ChemistryQ151–250 of 627 questions
Page 4 of 8 · Gujarati
151
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$0.1 \ M$ એસિટિક એસિડનું ટકાવાર વિયોજન કેટલું છે ($\%$ માં)? $(K_a = 10^{-5})$
A
$1$
B
$10$
C
$0.1$
D
$0.01$
Solution
(A) નિર્બળ એસિડ માટે,વિયોજન અચળાંક $K_a$,વિયોજન અંશ $\alpha$ અને સાંદ્રતા $C$ સાથે આ સૂત્ર દ્વારા સંબંધિત છે: $K_a = \alpha^2 C$.
આપેલ છે $K_a = 10^{-5}$ અને $C = 0.1 \ M$.
કિંમતો મૂકતા: $10^{-5} = \alpha^2 \times 0.1$.
$\alpha^2 = \frac{10^{-5}}{0.1} = 10^{-4}$.
$\alpha = \sqrt{10^{-4}} = 0.01$.
ટકાવાર વિયોજન = $\alpha \times 100 = 0.01 \times 100 = 1 \%$.
આપેલ છે $K_a = 10^{-5}$ અને $C = 0.1 \ M$.
કિંમતો મૂકતા: $10^{-5} = \alpha^2 \times 0.1$.
$\alpha^2 = \frac{10^{-5}}{0.1} = 10^{-4}$.
$\alpha = \sqrt{10^{-4}} = 0.01$.
ટકાવાર વિયોજન = $\alpha \times 100 = 0.01 \times 100 = 1 \%$.
0 likesView Solution
152
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જ્યારે $34.2 \ g$ ખાંડને આદર્શ પરિસ્થિતિઓમાં જરૂરી માત્રામાં સાંદ્ર સલ્ફ્યુરિક એસિડનો ઉપયોગ કરીને સળગાવવામાં આવે (charred) ત્યારે મળતા સુગર ચારકોલનું પ્રમાણ કેટલું હશે ($g$ માં)?
A
$114$
B
$14.4$
C
$11.0$
D
$10.5$
Solution
(B) સાંદ્ર સલ્ફ્યુરિક એસિડ દ્વારા ખાંડ $(C_{12}H_{22}O_{11})$ ની નિર્જલીકરણ પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$C_{12}H_{22}O_{11} \rightarrow 12C + 11H_2O$
ખાંડનું આણ્વીય દળ $342 \ g/mol$ છે.
ખાંડના મોલની સંખ્યા = $\frac{34.2 \ g}{342 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
પ્રક્રિયાના તત્વયોગમિતિ (stoichiometry) મુજબ,$1 \ mol$ ખાંડ $12 \ mol$ કાર્બન (સુગર ચારકોલ) ઉત્પન્ન કરે છે.
તેથી,$0.1 \ mol$ ખાંડ $0.1 \times 12 = 1.2 \ mol$ કાર્બન ઉત્પન્ન કરશે.
ચારકોલનું દળ = $1.2 \ mol \times 12 \ g/mol = 14.4 \ g$.
$C_{12}H_{22}O_{11} \rightarrow 12C + 11H_2O$
ખાંડનું આણ્વીય દળ $342 \ g/mol$ છે.
ખાંડના મોલની સંખ્યા = $\frac{34.2 \ g}{342 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
પ્રક્રિયાના તત્વયોગમિતિ (stoichiometry) મુજબ,$1 \ mol$ ખાંડ $12 \ mol$ કાર્બન (સુગર ચારકોલ) ઉત્પન્ન કરે છે.
તેથી,$0.1 \ mol$ ખાંડ $0.1 \times 12 = 1.2 \ mol$ કાર્બન ઉત્પન્ન કરશે.
ચારકોલનું દળ = $1.2 \ mol \times 12 \ g/mol = 14.4 \ g$.
0 likesView Solution
153
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
ઓક્સિજનના એક અણુનું દળ અનુક્રમે $amu$ અને $gram$ માં કેટલું થાય?
A
$32 \ u, 53.13 \times 10^{-24} \ g$
B
$16 \ u, 6.0 \times 10^{-24} \ g$
C
$42 \ u, 5.313 \times 10^{-24} \ g$
D
$53.13 \times 10^{-24} \ u, 32 \ g$
Solution
(A) ઓક્સિજનના અણુ $(O_2)$ નું આણ્વીય દળ $32 \ g/mol$ છે.
એક અણુનું દળ $amu$ માં તેના આણ્વીય દળ જેટલું જ હોય છે,એટલે કે $32 \ u$.
તેને ગ્રામમાં ફેરવવા માટે,આપણે $1 \ u = 1.66056 \times 10^{-24} \ g$ નો ઉપયોગ કરીએ છીએ.
ગ્રામમાં દળ $= 32 \times 1.66056 \times 10^{-24} \ g \approx 53.14 \times 10^{-24} \ g$.
એક અણુનું દળ $amu$ માં તેના આણ્વીય દળ જેટલું જ હોય છે,એટલે કે $32 \ u$.
તેને ગ્રામમાં ફેરવવા માટે,આપણે $1 \ u = 1.66056 \times 10^{-24} \ g$ નો ઉપયોગ કરીએ છીએ.
ગ્રામમાં દળ $= 32 \times 1.66056 \times 10^{-24} \ g \approx 53.14 \times 10^{-24} \ g$.
0 likesView Solution
154
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$STP$ પર $5.6 \ L$ ઓક્સિજન વાયુ કેટલા મોલને સમાન છે?
A
$\frac{1}{8} \text{ મોલ}$
B
$1 \text{ મોલ}$
C
$\frac{1}{2} \text{ મોલ}$
D
$\frac{1}{4} \text{ મોલ}$
Solution
(D) $STP$ પર,કોઈપણ વાયુનો $1 \text{ મોલ}$ $22.4 \ L$ કદ રોકે છે.
મોલની સંખ્યા $= \frac{\text{આપેલ કદ}}{\text{STP પર મોલર કદ}} = \frac{5.6 \ L}{22.4 \ L/mol} = 0.25 \text{ મોલ} = \frac{1}{4} \text{ મોલ}$.
મોલની સંખ્યા $= \frac{\text{આપેલ કદ}}{\text{STP પર મોલર કદ}} = \frac{5.6 \ L}{22.4 \ L/mol} = 0.25 \text{ મોલ} = \frac{1}{4} \text{ મોલ}$.
0 likesView Solution
155
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કઈ સ્પીસીઝનું દળ સૌથી વધુ છે?
A
$1 \ g$ કાર્બન પરમાણુ
B
$3.011 \times 10^{23}$ ઓક્સિજન પરમાણુઓ
C
ઓરડાના તાપમાને $10 \ mL$ પાણી
D
$\frac{1}{2}$ મોલ $CH_4$
Solution
(A) $1 \ g$ કાર્બન પરમાણુનું દળ $= 12 \ g$.
$3.011 \times 10^{23}$ ઓક્સિજન પરમાણુઓનું દળ $= 0.5 \ mol \times 16 \ g/mol = 8 \ g$.
$10 \ mL$ પાણીનું દળ $= 10 \ g$ (ઘનતા $\approx 1 \ g/mL$ હોવાથી).
$\frac{1}{2} \ mol \ CH_4$ નું દળ $= 0.5 \ mol \times 16 \ g/mol = 8 \ g$.
દળની સરખામણી કરતા: $12 \ g > 10 \ g > 8 \ g$.
તેથી,$1 \ g$ કાર્બન પરમાણુનું દળ સૌથી વધુ છે.
$3.011 \times 10^{23}$ ઓક્સિજન પરમાણુઓનું દળ $= 0.5 \ mol \times 16 \ g/mol = 8 \ g$.
$10 \ mL$ પાણીનું દળ $= 10 \ g$ (ઘનતા $\approx 1 \ g/mL$ હોવાથી).
$\frac{1}{2} \ mol \ CH_4$ નું દળ $= 0.5 \ mol \times 16 \ g/mol = 8 \ g$.
દળની સરખામણી કરતા: $12 \ g > 10 \ g > 8 \ g$.
તેથી,$1 \ g$ કાર્બન પરમાણુનું દળ સૌથી વધુ છે.
0 likesView Solution
156
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$STP$ પર $32 \ g$ મિથેન વાયુ દ્વારા રોકાયેલ કદ કેટલું છે ($dm^3$ માં)?
A
$56.0$
B
$33.6$
C
$22.4$
D
$44.8$
Solution
(D) મિથેન $(CH_4)$ નું મોલર દળ $12 + (4 \times 1) = 16 \ g/mol$ છે.
$CH_4$ ના મોલની સંખ્યા $= \frac{\text{આપેલ દળ}}{\text{મોલર દળ}} = \frac{32 \ g}{16 \ g/mol} = 2 \ mol$.
$STP$ પર,કોઈપણ આદર્શ વાયુનો $1 \ mol$ $22.4 \ dm^3$ કદ રોકે છે.
તેથી,$2 \ mol$ $CH_4$ દ્વારા રોકાયેલ કદ $= 2 \times 22.4 \ dm^3 = 44.8 \ dm^3$.
$CH_4$ ના મોલની સંખ્યા $= \frac{\text{આપેલ દળ}}{\text{મોલર દળ}} = \frac{32 \ g}{16 \ g/mol} = 2 \ mol$.
$STP$ પર,કોઈપણ આદર્શ વાયુનો $1 \ mol$ $22.4 \ dm^3$ કદ રોકે છે.
તેથી,$2 \ mol$ $CH_4$ દ્વારા રોકાયેલ કદ $= 2 \times 22.4 \ dm^3 = 44.8 \ dm^3$.
0 likesView Solution
157
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$STP$ પર $2 \ g$ હિલિયમ વાયુ દ્વારા રોકાયેલ કદ કેટલું છે ($dm^3$ માં)? (હિલિયમ વાયુનું મોલર દળ $= 4 \ g \ mol^{-1}$)
A
$5.6$
B
$22.4$
C
$11.2$
D
$2.0$
Solution
(C) $He$ ના મોલની સંખ્યા આ રીતે ગણવામાં આવે છે: $n = \frac{\text{દળ}}{\text{મોલર દળ}} = \frac{2 \ g}{4 \ g \ mol^{-1}} = 0.5 \ mol$.
$STP$ પર,કોઈપણ આદર્શ વાયુનો $1 \ mol$ $22.4 \ dm^3$ કદ રોકે છે.
તેથી,$0.5 \ mol$ $He$ વાયુ દ્વારા રોકાયેલ કદ: $V = 0.5 \ mol \times 22.4 \ dm^3 \ mol^{-1} = 11.2 \ dm^3$.
$STP$ પર,કોઈપણ આદર્શ વાયુનો $1 \ mol$ $22.4 \ dm^3$ કદ રોકે છે.
તેથી,$0.5 \ mol$ $He$ વાયુ દ્વારા રોકાયેલ કદ: $V = 0.5 \ mol \times 22.4 \ dm^3 \ mol^{-1} = 11.2 \ dm^3$.
0 likesView Solution
158
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$\text{STP}$ પર $45.42 \ L$ માં $CO_2$ ના અણુઓની સંખ્યા કેટલી છે? ($\text{STP}$ પર વાયુનું મોલર કદ $= 22.71 \ L \ mol^{-1}$ ધ્યાનમાં લો)
A
$0.913 \times 10^{24}$
B
$1.806 \times 10^{24}$
C
$1.501 \times 10^{24}$
D
$1.204 \times 10^{24}$
Solution
(D) પગલું $1$: $\text{STP}$ પર આપેલ મોલર કદનો ઉપયોગ કરીને $CO_2$ ના મોલની સંખ્યા ગણો.
મોલની સંખ્યા $= \frac{45.42 \ L}{22.71 \ L \ mol^{-1}} = 2 \ mol$.
પગલું $2$: એવોગેડ્રો આંક $(N_A = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1})$ નો ઉપયોગ કરીને અણુઓની સંખ્યા ગણો.
અણુઓની સંખ્યા $= \text{મોલ} \times N_A = 2 \ mol \times 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1} = 1.2044 \times 10^{24}$ અણુઓ.
મોલની સંખ્યા $= \frac{45.42 \ L}{22.71 \ L \ mol^{-1}} = 2 \ mol$.
પગલું $2$: એવોગેડ્રો આંક $(N_A = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1})$ નો ઉપયોગ કરીને અણુઓની સંખ્યા ગણો.
અણુઓની સંખ્યા $= \text{મોલ} \times N_A = 2 \ mol \times 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1} = 1.2044 \times 10^{24}$ અણુઓ.
0 likesView Solution
159
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$6.0 \ g$ યુરિયા $(NH_2CONH_2)$ માં રહેલા હાઇડ્રોજન પરમાણુઓની સંખ્યા શોધો:
A
$2.4 \times 10^{23}$
B
$4.06 \times 10^{23}$
C
$2.16 \times 10^{23}$
D
$3.01 \times 10^{23}$
Solution
(A) યુરિયા $(NH_2CONH_2)$ નું મોલર દળ $60 \ g/mol$ છે.
યુરિયાના મોલ $= \frac{6.0 \ g}{60 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
યુરિયાના દરેક અણુમાં $4$ હાઇડ્રોજન પરમાણુઓ હોય છે.
તેથી,$H$-પરમાણુઓના મોલ $= 0.1 \ mol \times 4 = 0.4 \ mol$.
હાઇડ્રોજન પરમાણુઓની સંખ્યા $= \text{મોલ} \times N_A = 0.4 \times 6.022 \times 10^{23} = 2.4088 \times 10^{23} \approx 2.4 \times 10^{23}$.
યુરિયાના મોલ $= \frac{6.0 \ g}{60 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
યુરિયાના દરેક અણુમાં $4$ હાઇડ્રોજન પરમાણુઓ હોય છે.
તેથી,$H$-પરમાણુઓના મોલ $= 0.1 \ mol \times 4 = 0.4 \ mol$.
હાઇડ્રોજન પરમાણુઓની સંખ્યા $= \text{મોલ} \times N_A = 0.4 \times 6.022 \times 10^{23} = 2.4088 \times 10^{23} \approx 2.4 \times 10^{23}$.
0 likesView Solution
160
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$1.6 \ g$ મિથેનના દહનથી કેટલા પ્રમાણમાં પાણી ઉત્પન્ન થાય છે ($g$ માં)?
A
$6.2$
B
$3.2$
C
$3.6$
D
$16$
Solution
(C) મિથેનના દહન માટેનું સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ: $CH_4 + 2 O_2 \rightarrow CO_2 + 2 H_2 O$
મિથેન $(CH_4)$ ના મોલની ગણતરી: $CH_4$ નું આણ્વીય દળ $= 12 + (4 \times 1) = 16 \ g/mol$. મોલ $= \frac{1.6 \ g}{16 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
પ્રક્રિયાના તત્વયોગમિતિ મુજબ,$1 \ mol$ $CH_4$ માંથી $2 \ mol$ $H_2 O$ ઉત્પન્ન થાય છે. તેથી,$0.1 \ mol$ $CH_4$ માંથી $0.1 \times 2 = 0.2 \ mol$ $H_2 O$ ઉત્પન્ન થશે.
પાણી $(H_2 O)$ ના દળની ગણતરી: $H_2 O$ નું આણ્વીય દળ $= (2 \times 1) + 16 = 18 \ g/mol$. દળ $= 0.2 \ mol \times 18 \ g/mol = 3.6 \ g$.
મિથેન $(CH_4)$ ના મોલની ગણતરી: $CH_4$ નું આણ્વીય દળ $= 12 + (4 \times 1) = 16 \ g/mol$. મોલ $= \frac{1.6 \ g}{16 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
પ્રક્રિયાના તત્વયોગમિતિ મુજબ,$1 \ mol$ $CH_4$ માંથી $2 \ mol$ $H_2 O$ ઉત્પન્ન થાય છે. તેથી,$0.1 \ mol$ $CH_4$ માંથી $0.1 \times 2 = 0.2 \ mol$ $H_2 O$ ઉત્પન્ન થશે.
પાણી $(H_2 O)$ ના દળની ગણતરી: $H_2 O$ નું આણ્વીય દળ $= (2 \times 1) + 16 = 18 \ g/mol$. દળ $= 0.2 \ mol \times 18 \ g/mol = 3.6 \ g$.
0 likesView Solution
161
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$2 \,mol$ કાર્બન ને $16 \,g$ ડાયઓક્સિજનમાં બાળવામાં આવે ત્યારે કેટલા પ્રમાણમાં કાર્બન ડાયોક્સાઇડ ઉત્પન્ન થાય છે ($\,g$ માં)?
A
$44$
B
$88$
C
$11$
D
$22$
Solution
(D) કાર્બનના દહન માટેનું સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ: $C(s) + O_2(g) \rightarrow CO_2(g)$.
આપેલ કાર્બનનું પ્રમાણ = $2 \,mol$.
આપેલ ડાયઓક્સિજન $(O_2)$ નું દળ = $16 \,g$.
$O_2$ નું મોલર દળ = $32 \,g/mol$.
$O_2$ ના મોલની સંખ્યા = $\frac{16 \,g}{32 \,g/mol} = 0.5 \,mol$.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \,mol$ $C$ એ $1 \,mol$ $O_2$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $1 \,mol$ $CO_2$ બનાવે છે.
અહીં આપણી પાસે $2 \,mol$ $C$ અને માત્ર $0.5 \,mol$ $O_2$ હોવાથી,$O_2$ એ સીમિત પ્રક્રિયક $(LR)$ છે.
ઉત્પન્ન થતા $CO_2$ નું પ્રમાણ $LR$ $(O_2)$ ના પ્રમાણ પર આધાર રાખે છે.
તેથી,$0.5 \,mol$ $O_2$ એ $0.5 \,mol$ $CO_2$ ઉત્પન્ન કરશે.
ઉત્પન્ન થતા $CO_2$ નું દળ = $0.5 \,mol \times 44 \,g/mol = 22 \,g$.
આપેલ કાર્બનનું પ્રમાણ = $2 \,mol$.
આપેલ ડાયઓક્સિજન $(O_2)$ નું દળ = $16 \,g$.
$O_2$ નું મોલર દળ = $32 \,g/mol$.
$O_2$ ના મોલની સંખ્યા = $\frac{16 \,g}{32 \,g/mol} = 0.5 \,mol$.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \,mol$ $C$ એ $1 \,mol$ $O_2$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $1 \,mol$ $CO_2$ બનાવે છે.
અહીં આપણી પાસે $2 \,mol$ $C$ અને માત્ર $0.5 \,mol$ $O_2$ હોવાથી,$O_2$ એ સીમિત પ્રક્રિયક $(LR)$ છે.
ઉત્પન્ન થતા $CO_2$ નું પ્રમાણ $LR$ $(O_2)$ ના પ્રમાણ પર આધાર રાખે છે.
તેથી,$0.5 \,mol$ $O_2$ એ $0.5 \,mol$ $CO_2$ ઉત્પન્ન કરશે.
ઉત્પન્ન થતા $CO_2$ નું દળ = $0.5 \,mol \times 44 \,g/mol = 22 \,g$.
0 likesView Solution
162
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો પ્રક્રિયકોનું મોલર દળ $36 \ u$ હોય અને ઈચ્છિત નીપજનું દળ $27 \ u$ હોય,તો ટકાવારી એટમ ઇકોનોમીનું મૂલ્ય શું છે ($\%$ માં)?
A
$75$
B
$45$
C
$25$
D
$50$
Solution
(A) $\text{Atom economy} = \frac{\text{Mass of desired product}}{\text{Molar mass of all reactants}} \times 100$
$\text{Atom economy} = \frac{27}{36} \times 100 = 75 \%$
$\text{Atom economy} = \frac{27}{36} \times 100 = 75 \%$
0 likesView Solution
163
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$1 \ L$ ડાયનાઇટ્રોજનમાંથી $2 \ L$ એમોનિયા વાયુ બનાવવા માટે જરૂરી ડાયહાઇડ્રોજનનું પ્રમાણ શોધો.
A
$3/2 \ L$
B
$1 \ L$
C
$2 \ L$
D
$3 \ L$
Solution
(D) એમોનિયાના સંશ્લેષણ માટેનું સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ નીચે મુજબ છે:
$N_2(g) + 3H_2(g) \rightarrow 2NH_3(g)$
ગે-લ્યુસેકના વાયુમય કદના નિયમ મુજબ,અચળ તાપમાન અને દબાણે વાયુઓ કદના સાદા ગુણોત્તરમાં પ્રક્રિયા કરે છે.
પ્રક્રિયાના તત્વયોગમિતિ (stoichiometry) મુજબ,$1 \ L$ $N_2$ એ $3 \ L$ $H_2$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $2 \ L$ $NH_3$ ઉત્પન્ન કરે છે.
તેથી,$2 \ L$ $NH_3$ બનાવવા માટે $3 \ L$ $H_2$ વાયુની જરૂર પડે છે.
$N_2(g) + 3H_2(g) \rightarrow 2NH_3(g)$
ગે-લ્યુસેકના વાયુમય કદના નિયમ મુજબ,અચળ તાપમાન અને દબાણે વાયુઓ કદના સાદા ગુણોત્તરમાં પ્રક્રિયા કરે છે.
પ્રક્રિયાના તત્વયોગમિતિ (stoichiometry) મુજબ,$1 \ L$ $N_2$ એ $3 \ L$ $H_2$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $2 \ L$ $NH_3$ ઉત્પન્ન કરે છે.
તેથી,$2 \ L$ $NH_3$ બનાવવા માટે $3 \ L$ $H_2$ વાયુની જરૂર પડે છે.
0 likesView Solution
164
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જ્યારે $34.2 \ g$ શેરડીની ખાંડ (cane sugar) ને સામાન્ય તાપમાન અને દબાણે સાંદ્ર $H_2SO_4$ સાથે પ્રક્રિયા કરવામાં આવે ત્યારે કેટલા જથ્થામાં પાણી ઉત્પન્ન થાય છે ($g$ માં)?
A
$11.0$
B
$19.8$
C
$39.6$
D
$34.2$
Solution
(B) સાંદ્ર $H_2SO_4$ સાથે શેરડીની ખાંડ (સુક્રોઝ) ની નિર્જલીકરણ પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$C_{12}H_{22}O_{11} \xrightarrow{\text{Conc. } H_2SO_4} 12C + 11H_2O$
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \ mol$ $C_{12}H_{22}O_{11}$ માંથી $11 \ mol$ $H_2O$ મળે છે.
$C_{12}H_{22}O_{11}$ નું આણ્વીય દળ $= 342 \ g/mol$ છે.
ખાંડના મોલની સંખ્યા $= \frac{34.2 \ g}{342 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
$1 \ mol$ ખાંડ $11 \ mol$ $H_2O$ ઉત્પન્ન કરે છે,તેથી $0.1 \ mol$ ખાંડ $0.1 \times 11 = 1.1 \ mol$ $H_2O$ ઉત્પન્ન કરશે.
$1.1 \ mol$ $H_2O$ નું દળ $= 1.1 \ mol \times 18 \ g/mol = 19.8 \ g$.
$C_{12}H_{22}O_{11} \xrightarrow{\text{Conc. } H_2SO_4} 12C + 11H_2O$
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \ mol$ $C_{12}H_{22}O_{11}$ માંથી $11 \ mol$ $H_2O$ મળે છે.
$C_{12}H_{22}O_{11}$ નું આણ્વીય દળ $= 342 \ g/mol$ છે.
ખાંડના મોલની સંખ્યા $= \frac{34.2 \ g}{342 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
$1 \ mol$ ખાંડ $11 \ mol$ $H_2O$ ઉત્પન્ન કરે છે,તેથી $0.1 \ mol$ ખાંડ $0.1 \times 11 = 1.1 \ mol$ $H_2O$ ઉત્પન્ન કરશે.
$1.1 \ mol$ $H_2O$ નું દળ $= 1.1 \ mol \times 18 \ g/mol = 19.8 \ g$.
0 likesView Solution
165
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
આદર્શ પરિસ્થિતિઓમાં સાંદ્ર $H_2SO_4$ નો ઉપયોગ કરીને $17.1 \ g$ ખાંડનું કાર્બોનાઇઝેશન (charring) કર્યા પછી બાકી રહેલા ખાંડના કોલસા (sugar charcoal) નું પ્રમાણ કેટલું હશે ($g$ માં)?
A
$7.2$
B
$14.4$
C
$10.5$
D
$11.4$
Solution
(A) સાંદ્ર $H_2SO_4$ દ્વારા ખાંડ $(C_{12}H_{22}O_{11})$ ની નિર્જલીકરણ પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$C_{12}H_{22}O_{11} \rightarrow 12C + 11H_2O$
પ્રથમ,ખાંડના મોલની સંખ્યા ગણો:
$C_{12}H_{22}O_{11}$ નું આણ્વીય દળ $= (12 \times 12) + (22 \times 1) + (11 \times 16) = 342 \ g/mol$.
ખાંડના મોલ $= \frac{17.1 \ g}{342 \ g/mol} = 0.05 \ mol$.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \ mol$ ખાંડ $12 \ mol$ કાર્બન (કોલસો) ઉત્પન્ન કરે છે.
તેથી,$0.05 \ mol$ ખાંડ $0.05 \times 12 = 0.6 \ mol$ કાર્બન ઉત્પન્ન કરશે.
કોલસાનું દળ $= 0.6 \ mol \times 12 \ g/mol = 7.2 \ g$.
$C_{12}H_{22}O_{11} \rightarrow 12C + 11H_2O$
પ્રથમ,ખાંડના મોલની સંખ્યા ગણો:
$C_{12}H_{22}O_{11}$ નું આણ્વીય દળ $= (12 \times 12) + (22 \times 1) + (11 \times 16) = 342 \ g/mol$.
ખાંડના મોલ $= \frac{17.1 \ g}{342 \ g/mol} = 0.05 \ mol$.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \ mol$ ખાંડ $12 \ mol$ કાર્બન (કોલસો) ઉત્પન્ન કરે છે.
તેથી,$0.05 \ mol$ ખાંડ $0.05 \times 12 = 0.6 \ mol$ કાર્બન ઉત્પન્ન કરશે.
કોલસાનું દળ $= 0.6 \ mol \times 12 \ g/mol = 7.2 \ g$.
0 likesView Solution
166
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો પાણીની ઘનતા $g \ cm^{-3}$ માં $0.863$ હોય,તો $kg \ dm^{-3}$ માં તેની ઘનતા કેટલી થાય?
A
$4.60$
B
$7.86$
C
$8.63$
D
$0.863$
Solution
(D) ઘનતા $0.863 \ g \ cm^{-3}$ આપેલ છે.
$g \ cm^{-3}$ ને $kg \ dm^{-3}$ માં ફેરવવા માટે:
$1 \ g = 10^{-3} \ kg$
$1 \ cm^{3} = (10^{-1} \ dm)^{3} = 10^{-3} \ dm^{3}$
તેથી,$0.863 \ g \ cm^{-3} = \frac{0.863 \times 10^{-3} \ kg}{10^{-3} \ dm^{3}} = 0.863 \ kg \ dm^{-3}$.
$g \ cm^{-3}$ ને $kg \ dm^{-3}$ માં ફેરવવા માટે:
$1 \ g = 10^{-3} \ kg$
$1 \ cm^{3} = (10^{-1} \ dm)^{3} = 10^{-3} \ dm^{3}$
તેથી,$0.863 \ g \ cm^{-3} = \frac{0.863 \times 10^{-3} \ kg}{10^{-3} \ dm^{3}} = 0.863 \ kg \ dm^{-3}$.
0 likesView Solution
167
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો નીપજનું સૂત્ર વજન $54 \ u$ હોય અને ટકાવારી પરમાણુ અર્થતંત્ર (atom economy) $75$ હોય,તો પ્રક્રિયકનું સૂત્ર વજન શોધો. ($u$ માં)
A
$72$
B
$24$
C
$30$
D
$80$
Solution
(A) પરમાણુ અર્થતંત્રનું સૂત્ર આ મુજબ છે: $\text{Atom economy} = \frac{\text{Desired product weight}}{\text{Reactant weight}} \times 100$
આપેલ છે: $\text{Atom economy} = 75$,$\text{Product weight} = 54 \ u$.
ધારો કે પ્રક્રિયકનું વજન $x$ છે.
$75 = \frac{54}{x} \times 100$
$x = \frac{54 \times 100}{75}$
$x = \frac{5400}{75} = 72 \ u$
તેથી,પ્રક્રિયકનું સૂત્ર વજન $72 \ u$ છે.
આપેલ છે: $\text{Atom economy} = 75$,$\text{Product weight} = 54 \ u$.
ધારો કે પ્રક્રિયકનું વજન $x$ છે.
$75 = \frac{54}{x} \times 100$
$x = \frac{54 \times 100}{75}$
$x = \frac{5400}{75} = 72 \ u$
તેથી,પ્રક્રિયકનું સૂત્ર વજન $72 \ u$ છે.
0 likesView Solution
168
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો પ્રક્રિયકોનું સૂત્ર વજન અને નીપજોનું સૂત્ર વજન અનુક્રમે $45 \ u$ અને $35 \ u$ હોય,તો ટકાવારી પરમાણુ અર્થતંત્ર (percent atom economy) કેટલું થાય ($\%$ માં)?
A
$77.8$
B
$90.0$
C
$80.5$
D
$71.0$
Solution
(A) ટકાવારી પરમાણુ અર્થતંત્રનું સૂત્ર:
$\text{ટકાવારી પરમાણુ અર્થતંત્ર} = \frac{\text{ઇચ્છિત નીપજનું સૂત્ર વજન}}{\text{બધા પ્રક્રિયકોનું સૂત્ર વજન}} \times 100$
આપેલ છે:
$\text{પ્રક્રિયકોનું સૂત્ર વજન} = 45 \ u$
$\text{નીપજોનું સૂત્ર વજન} = 35 \ u$
ગણતરી:
$\text{ટકાવારી પરમાણુ અર્થતંત્ર} = \frac{35}{45} \times 100 = 77.77... \% \approx 77.8 \%$
$\text{ટકાવારી પરમાણુ અર્થતંત્ર} = \frac{\text{ઇચ્છિત નીપજનું સૂત્ર વજન}}{\text{બધા પ્રક્રિયકોનું સૂત્ર વજન}} \times 100$
આપેલ છે:
$\text{પ્રક્રિયકોનું સૂત્ર વજન} = 45 \ u$
$\text{નીપજોનું સૂત્ર વજન} = 35 \ u$
ગણતરી:
$\text{ટકાવારી પરમાણુ અર્થતંત્ર} = \frac{35}{45} \times 100 = 77.77... \% \approx 77.8 \%$
0 likesView Solution
169
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જ્યારે તાપમાન અચળ રાખીને $60 \ mL$ વાયુનું દબાણ $1 \ atm$ થી વધારીને $1.5 \ atm$ કરવામાં આવે,ત્યારે વાયુનું અંતિમ કદ ગણો.
A
$5 \times 10^{-2} \ dm^3$
B
$2 \times 10^{-2} \ dm^3$
C
$3 \times 10^{-2} \ dm^3$
D
$4 \times 10^{-2} \ dm^3$
Solution
(D) બોઈલના નિયમ મુજબ,અચળ તાપમાને $P_1 V_1 = P_2 V_2$.
આપેલ છે: $P_1 = 1 \ atm$,$V_1 = 60 \ mL$,$P_2 = 1.5 \ atm$.
કિંમતો મૂકતા: $1 \ atm \times 60 \ mL = 1.5 \ atm \times V_2$.
$V_2 = \frac{60}{1.5} \ mL = 40 \ mL$.
$1 \ dm^3 = 1000 \ mL$ હોવાથી,$40 \ mL = 40 \times 10^{-3} \ dm^3 = 4 \times 10^{-2} \ dm^3$.
આપેલ છે: $P_1 = 1 \ atm$,$V_1 = 60 \ mL$,$P_2 = 1.5 \ atm$.
કિંમતો મૂકતા: $1 \ atm \times 60 \ mL = 1.5 \ atm \times V_2$.
$V_2 = \frac{60}{1.5} \ mL = 40 \ mL$.
$1 \ dm^3 = 1000 \ mL$ હોવાથી,$40 \ mL = 40 \times 10^{-3} \ dm^3 = 4 \times 10^{-2} \ dm^3$.
0 likesView Solution
170
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$300 \ K$ તાપમાને $3 \ dm^3$ કદ ધરાવતા $1.5 \ mol$ વાયુનું દબાણ ગણો $(R=0.0821 \ dm^3 \ atm \ K^{-1} \ mol^{-1})$. ($atm$ માં)
A
$12.32$
B
$14.6$
C
$10.25$
D
$15.3$
Solution
(A) આદર્શ વાયુ સમીકરણનો ઉપયોગ કરતા: $PV = nRT$
આપેલ છે:
$n = 1.5 \ mol$
$V = 3 \ dm^3$
$T = 300 \ K$
$R = 0.0821 \ dm^3 \ atm \ K^{-1} \ mol^{-1}$
કિંમતો મૂકતા:
$P \times 3 = 1.5 \times 0.0821 \times 300$
$P \times 3 = 36.945$
$P = \frac{36.945}{3} = 12.315 \ atm \approx 12.32 \ atm$.
આપેલ છે:
$n = 1.5 \ mol$
$V = 3 \ dm^3$
$T = 300 \ K$
$R = 0.0821 \ dm^3 \ atm \ K^{-1} \ mol^{-1}$
કિંમતો મૂકતા:
$P \times 3 = 1.5 \times 0.0821 \times 300$
$P \times 3 = 36.945$
$P = \frac{36.945}{3} = 12.315 \ atm \approx 12.32 \ atm$.
0 likesView Solution
171
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$300 \ K$ અને $4.5 \ atm$ દબાણે $2.5 \ L$ કદ ધરાવતા વાયુના મોલની સંખ્યા ગણો. $(R=0.0821 \ atm \ dm^3 \ K^{-1} \ mol^{-1})$
A
$0.62$
B
$0.46$
C
$0.56$
D
$0.70$
Solution
(B) આદર્શ વાયુ સમીકરણનો ઉપયોગ કરતા: $PV = nRT$
આપેલ છે: $P = 4.5 \ atm$,$V = 2.5 \ L$,$T = 300 \ K$,અને $R = 0.0821 \ atm \ L \ K^{-1} \ mol^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $4.5 \times 2.5 = n \times 0.0821 \times 300$
$11.25 = n \times 24.63$
$n = \frac{11.25}{24.63} \approx 0.4567 \ mol$
બે દશાંશ સ્થળ સુધી રાઉન્ડ ઓફ કરતા,આપણને $n \approx 0.46 \ mol$ મળે છે.
આપેલ છે: $P = 4.5 \ atm$,$V = 2.5 \ L$,$T = 300 \ K$,અને $R = 0.0821 \ atm \ L \ K^{-1} \ mol^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $4.5 \times 2.5 = n \times 0.0821 \times 300$
$11.25 = n \times 24.63$
$n = \frac{11.25}{24.63} \approx 0.4567 \ mol$
બે દશાંશ સ્થળ સુધી રાઉન્ડ ઓફ કરતા,આપણને $n \approx 0.46 \ mol$ મળે છે.
0 likesView Solution
172
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયો સંબંધ ગે-લ્યુસેકના નિયમ માટે સાચો છે?
A
$P \propto T$ (અચળ કદ પર)
B
$V \propto n$ (અચળ તાપમાન અને દબાણ પર)
C
$P \propto \frac{1}{V}$ (અચળ તાપમાન પર)
D
$V \propto T$ (અચળ દબાણ પર)
Solution
(A) ગે-લ્યુસેકનો નિયમ જણાવે છે કે વાયુના આપેલા જથ્થાનું દબાણ તેના નિરપેક્ષ તાપમાનના સમપ્રમાણમાં હોય છે,જો કદ અચળ રહે.
ગાણિતિક રીતે,આને અચળ કદ અને દળ પર $P \propto T$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
ગાણિતિક રીતે,આને અચળ કદ અને દળ પર $P \propto T$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
173
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો એક સિલિન્ડરમાં $7 \ g$ $N_2$ અને $8 \ g$ $Ar$ ના મિશ્રણનું કુલ દબાણ $27 \ bar$ હોય,તો $N_2$ નું આંશિક દબાણ કેટલું હશે ($bar$ માં)? ($N$ નું પરમાણ્વીય દળ $= 14 \ g \ mol^{-1}$,$Ar = 40 \ g \ mol^{-1}$)
A
$18$
B
$12$
C
$15$
D
$9$
Solution
(C) $N_2$ ના મોલ $= \frac{7}{28} = 0.25 \ mol$
$Ar$ ના મોલ $= \frac{8}{40} = 0.20 \ mol$
કુલ મોલ $= 0.25 + 0.20 = 0.45 \ mol$
$N_2$ નો મોલ અંશ $(X_{N_2})$ $= \frac{0.25}{0.45} = \frac{5}{9}$
$N_2$ નું આંશિક દબાણ $= X_{N_2} \times P_{total}$
$N_2$ નું આંશિક દબાણ $= \frac{5}{9} \times 27 \ bar = 15 \ bar$
$Ar$ ના મોલ $= \frac{8}{40} = 0.20 \ mol$
કુલ મોલ $= 0.25 + 0.20 = 0.45 \ mol$
$N_2$ નો મોલ અંશ $(X_{N_2})$ $= \frac{0.25}{0.45} = \frac{5}{9}$
$N_2$ નું આંશિક દબાણ $= X_{N_2} \times P_{total}$
$N_2$ નું આંશિક દબાણ $= \frac{5}{9} \times 27 \ bar = 15 \ bar$
0 likesView Solution
174
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયો વાયુ પ્રવાહીમાં ફેરવવો સૌથી મુશ્કેલ છે?
A
$O_2$
B
$SO_2$
C
$Cl_2$
D
$NH_3$
Solution
(A) વાયુનું પ્રવાહીકરણ આંતરઆણ્વીય આકર્ષણ બળોની તીવ્રતા પર આધાર રાખે છે.
$SO_2$,$Cl_2$,અને $NH_3$ ધ્રુવીય અણુઓ છે,જેમાં મજબૂત દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ બળો હોય છે.
$O_2$ એ અધ્રુવીય અણુ છે,જેમાં માત્ર નિર્બળ લંડન વિક્ષેપન બળો હોય છે.
તેથી,$O_2$ નું ક્રાંતિક તાપમાન સૌથી ઓછું હોય છે અને તેને પ્રવાહીમાં ફેરવવું સૌથી મુશ્કેલ છે.
$SO_2$,$Cl_2$,અને $NH_3$ ધ્રુવીય અણુઓ છે,જેમાં મજબૂત દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ બળો હોય છે.
$O_2$ એ અધ્રુવીય અણુ છે,જેમાં માત્ર નિર્બળ લંડન વિક્ષેપન બળો હોય છે.
તેથી,$O_2$ નું ક્રાંતિક તાપમાન સૌથી ઓછું હોય છે અને તેને પ્રવાહીમાં ફેરવવું સૌથી મુશ્કેલ છે.
0 likesView Solution
175
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$29$ ઇલેક્ટ્રોન અને $34$ ન્યુટ્રોન ધરાવતા પરમાણુમાં ન્યુક્લિયોન્સની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$29$
B
$34$
C
$05$
D
$63$
Solution
(D) તટસ્થ પરમાણુમાં,ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા પ્રોટોનની સંખ્યા જેટલી હોય છે.
આપેલ છે કે પરમાણુમાં $29$ ઇલેક્ટ્રોન છે,તેથી તેમાં $29$ પ્રોટોન હશે.
ન્યુક્લિયોન્સની સંખ્યા એ પ્રોટોનની સંખ્યા અને ન્યુટ્રોનની સંખ્યાનો સરવાળો છે.
$\text{ન્યુક્લિયોન્સની સંખ્યા} = \text{પ્રોટોનની સંખ્યા} + \text{ન્યુટ્રોનની સંખ્યા} = 29 + 34 = 63$.
આપેલ છે કે પરમાણુમાં $29$ ઇલેક્ટ્રોન છે,તેથી તેમાં $29$ પ્રોટોન હશે.
ન્યુક્લિયોન્સની સંખ્યા એ પ્રોટોનની સંખ્યા અને ન્યુટ્રોનની સંખ્યાનો સરવાળો છે.
$\text{ન્યુક્લિયોન્સની સંખ્યા} = \text{પ્રોટોનની સંખ્યા} + \text{ન્યુટ્રોનની સંખ્યા} = 29 + 34 = 63$.
0 likesView Solution
176
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
હાઇડ્રોજન પરમાણુમાં $n = 2$ થી $n = 1$ કક્ષામાં થતા સંક્રમણ દરમિયાન ઉત્સર્જિત ફોટોનનો તરંગ આંક ગણો $(R_{H} = 109677 \ cm^{-1})$. ($cm^{-1}$ માં)
A
$72740$
B
$92820$
C
$82258$
D
$83560$
Solution
(C) તરંગ આંક $\bar{\nu}$ ની ગણતરી રિડબર્ગ સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને કરવામાં આવે છે: $\bar{\nu} = R_{H} (\frac{1}{n_1^2} - \frac{1}{n_2^2})$
આપેલ છે $n_1 = 1$,$n_2 = 2$,અને $R_{H} = 109677 \ cm^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $\bar{\nu} = 109677 \times (\frac{1}{1^2} - \frac{1}{2^2})$
$\bar{\nu} = 109677 \times (1 - 0.25) = 109677 \times 0.75$
$\bar{\nu} = 82257.75 \ cm^{-1} \approx 82258 \ cm^{-1}$.
આપેલ છે $n_1 = 1$,$n_2 = 2$,અને $R_{H} = 109677 \ cm^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $\bar{\nu} = 109677 \times (\frac{1}{1^2} - \frac{1}{2^2})$
$\bar{\nu} = 109677 \times (1 - 0.25) = 109677 \times 0.75$
$\bar{\nu} = 82257.75 \ cm^{-1} \approx 82258 \ cm^{-1}$.
0 likesView Solution
177
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$Li^{2+}$ ની પ્રથમ કક્ષા સાથે સંકળાયેલી ઉર્જા કેટલી છે $(R_{H} = 2.18 \times 10^{-18} \ J)$?
A
$-8.72 \times 10^{-18} \ J$
B
$-34.88 \times 10^{-18} \ J$
C
$-2.18 \times 10^{-18} \ J$
D
$-19.62 \times 10^{-18} \ J$
Solution
(D) હાઇડ્રોજન જેવી સ્પીસીઝની $n$ મી કક્ષામાં ઇલેક્ટ્રોનની ઉર્જાનું સૂત્ર: $E_n = -R_H \times \frac{Z^2}{n^2}$ છે.
$Li^{2+}$ માટે,પરમાણુ ક્રમાંક $Z = 3$ અને પ્રથમ કક્ષા માટે,$n = 1$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $E_1 = -2.18 \times 10^{-18} \times \frac{3^2}{1^2} \ J$.
$E_1 = -2.18 \times 10^{-18} \times 9 \ J$.
$E_1 = -19.62 \times 10^{-18} \ J$.
$Li^{2+}$ માટે,પરમાણુ ક્રમાંક $Z = 3$ અને પ્રથમ કક્ષા માટે,$n = 1$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $E_1 = -2.18 \times 10^{-18} \times \frac{3^2}{1^2} \ J$.
$E_1 = -2.18 \times 10^{-18} \times 9 \ J$.
$E_1 = -19.62 \times 10^{-18} \ J$.
0 likesView Solution
178
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$Be^{3+}$ ની પ્રથમ કક્ષાની ત્રિજ્યા ગણો। ($pm$ માં)
A
$13.23$
B
$52.9$
C
$17.63$
D
$13.25$
Solution
(A) હાઇડ્રોજન જેવી સ્પીસીઝની $n^{th}$ કક્ષાની ત્રિજ્યાનું સૂત્ર: $r_n = 0.529 \times \frac{n^2}{Z} \ \mathring{A}$ છે.
$Be^{3+}$ માટે, પરમાણુ ક્રમાંક $Z = 4$ અને પ્રથમ કક્ષા માટે, $n = 1$ છે.
આ કિંમતો મૂકતા: $r_1 = 0.529 \times \frac{1^2}{4} \ \mathring{A}$.
$r_1 = 0.529 \times 0.25 \ \mathring{A} = 0.13225 \ \mathring{A}$.
$1 \ \mathring{A} = 100 \ pm$ હોવાથી, $r_1 = 0.13225 \times 100 \ pm = 13.225 \ pm$, જે આશરે $13.23 \ pm$ થાય છે.
$Be^{3+}$ માટે, પરમાણુ ક્રમાંક $Z = 4$ અને પ્રથમ કક્ષા માટે, $n = 1$ છે.
આ કિંમતો મૂકતા: $r_1 = 0.529 \times \frac{1^2}{4} \ \mathring{A}$.
$r_1 = 0.529 \times 0.25 \ \mathring{A} = 0.13225 \ \mathring{A}$.
$1 \ \mathring{A} = 100 \ pm$ હોવાથી, $r_1 = 0.13225 \times 100 \ pm = 13.225 \ pm$, જે આશરે $13.23 \ pm$ થાય છે.
0 likesView Solution
179
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કઈ હાઇડ્રોજન જેવી સ્પીસીઝ નથી?
A
$He$
B
$Be^{3+}$
C
$He^{+}$
D
$Li^{2+}$
Solution
(A) હાઇડ્રોજન જેવી સ્પીસીઝ એટલે એવી આયન જેમાં માત્ર એક જ ઇલેક્ટ્રોન હોય.
$He$ (હિલિયમ) નો પરમાણુ ક્રમાંક $2$ છે અને તેની ઇલેક્ટ્રોન રચના $1s^2$ છે,એટલે કે તેમાં $2$ ઇલેક્ટ્રોન છે.
$He^{+}$ માં $1$ ઇલેક્ટ્રોન છે.
$Li^{2+}$ માં $1$ ઇલેક્ટ્રોન છે.
$Be^{3+}$ માં $1$ ઇલેક્ટ્રોન છે.
તેથી,$He$ એ હાઇડ્રોજન જેવી સ્પીસીઝ નથી.
$He$ (હિલિયમ) નો પરમાણુ ક્રમાંક $2$ છે અને તેની ઇલેક્ટ્રોન રચના $1s^2$ છે,એટલે કે તેમાં $2$ ઇલેક્ટ્રોન છે.
$He^{+}$ માં $1$ ઇલેક્ટ્રોન છે.
$Li^{2+}$ માં $1$ ઇલેક્ટ્રોન છે.
$Be^{3+}$ માં $1$ ઇલેક્ટ્રોન છે.
તેથી,$He$ એ હાઇડ્રોજન જેવી સ્પીસીઝ નથી.
0 likesView Solution
180
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
હાઇડ્રોજન જેવા સ્પીસીઝ માટે ત્રિજ્યા, કક્ષાનો ક્રમ અને પરમાણુ ક્રમાંક વચ્ચેનો સંબંધ શું છે?
A
$r_n = \frac{a_0 n^2}{z} \text{ pm}$
B
$r_n = \frac{a_0 n^2}{z^2} \text{ pm}$
C
$r_n = \frac{a_0 n}{n^2} \text{ pm}$
D
$r_n = \frac{a_0 z}{n^2} \text{ pm}$
Solution
$(A)$ હાઇડ્રોજન જેવા સ્પીસીઝ માટે $n^{th}$ કક્ષાની ત્રિજ્યા નીચેના સૂત્ર દ્વારા આપવામાં આવે છે:
$r_n = a_0 \frac{n^2}{z}$
જ્યાં $a_0$ એ બોહર ત્રિજ્યા $(0.529 \ \mathring{A})$ છે, $n$ એ મુખ્ય ક્વોન્ટમ આંક (કક્ષાનો ક્રમ) છે, અને $z$ એ પરમાણુ ક્રમાંક (કેન્દ્રીય વીજભાર) છે.
$r_n = a_0 \frac{n^2}{z}$
જ્યાં $a_0$ એ બોહર ત્રિજ્યા $(0.529 \ \mathring{A})$ છે, $n$ એ મુખ્ય ક્વોન્ટમ આંક (કક્ષાનો ક્રમ) છે, અને $z$ એ પરમાણુ ક્રમાંક (કેન્દ્રીય વીજભાર) છે.
0 likesView Solution
181
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
ચુંબકીય ક્વોન્ટમ આંક શું દર્શાવે છે?
A
આપેલ ઉપકોષમાં કક્ષકનું અભિવિન્યાસ
B
ઇલેક્ટ્રોનનું ભ્રમણ
C
કક્ષકનો આકાર
D
કક્ષકનું કદ
Solution
(A) ચુંબકીય ક્વોન્ટમ આંક $(m_l)$ આપણને $3D$ અવકાશમાં કક્ષકનું અભિવિન્યાસ જણાવે છે.
0 likesView Solution
182
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું તત્વ $+1$ અવસ્થામાં નિષ્ક્રિય વાયુ જેવી ઇલેક્ટ્રોન રચના પ્રાપ્ત કરે છે?
A
$Fr$
B
$Ca$
C
$Mg$
D
$Sr$
Solution
(A) ફ્રાન્સિયમ $(Fr)$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Rn] 7s^1$ છે.
જ્યારે તે એક ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવીને $+1$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા બનાવે છે,ત્યારે તે $Fr^+ = [Rn]$ બને છે.
કારણ કે $[Rn]$ એ નિષ્ક્રિય વાયુ રેડોન ની ઇલેક્ટ્રોન રચના છે,તેથી $Fr$ એ $+1$ અવસ્થામાં નિષ્ક્રિય વાયુ જેવી રચના પ્રાપ્ત કરે છે.
$Ca$,$Mg$ અને $Sr$ જેવા અન્ય તત્વો આલ્કલાઇન અર્થ ધાતુઓ છે અને સામાન્ય રીતે નિષ્ક્રિય વાયુ જેવી રચના પ્રાપ્ત કરવા માટે $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા બનાવે છે.
જ્યારે તે એક ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવીને $+1$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા બનાવે છે,ત્યારે તે $Fr^+ = [Rn]$ બને છે.
કારણ કે $[Rn]$ એ નિષ્ક્રિય વાયુ રેડોન ની ઇલેક્ટ્રોન રચના છે,તેથી $Fr$ એ $+1$ અવસ્થામાં નિષ્ક્રિય વાયુ જેવી રચના પ્રાપ્ત કરે છે.
$Ca$,$Mg$ અને $Sr$ જેવા અન્ય તત્વો આલ્કલાઇન અર્થ ધાતુઓ છે અને સામાન્ય રીતે નિષ્ક્રિય વાયુ જેવી રચના પ્રાપ્ત કરવા માટે $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા બનાવે છે.
0 likesView Solution
183
ChemistryMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું કેમિસોર્પ્શન (રાસાયણિક અધિશોષણ) નું લક્ષણ નથી?
A
અધિશોષણની ઉષ્મા $40-200 \ kJ \ mol^{-1}$ ની રેન્જમાં હોય છે.
B
તે વિશિષ્ટ છે.
C
તે અપરિવર્તનીય છે.
D
અધિશોષિતનું બહુ-આણ્વીય સ્તરનું નિર્માણ.
Solution
(D) કેમિસોર્પ્શનમાં અધિશોષિત અને અધિશોષક વચ્ચે રાસાયણિક બંધનું નિર્માણ થાય છે.
રાસાયણિક બંધના નિર્માણને કારણે,તે પ્રકૃતિમાં ખૂબ જ વિશિષ્ટ અને અપરિવર્તનીય છે.
કેમિસોર્પ્શન માટે અધિશોષણની ઉષ્મા ઊંચી હોય છે,જે સામાન્ય રીતે $40-200 \ kJ \ mol^{-1}$ ની રેન્જમાં હોય છે.
જોકે,કેમિસોર્પ્શનના પરિણામે એક-આણ્વીય સ્તર બને છે,બહુ-આણ્વીય સ્તર નહીં.
બહુ-આણ્વીય સ્તરનું નિર્માણ એ ફિઝીસોર્પ્શન (ભૌતિક અધિશોષણ) નું લક્ષણ છે.
રાસાયણિક બંધના નિર્માણને કારણે,તે પ્રકૃતિમાં ખૂબ જ વિશિષ્ટ અને અપરિવર્તનીય છે.
કેમિસોર્પ્શન માટે અધિશોષણની ઉષ્મા ઊંચી હોય છે,જે સામાન્ય રીતે $40-200 \ kJ \ mol^{-1}$ ની રેન્જમાં હોય છે.
જોકે,કેમિસોર્પ્શનના પરિણામે એક-આણ્વીય સ્તર બને છે,બહુ-આણ્વીય સ્તર નહીં.
બહુ-આણ્વીય સ્તરનું નિર્માણ એ ફિઝીસોર્પ્શન (ભૌતિક અધિશોષણ) નું લક્ષણ છે.
0 likesView Solution
184
ChemistryMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું મેક્રોમોલેક્યુલર કલિલનું ઉદાહરણ નથી?
A
પોલિથીન
B
સાબુ
C
નાયલોન
D
પ્રોટીન
Solution
(B) મેક્રોમોલેક્યુલર કલિલ મોટા અણુઓ જેવા કે પોલિમર (દા.ત.,$Polythene$,$Nylon$,$Proteins$,$Starch$,$Cellulose$) દ્વારા બને છે.
સાબુ એ એસોસિએટેડ કલિલ (મિસેલ) નું ઉદાહરણ છે,મેક્રોમોલેક્યુલર કલિલનું નહીં.
તેથી,સાચો જવાબ $Soap$ છે.
સાબુ એ એસોસિએટેડ કલિલ (મિસેલ) નું ઉદાહરણ છે,મેક્રોમોલેક્યુલર કલિલનું નહીં.
તેથી,સાચો જવાબ $Soap$ છે.
0 likesView Solution
185
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કઈ જોડી અનુક્રમે વિસ્તૃત (extensive) અને તીવ્ર (intensive) ગુણધર્મોની છે?
A
કદ અને મોલની સંખ્યા
B
કદ અને દબાણ
C
પૃષ્ઠતાણ અને ઉષ્મા ધારિતા
D
આંતરિક ઉર્જા અને તાપમાન
Solution
(B) વિસ્તૃત ગુણધર્મો સિસ્ટમમાં હાજર પદાર્થના જથ્થા પર આધાર રાખે છે (દા.ત.,$Volume$,$Number \ of \ moles$,$Internal \ energy$,$Heat \ capacity$).
તીવ્ર ગુણધર્મો સિસ્ટમમાં હાજર પદાર્થના જથ્થાથી સ્વતંત્ર હોય છે (દા.ત.,$Pressure$,$Temperature$,$Surface \ tension$,$Density$).
વિકલ્પ $B$ માં,$Volume$ એ વિસ્તૃત ગુણધર્મ છે અને $Pressure$ એ તીવ્ર ગુણધર્મ છે. તેથી,જોડી ($Volume$,$Pressure$) જરૂરિયાતને પૂર્ણ કરે છે.
તીવ્ર ગુણધર્મો સિસ્ટમમાં હાજર પદાર્થના જથ્થાથી સ્વતંત્ર હોય છે (દા.ત.,$Pressure$,$Temperature$,$Surface \ tension$,$Density$).
વિકલ્પ $B$ માં,$Volume$ એ વિસ્તૃત ગુણધર્મ છે અને $Pressure$ એ તીવ્ર ગુણધર્મ છે. તેથી,જોડી ($Volume$,$Pressure$) જરૂરિયાતને પૂર્ણ કરે છે.
0 likesView Solution
186
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયો ગુણધર્મ સ્ટેટ ફંક્શન (અવસ્થા વિધેય) નથી?
A
એન્થાલ્પી
B
કદ
C
દબાણ
D
કાર્ય
Solution
(D) સ્ટેટ ફંક્શન એ એક એવો ગુણધર્મ છે જેનું મૂલ્ય માત્ર સિસ્ટમની વર્તમાન અવસ્થા પર આધાર રાખે છે,તે અવસ્થા સુધી પહોંચવા માટે અપનાવેલા માર્ગ પર નહીં. $Enthalpy$ $(H)$,$Volume$ $(V)$,અને $Pressure$ $(P)$ એ સ્ટેટ ફંક્શન છે. $Work$ $(w)$ અને $Heat$ $(q)$ એ પાથ ફંક્શન છે,કારણ કે તેમના મૂલ્યો અનુસરવામાં આવતી પ્રક્રિયા અથવા માર્ગ પર આધાર રાખે છે. તેથી,$Work$ એ સ્ટેટ ફંક્શન નથી.
0 likesView Solution
187
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયો ગુણધર્મ તીવ્ર (intensive) ગુણધર્મ નથી?
A
ઉષ્મા ધારિતા (Heat capacity)
B
સ્નિગ્ધતા (Viscosity)
C
દબાણ (Pressure)
D
પૃષ્ઠતાણ (Surface tension)
Solution
(A) તીવ્ર ગુણધર્મ એ સિસ્ટમમાં હાજર પદાર્થના જથ્થાથી સ્વતંત્ર હોય છે.
વિસ્તૃત ગુણધર્મ એ સિસ્ટમમાં હાજર પદાર્થના જથ્થા પર આધાર રાખે છે.
ઉષ્મા ધારિતા $(C)$ એ દળ $(m)$ અને વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(c)$ ના ગુણાકાર તરીકે વ્યાખ્યાયિત થાય છે,એટલે કે $C = m \times c$.
તે પદાર્થના દળ પર આધાર રાખતું હોવાથી,ઉષ્મા ધારિતા એ વિસ્તૃત ગુણધર્મ છે.
સ્નિગ્ધતા,દબાણ અને પૃષ્ઠતાણ એ પદાર્થના જથ્થાથી સ્વતંત્ર છે અને તેથી તે તીવ્ર ગુણધર્મો છે.
વિસ્તૃત ગુણધર્મ એ સિસ્ટમમાં હાજર પદાર્થના જથ્થા પર આધાર રાખે છે.
ઉષ્મા ધારિતા $(C)$ એ દળ $(m)$ અને વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(c)$ ના ગુણાકાર તરીકે વ્યાખ્યાયિત થાય છે,એટલે કે $C = m \times c$.
તે પદાર્થના દળ પર આધાર રાખતું હોવાથી,ઉષ્મા ધારિતા એ વિસ્તૃત ગુણધર્મ છે.
સ્નિગ્ધતા,દબાણ અને પૃષ્ઠતાણ એ પદાર્થના જથ્થાથી સ્વતંત્ર છે અને તેથી તે તીવ્ર ગુણધર્મો છે.
0 likesView Solution
188
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો સિસ્ટમ પર $65 \ kJ$ કાર્ય કરવામાં આવે અને તે $25 \ kJ$ ઉષ્મા મુક્ત કરે,તો સિસ્ટમની આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર કેટલો હશે ($kJ$ માં)?
A
$16.25$
B
$40$
C
$90$
D
$2.6$
Solution
(B) ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ મુજબ,આંતરિક ઉર્જામાં ફેરફાર $(\Delta U)$ નીચેના સમીકરણ દ્વારા આપવામાં આવે છે: $\Delta U = q + w$
અહીં,કાર્ય સિસ્ટમ પર થાય છે,તેથી $w = +65 \ kJ$
સિસ્ટમ ઉષ્મા મુક્ત કરે છે,તેથી $q = -25 \ kJ$
આ કિંમતો મૂકતા: $\Delta U = -25 \ kJ + 65 \ kJ = +40 \ kJ$
અહીં,કાર્ય સિસ્ટમ પર થાય છે,તેથી $w = +65 \ kJ$
સિસ્ટમ ઉષ્મા મુક્ત કરે છે,તેથી $q = -25 \ kJ$
આ કિંમતો મૂકતા: $\Delta U = -25 \ kJ + 65 \ kJ = +40 \ kJ$
0 likesView Solution
189
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
સમતાપી સ્થિતિમાં,એક વાયુ $300 \ K$ તાપમાને $2 \ bar$ ના અચળ બાહ્ય દબાણ વિરુદ્ધ $0.2 \ dm^3$ થી $0.8 \ dm^3$ સુધી વિસ્તરણ પામે છે. વાયુ દ્વારા થયેલ કાર્ય શોધો. ($J$ માં)
A
$160$
B
$-120$
C
$-40$
D
$20$
Solution
(B) અચળ બાહ્ય દબાણ વિરુદ્ધ વિસ્તરણ દરમિયાન થયેલ કાર્યનું સૂત્ર: $W = -P_{ext} \Delta V$ છે.
આપેલ છે: $P_{ext} = 2 \ bar$,$V_1 = 0.2 \ dm^3$,$V_2 = 0.8 \ dm^3$.
કદમાં ફેરફાર: $\Delta V = V_2 - V_1 = 0.8 \ dm^3 - 0.2 \ dm^3 = 0.6 \ dm^3$.
કિંમતો મૂકતા: $W = -2 \ bar \times 0.6 \ dm^3 = -1.2 \ bar \cdot dm^3$.
કારણ કે $1 \ bar \cdot dm^3 = 100 \ J$,તેથી એકમ રૂપાંતર કરતા: $W = -1.2 \times 100 \ J = -120 \ J$.
આમ,વાયુ દ્વારા થયેલ કાર્ય $-120 \ J$ છે.
આપેલ છે: $P_{ext} = 2 \ bar$,$V_1 = 0.2 \ dm^3$,$V_2 = 0.8 \ dm^3$.
કદમાં ફેરફાર: $\Delta V = V_2 - V_1 = 0.8 \ dm^3 - 0.2 \ dm^3 = 0.6 \ dm^3$.
કિંમતો મૂકતા: $W = -2 \ bar \times 0.6 \ dm^3 = -1.2 \ bar \cdot dm^3$.
કારણ કે $1 \ bar \cdot dm^3 = 100 \ J$,તેથી એકમ રૂપાંતર કરતા: $W = -1.2 \times 100 \ J = -120 \ J$.
આમ,વાયુ દ્વારા થયેલ કાર્ય $-120 \ J$ છે.
0 likesView Solution
190
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો $2 \ kJ$ ઉષ્મા મુક્ત થતી હોય અને તંત્ર પર $10 \ kJ$ કાર્ય કરવામાં આવતું હોય,તો $\Delta U$ ની ગણતરી કરો. ($kJ$ માં)
A
$20$
B
$12$
C
$8$
D
$5$
Solution
(C) ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ ($I^{st}$ law of thermodynamics) મુજબ:
$\Delta U = q + w$
અહીં,ઉષ્મા મુક્ત થાય છે,તેથી $q = -2 \ kJ$.
તંત્ર પર કાર્ય થાય છે,તેથી $w = +10 \ kJ$.
તેથી,$\Delta U = -2 \ kJ + 10 \ kJ = 8 \ kJ$.
$\Delta U = q + w$
અહીં,ઉષ્મા મુક્ત થાય છે,તેથી $q = -2 \ kJ$.
તંત્ર પર કાર્ય થાય છે,તેથી $w = +10 \ kJ$.
તેથી,$\Delta U = -2 \ kJ + 10 \ kJ = 8 \ kJ$.
0 likesView Solution
191
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$0.2 \ bar$ ના અચળ દબાણે એક આદર્શ વાયુને $1 \ m^3$ થી $0.5 \ m^3$ ના કદ સુધી સંકોચવામાં આવે છે। સંકોચન દરમિયાન વાયુ પર થયેલ કાર્યનું મૂલ્ય કેટલું છે ($kJ$ માં)?
A
$10$
B
$201.0$
C
$497$
D
$190$
Solution
(A) અચળ દબાણે વાયુના સંકોચન દરમિયાન થયેલ કાર્યનું સૂત્ર: $W = -P_{ext} \Delta V$ છે.
આપેલ છે: $P_{ext} = 0.2 \ bar$,$V_1 = 1 \ m^3$,$V_2 = 0.5 \ m^3$.
$\Delta V = V_2 - V_1 = 0.5 \ m^3 - 1 \ m^3 = -0.5 \ m^3$.
$W = -(0.2 \ bar) \times (-0.5 \ m^3) = 0.1 \ bar \cdot m^3$.
કારણ કે $1 \ bar = 10^5 \ Pa$ અને $1 \ Pa \cdot m^3 = 1 \ J$,તેથી $1 \ bar \cdot m^3 = 10^5 \ J = 100 \ kJ$.
તેથી,$W = 0.1 \times 100 \ kJ = 10 \ kJ$.
આપેલ છે: $P_{ext} = 0.2 \ bar$,$V_1 = 1 \ m^3$,$V_2 = 0.5 \ m^3$.
$\Delta V = V_2 - V_1 = 0.5 \ m^3 - 1 \ m^3 = -0.5 \ m^3$.
$W = -(0.2 \ bar) \times (-0.5 \ m^3) = 0.1 \ bar \cdot m^3$.
કારણ કે $1 \ bar = 10^5 \ Pa$ અને $1 \ Pa \cdot m^3 = 1 \ J$,તેથી $1 \ bar \cdot m^3 = 10^5 \ J = 100 \ kJ$.
તેથી,$W = 0.1 \times 100 \ kJ = 10 \ kJ$.
0 likesView Solution
192
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
પ્રક્રિયા $SO_{2(g)} + \frac{1}{2} O_{2(g)} \rightarrow SO_{3(g)}$ માટે $300 \ K$ તાપમાને થયેલું કાર્ય કેટલું છે ($J$ માં)?
(આપેલ છે $R = 8.314 \ J \ K^{-1} \ mol^{-1}$)
(આપેલ છે $R = 8.314 \ J \ K^{-1} \ mol^{-1}$)
A
$-1247.1$
B
$-247$
C
$850.7$
D
$1247$
Solution
(D) રાસાયણિક પ્રક્રિયામાં થયેલું કાર્ય $W = -\Delta n_{g} RT$ સૂત્ર દ્વારા આપવામાં આવે છે.
પ્રથમ,વાયુરૂપ ઘટકોના મોલની સંખ્યામાં ફેરફાર ગણો,$\Delta n_{g} = n_{p(g)} - n_{r(g)}$.
પ્રક્રિયા $SO_{2(g)} + \frac{1}{2} O_{2(g)} \rightarrow SO_{3(g)}$ માટે,$\Delta n_{g} = 1 - (1 + 0.5) = -0.5 \ mol$.
હવે,કિંમતોને કાર્યના સૂત્રમાં મૂકો: $W = -(-0.5) \times 8.314 \times 300$.
$W = 0.5 \times 8.314 \times 300 = 1247.1 \ J$.
પ્રથમ,વાયુરૂપ ઘટકોના મોલની સંખ્યામાં ફેરફાર ગણો,$\Delta n_{g} = n_{p(g)} - n_{r(g)}$.
પ્રક્રિયા $SO_{2(g)} + \frac{1}{2} O_{2(g)} \rightarrow SO_{3(g)}$ માટે,$\Delta n_{g} = 1 - (1 + 0.5) = -0.5 \ mol$.
હવે,કિંમતોને કાર્યના સૂત્રમાં મૂકો: $W = -(-0.5) \times 8.314 \times 300$.
$W = 0.5 \times 8.314 \times 300 = 1247.1 \ J$.
0 likesView Solution
193
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
એક ચોક્કસ સિસ્ટમ $260 \ kJ$ જેટલી ઉષ્માક્ષેપક છે અને $10 \ kJ$ જેટલું કાર્ય કરે છે. આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર કેટલો હશે ($kJ$ માં)?
A
$-250$
B
$-540$
C
$-140$
D
$-270$
Solution
(D) ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ મુજબ,આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર $\Delta U = Q + W$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
સિસ્ટમ ઉષ્માક્ષેપક હોવાથી,મુક્ત થતી ઉષ્મા $Q = -260 \ kJ$ છે.
સિસ્ટમ દ્વારા કાર્ય થતું હોવાથી,કાર્ય $W = -10 \ kJ$ છે.
તેથી,$\Delta U = -260 \ kJ + (-10 \ kJ) = -270 \ kJ$.
સિસ્ટમ ઉષ્માક્ષેપક હોવાથી,મુક્ત થતી ઉષ્મા $Q = -260 \ kJ$ છે.
સિસ્ટમ દ્વારા કાર્ય થતું હોવાથી,કાર્ય $W = -10 \ kJ$ છે.
તેથી,$\Delta U = -260 \ kJ + (-10 \ kJ) = -270 \ kJ$.
0 likesView Solution
194
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
એક વાયુને અવાહક પાત્રમાં $2.5 \ bar$ ના અચળ બાહ્ય દબાણ વિરુદ્ધ $4.5 \ dm^3$ થી $7 \times 10^{-3} \ m^3$ સુધી વિસ્તરણ કરવા દેવામાં આવે છે. વાયુની આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર કેટલો છે ($J$ માં)?
A
$-625$
B
$-312.5$
C
$-112.3$
D
$-3.25$
Solution
(A) પાત્ર અવાહક હોવાથી,પ્રક્રિયા એડિબેટિક છે,તેથી $\delta Q = 0$.
ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ મુજબ,$\Delta U = \delta Q + \delta W$.
અહીં,$\delta W = -P_{ext} \times \Delta V$.
આપેલ છે: $P_{ext} = 2.5 \ bar = 2.5 \times 10^5 \ Pa$,$V_1 = 4.5 \ dm^3 = 4.5 \times 10^{-3} \ m^3$,$V_2 = 7 \times 10^{-3} \ m^3$.
$\Delta V = (7 - 4.5) \times 10^{-3} \ m^3 = 2.5 \times 10^{-3} \ m^3$.
$\Delta U = 0 + [-(2.5 \times 10^5 \ Pa) \times (2.5 \times 10^{-3} \ m^3)]$.
$\Delta U = -6.25 \times 10^2 \ J = -625 \ J$.
ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ મુજબ,$\Delta U = \delta Q + \delta W$.
અહીં,$\delta W = -P_{ext} \times \Delta V$.
આપેલ છે: $P_{ext} = 2.5 \ bar = 2.5 \times 10^5 \ Pa$,$V_1 = 4.5 \ dm^3 = 4.5 \times 10^{-3} \ m^3$,$V_2 = 7 \times 10^{-3} \ m^3$.
$\Delta V = (7 - 4.5) \times 10^{-3} \ m^3 = 2.5 \times 10^{-3} \ m^3$.
$\Delta U = 0 + [-(2.5 \times 10^5 \ Pa) \times (2.5 \times 10^{-3} \ m^3)]$.
$\Delta U = -6.25 \times 10^2 \ J = -625 \ J$.
0 likesView Solution
195
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો સિસ્ટમ દ્વારા $37.6 \ J$ કાર્ય કરવામાં આવે અને $14.6 \ J$ ઉષ્માનો વ્યય થાય,તો સિસ્ટમની આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર ગણો. ($J$ માં)
A
$-52.2$
B
$-549$
C
$-12.57$
D
$-23.0$
Solution
(A) ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ મુજબ,આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર $(\Delta U)$ નીચેના સમીકરણ દ્વારા આપવામાં આવે છે: $\Delta U = q + w$
અહીં,કાર્ય સિસ્ટમ દ્વારા કરવામાં આવે છે,તેથી $w = -37.6 \ J$
ઉષ્મા સિસ્ટમ દ્વારા ગુમાવવામાં આવે છે,તેથી $q = -14.6 \ J$
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા:
$\Delta U = -14.6 \ J + (-37.6 \ J) = -52.2 \ J$
અહીં,કાર્ય સિસ્ટમ દ્વારા કરવામાં આવે છે,તેથી $w = -37.6 \ J$
ઉષ્મા સિસ્ટમ દ્વારા ગુમાવવામાં આવે છે,તેથી $q = -14.6 \ J$
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા:
$\Delta U = -14.6 \ J + (-37.6 \ J) = -52.2 \ J$
0 likesView Solution
196
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જ્યારે તાપમાન વધારીને $546 \ K$ કરવામાં આવે ત્યારે અચળ દબાણે વાયુનું નવું કદ ગણો.
[$273 \ K$ તાપમાને વાયુનું પ્રારંભિક કદ $4 \ dm^3$ છે] ($dm^3$ માં)
[$273 \ K$ તાપમાને વાયુનું પ્રારંભિક કદ $4 \ dm^3$ છે] ($dm^3$ માં)
A
$8$
B
$2$
C
$4$
D
$5$
Solution
(A) ચાર્લ્સના નિયમ મુજબ,અચળ દબાણે,વાયુના નિશ્ચિત જથ્થાનું કદ તેના નિરપેક્ષ તાપમાનના સમપ્રમાણમાં હોય છે: $V_1 / T_1 = V_2 / T_2$.
આપેલ છે: $V_1 = 4 \ dm^3$,$T_1 = 273 \ K$,$T_2 = 546 \ K$.
કિંમતો મૂકતા: $4 / 273 = V_2 / 546$.
$V_2 = (4 \times 546) / 273 = 4 \times 2 = 8 \ dm^3$.
આપેલ છે: $V_1 = 4 \ dm^3$,$T_1 = 273 \ K$,$T_2 = 546 \ K$.
કિંમતો મૂકતા: $4 / 273 = V_2 / 546$.
$V_2 = (4 \times 546) / 273 = 4 \times 2 = 8 \ dm^3$.
0 likesView Solution
197
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો કોઈ સિસ્ટમ આસપાસના વાતાવરણ પર $140 \ kJ$ કાર્ય કરે અને સિસ્ટમમાં $40 \ kJ$ ઉષ્મા ઉમેરવામાં આવે,તો આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર કેટલો હશે ($kJ$ માં)?
A
$-200$
B
$-180$
C
$-100$
D
$-280$
Solution
(C) થર્મોડાયનેમિક્સના પ્રથમ નિયમ મુજબ,આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર $(\Delta E)$ નીચેના સમીકરણ દ્વારા આપવામાં આવે છે: $\Delta E = q + w$
અહીં,સિસ્ટમમાં ઉષ્મા ઉમેરવામાં આવે છે,તેથી $q = +40 \ kJ$
સિસ્ટમ આસપાસના વાતાવરણ પર કાર્ય કરે છે,તેથી $w = -140 \ kJ$
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા: $\Delta E = 40 \ kJ + (-140 \ kJ) = -100 \ kJ$.
અહીં,સિસ્ટમમાં ઉષ્મા ઉમેરવામાં આવે છે,તેથી $q = +40 \ kJ$
સિસ્ટમ આસપાસના વાતાવરણ પર કાર્ય કરે છે,તેથી $w = -140 \ kJ$
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા: $\Delta E = 40 \ kJ + (-140 \ kJ) = -100 \ kJ$.
0 likesView Solution
198
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
એક વાયુને $2.5 \ bar$ ના અચળ બાહ્ય દબાણ વિરુદ્ધ $2.5 \ L$ ના પ્રારંભિક કદથી $4.5 \ L$ ના અંતિમ કદ સુધી વિસ્તરણ કરવા દેવામાં આવે છે. તો થયેલ કાર્યનું મૂલ્ય કેટલું હશે ($J$ માં)?
A
$-375$
B
$-650$
C
$-250$
D
$-500$
Solution
(D) અચળ બાહ્ય દબાણ વિરુદ્ધ વિસ્તરણ દરમિયાન થયેલ કાર્યનું સૂત્ર: $W = -P_{ext} \Delta V$
આપેલ છે:
$P_{ext} = 2.5 \ bar$
$V_1 = 2.5 \ L$
$V_2 = 4.5 \ L$
ગણતરી:
$\Delta V = V_2 - V_1 = 4.5 \ L - 2.5 \ L = 2.0 \ L$
$W = -2.5 \ bar \times 2.0 \ L = -5.0 \ bar \cdot L$
કારણ કે $1 \ bar \cdot L = 100 \ J$:
$W = -5.0 \times 100 \ J = -500 \ J$
આપેલ છે:
$P_{ext} = 2.5 \ bar$
$V_1 = 2.5 \ L$
$V_2 = 4.5 \ L$
ગણતરી:
$\Delta V = V_2 - V_1 = 4.5 \ L - 2.5 \ L = 2.0 \ L$
$W = -2.5 \ bar \times 2.0 \ L = -5.0 \ bar \cdot L$
કારણ કે $1 \ bar \cdot L = 100 \ J$:
$W = -5.0 \times 100 \ J = -500 \ J$
0 likesView Solution
199
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$25^{\circ} C$ તાપમાને $2$ મોલ આદર્શ વાયુને $1.0 \ bar$ થી $10.0 \ bar$ સુધી સમતાપી અને પ્રતિવર્તી રીતે સંકોચવામાં આવે ત્યારે આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર કેટલો હશે?
A
શૂન્ય $kJ$
B
$34.23 \ kJ$
C
$22.82 \ kJ$
D
$11.41 \ kJ$
Solution
(A) આદર્શ વાયુ માટે,આંતરિક ઉર્જા $(U)$ એ માત્ર તાપમાનનું વિધેય છે,એટલે કે $U = f(T)$.
પ્રક્રિયા સમતાપી હોવાથી,તાપમાન અચળ રહે છે,તેથી $\Delta T = 0$.
તેથી,આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર $\Delta U = nC_v\Delta T = 0$ થાય છે.
પ્રક્રિયા સમતાપી હોવાથી,તાપમાન અચળ રહે છે,તેથી $\Delta T = 0$.
તેથી,આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર $\Delta U = nC_v\Delta T = 0$ થાય છે.
0 likesView Solution
200
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જ્યારે તંત્ર પર $X \ J$ કાર્ય કરવામાં આવે અને $Y \ J$ ઉષ્મા આસપાસમાં સ્થાનાંતરિત થાય ત્યારે આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર કેટલો હશે?
A
$X + Y \ J$
B
$X - Y \ J$
C
$Y - X \ J$
D
$-X - Y \ J$
Solution
(B) ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ મુજબ,આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર $\Delta U = q + w$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
જ્યારે તંત્ર પર કાર્ય કરવામાં આવે છે,ત્યારે $w = +X \ J$.
જ્યારે ઉષ્મા આસપાસમાં સ્થાનાંતરિત થાય છે,ત્યારે $q = -Y \ J$.
તેથી,$\Delta U = (-Y) + (+X) = X - Y \ J$.
જ્યારે તંત્ર પર કાર્ય કરવામાં આવે છે,ત્યારે $w = +X \ J$.
જ્યારે ઉષ્મા આસપાસમાં સ્થાનાંતરિત થાય છે,ત્યારે $q = -Y \ J$.
તેથી,$\Delta U = (-Y) + (+X) = X - Y \ J$.
0 likesView Solution
201
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કઈ જોડીના તત્વોની અવલોકિત ઇલેક્ટ્રોનિક રચનામાં $5d$-સબશેલમાં એક ઇલેક્ટ્રોન હોય છે?
A
$Sm (Z=62)$ અને $Eu (Z=63)$
B
$Lu (Z=71)$ અને $Dy (Z=66)$
C
$Gd (Z=64)$ અને $Lu (Z=71)$
D
$Ce (Z=58)$ અને $Nd (Z=60)$
Solution
(C) આપેલ લેન્થેનોઇડ્સની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના નીચે મુજબ છે:
$Ce (Z=58) = [Xe] 4f^1 5d^1 6s^2$
$Nd (Z=60) = [Xe] 4f^4 6s^2$
$Sm (Z=62) = [Xe] 4f^6 6s^2$
$Eu (Z=63) = [Xe] 4f^7 6s^2$
$Gd (Z=64) = [Xe] 4f^7 5d^1 6s^2$
$Dy (Z=66) = [Xe] 4f^{10} 6s^2$
$Lu (Z=71) = [Xe] 4f^{14} 5d^1 6s^2$
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Gd (Z=64)$ અને $Lu (Z=71)$ બંનેમાં $5d$-સબશેલમાં બરાબર એક ઇલેક્ટ્રોન હોય છે.
$Ce (Z=58) = [Xe] 4f^1 5d^1 6s^2$
$Nd (Z=60) = [Xe] 4f^4 6s^2$
$Sm (Z=62) = [Xe] 4f^6 6s^2$
$Eu (Z=63) = [Xe] 4f^7 6s^2$
$Gd (Z=64) = [Xe] 4f^7 5d^1 6s^2$
$Dy (Z=66) = [Xe] 4f^{10} 6s^2$
$Lu (Z=71) = [Xe] 4f^{14} 5d^1 6s^2$
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Gd (Z=64)$ અને $Lu (Z=71)$ બંનેમાં $5d$-સબશેલમાં બરાબર એક ઇલેક્ટ્રોન હોય છે.
0 likesView Solution
202
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$Lu (Z=71)$ ની $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં $f$-કક્ષકમાં રહેલા અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$0$
B
$4$
C
$2$
D
$7$
Solution
(A) લ્યુટેશિયમ $(Lu)$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $71$ છે.
$Lu$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Xe] 4f^{14} 5d^1 6s^2$ છે.
$+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં,$Lu$ ત્રણ ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવે છે ($6s$ માંથી બે અને $5d$ માંથી એક).
$Lu^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Xe] 4f^{14}$ છે.
$4f$ પેટાકોષ $14$ ઇલેક્ટ્રોનથી સંપૂર્ણ ભરાયેલ હોવાથી,તેમાં કોઈ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન નથી.
તેથી,અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $0$ છે.
$Lu$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Xe] 4f^{14} 5d^1 6s^2$ છે.
$+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં,$Lu$ ત્રણ ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવે છે ($6s$ માંથી બે અને $5d$ માંથી એક).
$Lu^{3+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Xe] 4f^{14}$ છે.
$4f$ પેટાકોષ $14$ ઇલેક્ટ્રોનથી સંપૂર્ણ ભરાયેલ હોવાથી,તેમાં કોઈ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન નથી.
તેથી,અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $0$ છે.
0 likesView Solution
203
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$first$ સંક્રાંતિ શ્રેણીના $first$ તત્વની બાહ્ય ઇલેક્ટ્રોનિક રચના ઓળખો.
A
$[Ar] 3d^1 4s^1$
B
$[Kr] 4d^0 5s^2$
C
$[Kr] 4d^1 5s^2$
D
$[Ar] 3d^1 4s^2$
Solution
(D) $first$ સંક્રાંતિ શ્રેણી એ $3d$ શ્રેણી છે,જે સ્કેન્ડિયમ $(Sc)$ થી શરૂ થાય છે.
સ્કેન્ડિયમનો પરમાણુ ક્રમાંક $21$ છે.
ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $1s, 2s, 2p, 3s, 3p, 4s,$ અને $3d$ કક્ષકો ભરીને નક્કી કરવામાં આવે છે.
$Sc (Z=21) = 1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^6 4s^2 3d^1$.
નિષ્ક્રિય વાયુ કોરના સંદર્ભમાં,આને $[Ar] 3d^1 4s^2$ તરીકે લખવામાં આવે છે.
સ્કેન્ડિયમનો પરમાણુ ક્રમાંક $21$ છે.
ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $1s, 2s, 2p, 3s, 3p, 4s,$ અને $3d$ કક્ષકો ભરીને નક્કી કરવામાં આવે છે.
$Sc (Z=21) = 1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^6 4s^2 3d^1$.
નિષ્ક્રિય વાયુ કોરના સંદર્ભમાં,આને $[Ar] 3d^1 4s^2$ તરીકે લખવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
204
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કઈ મિશ્રધાતુનો ઉપયોગ અલ્ટ્રા-હાઈ સ્પીડ ફ્લાઈટ માટે થાય છે?
A
ક્યુપ્રા-નિકલ
B
બ્રોન્ઝ
C
ટાઇટેનિયમ મિશ્રધાતુ
D
નાઈક્રોમ
Solution
(C) ટાઇટેનિયમ મિશ્રધાતુઓનો ઉપયોગ એરોસ્પેસ એપ્લિકેશન્સમાં,ખાસ કરીને અલ્ટ્રા-હાઈ સ્પીડ ફ્લાઈટ માટે થાય છે,કારણ કે તે ઊંચા તાપમાને ઉત્તમ યાંત્રિક ગુણધર્મો અને ઉચ્ચ શક્તિ-થી-વજન ગુણોત્તર જાળવી રાખે છે.
0 likesView Solution
205
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો તત્વની અવલોકિત અને અપેક્ષિત ઇલેક્ટ્રોનિક રચનાને ધ્યાનમાં લેવામાં આવે,તો તે તત્વને ઓળખો.
A
$Ca$
B
$K$
C
$Sc$
D
$Rb$
Solution
(C) $21$ પરમાણુ ક્રમાંક ધરાવતું તત્વ સ્કેન્ડિયમ $(Sc)$ છે.
તેની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Ar] 3d^1 4s^2$ છે.
સંક્રાંતિ ધાતુ શ્રેણીમાં,$4s$ કક્ષક ભરાયા પછી $3d$ કક્ષક ભરાવાનું શરૂ થાય છે,જે સંક્રાંતિ તત્વોની લાક્ષણિકતા છે.
તેની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Ar] 3d^1 4s^2$ છે.
સંક્રાંતિ ધાતુ શ્રેણીમાં,$4s$ કક્ષક ભરાયા પછી $3d$ કક્ષક ભરાવાનું શરૂ થાય છે,જે સંક્રાંતિ તત્વોની લાક્ષણિકતા છે.
0 likesView Solution
206
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું તત્વ માત્ર $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા દર્શાવે છે?
A
$Cu$
B
$Co$
C
$Sc$
D
$Zn$
Solution
(D) $Zn$ $(Z=30)$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar] 3d^{10} 4s^2$ છે.
તે $4s$ કક્ષકમાંથી બે ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવીને $Zn^{2+}$ આયન બનાવે છે,જે સ્થાયી સંપૂર્ણ ભરાયેલી $3d^{10}$ રચના ધરાવે છે.
તેથી,$Zn$ માત્ર $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા દર્શાવે છે.
તે $4s$ કક્ષકમાંથી બે ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવીને $Zn^{2+}$ આયન બનાવે છે,જે સ્થાયી સંપૂર્ણ ભરાયેલી $3d^{10}$ રચના ધરાવે છે.
તેથી,$Zn$ માત્ર $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા દર્શાવે છે.
0 likesView Solution
207
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયા તત્વો તેમની સંબંધિત ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓમાં સૌથી ઓછી સ્પિન-ઓન્લી ચુંબકીય મોમેન્ટ ધરાવે છે? (પરમાણુ ક્રમાંક: $Cu=29, Fe=26, Ni=28, Co=27$)
A
$Co^{2+}$
B
$Cu^{2+}$
C
$Fe^{2+}$
D
$Ni^{2+}$
Solution
(B) સ્પિન-ઓન્લી ચુંબકીય મોમેન્ટની ગણતરી $\mu = \sqrt{n(n+2)} \text{ BM}$ સૂત્ર દ્વારા કરવામાં આવે છે,જ્યાં $n$ એ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા છે.
$1$. $Co^{2+}$ $(3d^7)$: $n=3$,$\mu = \sqrt{15} \approx 3.87 \text{ BM}$.
$2$. $Cu^{2+}$ $(3d^9)$: $n=1$,$\mu = \sqrt{3} \approx 1.73 \text{ BM}$.
$3$. $Fe^{2+}$ $(3d^6)$: $n=4$,$\mu = \sqrt{24} \approx 4.90 \text{ BM}$.
$4$. $Ni^{2+}$ $(3d^8)$: $n=2$,$\mu = \sqrt{8} \approx 2.83 \text{ BM}$.
મૂલ્યોની સરખામણી કરતા,$Cu^{2+}$ માં અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા સૌથી ઓછી $(n=1)$ છે,તેથી તે સૌથી ઓછી સ્પિન-ઓન્લી ચુંબકીય મોમેન્ટ દર્શાવે છે.
$1$. $Co^{2+}$ $(3d^7)$: $n=3$,$\mu = \sqrt{15} \approx 3.87 \text{ BM}$.
$2$. $Cu^{2+}$ $(3d^9)$: $n=1$,$\mu = \sqrt{3} \approx 1.73 \text{ BM}$.
$3$. $Fe^{2+}$ $(3d^6)$: $n=4$,$\mu = \sqrt{24} \approx 4.90 \text{ BM}$.
$4$. $Ni^{2+}$ $(3d^8)$: $n=2$,$\mu = \sqrt{8} \approx 2.83 \text{ BM}$.
મૂલ્યોની સરખામણી કરતા,$Cu^{2+}$ માં અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા સૌથી ઓછી $(n=1)$ છે,તેથી તે સૌથી ઓછી સ્પિન-ઓન્લી ચુંબકીય મોમેન્ટ દર્શાવે છે.
0 likesView Solution
208
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કઈ મિશ્રધાતુનો ઉપયોગ જહાજોની મરીન કન્ડેન્સર ટ્યુબ બનાવવા માટે થાય છે?
A
ટાઇટેનિયમ મિશ્રધાતુઓ
B
નાઈક્રોમ
C
બ્રોન્ઝ
D
ક્યુપ્રો-નિકલ
Solution
(D) ક્યુપ્રો-નિકલ મિશ્રધાતુઓ (સામાન્ય રીતે $70-90\%$ કોપર અને $10-30\%$ નિકલ ધરાવે છે) નો ઉપયોગ મરીન કન્ડેન્સર ટ્યુબ માટે વ્યાપકપણે થાય છે કારણ કે તે દરિયાઈ પાણીના વાતાવરણમાં કાટ અને બાયોફાઉલિંગ સામે ઉત્તમ પ્રતિકાર ધરાવે છે.
0 likesView Solution
209
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$Sc^{3+}$ અને $Zn^{2+}$ આયનોમાં અનુક્રમે અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$1, 0$
B
$3, 1$
C
$2, 2$
D
$0, 0$
Solution
(D) $Sc$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $21$ છે. $Sc$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] \ 3d^1 \ 4s^2$ છે. તેથી,$Sc^{3+}$ એ $[Ar]$ છે,જેમાં $0$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન છે.
$Zn$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $30$ છે. $Zn$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] \ 3d^{10} \ 4s^2$ છે. તેથી,$Zn^{2+}$ એ $[Ar] \ 3d^{10}$ છે,જેમાં $0$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન છે.
આમ,$Sc^{3+}$ અને $Zn^{2+}$ માં અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા અનુક્રમે $0$ અને $0$ છે.
$Zn$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $30$ છે. $Zn$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] \ 3d^{10} \ 4s^2$ છે. તેથી,$Zn^{2+}$ એ $[Ar] \ 3d^{10}$ છે,જેમાં $0$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન છે.
આમ,$Sc^{3+}$ અને $Zn^{2+}$ માં અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા અનુક્રમે $0$ અને $0$ છે.
0 likesView Solution
210
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું એક્ટિનોઇડ તત્વ છે?
A
$Gd$
B
$Lu$
C
$Pr$
D
$Pa$
Solution
(D) એક્ટિનોઇડ્સ એ $89$ થી $103$ પરમાણુ ક્રમાંક ધરાવતા તત્વો છે.
$Gd$ (ગેડોલિનિયમ,$Z=64$),$Lu$ (લ્યુટેટિયમ,$Z=71$),અને $Pr$ (પ્રાસિયોડિમિયમ,$Z=59$) લેન્થેનોઇડ્સ છે.
$Pa$ (પ્રોટેક્ટિનિયમ,$Z=91$) એ એક્ટિનોઇડ તત્વ છે.
$Gd$ (ગેડોલિનિયમ,$Z=64$),$Lu$ (લ્યુટેટિયમ,$Z=71$),અને $Pr$ (પ્રાસિયોડિમિયમ,$Z=59$) લેન્થેનોઇડ્સ છે.
$Pa$ (પ્રોટેક્ટિનિયમ,$Z=91$) એ એક્ટિનોઇડ તત્વ છે.
0 likesView Solution
211
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેના લેન્થેનોઇડ્સમાંથી કયું સૌથી સ્થાયી $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા બનાવે છે?
A
$Eu$ $(Z=63)$
B
$Ce$ $(Z=58)$
C
$Pm$ $(Z=61)$
D
$Gd$ $(Z=64)$
Solution
(A) $Eu$ $(Z=63)$ ની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Xe] 4f^7 6s^2$ છે.
જ્યારે $Eu$ બે ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવીને $Eu^{2+}$ બનાવે છે,ત્યારે તેની રચના $[Xe] 4f^7$ થાય છે.
આ $4f^7$ રચના અર્ધ-પૂર્ણ હોવાથી,તે $Eu^{2+}$ આયનને વધારાની સ્થિરતા આપે છે.
જ્યારે $Eu$ બે ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવીને $Eu^{2+}$ બનાવે છે,ત્યારે તેની રચના $[Xe] 4f^7$ થાય છે.
આ $4f^7$ રચના અર્ધ-પૂર્ણ હોવાથી,તે $Eu^{2+}$ આયનને વધારાની સ્થિરતા આપે છે.
0 likesView Solution
212
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી સૌથી પ્રબળ બેઇઝ ઓળખો.
A
$Sm(OH)_3$
B
$La(OH)_3$
C
$Lu(OH)_3$
D
$Pr(OH)_3$
Solution
(B) લેન્થેનાઇડ્સના કિસ્સામાં,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક $(Z)$ વધે છે,તેમ લેન્થેનાઇડ સંકોચનને કારણે આયનીય કદ ઘટે છે.
જેમ $Ln^{3+}$ આયનનું કદ ઘટે છે,તેમ $Ln-OH$ બંધમાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે,જેના પરિણામે બેઝિક પ્રબળતા ઘટે છે.
તેથી,બેઝિક લાક્ષણિકતાનો ક્રમ આ મુજબ છે: $La(OH)_3 > Pr(OH)_3 > Sm(OH)_3 > Lu(OH)_3$.
આમ,$La(OH)_3$ સૌથી પ્રબળ બેઇઝ છે.
જેમ $Ln^{3+}$ આયનનું કદ ઘટે છે,તેમ $Ln-OH$ બંધમાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે,જેના પરિણામે બેઝિક પ્રબળતા ઘટે છે.
તેથી,બેઝિક લાક્ષણિકતાનો ક્રમ આ મુજબ છે: $La(OH)_3 > Pr(OH)_3 > Sm(OH)_3 > Lu(OH)_3$.
આમ,$La(OH)_3$ સૌથી પ્રબળ બેઇઝ છે.
0 likesView Solution
213
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયા તત્વની અપેક્ષિત અથવા અવલોકિત ઇલેક્ટ્રોન રચનામાં $f-$સબશેલમાં કોઈ ઇલેક્ટ્રોન હોતો નથી?
A
$Lu (Z=71)$
B
$La (Z=57)$
C
$Eu (Z=63)$
D
$Nd (Z=60)$
Solution
(B) $La (Z=57)$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Xe] 5d^1 6s^2$ છે.
તેમાં $4f$ સબશેલમાં કોઈ ઇલેક્ટ્રોન હોતા નથી.
અન્ય તત્વો માટે:
$Nd (Z=60)$ એ $[Xe] 4f^3 6s^2$ છે.
$Eu (Z=63)$ એ $[Xe] 4f^7 6s^2$ છે.
$Lu (Z=71)$ એ $[Xe] 4f^{14} 5d^1 6s^2$ છે.
આમ,$La$ સાચો જવાબ છે.
તેમાં $4f$ સબશેલમાં કોઈ ઇલેક્ટ્રોન હોતા નથી.
અન્ય તત્વો માટે:
$Nd (Z=60)$ એ $[Xe] 4f^3 6s^2$ છે.
$Eu (Z=63)$ એ $[Xe] 4f^7 6s^2$ છે.
$Lu (Z=71)$ એ $[Xe] 4f^{14} 5d^1 6s^2$ છે.
આમ,$La$ સાચો જવાબ છે.
0 likesView Solution
214
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં સૌથી નાની આયનીય ત્રિજ્યા ધરાવતું તત્વ ઓળખો:
A
$Yb^{3+}$
B
$Eu^{3+}$
C
$Er^{3+}$
D
$Lu^{3+}$
Solution
(D) લેન્થેનોઇડ શ્રેણીમાં,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક $(Z)$ વધે છે,તેમ લેન્થેનોઇડ સંકોચનને કારણે આયનીય ત્રિજ્યા ઘટે છે.
આપેલા તત્વોમાં $Lu$ $(Z = 71)$ નો પરમાણુ ક્રમાંક સૌથી વધુ હોવાથી $(Eu: 63, Er: 68, Yb: 70, Lu: 71)$,$+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં તેની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી નાની હોય છે.
આપેલા તત્વોમાં $Lu$ $(Z = 71)$ નો પરમાણુ ક્રમાંક સૌથી વધુ હોવાથી $(Eu: 63, Er: 68, Yb: 70, Lu: 71)$,$+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં તેની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી નાની હોય છે.
0 likesView Solution
215
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
લેન્થેનોઇડ્સના નીચેના ગુણધર્મોમાંથી કયું સાચું નથી?
A
છ કરતા વધારે સવર્ગ આંક ધરાવે છે
B
બધા જ બિન-રેડિયોએક્ટિવ તત્વો છે
C
ઉષ્મા અને વિદ્યુતના સારા વાહકો છે
D
પ્રબળ અનુચુંબકીય છે
Solution
(B) લેન્થેનોઇડ્સ સામાન્ય રીતે બિન-રેડિયોએક્ટિવ હોય છે,સિવાય કે $Pm$ (પ્રોમિથિયમ),જે રેડિયોએક્ટિવ છે. તેથી,બધા લેન્થેનોઇડ્સ બિન-રેડિયોએક્ટિવ છે તે વિધાન ખોટું છે.
0 likesView Solution
216
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયા તત્વની $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં $f$ કક્ષક અર્ધ-પૂર્ણ હોય છે?
A
$U (Z=92)$
B
$Lr (Z=103)$
C
$Cm (Z=96)$
D
$Th (Z=90)$
Solution
(C) $Cm (Z=96)$ ની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Rn] 5f^7 6d^1 7s^2$ છે.
$+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં,તે ત્રણ ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવીને $Cm^{3+}$ બનાવે છે,જેની રચના $[Rn] 5f^7$ છે.
$f$ કક્ષકમાં મહત્તમ $14$ ઇલેક્ટ્રોન સમાઈ શકે છે,તેથી $f^7$ એ અર્ધ-પૂર્ણ $f$ કક્ષક દર્શાવે છે.
$+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં,તે ત્રણ ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવીને $Cm^{3+}$ બનાવે છે,જેની રચના $[Rn] 5f^7$ છે.
$f$ કક્ષકમાં મહત્તમ $14$ ઇલેક્ટ્રોન સમાઈ શકે છે,તેથી $f^7$ એ અર્ધ-પૂર્ણ $f$ કક્ષક દર્શાવે છે.
0 likesView Solution
217
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી બિન-રેડિયોએક્ટિવ તત્વ ઓળખો.
A
$Nd$
B
$Np$
C
$U$
D
$Cf$
Solution
(A) $Np$ (નેપ્ચ્યુનિયમ),$U$ (યુરેનિયમ) અને $Cf$ (કેલિફોર્નિયમ) એ બધા રેડિયોએક્ટિવ એક્ટિનોઇડ્સ છે.
$Nd$ (નિયોડિમિયમ) એ લેન્થેનોઇડ તત્વ છે અને તે બિન-રેડિયોએક્ટિવ (સ્થાયી) છે.
$Nd$ (નિયોડિમિયમ) એ લેન્થેનોઇડ તત્વ છે અને તે બિન-રેડિયોએક્ટિવ (સ્થાયી) છે.
0 likesView Solution
218
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
પ્રમાણિત કોષ પોટેન્શિયલ અને સંતુલન અચળાંક વચ્ચેના સંબંધ માટે નીચેનામાંથી કયું સમીકરણ સાચું છે?
A
$E_{cell}^0 = \log_{10} K \frac{n}{0.0592}$
B
$E_{cell}^0 = \frac{0.0592}{n} \log_{10} K$
C
$E_{cell} = \frac{0.0592}{n} \log_{10} K$
D
$E_{cell} = \log_{10} K \frac{n}{0.0592}$
Solution
(B) આપણે જાણીએ છીએ કે નર્ન્સ્ટ સમીકરણ: $E_{cell} = E_{cell}^0 - \frac{0.0592}{n} \log_{10} Q$ છે.
સંતુલન સમયે,$E_{cell} = 0$ અને $Q = K$ થાય છે.
આ કિંમતો મૂકતા,આપણને મળે છે: $0 = E_{cell}^0 - \frac{0.0592}{n} \log_{10} K$.
તેથી,સાચો સંબંધ છે: $E_{cell}^0 = \frac{0.0592}{n} \log_{10} K$.
સંતુલન સમયે,$E_{cell} = 0$ અને $Q = K$ થાય છે.
આ કિંમતો મૂકતા,આપણને મળે છે: $0 = E_{cell}^0 - \frac{0.0592}{n} \log_{10} K$.
તેથી,સાચો સંબંધ છે: $E_{cell}^0 = \frac{0.0592}{n} \log_{10} K$.
0 likesView Solution
219
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો નીચેના કોષનો $E^{\circ}$ $0.46 \ V$ હોય,તો $Cu^{2+} \mid Cu_{(s)}$ નો પ્રમાણિત રિડક્શન પોટેન્શિયલ કેટલો થાય ($V$ માં)?
$Cu_{(s)} \mid Cu_{(aq)}^{2+} \parallel Ag_{(aq)}^{+} \mid Ag_{(s)}$ ; $E_{Ag^{+} / Ag}^{\circ} = 0.80 \ V$
$Cu_{(s)} \mid Cu_{(aq)}^{2+} \parallel Ag_{(aq)}^{+} \mid Ag_{(s)}$ ; $E_{Ag^{+} / Ag}^{\circ} = 0.80 \ V$
A
$1.56$
B
$0.34$
C
$1.44$
D
$1.26$
Solution
(B) પ્રમાણિત કોષ પોટેન્શિયલનું સૂત્ર: $E_{\text{cell}}^{\circ} = E_{\text{cathode}}^{\circ} - E_{\text{anode}}^{\circ}$.
આપેલ કોષમાં,$Ag$ કેથોડ છે અને $Cu$ એનોડ છે.
તેથી,$E_{\text{cell}}^{\circ} = E_{Ag^{+}/Ag}^{\circ} - E_{Cu^{2+}/Cu}^{\circ}$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $0.46 \ V = 0.80 \ V - E_{Cu^{2+}/Cu}^{\circ}$.
સમીકરણને ગોઠવતા: $E_{Cu^{2+}/Cu}^{\circ} = 0.80 \ V - 0.46 \ V = 0.34 \ V$.
આપેલ કોષમાં,$Ag$ કેથોડ છે અને $Cu$ એનોડ છે.
તેથી,$E_{\text{cell}}^{\circ} = E_{Ag^{+}/Ag}^{\circ} - E_{Cu^{2+}/Cu}^{\circ}$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $0.46 \ V = 0.80 \ V - E_{Cu^{2+}/Cu}^{\circ}$.
સમીકરણને ગોઠવતા: $E_{Cu^{2+}/Cu}^{\circ} = 0.80 \ V - 0.46 \ V = 0.34 \ V$.
0 likesView Solution
220
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$AgNO_3$ ના દ્રાવણના વિદ્યુતવિભાજન દરમિયાન કેથોડ પર $0.42 \ g$ $Ag$ ઉત્પન્ન કરવા માટે જરૂરી વિદ્યુતનો જથ્થો ગણો. ($Ag$ નું મોલર દળ $= 108 \ g \ mol^{-1}$) ($C$ માં)
A
$965.0$
B
$470.0$
C
$257.1$
D
$375.3$
Solution
(D) કેથોડ પરની રિડક્શન પ્રક્રિયા: $Ag^+ + e^- \rightarrow Ag(s)$.
ફેરાડેના વિદ્યુતવિભાજનના નિયમ મુજબ,જમા થયેલ દળ $(W)$ માટેનું સૂત્ર: $W = \frac{M \times Q}{n \times F}$,જ્યાં $M$ મોલર દળ છે,$Q$ વિદ્યુતભાર છે,$n$ ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા છે ($Ag^+$ માટે $n=1$),અને $F$ ફેરાડે અચળાંક $(96500 \ C \ mol^{-1})$ છે.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $0.42 = \frac{108 \times Q}{1 \times 96500}$.
$Q$ માટે ગણતરી કરતા: $Q = \frac{0.42 \times 96500}{108}$.
$Q = 375.277 \ C \approx 375.3 \ C$.
ફેરાડેના વિદ્યુતવિભાજનના નિયમ મુજબ,જમા થયેલ દળ $(W)$ માટેનું સૂત્ર: $W = \frac{M \times Q}{n \times F}$,જ્યાં $M$ મોલર દળ છે,$Q$ વિદ્યુતભાર છે,$n$ ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા છે ($Ag^+$ માટે $n=1$),અને $F$ ફેરાડે અચળાંક $(96500 \ C \ mol^{-1})$ છે.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $0.42 = \frac{108 \times Q}{1 \times 96500}$.
$Q$ માટે ગણતરી કરતા: $Q = \frac{0.42 \times 96500}{108}$.
$Q = 375.277 \ C \approx 375.3 \ C$.
0 likesView Solution
221
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેની પ્રક્રિયા ધરાવતા કોષ માટે પ્રમાણિત કોષ પોટેન્શિયલની ગણતરી કરો: $2 Al_{(s)} + 3 Ni^{2+} \rightarrow 2 Al^{3+} + 3 Ni_{(s)}$ જ્યાં $E_{Ni^{2+}/Ni}^{\circ} = -0.25 \ V$ અને $E_{Al^{3+}/Al}^{\circ} = -1.66 \ V$ આપેલ છે. ($V$ માં)
A
$0.50$
B
$1.41$
C
$-0.50$
D
$0.41$
Solution
(B) પ્રમાણિત કોષ પોટેન્શિયલની ગણતરી સૂત્ર $E_{\text{cell}}^{\circ} = E_{\text{cathode}}^{\circ} - E_{\text{anode}}^{\circ}$ નો ઉપયોગ કરીને કરવામાં આવે છે.
આપેલ પ્રક્રિયામાં,$Al$ નું ઓક્સિડેશન (એનોડ) થાય છે અને $Ni^{2+}$ નું રિડક્શન (કેથોડ) થાય છે.
$E_{\text{cathode}}^{\circ} = E_{Ni^{2+}/Ni}^{\circ} = -0.25 \ V$.
$E_{\text{anode}}^{\circ} = E_{Al^{3+}/Al}^{\circ} = -1.66 \ V$.
$E_{\text{cell}}^{\circ} = -0.25 \ V - (-1.66 \ V) = -0.25 + 1.66 = 1.41 \ V$.
આપેલ પ્રક્રિયામાં,$Al$ નું ઓક્સિડેશન (એનોડ) થાય છે અને $Ni^{2+}$ નું રિડક્શન (કેથોડ) થાય છે.
$E_{\text{cathode}}^{\circ} = E_{Ni^{2+}/Ni}^{\circ} = -0.25 \ V$.
$E_{\text{anode}}^{\circ} = E_{Al^{3+}/Al}^{\circ} = -1.66 \ V$.
$E_{\text{cell}}^{\circ} = -0.25 \ V - (-1.66 \ V) = -0.25 + 1.66 = 1.41 \ V$.
0 likesView Solution
222
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું વિદ્યુતરાસાયણિક શ્રેણીના ઉપયોગ તરીકે ગણી શકાય નહીં?
A
રેડોક્સ પ્રક્રિયાની સ્વયંસ્ફુરિતતા
B
રિડક્શનકર્તાની સાપેક્ષ પ્રબળતા
C
ઓક્સિડેશનકર્તાની સાપેક્ષ પ્રબળતા
D
ઓટોમોબાઈલ બેટરીમાં $SHE$ નો ઉપયોગ
Solution
(D) વિદ્યુતરાસાયણિક શ્રેણીનો ઉપયોગ રેડોક્સ પ્રક્રિયાની સ્વયંસ્ફુરિતતા,ઓક્સિડેશનકર્તાની સાપેક્ષ પ્રબળતા અને રિડક્શનકર્તાની સાપેક્ષ પ્રબળતા નક્કી કરવા માટે થાય છે.
જોકે,ઓટોમોબાઈલ બેટરીમાં $SHE$ (પ્રમાણિત હાઇડ્રોજન ઇલેક્ટ્રોડ) નો ઉપયોગ એ વિદ્યુતરાસાયણિક શ્રેણીનો ઉપયોગ નથી. $SHE$ એ પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ માપવા માટે વપરાતો સંદર્ભ ઇલેક્ટ્રોડ છે,જ્યારે ઓટોમોબાઈલ બેટરીઓ (જેમ કે લેડ-એસિડ બેટરી) વિદ્યુત ઊર્જા સંગ્રહિત કરવા અને મુક્ત કરવા માટે ચોક્કસ રાસાયણિક પ્રક્રિયાઓ પર આધાર રાખે છે.
જોકે,ઓટોમોબાઈલ બેટરીમાં $SHE$ (પ્રમાણિત હાઇડ્રોજન ઇલેક્ટ્રોડ) નો ઉપયોગ એ વિદ્યુતરાસાયણિક શ્રેણીનો ઉપયોગ નથી. $SHE$ એ પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ માપવા માટે વપરાતો સંદર્ભ ઇલેક્ટ્રોડ છે,જ્યારે ઓટોમોબાઈલ બેટરીઓ (જેમ કે લેડ-એસિડ બેટરી) વિદ્યુત ઊર્જા સંગ્રહિત કરવા અને મુક્ત કરવા માટે ચોક્કસ રાસાયણિક પ્રક્રિયાઓ પર આધાર રાખે છે.
0 likesView Solution
223
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
જો એનોડ પર આયનોની સાંદ્રતા $10$ ગણી વધારવામાં આવે,તો નીચેના કોષ $Zn_{(s)}|Zn^{2+} (1 \ M)||Pb^{2+} (1 \ M)|Pb_{(s)}$ ના પોટેન્શિયલમાં કેટલો ફેરફાર થશે?
A
$0.0296 \ V$ જેટલો ઘટે છે
B
$10 \ V$ જેટલો વધે છે
C
$10 \ V$ જેટલો ઘટે છે
D
$0.0296 \ V$ જેટલો વધે છે
Solution
(A) કોષ પ્રક્રિયા $Zn_{(s)} + Pb^{2+}_{(aq)} \rightarrow Zn^{2+}_{(aq)} + Pb_{(s)}$ છે.
નેર્ન્સ્ટ સમીકરણનો ઉપયોગ કરતા: $E_{\text{cell}} = E_{\text{cell}}^0 - \frac{0.0591}{n} \log \frac{[Zn^{2+}]}{[Pb^{2+}]}$.
અહીં,$n = 2$. શરૂઆતમાં,$[Zn^{2+}] = 1 \ M$ અને $[Pb^{2+}] = 1 \ M$,તેથી $E_{\text{cell, initial}} = E_{\text{cell}}^0$.
જ્યારે એનોડ પર $Zn^{2+}$ ની સાંદ્રતા $10$ ગણી વધે છે,ત્યારે $[Zn^{2+}] = 10 \ M$.
નવું પોટેન્શિયલ $E_{\text{cell, final}} = E_{\text{cell}}^0 - \frac{0.0591}{2} \log \frac{10}{1} = E_{\text{cell}}^0 - 0.02955 \log(10) = E_{\text{cell}}^0 - 0.0296 \ V$.
તેથી,પોટેન્શિયલ $0.0296 \ V$ જેટલું ઘટે છે.
નેર્ન્સ્ટ સમીકરણનો ઉપયોગ કરતા: $E_{\text{cell}} = E_{\text{cell}}^0 - \frac{0.0591}{n} \log \frac{[Zn^{2+}]}{[Pb^{2+}]}$.
અહીં,$n = 2$. શરૂઆતમાં,$[Zn^{2+}] = 1 \ M$ અને $[Pb^{2+}] = 1 \ M$,તેથી $E_{\text{cell, initial}} = E_{\text{cell}}^0$.
જ્યારે એનોડ પર $Zn^{2+}$ ની સાંદ્રતા $10$ ગણી વધે છે,ત્યારે $[Zn^{2+}] = 10 \ M$.
નવું પોટેન્શિયલ $E_{\text{cell, final}} = E_{\text{cell}}^0 - \frac{0.0591}{2} \log \frac{10}{1} = E_{\text{cell}}^0 - 0.02955 \log(10) = E_{\text{cell}}^0 - 0.0296 \ V$.
તેથી,પોટેન્શિયલ $0.0296 \ V$ જેટલું ઘટે છે.
0 likesView Solution
224
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$1 \ g$ $Na$ ધાતુને તેના આયનોમાંથી મેળવવા માટે કેટલા કુલંબ વિદ્યુતની જરૂર પડે ($C$ માં)? (પરમાણ્વીય દળ $Na = 23$)
A
$1516$
B
$3132$
C
$2088$
D
$4196$
Solution
(D) રિડક્શન પ્રક્રિયા: $Na^{+} + e^{-} \rightarrow Na_{(s)}$
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \ mol$ $Na$ $(23 \ g)$ માટે $1 \ mol$ ઇલેક્ટ્રોન ($96500 \ C$ વિદ્યુતભાર) જરૂરી છે.
તેથી,$1 \ g$ $Na$ ઉત્પન્ન કરવા માટે જરૂરી વિદ્યુતભાર:
$Q = \frac{1 \ g}{23 \ g/mol} \times 96500 \ C/mol$
$Q = 4195.65 \ C \approx 4196 \ C$
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \ mol$ $Na$ $(23 \ g)$ માટે $1 \ mol$ ઇલેક્ટ્રોન ($96500 \ C$ વિદ્યુતભાર) જરૂરી છે.
તેથી,$1 \ g$ $Na$ ઉત્પન્ન કરવા માટે જરૂરી વિદ્યુતભાર:
$Q = \frac{1 \ g}{23 \ g/mol} \times 96500 \ C/mol$
$Q = 4195.65 \ C \approx 4196 \ C$
0 likesView Solution
225
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$100 \ minutes$ માટે તેના ક્ષારના દ્રાવણમાંથી $5 \ A$ વિદ્યુતપ્રવાહ પસાર કરીને કેથોડ પર ઉત્પન્ન થતી દ્વિસંયોજક ધાતુનું દળ ગણો. (ધાતુનું મોલર દળ $= x \ g/mol$)
A
$\frac{193}{30} x \ g$
B
$\frac{193}{15} x \ g$
C
$\frac{15}{193} x \ g$
D
$\frac{30}{193} x \ g$
Solution
(D) ફેરાડેના વિદ્યુતવિભાજનના નિયમ મુજબ,જમા થયેલ દળ $W = \frac{M \times I \times t}{n \times F}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
અહીં,$M = x \ g/mol$,$I = 5 \ A$,$t = 100 \times 60 \ s = 6000 \ s$,$n = 2$ (દ્વિસંયોજક ધાતુ માટે),અને $F \approx 96500 \ C/mol$.
કિંમતો મૂકતા: $W = \frac{x \times 5 \times 6000}{2 \times 96500}$.
$W = \frac{30000 x}{193000} = \frac{30}{193} x \ g$.
અહીં,$M = x \ g/mol$,$I = 5 \ A$,$t = 100 \times 60 \ s = 6000 \ s$,$n = 2$ (દ્વિસંયોજક ધાતુ માટે),અને $F \approx 96500 \ C/mol$.
કિંમતો મૂકતા: $W = \frac{x \times 5 \times 6000}{2 \times 96500}$.
$W = \frac{30000 x}{193000} = \frac{30}{193} x \ g$.
0 likesView Solution
226
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
પીગળેલા $NaCl$ ના વિદ્યુતવિભાજન દરમિયાન એનોડ પર થતી પ્રક્રિયા ઓળખો.
A
$2 OH^{-} \rightarrow H_2O + \frac{1}{2} O_2 + 2 e^{-}$
B
$2 H^{+} + 2 e^{-} \rightarrow H_2$
C
$Na^{+} + 1 e^{-} \rightarrow Na_{(s)}$
D
$2 Cl^{-} \rightarrow Cl_{2(g)} + 2 e^{-}$
Solution
(D) પીગળેલા $NaCl$ ના વિદ્યુતવિભાજન દરમિયાન,$Na^{+}$ અને $Cl^{-}$ આયનો હાજર હોય છે.
એનોડ પર ઓક્સિડેશન થાય છે,જેમાં ઇલેક્ટ્રોનનો ત્યાગ થાય છે.
$Cl^{-}$ આયનો એનોડ તરફ જાય છે અને ક્લોરિન વાયુ બનાવવા માટે ઓક્સિડેશન પામે છે:
$2 Cl^{-} \rightarrow Cl_{2(g)} + 2 e^{-}$
એનોડ પર ઓક્સિડેશન થાય છે,જેમાં ઇલેક્ટ્રોનનો ત્યાગ થાય છે.
$Cl^{-}$ આયનો એનોડ તરફ જાય છે અને ક્લોરિન વાયુ બનાવવા માટે ઓક્સિડેશન પામે છે:
$2 Cl^{-} \rightarrow Cl_{2(g)} + 2 e^{-}$
0 likesView Solution
227
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$AlCl_3$ ના જલીય દ્રાવણમાંથી $0.5 \ F$ વિદ્યુત પસાર કરવામાં આવે ત્યારે કેથોડ પર જમા થતા $Al$ નું વજન કેટલું હશે ($g$ માં)? ($Al$ નું પરમાણ્વીય દળ = $27$)
A
$4.5$
B
$13.5$
C
$40.5$
D
$3.0$
Solution
(A) કેથોડ પર રિડક્શન પ્રક્રિયા આ મુજબ છે: $Al^{3+} + 3e^- \rightarrow Al$
પ્રક્રિયા પરથી,$3 \ F$ વિદ્યુત $1 \ \text{mole}$ $Al$ $(27 \ g)$ જમા કરે છે.
તેથી,$0.5 \ F$ વિદ્યુત દ્વારા જમા થતું વજન:
$\text{Weight} = \frac{\text{Atomic mass} \times \text{Faradays}}{n} = \frac{27 \times 0.5}{3} = 4.5 \ g$.
પ્રક્રિયા પરથી,$3 \ F$ વિદ્યુત $1 \ \text{mole}$ $Al$ $(27 \ g)$ જમા કરે છે.
તેથી,$0.5 \ F$ વિદ્યુત દ્વારા જમા થતું વજન:
$\text{Weight} = \frac{\text{Atomic mass} \times \text{Faradays}}{n} = \frac{27 \times 0.5}{3} = 4.5 \ g$.
0 likesView Solution
228
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
એક ચોક્કસ વિદ્યુતવિભાજન પ્રયોગમાં,$ZnSO_4$ દ્રાવણ ધરાવતા કોષમાં $0.650 \ g$ ઝિંક જમા થાય છે. પ્રથમ કોષ સાથે શ્રેણીમાં જોડાયેલા $CuSO_4$ દ્રાવણ ધરાવતા બીજા કોષમાં જમા થયેલ $Cu$ નું દળ ગણો ($g$ માં)? ($Zn$ નું મોલર દળ $= 65 \ g \ mol^{-1}$,$Cu = 63.5 \ g \ mol^{-1}$)
A
$0.635$
B
$6.35$
C
$0.317$
D
$3.17$
Solution
(A) ફેરાડેના વિદ્યુતવિભાજનના બીજા નિયમ મુજબ,જ્યારે કોષો શ્રેણીમાં જોડાયેલા હોય,ત્યારે જમા થયેલ પદાર્થોનું દળ તેમના તુલ્ય દળના પ્રમાણમાં હોય છે: $\frac{W_{Zn}}{E_{Zn}} = \frac{W_{Cu}}{E_{Cu}}$
$Zn$ નું તુલ્ય દળ $= \frac{65}{2} = 32.5 \ g \ eq^{-1}$
$Cu$ નું તુલ્ય દળ $= \frac{63.5}{2} = 31.75 \ g \ eq^{-1}$
કિંમતો મૂકતા: $\frac{0.650}{32.5} = \frac{W_{Cu}}{31.75}$
$W_{Cu} = \frac{0.650 \times 31.75}{32.5} = 0.635 \ g$
$Zn$ નું તુલ્ય દળ $= \frac{65}{2} = 32.5 \ g \ eq^{-1}$
$Cu$ નું તુલ્ય દળ $= \frac{63.5}{2} = 31.75 \ g \ eq^{-1}$
કિંમતો મૂકતા: $\frac{0.650}{32.5} = \frac{W_{Cu}}{31.75}$
$W_{Cu} = \frac{0.650 \times 31.75}{32.5} = 0.635 \ g$
0 likesView Solution
229
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
પ્રમાણિત હાઇડ્રોજન ઇલેક્ટ્રોડનું નિરૂપણ ઓળખો.
A
$H^{+}_{(aq)} | H_2(1 \ M) | Pt, [H^{+}]$
B
$Pt | H_2(g, 1 \ atm) | H^{+}(1 \ M)$
C
$H_{2(g)} | H^{+}_{(aq)} | Pt, H^{+}$
D
$Pt, [H^{+}] H_{2(g)} | H^{+} | H^{+}(1 \ M)$
Solution
(B) પ્રમાણિત હાઇડ્રોજન ઇલેક્ટ્રોડ $(SHE)$ ને જ્યારે તે એનોડ તરીકે વર્તે ત્યારે $Pt | H_2(g, 1 \ atm) | H^{+}(1 \ M)$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
પ્રમાણિત સ્થિતિમાં,$H^{+}$ આયનોની સાંદ્રતા $1 \ M$ હોય છે અને $H_2$ વાયુનું દબાણ $1 \ atm$ (અથવા $1 \ bar$) હોય છે.
પ્રમાણિત સ્થિતિમાં,$H^{+}$ આયનોની સાંદ્રતા $1 \ M$ હોય છે અને $H_2$ વાયુનું દબાણ $1 \ atm$ (અથવા $1 \ bar$) હોય છે.
0 likesView Solution
230
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
મેગ્નેશિયમ ક્લોરાઈડમાંથી $5 \ g$ મેગ્નેશિયમ મેળવવા માટે કેટલા ફેરાડે વિદ્યુતની જરૂર પડે ($F$ માં)? (મોલર દળ $Mg = 24 \ g \ mol^{-1}$)
A
$2.451$
B
$0.417$
C
$6.0$
D
$9.634$
Solution
(B) મેગ્નેશિયમ આયનોના રિડક્શન માટેની રાસાયણિક પ્રક્રિયા: $Mg^{2+} + 2e^{-} \rightarrow Mg$
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \ mol$ $Mg$ માટે $2 \ F$ વિદ્યુતની જરૂર પડે છે.
ઉત્પન્ન થયેલ $Mg$ ના મોલ: $n = \frac{5 \ g}{24 \ g \ mol^{-1}} = 0.2083 \ mol$.
તેથી,જરૂરી ફેરાડે વિદ્યુત: $0.2083 \ mol \times 2 \ F \ mol^{-1} = 0.4166 \ F \approx 0.417 \ F$.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$1 \ mol$ $Mg$ માટે $2 \ F$ વિદ્યુતની જરૂર પડે છે.
ઉત્પન્ન થયેલ $Mg$ ના મોલ: $n = \frac{5 \ g}{24 \ g \ mol^{-1}} = 0.2083 \ mol$.
તેથી,જરૂરી ફેરાડે વિદ્યુત: $0.2083 \ mol \times 2 \ F \ mol^{-1} = 0.4166 \ F \approx 0.417 \ F$.
0 likesView Solution
231
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$5 \ A$ વિદ્યુતપ્રવાહ પસાર કરીને પીગળેલા $AgCl$ માંથી $5.4 \ g$ $Ag$ ઉત્પન્ન કરવા માટે કેટલો સમય લાગશે ($s$ માં)? (મોલર દળ $Ag = 108 \ g \ mol^{-1}$)
A
$1930$
B
$965$
C
$193$
D
$9650$
Solution
(B) $Ag$ ના જમા થવા માટેની પ્રક્રિયા: $Ag^+ + e^- \rightarrow Ag(s)$.
અહીં,$n = 1$ (સંકળાયેલા ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા).
ફેરાડેના વિદ્યુતવિભાજનના નિયમનો ઉપયોગ કરતા: $W = \frac{M \times I \times t}{n \times F}$.
આપેલ છે: $W = 5.4 \ g$,$M = 108 \ g \ mol^{-1}$,$I = 5 \ A$,$F = 96500 \ C \ mol^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $5.4 = \frac{108 \times 5 \times t}{1 \times 96500}$.
$t = \frac{5.4 \times 96500}{108 \times 5}$.
$t = 965 \ s$.
અહીં,$n = 1$ (સંકળાયેલા ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા).
ફેરાડેના વિદ્યુતવિભાજનના નિયમનો ઉપયોગ કરતા: $W = \frac{M \times I \times t}{n \times F}$.
આપેલ છે: $W = 5.4 \ g$,$M = 108 \ g \ mol^{-1}$,$I = 5 \ A$,$F = 96500 \ C \ mol^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $5.4 = \frac{108 \times 5 \times t}{1 \times 96500}$.
$t = \frac{5.4 \times 96500}{108 \times 5}$.
$t = 965 \ s$.
0 likesView Solution
232
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
$AgNO_3$ ના દ્રાવણમાંથી વિદ્યુતવિભાજન દ્વારા $7 \ minute$ માં $36 \ g$ $Ag$ જમા કરવા માટે કેટલા પ્રવાહની જરૂર પડે ($A$ માં)? (પરમાણ્વીય દળ $Ag = 108$)
A
$11.44$
B
$5.72$
C
$76.6$
D
$38.3$
Solution
(C) ફેરાડેના વિદ્યુતવિભાજનના નિયમ મુજબ,$W = \frac{M \times I \times t}{n \times F}$.
અહીં,$W = 36 \ g$,$M = 108 \ g/mol$,$n = 1$ ($Ag^+ + e^- \rightarrow Ag$ માટે),$t = 7 \times 60 \ s = 420 \ s$,અને $F = 96500 \ C/mol$.
કિંમતો મૂકતા: $36 = \frac{108 \times I \times 420}{1 \times 96500}$.
$I = \frac{36 \times 96500}{108 \times 420}$.
$I = \frac{3474000}{45360} \approx 76.58 \ A \approx 76.6 \ A$.
અહીં,$W = 36 \ g$,$M = 108 \ g/mol$,$n = 1$ ($Ag^+ + e^- \rightarrow Ag$ માટે),$t = 7 \times 60 \ s = 420 \ s$,અને $F = 96500 \ C/mol$.
કિંમતો મૂકતા: $36 = \frac{108 \times I \times 420}{1 \times 96500}$.
$I = \frac{36 \times 96500}{108 \times 420}$.
$I = \frac{3474000}{45360} \approx 76.58 \ A \approx 76.6 \ A$.
0 likesView Solution
233
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેની ઇલેક્ટ્રોડ પ્રક્રિયાઓ ધરાવતા કોષનો પ્રમાણિત પોટેન્શિયલ ગણો:
$Cd_{(aq)}^{2+} + 2e^{-} \rightarrow Cd_{(s)}$ $E^{\circ} = -0.403 \ V$
$Zn_{(aq)}^{2+} + 2e^{-} \rightarrow Zn_{(s)}$ $E^{\circ} = -0.763 \ V$ ($V$ માં)
$Cd_{(aq)}^{2+} + 2e^{-} \rightarrow Cd_{(s)}$ $E^{\circ} = -0.403 \ V$
$Zn_{(aq)}^{2+} + 2e^{-} \rightarrow Zn_{(s)}$ $E^{\circ} = -0.763 \ V$ ($V$ માં)
A
$0.201$
B
$0.360$
C
$0.481$
D
$1.166$
Solution
(B) પ્રમાણિત કોષ પોટેન્શિયલની ગણતરી આ સૂત્ર દ્વારા કરવામાં આવે છે: $E_{cell}^{\circ} = E_{cathode}^{\circ} - E_{anode}^{\circ}$.
આ કોષમાં,$Cd^{2+}/Cd$ કેથોડ તરીકે (વધારે રિડક્શન પોટેન્શિયલ) અને $Zn^{2+}/Zn$ એનોડ તરીકે (ઓછો રિડક્શન પોટેન્શિયલ) વર્તે છે.
કિંમતો મૂકતા: $E_{cell}^{\circ} = -0.403 \ V - (-0.763 \ V)$.
$E_{cell}^{\circ} = -0.403 + 0.763 = 0.360 \ V$.
આ કોષમાં,$Cd^{2+}/Cd$ કેથોડ તરીકે (વધારે રિડક્શન પોટેન્શિયલ) અને $Zn^{2+}/Zn$ એનોડ તરીકે (ઓછો રિડક્શન પોટેન્શિયલ) વર્તે છે.
કિંમતો મૂકતા: $E_{cell}^{\circ} = -0.403 \ V - (-0.763 \ V)$.
$E_{cell}^{\circ} = -0.403 + 0.763 = 0.360 \ V$.
0 likesView Solution
234
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું ક્ષાર સેતુ (salt bridge) નું કાર્ય નથી?
A
વિદ્યુત સંપર્ક પૂરો પાડવો
B
વિદ્યુત ઉર્જાનું રાસાયણિક ઉર્જામાં રૂપાંતર કરવું
C
વિદ્યુતીય તટસ્થતા જાળવવી
D
દ્રાવણોને મિશ્ર થતા અટકાવવા
Solution
(B) ક્ષાર સેતુ એ વિદ્યુત રાસાયણિક કોષમાં તેના ઓક્સિડેશન અને રિડક્શન અર્ધ-કોષોને જોડવા માટે વપરાતું સાધન છે. તેના મુખ્ય કાર્યો નીચે મુજબ છે:
$1$. બંને દ્રાવણો વચ્ચે વિદ્યુત સંપર્ક પૂરો પાડીને વિદ્યુત પરિપથ પૂર્ણ કરવો.
$2$. આયનોના સ્થળાંતરને મંજૂરી આપીને બંને અર્ધ-કોષોમાં વિદ્યુતીય તટસ્થતા જાળવવી.
$3$. બંને વિદ્યુતવિભાજ્ય દ્રાવણોને સીધા મિશ્ર થતા અટકાવવા.
તે વિદ્યુત ઉર્જાનું રાસાયણિક ઉર્જામાં રૂપાંતર કરતું નથી; તેના બદલે,તે ગેલ્વેનિક કોષમાં પ્રવાહના વહનને સરળ બનાવે છે જ્યાં રાસાયણિક ઉર્જાનું વિદ્યુત ઉર્જામાં રૂપાંતર થાય છે.
$1$. બંને દ્રાવણો વચ્ચે વિદ્યુત સંપર્ક પૂરો પાડીને વિદ્યુત પરિપથ પૂર્ણ કરવો.
$2$. આયનોના સ્થળાંતરને મંજૂરી આપીને બંને અર્ધ-કોષોમાં વિદ્યુતીય તટસ્થતા જાળવવી.
$3$. બંને વિદ્યુતવિભાજ્ય દ્રાવણોને સીધા મિશ્ર થતા અટકાવવા.
તે વિદ્યુત ઉર્જાનું રાસાયણિક ઉર્જામાં રૂપાંતર કરતું નથી; તેના બદલે,તે ગેલ્વેનિક કોષમાં પ્રવાહના વહનને સરળ બનાવે છે જ્યાં રાસાયણિક ઉર્જાનું વિદ્યુત ઉર્જામાં રૂપાંતર થાય છે.
0 likesView Solution
235
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું ગૌણ (secondary) વોલ્ટેઇક કોષનું ઉદાહરણ નથી?
A
નિકલ-કેડમિયમ કોષ
B
ડ્રાય સેલ (સૂકો કોષ)
C
લેડ સ્ટોરેજ બેટરી
D
મર્ક્યુરી કોષ
Solution
(B) ગૌણ વોલ્ટેઇક કોષ એ રિચાર્જ કરી શકાય તેવી બેટરી છે.
$A$,$C$,અને $D$ એ ગૌણ કોષો અથવા રિચાર્જ કરી શકાય તેવી સિસ્ટમોના ઉદાહરણો છે.
$B$ (ડ્રાય સેલ) એ પ્રાથમિક કોષ છે કારણ કે તેને રિચાર્જ કરી શકાતો નથી.
$A$,$C$,અને $D$ એ ગૌણ કોષો અથવા રિચાર્જ કરી શકાય તેવી સિસ્ટમોના ઉદાહરણો છે.
$B$ (ડ્રાય સેલ) એ પ્રાથમિક કોષ છે કારણ કે તેને રિચાર્જ કરી શકાતો નથી.
0 likesView Solution
236
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
મોલર વાહકતાનો $SI$ એકમ શું છે?
A
$S \ dm^3 \ mol^{-1}$
B
$S \ m^2 \ mol^{-1}$
C
$S \ cm^2 \ mol^{-1}$
D
$S \ m^2$
Solution
(B) મોલર વાહકતા $(\Lambda_m)$ એ દ્રાવણમાં એક મોલ વિદ્યુતવિભાજ્ય ઓગાળવાથી ઉત્પન્ન થતા તમામ આયનોની વાહકતા શક્તિ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.
સૂત્ર $\Lambda_m = \frac{\kappa}{c}$ છે,જ્યાં $\kappa$ એ વાહકતા $(S \ m^{-1})$ છે અને $c$ એ સાંદ્રતા $(mol \ m^{-3})$ છે.
એકમો મૂકતા: $\frac{S \ m^{-1}}{mol \ m^{-3}} = S \ m^2 \ mol^{-1}$.
આમ,મોલર વાહકતાનો $SI$ એકમ $S \ m^2 \ mol^{-1}$ છે.
સૂત્ર $\Lambda_m = \frac{\kappa}{c}$ છે,જ્યાં $\kappa$ એ વાહકતા $(S \ m^{-1})$ છે અને $c$ એ સાંદ્રતા $(mol \ m^{-3})$ છે.
એકમો મૂકતા: $\frac{S \ m^{-1}}{mol \ m^{-3}} = S \ m^2 \ mol^{-1}$.
આમ,મોલર વાહકતાનો $SI$ એકમ $S \ m^2 \ mol^{-1}$ છે.
0 likesView Solution
237
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી $KCl$ દ્રાવણની કઈ સાંદ્રતાનો ઉપયોગ વાહકતા કોષના કોષ અચળાંક નક્કી કરવા માટે થતો નથી?
A
સંતૃપ્ત $KCl$
B
$1.0 \ M \ KCl$
C
$0.01 \ M \ KCl$
D
$0.1 \ M \ KCl$
Solution
(A) વાહકતા કોષનો કોષ અચળાંક $(G^*)$ એવા પ્રમાણિત $KCl$ દ્રાવણના અવરોધને માપીને નક્કી કરવામાં આવે છે જેની વાહકતા $(\kappa)$ પહેલેથી જ જાણીતી હોય છે.
આ હેતુ માટે સામાન્ય રીતે $0.01 \ M$,$0.1 \ M$,અને $1.0 \ M$ $KCl$ દ્રાવણોનો ઉપયોગ થાય છે.
સંતૃપ્ત $KCl$ દ્રાવણનો ઉપયોગ થતો નથી કારણ કે તેની સાંદ્રતા ખૂબ જ વધારે હોય છે,જે ખૂબ ઊંચી વાહકતા તરફ દોરી જાય છે અને પોલરાઈઝેશન અસરો તથા સાધનની મર્યાદાઓને કારણે અવરોધ માપનમાં ભૂલો થઈ શકે છે.
આ હેતુ માટે સામાન્ય રીતે $0.01 \ M$,$0.1 \ M$,અને $1.0 \ M$ $KCl$ દ્રાવણોનો ઉપયોગ થાય છે.
સંતૃપ્ત $KCl$ દ્રાવણનો ઉપયોગ થતો નથી કારણ કે તેની સાંદ્રતા ખૂબ જ વધારે હોય છે,જે ખૂબ ઊંચી વાહકતા તરફ દોરી જાય છે અને પોલરાઈઝેશન અસરો તથા સાધનની મર્યાદાઓને કારણે અવરોધ માપનમાં ભૂલો થઈ શકે છે.
0 likesView Solution
238
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$300 \ K$ તાપમાને $0.20 \ M \ KCl$ દ્રાવણની વાહકતા $0.0248 \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$ છે. તેની મોલર વાહકતા કેટલી છે?
A
$124 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
B
$93 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
C
$62 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
D
$186 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
Solution
(A) મોલર વાહકતાનું સૂત્ર $\Lambda_{m} = \frac{\kappa \times 1000}{M}$ છે.
આપેલ છે:
વાહકતા $\kappa = 0.0248 \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$
મોલારિટી $M = 0.20 \ M$
કિંમતો મૂકતા:
$\Lambda_{m} = \frac{0.0248 \times 1000}{0.20}$
$\Lambda_{m} = \frac{24.8}{0.20} = 124 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$.
આપેલ છે:
વાહકતા $\kappa = 0.0248 \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$
મોલારિટી $M = 0.20 \ M$
કિંમતો મૂકતા:
$\Lambda_{m} = \frac{0.0248 \times 1000}{0.20}$
$\Lambda_{m} = \frac{24.8}{0.20} = 124 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$.
0 likesView Solution
239
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2022
જો $NaCl$,$KBr$ અને $KCl$ માટે અનંત મંદને મોલર વાહકતા અનુક્રમે $126$,$152$ અને $150 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$ હોય,તો $NaBr$ માટે અનંત મંદને મોલર વાહકતાની ગણતરી કરો.
A
$128 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
B
$302 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
C
$278 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
D
$176 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
Solution
(A) કોહલરાઉસના સ્વતંત્ર આયનોના અભિગમનનો નિયમ વાપરતા:
$\wedge^0_{NaBr} = \wedge^0_{NaCl} + \wedge^0_{KBr} - \wedge^0_{KCl}$
$= 126 + 152 - 150$
$= 128 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
$\wedge^0_{NaBr} = \wedge^0_{NaCl} + \wedge^0_{KBr} - \wedge^0_{KCl}$
$= 126 + 152 - 150$
$= 128 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
0 likesView Solution
240
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયા વિદ્યુતવિભાજ્ય માટે શૂન્ય સાંદ્રતાએ મોલર વાહકતા ગણવા માટે કોહલરાઉસના સ્વતંત્ર આયનોના સ્થળાંતરના નિયમનો ઉપયોગ થાય છે?
A
$NaNO_3$
B
$NH_4OH$
C
$KCl$
D
$BaSO_4$
Solution
(B) કોહલરાઉસનો સ્વતંત્ર આયનોના સ્થળાંતરનો નિયમ મુખ્યત્વે નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્યો,જેમ કે $NH_4OH$,જે દ્રાવણમાં સંપૂર્ણપણે વિયોજન પામતા નથી,તેમની અનંત મંદતાએ (શૂન્ય સાંદ્રતાએ) મોલર વાહકતા નક્કી કરવા માટે વપરાય છે. $NaNO_3$,$KCl$ અને $BaSO_4$ જેવા પ્રબળ વિદ્યુતવિભાજ્યો માટે,શૂન્ય સાંદ્રતાએ મોલર વાહકતા $\Lambda_m$ વિરુદ્ધ $\sqrt{c}$ ના આલેખના એક્સ્ટ્રાપોલેશન દ્વારા નક્કી કરી શકાય છે.
0 likesView Solution
241
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$300 \ K$ તાપમાને $0.001 \ M$ $KCl$ દ્રાવણ ધરાવતા વાહકતા કોષનો અવરોધ $150 \ \Omega$ છે. જો $KCl$ દ્રાવણની વાહકતા $1.5 \times 10^{-4} \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$ હોય,તો કોષ અચળાંક કેટલો થશે ($cm^{-1}$ માં)?
A
$0.015$
B
$0.0225$
C
$0.0337$
D
$0.0450$
Solution
(B) વાહકતા $(\kappa)$,અવરોધ $(R)$ અને કોષ અચળાંક $(G^* = \frac{L}{A})$ વચ્ચેનો સંબંધ: $\kappa = \frac{1}{R} \times G^*$.
આપેલ છે: $\kappa = 1.5 \times 10^{-4} \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$ અને $R = 150 \ \Omega$.
કિંમતો મૂકતા: $1.5 \times 10^{-4} = \frac{1}{150} \times G^*$.
તેથી,$G^* = 1.5 \times 10^{-4} \times 150 = 0.0225 \ cm^{-1}$.
આપેલ છે: $\kappa = 1.5 \times 10^{-4} \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$ અને $R = 150 \ \Omega$.
કિંમતો મૂકતા: $1.5 \times 10^{-4} = \frac{1}{150} \times G^*$.
તેથી,$G^* = 1.5 \times 10^{-4} \times 150 = 0.0225 \ cm^{-1}$.
0 likesView Solution
242
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
એક વાહકતા કોષમાં બે ઇલેક્ટ્રોડ $18 \ mm$ દૂર છે અને તેનું આડછેદનું ક્ષેત્રફળ $2.0 \ cm^2$ છે. કોષ અચળાંકનું મૂલ્ય શું છે ($cm^{-1}$ માં)?
A
$0.9$
B
$0.18$
C
$3.6$
D
$0.2$
Solution
(A) કોષ અચળાંક $(G^*)$ એ ઇલેક્ટ્રોડ વચ્ચેના અંતર $(L)$ અને આડછેદના ક્ષેત્રફળ $(A)$ ના ગુણોત્તર તરીકે વ્યાખ્યાયિત થાય છે.
આપેલ છે: $L = 18 \ mm = 1.8 \ cm$ અને $A = 2.0 \ cm^2$.
કોષ અચળાંક $= \frac{L}{A} = \frac{1.8 \ cm}{2.0 \ cm^2} = 0.9 \ cm^{-1}$.
આપેલ છે: $L = 18 \ mm = 1.8 \ cm$ અને $A = 2.0 \ cm^2$.
કોષ અચળાંક $= \frac{L}{A} = \frac{1.8 \ cm}{2.0 \ cm^2} = 0.9 \ cm^{-1}$.
0 likesView Solution
243
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$141 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$ મોલર વાહકતા ધરાવતા વિદ્યુતવિભાજ્યના $0.01 \ M$ દ્રાવણની વાહકતાનું મૂલ્ય શું છે?
A
$5.64 \times 10^{-3} \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$
B
$1.41 \times 10^{-3} \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$
C
$4.23 \times 10^{-3} \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$
D
$7.09 \times 10^{-3} \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$
Solution
(B) મોલર વાહકતા $(\Lambda_m)$ અને વાહકતા $(K)$ વચ્ચેનો સંબંધ નીચે મુજબ છે:
$\Lambda_m = \frac{K \times 1000}{M}$
વાહકતા $(K)$ શોધવા માટે સૂત્રને ગોઠવતા:
$K = \frac{\Lambda_m \times M}{1000}$
આપેલ છે:
$\Lambda_m = 141 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
$M = 0.01 \ M$
કિંમતો મૂકતા:
$K = \frac{141 \times 0.01}{1000} = \frac{1.41}{1000} = 1.41 \times 10^{-3} \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$
$\Lambda_m = \frac{K \times 1000}{M}$
વાહકતા $(K)$ શોધવા માટે સૂત્રને ગોઠવતા:
$K = \frac{\Lambda_m \times M}{1000}$
આપેલ છે:
$\Lambda_m = 141 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
$M = 0.01 \ M$
કિંમતો મૂકતા:
$K = \frac{141 \times 0.01}{1000} = \frac{1.41}{1000} = 1.41 \times 10^{-3} \ \Omega^{-1} \ cm^{-1}$
0 likesView Solution
244
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
વાહકતા (conductivity) નો $SI$ એકમ શું છે?
A
$S \ m^{-1}$
B
$S \ m^2 \ mol^{-1}$
C
$S \ cm^{-1}$
D
$S \ m \ mol^{-1}$
Solution
(A) વાહકતા $(\kappa)$ એ અવરોધકતા $(\rho)$ ના વ્યસ્ત તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.
અવરોધકતાનો $SI$ એકમ $\Omega \ m$ હોવાથી,વાહકતાનો $SI$ એકમ $\Omega^{-1} \ m^{-1}$ થાય છે.
$\Omega^{-1}$ ને સિમેન્સ $(S)$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
તેથી,વાહકતાનો $SI$ એકમ $S \ m^{-1}$ છે.
અવરોધકતાનો $SI$ એકમ $\Omega \ m$ હોવાથી,વાહકતાનો $SI$ એકમ $\Omega^{-1} \ m^{-1}$ થાય છે.
$\Omega^{-1}$ ને સિમેન્સ $(S)$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
તેથી,વાહકતાનો $SI$ એકમ $S \ m^{-1}$ છે.
0 likesView Solution
245
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
$0.01 \ M \ CH_3COOH$ ની મોલર વાહકતા $19.5 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$ છે. જો શૂન્ય સાંદ્રતાએ મોલર વાહકતા $390 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$ હોય,તો તેના વિયોજન અંશની ગણતરી કરો.
A
$0.05$
B
$0.2$
C
$0.08$
D
$0.6$
Solution
(A) વિયોજન અંશ $(\alpha)$ એ આપેલ સાંદ્રતા પરની મોલર વાહકતા $(\Lambda_m)$ અને અનંત મંદન પરની મોલર વાહકતા $(\Lambda_m^{\circ})$ ના ગુણોત્તર દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$\alpha = \frac{\Lambda_m}{\Lambda_m^{\circ}}$
આપેલ છે,$\Lambda_m = 19.5 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$ અને $\Lambda_m^{\circ} = 390 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$.
$\alpha = \frac{19.5}{390} = 0.05$.
$\alpha = \frac{\Lambda_m}{\Lambda_m^{\circ}}$
આપેલ છે,$\Lambda_m = 19.5 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$ અને $\Lambda_m^{\circ} = 390 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$.
$\alpha = \frac{19.5}{390} = 0.05$.
0 likesView Solution
246
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો $HCl$,$KCl$ અને $CH_2ClCOOK$ ની શૂન્ય સાંદ્રતાએ મોલર વાહકતા અનુક્રમે $4.2$,$1.4$ અને $1.1 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$ હોય,તો શૂન્ય સાંદ્રતાએ $CH_2ClCOOH$ ની મોલર વાહકતાની ગણતરી કરો.
A
$3.9 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
B
$4.5 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
C
$6.6 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
D
$1.7 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
Solution
(A) કોલરાઉસના સ્વતંત્ર આયનોના અભિગમનનો નિયમ મુજબ,અનંત મંદને (શૂન્ય સાંદ્રતાએ) મોલર વાહકતા નીચે મુજબ દર્શાવી શકાય:
$\Lambda^{\circ}_{CH_2ClCOOH} = \Lambda^{\circ}_{CH_2ClCOOK} + \Lambda^{\circ}_{HCl} - \Lambda^{\circ}_{KCl}$
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$\Lambda^{\circ}_{CH_2ClCOOH} = 1.1 + 4.2 - 1.4$
$\Lambda^{\circ}_{CH_2ClCOOH} = 3.9 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
$\Lambda^{\circ}_{CH_2ClCOOH} = \Lambda^{\circ}_{CH_2ClCOOK} + \Lambda^{\circ}_{HCl} - \Lambda^{\circ}_{KCl}$
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$\Lambda^{\circ}_{CH_2ClCOOH} = 1.1 + 4.2 - 1.4$
$\Lambda^{\circ}_{CH_2ClCOOH} = 3.9 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
0 likesView Solution
247
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
જો $HCl, KCl$ અને $CH_2ClCOOK$ માટે $\wedge_0$ ના મૂલ્યો અનુક્રમે $4.2, 1.5$ અને $1.1 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$ હોય,તો $CH_2ClCOOH$ માટે $\wedge_0$ ની ગણતરી કરો.
A
$1.9 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
B
$4.2 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
C
$2.7 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
D
$3.8 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
Solution
(D) કોહલરાઉસના આયનોના સ્વતંત્ર અભિગમનનો નિયમ વાપરતા:
$\wedge_0(CH_2ClCOOH) = \wedge_0(CH_2ClCOOK) + \wedge_0(HCl) - \wedge_0(KCl)$
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$\wedge_0(CH_2ClCOOH) = 1.1 + 4.2 - 1.5$
$\wedge_0(CH_2ClCOOH) = 3.8 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
$\wedge_0(CH_2ClCOOH) = \wedge_0(CH_2ClCOOK) + \wedge_0(HCl) - \wedge_0(KCl)$
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$\wedge_0(CH_2ClCOOH) = 1.1 + 4.2 - 1.5$
$\wedge_0(CH_2ClCOOH) = 3.8 \ \Omega^{-1} \ cm^2 \ mol^{-1}$
0 likesView Solution
248
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું $2$-પરિમાણીય નેનોસ્ટ્રક્ચરનું ઉદાહરણ છે?
A
માઇક્રોકેપ્સ્યુલ્સ
B
નેનોવાયર્સ
C
થિન ફિલ્મ્સ
D
નેનોરિંગ્સ
Solution
(C) નેનોમટીરિયલ્સને તેમના પરિમાણોના આધારે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
$0$-પરિમાણીય નેનોસ્ટ્રક્ચર્સમાં ત્રણેય પરિમાણો નેનોસ્કેલમાં હોય છે (દા.ત.,નેનોપાર્ટિકલ્સ).
$1$-પરિમાણીય નેનોસ્ટ્રક્ચર્સમાં બે પરિમાણો નેનોસ્કેલમાં હોય છે (દા.ત.,નેનોવાયર્સ,નેનોટ્યુબ્સ).
$2$-પરિમાણીય નેનોસ્ટ્રક્ચર્સમાં એક પરિમાણ નેનોસ્કેલમાં હોય છે (દા.ત.,થિન ફિલ્મ્સ,કોટિંગ્સ).
તેથી,થિન ફિલ્મ્સ એ $2$-પરિમાણીય નેનોસ્ટ્રક્ચરનું ઉદાહરણ છે.
$0$-પરિમાણીય નેનોસ્ટ્રક્ચર્સમાં ત્રણેય પરિમાણો નેનોસ્કેલમાં હોય છે (દા.ત.,નેનોપાર્ટિકલ્સ).
$1$-પરિમાણીય નેનોસ્ટ્રક્ચર્સમાં બે પરિમાણો નેનોસ્કેલમાં હોય છે (દા.ત.,નેનોવાયર્સ,નેનોટ્યુબ્સ).
$2$-પરિમાણીય નેનોસ્ટ્રક્ચર્સમાં એક પરિમાણ નેનોસ્કેલમાં હોય છે (દા.ત.,થિન ફિલ્મ્સ,કોટિંગ્સ).
તેથી,થિન ફિલ્મ્સ એ $2$-પરિમાણીય નેનોસ્ટ્રક્ચરનું ઉદાહરણ છે.
0 likesView Solution
249
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી કયું સંયોજન વિનાયલિક હેલાઇડ છે?
A
$1-$ક્લોરોઈથીન
B
$2-$બ્રોમો$-2-$મિથાઈલપ્રોપેન
C
$2-$ક્લોરોપ્રોપેન
D
બ્રોમોઈથેન
Solution
(A) વિનાયલિક હેલાઇડ એ એવું સંયોજન છે જેમાં હેલોજન પરમાણુ સીધો જ કાર્બન-કાર્બન દ્વિબંધ $(C=C-X)$ ધરાવતા કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાયેલ હોય છે.
$1-$ક્લોરોઈથીન $(CH_2=CHCl)$ માં,ક્લોરિન પરમાણુ દ્વિબંધમાં સામેલ કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાયેલ છે,જે વિનાયલિક હેલાઇડની વ્યાખ્યાને સંતોષે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
$1-$ક્લોરોઈથીન $(CH_2=CHCl)$ માં,ક્લોરિન પરમાણુ દ્વિબંધમાં સામેલ કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાયેલ છે,જે વિનાયલિક હેલાઇડની વ્યાખ્યાને સંતોષે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
0 likesView Solution
250
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2022
નીચેનામાંથી સાદા (સંમિત) ઈથરને ઓળખો.
A
મિથોક્સીઈથેન
B
એનિસોલ
C
$1$-પ્રોપોક્સીબેન્ઝિન
D
મિથોક્સીમિથેન
Solution
(D) સાદો અથવા સંમિત ઈથર એ છે જેમાં ઓક્સિજન પરમાણુ સાથે જોડાયેલા બંને આલ્કાઈલ અથવા એરાઈલ સમૂહો સમાન હોય છે.
$CH_3-O-CH_3$ (મિથોક્સીમિથેન) માં,ઓક્સિજન પરમાણુ સાથે જોડાયેલા બંને સમૂહો મિથાઈલ સમૂહો $(-CH_3)$ છે.
તેથી,તે એક સાદો ઈથર છે.
$CH_3-O-CH_3$ (મિથોક્સીમિથેન) માં,ઓક્સિજન પરમાણુ સાથે જોડાયેલા બંને સમૂહો મિથાઈલ સમૂહો $(-CH_3)$ છે.
તેથી,તે એક સાદો ઈથર છે.
0 likesView Solution
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real MHT CET style covering Chemistry with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D Chemistry papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Run live MHT CET mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFrequently Asked Questions
How many Chemistry questions are in MHT CET 2022?
There are 627 Chemistry questions from the MHT CET 2022 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.
Are MHT CET 2022 Chemistry solutions available in Gujarati?
Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.
Can I practice MHT CET 2022 Chemistry as a timed test?
Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full MHT CET mock test covering Chemistry with time limits and instant score analysis.
Can teachers create Chemistry papers from MHT CET previous year questions?
Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix MHT CET Chemistry questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.
For Teachers & Institutes
Build a Custom Chemistry Paper
Pick MHT CET 2022 Chemistry questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.