ChemistryQ251–300 of 563 questions
Page 6 of 7 · Gujarati
251
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2021
$hcp$ બંધારણ ધરાવતા $1 \ mol$ સંયોજનમાં કુલ કેટલા છિદ્રો (voids) હાજર હોય છે?
A
$1.806 \times 10^{24}$
B
$1.204 \times 10^{24}$
C
$3.011 \times 10^{23}$
D
$6.022 \times 10^{23}$
Solution
(A) $hcp$ બંધારણમાં,દરેક પરમાણુ દીઠ ત્રણ છિદ્રો હાજર હોય છે (એક અષ્ટફલકીય અને બે ચતુષ્ફલકીય).
$1 \ mol$ સંયોજનમાં પરમાણુઓની સંખ્યા $= 6.022 \times 10^{23}$.
કુલ છિદ્રોની સંખ્યા $=$ (પરમાણુઓની સંખ્યા) $\times 3$.
કુલ છિદ્રોની સંખ્યા $= 6.022 \times 10^{23} \times 3$.
કુલ છિદ્રોની સંખ્યા $= 18.066 \times 10^{23} = 1.8066 \times 10^{24}$.
$1 \ mol$ સંયોજનમાં પરમાણુઓની સંખ્યા $= 6.022 \times 10^{23}$.
કુલ છિદ્રોની સંખ્યા $=$ (પરમાણુઓની સંખ્યા) $\times 3$.
કુલ છિદ્રોની સંખ્યા $= 6.022 \times 10^{23} \times 3$.
કુલ છિદ્રોની સંખ્યા $= 18.066 \times 10^{23} = 1.8066 \times 10^{24}$.
0 likesView Solution
252
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$10 \ g \ cm^{-3}$ ઘનતા અને $200 \ pm$ ધારની લંબાઈ ધરાવતા $BCC$ બંધારણવાળી ધાતુનું મોલર દળ કેટલું હશે?
A
$90.2 \ g \ mol^{-1}$
B
$21.1 \ g \ mol^{-1}$
C
$48.0 \ g \ mol^{-1}$
D
$24.0 \ g \ mol^{-1}$
Solution
(D) $BCC$ બંધારણ માટે, એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $Z = 2$ છે।
ઘનતાનું સૂત્ર $d = \frac{Z \cdot M}{N_A \cdot a^3}$ છે।
આપેલ છે: $d = 10 \ g \ cm^{-3}$, $a = 200 \ pm = 2 \times 10^{-8} \ cm$, અને $N_A \approx 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $10 = \frac{2 \times M}{6.022 \times 10^{23} \times (2 \times 10^{-8})^3}$.
$M = 24.0 \ g \ mol^{-1}$ મળે છે.
ઘનતાનું સૂત્ર $d = \frac{Z \cdot M}{N_A \cdot a^3}$ છે।
આપેલ છે: $d = 10 \ g \ cm^{-3}$, $a = 200 \ pm = 2 \times 10^{-8} \ cm$, અને $N_A \approx 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $10 = \frac{2 \times M}{6.022 \times 10^{23} \times (2 \times 10^{-8})^3}$.
$M = 24.0 \ g \ mol^{-1}$ મળે છે.
0 likesView Solution
253
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
નીચેનામાંથી કયા પ્રકારના સ્ફટિક બંધારણની પેકિંગ કાર્યક્ષમતા $52.36 \%$ છે?
A
$FCC$
B
$BCC$
C
ષટ્કોણીય (Hexagonal)
D
સાદો ઘન (Simple cubic)
Solution
(D) વિવિધ સ્ફટિક બંધારણો માટે પેકિંગ કાર્યક્ષમતા નીચે મુજબ છે:
$FCC$ = $74 \%$
$BCC$ = $68 \%$
ષટ્કોણીય $(HCP)$ = $74 \%$
સાદો ઘન = $52.36 \%$
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
$FCC$ = $74 \%$
$BCC$ = $68 \%$
ષટ્કોણીય $(HCP)$ = $74 \%$
સાદો ઘન = $52.36 \%$
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
0 likesView Solution
254
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જો પોટેશિયમ $BCC$ બંધારણમાં સ્ફટિકીકરણ પામે,તો $3.9 \ g$ પોટેશિયમમાં રહેલા એકમ કોષોની સંખ્યા કેટલી હશે?
A
$\frac{N_{A}}{10}$
B
$N_{A} \times 10$
C
$2 \ N_{A}$
D
$\frac{N_{A}}{20}$
Solution
(D) પોટેશિયમ $(K)$ નું પરમાણ્વીય દળ $39 \ g/mol$ છે.
પોટેશિયમના મોલની સંખ્યા $= \frac{3.9 \ g}{39 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
પરમાણુઓની સંખ્યા $= \text{મોલ} \times N_{A} = 0.1 \ N_{A}$.
$BCC$ એકમ કોષમાં,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $(n)$ $2$ છે.
તેથી,એકમ કોષોની સંખ્યા $= \frac{\text{પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા}}{n} = \frac{0.1 \ N_{A}}{2} = \frac{N_{A}}{20}$.
પોટેશિયમના મોલની સંખ્યા $= \frac{3.9 \ g}{39 \ g/mol} = 0.1 \ mol$.
પરમાણુઓની સંખ્યા $= \text{મોલ} \times N_{A} = 0.1 \ N_{A}$.
$BCC$ એકમ કોષમાં,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $(n)$ $2$ છે.
તેથી,એકમ કોષોની સંખ્યા $= \frac{\text{પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા}}{n} = \frac{0.1 \ N_{A}}{2} = \frac{N_{A}}{20}$.
0 likesView Solution
255
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
એક તત્વ (મોલર દળ $180 \ g \ mol^{-1}$) $BCC$ સ્ફટિક રચના ધરાવે છે જેની ઘનતા $18 \ g \ cm^{-3}$ છે. તો એકમ કોષની ધારની લંબાઈ કેટલી હશે?
A
$\sqrt[3]{23.2} \times 10^{-8} \ cm$
B
$\sqrt[3]{12.6} \times 10^{-8} \ cm$
C
$\sqrt[3]{33.2} \times 10^{-8} \ cm$
D
$\sqrt[3]{22.6} \times 10^{-8} \ cm$
Solution
(C) આપેલ છે: મોલર દળ $M = 180 \ g \ mol^{-1}$,ઘનતા $\rho = 18 \ g \ cm^{-3}$,એવોગેડ્રો અચળાંક $N_A \approx 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
$BCC$ સ્ફટિક માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $z = 2$ છે.
ઘનતાનું સૂત્ર $\rho = \frac{M \times z}{a^3 \times N_A}$ છે.
ધારની લંબાઈ $a$ માટે સૂત્ર ગોઠવતા: $a^3 = \frac{M \times z}{\rho \times N_A}$.
કિંમતો મૂકતા: $a^3 = \frac{180 \times 2}{18 \times 6.022 \times 10^{23}} \approx 33.2 \times 10^{-24} \ cm^3$.
તેથી,$a = \sqrt[3]{33.2} \times 10^{-8} \ cm$.
$BCC$ સ્ફટિક માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $z = 2$ છે.
ઘનતાનું સૂત્ર $\rho = \frac{M \times z}{a^3 \times N_A}$ છે.
ધારની લંબાઈ $a$ માટે સૂત્ર ગોઠવતા: $a^3 = \frac{M \times z}{\rho \times N_A}$.
કિંમતો મૂકતા: $a^3 = \frac{180 \times 2}{18 \times 6.022 \times 10^{23}} \approx 33.2 \times 10^{-24} \ cm^3$.
તેથી,$a = \sqrt[3]{33.2} \times 10^{-8} \ cm$.
0 likesView Solution
256
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2021
એક સાદા ઘન (simple cubic) બંધારણ ધરાવતા તત્વના એકમ કોષની ધારની લંબાઈ $3.86 \ \mathring{A}$ છે. પરમાણુની ત્રિજ્યા કેટલી હશે?
A
$5.79 \times 10^{-8} \ cm$
B
$1.93 \times 10^{-8} \ cm$
C
$3.86 \times 10^{-8} \ cm$
D
$2.43 \times 10^{-8} \ cm$
Solution
(B) સાદા ઘન બંધારણમાં,પરમાણુઓ એકમ કોષની ધાર પર એકબીજાને સ્પર્શે છે.
તેથી,ધારની લંબાઈ $a$ અને પરમાણુ ત્રિજ્યા $r$ વચ્ચેનો સંબંધ $a = 2r$ છે.
આપેલ છે કે $a = 3.86 \ \mathring{A}$.
$r = \frac{a}{2} = \frac{3.86 \ \mathring{A}}{2} = 1.93 \ \mathring{A}$.
સેન્ટિમીટરમાં રૂપાંતર કરતા: $1 \ \mathring{A} = 10^{-8} \ cm$.
તેથી,$r = 1.93 \times 10^{-8} \ cm$.
તેથી,ધારની લંબાઈ $a$ અને પરમાણુ ત્રિજ્યા $r$ વચ્ચેનો સંબંધ $a = 2r$ છે.
આપેલ છે કે $a = 3.86 \ \mathring{A}$.
$r = \frac{a}{2} = \frac{3.86 \ \mathring{A}}{2} = 1.93 \ \mathring{A}$.
સેન્ટિમીટરમાં રૂપાંતર કરતા: $1 \ \mathring{A} = 10^{-8} \ cm$.
તેથી,$r = 1.93 \times 10^{-8} \ cm$.
0 likesView Solution
257
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$BCC$ બંધારણ અને $3 \ g \ cm^{-3}$ ઘનતા ધરાવતી ધાતુ (પરમાણ્વીય દળ $25 \ g \ mol^{-1}$) ના એકમ કોષનું કદ કેટલું હશે?
A
$3.64 \times 10^{-23} \ cm^3$
B
$1.56 \times 10^{-24} \ cm^3$
C
$2.76 \times 10^{-23} \ cm^3$
D
$1.88 \times 10^{-24} \ cm^3$
Solution
(C) એકમ કોષની ઘનતાનું સૂત્ર: $\rho = \frac{Z \times M}{N_A \times a^3}$,જ્યાં $a^3$ એ એકમ કોષનું કદ $(V)$ છે.
$BCC$ બંધારણ માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $(Z)$ $2$ છે.
આપેલ છે: પરમાણ્વીય દળ $(M)$ = $25 \ g \ mol^{-1}$,ઘનતા $(\rho)$ = $3 \ g \ cm^{-3}$,$N_A = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
કદ $(V)$ માટે સૂત્ર: $V = \frac{Z \times M}{\rho \times N_A}$.
કિંમતો મૂકતા: $V = \frac{2 \times 25}{3 \times 6.022 \times 10^{23}}$.
$V = \frac{50}{18.066 \times 10^{23}} \approx 2.767 \times 10^{-23} \ cm^3$.
$BCC$ બંધારણ માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $(Z)$ $2$ છે.
આપેલ છે: પરમાણ્વીય દળ $(M)$ = $25 \ g \ mol^{-1}$,ઘનતા $(\rho)$ = $3 \ g \ cm^{-3}$,$N_A = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
કદ $(V)$ માટે સૂત્ર: $V = \frac{Z \times M}{\rho \times N_A}$.
કિંમતો મૂકતા: $V = \frac{2 \times 25}{3 \times 6.022 \times 10^{23}}$.
$V = \frac{50}{18.066 \times 10^{23}} \approx 2.767 \times 10^{-23} \ cm^3$.
0 likesView Solution
258
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$BCC$ રચનામાં પેકિંગની ટકાવારી કાર્યક્ષમતા કેટલી છે ($\%$ માં)?
A
$32$
B
$74$
C
$26$
D
$68$
Solution
(D) પેકિંગ કાર્યક્ષમતા એટલે એકમ કોષના કુલ કદનો પરમાણુઓ દ્વારા રોકાયેલ ભાગ.
$BCC$ (બોડી-સેન્ટર્ડ ક્યુબિક) રચના માટે:
$1$. એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $(z)$ $2$ છે.
$2$. ધારની લંબાઈ $(a)$ અને પરમાણુ ત્રિજ્યા $(r)$ વચ્ચેનો સંબંધ $r = \frac{\sqrt{3}a}{4}$ છે.
$3$. એકમ કોષનું કદ $(V)$ $a^3 = \frac{64r^3}{3\sqrt{3}}$ છે.
$4$. $2$ પરમાણુઓ દ્વારા રોકાયેલ કદ $\frac{8}{3} \pi r^3$ છે.
$5$. પેકિંગ કાર્યક્ષમતા = $\frac{\text{પરમાણુઓનું કદ}}{\text{એકમ કોષનું કદ}} \times 100 = \frac{\sqrt{3} \pi}{8} \times 100 \approx 68 \%$.
$BCC$ (બોડી-સેન્ટર્ડ ક્યુબિક) રચના માટે:
$1$. એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $(z)$ $2$ છે.
$2$. ધારની લંબાઈ $(a)$ અને પરમાણુ ત્રિજ્યા $(r)$ વચ્ચેનો સંબંધ $r = \frac{\sqrt{3}a}{4}$ છે.
$3$. એકમ કોષનું કદ $(V)$ $a^3 = \frac{64r^3}{3\sqrt{3}}$ છે.
$4$. $2$ પરમાણુઓ દ્વારા રોકાયેલ કદ $\frac{8}{3} \pi r^3$ છે.
$5$. પેકિંગ કાર્યક્ષમતા = $\frac{\text{પરમાણુઓનું કદ}}{\text{એકમ કોષનું કદ}} \times 100 = \frac{\sqrt{3} \pi}{8} \times 100 \approx 68 \%$.
0 likesView Solution
259
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2021
$BCC$ બંધારણ ધરાવતા અને $400 \ pm$ ધારની લંબાઈ ધરાવતા તત્વની ઘનતા ($g \ cm^{-3}$ માં) કેટલી હશે? (પરમાણ્વીય દળ $= 100 \ g \ mol^{-1}$)
A
$3.2$
B
$8.2$
C
$5.18$
D
$4.8$
Solution
(C) $BCC$ એકમ કોષ માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા,$Z = 2$ છે.
ધારની લંબાઈ $a = 400 \ pm = 400 \times 10^{-10} \ cm = 4 \times 10^{-8} \ cm$ છે.
મોલર દળ $M = 100 \ g \ mol^{-1}$ છે.
ઘનતા $d$ શોધવાનું સૂત્ર: $d = \frac{Z \times M}{N_A \times a^3}$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $d = \frac{2 \times 100}{6.022 \times 10^{23} \times (4 \times 10^{-8})^3}$.
$d = \frac{200}{6.022 \times 10^{23} \times 64 \times 10^{-24}}$.
$d = \frac{200}{6.022 \times 64 \times 10^{-1}} = \frac{200}{38.54} \approx 5.18 \ g \ cm^{-3}$.
ધારની લંબાઈ $a = 400 \ pm = 400 \times 10^{-10} \ cm = 4 \times 10^{-8} \ cm$ છે.
મોલર દળ $M = 100 \ g \ mol^{-1}$ છે.
ઘનતા $d$ શોધવાનું સૂત્ર: $d = \frac{Z \times M}{N_A \times a^3}$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $d = \frac{2 \times 100}{6.022 \times 10^{23} \times (4 \times 10^{-8})^3}$.
$d = \frac{200}{6.022 \times 10^{23} \times 64 \times 10^{-24}}$.
$d = \frac{200}{6.022 \times 64 \times 10^{-1}} = \frac{200}{38.54} \approx 5.18 \ g \ cm^{-3}$.
0 likesView Solution
260
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2021
$1.8 \times 10^{20}$ એકમ કોષો ધરાવતા $BCC$ સ્ફટિક લેટીસમાં પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા કેટલી છે?
A
$9.0 \times 10^{20}$
B
$1.8 \times 10^{20}$
C
$3.6 \times 10^{20}$
D
$7.2 \times 10^{20}$
Solution
(C) એક $BCC$ સ્ફટિક એકમ કોષમાં પરમાણુઓની સંખ્યા $(Z) = 2$ છે.
પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા $= Z \times \text{એકમ કોષોની સંખ્યા}$.
પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા $= 2 \times 1.8 \times 10^{20} = 3.6 \times 10^{20}$.
પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા $= Z \times \text{એકમ કોષોની સંખ્યા}$.
પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા $= 2 \times 1.8 \times 10^{20} = 3.6 \times 10^{20}$.
0 likesView Solution
261
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$BCC$ રચનામાં ખાલી અવકાશનું પ્રમાણ (ટકાવારી) કેટલું છે ($\%$ માં)?
A
$32$
B
$74$
C
$26$
D
$68$
Solution
(A) પેકિંગ કાર્યક્ષમતા $\text{P.E.} = \frac{z \times \frac{4}{3} \pi r^3}{V} = \frac{2 \times \frac{4}{3} \times \pi (\frac{\sqrt{3} a}{4})^3}{a^3} = \frac{\sqrt{3} \pi}{8} \approx 0.68$ અથવા $68 \%$.
$BCC$ એકમ કોષ માટે $z = 2$,$r = \frac{\sqrt{3} a}{4}$,અને $V = a^3$ છે.
$BCC$ રચનામાં કુલ કદના $68 \%$ ભાગમાં પરમાણુઓ રોકાયેલા હોય છે.
તેથી,ખાલી અવકાશની ટકાવારી $100 \% - 68 \% = 32 \%$ છે.
$BCC$ એકમ કોષ માટે $z = 2$,$r = \frac{\sqrt{3} a}{4}$,અને $V = a^3$ છે.
$BCC$ રચનામાં કુલ કદના $68 \%$ ભાગમાં પરમાણુઓ રોકાયેલા હોય છે.
તેથી,ખાલી અવકાશની ટકાવારી $100 \% - 68 \% = 32 \%$ છે.
0 likesView Solution
262
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
ફેસ-સેન્ટર્ડ ક્યુબિક $(FCC)$ એકમ કોષમાં કેટલા લેટીસ બિંદુઓ હોય છે?
A
$8$
B
$17$
C
$14$
D
$9$
Solution
(C) ફેસ-સેન્ટર્ડ ક્યુબિક $(FCC)$ એકમ કોષમાં પરમાણુઓ દરેક ખૂણા પર અને દરેક ફલકના કેન્દ્ર પર હાજર હોય છે.
લેટીસ બિંદુઓની સંખ્યા $=$ ખૂણાઓની સંખ્યા $+$ ફલકના કેન્દ્રોની સંખ્યા
$= 8 + 6$
$= 14$
લેટીસ બિંદુઓની સંખ્યા $=$ ખૂણાઓની સંખ્યા $+$ ફલકના કેન્દ્રોની સંખ્યા
$= 8 + 6$
$= 14$
0 likesView Solution
263
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2021
$hcp$ બંધારણ ધરાવતા પદાર્થના $0.25 \ mol$ માં અનુક્રમે અષ્ટફલકીય અને સમચતુષ્ફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$3.011 \times 10^{23}, 1.50 \times 10^{23}$
B
$6.011 \times 10^{23}, 3.011 \times 10^{23}$
C
$3.011 \times 10^{23}, 6.022 \times 10^{23}$
D
$1.50 \times 10^{23}, 3.011 \times 10^{23}$
Solution
(D) $hcp$ બંધારણમાં,દરેક પરમાણુ માટે $1$ અષ્ટફલકીય છિદ્ર અને $2$ સમચતુષ્ફલકીય છિદ્રો હોય છે.
પરમાણુઓની સંખ્યા $= 0.25 \ mol \times 6.022 \times 10^{23} \ atoms/mol = 1.5055 \times 10^{23} \ atoms$.
અષ્ટફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા $= \text{પરમાણુઓની સંખ્યા} = 1.5055 \times 10^{23} \approx 1.50 \times 10^{23}$.
સમચતુષ્ફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા $= 2 \times \text{પરમાણુઓની સંખ્યા} = 2 \times 1.5055 \times 10^{23} = 3.011 \times 10^{23}$.
પરમાણુઓની સંખ્યા $= 0.25 \ mol \times 6.022 \times 10^{23} \ atoms/mol = 1.5055 \times 10^{23} \ atoms$.
અષ્ટફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા $= \text{પરમાણુઓની સંખ્યા} = 1.5055 \times 10^{23} \approx 1.50 \times 10^{23}$.
સમચતુષ્ફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા $= 2 \times \text{પરમાણુઓની સંખ્યા} = 2 \times 1.5055 \times 10^{23} = 3.011 \times 10^{23}$.
0 likesView Solution
264
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2021
$8.57 \ g \ cm^{-3}$ ઘનતા અને $3.3 \ \mathring{A}$ ધારની લંબાઈ ધરાવતી ધાતુનું મોલર દળ કેટલું હશે? (પેકિંગ કાર્યક્ષમતા $= 68 \%$)
A
$63 \ g \ mol^{-1}$
B
$93 \ g \ mol^{-1}$
C
$29 \ g \ mol^{-1}$
D
$39 \ g \ mol^{-1}$
Solution
(B) $68 \%$ પેકિંગ કાર્યક્ષમતા એ $BCC$ એકમ કોષ સૂચવે છે.
$BCC$ એકમ કોષ માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $Z = 2$ છે.
ધારની લંબાઈ $a = 3.3 \ \mathring{A} = 3.3 \times 10^{-8} \ cm$.
ઘનતાનું સૂત્ર $d = \frac{Z \cdot M}{N_A \cdot a^3}$ છે,જ્યાં $N_A = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
મોલર દળ $M$ માટે સૂત્ર: $M = \frac{d \cdot N_A \cdot a^3}{Z}$.
કિંમતો મૂકતા: $M = \frac{8.57 \times 6.022 \times 10^{23} \times (3.3 \times 10^{-8})^3}{2}$.
ગણતરી કરતા $M \approx 93 \ g \ mol^{-1}$ મળે છે.
$BCC$ એકમ કોષ માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $Z = 2$ છે.
ધારની લંબાઈ $a = 3.3 \ \mathring{A} = 3.3 \times 10^{-8} \ cm$.
ઘનતાનું સૂત્ર $d = \frac{Z \cdot M}{N_A \cdot a^3}$ છે,જ્યાં $N_A = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
મોલર દળ $M$ માટે સૂત્ર: $M = \frac{d \cdot N_A \cdot a^3}{Z}$.
કિંમતો મૂકતા: $M = \frac{8.57 \times 6.022 \times 10^{23} \times (3.3 \times 10^{-8})^3}{2}$.
ગણતરી કરતા $M \approx 93 \ g \ mol^{-1}$ મળે છે.
0 likesView Solution
265
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2021
જો નાયોબિયમ $bcc$ બંધારણ ધરાવતું હોય અને તેની ઘનતા $9 \ g \ cm^{-3}$ તથા એકમ કોષનું કદ $2.7 \times 10^{-23} \ cm^3$ હોય,તો $2.43 \ g$ માં નાયોબિયમના કેટલા પરમાણુઓ હાજર હશે?
A
$3.01 \times 10^{23}$
B
$4.1 \times 10^{22}$
C
$5.0 \times 10^{22}$
D
$2.0 \times 10^{22}$
Solution
(D) એકમ કોષની ઘનતા $(d)$ નું સૂત્ર: $d = \frac{Z \times \text{એક પરમાણુનું દળ}}{V}$ છે.
$bcc$ બંધારણ માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $Z = 2$ છે.
આપેલ છે: $d = 9 \ g \ cm^{-3}$,$V = 2.7 \times 10^{-23} \ cm^3$,અને કુલ દળ $= 2.43 \ g$.
ધારો કે $N$ એ કુલ પરમાણુઓની સંખ્યા છે.
એક પરમાણુનું દળ $= \frac{2.43}{N}$ થાય.
સૂત્રમાં કિંમતો મૂકતા: $9 = \frac{2 \times (2.43 / N)}{2.7 \times 10^{-23}}$.
$N$ માટે સાદું રૂપ આપતા: $N = \frac{2 \times 2.43}{9 \times 2.7 \times 10^{-23}} = 2.0 \times 10^{22}$ પરમાણુઓ.
$bcc$ બંધારણ માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $Z = 2$ છે.
આપેલ છે: $d = 9 \ g \ cm^{-3}$,$V = 2.7 \times 10^{-23} \ cm^3$,અને કુલ દળ $= 2.43 \ g$.
ધારો કે $N$ એ કુલ પરમાણુઓની સંખ્યા છે.
એક પરમાણુનું દળ $= \frac{2.43}{N}$ થાય.
સૂત્રમાં કિંમતો મૂકતા: $9 = \frac{2 \times (2.43 / N)}{2.7 \times 10^{-23}}$.
$N$ માટે સાદું રૂપ આપતા: $N = \frac{2 \times 2.43}{9 \times 2.7 \times 10^{-23}} = 2.0 \times 10^{22}$ પરમાણુઓ.
0 likesView Solution
266
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2021
એવા એકમ કોષનો પ્રકાર ઓળખો કે જેમાં ઘનના આઠ ખૂણાઓ પરના કણો ઉપરાંત દરેક ફલકના કેન્દ્રમાં કણો આવેલા હોય?
A
ફલક કેન્દ્રિત ઘન એકમ કોષ
B
ષટ્કોણીય એકમ કોષ
C
સાદો ઘન એકમ કોષ
D
અંતઃ કેન્દ્રિત ઘન એકમ કોષ
Solution
(A) ફલક કેન્દ્રિત ઘન $(FCC)$ એકમ કોષમાં,કણો દરેક $8$ ખૂણા પર અને ઘનની દરેક $6$ ફલકના કેન્દ્રમાં હાજર હોય છે.
0 likesView Solution
267
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2021
$hcp$ બંધારણ ધરાવતા સંયોજનના $0.4 \ mol$ માં કેટલા ચતુષ્ફલકીય છિદ્રો (tetrahedral voids) હાજર હોય છે?
A
$4.8 \times 10^{23}$
B
$3.011 \times 10^{23}$
C
$1.2 \times 10^{23}$
D
$2.4 \times 10^{23}$
Solution
(A) $hcp$ બંધારણમાં,દરેક પરમાણુ દીઠ એક અષ્ટફલકીય છિદ્ર અને બે ચતુષ્ફલકીય છિદ્રો હોય છે.
પરમાણુઓની સંખ્યા $= 0.4 \ mol \times N_A = 0.4 \times 6.022 \times 10^{23} \text{ પરમાણુઓ}$.
ચતુષ્ફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા $= 2 \times \text{પરમાણુઓની સંખ્યા}$.
ચતુષ્ફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા $= 2 \times 0.4 \times 6.022 \times 10^{23} = 4.8176 \times 10^{23} \approx 4.8 \times 10^{23}$.
પરમાણુઓની સંખ્યા $= 0.4 \ mol \times N_A = 0.4 \times 6.022 \times 10^{23} \text{ પરમાણુઓ}$.
ચતુષ્ફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા $= 2 \times \text{પરમાણુઓની સંખ્યા}$.
ચતુષ્ફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા $= 2 \times 0.4 \times 6.022 \times 10^{23} = 4.8176 \times 10^{23} \approx 4.8 \times 10^{23}$.
0 likesView Solution
268
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
એક સંયોજનના $FCC$ એકમ કોષમાં ખૂણાઓ પર $A$ ના આયનો અને દરેક ફલકના કેન્દ્રમાં $B$ ના આયનો આવેલા છે. તો આ સંયોજનનું અણુસૂત્ર શું હશે?
A
$AB_2$
B
$A_2B$
C
$AB_3$
D
$AB$
Solution
(C) $FCC$ એકમ કોષમાં,ખૂણાઓ પરના પરમાણુઓની સંખ્યા $8 \times \frac{1}{8} = 1$ છે.
$A$ ના આયનો ખૂણાઓ પર હોવાથી,એકમ કોષ દીઠ $A$ પરમાણુઓની સંખ્યા $1$ છે.
$FCC$ એકમ કોષમાં,ફલકના કેન્દ્ર પરના પરમાણુઓની સંખ્યા $6 \times \frac{1}{2} = 3$ છે.
$B$ ના આયનો ફલકના કેન્દ્ર પર હોવાથી,એકમ કોષ દીઠ $B$ પરમાણુઓની સંખ્યા $3$ છે.
તેથી,$A:B$ નો ગુણોત્તર $1:3$ છે.
આમ,સંયોજનનું અણુસૂત્ર $AB_3$ છે.
$A$ ના આયનો ખૂણાઓ પર હોવાથી,એકમ કોષ દીઠ $A$ પરમાણુઓની સંખ્યા $1$ છે.
$FCC$ એકમ કોષમાં,ફલકના કેન્દ્ર પરના પરમાણુઓની સંખ્યા $6 \times \frac{1}{2} = 3$ છે.
$B$ ના આયનો ફલકના કેન્દ્ર પર હોવાથી,એકમ કોષ દીઠ $B$ પરમાણુઓની સંખ્યા $3$ છે.
તેથી,$A:B$ નો ગુણોત્તર $1:3$ છે.
આમ,સંયોજનનું અણુસૂત્ર $AB_3$ છે.
0 likesView Solution
269
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જો '$a$' એ એકમ કોષની ધારની લંબાઈ હોય,તો $BCC$ રચનામાં કણો દ્વારા રોકાયેલું કદ કેટલું છે?
A
$\frac{\sqrt{3} \pi a^3}{8}$
B
$\frac{\pi a^3}{3 \sqrt{2}}$
C
$\frac{\pi a^3}{12 \sqrt{2}}$
D
$\frac{\sqrt{3} \pi a^3}{16}$
Solution
(A) $BCC$ એકમ કોષમાં કણોની સંખ્યા $(Z) = 2$ છે.
ધારની લંબાઈ '$a$' અને ત્રિજ્યા '$r$' વચ્ચેનો સંબંધ $\sqrt{3} a = 4 r$ છે,તેથી $r = \frac{\sqrt{3} a}{4}$.
કણો દ્વારા રોકાયેલું કદ $= Z \times \text{એક ગોળાનું કદ}$.
$\text{કદ} = 2 \times \frac{4}{3} \pi r^3$.
$r$ ની કિંમત મૂકતા: $\text{કદ} = 2 \times \frac{4}{3} \pi (\frac{\sqrt{3} a}{4})^3$.
$\text{કદ} = \frac{8}{3} \pi \times \frac{3 \sqrt{3} a^3}{64}$.
$\text{કદ} = \frac{\sqrt{3} \pi a^3}{8}$.
ધારની લંબાઈ '$a$' અને ત્રિજ્યા '$r$' વચ્ચેનો સંબંધ $\sqrt{3} a = 4 r$ છે,તેથી $r = \frac{\sqrt{3} a}{4}$.
કણો દ્વારા રોકાયેલું કદ $= Z \times \text{એક ગોળાનું કદ}$.
$\text{કદ} = 2 \times \frac{4}{3} \pi r^3$.
$r$ ની કિંમત મૂકતા: $\text{કદ} = 2 \times \frac{4}{3} \pi (\frac{\sqrt{3} a}{4})^3$.
$\text{કદ} = \frac{8}{3} \pi \times \frac{3 \sqrt{3} a^3}{64}$.
$\text{કદ} = \frac{\sqrt{3} \pi a^3}{8}$.
0 likesView Solution
270
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
એક ધાતુ $BCC$ બંધારણ ધરાવે છે,જેનો એકમ કોષની ધારની લંબાઈ $400 \ pm$ છે। ધાતુની ઘનતા $4 \ g \ cm^{-3}$ છે। તો ધાતુનું મોલર દળ કેટલું હશે?
A
$40 \ g \ mol^{-1}$
B
$27 \ g \ mol^{-1}$
C
$92 \ g \ mol^{-1}$
D
$77 \ g \ mol^{-1}$
Solution
(D) ઘનતાનું સૂત્ર $d = \frac{Z \cdot M}{N_A \cdot a^3}$ છે。
આપેલ છે:
$Z = 2$ ($\text{BCC}$ $\text{બંધારણ માટે}$)
$a = 400 \ pm = 400 \times 10^{-10} \ cm = 4 \times 10^{-8} \ cm$
$d = 4 \ g \ cm^{-3}$
$N_A = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$
મોલર દળ $M$ માટે સૂત્ર:
$M = \frac{d \cdot N_A \cdot a^3}{Z}$
કિંમતો મૂકતા:
$M = \frac{4 \cdot 6.022 \times 10^{23} \cdot (4 \times 10^{-8})^3}{2}$
$M = \frac{4 \cdot 6.022 \times 10^{23} \cdot 64 \times 10^{-24}}{2}$
$M = 2 \cdot 6.022 \cdot 64 \cdot 10^{-1}$
$M = 77.08 \ g \ mol^{-1} \approx 77 \ g \ mol^{-1}$.
આપેલ છે:
$Z = 2$ ($\text{BCC}$ $\text{બંધારણ માટે}$)
$a = 400 \ pm = 400 \times 10^{-10} \ cm = 4 \times 10^{-8} \ cm$
$d = 4 \ g \ cm^{-3}$
$N_A = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$
મોલર દળ $M$ માટે સૂત્ર:
$M = \frac{d \cdot N_A \cdot a^3}{Z}$
કિંમતો મૂકતા:
$M = \frac{4 \cdot 6.022 \times 10^{23} \cdot (4 \times 10^{-8})^3}{2}$
$M = \frac{4 \cdot 6.022 \times 10^{23} \cdot 64 \times 10^{-24}}{2}$
$M = 2 \cdot 6.022 \cdot 64 \cdot 10^{-1}$
$M = 77.08 \ g \ mol^{-1} \approx 77 \ g \ mol^{-1}$.
0 likesView Solution
271
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2021
$BCC$ બંધારણ ધરાવતા એક તત્વની ધારની લંબાઈ $500 \ pm$ છે. જો તેની ઘનતા $4 \ g \ cm^{-3}$ હોય, તો તે તત્વનું પરમાણ્વીય દળ શોધો.
A
$150 \ g \ mol^{-1}$
B
$100 \ g \ mol^{-1}$
C
$125 \ g \ mol^{-1}$
D
$250 \ g \ mol^{-1}$
Solution
(A) આપેલ છે: ધારની લંબાઈ $a = 500 \ pm = 500 \times 10^{-10} \ cm = 5 \times 10^{-8} \ cm$.
ઘનતા $d = 4 \ g \ cm^{-3}$.
$BCC$ બંધારણ માટે, એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $Z = 2$.
ઘનતા માટેનું સૂત્ર $d = \frac{Z \times M}{N_A \times a^3}$ છે.
મોલર દળ $M$ માટે સૂત્રને ગોઠવતા: $M = \frac{d \times N_A \times a^3}{Z}$.
કિંમતો મૂકતા: $M = \frac{4 \times 6.022 \times 10^{23} \times (5 \times 10^{-8})^3}{2}$.
$M = \frac{4 \times 6.022 \times 10^{23} \times 125 \times 10^{-24}}{2}$.
$M = 2 \times 6.022 \times 125 \times 10^{-1} = 150.55 \ g \ mol^{-1} \approx 150 \ g \ mol^{-1}$.
ઘનતા $d = 4 \ g \ cm^{-3}$.
$BCC$ બંધારણ માટે, એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $Z = 2$.
ઘનતા માટેનું સૂત્ર $d = \frac{Z \times M}{N_A \times a^3}$ છે.
મોલર દળ $M$ માટે સૂત્રને ગોઠવતા: $M = \frac{d \times N_A \times a^3}{Z}$.
કિંમતો મૂકતા: $M = \frac{4 \times 6.022 \times 10^{23} \times (5 \times 10^{-8})^3}{2}$.
$M = \frac{4 \times 6.022 \times 10^{23} \times 125 \times 10^{-24}}{2}$.
$M = 2 \times 6.022 \times 125 \times 10^{-1} = 150.55 \ g \ mol^{-1} \approx 150 \ g \ mol^{-1}$.
0 likesView Solution
272
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$BCC$ રચનામાં એકમ કોષ દીઠ કેટલા કણો હાજર હોય છે?
A
$1$
B
$4$
C
$3$
D
$2$
Solution
(D) $BCC$ રચનામાં પરમાણુઓ દરેક ખૂણા પર અને એકમ કોષના અંતઃકેન્દ્ર પર હાજર હોય છે.
$Z = 8 \times \frac{1}{8} + 1 \times 1$
$= 1 + 1 = 2$
તેથી,$BCC$ રચનામાં એકમ કોષ દીઠ $2$ કણો હોય છે.
$Z = 8 \times \frac{1}{8} + 1 \times 1$
$= 1 + 1 = 2$
તેથી,$BCC$ રચનામાં એકમ કોષ દીઠ $2$ કણો હોય છે.
0 likesView Solution
273
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જો પોલોનિયમ $336 \ pm$ ની એકમ કોષની ધારની લંબાઈ સાથે સાદા ઘન બંધારણમાં સ્ફટિકીકરણ પામે, તો તેની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા કેટલી હશે ($pm$ માં)?
A
$84$
B
$168$
C
$234$
D
$336$
Solution
(B) સાદા ઘન બંધારણ માટે, ધારની લંબાઈ $(a)$ અને પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા $(r)$ વચ્ચેનો સંબંધ $a = 2r$ છે।
આપેલ છે કે ધારની લંબાઈ $a = 336 \ pm$.
સૂત્રમાં કિંમત મૂકતા: $336 \ pm = 2r$.
તેથી, $r = \frac{336 \ pm}{2} = 168 \ pm$.
આપેલ છે કે ધારની લંબાઈ $a = 336 \ pm$.
સૂત્રમાં કિંમત મૂકતા: $336 \ pm = 2r$.
તેથી, $r = \frac{336 \ pm}{2} = 168 \ pm$.
0 likesView Solution
274
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$BCC$ રચનાના એકમ કોષની ધારની લંબાઈ $352 \ pm$ છે। પરમાણુઓની ત્રિજ્યા કેટલી છે ($pm$ માં)?
A
$176.3$
B
$304.8$
C
$152.4$
D
$252.4$
Solution
(C) $BCC$ એકમ કોષ માટે, ધારની લંબાઈ $a$ અને પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા $r$ વચ્ચેનો સંબંધ $4r = \sqrt{3}a$ છે.
આપેલ છે કે $a = 352 \ pm$.
કિંમત મૂકતા: $r = \frac{\sqrt{3} \times 352}{4}$.
$r = \frac{1.732 \times 352}{4} = 152.4 \ pm$.
આપેલ છે કે $a = 352 \ pm$.
કિંમત મૂકતા: $r = \frac{\sqrt{3} \times 352}{4}$.
$r = \frac{1.732 \times 352}{4} = 152.4 \ pm$.
0 likesView Solution
275
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2021
એક તત્વ $BCC$ બંધારણ સાથે સ્ફટિકીકરણ પામે છે,જેની ઘનતા $8.55 \ g \ cm^{-3}$ છે. એકમ કોષની ધારની લંબાઈ કેટલી હશે? (તત્વનું પરમાણ્વીય દળ $= 93$)
A
$(3.61 \times 10^{-23})^{1/3} \ cm$
B
$(3.91 \times 10^{-20})^{1/3} \ cm$
C
$(3.01 \times 10^{-224})^{1/3} \ cm$
D
$(3.30 \times 10^{-20})^{1/3} \ cm$
Solution
(A) એકમ કોષ માટે ઘનતાનું સૂત્ર $d = \frac{Z \cdot M}{N_A \cdot a^3}$ છે.
$BCC$ બંધારણ માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $Z = 2$ છે.
આપેલ છે: $d = 8.55 \ g \ cm^{-3}$,$M = 93 \ g \ mol^{-1}$,$N_A \approx 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
$a^3$ માટે સૂત્ર ગોઠવતા: $a^3 = \frac{Z \cdot M}{d \cdot N_A}$.
કિંમતો મૂકતા: $a^3 = \frac{2 \times 93}{8.55 \times 6.022 \times 10^{23}} \approx 3.61 \times 10^{-23} \ cm^3$.
તેથી,ધારની લંબાઈ $a = (3.61 \times 10^{-23})^{1/3} \ cm$ થાય.
$BCC$ બંધારણ માટે,એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $Z = 2$ છે.
આપેલ છે: $d = 8.55 \ g \ cm^{-3}$,$M = 93 \ g \ mol^{-1}$,$N_A \approx 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
$a^3$ માટે સૂત્ર ગોઠવતા: $a^3 = \frac{Z \cdot M}{d \cdot N_A}$.
કિંમતો મૂકતા: $a^3 = \frac{2 \times 93}{8.55 \times 6.022 \times 10^{23}} \approx 3.61 \times 10^{-23} \ cm^3$.
તેથી,ધારની લંબાઈ $a = (3.61 \times 10^{-23})^{1/3} \ cm$ થાય.
0 likesView Solution
276
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2021
સિમ્પલ ક્યુબિક (simple cubic) સ્ફટિક માટે,ધારની લંબાઈ કેવી રીતે દર્શાવવામાં આવે છે?
A
$a=2r$
B
$a=\frac{r}{2}$
C
$a=\frac{r}{4}$
D
$a=\frac{r}{\sqrt{2}}$
Solution
(A) સિમ્પલ ક્યુબિક યુનિટ સેલમાં,પરમાણુઓ માત્ર ઘનના ખૂણાઓ પર જ હાજર હોય છે.
આ પરમાણુઓ ઘનની ધાર પર એકબીજાને સ્પર્શે છે.
ધારો કે યુનિટ સેલની ધારની લંબાઈ '$a$' છે અને પરમાણુની ત્રિજ્યા '$r$' છે.
જેহেতু પરમાણુઓ ધાર પર સ્પર્શે છે,તેથી ધારની લંબાઈ '$a$' એ બે સ્પર્શતા પરમાણુઓની ત્રિજ્યાના સરવાળા જેટલી હોય છે.
તેથી,$a = r + r = 2r$.
આ પરમાણુઓ ઘનની ધાર પર એકબીજાને સ્પર્શે છે.
ધારો કે યુનિટ સેલની ધારની લંબાઈ '$a$' છે અને પરમાણુની ત્રિજ્યા '$r$' છે.
જેহেতু પરમાણુઓ ધાર પર સ્પર્શે છે,તેથી ધારની લંબાઈ '$a$' એ બે સ્પર્શતા પરમાણુઓની ત્રિજ્યાના સરવાળા જેટલી હોય છે.
તેથી,$a = r + r = 2r$.
0 likesView Solution
277
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
ક્રોમિયમ ધાતુની ઘનતા $7 \ g \ cm^{-3}$ છે. જો એકમ કોષની ધારની લંબાઈ $300 \ pm$ હોય, તો એકમ કોષનો પ્રકાર ઓળખો। ($Cr$ નો પરમાણ્વીય દળ $= 52$)
A
બોડી સેન્ટર્ડ ક્યુબિક $(BCC)$
B
સિમ્પલ ક્યુબિક $(SC)$
C
હેક્સાગોનલ ક્લોઝ પેક $(HCP)$
D
ફેસ સેન્ટર્ડ ક્યુબિક $(FCC)$
Solution
(A) ઘનતાનું સૂત્ર $d = \frac{Z \cdot M}{N_{A} \cdot a^3}$ છે。
$Z$ શોધવા માટે: $Z = \frac{d \cdot N_{A} \cdot a^3}{M}$。
આપેલ છે: $d = 7 \ g \ cm^{-3}$, $a = 300 \ pm = 3 \times 10^{-8} \ cm$, $M = 52 \ g \ mol^{-1}$, અને $N_{A} = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$。
કિંમતો મૂકતા: $Z = \frac{7 \times 6.022 \times 10^{23} \times (3 \times 10^{-8})^3}{52} \approx 2$。
$Z = 2$ હોવાથી, એકમ કોષ બોડી સેન્ટર્ડ ક્યુબિક $(BCC)$ છે।
$Z$ શોધવા માટે: $Z = \frac{d \cdot N_{A} \cdot a^3}{M}$。
આપેલ છે: $d = 7 \ g \ cm^{-3}$, $a = 300 \ pm = 3 \times 10^{-8} \ cm$, $M = 52 \ g \ mol^{-1}$, અને $N_{A} = 6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$。
કિંમતો મૂકતા: $Z = \frac{7 \times 6.022 \times 10^{23} \times (3 \times 10^{-8})^3}{52} \approx 2$。
$Z = 2$ હોવાથી, એકમ કોષ બોડી સેન્ટર્ડ ક્યુબિક $(BCC)$ છે।
0 likesView Solution
278
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
એક તત્વ $BCC$ બંધારણ ધરાવે છે જેની એકમ કોષની ધારની લંબાઈ $600 \ pm$ છે. તો તે તત્વની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા કેટલી હશે?
A
$\sqrt{3} \times 150 \ pm$
B
$150 \ pm$
C
$300 \ pm$
D
$\frac{300}{\sqrt{2}} \ pm$
Solution
(A) $BCC$ (બોડી-સેન્ટર્ડ ક્યુબિક) બંધારણ માટે, એકમ કોષની ધારની લંબાઈ $(a)$ અને પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા $(r)$ વચ્ચેનો સંબંધ નીચે મુજબ છે: $\sqrt{3} a = 4 r$
અહીં ધારની લંબાઈ $a = 600 \ pm$ આપેલ છે.
સૂત્રમાં $a$ ની કિંમત મૂકતા: $r = \frac{\sqrt{3} a}{4} = \frac{\sqrt{3} \times 600}{4}$
ગણતરી કરતા: $r = \sqrt{3} \times 150 \ pm$.
અહીં ધારની લંબાઈ $a = 600 \ pm$ આપેલ છે.
સૂત્રમાં $a$ ની કિંમત મૂકતા: $r = \frac{\sqrt{3} a}{4} = \frac{\sqrt{3} \times 600}{4}$
ગણતરી કરતા: $r = \sqrt{3} \times 150 \ pm$.
0 likesView Solution
279
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2021
નીચેનામાંથી કયું તત્વ ફેરોમેગ્નેટિક (લોહચુંબકીય) છે?
A
$Ni$
B
$Cu$
C
$Sc$
D
$Zn$
Solution
(A) આયર્ન $(Fe)$,કોબાલ્ટ $(Co)$,નિકલ $(Ni)$,ગેડોલિનિયમ $(Gd)$ અને ક્રોમિયમ ડાયોક્સાઇડ $(CrO_2)$ જેવા પદાર્થો બાહ્ય ચુંબકીય ક્ષેત્ર દ્વારા ખૂબ જ પ્રબળ રીતે આકર્ષાય છે.
આવા પદાર્થોને ફેરોમેગ્નેટિક પદાર્થો કહેવામાં આવે છે.
આ પદાર્થોને કાયમી ચુંબક બનાવી શકાય છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Ni$ એ ફેરોમેગ્નેટિક તત્વ છે.
આવા પદાર્થોને ફેરોમેગ્નેટિક પદાર્થો કહેવામાં આવે છે.
આ પદાર્થોને કાયમી ચુંબક બનાવી શકાય છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Ni$ એ ફેરોમેગ્નેટિક તત્વ છે.
0 likesView Solution
280
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2021
નીચેનામાંથી ફેરોમેગ્નેટિક તત્વ ઓળખો.
A
આયર્ન (લોખંડ)
B
વેનેડિયમ
C
ક્રોમિયમ
D
મેંગેનીઝ
Solution
(A) આયર્ન $(Fe)$,કોબાલ્ટ $(Co)$,નિકલ $(Ni)$,ગેડોલિનિયમ $(Gd)$ અને $CrO_2$ જેવા પદાર્થો ચુંબકીય ક્ષેત્ર દ્વારા ખૂબ જ મજબૂત રીતે આકર્ષાય છે. આવા પદાર્થોને ફેરોમેગ્નેટિક પદાર્થો કહેવામાં આવે છે. મજબૂત આકર્ષણ ઉપરાંત,આ પદાર્થોને કાયમી ધોરણે ચુંબકીય બનાવી શકાય છે.
0 likesView Solution
281
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2021
પારા અને સોડિયમના એમાલગમમાંથી કેવા પ્રકારનું દ્રાવણ મળે છે?
A
પ્રવાહીનું ઘનમાં
B
ઘનનું વાયુમાં
C
ઘનનું ઘનમાં
D
ઘનનું પ્રવાહીમાં
Solution
(A) પારા અને સોડિયમના એમાલગમમાં,$Hg$ (પારો) એ દ્રાવ્ય છે અને $Na$ (સોડિયમ) એ દ્રાવક છે.
પારો પ્રવાહી હોવાથી અને સોડિયમ ઘન હોવાથી,આ પ્રવાહીનું ઘનમાં દ્રાવણ બનાવે છે.
તેથી,સાચો પ્રકાર પ્રવાહીનું ઘનમાં છે.
પારો પ્રવાહી હોવાથી અને સોડિયમ ઘન હોવાથી,આ પ્રવાહીનું ઘનમાં દ્રાવણ બનાવે છે.
તેથી,સાચો પ્રકાર પ્રવાહીનું ઘનમાં છે.
0 likesView Solution
282
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જો શુદ્ધ દ્રાવક અને દ્રાવણનું બાષ્પ દબાણ અનુક્રમે $240 \ mm Hg$ અને $216 \ mm Hg$ હોય,તો દ્રાવણમાં દ્રાવકનો મોલ અંશ કેટલો થાય?
A
$0.9$
B
$0.1$
C
$0.6$
D
$0.4$
Solution
(A) આપેલ છે: શુદ્ધ દ્રાવકનું બાષ્પ દબાણ,$P_1^0 = 240 \ mm Hg$.
દ્રાવણનું બાષ્પ દબાણ,$P_1 = 216 \ mm Hg$.
રાઉલ્ટના નિયમ મુજબ,બાષ્પ દબાણમાં સાપેક્ષ ઘટાડો એ દ્રાવ્યના મોલ અંશ $(x_2)$ જેટલો હોય છે:
$\frac{P_1^0 - P_1}{P_1^0} = x_2$
$\frac{240 - 216}{240} = x_2$
$x_2 = \frac{24}{240} = 0.1$
દ્રાવકનો મોલ અંશ $(x_1)$ $x_1 = 1 - x_2$ દ્વારા મળે છે.
$x_1 = 1 - 0.1 = 0.9$.
દ્રાવણનું બાષ્પ દબાણ,$P_1 = 216 \ mm Hg$.
રાઉલ્ટના નિયમ મુજબ,બાષ્પ દબાણમાં સાપેક્ષ ઘટાડો એ દ્રાવ્યના મોલ અંશ $(x_2)$ જેટલો હોય છે:
$\frac{P_1^0 - P_1}{P_1^0} = x_2$
$\frac{240 - 216}{240} = x_2$
$x_2 = \frac{24}{240} = 0.1$
દ્રાવકનો મોલ અંશ $(x_1)$ $x_1 = 1 - x_2$ દ્વારા મળે છે.
$x_1 = 1 - 0.1 = 0.9$.
0 likesView Solution
283
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2021
નીચેનામાંથી કયું દ્રાવણ રાઉલ્ટના નિયમથી ધન વિચલન દર્શાવે છે?
A
ઇથેનોલ + એસિટોન
B
ક્લોરોફોર્મ + એસિટોન
C
બેન્ઝીન + ટોલ્યુઈન
D
ફિનોલ + એનિલિન
Solution
(A) રાઉલ્ટના નિયમથી ધન વિચલનમાં,દ્રાવ્ય-દ્રાવક આંતરઆણ્વીય બળો દ્રાવ્ય-દ્રાવ્ય અને દ્રાવક-દ્રાવક આંતરક્રિયાઓ કરતા નબળા હોય છે.
$Ethanol + Acetone$ ધન વિચલન દર્શાવે છે કારણ કે શુદ્ધ ઇથેનોલમાં રહેલા હાઇડ્રોજન બંધ એસિટોનના ઉમેરાથી તૂટી જાય છે.
$Chloroform + Acetone$ ઋણ વિચલન દર્શાવે છે કારણ કે તેમની વચ્ચે મજબૂત હાઇડ્રોજન બંધ બને છે.
$Benzene + Toluene$ આદર્શ દ્રાવણ બનાવે છે.
$Phenol + Aniline$ ઋણ વિચલન દર્શાવે છે કારણ કે બંને ઘટકો વચ્ચે મજબૂત હાઇડ્રોજન બંધ બને છે.
$Ethanol + Acetone$ ધન વિચલન દર્શાવે છે કારણ કે શુદ્ધ ઇથેનોલમાં રહેલા હાઇડ્રોજન બંધ એસિટોનના ઉમેરાથી તૂટી જાય છે.
$Chloroform + Acetone$ ઋણ વિચલન દર્શાવે છે કારણ કે તેમની વચ્ચે મજબૂત હાઇડ્રોજન બંધ બને છે.
$Benzene + Toluene$ આદર્શ દ્રાવણ બનાવે છે.
$Phenol + Aniline$ ઋણ વિચલન દર્શાવે છે કારણ કે બંને ઘટકો વચ્ચે મજબૂત હાઇડ્રોજન બંધ બને છે.
0 likesView Solution
284
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$16.2 \ g$ પાણીમાં ઓગળેલા $0.1 \ mol$ અબાષ્પશીલ દ્રાવ્ય ધરાવતા દ્રાવણનું બાષ્પ દબાણ કેટલું હશે ($mm \ Hg$ માં)? $(P_1^{\circ} = 32 \ mm \ Hg)$
A
$21.6$
B
$28.8$
C
$15.7$
D
$18.1$
Solution
(B) અબાષ્પશીલ દ્રાવ્ય માટે રાઉલ્ટના નિયમ મુજબ: $\frac{P^{\circ} - P_s}{P^{\circ}} = X_{\text{solute}}$
અહીં,$P^{\circ} = 32 \ mm \ Hg$,$n_{\text{solute}} = 0.1 \ mol$.
દ્રાવક (પાણી) ના મોલની સંખ્યા $n_{\text{solvent}} = \frac{16.2 \ g}{18 \ g/mol} = 0.9 \ mol$ છે.
દ્રાવ્યનો મોલ અંશ $X_{\text{solute}} = \frac{n_{\text{solute}}}{n_{\text{solute}} + n_{\text{solvent}}} = \frac{0.1}{0.1 + 0.9} = \frac{0.1}{1.0} = 0.1$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{32 - P_s}{32} = 0.1$.
$32 - P_s = 32 \times 0.1 = 3.2$.
$P_s = 32 - 3.2 = 28.8 \ mm \ Hg$.
અહીં,$P^{\circ} = 32 \ mm \ Hg$,$n_{\text{solute}} = 0.1 \ mol$.
દ્રાવક (પાણી) ના મોલની સંખ્યા $n_{\text{solvent}} = \frac{16.2 \ g}{18 \ g/mol} = 0.9 \ mol$ છે.
દ્રાવ્યનો મોલ અંશ $X_{\text{solute}} = \frac{n_{\text{solute}}}{n_{\text{solute}} + n_{\text{solvent}}} = \frac{0.1}{0.1 + 0.9} = \frac{0.1}{1.0} = 0.1$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{32 - P_s}{32} = 0.1$.
$32 - P_s = 32 \times 0.1 = 3.2$.
$P_s = 32 - 3.2 = 28.8 \ mm \ Hg$.
0 likesView Solution
285
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$1.8 \times 10^{-2} \ kg \ H_2O$ માં ઓગળેલા $0.1 \ mol$ દ્રાવ્ય ધરાવતા દ્રાવણનું બાષ્પ દબાણ કેટલું હશે ($mm \ Hg$ માં)? $(P_1^0 = 24 \ mm \ Hg)$
A
$12.40$
B
$18.12$
C
$15.72$
D
$21.84$
Solution
(D) બાષ્પ દબાણમાં સાપેક્ષ ઘટાડાનું સૂત્ર: $\frac{P_1^0 - P_s}{P_1^0} = X_{\text{solute}} = \frac{n_{\text{solute}}}{n_{\text{solute}} + n_{\text{solvent}}}$
પાણીનું દળ $= 1.8 \times 10^{-2} \ kg = 18 \ g$.
પાણીના મોલ $(n_{\text{solvent}})$ $= \frac{18 \ g}{18 \ g/mol} = 1 \ mol$.
આપેલ છે $n_{\text{solute}} = 0.1 \ mol$ અને $P_1^0 = 24 \ mm \ Hg$.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{24 - P_s}{24} = \frac{0.1}{0.1 + 1} = \frac{0.1}{1.1} = \frac{1}{11}$.
$24 - P_s = \frac{24}{11} \approx 2.18 \ mm \ Hg$.
$P_s = 24 - 2.18 = 21.82 \ mm \ Hg \approx 21.84 \ mm \ Hg$.
પાણીનું દળ $= 1.8 \times 10^{-2} \ kg = 18 \ g$.
પાણીના મોલ $(n_{\text{solvent}})$ $= \frac{18 \ g}{18 \ g/mol} = 1 \ mol$.
આપેલ છે $n_{\text{solute}} = 0.1 \ mol$ અને $P_1^0 = 24 \ mm \ Hg$.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{24 - P_s}{24} = \frac{0.1}{0.1 + 1} = \frac{0.1}{1.1} = \frac{1}{11}$.
$24 - P_s = \frac{24}{11} \approx 2.18 \ mm \ Hg$.
$P_s = 24 - 2.18 = 21.82 \ mm \ Hg \approx 21.84 \ mm \ Hg$.
0 likesView Solution
286
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2021
નીચેનામાંથી કયું દ્રાવણ આદર્શ દ્રાવણ તરીકે લગભગ વર્તે છે?
A
બેન્ઝીન + ટોલ્યુઈન
B
ક્લોરોફોર્મ + એસિટોન
C
ફિનોલ + એનિલિન
D
ઈથેનોલ + એસિટોન
Solution
(A) આદર્શ દ્રાવણ એ છે જે સાંદ્રતાના સમગ્ર ગાળામાં રાઉલ્ટના નિયમનું પાલન કરે છે અને મિશ્રણ કરવા પર એન્થાલ્પી કે કદમાં કોઈ ફેરફાર દર્શાવતું નથી.
બેન્ઝીન અને ટોલ્યુઈન સમાન આણ્વિય બંધારણ અને આંતરઆણ્વિય આકર્ષણ બળો ધરાવે છે,તેથી તેમનું મિશ્રણ લગભગ આદર્શ દ્રાવણ તરીકે વર્તે છે.
ક્લોરોફોર્મ અને એસિટોન હાઇડ્રોજન બંધને કારણે ઋણ વિચલન દર્શાવે છે.
ફિનોલ અને એનિલિન મજબૂત હાઇડ્રોજન બંધને કારણે ઋણ વિચલન દર્શાવે છે.
ઈથેનોલ અને એસિટોન હાઇડ્રોજન બંધના ભંગાણને કારણે ધન વિચલન દર્શાવે છે.
બેન્ઝીન અને ટોલ્યુઈન સમાન આણ્વિય બંધારણ અને આંતરઆણ્વિય આકર્ષણ બળો ધરાવે છે,તેથી તેમનું મિશ્રણ લગભગ આદર્શ દ્રાવણ તરીકે વર્તે છે.
ક્લોરોફોર્મ અને એસિટોન હાઇડ્રોજન બંધને કારણે ઋણ વિચલન દર્શાવે છે.
ફિનોલ અને એનિલિન મજબૂત હાઇડ્રોજન બંધને કારણે ઋણ વિચલન દર્શાવે છે.
ઈથેનોલ અને એસિટોન હાઇડ્રોજન બંધના ભંગાણને કારણે ધન વિચલન દર્શાવે છે.
0 likesView Solution
287
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$1 \ mol$ અબાષ્પશીલ દ્રાવ્ય ધરાવતા $36 \ g$ પાણીમાં બનાવેલા દ્રાવણનું બાષ્પદબાણ કેટલું હશે ($mm \ Hg$ માં)? $(P_1^0 = 400 \ mm \ Hg)$
A
$334$
B
$267$
C
$240$
D
$284$
Solution
(B) અબાષ્પશીલ દ્રાવ્ય માટે રાઉલ્ટના નિયમ મુજબ: $\frac{P_1^0 - P_s}{P_1^0} = X_{\text{solute}} = \frac{n_{\text{solute}}}{n_{\text{solute}} + n_{\text{water}}}$.
પાણીના મોલની સંખ્યા $(n_{\text{water}})$ = $\frac{36 \ g}{18 \ g/mol} = 2 \ mol$.
આપેલ છે $n_{\text{solute}} = 1 \ mol$ અને $P_1^0 = 400 \ mm \ Hg$.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{400 - P_s}{400} = \frac{1}{1 + 2} = \frac{1}{3}$.
$400 - P_s = \frac{400}{3} = 133.33 \ mm \ Hg$.
$P_s = 400 - 133.33 = 266.67 \ mm \ Hg \approx 267 \ mm \ Hg$.
પાણીના મોલની સંખ્યા $(n_{\text{water}})$ = $\frac{36 \ g}{18 \ g/mol} = 2 \ mol$.
આપેલ છે $n_{\text{solute}} = 1 \ mol$ અને $P_1^0 = 400 \ mm \ Hg$.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{400 - P_s}{400} = \frac{1}{1 + 2} = \frac{1}{3}$.
$400 - P_s = \frac{400}{3} = 133.33 \ mm \ Hg$.
$P_s = 400 - 133.33 = 266.67 \ mm \ Hg \approx 267 \ mm \ Hg$.
0 likesView Solution
288
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$298 \ K$ તાપમાને $CH_3Br$ માટે હેન્રીના નિયમનો અચળાંક $0.16 \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}$ છે. $0.08 \ mol \ L^{-1}$ દ્રાવ્યતા મેળવવા માટે કેટલા દબાણની જરૂર પડશે ($bar$ માં)?
A
$0.24$
B
$1.6$
C
$0.5$
D
$4.0$
Solution
(C) હેન્રીના નિયમ મુજબ,વાયુની દ્રાવ્યતાનું સૂત્ર: $\text{Solubility} = K_H \times P_{gas}$ છે.
આપેલ છે કે,$K_H = 0.16 \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}$ અને $\text{Solubility} = 0.08 \ mol \ L^{-1}$.
દબાણ શોધવા માટે સૂત્રને ફરીથી ગોઠવતા: $P_{gas} = \frac{\text{Solubility}}{K_H}$.
કિંમતો મૂકતા: $P_{gas} = \frac{0.08 \ mol \ L^{-1}}{0.16 \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}} = 0.5 \ bar$.
આપેલ છે કે,$K_H = 0.16 \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}$ અને $\text{Solubility} = 0.08 \ mol \ L^{-1}$.
દબાણ શોધવા માટે સૂત્રને ફરીથી ગોઠવતા: $P_{gas} = \frac{\text{Solubility}}{K_H}$.
કિંમતો મૂકતા: $P_{gas} = \frac{0.08 \ mol \ L^{-1}}{0.16 \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}} = 0.5 \ bar$.
0 likesView Solution
289
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જો $298 \ K$ તાપમાને અને $1 \ bar$ દબાણે પાણીમાં વાયુની દ્રાવ્યતા $7 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1}$ હોય,તો હેન્રીના નિયમનો અચળાંક શું હશે?
A
$2.0 \times 10^{-5} \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}$
B
$7.0 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}$
C
$3.5 \times 10^{-3} \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}$
D
$3.1 \times 10^{-5} \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}$
Solution
(B) હેન્રીના નિયમ મુજબ,વાયુની દ્રાવ્યતા $(S)$ એ વાયુના આંશિક દબાણ $(p)$ ના સમપ્રમાણમાં હોય છે: $S = K_H \times p$.
આપેલ છે:
દ્રાવ્યતા $(S)$ = $7 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1}$
દબાણ $(p)$ = $1 \ bar$
સૂત્રમાં કિંમતો મૂકતા:
$7 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1} = K_H \times 1 \ bar$
તેથી,$K_H = \frac{7 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1}}{1 \ bar} = 7 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}$.
આપેલ છે:
દ્રાવ્યતા $(S)$ = $7 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1}$
દબાણ $(p)$ = $1 \ bar$
સૂત્રમાં કિંમતો મૂકતા:
$7 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1} = K_H \times 1 \ bar$
તેથી,$K_H = \frac{7 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1}}{1 \ bar} = 7 \times 10^{-4} \ mol \ L^{-1} \ bar^{-1}$.
0 likesView Solution
290
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
હેન્રીના નિયમના સંદર્ભમાં નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું નથી?
A
સમાન તાપમાને અલગ-અલગ વાયુઓ માટે $K_H$ (હેન્રીના નિયમનો અચળાંક) ના મૂલ્યો અલગ-અલગ હોય છે.
B
બાષ્પ કલામાં વાયુનું આંશિક દબાણ એ દ્રાવણમાં વાયુના મોલ અંશના સમપ્રમાણમાં હોય છે.
C
આપેલા દબાણે $K_H$ નું મૂલ્ય જેટલું વધારે,તેટલી પ્રવાહીમાં વાયુની દ્રાવ્યતા વધારે.
D
$K_H$ નું મૂલ્ય તાપમાન વધવાની સાથે વધે છે અને $K_H$ એ વાયુના સ્વભાવનું વિધેય છે.
Solution
(C) હેન્રીના નિયમ મુજબ,$p = K_H \times x$,જ્યાં $p$ એ વાયુનું આંશિક દબાણ છે,$K_H$ એ હેન્રીના નિયમનો અચળાંક છે,અને $x$ એ દ્રાવણમાં વાયુના મોલ અંશ છે.
$1$. $K_H$ વાયુના સ્વભાવ પર આધાર રાખે છે અને તાપમાન વધવાની સાથે વધે છે.
$2$. સંબંધ $p = K_H \times x$ પરથી,આપણે $x = p / K_H$ લખી શકીએ છીએ. આ દર્શાવે છે કે આપેલા દબાણ $p$ માટે,દ્રાવ્યતા $(x)$ એ $K_H$ ના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે.
$3$. તેથી,$K_H$ નું ઊંચું મૂલ્ય પ્રવાહીમાં વાયુની ઓછી દ્રાવ્યતા સૂચવે છે.
$4$. આમ,વિધાન 'આપેલા દબાણે $K_H$ નું મૂલ્ય જેટલું વધારે,તેટલી પ્રવાહીમાં વાયુની દ્રાવ્યતા વધારે' એ ખોટું વિધાન છે.
$1$. $K_H$ વાયુના સ્વભાવ પર આધાર રાખે છે અને તાપમાન વધવાની સાથે વધે છે.
$2$. સંબંધ $p = K_H \times x$ પરથી,આપણે $x = p / K_H$ લખી શકીએ છીએ. આ દર્શાવે છે કે આપેલા દબાણ $p$ માટે,દ્રાવ્યતા $(x)$ એ $K_H$ ના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે.
$3$. તેથી,$K_H$ નું ઊંચું મૂલ્ય પ્રવાહીમાં વાયુની ઓછી દ્રાવ્યતા સૂચવે છે.
$4$. આમ,વિધાન 'આપેલા દબાણે $K_H$ નું મૂલ્ય જેટલું વધારે,તેટલી પ્રવાહીમાં વાયુની દ્રાવ્યતા વધારે' એ ખોટું વિધાન છે.
0 likesView Solution
291
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જો $100 \ g$ પાણીમાં $5 \ g$ ગ્લુકોઝ ઓગળતા ઠારબિંદુમાં અવનયન $2.15 \ K$ થતું હોય,તો પાણીનો ક્રાયોસ્કોપિક અચળાંક કેટલો હશે? (ગ્લુકોઝનું મોલર દળ $= 180 \ g \ mol^{-1}$)
A
$7.74 \ K \ kg \ mol^{-1}$
B
$0.52 \ K \ kg \ mol^{-1}$
C
$1.32 \ K \ kg \ mol^{-1}$
D
$3.86 \ K \ kg \ mol^{-1}$
Solution
(A) ઠારબિંદુમાં અવનયન માટેનું સૂત્ર $\Delta T_f = K_f \cdot m$ છે.
સૌ પ્રથમ,દ્રાવણની મોલાલિટી $(m)$ ગણો:
$m = \frac{\text{દ્રાવ્યના મોલ}}{\text{દ્રાવકનું દળ } (kg)} = \frac{5 \ g / 180 \ g \ mol^{-1}}{0.1 \ kg} = \frac{5}{18} \ mol \ kg^{-1} \approx 0.2778 \ mol \ kg^{-1}$.
આપેલ છે કે $\Delta T_f = 2.15 \ K$.
સૂત્રમાં કિંમતો મૂકતા: $2.15 = K_f \cdot (5/18)$.
$K_f = \frac{2.15 \times 18}{5} = 7.74 \ K \ kg \ mol^{-1}$.
સૌ પ્રથમ,દ્રાવણની મોલાલિટી $(m)$ ગણો:
$m = \frac{\text{દ્રાવ્યના મોલ}}{\text{દ્રાવકનું દળ } (kg)} = \frac{5 \ g / 180 \ g \ mol^{-1}}{0.1 \ kg} = \frac{5}{18} \ mol \ kg^{-1} \approx 0.2778 \ mol \ kg^{-1}$.
આપેલ છે કે $\Delta T_f = 2.15 \ K$.
સૂત્રમાં કિંમતો મૂકતા: $2.15 = K_f \cdot (5/18)$.
$K_f = \frac{2.15 \times 18}{5} = 7.74 \ K \ kg \ mol^{-1}$.
0 likesView Solution
292
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
પ્રવાહીના ઉત્કલનબિંદુ (boiling point) માટે નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?
A
જે તાપમાને પ્રવાહી કોઈપણ દબાણે ઉકળે છે
B
જે તાપમાને ઘન તેના પ્રવાહી સાથે સંતુલનમાં હોય છે
C
જે તાપમાને બાષ્પ દબાણ લાગુ પાડેલા દબાણ જેટલું થાય છે
D
જે તાપમાને લાગુ પાડેલું દબાણ પ્રવાહીના બાષ્પ દબાણ કરતા વધારે હોય છે
Solution
(C) પ્રવાહીનું ઉત્કલનબિંદુ એ તાપમાન છે કે જે તાપમાને તેનું બાષ્પ દબાણ લાગુ પાડેલા દબાણ અથવા બાહ્ય દબાણ જેટલું થાય છે.
0 likesView Solution
293
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
અર્ધપારગમ્ય પટલ દ્વારા અલગ કરવામાં આવે ત્યારે નીચેનામાંથી કયા દ્રાવણો કોઈ પણ દિશામાં વહેતા નથી? (મોલર દળ: ગ્લુકોઝ $= 180 \ g \ mol^{-1}$,યુરિયા $= 60 \ g \ mol^{-1}$)
A
$18 \ g$ યુરિયા $dm^{-3}$
B
$6 \ g$ યુરિયા $dm^{-3}$ અને $36 \ g$ ગ્લુકોઝ $dm^{-3}$
C
$6 \ g$ યુરિયા $dm^{-3}$ અને $24 \ g$ ગ્લુકોઝ $dm^{-3}$
D
$12 \ g$ યુરિયા $dm^{-3}$ અને $36 \ g$ ગ્લુકોઝ $dm^{-3}$
Solution
(D) બે દ્રાવણો વચ્ચે અર્ધપારગમ્ય પટલ દ્વારા કોઈ ચોખ્ખો પ્રવાહ ન હોય તે માટે,તેઓ આઈસોટોનિક હોવા જોઈએ,એટલે કે તેમની મોલર સાંદ્રતા સમાન હોવી જોઈએ.
$M_{urea} = \frac{12 \ g / 60 \ g \ mol^{-1}}{1 \ dm^3} = 0.2 \ M$
$M_{glucose} = \frac{36 \ g / 180 \ g \ mol^{-1}}{1 \ dm^3} = 0.2 \ M$
વિકલ્પ $D$ માં યુરિયા અને ગ્લુકોઝની મોલર સાંદ્રતા સમાન $(0.2 \ M)$ હોવાથી,અભિસરણ દબાણ સમાન $(\pi_1 = \pi_2)$ છે.
તેથી,આ બે દ્રાવણો વચ્ચે દ્રાવકનો કોઈ ચોખ્ખો પ્રવાહ થતો નથી.
$M_{urea} = \frac{12 \ g / 60 \ g \ mol^{-1}}{1 \ dm^3} = 0.2 \ M$
$M_{glucose} = \frac{36 \ g / 180 \ g \ mol^{-1}}{1 \ dm^3} = 0.2 \ M$
વિકલ્પ $D$ માં યુરિયા અને ગ્લુકોઝની મોલર સાંદ્રતા સમાન $(0.2 \ M)$ હોવાથી,અભિસરણ દબાણ સમાન $(\pi_1 = \pi_2)$ છે.
તેથી,આ બે દ્રાવણો વચ્ચે દ્રાવકનો કોઈ ચોખ્ખો પ્રવાહ થતો નથી.
0 likesView Solution
294
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
$100 \ g$ પાણીમાં $6 \ g$ દ્રાવ્યનું દ્રાવણ $100.52^{\circ} C$ તાપમાને ઉકળે છે. પાણીનો મોલલ ઉન્નયન અચળાંક $0.52 \ K \ kg \ mol^{-1}$ છે. દ્રાવ્યનું મોલર દળ શું છે?
A
$60 \ g \ mol^{-1}$
B
$120 \ g \ mol^{-1}$
C
$90 \ g \ mol^{-1}$
D
$180 \ g \ mol^{-1}$
Solution
(A) આપેલ છે: $W_2 = 6 \ g$ (દ્રાવ્યનું દળ),$W_1 = 100 \ g$ (દ્રાવકનું દળ),$K_b = 0.52 \ K \ kg \ mol^{-1}$,$T_b = 100.52^{\circ} C$.
ઉત્કલનબિંદુમાં ઉન્નયન $\Delta T_b = T_b - T_b^{\circ} = 100.52^{\circ} C - 100^{\circ} C = 0.52 \ K$.
દ્રાવ્યના મોલર દળ માટેનું સૂત્ર: $M_2 = \frac{1000 \cdot K_b \cdot W_2}{\Delta T_b \cdot W_1}$.
કિંમતો મૂકતા: $M_2 = \frac{1000 \times 0.52 \times 6}{0.52 \times 100}$.
$M_2 = \frac{1000 \times 6}{100} = 60 \ g \ mol^{-1}$.
ઉત્કલનબિંદુમાં ઉન્નયન $\Delta T_b = T_b - T_b^{\circ} = 100.52^{\circ} C - 100^{\circ} C = 0.52 \ K$.
દ્રાવ્યના મોલર દળ માટેનું સૂત્ર: $M_2 = \frac{1000 \cdot K_b \cdot W_2}{\Delta T_b \cdot W_1}$.
કિંમતો મૂકતા: $M_2 = \frac{1000 \times 0.52 \times 6}{0.52 \times 100}$.
$M_2 = \frac{1000 \times 6}{100} = 60 \ g \ mol^{-1}$.
0 likesView Solution
295
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જો પાણી માટે મોલલ ઉન્નયન અચળાંક $0.52 \ ^{\circ}C \ kg \ mol^{-1}$ હોય,તો ગ્લુકોઝના ડેસીમોલલ જલીય દ્રાવણનું ઉત્કલનબિંદુ શું હશે ($^{\circ}C$ માં)?
A
$101.52$
B
$99.95$
C
$99.48$
D
$100.052$
Solution
(D) ઉત્કલનબિંદુમાં ઉન્નયન માટેનું સૂત્ર $\Delta T_b = K_b \times m$ છે.
આપેલ છે કે દ્રાવણ ડેસીમોલલ છે,તેથી મોલાલિટી $m = 0.1 \ mol \ kg^{-1}$.
આપેલ $K_b = 0.52 \ ^{\circ}C \ kg \ mol^{-1}$.
ઉત્કલનબિંદુમાં ઉન્નયનની ગણતરી: $\Delta T_b = 0.52 \times 0.1 = 0.052 \ ^{\circ}C$.
શુદ્ધ પાણીનું ઉત્કલનબિંદુ $T_b^{\circ} = 100 \ ^{\circ}C$ છે.
દ્રાવણનું ઉત્કલનબિંદુ $T_b$ એ $T_b = T_b^{\circ} + \Delta T_b$ દ્વારા મળે છે.
$T_b = 100 \ ^{\circ}C + 0.052 \ ^{\circ}C = 100.052 \ ^{\circ}C$.
આપેલ છે કે દ્રાવણ ડેસીમોલલ છે,તેથી મોલાલિટી $m = 0.1 \ mol \ kg^{-1}$.
આપેલ $K_b = 0.52 \ ^{\circ}C \ kg \ mol^{-1}$.
ઉત્કલનબિંદુમાં ઉન્નયનની ગણતરી: $\Delta T_b = 0.52 \times 0.1 = 0.052 \ ^{\circ}C$.
શુદ્ધ પાણીનું ઉત્કલનબિંદુ $T_b^{\circ} = 100 \ ^{\circ}C$ છે.
દ્રાવણનું ઉત્કલનબિંદુ $T_b$ એ $T_b = T_b^{\circ} + \Delta T_b$ દ્વારા મળે છે.
$T_b = 100 \ ^{\circ}C + 0.052 \ ^{\circ}C = 100.052 \ ^{\circ}C$.
0 likesView Solution
296
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જો ગ્લુકોઝના $0.1 \ m$ જલીય દ્રાવણનું ઉત્કલનબિંદુ $100.16^{\circ} C$ હોય,તો સુક્રોઝના $0.5 \ m$ જલીય દ્રાવણનું ઉત્કલનબિંદુ શું હશે ($^{\circ} C$ માં)?
A
$100.32$
B
$100.80$
C
$100.16$
D
$100.62$
Solution
(B) ઉત્કલનબિંદુમાં ઉન્નયન $\Delta T_{b} = K_{b} \cdot m$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
ગ્લુકોઝના દ્રાવણ માટે: $T_{b} - T_{b}^{\circ} = K_{b} \cdot m$.
$100.16^{\circ} C - 100^{\circ} C = K_{b} \times 0.1 \ m$.
$0.16 = K_{b} \times 0.1$,તેથી $K_{b} = 1.6 \ ^{\circ} C \ kg \ mol^{-1}$.
હવે,સુક્રોઝના દ્રાવણ માટે: $\Delta T_{b} = K_{b} \times m = 1.6 \times 0.5 = 0.80^{\circ} C$.
સુક્રોઝના દ્રાવણનું ઉત્કલનબિંદુ $T_{b} = T_{b}^{\circ} + \Delta T_{b} = 100^{\circ} C + 0.80^{\circ} C = 100.80^{\circ} C$ છે.
ગ્લુકોઝના દ્રાવણ માટે: $T_{b} - T_{b}^{\circ} = K_{b} \cdot m$.
$100.16^{\circ} C - 100^{\circ} C = K_{b} \times 0.1 \ m$.
$0.16 = K_{b} \times 0.1$,તેથી $K_{b} = 1.6 \ ^{\circ} C \ kg \ mol^{-1}$.
હવે,સુક્રોઝના દ્રાવણ માટે: $\Delta T_{b} = K_{b} \times m = 1.6 \times 0.5 = 0.80^{\circ} C$.
સુક્રોઝના દ્રાવણનું ઉત્કલનબિંદુ $T_{b} = T_{b}^{\circ} + \Delta T_{b} = 100^{\circ} C + 0.80^{\circ} C = 100.80^{\circ} C$ છે.
0 likesView Solution
297
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જ્યારે $2 \ mol$ અબાષ્પશીલ દ્રાવ્યને $20 \ mol$ પાણીમાં ઓગાળવામાં આવે ત્યારે દ્રાવણનું બાષ્પ દબાણ શું હશે ($mm \ Hg$ માં)? $(P_1^{\circ} = 32 \ mm \ Hg)$
A
$29.1$
B
$12$
C
$6$
D
$9$
Solution
(A) અબાષ્પશીલ દ્રાવ્ય માટે રાઉલ્ટના નિયમ મુજબ,બાષ્પ દબાણમાં સાપેક્ષ ઘટાડો એ દ્રાવ્યના મોલ અંશ જેટલો હોય છે:
$\frac{P^{\circ} - P_s}{P^{\circ}} = X_{solute} = \frac{n_{solute}}{n_{solute} + n_{solvent}}$
આપેલ છે: $n_{solute} = 2 \ mol$,$n_{solvent} = 20 \ mol$,$P^{\circ} = 32 \ mm \ Hg$
કિંમતો મૂકતા:
$\frac{32 - P_s}{32} = \frac{2}{2 + 20} = \frac{2}{22} = \frac{1}{11}$
$32 - P_s = 32 \times \frac{1}{11} \approx 2.91 \ mm \ Hg$
$P_s = 32 - 2.91 = 29.09 \ mm \ Hg \approx 29.1 \ mm \ Hg$
$\frac{P^{\circ} - P_s}{P^{\circ}} = X_{solute} = \frac{n_{solute}}{n_{solute} + n_{solvent}}$
આપેલ છે: $n_{solute} = 2 \ mol$,$n_{solvent} = 20 \ mol$,$P^{\circ} = 32 \ mm \ Hg$
કિંમતો મૂકતા:
$\frac{32 - P_s}{32} = \frac{2}{2 + 20} = \frac{2}{22} = \frac{1}{11}$
$32 - P_s = 32 \times \frac{1}{11} \approx 2.91 \ mm \ Hg$
$P_s = 32 - 2.91 = 29.09 \ mm \ Hg \approx 29.1 \ mm \ Hg$
0 likesView Solution
298
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
જો $6 \ g$ દ્રાવ્યને $100 \ g$ પાણીમાં ઓગાળતા ઠારબિંદુમાં $0.93 \ K$ નો ઘટાડો થાય છે,તો દ્રાવ્યનું મોલર દળ કેટલું હશે? $(K_{f} = 1.86 \ K \ kg \ mol^{-1})$
A
$120 \ g \ mol^{-1}$
B
$60 \ g \ mol^{-1}$
C
$90 \ g \ mol^{-1}$
D
$180 \ g \ mol^{-1}$
Solution
(A) ઠારબિંદુ અવનયનનું સૂત્ર $\Delta T_{f} = K_{f} \cdot m$ છે,જ્યાં $m$ એ દ્રાવણની મોલાલિટી છે.
મોલાલિટી $m = \frac{\text{દ્રાવ્યના મોલ}}{\text{દ્રાવકનું દળ (kg માં)}} = \frac{6 / M}{100 / 1000} = \frac{6}{M} \times 10 = \frac{60}{M} \ mol \ kg^{-1}$.
આપેલ છે કે $\Delta T_{f} = 0.93 \ K$ અને $K_{f} = 1.86 \ K \ kg \ mol^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $0.93 = 1.86 \times \frac{60}{M}$.
$M = \frac{1.86 \times 60}{0.93} = 2 \times 60 = 120 \ g \ mol^{-1}$.
મોલાલિટી $m = \frac{\text{દ્રાવ્યના મોલ}}{\text{દ્રાવકનું દળ (kg માં)}} = \frac{6 / M}{100 / 1000} = \frac{6}{M} \times 10 = \frac{60}{M} \ mol \ kg^{-1}$.
આપેલ છે કે $\Delta T_{f} = 0.93 \ K$ અને $K_{f} = 1.86 \ K \ kg \ mol^{-1}$.
કિંમતો મૂકતા: $0.93 = 1.86 \times \frac{60}{M}$.
$M = \frac{1.86 \times 60}{0.93} = 2 \times 60 = 120 \ g \ mol^{-1}$.
0 likesView Solution
299
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
એક પ્રવાહી માટે મોલલ અવનયન અચળાંક $2.77^{\circ} C \ kg \ mol^{-1}$ છે. કેલ્વિન સ્કેલ પર તેનું મૂલ્ય કેટલું હશે?
A
$275.77 \ K \ kg \ mol^{-1}$
B
$271.77 \ K \ kg \ mol^{-1}$
C
$2.77 \ K \ kg \ mol^{-1}$
D
$27.7 \ K \ kg \ mol^{-1}$
Solution
(C) મોલલ અવનયન અચળાંક $(K_f)$ એ $1 \ molal$ દ્રાવણ માટે ઠારબિંદુમાં થતા ઘટાડા તરીકે વ્યાખ્યાયિત થાય છે.
$K_f = \frac{\Delta T_f}{m}$ હોવાથી,એકમમાં તાપમાનનો તફાવત સમાવિષ્ટ છે.
$1^{\circ} C$ નો તાપમાનનો તફાવત એ $1 \ K$ ના તાપમાનના તફાવતને સમાન છે.
તેથી,જ્યારે $K \ kg \ mol^{-1}$ માં દર્શાવવામાં આવે ત્યારે મોલલ અવનયન અચળાંકનું સંખ્યાત્મક મૂલ્ય સમાન રહે છે.
આમ,$2.77^{\circ} C \ kg \ mol^{-1} = 2.77 \ K \ kg \ mol^{-1}$.
$K_f = \frac{\Delta T_f}{m}$ હોવાથી,એકમમાં તાપમાનનો તફાવત સમાવિષ્ટ છે.
$1^{\circ} C$ નો તાપમાનનો તફાવત એ $1 \ K$ ના તાપમાનના તફાવતને સમાન છે.
તેથી,જ્યારે $K \ kg \ mol^{-1}$ માં દર્શાવવામાં આવે ત્યારે મોલલ અવનયન અચળાંકનું સંખ્યાત્મક મૂલ્ય સમાન રહે છે.
આમ,$2.77^{\circ} C \ kg \ mol^{-1} = 2.77 \ K \ kg \ mol^{-1}$.
0 likesView Solution
300
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2021
દ્રાવકમાં દ્રાવ્ય ઉમેરવાથી બાષ્પદબાણમાં $2.5 \ mm \ Hg$ નો ઘટાડો થાય છે. દ્રાવ્યનો મોલ અંશ કેટલો છે? (શુદ્ધ દ્રાવકનું બાષ્પદબાણ $250 \ mm \ Hg$ છે)
A
$0.88$
B
$0.01$
C
$0.1$
D
$0.99$
Solution
(B) રાઉલ્ટના નિયમ મુજબ,બાષ્પદબાણમાં થતો સાપેક્ષ ઘટાડો એ દ્રાવ્યના મોલ અંશ જેટલો હોય છે: $\frac{P^{\circ} - P_{S}}{P^{\circ}} = X_{\text{solute}}$
આપેલ છે:
બાષ્પદબાણમાં ઘટાડો,$P^{\circ} - P_{S} = 2.5 \ mm \ Hg$
શુદ્ધ દ્રાવકનું બાષ્પદબાણ,$P^{\circ} = 250 \ mm \ Hg$
કિંમતો મૂકતા:
$X_{\text{solute}} = \frac{2.5}{250}$
$X_{\text{solute}} = 0.01$
આપેલ છે:
બાષ્પદબાણમાં ઘટાડો,$P^{\circ} - P_{S} = 2.5 \ mm \ Hg$
શુદ્ધ દ્રાવકનું બાષ્પદબાણ,$P^{\circ} = 250 \ mm \ Hg$
કિંમતો મૂકતા:
$X_{\text{solute}} = \frac{2.5}{250}$
$X_{\text{solute}} = 0.01$
0 likesView Solution
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real MHT CET style covering Chemistry with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D Chemistry papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Run live MHT CET mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFrequently Asked Questions
How many Chemistry questions are in MHT CET 2021?
There are 563 Chemistry questions from the MHT CET 2021 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.
Are MHT CET 2021 Chemistry solutions available in Gujarati?
Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.
Can I practice MHT CET 2021 Chemistry as a timed test?
Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full MHT CET mock test covering Chemistry with time limits and instant score analysis.
Can teachers create Chemistry papers from MHT CET previous year questions?
Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix MHT CET Chemistry questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.
For Teachers & Institutes
Build a Custom Chemistry Paper
Pick MHT CET 2021 Chemistry questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.