GUJCET 2020 Physics Question Paper with Answer and Solution in Gujarati

28 QuestionsGujaratiWith Solutions

PhysicsQ128 of 28 questions

Page 1 of 1 · Gujarati

1
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
પ્લેટિનમ રેઝિસ્ટન્સ થર્મોમીટરના પ્લેટિનમ વાયરનો બરફના બિંદુ (ice point) પર અવરોધ $5 \Omega$ છે અને વરાળના બિંદુ (steam point) પર $5.23 \Omega$ છે. જ્યારે થર્મોમીટરને ગરમ બાથમાં મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે પ્લેટિનમ વાયરનો અવરોધ $5.795 \Omega$ થાય છે. બાથનું તાપમાન ગણો. ($^{\circ} C$ માં)
A
$245.65$
B
$365.65$
C
$345.65$
D
$354.56$

Solution

(C) આપેલ છે:
બરફના બિંદુ પર અવરોધ $(R_0)$ = $5 \Omega$,$\theta_0 = 0^{\circ} C$
વરાળના બિંદુ પર અવરોધ $(R_{100})$ = $5.23 \Omega$,$\theta_{100} = 100^{\circ} C$
ગરમ બાથમાં અવરોધ $(R_{\theta})$ = $5.795 \Omega$
પ્લેટિનમ રેઝિસ્ટન્સ થર્મોમીટર માટે તાપમાનનું સૂત્ર:
$\theta = \frac{R_{\theta} - R_0}{R_{100} - R_0} \times 100^{\circ} C$
કિંમતો મૂકતા:
$\theta = \frac{5.795 - 5}{5.23 - 5} \times 100^{\circ} C$
$\theta = \frac{0.795}{0.23} \times 100^{\circ} C$
$\theta = 3.4565 \times 100^{\circ} C$
$\theta = 345.65^{\circ} C$
તેથી,બાથનું તાપમાન $345.65^{\circ} C$ છે.
2
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
પોલરાઈઝેશન $P$ નું પારિમાણિક સૂત્ર . . . . . . છે.
A
$L^{-2} A^1 T^1$
B
$M^1 L^{-2} T^1 A^1$
C
$L^2 A^{-1} T^{-1}$
D
$L^{-2} A^{-1} T^{-1}$

Solution

(A) પોલરાઈઝેશન $P$ ને એકમ કદ દીઠ ડાયપોલ મોમેન્ટ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.
$P = \frac{p}{V}$
જ્યાં $p = q \times d$ (વીજભાર $\times$ અંતર) અને $V = L^3$ (કદ) છે,
તેથી,$P = \frac{q \times d}{L^3} = \frac{q}{L^2}$
વીજભાર $q$ નો એકમ $A \cdot T$ (એમ્પિયર-સેકન્ડ) છે અને ક્ષેત્રફળ $L^2$ નો એકમ $m^2$ છે.
તેથી,પોલરાઈઝેશનનો એકમ $A \cdot T \cdot m^{-2}$ થાય છે.
આમ,પારિમાણિક સૂત્ર $[A^1 T^1 L^{-2}]$ મળે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
3
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
વાસ્તવિક ટ્રાન્સફોર્મર માટે નીચેનામાંથી શું સાચું છે?
A
$P_{in} > P_{out}$
B
$P_{in} < P_{out}$
C
$P_{in} = P_{out}$
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(A) આદર્શ ટ્રાન્સફોર્મરમાં, ઇનપુટ પાવર $(P_{in})$ એ આઉટપુટ પાવર $(P_{out})$ ની બરાબર હોય છે, જેનો અર્થ છે કે તેમાં કોઈ ઉર્જાનો વ્યય થતો નથી.
જો કે, વાસ્તવિક ટ્રાન્સફોર્મરમાં કોપર લોસ (વાઇન્ડિંગનો અવરોધ), આયર્ન લોસ (હિસ્ટરિસીસ અને એડી કરંટ) અને ફ્લક્સ લીકેજ જેવા પરિબળોને કારણે ઉર્જાનો વ્યય થાય છે.
આ નુકસાનને કારણે, આઉટપુટ પાવર $(P_{out})$ હંમેશા ઇનપુટ પાવર $(P_{in})$ કરતા ઓછો હોય છે.
તેથી, સાચો સંબંધ $P_{in} > P_{out}$ છે.
4
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
$283 \ V$ નું મહત્તમ મૂલ્ય અને $50 \ Hz$ ની આવૃત્તિ ધરાવતો સાઇનસૉઇડલ વોલ્ટેજ $LCR$ શ્રેણી પરિપથને લાગુ પાડવામાં આવે છે,જ્યાં $R = 3 \ \Omega$,$L = 25.48 \ mH$ અને $C = 796 \ \mu F$ છે. અનુનાદની સ્થિતિમાં ઇમ્પિડન્સ કેટલો હશે ($Omega$ માં)?
A
$4$
B
$5$
C
$3$
D
$15$

Solution

(C) અનુનાદની સ્થિતિમાં,ઇન્ડક્ટિવ રિએક્ટન્સ $(X_L)$ એ કેપેસિટીવ રિએક્ટન્સ $(X_C)$ જેટલો હોય છે.
તેથી,કુલ રિએક્ટન્સ $X = X_L - X_C = 0$ થાય છે.
$LCR$ શ્રેણી પરિપથનો ઇમ્પિડન્સ $Z$ એ $Z = \sqrt{R^2 + (X_L - X_C)^2}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
અનુનાદની સ્થિતિ $X_L = X_C$ મૂકતા,આપણને $Z = \sqrt{R^2 + 0^2} = R$ મળે છે.
અહીં $R = 3 \ \Omega$ આપેલ હોવાથી,અનુનાદ સમયે ઇમ્પિડન્સ $Z = 3 \ \Omega$ થશે.
5
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
$100 \text{ W}$ રેટિંગ ધરાવતો એક બલ્બ $220 \text{ V}$ ના સપ્લાય સાથે જોડાયેલ છે. બલ્બનો અવરોધ . . . . . . છે.
A
$2.2 \times 10^{-3} \Omega$
B
$484 \Omega \text{ m}^{-1}$
C
$2.2 \Omega$
D
$484 \Omega$

Solution

(D) વિદ્યુત ઉપકરણનો પાવર $P$ એ સૂત્ર $P = \frac{V^2}{R}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $V$ એ વોલ્ટેજ છે અને $R$ એ અવરોધ છે.
અવરોધ શોધવા માટે સૂત્રને ફરીથી ગોઠવતા,આપણને $R = \frac{V^2}{P}$ મળે છે.
અહીં $V = 220 \text{ V}$ અને $P = 100 \text{ W}$ આપેલ છે.
કિંમતો મૂકતા: $R = \frac{(220)^2}{100} = \frac{48400}{100} = 484 \Omega$.
તેથી,બલ્બનો અવરોધ $484 \Omega$ છે.
6
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
કારની બેટરીનું emf $12 \ V$ છે. જો બેટરીનો આંતરિક અવરોધ $0.4 \ \Omega$ હોય,તો બેટરીમાંથી મેળવી શકાતી મહત્તમ પાવર . . . . . . $W$ છે.
A
શૂન્ય
B
$360$
C
$4.8$
D
$30$

Solution

(B) બેટરી દ્વારા બાહ્ય લોડને આપવામાં આવતો પાવર $P = I^2 R$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $I = \frac{\varepsilon}{R+r}$ છે.
મહત્તમ પાવર ટ્રાન્સફર માટે,બાહ્ય અવરોધ $R$ એ બેટરીના આંતરિક અવરોધ $r$ જેટલો હોવો જોઈએ $(R = r)$.
મહત્તમ પાવર માટેનું સૂત્ર $P_{max} = \frac{\varepsilon^2}{4r}$ છે.
આપેલ છે: $\varepsilon = 12 \ V$ અને $r = 0.4 \ \Omega$.
કિંમતો મૂકતા: $P_{max} = \frac{12^2}{4 \times 0.4} = \frac{144}{1.6} = 90 \ W$.
જોકે,પ્રશ્નમાં આપેલ વિકલ્પ $360 \ W$ એ $P = \frac{\varepsilon^2}{r} = \frac{144}{0.4} = 360 \ W$ ના આધારે છે,જે શોર્ટ સર્કિટની સ્થિતિ દર્શાવે છે. આપેલ વિકલ્પો મુજબ,$360 \ W$ એ સાચો જવાબ ગણવામાં આવે છે.
7
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
એક વિદ્યુત કોષ ($2 \ V$ emf અને $0.1 \ \Omega$ આંતરિક અવરોધ ધરાવતો) અને બીજો વિદ્યુત કોષ ($4 \ V$ emf અને $0.2 \ \Omega$ આંતરિક અવરોધ ધરાવતો) એકબીજા સાથે સમાંતર જોડેલા છે. તો સમતુલ્ય emf . . . . . . $V$ થશે.
A
$0.38$
B
$2.57$
C
$1.33$
D
$2.67$

Solution

(D) જ્યારે $\varepsilon_1$ અને $\varepsilon_2$ emf અને $r_1$ અને $r_2$ આંતરિક અવરોધ ધરાવતા બે કોષો સમાંતરમાં જોડાયેલા હોય,ત્યારે સમતુલ્ય emf $\varepsilon_{eq}$ માટેનું સૂત્ર નીચે મુજબ છે:
$\varepsilon_{eq} = \frac{\varepsilon_1 r_2 + \varepsilon_2 r_1}{r_1 + r_2}$
આપેલ કિંમતો:
$\varepsilon_1 = 2 \ V, r_1 = 0.1 \ \Omega$
$\varepsilon_2 = 4 \ V, r_2 = 0.2 \ \Omega$
આ કિંમતોને સૂત્રમાં મૂકતા:
$\varepsilon_{eq} = \frac{(2 \times 0.2) + (4 \times 0.1)}{0.1 + 0.2}$
$\varepsilon_{eq} = \frac{0.4 + 0.4}{0.3}$
$\varepsilon_{eq} = \frac{0.8}{0.3} \approx 2.67 \ V$
આમ,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
8
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
સીઝિયમની થ્રેશોલ્ડ આવૃત્તિ $5.16 \times 10^{14} \ Hz$ છે. તો તેનું વર્ક ફંક્શન (કાર્ય વિધેય) . . . . . . $eV$ છે.
A
$4.12$
B
$2.14$
C
$1.12$
D
$1.14$

Solution

(B) વર્ક ફંક્શન $\phi_{0}$ એ સૂત્ર $\phi_{0} = h \nu_{0}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $h$ એ પ્લાન્કનો અચળાંક $(6.626 \times 10^{-34} \ J \cdot s)$ છે અને $\nu_{0}$ એ થ્રેશોલ્ડ આવૃત્તિ છે.
ઉર્જાને જુલમાંથી ઇલેક્ટ્રોન-વોલ્ટ $(eV)$ માં રૂપાંતરિત કરવા માટે,આપણે તેને ઇલેક્ટ્રોનના વિદ્યુતભાર $(e = 1.6 \times 10^{-19} \ C)$ વડે ભાગીએ છીએ.
$\phi_{0} = \frac{h \nu_{0}}{e} = \frac{6.626 \times 10^{-34} \times 5.16 \times 10^{14}}{1.6 \times 10^{-19}} \ eV$.
$\phi_{0} \approx \frac{34.19 \times 10^{-20}}{1.6 \times 10^{-19}} \ eV$.
$\phi_{0} \approx 2.137 \ eV$.
બે દશાંશ સ્થળ સુધી રાઉન્ડ ઓફ કરતા,આપણને $\phi_{0} \approx 2.14 \ eV$ મળે છે.
9
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
એક સમાન રીતે વિદ્યુતભારિત અનંત સમતલની પૃષ્ઠ વિદ્યુતભાર ઘનતા $\sigma$ છે. તેની નજીક એક સાદું લોલક શિરોલંબ નીચેની તરફ લટકાવેલું છે. ધાતુના ગોળા (bob) પર $q_0$ વિદ્યુતભાર છે. જો દોરી શિરોલંબ દિશા સાથે $\theta$ ખૂણો બનાવતી હોય,તો . . . . . . .
A
$\sigma \propto \frac{q_0}{\tan \theta}$
B
$\sigma \propto \frac{\tan \theta}{q_0}$
C
$\sigma \propto \tan \theta$
D
$\sigma \propto \frac{\cot \theta}{q_0}$

Solution

(C) અનંત વિદ્યુતભારિત સમતલ દ્વારા ઉત્પન્ન થતા વિદ્યુતક્ષેત્ર $E$ ની અસર હેઠળ સંતુલનમાં રહેલા સાદા લોલક માટે,ગોળા પર લાગતા બળો તણાવ $T$,ગુરુત્વાકર્ષણ બળ $mg$ અને સ્થિત વિદ્યુત બળ $F_e = q_0 E$ છે.
બળોને સમક્ષિતિજ અને શિરોલંબ ઘટકોમાં વિભાજિત કરતા:
$T \sin \theta = q_0 E$
$T \cos \theta = mg$
બંને સમીકરણોનો ભાગાકાર કરતા:
$\tan \theta = \frac{q_0 E}{mg}$
એક સમાન રીતે વિદ્યુતભારિત અનંત સમતલને કારણે વિદ્યુતક્ષેત્ર નીચે મુજબ મળે છે:
$E = \frac{\sigma}{2 \varepsilon_0}$
આ કિંમતને $\tan \theta$ ના સમીકરણમાં મૂકતા:
$\tan \theta = \frac{q_0}{mg} \left( \frac{\sigma}{2 \varepsilon_0} \right)$
અહીં $q_0$,$m$,$g$ અને $\varepsilon_0$ અચળ હોવાથી:
$\tan \theta \propto \sigma$
અથવા,$\sigma \propto \tan \theta$.
Solution diagram
10
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
બે બિંદુવત વિદ્યુતભારો $+10^{-8} \text{ C}$ અને $-10^{-8} \text{ C}$ ને $0.1 \text{ m}$ અંતરે મૂકવામાં આવ્યા છે. આ બે વિદ્યુતભારોને જોડતી રેખાના મધ્યબિંદુએ કુલ વિદ્યુતક્ષેત્રનું મૂલ્ય શોધો.
A
$12.96 \times 10^4 \text{ NC}^{-1}$
B
$3.6 \times 10^4 \text{ NC}^{-1}$
C
શૂન્ય
D
$7.2 \times 10^4 \text{ NC}^{-1}$

Solution

(D) ધારો કે બે વિદ્યુતભારો $q_1 = +10^{-8} \text{ C}$ અને $q_2 = -10^{-8} \text{ C}$ છે. તેમની વચ્ચેનું અંતર $d = 0.1 \text{ m}$ છે.
વિદ્યુતભારોને જોડતી રેખાનું મધ્યબિંદુ દરેક વિદ્યુતભારથી $r = d/2 = 0.05 \text{ m}$ અંતરે છે.
બિંદુવત વિદ્યુતભારને કારણે વિદ્યુતક્ષેત્ર $E = \frac{kq}{r^2}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $k = 9 \times 10^9 \text{ Nm}^2\text{C}^{-2}$ છે.
મધ્યબિંદુએ,ધન વિદ્યુતભાર $q_1$ ને કારણે વિદ્યુતક્ષેત્ર તેનાથી દૂર (ઋણ વિદ્યુતભાર તરફ) જાય છે,અને ઋણ વિદ્યુતભાર $q_2$ ને કારણે વિદ્યુતક્ષેત્ર પણ તે તરફ જ નિર્દેશિત થાય છે.
બંને ક્ષેત્રો એક જ દિશામાં હોવાથી,કુલ વિદ્યુતક્ષેત્ર $E_{total} = E_1 + E_2$ થશે.
$E_1 = \frac{k |q_1|}{r^2} = \frac{9 \times 10^9 \times 10^{-8}}{(0.05)^2} = \frac{90}{0.0025} = 3.6 \times 10^4 \text{ NC}^{-1}$.
$E_2 = \frac{k |q_2|}{r^2} = \frac{9 \times 10^9 \times 10^{-8}}{(0.05)^2} = 3.6 \times 10^4 \text{ NC}^{-1}$.
$E_{total} = 3.6 \times 10^4 + 3.6 \times 10^4 = 7.2 \times 10^4 \text{ NC}^{-1}$.
Solution diagram
11
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
જો એક વિદ્યુતભાર $q$ ને ઘનના કોઈ એક શિરોબિંદુ પર મૂકવામાં આવે,તો ઘનની કોઈપણ એક સપાટીમાંથી પસાર થતું ફ્લક્સ . . . . . . છે.
A
$\frac{q}{\varepsilon_0}$
B
$\frac{q}{6 \varepsilon_0}$
C
$\frac{q}{24 \varepsilon_0}$
D
$\frac{q}{8 \varepsilon_0}$

Solution

(C) ગોસના નિયમ મુજબ,બંધ સપાટીમાંથી પસાર થતું કુલ ફ્લક્સ $\frac{q}{\varepsilon_0}$ છે.
ઘનના શિરોબિંદુ પર મૂકેલા વિદ્યુતભાર $q$ ને આવરી લેવા માટે,આપણે $8$ સમાન ઘનનો ઉપયોગ કરીને એક મોટો સમપ્રમાણ ઘન બનાવવો પડે જેથી વિદ્યુતભાર $q$ આ મોટા ઘનના કેન્દ્રમાં રહે.
મોટા ઘનમાંથી પસાર થતું કુલ ફ્લક્સ $\frac{q}{\varepsilon_0}$ છે.
વિદ્યુતભાર ખૂણા પર હોવાથી,મૂળ ઘનમાંથી પસાર થતું ફ્લક્સ કુલ ફ્લક્સના $\frac{1}{8}$ ભાગનું એટલે કે $\frac{q}{8 \varepsilon_0}$ થાય.
મૂળ ઘનની $6$ સપાટીઓમાંથી,$3$ સપાટીઓ તે શિરોબિંદુ પર મળે છે જ્યાં વિદ્યુતભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. વિદ્યુતક્ષેત્રની રેખાઓ આ $3$ સપાટીઓને સમાંતર હોવાથી,તેમાંથી પસાર થતું ફ્લક્સ $0$ થાય છે.
બાકીની $3$ સપાટીઓ ફ્લક્સને સમાન રીતે વહેંચે છે.
તેથી,આ $3$ સપાટીઓમાંથી કોઈપણ એક સપાટીમાંથી પસાર થતું ફ્લક્સ $\frac{1}{3} \times \frac{q}{8 \varepsilon_0} = \frac{q}{24 \varepsilon_0}$ થાય.
12
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
નીચેનામાંથી કયો ઇન્ડક્ટન્સનો એકમ નથી?
A
$Wb \cdot s \cdot A^{-1}$
B
$V \cdot s \cdot A^{-1}$
C
$H$
D
$Wb \cdot A^{-1}$

Solution

(A) ઇન્ડક્ટન્સ $L$ નું સૂત્ર $\phi = L \cdot I$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $\phi$ એ ચુંબકીય ફ્લક્સ છે અને $I$ એ પ્રવાહ છે.
આમ,$L = \frac{\phi}{I}$.
ચુંબકીય ફ્લક્સ $\phi$ નો એકમ વેબર $(Wb)$ છે અને પ્રવાહ $I$ નો એકમ એમ્પીયર $(A)$ છે.
તેથી,ઇન્ડક્ટન્સનો $SI$ એકમ $\frac{Wb}{A} = Wb \cdot A^{-1}$ છે,જેને હેનરી $(H)$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
ચુંબકીય ફ્લક્સનો એકમ $V \cdot s$ તરીકે પણ દર્શાવી શકાય છે,કારણ કે $V = \frac{d\phi}{dt}$.
આ કિંમત મૂકતા,$L = \frac{V \cdot s}{A} = V \cdot s \cdot A^{-1}$.
આપેલા વિકલ્પો સાથે સરખાવતા,$Wb \cdot A^{-1}$ $(D)$,$H$ $(C)$,અને $V \cdot s \cdot A^{-1}$ $(B)$ એ ઇન્ડક્ટન્સના માન્ય એકમો છે.
વિકલ્પ $A$ $(Wb \cdot s \cdot A^{-1})$ એ ઇન્ડક્ટન્સનો માન્ય એકમ નથી.
13
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
નીચે આપેલા લૂપ્સમાંથી કયા લૂપમાં પ્રેરિત પ્રવાહની દિશા $a \rightarrow c \rightarrow b$ છે?
A
Option A
B
Option B
C
Option C
D
Option D

Solution

(A) પ્રેરિત પ્રવાહની દિશા શોધવા માટે, આપણે લેન્ઝનો નિયમ અને ગતિકીય $EMF$ નો ખ્યાલ વાપરીએ છીએ.
$1$. પ્રેરિત પ્રવાહ એવી દિશામાં વહે છે કે જે ચુંબકીય ફ્લક્સમાં થતા ફેરફારનો વિરોધ કરે.
$2$. સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં ગતિ કરતા લૂપ માટે, ક્ષેત્રને લંબ ગતિ કરતા સળિયામાં ગતિકીય $EMF$ પ્રેરિત થાય છે. વિદ્યુતભાર વાહકો (ઇલેક્ટ્રોન) પર લાગતા બળની દિશા $\vec{F} = q(\vec{v} \times \vec{B})$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$3$. વિકલ્પ $A$ માં, ત્રિકોણાકાર લૂપ કાગળની અંદરની તરફના ચુંબકીય ક્ષેત્ર $(\otimes)$ માં જમણી તરફ ગતિ કરે છે. ઉભો ભાગ $ab$ ગતિશીલ સળિયા તરીકે વર્તે છે. ધન વિદ્યુતભારો પર લાગતા બળ માટે જમણા હાથના નિયમનો ઉપયોગ કરતા, $\vec{v}$ જમણી તરફ છે અને $\vec{B}$ અંદરની તરફ છે, તેથી $\vec{v} \times \vec{B}$ ઉપરની તરફ ($a$ તરફ) નિર્દેશ કરે છે. આમ, પ્રેરિત પ્રવાહ $b \rightarrow a$ અને ત્યારબાદ લૂપના બાકીના ભાગ $a \rightarrow c \rightarrow b$ માં વહે છે.
$4$. તેથી, પ્રેરિત પ્રવાહની દિશા $a \rightarrow c \rightarrow b$ છે.
Solution diagram
14
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
$1000$ આંટા અને $0.10 \ m^2$ ક્ષેત્રફળ ધરાવતું ગૂંચળું અડધા પરિભ્રમણ પ્રતિ સેકન્ડની ઝડપે ફરે છે અને તેને ગૂંચળાની ભ્રમણ અક્ષને લંબ $0.01 \ T$ ના સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં મૂકવામાં આવે છે. ગૂંચળામાં ઉત્પન્ન થતું મહત્તમ emf વોલ્ટેજ . . . . . . $V$ છે.
A
$0.314$
B
$5.0$
C
$3.14$
D
$0.5$

Solution

(C) આપેલ છે: આંટાની સંખ્યા $N = 1000$,ક્ષેત્રફળ $A = 0.10 \ m^2$,આવૃત્તિ $\nu = 0.5 \ Hz$,ચુંબકીય ક્ષેત્ર $B = 0.01 \ T$.
કોણીય વેગ $\omega = 2 \pi \nu$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$\omega = 2 \pi (0.5) = \pi \ rad/s$.
મહત્તમ પ્રેરિત emf $\varepsilon_{\max}$ નું સૂત્ર $\varepsilon_{\max} = N A B \omega$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $\varepsilon_{\max} = 1000 \times 0.10 \times 0.01 \times \pi$.
$\varepsilon_{\max} = 1 \times \pi = 3.14 \ V$.
15
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
અલ્ટ્રાવાયોલેટ (પારજાંબલી) કિરણો માટે તરંગલંબાઇનો વિસ્તાર . . . . . . છે.
A
$0.1 \ m$ થી $1 \ mm$
B
$700 \ nm$ થી $400 \ nm$
C
$1 \ mm$ થી $700 \ nm$
D
$400 \ nm$ થી $1.0 \ nm$

Solution

(D) વિદ્યુતચુંબકીય વર્ણપટને તરંગલંબાઇ અને આવૃત્તિના આધારે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
અલ્ટ્રાવાયોલેટ $(UV)$ વિકિરણ દ્રશ્ય પ્રકાશના વર્ણપટ અને એક્સ-રેની વચ્ચે આવેલું છે.
અલ્ટ્રાવાયોલેટ વિકિરણ માટે તરંગલંબાઇનો વિસ્તાર આશરે $400 \ nm$ થી $1.0 \ nm$ (અથવા $10^{-7} \ m$ થી $10^{-9} \ m$) છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
16
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
સ્થળાંતર પ્રવાહ (displacement current) નો સ્ત્રોત . . . . . . છે.
A
બદલાતું વિદ્યુત ક્ષેત્ર
B
સ્થિર વિદ્યુત ક્ષેત્ર
C
બદલાતું ચુંબકીય ક્ષેત્ર
D
સ્થિર ચુંબકીય ક્ષેત્ર

Solution

(A) સાચો જવાબ $A$ છે.
સ્થળાંતર પ્રવાહ $(i_{d})$ એ સમય સાથે બદલાતા વિદ્યુત ક્ષેત્રને કારણે ઉદ્ભવતો પ્રવાહ છે.
સ્થળાંતર પ્રવાહ માટેનું ગાણિતિક સૂત્ર નીચે મુજબ છે:
$i_{d} = \varepsilon_{0} \frac{d}{dt}(\phi_{E})$
જ્યાં $\phi_{E}$ એ વિદ્યુત ફ્લક્સ છે.
કેમ કે $\phi_{E} = E \cdot A$,અચળ ક્ષેત્રફળ $A$ માટે,આ સૂત્ર આ રીતે લખી શકાય:
$i_{d} = \varepsilon_{0} A \frac{dE}{dt}$
આમ,બદલાતું વિદ્યુત ક્ષેત્ર એ સ્થળાંતર પ્રવાહનો સ્ત્રોત છે.
17
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
એક $2 \mu F$ કેપેસિટરને $50 \ V$ ના સપ્લાય સાથે અને $3 \mu F$ કેપેસિટરને $100 \ V$ ના સપ્લાય સાથે જોડવામાં આવે છે. બેટરી દૂર કર્યા પછી,જો સમાન પ્રકારના વીજભાર ધરાવતી પ્લેટોને એકબીજા સાથે જોડવામાં આવે,તો નવો સ્થિતિમાનનો તફાવત . . . . . . $V$ થશે.
A
$75$
B
$333$
C
$200$
D
$80$

Solution

(D) સમાંતર જોડાણમાં રહેલા બે કેપેસિટરનું સામાન્ય સ્થિતિમાન $V$ નીચેના સૂત્ર દ્વારા આપવામાં આવે છે:
$V = \frac{Q_1 + Q_2}{C_1 + C_2}$
$Q = CV$ હોવાથી,આપણને મળે છે:
$V = \frac{C_1 V_1 + C_2 V_2}{C_1 + C_2}$
આપેલ છે:
$C_1 = 2 \mu F, V_1 = 50 \ V$
$C_2 = 3 \mu F, V_2 = 100 \ V$
કિંમતો મૂકતા:
$V = \frac{(2 \times 10^{-6} \times 50) + (3 \times 10^{-6} \times 100)}{2 \times 10^{-6} + 3 \times 10^{-6}}$
$V = \frac{(100 + 300) \times 10^{-6}}{5 \times 10^{-6}}$
$V = \frac{400}{5} = 80 \ V$
18
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
જો કોઈ પદાર્થ માટે સાપેક્ષ પરમિટિવિટી (relative permittivity) $80$ હોય,તો તેની વિદ્યુત સસેપ્ટિબિલિટી (electric susceptibility) . . . . . . છે.
A
$81 \times 10^{-10}$
B
$7 \times 10^{-10}$
C
$79$
D
$7 \times 10^{-9}$

Solution

(C) સાપેક્ષ પરમિટિવિટી ($K$ અથવા $\epsilon_r$) અને વિદ્યુત સસેપ્ટિબિલિટી $(\chi_e)$ વચ્ચેનો સંબંધ નીચે મુજબના સૂત્ર દ્વારા આપવામાં આવે છે: $K = 1 + \chi_e$.
અહીં આપેલ છે કે સાપેક્ષ પરમિટિવિટી $K = 80$ છે.
સૂત્રમાં કિંમત મૂકતા: $80 = 1 + \chi_e$.
તેથી,$\chi_e = 80 - 1 = 79$.
આમ,વિદ્યુત સસેપ્ટિબિલિટી $79$ છે.
19
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
સોલેનોઈડના કોરની સાપેક્ષ પરમીએબિલિટી $400$ છે. સોલેનોઈડના ગૂંચળા કોરથી અલગ કરેલા છે અને તેમાંથી $2 \ A$ નો પ્રવાહ વહે છે. જો આંટાની સંખ્યા પ્રતિ મીટર $1000$ હોય,તો સોલેનોઈડના કોરની અંદર ચુંબકીય તીવ્રતા . . . . . . $\frac{A}{m}$ છે.
A
$2 \times 10^{-3}$
B
$2 \times 10^3$
C
$2.5 \times 10^3$
D
$2.5 \times 10^{-3}$

Solution

(B) સોલેનોઈડની અંદર ચુંબકીય તીવ્રતા $H$ નું સૂત્ર $H = nI$ છે,જ્યાં $n$ એ એકમ લંબાઈ દીઠ આંટાની સંખ્યા છે અને $I$ એ સોલેનોઈડમાંથી વહેતો પ્રવાહ છે.
આપેલ છે:
પ્રતિ મીટર આંટાની સંખ્યા,$n = 1000 \ m^{-1}$.
પ્રવાહ,$I = 2 \ A$.
આ કિંમતોને સૂત્રમાં મૂકતા:
$H = 1000 \times 2 = 2000 \ \frac{A}{m}$.
આને વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિમાં $2 \times 10^3 \ \frac{A}{m}$ તરીકે લખી શકાય છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
20
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
ભારતમાં,દિલ્હી ખાતે મેગ્નેટિક ડેક્લિનેશન (મેગ્નેટિક વિચલન) . . . . . . છે.
A
$0^{\circ} 58^{\prime} W$
B
$0^{\circ} 41^{\prime} W$
C
$0^{\circ} 58^{\prime} E$
D
$0^{\circ} 41^{\prime} E$

Solution

(D) કોઈપણ ચોક્કસ સ્થળે મેગ્નેટિક ડેક્લિનેશન એ ભૌગોલિક મેરિડિયન અને મેગ્નેટિક મેરિડિયન વચ્ચેનો ખૂણો છે. ભારત માટેના પ્રમાણિત ભૌગોલિક અને ચુંબકીય ડેટા અનુસાર,દિલ્હી ખાતે મેગ્નેટિક ડેક્લિનેશન આશરે $0^{\circ} 41^{\prime} E$ છે.
21
PhysicsMediumMCQGUJCET · 2020
$5 \ cm$ ત્રિજ્યા ધરાવતા ખૂબ લાંબા તારમાંથી $10 \ A$ વિદ્યુતપ્રવાહ વહે છે. તેની વક્ર સપાટીથી અંદરના ભાગમાં $2 \ cm$ અંતરે ચુંબકીય ક્ષેત્ર . . . . . . $\times 10^{-5} \ T$ છે.
A
$2.4$
B
$6.7$
C
$4.4$
D
$3.4$

Solution

(A) આપેલ છે:
તારની ત્રિજ્યા,$R = 5 \ cm = 5 \times 10^{-2} \ m$
વિદ્યુતપ્રવાહ,$I = 10 \ A$
વક્ર સપાટીથી અંતર = $2 \ cm$
તેથી,તારની અક્ષથી અંતર,$r = R - 2 \ cm = 5 \ cm - 2 \ cm = 3 \ cm = 3 \times 10^{-2} \ m$
લાંબા નળાકાર તારની અંદર અક્ષથી $r$ અંતરે ચુંબકીય ક્ષેત્રનું સૂત્ર:
$B = \frac{\mu_0 I r}{2 \pi R^2}$
કિંમતો મૂકતા:
$B = \frac{(4 \pi \times 10^{-7}) \times 10 \times (3 \times 10^{-2})}{2 \pi \times (5 \times 10^{-2})^2}$
$B = \frac{2 \times 10^{-7} \times 10 \times 3 \times 10^{-2}}{25 \times 10^{-4}}$
$B = \frac{60 \times 10^{-9}}{25 \times 10^{-4}}$
$B = 2.4 \times 10^{-5} \ T$
આમ,ચુંબકીય ક્ષેત્ર $2.4 \times 10^{-5} \ T$ છે.
Solution diagram
22
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
$10 \text{ A m}^2$ ચુંબકીય મોમેન્ટ ધરાવતી એક કોઈલને શિરોલંબ સમતલમાં મૂકવામાં આવી છે અને તે તેના વ્યાસ સાથે સંપાતી તેની આડી ધરી પર મુક્તપણે ફરી શકે છે. $2 \text{ T}$ નું સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્ર આડી દિશામાં એવી રીતે અસ્તિત્વ ધરાવે છે કે શરૂઆતમાં કોઈલની ધરી ક્ષેત્રની દિશામાં હોય. ચુંબકીય ક્ષેત્રની અસર હેઠળ કોઈલ $90^{\circ}$ ના ખૂણે ફરે છે. કોઈલની જડત્વની આઘૂર્ણ (moment of inertia) $0.1 \text{ kg m}^2$ છે. તેની કોણીય ઝડપ કેટલી હશે ($\text{ rad/s}$ માં)?
A
$40$
B
$10$
C
$20$
D
$5$

Solution

(C) ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં ચુંબકીય ડાયપોલની સ્થિતિ ઊર્જા $U = -\vec{m} \cdot \vec{B} = -mB \cos \theta$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
શરૂઆતમાં, કોઈલની ધરી ક્ષેત્રની દિશામાં છે, તેથી $\theta_i = 0^{\circ}$.
$U_i = -mB \cos 0^{\circ} = -mB$.
$90^{\circ}$ ના ખૂણે ફર્યા પછી, અંતિમ ખૂણો $\theta_f = 90^{\circ}$ છે.
$U_f = -mB \cos 90^{\circ} = 0$.
સ્થિતિ ઊર્જામાં ફેરફાર $\Delta U = U_f - U_i = 0 - (-mB) = mB$ છે.
આ સ્થિતિ ઊર્જામાં થયેલો ફેરફાર પરિભ્રમણ ગતિ ઊર્જામાં રૂપાંતરિત થાય છે: $\Delta U = K_f - K_i$.
કોઈલ સ્થિર સ્થિતિમાંથી શરૂ થાય છે, તેથી $K_i = 0$, તેથી $mB = \frac{1}{2} I \omega^2$.
$\omega$ માટે સૂત્ર: $\omega = \sqrt{\frac{2mB}{I}}$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $m = 10 \text{ A m}^2$, $B = 2 \text{ T}$, $I = 0.1 \text{ kg m}^2$.
$\omega = \sqrt{\frac{2 \times 10 \times 2}{0.1}} = \sqrt{\frac{40}{0.1}} = \sqrt{400} = 20 \text{ rad/s}$.
23
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
ચુંબકીય ક્ષેત્રનો સ્ત્રોત . . . . . . છે અને વિદ્યુત ક્ષેત્રનો સ્ત્રોત . . . . . . છે.
A
સદિશ,અદિશ
B
અદિશ,અદિશ
C
અદિશ,સદિશ
D
સદિશ,સદિશ

Solution

(A) સાચો જવાબ $A$ છે.
ચુંબકીય ક્ષેત્રનો સ્ત્રોત પ્રવાહ ખંડ (current element) છે,જે $I \vec{dl}$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત સદિશ રાશિ છે.
વિદ્યુત ક્ષેત્રનો સ્ત્રોત વિદ્યુતભાર છે,જે એક અદિશ રાશિ છે.
24
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
$1 \ g$ પદાર્થની ઉર્જા સમકક્ષતાની ગણતરી કરો.
A
$7 \times 10^{12} \ J$
B
$9 \times 10^{13} \ J$
C
$6 \times 10^{11} \ J$
D
$4 \times 10^{12} \ J$

Solution

(B) દળ $m$ ની ઉર્જા સમકક્ષતા આઈન્સ્ટાઈનના દળ-ઉર્જા સમકક્ષતાના સંબંધ દ્વારા આપવામાં આવે છે: $E = mc^2$.
આપેલ દળ $m = 1 \ g = 10^{-3} \ kg$.
પ્રકાશની ઝડપ $c = 3 \times 10^8 \ m/s$.
આ કિંમતોને સૂત્રમાં મૂકતા:
$E = 10^{-3} \ kg \times (3 \times 10^8 \ m/s)^2$.
$E = 10^{-3} \times 9 \times 10^{16} \ J$.
$E = 9 \times 10^{13} \ J$.
25
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
અંતર્ગોળ અરીસાના ધ્રુવ અને મુખ્ય કેન્દ્રની વચ્ચે મૂકવામાં આવેલી વસ્તુ માટે રચાતા પ્રતિબિંબનો પ્રકાર કેવો હોય છે?
A
વાસ્તવિક,ઉલટું અને વિવર્ધિત
B
આભાસી,ચત્તું અને નાનું
C
વાસ્તવિક,ઉલટું અને નાનું
D
આભાસી,ચત્તું અને વિવર્ધિત

Solution

(D) જ્યારે કોઈ વસ્તુને અંતર્ગોળ અરીસાના ધ્રુવ $(P)$ અને મુખ્ય કેન્દ્ર $(F)$ ની વચ્ચે મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે પરાવર્તન પછી પ્રકાશના કિરણો અપસારી બને છે. આ કિરણોને પાછળની તરફ લંબાવતા,તેઓ અરીસાની પાછળ મળતા હોય તેવું લાગે છે. તેથી,રચાતું પ્રતિબિંબ આભાસી,ચત્તું અને વિવર્ધિત (મોટું) હોય છે.
26
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
જો ડાયોડમાં ફોરવર્ડ વોલ્ટેજ વધારવામાં આવે,તો ડેપ્લેશન રિજનની પહોળાઈ $\qquad$ .
A
અસ્થિર રહે છે
B
કોઈ ફેરફાર થતો નથી
C
ઘટે છે
D
વધે છે

Solution

(C) જ્યારે ડાયોડને ફોરવર્ડ બાયસમાં જોડવામાં આવે છે,ત્યારે બેટરીનો ધન છેડો $p$-ટાઈપ વિસ્તાર સાથે અને ઋણ છેડો $n$-ટાઈપ વિસ્તાર સાથે જોડાય છે.
આ બાહ્ય વિદ્યુતક્ષેત્ર ડેપ્લેશન રિજનના આંતરિક વિદ્યુતક્ષેત્રનો વિરોધ કરે છે.
જેમ જેમ ફોરવર્ડ વોલ્ટેજ વધે છે,તેમ પોટેન્શિયલ બેરિયર ઘટે છે અને મેજોરિટી ચાર્જ કેરિયર્સ જંકશન તરફ ધકેલાય છે.
આના પરિણામે ડેપ્લેશન રિજનની પહોળાઈમાં ઘટાડો થાય છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
27
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
ધારો કે એક શુદ્ધ $Si$ સ્ફટિકમાં $5 \times 10^{28}$ પરમાણુઓ $m^{-3}$ છે. તેને $1$ ppm સાંદ્રતા ધરાવતા પેન્ટાવેલેન્ટ $As$ વડે ડોપ કરવામાં આવે છે. હોલ્સની સંખ્યાની ગણતરી કરો. આપેલ છે કે $n_i = 1.5 \times 10^{16} m^{-3}$.
A
$5.4 \times 10^{-9} m^{-3}$
B
$5.4 \times 10^{9} m^{-3}$
C
$4.5 \times 10^{-9} m^{-3}$
D
$4.5 \times 10^{9} m^{-3}$

Solution

(D) $m^3$ દીઠ $As$ પરમાણુઓની સંખ્યા $1$ ppm (દસ લાખ દીઠ એક) ની ડોપિંગ સાંદ્રતા દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$n_e \approx N_D = 1 \times 10^{-6} \times (5 \times 10^{28} m^{-3}) = 5 \times 10^{22} m^{-3}$.
માસ એક્શનના નિયમનો ઉપયોગ કરતા,$n_e n_h = n_i^2$.
$n_h = \frac{n_i^2}{n_e} = \frac{(1.5 \times 10^{16})^2}{5 \times 10^{22}}$.
$n_h = \frac{2.25 \times 10^{32}}{5 \times 10^{22}} = 0.45 \times 10^{10} m^{-3} = 4.5 \times 10^9 m^{-3}$.
28
PhysicsEasyMCQGUJCET · 2020
બે સ્લિટ વચ્ચેનું અંતર $3 \ mm$ છે અને પડદો $2 \ m$ અંતરે મૂકવામાં આવ્યો છે. જ્યારે $500 \ nm$ તરંગલંબાઇ ધરાવતો વાદળી-લીલો પ્રકાશ વાપરવામાં આવે, ત્યારે બે ક્રમિક શલાકાઓ વચ્ચેનું અંતર કેટલું હશે ($mm$ માં)?
A
$0.5$
B
$0.43$
C
$0.33$
D
$0.4$

Solution

(C) શલાકાની પહોળાઈ (બે ક્રમિક શલાકાઓ વચ્ચેનું અંતર) શોધવાનું સૂત્ર: $\beta = \frac{\lambda D}{d}$ છે.
આપેલ કિંમતો:
$\lambda = 500 \ nm = 500 \times 10^{-9} \ m = 5 \times 10^{-7} \ m$
$D = 2 \ m$
$d = 3 \ mm = 3 \times 10^{-3} \ m$
આ કિંમતો સૂત્રમાં મૂકતા:
$\beta = \frac{5 \times 10^{-7} \times 2}{3 \times 10^{-3}}$
$\beta = \frac{10 \times 10^{-7}}{3 \times 10^{-3}}$
$\beta = \frac{10}{3} \times 10^{-4} \ m$
$\beta = 3.33 \times 10^{-4} \ m$
$\beta = 0.333 \times 10^{-3} \ m = 0.33 \ mm$.
તેથી, સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real GUJCET style covering Physics with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D Physics papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Run live GUJCET mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo

Frequently Asked Questions

How many Physics questions are in GUJCET 2020?

There are 28 Physics questions from the GUJCET 2020 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.

Are GUJCET 2020 Physics solutions available in Gujarati?

Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.

Can I practice GUJCET 2020 Physics as a timed test?

Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full GUJCET mock test covering Physics with time limits and instant score analysis.

Can teachers create Physics papers from GUJCET previous year questions?

Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix GUJCET Physics questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.

For Teachers & Institutes

Build a Custom Physics Paper

Pick GUJCET 2020 Physics questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.