $(en)$ એ તટસ્થ દ્વિદંતીય લિગેન્ડ છે,તેથી તેનો વીજભાર $0$ છે.
$3$. લિગેન્ડ 'thiocyanato' $(SCN^-)$ એ $-1$ વીજભાર ધરાવતો ઋણાયનીય લિગેન્ડ છે.
$4$. સંકીર્ણ 'Bis(ethylenediamine)dithiocyanatoplatinum$(IV)$' છે,જેનો અર્થ છે કે તેમાં બે $en$ લિગેન્ડ અને બે $SCN$ લિગેન્ડ છે.
$5$. સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર = ($Pt$ નો વીજભાર) + $2 \times$ ($en$ નો વીજભાર) + $2 \times$ ($SCN^-$ નો વીજભાર).
$6$. કુલ વીજભાર = $(+4) + 2(0) + 2(-1) = +4 - 2 = +2$.
$7$. તેથી,સાચું સૂત્ર $[Pt(en)_2(SCN)_2]^{2+}$ છે.
0 likesView Solution
185
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
સંકિર્ણ સંયોજન $Bis(\text{ethylenediamine})dithiocyanatoplatinum(IV)$ નું સૂત્ર ઓળખો.
A
$[Pt(en)_2(NCS)_2]^{2+}$
B
$[Pt(en)_2(SCN)_2]^{2+}$
C
$[Pt(en)_2(SCN)_2]^{4+}$
D
$[Pt(NH_3)_4(SCN)_2]^{2+}$
Solution
(B) $1$. મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Pt$ છે જેનો ઓક્સિડેશન આંક $+4$ છે.
$2$. લિગેન્ડ $ethylenediamine$ $(en)$ એ તટસ્થ દ્વિદંતીય લિગેન્ડ છે. બે $en$ લિગેન્ડ હોવાથી,કુલ વીજભાર ફાળો $0$ છે.
$3$. લિગેન્ડ $thiocyanato$ $(SCN^-)$ એ $-1$ વીજભાર ધરાવતો ઋણાયનીય લિગેન્ડ છે. બે $SCN$ લિગેન્ડ હોવાથી,કુલ વીજભાર ફાળો $-2$ છે.
$4$. સંકિર્ણ પરનો કુલ વીજભાર આ રીતે ગણવામાં આવે છે: $+4 + 0 - 2 = +2$.
$5$. આમ,સાચું સૂત્ર $[Pt(en)_2(SCN)_2]^{2+}$ છે.
$2$. લિગેન્ડ $ethylenediamine$ $(en)$ એ તટસ્થ દ્વિદંતીય લિગેન્ડ છે. બે $en$ લિગેન્ડ હોવાથી,કુલ વીજભાર ફાળો $0$ છે.
$3$. લિગેન્ડ $thiocyanato$ $(SCN^-)$ એ $-1$ વીજભાર ધરાવતો ઋણાયનીય લિગેન્ડ છે. બે $SCN$ લિગેન્ડ હોવાથી,કુલ વીજભાર ફાળો $-2$ છે.
$4$. સંકિર્ણ પરનો કુલ વીજભાર આ રીતે ગણવામાં આવે છે: $+4 + 0 - 2 = +2$.
$5$. આમ,સાચું સૂત્ર $[Pt(en)_2(SCN)_2]^{2+}$ છે.
0 likesView Solution
186
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
સંકીર્ણ સંયોજનો $[Cr(H_2O)_6]Cl_3$ અને $[Cr(H_2O)_5Cl]Cl_2 \cdot H_2O$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવતી સમઘટકતાનો પ્રકાર ઓળખો.
A
બંધન સમઘટકતા (Linkage isomerism)
B
આયનીકરણ સમઘટકતા (Ionization isomerism)
C
સવર્ગ સમઘટકતા (Coordination isomerism)
D
દ્રાવક સમઘટકતા (Solvate isomerism)
Solution
(D) આપેલ સંકીર્ણો $[Cr(H_2O)_6]Cl_3$ અને $[Cr(H_2O)_5Cl]Cl_2 \cdot H_2O$ છે.
આ સંકીર્ણોમાં,પ્રથમ સંકીર્ણમાં પાણીનો અણુ $(H_2O)$ લિગેન્ડ તરીકે વર્તે છે,જ્યારે બીજા સંકીર્ણમાં એક $H_2O$ અણુ સવર્ગ સ્તરની બહાર દ્રાવક અણુ તરીકે હાજર છે.
આ પ્રકારની સમઘટકતા,જેમાં દ્રાવકનો અણુ (સામાન્ય રીતે પાણી) સવર્ગ સ્તર અને લેટીસ વચ્ચે તેનું સ્થાન બદલે છે,તેને દ્રાવક સમઘટકતા (Solvate isomerism) કહેવામાં આવે છે.
આ સંકીર્ણોમાં,પ્રથમ સંકીર્ણમાં પાણીનો અણુ $(H_2O)$ લિગેન્ડ તરીકે વર્તે છે,જ્યારે બીજા સંકીર્ણમાં એક $H_2O$ અણુ સવર્ગ સ્તરની બહાર દ્રાવક અણુ તરીકે હાજર છે.
આ પ્રકારની સમઘટકતા,જેમાં દ્રાવકનો અણુ (સામાન્ય રીતે પાણી) સવર્ગ સ્તર અને લેટીસ વચ્ચે તેનું સ્થાન બદલે છે,તેને દ્રાવક સમઘટકતા (Solvate isomerism) કહેવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
187
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$C_4H_{11}N$ આણ્વીય સૂત્ર ધરાવતા સંયોજન માટે શક્ય પ્રાથમિક એમાઇન્સની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$3$
B
$2$
C
$1$
D
$4$
Solution
(D) આણ્વીય સૂત્ર $C_4H_{11}N$ એ સંતૃપ્ત એમાઇન દર્શાવે છે. પ્રાથમિક એમાઇન્સનું સામાન્ય બંધારણ $R-NH_2$ છે.
$C_4$ આલ્કાઇલ સમૂહ માટે,શક્ય પ્રાથમિક એમાઇન્સ નીચે મુજબ છે:
$1$. $CH_3-CH_2-CH_2-CH_2-NH_2$ (બ્યુટેન-$1$-એમાઇન)
$2$. $CH_3-CH_2-CH(CH_3)-NH_2$ (બ્યુટેન-$2$-એમાઇન)
$3$. $(CH_3)_2CH-CH_2-NH_2$ ($2$-મિથાઈલપ્રોપેન-$1$-એમાઇન)
$4$. $(CH_3)_3C-NH_2$ ($2$-મિથાઈલપ્રોપેન-$2$-એમાઇન)
આમ,કુલ $4$ પ્રાથમિક એમાઇન્સ શક્ય છે.
$C_4$ આલ્કાઇલ સમૂહ માટે,શક્ય પ્રાથમિક એમાઇન્સ નીચે મુજબ છે:
$1$. $CH_3-CH_2-CH_2-CH_2-NH_2$ (બ્યુટેન-$1$-એમાઇન)
$2$. $CH_3-CH_2-CH(CH_3)-NH_2$ (બ્યુટેન-$2$-એમાઇન)
$3$. $(CH_3)_2CH-CH_2-NH_2$ ($2$-મિથાઈલપ્રોપેન-$1$-એમાઇન)
$4$. $(CH_3)_3C-NH_2$ ($2$-મિથાઈલપ્રોપેન-$2$-એમાઇન)
આમ,કુલ $4$ પ્રાથમિક એમાઇન્સ શક્ય છે.
0 likesView Solution
188
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$[Co(NH_3)_6][Cr(CN)_6]$ અને $[Cr(NH_3)_6][Co(CN)_6]$ દ્વારા કયા પ્રકારની સમઘટકતા દર્શાવવામાં આવે છે?
A
આયનીકરણ સમઘટકતા
B
બંધન સમઘટકતા
C
સવર્ગ સમઘટકતા
D
દ્રાવક સમઘટકતા
Solution
(C) જ્યારે સંયોજનમાં બંને આયનો સવર્ગ આયનો હોય,ત્યારે લિગેન્ડ્સની અદલાબદલી સવર્ગ સમઘટકતામાં પરિણમે છે.
આપેલ જોડીમાં $Co$ અને $Cr$ કેન્દ્રો વચ્ચે $NH_3$ અને $CN^-$ લિગેન્ડ્સની અદલાબદલી થતી હોવાથી,તેઓ સવર્ગ સમઘટકતા દર્શાવે છે.
આપેલ જોડીમાં $Co$ અને $Cr$ કેન્દ્રો વચ્ચે $NH_3$ અને $CN^-$ લિગેન્ડ્સની અદલાબદલી થતી હોવાથી,તેઓ સવર્ગ સમઘટકતા દર્શાવે છે.
0 likesView Solution
189
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયો સંકીર્ણ ભૌમિતિક સમઘટકતા દર્શાવતો નથી? [$M=$ ધાતુ આયન અને $A, B, C=$ લિગેન્ડ]
A
$[MA_4BC]$
B
$[MA_4B_2]$
C
$[MA_6]$
D
$[M(AA)_2B_2]$
Solution
(C) ભૌમિતિક સમઘટકતા ત્યારે જોવા મળે છે જ્યારે લિગેન્ડ્સને મધ્યસ્થ ધાતુ આયનની આસપાસ વિવિધ અવકાશી ગોઠવણીમાં ગોઠવી શકાય.
$[MA_6]$ માટે,તમામ છ લિગેન્ડ સમાન છે,જેનો અર્થ છે કે સ્થાનની કોઈપણ અદલાબદલી સમાન બંધારણ આપે છે.
તેથી,$[MA_6]$ ભૌમિતિક સમઘટકતા દર્શાવતું નથી.
$[MA_6]$ માટે,તમામ છ લિગેન્ડ સમાન છે,જેનો અર્થ છે કે સ્થાનની કોઈપણ અદલાબદલી સમાન બંધારણ આપે છે.
તેથી,$[MA_6]$ ભૌમિતિક સમઘટકતા દર્શાવતું નથી.
0 likesView Solution
190
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$[Co(NH_3)_6]^{3+}$ સંકીર્ણ આયનના ગુણધર્મોની સાચી જોડી ઓળખો.
A
લો સ્પિન,ડાયમેગ્નેટિક
B
હાઈ સ્પિન,પેરામેગ્નેટિક
C
હાઈ સ્પિન,ડાયમેગ્નેટિક
D
લો સ્પિન,પેરામેગ્નેટિક
Solution
(A) મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Co^{3+}$ છે,જેની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
$NH_3$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ છે,જે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ (pairing) પ્રેરે છે.
પરિણામે,$3d$ ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મિત થાય છે,જેનાથી બે $3d$ કક્ષકો ખાલી રહે છે.
આ બે $3d$,એક $4s$ અને ત્રણ $4p$ કક્ષકો સંકરણ પામીને $d^2sp^3$ સંકર કક્ષકો બનાવે છે.
બધા ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મિત હોવાથી,સંકીર્ણ ડાયમેગ્નેટિક છે.
ઇલેક્ટ્રોન નીચી ઉર્જા ધરાવતી $d$ કક્ષકોમાં યુગ્મિત હોવાથી,તે લો સ્પિન સંકીર્ણ છે.
$NH_3$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ છે,જે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ (pairing) પ્રેરે છે.
પરિણામે,$3d$ ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મિત થાય છે,જેનાથી બે $3d$ કક્ષકો ખાલી રહે છે.
આ બે $3d$,એક $4s$ અને ત્રણ $4p$ કક્ષકો સંકરણ પામીને $d^2sp^3$ સંકર કક્ષકો બનાવે છે.
બધા ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મિત હોવાથી,સંકીર્ણ ડાયમેગ્નેટિક છે.
ઇલેક્ટ્રોન નીચી ઉર્જા ધરાવતી $d$ કક્ષકોમાં યુગ્મિત હોવાથી,તે લો સ્પિન સંકીર્ણ છે.
0 likesView Solution
191
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
હેક્ઝાએમાઈન કોબાલ્ટ$(III)$ ક્લોરાઈડ સંકીર્ણના નિર્માણમાં કોબાલ્ટ આયનની કેટલી સંકર કક્ષકો ભાગ લે છે?
A
$6$
B
$3$
C
$2$
D
$4$
Solution
(A) આ સંકીર્ણ $[Co(NH_3)_6]^{3+}$ છે.
આમાં મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Co^{3+}$ છે.
$Co^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
$NH_3$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ હોવાથી,તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરે છે.
આના પરિણામે સંકરણ માટે બે ખાલી $3d$ કક્ષકો,એક $4s$ કક્ષક અને ત્રણ $4p$ કક્ષકો ઉપલબ્ધ થાય છે.
આમ,સંકરણ $d^2sp^3$ પ્રકારનું છે.
આમાં $6$ $NH_3$ લિગેન્ડ દ્વારા આપવામાં આવતી $6$ અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મોને સમાવવા માટે કુલ $6$ સંકર કક્ષકો વપરાય છે.
આમાં મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Co^{3+}$ છે.
$Co^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
$NH_3$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ હોવાથી,તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરે છે.
આના પરિણામે સંકરણ માટે બે ખાલી $3d$ કક્ષકો,એક $4s$ કક્ષક અને ત્રણ $4p$ કક્ષકો ઉપલબ્ધ થાય છે.
આમ,સંકરણ $d^2sp^3$ પ્રકારનું છે.
આમાં $6$ $NH_3$ લિગેન્ડ દ્વારા આપવામાં આવતી $6$ અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મોને સમાવવા માટે કુલ $6$ સંકર કક્ષકો વપરાય છે.
0 likesView Solution
192
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જ્યારે કોબાલ્ટ ક્લોરાઈડને પાણીમાં ઓગાળવામાં આવે ત્યારે બનતા સંકીર્ણનો આકાર (ભૂમિતિ) ઓળખો.
A
સમચતુષ્ફલકીય
B
સમચોરસ
C
ત્રિકોણીય દ્વિપિરામિડલ
D
અષ્ટફલકીય
Solution
(D) જ્યારે કોબાલ્ટ ક્લોરાઈડ $(CoCl_2)$ ને પાણીમાં ઓગાળવામાં આવે છે,ત્યારે તે હેક્ઝાએક્વાકોબાલ્ટ$(II)$ ક્લોરાઈડ સંકીર્ણ બનાવે છે.
રાસાયણિક પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$CoCl_2 + 6H_2O \rightarrow [Co(H_2O)_6]Cl_2$
સંકીર્ણ $[Co(H_2O)_6]^{2+}$ માં,મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Co^{2+}$ નો સવર્ગ આંક $6$ છે,જે અષ્ટફલકીય ભૂમિતિ સૂચવે છે.
રાસાયણિક પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$CoCl_2 + 6H_2O \rightarrow [Co(H_2O)_6]Cl_2$
સંકીર્ણ $[Co(H_2O)_6]^{2+}$ માં,મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Co^{2+}$ નો સવર્ગ આંક $6$ છે,જે અષ્ટફલકીય ભૂમિતિ સૂચવે છે.
0 likesView Solution
193
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
સંકીર્ણ $[CoF_6]^{3-}$ (આપેલ પરમાણુ ક્રમાંક $Co = 27$) માં હાજર અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા અને ભૂમિતિ અનુક્રમે ઓળખો.
A
$4$,અષ્ટફલકીય
B
$2$,ત્રિકોણીય દ્વિપિરામિડલ
C
$0$,અષ્ટફલકીય
D
$0$,ત્રિકોણીય દ્વિપિરામિડલ
Solution
(A) $Co$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $27$ છે. $Co$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar] 3d^7 4s^2$ છે.
સંકીર્ણ $[CoF_6]^{3-}$ માં,$Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x + 6(-1) = -3$ એટલે કે $x = +3$ છે.
$Co^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
$F^-$ એ નિર્બળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ છે,તેથી તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરતું નથી.
$3d$ કક્ષકોમાં $4$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન હોય છે.
આ સંકીર્ણ $sp^3d^2$ સંકરણ દર્શાવે છે,જે અષ્ટફલકીય ભૂમિતિ સૂચવે છે.
સંકીર્ણ $[CoF_6]^{3-}$ માં,$Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x + 6(-1) = -3$ એટલે કે $x = +3$ છે.
$Co^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
$F^-$ એ નિર્બળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ છે,તેથી તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરતું નથી.
$3d$ કક્ષકોમાં $4$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન હોય છે.
આ સંકીર્ણ $sp^3d^2$ સંકરણ દર્શાવે છે,જે અષ્ટફલકીય ભૂમિતિ સૂચવે છે.
0 likesView Solution
194
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$[CoF_6]^{3-}$ સંકીર્ણ આયનમાં સંકરણ પહેલાં $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં કોબાલ્ટ આયનમાં કેટલા અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન હાજર હોય છે?
A
$0$
B
$3$
C
$4$
D
$2$
Solution
(C) કોબાલ્ટ $(Co)$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $27$ છે. $Co$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^7 4s^2$ છે.
$[CoF_6]^{3-}$ સંકીર્ણમાં,$Co$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x + 6(-1) = -3$ એટલે કે $x = +3$ છે.
$Co^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
$3d$ પેટાકોષમાં,$6$ ઇલેક્ટ્રોન નીચે મુજબ ગોઠવાયેલા છે: એક કક્ષક સંપૂર્ણ ભરાયેલી છે અને બાકીની ચાર કક્ષકોમાં એક-એક ઇલેક્ટ્રોન છે.
તેથી,સંકરણ પહેલાં $Co^{3+}$ આયનમાં $4$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન હાજર હોય છે.
$[CoF_6]^{3-}$ સંકીર્ણમાં,$Co$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x + 6(-1) = -3$ એટલે કે $x = +3$ છે.
$Co^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
$3d$ પેટાકોષમાં,$6$ ઇલેક્ટ્રોન નીચે મુજબ ગોઠવાયેલા છે: એક કક્ષક સંપૂર્ણ ભરાયેલી છે અને બાકીની ચાર કક્ષકોમાં એક-એક ઇલેક્ટ્રોન છે.
તેથી,સંકરણ પહેલાં $Co^{3+}$ આયનમાં $4$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન હાજર હોય છે.
0 likesView Solution
195
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
સંકીર્ણ $[NiCl_4]^{2-}$ માં કયા પ્રકારની ભૂમિતિ અને ચુંબકીય પ્રકૃતિ જોવા મળે છે?
A
સમચોરસ,પ્રતિચુંબકીય
B
સમચોરસ,અનુચુંબકીય
C
સમચતુષ્ફલકીય,અનુચુંબકીય
D
સમચતુષ્ફલકીય,પ્રતિચુંબકીય
Solution
(C) $1$. મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Ni^{2+}$ છે. $Ni$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $28$ છે,તેથી તેની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Ar] 3d^8 4s^2$ છે.
$2$. $[NiCl_4]^{2-}$ માં,$Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે,તેથી $Ni^{2+}$ ની રચના $[Ar] 3d^8$ છે.
$3$. $Cl^-$ એ નિર્બળ ક્ષેત્ર લિગાન્ડ છે,તેથી તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરતું નથી.
$4$. $Ni^{2+}$ આયન એક $4s$ અને ત્રણ $4p$ કક્ષકોનો ઉપયોગ કરીને $sp^3$ સંકરણ અનુભવે છે.
$5$. આના પરિણામે સમચતુષ્ફલકીય ભૂમિતિ પ્રાપ્ત થાય છે.
$6$. $3d$ કક્ષકોમાં બે અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન હોવાથી,આ સંકીર્ણ અનુચુંબકીય છે.
$2$. $[NiCl_4]^{2-}$ માં,$Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે,તેથી $Ni^{2+}$ ની રચના $[Ar] 3d^8$ છે.
$3$. $Cl^-$ એ નિર્બળ ક્ષેત્ર લિગાન્ડ છે,તેથી તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરતું નથી.
$4$. $Ni^{2+}$ આયન એક $4s$ અને ત્રણ $4p$ કક્ષકોનો ઉપયોગ કરીને $sp^3$ સંકરણ અનુભવે છે.
$5$. આના પરિણામે સમચતુષ્ફલકીય ભૂમિતિ પ્રાપ્ત થાય છે.
$6$. $3d$ કક્ષકોમાં બે અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન હોવાથી,આ સંકીર્ણ અનુચુંબકીય છે.
0 likesView Solution
196
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
ટેટ્રાસાયનોનિકલેટ$(II)$ આયન માટે નીચેનામાંથી કઈ બંધારણ અને ચુંબકીય ગુણધર્મોની જોડી સાચી છે?
A
ચોરસ સમતલીય,પેરામેગ્નેટિક
B
ચતુષ્ફલકીય,ડાયામેગ્નેટિક
C
ચોરસ સમતલીય,ડાયામેગ્નેટિક
D
ચતુષ્ફલકીય,પેરામેગ્નેટિક
Solution
(C) કેન્દ્રીય ધાતુ આયન $Ni^{2+}$ છે,જેની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Ar] 3d^8$ છે.
$CN^-$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગાન્ડ છે,જે $3d$ ઓર્બિટલ્સમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ (pairing) પ્રેરે છે.
યુગ્મીકરણ પછી,રચના $d^8$ બને છે જેમાં કોઈ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન હોતા નથી,જે $dsp^2$ સંકરણ તરફ દોરી જાય છે.
આના પરિણામે ચોરસ સમતલીય ભૂમિતિ અને અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની ગેરહાજરીને કારણે ડાયામેગ્નેટિક વર્તન જોવા મળે છે.
$CN^-$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગાન્ડ છે,જે $3d$ ઓર્બિટલ્સમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ (pairing) પ્રેરે છે.
યુગ્મીકરણ પછી,રચના $d^8$ બને છે જેમાં કોઈ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન હોતા નથી,જે $dsp^2$ સંકરણ તરફ દોરી જાય છે.
આના પરિણામે ચોરસ સમતલીય ભૂમિતિ અને અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની ગેરહાજરીને કારણે ડાયામેગ્નેટિક વર્તન જોવા મળે છે.
0 likesView Solution
197
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$[Co(NH_3)_6]^{3+}$ સંકીર્ણમાં અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા કેટલી છે?
A
શૂન્ય
B
બે
C
ચાર
D
છ
Solution
(A) કેન્દ્રીય ધાતુ આયન $Co^{3+}$ છે. $Co$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $27$ છે. $Co$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^7 4s^2$ છે.
$Co^{3+}$ માટે,રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ $NH_3$ ની હાજરીમાં,$3d$ કક્ષકોમાં રહેલા ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મિત થાય છે.
$3d^6$ રચના $t_{2g}^6 e_g^0$ બને છે,જેનો અર્થ છે કે તમામ છ ઇલેક્ટ્રોન $3d$ કક્ષકોમાં યુગ્મિત છે.
તેથી,અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $0$ છે.
$Co^{3+}$ માટે,રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ $NH_3$ ની હાજરીમાં,$3d$ કક્ષકોમાં રહેલા ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મિત થાય છે.
$3d^6$ રચના $t_{2g}^6 e_g^0$ બને છે,જેનો અર્થ છે કે તમામ છ ઇલેક્ટ્રોન $3d$ કક્ષકોમાં યુગ્મિત છે.
તેથી,અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $0$ છે.
0 likesView Solution
198
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
હેક્ઝાએમાઈનકોબાલ્ટ$(III)$ સંકીર્ણ આયનમાં કયા પ્રકારનું સંકરણ જોવા મળે છે?
A
$dsp^2$
B
$d^2sp^3$
C
$sp^3d^2$
D
$sp^3$
Solution
(B) હેક્ઝાએમાઈનકોબાલ્ટ$(III)$ સંકીર્ણ આયન,$[Co(NH_3)_6]^{3+}$ માં,મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Co^{3+}$ છે.
$Co$ $(Z=27)$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar] 3d^7 4s^2$ છે.
$Co^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
$NH_3$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગાન્ડ હોવાથી,તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરે છે.
આના પરિણામે બે ખાલી $3d$ કક્ષકો,એક $4s$ કક્ષક અને ત્રણ $4p$ કક્ષકો ઉપલબ્ધ થાય છે,જે અષ્ટફલકીય સંકીર્ણ બનાવવા માટે $d^2sp^3$ સંકરણ અનુભવે છે.
$Co$ $(Z=27)$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar] 3d^7 4s^2$ છે.
$Co^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar] 3d^6$ છે.
$NH_3$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગાન્ડ હોવાથી,તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરે છે.
આના પરિણામે બે ખાલી $3d$ કક્ષકો,એક $4s$ કક્ષક અને ત્રણ $4p$ કક્ષકો ઉપલબ્ધ થાય છે,જે અષ્ટફલકીય સંકીર્ણ બનાવવા માટે $d^2sp^3$ સંકરણ અનુભવે છે.
0 likesView Solution
199
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$[Ni(CN)_4]^{-2}$ માં નિકલના અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા કેટલી જોવા મળે છે?
A
$6$
B
$2$
C
$4$
D
શૂન્ય
Solution
(D) $[Ni(CN)_4]^{-2}$ માં $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે.
$Ni$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^8 4s^2$ છે.
$Ni^{+2}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^8$ છે.
$CN^-$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ હોવાથી,તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરે છે.
યુગ્મીકરણ પછી,$3d$ પેટાકોષમાંના તમામ $8$ ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મિત થઈ જાય છે,જેથી અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા શૂન્ય રહે છે.
$Ni$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^8 4s^2$ છે.
$Ni^{+2}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^8$ છે.
$CN^-$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડ હોવાથી,તે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરે છે.
યુગ્મીકરણ પછી,$3d$ પેટાકોષમાંના તમામ $8$ ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મિત થઈ જાય છે,જેથી અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા શૂન્ય રહે છે.
0 likesView Solution
200
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો લિગાન્ડ સમાન હોય,તો નીચેનામાંથી કયો કેટાયન સૌથી ઓછો સ્થાયી સંકીર્ણ બનાવે છે?
A
$Cd^{2+}$
B
$Co^{2+}$
C
$Ni^{2+}$
D
$Fe^{2+}$
Solution
(A) સંકીર્ણની સ્થિરતા કેન્દ્રીય ધાતુ આયનના વીજભાર ઘનતા અને ઇલેક્ટ્રોનિક ગોઠવણી પર આધાર રાખે છે.
$3d$ સંક્રાંતિ ધાતુ આયનો ($Co^{2+}$,$Ni^{2+}$,$Fe^{2+}$) ની તુલનામાં $Cd^{2+}$ ની આયનીય ત્રિજ્યા મોટી હોય છે.
તેના મોટા કદ અને સંપૂર્ણ ભરાયેલી $d^{10}$ ગોઠવણીને કારણે,ધાતુ આયન અને લિગાન્ડ વચ્ચેનું સ્થિર વિદ્યુતીય આકર્ષણ નબળું હોય છે,જેના પરિણામે ઓછું સ્થાયી સંકીર્ણ બને છે.
$3d$ સંક્રાંતિ ધાતુ આયનો ($Co^{2+}$,$Ni^{2+}$,$Fe^{2+}$) ની તુલનામાં $Cd^{2+}$ ની આયનીય ત્રિજ્યા મોટી હોય છે.
તેના મોટા કદ અને સંપૂર્ણ ભરાયેલી $d^{10}$ ગોઠવણીને કારણે,ધાતુ આયન અને લિગાન્ડ વચ્ચેનું સ્થિર વિદ્યુતીય આકર્ષણ નબળું હોય છે,જેના પરિણામે ઓછું સ્થાયી સંકીર્ણ બને છે.
0 likesView Solution
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real MHT CET style covering Chemistry with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D Chemistry papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Run live MHT CET mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFrequently Asked Questions
How many Chemistry questions are in MHT CET 2022?
There are 627 Chemistry questions from the MHT CET 2022 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.
Are MHT CET 2022 Chemistry solutions available in Gujarati?
Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.
Can I practice MHT CET 2022 Chemistry as a timed test?
Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full MHT CET mock test covering Chemistry with time limits and instant score analysis.
Can teachers create Chemistry papers from MHT CET previous year questions?
Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix MHT CET Chemistry questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.
For Teachers & Institutes
Build a Custom Chemistry Paper
Pick MHT CET 2022 Chemistry questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.