BiologyQ1–21 of 21 questions
Page 1 of 1 · Gujarati
1
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
માયકોરાઇઝા (Mycorrhiza) માટે કયો વિકલ્પ સાચો છે?
$(i)$ તે જમીનમાંથી ફોસ્ફરસનું શોષણ કરે છે.
(ii) તે રાઈઝોબિયમ (Rhizobium) બેક્ટેરિયા સાથે મૂળ ગંડિકાઓ બનાવે છે.
(iii) મૂળ દ્વારા ફેલાતા રોગકારકો સામે પ્રતિકારકતા.
(iv) તે વાતાવરણમાંથી નાઈટ્રોજનનું સ્થાપન કરે છે.
$(i)$ તે જમીનમાંથી ફોસ્ફરસનું શોષણ કરે છે.
(ii) તે રાઈઝોબિયમ (Rhizobium) બેક્ટેરિયા સાથે મૂળ ગંડિકાઓ બનાવે છે.
(iii) મૂળ દ્વારા ફેલાતા રોગકારકો સામે પ્રતિકારકતા.
(iv) તે વાતાવરણમાંથી નાઈટ્રોજનનું સ્થાપન કરે છે.
A
$(i)$ અને (ii)
B
$(i)$ અને (iii)
C
$(i)$,(ii) અને (iii)
D
(ii) અને (iv)
Solution
(B) માયકોરાઇઝા એ ફૂગ અને ઉચ્ચ કક્ષાની વનસ્પતિઓના મૂળ વચ્ચેનું સહજીવન છે.
$(i)$ આ સહજીવનમાં ફૂગ જમીનમાંથી ફોસ્ફરસનું શોષણ કરે છે અને તેને વનસ્પતિને આપે છે. આ વિધાન સાચું છે.
(ii) મૂળ ગંડિકાઓ કઠોળ વર્ગની વનસ્પતિઓમાં $Rhizobium$ બેક્ટેરિયા દ્વારા બને છે,માયકોરાઇઝા દ્વારા નહીં. આ વિધાન ખોટું છે.
(iii) માયકોરાઇઝા યજમાન વનસ્પતિને મૂળ દ્વારા ફેલાતા રોગકારકો સામે પ્રતિકારકતા પૂરી પાડે છે. આ વિધાન સાચું છે.
(iv) નાઈટ્રોજનનું સ્થાપન $Rhizobium$ અથવા $Azotobacter$ જેવા બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે,માયકોરાઇઝા દ્વારા નહીં. આ વિધાન ખોટું છે.
તેથી,વિધાન $(i)$ અને (iii) સાચા છે. સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
$(i)$ આ સહજીવનમાં ફૂગ જમીનમાંથી ફોસ્ફરસનું શોષણ કરે છે અને તેને વનસ્પતિને આપે છે. આ વિધાન સાચું છે.
(ii) મૂળ ગંડિકાઓ કઠોળ વર્ગની વનસ્પતિઓમાં $Rhizobium$ બેક્ટેરિયા દ્વારા બને છે,માયકોરાઇઝા દ્વારા નહીં. આ વિધાન ખોટું છે.
(iii) માયકોરાઇઝા યજમાન વનસ્પતિને મૂળ દ્વારા ફેલાતા રોગકારકો સામે પ્રતિકારકતા પૂરી પાડે છે. આ વિધાન સાચું છે.
(iv) નાઈટ્રોજનનું સ્થાપન $Rhizobium$ અથવા $Azotobacter$ જેવા બેક્ટેરિયા દ્વારા થાય છે,માયકોરાઇઝા દ્વારા નહીં. આ વિધાન ખોટું છે.
તેથી,વિધાન $(i)$ અને (iii) સાચા છે. સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
0 likesView Solution
2
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
દક્ષિણ અમેરિકામાં આવેલ વિશાળ ઉષ્ણકટિબંધીય એમેઝોન રેઈન ફોરેસ્ટમાં પક્ષીઓની કેટલી પ્રજાતિઓ જોવા મળે છે?
A
$3000$
B
$427$
C
$1300$
D
$378$
Solution
(C) દક્ષિણ અમેરિકામાં આવેલ એમેઝોન રેઈન ફોરેસ્ટ એ પૃથ્વી પરનું સૌથી મોટું ઉષ્ણકટિબંધીય વર્ષાવન છે અને તે તેની અદભૂત જૈવવિવિધતા માટે જાણીતું છે. $NCERT$ જીવવિજ્ઞાનના પાઠ્યપુસ્તકમાં આપવામાં આવેલી માહિતી મુજબ,આ પ્રદેશમાં પક્ષીઓની $1300$ થી વધુ પ્રજાતિઓ વસે છે. તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
0 likesView Solution
3
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
પ્રથમ ટ્રાન્સજેનિક ગાય 'રોઝી' માં કેવા પ્રકારનું પ્રોટીનયુક્ત દૂધ જોવા મળે છે?
A
કેસીન
B
પેરાકેસીન
C
આલ્ફા-લેક્ટાલબ્યુમિન
D
આલ્બ્યુમિન
Solution
(C) પ્રથમ ટ્રાન્સજેનિક ગાય,જેનું નામ 'રોઝી' હતું,તે $1997$ માં ઉત્પન્ન કરવામાં આવી હતી.
આ ગાય માનવ પ્રોટીનથી સમૃદ્ધ દૂધ ઉત્પન્ન કરતી હતી.
આ દૂધમાં માનવ આલ્ફા-લેક્ટાલબ્યુમિન પ્રોટીન હતું,જે કુદરતી ગાયના દૂધ કરતા માનવ શિશુઓ માટે પોષણની દ્રષ્ટિએ વધુ સંતુલિત છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
આ ગાય માનવ પ્રોટીનથી સમૃદ્ધ દૂધ ઉત્પન્ન કરતી હતી.
આ દૂધમાં માનવ આલ્ફા-લેક્ટાલબ્યુમિન પ્રોટીન હતું,જે કુદરતી ગાયના દૂધ કરતા માનવ શિશુઓ માટે પોષણની દ્રષ્ટિએ વધુ સંતુલિત છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
0 likesView Solution
4
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
નીચેનામાંથી કયું ટ્રાન્સજેનિક વનસ્પતિઓ માટે સાચું નથી?
A
રાસાયણિક જંતુનાશકો પર નિર્ભરતામાં વધારો
B
વનસ્પતિઓ દ્વારા ખનિજોના ઉપયોગની કાર્યક્ષમતામાં વધારો
C
ખોરાકના પોષક મૂલ્યમાં વધારો
D
પાકને અજૈવિક તણાવ (ઠંડી,દુષ્કાળ,ક્ષાર,ગરમી) સામે વધુ સહિષ્ણુ બનાવવા
Solution
(A) ટ્રાન્સજેનિક વનસ્પતિઓ એ આનુવંશિક રીતે રૂપાંતરિત સજીવો છે જે કૃષિ ઉત્પાદકતા અને ટકાઉપણું સુધારવા માટે બનાવવામાં આવે છે. તેમનો એક મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય જંતુઓ સામે પ્રતિકાર પૂરો પાડતા જનીનોનો સમાવેશ કરીને રાસાયણિક જંતુનાશકો પરની નિર્ભરતા ઘટાડવાનો છે (દા.ત.,$Bt$ કપાસ). તેથી,રાસાયણિક જંતુનાશકો પર નિર્ભરતા વધારવી એ ટ્રાન્સજેનિક વનસ્પતિઓનું લક્ષ્ય કે લાક્ષણિકતા નથી. વિકલ્પો $B$,$C$ અને $D$ એ ટ્રાન્સજેનિક ટેકનોલોજીના સ્વીકૃત ફાયદાઓ છે.
0 likesView Solution
5
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
બેક્ટેરિયલ અને ફૂગના ઉત્સેચકો ડેટ્રિટસ (મૃત અવશેષો) ને સરળ અકાર્બનિક પદાર્થોમાં વિઘટિત કરે છે. આ પ્રક્રિયાને . . . . . . કહેવામાં આવે છે.
A
કેટાબોલિઝમ (અપચય)
B
મિનરલાઇઝેશન (ખનીજીકરણ)
C
હ્યુમિફિકેશન (હ્યુમસ નિર્માણ)
D
ફ્રેગમેન્ટેશન (અવખંડન)
Solution
(A) સાચો જવાબ $B$ છે.
$1$. ફ્રેગમેન્ટેશન એ ડેટ્રિટિવોર્સ દ્વારા ડેટ્રિટસને નાના કણોમાં તોડવાની પ્રક્રિયા છે.
$2$. કેટાબોલિઝમ એ પ્રક્રિયા છે જેમાં બેક્ટેરિયલ અને ફૂગના ઉત્સેચકો ડેટ્રિટસને સરળ અકાર્બનિક પદાર્થોમાં વિઘટિત કરે છે.
$3$. હ્યુમિફિકેશનને કારણે હ્યુમસ તરીકે ઓળખાતા ઘેરા રંગના અસ્ફટિકમય પદાર્થનો સંગ્રહ થાય છે.
$4$. મિનરલાઇઝેશન એ પ્રક્રિયા છે જેના દ્વારા અમુક સૂક્ષ્મજીવોની ક્રિયા દ્વારા હ્યુમસમાંથી અકાર્બનિક પોષક તત્વો મુક્ત થાય છે.
તેથી,સૂક્ષ્મજીવી ઉત્સેચકો દ્વારા ડેટ્રિટસનું સરળ અકાર્બનિક પદાર્થોમાં વિઘટન થવાની પ્રક્રિયાને $Catabolism$ (અપચય) કહેવામાં આવે છે.
$1$. ફ્રેગમેન્ટેશન એ ડેટ્રિટિવોર્સ દ્વારા ડેટ્રિટસને નાના કણોમાં તોડવાની પ્રક્રિયા છે.
$2$. કેટાબોલિઝમ એ પ્રક્રિયા છે જેમાં બેક્ટેરિયલ અને ફૂગના ઉત્સેચકો ડેટ્રિટસને સરળ અકાર્બનિક પદાર્થોમાં વિઘટિત કરે છે.
$3$. હ્યુમિફિકેશનને કારણે હ્યુમસ તરીકે ઓળખાતા ઘેરા રંગના અસ્ફટિકમય પદાર્થનો સંગ્રહ થાય છે.
$4$. મિનરલાઇઝેશન એ પ્રક્રિયા છે જેના દ્વારા અમુક સૂક્ષ્મજીવોની ક્રિયા દ્વારા હ્યુમસમાંથી અકાર્બનિક પોષક તત્વો મુક્ત થાય છે.
તેથી,સૂક્ષ્મજીવી ઉત્સેચકો દ્વારા ડેટ્રિટસનું સરળ અકાર્બનિક પદાર્થોમાં વિઘટન થવાની પ્રક્રિયાને $Catabolism$ (અપચય) કહેવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
6
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
માનવ ઉત્ક્રાંતિ દરમિયાન નીચેનામાંથી કોની મગજની ક્ષમતા સૌથી ઓછી હતી?
A
નિયન્ડરથલ માનવ
B
હોમો સેપિયન્સ
C
હોમો હેબિલિસ
D
હોમો ઇરેક્ટસ
Solution
(C) ઉલ્લેખિત હોમિનિડ્સની મગજની ક્ષમતા નીચે મુજબ છે:
$1$. $Homo$ $habilis$: $650-800$ $cc$
$2$. $Homo$ $erectus$: $800-1100$ $cc$
$3$. $Neanderthal$ $man$: $1400-1500$ $cc$
$4$. $Homo$ $sapiens$: $1300-1600$ $cc$
આ મૂલ્યોની સરખામણી કરતા, આપેલા વિકલ્પોમાં $Homo$ $habilis$ ની મગજની ક્ષમતા સૌથી ઓછી હતી. તેથી, સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
$1$. $Homo$ $habilis$: $650-800$ $cc$
$2$. $Homo$ $erectus$: $800-1100$ $cc$
$3$. $Neanderthal$ $man$: $1400-1500$ $cc$
$4$. $Homo$ $sapiens$: $1300-1600$ $cc$
આ મૂલ્યોની સરખામણી કરતા, આપેલા વિકલ્પોમાં $Homo$ $habilis$ ની મગજની ક્ષમતા સૌથી ઓછી હતી. તેથી, સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
0 likesView Solution
7
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
જો કોઈ વ્યક્તિને અંગોમાં લસિકા વાહિનીઓની લાંબા ગાળાની સોજો અને જનનાંગોમાં વિકૃતિ જોવા મળે, તો તે વ્યક્તિને કયો રોગ થયો હશે?
A
અમીબાયાસિસ
B
એસ્કેરિયાસિસ
C
ફાઈલેરિયાસિસ (હાથીપગો)
D
મેલેરિયા
Solution
(C) વર્ણવેલ રોગ $Filariasis$ (જેને $Elephantiasis$ અથવા હાથીપગો તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) છે.
તે $Wuchereria$ $bancrofti$ અને $Wuchereria$ $malayi$ જેવા ફાઈલેરિયલ કૃમિ દ્વારા થાય છે.
આ પરોપજીવીઓ લસિકા વાહિનીઓમાં રહે છે, જે લાંબા ગાળાની બળતરા અને અવરોધ પેદા કરે છે, જેના કારણે અંગોમાં સોજો આવે છે અને ઘણીવાર જનનાંગોમાં મોટી વિકૃતિઓ જોવા મળે છે.
તે $Wuchereria$ $bancrofti$ અને $Wuchereria$ $malayi$ જેવા ફાઈલેરિયલ કૃમિ દ્વારા થાય છે.
આ પરોપજીવીઓ લસિકા વાહિનીઓમાં રહે છે, જે લાંબા ગાળાની બળતરા અને અવરોધ પેદા કરે છે, જેના કારણે અંગોમાં સોજો આવે છે અને ઘણીવાર જનનાંગોમાં મોટી વિકૃતિઓ જોવા મળે છે.
0 likesView Solution
8
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
ગર્ભ વિકાસ દરમિયાન . . . . . . માં ગર્ભ તેના અંગો અને આંગળીઓ વિકસાવે છે.
A
ચાર અઠવાડિયા
B
આઠ અઠવાડિયા
C
બાર અઠવાડિયા
D
બે અઠવાડિયા
Solution
(B) માનવ ગર્ભ વિકાસ દરમિયાન,ગર્ભાવસ્થાના એક મહિના પછી હૃદયનું નિર્માણ થાય છે. ગર્ભાવસ્થાના બીજા મહિનાના અંત સુધીમાં (આઠ અઠવાડિયા),ગર્ભમાં અંગો અને આંગળીઓનો વિકાસ થાય છે. પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળાના અંત સુધીમાં (બાર અઠવાડિયા),મોટાભાગની મુખ્ય અંગ પ્રણાલીઓ રચાઈ જાય છે.
0 likesView Solution
9
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
માસિક ચક્ર દરમિયાન પિટ્યુટરી હોર્મોન અને અંડાશયના હોર્મોનના સ્તરનું સાચું ગ્રાફિકલ નિરૂપણ કયું છે?
A
B
C
D
Solution
(A) માસિક ચક્ર દરમિયાન,પિટ્યુટરી હોર્મોન્સ ($LH$ અને $FSH$) અને અંડાશયના હોર્મોન્સ (એસ્ટ્રોજન અને પ્રોજેસ્ટેરોન) ના સ્તરો ચોક્કસ પેટર્નમાં વધઘટ થાય છે.
$1$. ચક્રના $14$ મા દિવસે $LH$ નો ઉછાળો (surge) જોવા મળે છે,જે અંડપાત (ovulation) પ્રેરે છે.
$2$. અંડપાત પછી,કોર્પસ લ્યુટિયમ બને છે,જે મોટી માત્રામાં પ્રોજેસ્ટેરોનનો સ્ત્રાવ કરે છે.
$3$. પરિણામે,એન્ડોમેટ્રિયમને જાળવી રાખવા માટે લ્યુટિયલ તબક્કા (દિવસ $15-28$) દરમિયાન પ્રોજેસ્ટેરોનનું સ્તર નોંધપાત્ર રીતે વધે છે.
$4$. આપેલા આલેખોની સરખામણી કરતા,વિકલ્પ $A$ માં આપેલો આલેખ $14$ મા દિવસે $LH$ નો ઉછાળો અને ત્યારબાદ લ્યુટિયલ તબક્કા દરમિયાન પ્રોજેસ્ટેરોનના સ્તરમાં વધારો યોગ્ય રીતે દર્શાવે છે.
$1$. ચક્રના $14$ મા દિવસે $LH$ નો ઉછાળો (surge) જોવા મળે છે,જે અંડપાત (ovulation) પ્રેરે છે.
$2$. અંડપાત પછી,કોર્પસ લ્યુટિયમ બને છે,જે મોટી માત્રામાં પ્રોજેસ્ટેરોનનો સ્ત્રાવ કરે છે.
$3$. પરિણામે,એન્ડોમેટ્રિયમને જાળવી રાખવા માટે લ્યુટિયલ તબક્કા (દિવસ $15-28$) દરમિયાન પ્રોજેસ્ટેરોનનું સ્તર નોંધપાત્ર રીતે વધે છે.
$4$. આપેલા આલેખોની સરખામણી કરતા,વિકલ્પ $A$ માં આપેલો આલેખ $14$ મા દિવસે $LH$ નો ઉછાળો અને ત્યારબાદ લ્યુટિયલ તબક્કા દરમિયાન પ્રોજેસ્ટેરોનના સ્તરમાં વધારો યોગ્ય રીતે દર્શાવે છે.
0 likesView Solution
10
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
સ્ત્રી પ્રજનન તંત્રમાં અંડવાહિનીનો કયો ભાગ અંડાશયની સૌથી નજીક હોય છે?
A
ઇન્ફન્ડીબ્યુલમ (ગળણી આકારનો ભાગ)
B
ઇસ્થમસ
C
એમ્પ્યુલા
D
ફીમ્બ્રી (ફીમ્બ્રિએ)
Solution
(A) અંડવાહિની મુખ્યત્વે ત્રણ ભાગોની બનેલી છે: ઇન્ફન્ડીબ્યુલમ,એમ્પ્યુલા અને ઇસ્થમસ.
$1$. $Infundibulum$ એ અંડાશયની સૌથી નજીકનો ગળણી આકારનો ભાગ છે.
$2$. ઇન્ફન્ડીબ્યુલમની કિનારીઓ પર આંગળી જેવા પ્રવર્ધો આવેલા હોય છે જેને $Fimbriae$ (ફીમ્બ્રિએ) કહેવાય છે,જે અંડપાત પછી અંડકોષને એકત્ર કરવામાં મદદ કરે છે.
$3$. $Fimbriae$ એ ઇન્ફન્ડીબ્યુલમનો જ ભાગ છે અને તે અંડાશયની એકદમ નજીક હોવાથી,$Infundibulum$ એ સાચો જવાબ છે.
$1$. $Infundibulum$ એ અંડાશયની સૌથી નજીકનો ગળણી આકારનો ભાગ છે.
$2$. ઇન્ફન્ડીબ્યુલમની કિનારીઓ પર આંગળી જેવા પ્રવર્ધો આવેલા હોય છે જેને $Fimbriae$ (ફીમ્બ્રિએ) કહેવાય છે,જે અંડપાત પછી અંડકોષને એકત્ર કરવામાં મદદ કરે છે.
$3$. $Fimbriae$ એ ઇન્ફન્ડીબ્યુલમનો જ ભાગ છે અને તે અંડાશયની એકદમ નજીક હોવાથી,$Infundibulum$ એ સાચો જવાબ છે.
0 likesView Solution
11
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
અંગ પ્રત્યારોપણ દરમિયાન કઈ દવા ઇમ્યુનોસપ્રેસિવ (રોગપ્રતિકારક શક્તિ ઘટાડતી) દવા તરીકે વપરાય છે?
A
સ્ટેટિન
B
સાયક્લોસ્પોરિન-$A$
C
સ્ટ્રેપ્ટોકાઈનેઝ
D
લાઈપેઝ
Solution
(B) $Cyclosporin-A$ એ $Trichoderma$ $polysporum$ નામની ફૂગ દ્વારા ઉત્પન્ન થતો જૈવ સક્રિય અણુ છે.
તેનો ઉપયોગ અંગ પ્રત્યારોપણ કરાવતા દર્દીઓમાં ઇમ્યુનોસપ્રેસિવ એજન્ટ તરીકે વ્યાપકપણે થાય છે.
તે $T$-કોષોના સક્રિયકરણને અટકાવીને કાર્ય કરે છે,જેનાથી રોગપ્રતિકારક તંત્ર પ્રત્યારોપિત અંગનો અસ્વીકાર કરતું નથી.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
તેનો ઉપયોગ અંગ પ્રત્યારોપણ કરાવતા દર્દીઓમાં ઇમ્યુનોસપ્રેસિવ એજન્ટ તરીકે વ્યાપકપણે થાય છે.
તે $T$-કોષોના સક્રિયકરણને અટકાવીને કાર્ય કરે છે,જેનાથી રોગપ્રતિકારક તંત્ર પ્રત્યારોપિત અંગનો અસ્વીકાર કરતું નથી.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
0 likesView Solution
12
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
'લેક ઓપેરોન' (Lac Operon) ખ્યાલમાં,બંધારણીય જનીનો ($z$,$y$ અને $a$) અનુક્રમે કયા ઉત્સેચકો માટે સંકેતન કરે છે?
A
$\beta$-ગેલેક્ટોસિડેઝ; લાઈપેઝ; ટ્રાન્સએસીટાઈલેઝ
B
$\beta$-ગેલેક્ટોસિડેઝ; કાર્બોક્સિલેઝ; ટ્રાન્સએસીટાઈલેઝ
C
$\beta$-ગેલેક્ટોસિડેઝ; પરમીએઝ; ટ્રાન્સએસીટાઈલેઝ
D
$\beta$-ગેલેક્ટોસિડેઝ; પરમીએઝ; એસીટાઈલેઝ
Solution
(C) 'લેક ઓપેરોન' મોડેલમાં ત્રણ બંધારણીય જનીનો હોય છે:
$1$. $z$ જનીન $\beta$-ગેલેક્ટોસિડેઝ ઉત્સેચક માટે સંકેતન કરે છે,જે લેક્ટોઝનું ગ્લુકોઝ અને ગેલેક્ટોઝમાં જળવિભાજન કરવા માટે જવાબદાર છે.
$2$. $y$ જનીન પરમીએઝ ઉત્સેચક માટે સંકેતન કરે છે,જે કોષની $\beta$-ગેલેક્ટોસાઈડ્સ પ્રત્યેની પ્રવેશશીલતા વધારે છે.
$3$. $a$ જનીન ટ્રાન્સએસીટાઈલેઝ ઉત્સેચક માટે સંકેતન કરે છે,જે એસીટાઈલ-CoA માંથી એસીટાઈલ સમૂહને $\beta$-ગેલેક્ટોસાઈડ્સમાં સ્થાનાંતરિત કરે છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $\beta$-ગેલેક્ટોસિડેઝ,પરમીએઝ અને ટ્રાન્સએસીટાઈલેઝ છે.
$1$. $z$ જનીન $\beta$-ગેલેક્ટોસિડેઝ ઉત્સેચક માટે સંકેતન કરે છે,જે લેક્ટોઝનું ગ્લુકોઝ અને ગેલેક્ટોઝમાં જળવિભાજન કરવા માટે જવાબદાર છે.
$2$. $y$ જનીન પરમીએઝ ઉત્સેચક માટે સંકેતન કરે છે,જે કોષની $\beta$-ગેલેક્ટોસાઈડ્સ પ્રત્યેની પ્રવેશશીલતા વધારે છે.
$3$. $a$ જનીન ટ્રાન્સએસીટાઈલેઝ ઉત્સેચક માટે સંકેતન કરે છે,જે એસીટાઈલ-CoA માંથી એસીટાઈલ સમૂહને $\beta$-ગેલેક્ટોસાઈડ્સમાં સ્થાનાંતરિત કરે છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $\beta$-ગેલેક્ટોસિડેઝ,પરમીએઝ અને ટ્રાન્સએસીટાઈલેઝ છે.
0 likesView Solution
13
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
'સેન્ટ્રલ ડોગ્મા' (Central dogma) $X$ દ્વારા પ્રસ્તાવિત કરવામાં આવ્યું હતું અને તેમાં અનુક્રમે $Y$,$Z$ પ્રક્રિયાઓનો સમાવેશ થાય છે. સાચો વિકલ્પ પસંદ કરો.
A
$X$ - વોટસન અને ક્રિક,$Y$ - રૂપાંતરણ (transformation),$Z$ - પ્રતિકૃતિ (replication)
B
$X$ - ફ્રાન્સિસ ક્રિક,$Y$ - પ્રત્યાંકન (transcription),$Z$ - ભાષાંતર (translation)
C
$X$ - ફ્રેડરિક ગ્રિફિથ,$Y$ - રૂપાંતરણ (transformation),$Z$ - પ્રત્યાંકન (transcription)
D
$X$ - હર્ષે અને ચેઝ,$Y$ - પ્રતિકૃતિ (replication),$Z$ - ભાષાંતર (translation)
Solution
(B) આણ્વિક જીવવિજ્ઞાનનો 'સેન્ટ્રલ ડોગ્મા' $1958$ માં ફ્રાન્સિસ ક્રિક દ્વારા પ્રસ્તાવિત કરવામાં આવ્યો હતો.
તે જૈવિક પ્રણાલીમાં આનુવંશિક માહિતીના પ્રવાહનું વર્ણન કરે છે.
આ પ્રક્રિયામાં $DNA$ માંથી $RNA$ (પ્રત્યાંકન) અને $RNA$ માંથી પ્રોટીન (ભાષાંતર) તરફ માહિતીનો પ્રવાહ સામેલ છે.
તેથી,$X$ એ ફ્રાન્સિસ ક્રિક છે,$Y$ એ પ્રત્યાંકન છે અને $Z$ એ ભાષાંતર છે.
સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
તે જૈવિક પ્રણાલીમાં આનુવંશિક માહિતીના પ્રવાહનું વર્ણન કરે છે.
આ પ્રક્રિયામાં $DNA$ માંથી $RNA$ (પ્રત્યાંકન) અને $RNA$ માંથી પ્રોટીન (ભાષાંતર) તરફ માહિતીનો પ્રવાહ સામેલ છે.
તેથી,$X$ એ ફ્રાન્સિસ ક્રિક છે,$Y$ એ પ્રત્યાંકન છે અને $Z$ એ ભાષાંતર છે.
સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
0 likesView Solution
14
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
જેના પિતા વર્ણાંધ છે અને માતા સામાન્ય છે,તેવા પુત્રના અસરગ્રસ્ત હોવાની ટકાવારી કેટલી હશે ($\%$ માં)?
A
$0$
B
$50$
C
$25$
D
$100$
Solution
(A) વર્ણાંધતા એ $X$-લિંગી પ્રચ્છન્ન ખામી છે.
ધારો કે $X^C$ એ વર્ણાંધતા માટેનું જનીન છે અને $X$ એ સામાન્ય જનીન છે.
પિતા વર્ણાંધ છે,તેથી તેમનું જનીન બંધારણ $X^C Y$ છે.
માતા સામાન્ય છે,તેથી તેમનું જનીન બંધારણ $X X$ છે.
જ્યારે આ માતા-પિતા વચ્ચે સંકરણ થાય છે: $X^C Y \times X X$.
સંતતિના સંભવિત જનીન બંધારણો નીચે મુજબ છે:
$1$. $X X^C$ (વાહક પુત્રી)
$2$. $X X^C$ (વાહક પુત્રી)
$3$. $X Y$ (સામાન્ય પુત્ર)
$4$. $X Y$ (સામાન્ય પુત્ર)
પુત્રો તેમનો $X$ રંગસૂત્ર માતા પાસેથી અને $Y$ રંગસૂત્ર પિતા પાસેથી મેળવે છે,અને માતા સામાન્ય $(X X)$ હોવાથી,બધા જ પુત્રો સામાન્ય હશે.
તેથી,અસરગ્રસ્ત પુત્રોની ટકાવારી $0 \%$ છે.
ધારો કે $X^C$ એ વર્ણાંધતા માટેનું જનીન છે અને $X$ એ સામાન્ય જનીન છે.
પિતા વર્ણાંધ છે,તેથી તેમનું જનીન બંધારણ $X^C Y$ છે.
માતા સામાન્ય છે,તેથી તેમનું જનીન બંધારણ $X X$ છે.
જ્યારે આ માતા-પિતા વચ્ચે સંકરણ થાય છે: $X^C Y \times X X$.
સંતતિના સંભવિત જનીન બંધારણો નીચે મુજબ છે:
$1$. $X X^C$ (વાહક પુત્રી)
$2$. $X X^C$ (વાહક પુત્રી)
$3$. $X Y$ (સામાન્ય પુત્ર)
$4$. $X Y$ (સામાન્ય પુત્ર)
પુત્રો તેમનો $X$ રંગસૂત્ર માતા પાસેથી અને $Y$ રંગસૂત્ર પિતા પાસેથી મેળવે છે,અને માતા સામાન્ય $(X X)$ હોવાથી,બધા જ પુત્રો સામાન્ય હશે.
તેથી,અસરગ્રસ્ત પુત્રોની ટકાવારી $0 \%$ છે.
0 likesView Solution
15
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
નીચે આપેલ વંશાવળી વિશ્લેષણ (pedigree analysis) માટે સાચો વિકલ્પ પસંદ કરો:
A
ઓટોસોમલ પ્રભાવી વંશાવળી
B
ઓટોસોમલ પ્રચ્છન્ન વંશાવળી
C
$X$-લિંક્ડ પ્રભાવી વંશાવળી
D
$X$-લિંક્ડ પ્રચ્છન્ન વંશાવળી
Solution
(A) આપેલ વંશાવળી દર્શાવે છે કે લક્ષણ દરેક પેઢીમાં હાજર છે,જે સૂચવે છે કે તે એક પ્રભાવી (dominant) લક્ષણ છે.
કારણ કે પુરુષો અને સ્ત્રીઓ બંને અસરગ્રસ્ત છે અને લક્ષણ અસરગ્રસ્ત માતા-પિતા પાસેથી પુત્રો અને પુત્રીઓ બંનેમાં જાય છે,તેથી તે એક ઓટોસોમલ પ્રભાવી લક્ષણ છે.
ઓટોસોમલ પ્રભાવી વારસામાં,અસરગ્રસ્ત વ્યક્તિના ઓછામાં ઓછા એક માતા-પિતા અસરગ્રસ્ત હોવા જોઈએ.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
કારણ કે પુરુષો અને સ્ત્રીઓ બંને અસરગ્રસ્ત છે અને લક્ષણ અસરગ્રસ્ત માતા-પિતા પાસેથી પુત્રો અને પુત્રીઓ બંનેમાં જાય છે,તેથી તે એક ઓટોસોમલ પ્રભાવી લક્ષણ છે.
ઓટોસોમલ પ્રભાવી વારસામાં,અસરગ્રસ્ત વ્યક્તિના ઓછામાં ઓછા એક માતા-પિતા અસરગ્રસ્ત હોવા જોઈએ.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
0 likesView Solution
16
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
કોઈ વ્યક્તિના હિમોગ્લોબિનની $\beta$-ગ્લોબિન શૃંખલામાં,જો છઠ્ઠા એમિનો એસિડ ગ્લુટામિક એસિડ (Glu) નું સ્થાન વેલિન (Val) દ્વારા લેવામાં આવે,તો તે વ્યક્તિ કયા રોગથી પીડાતી હશે?
A
આલ્બિનિઝમ
B
હિમોફિલિયા
C
સિકલ-સેલ એનિમિયા
D
ફિનાઇલકીટોન્યુરિયા
Solution
(C) સિકલ-સેલ એનિમિયા એ દૈહિક રંગસૂત્ર સાથે સંકળાયેલ પ્રચ્છન્ન લક્ષણ છે,જે માતા-પિતા બંને વાહક હોય ત્યારે સંતાનમાં ઉતરી શકે છે. આ રોગ $Hb^A$ અને $Hb^S$ નામના જનીનોની એક જોડ દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે. આ ખામી હિમોગ્લોબિન અણુની $\beta$-ગ્લોબિન શૃંખલાના છઠ્ઠા સ્થાને ગ્લુટામિક એસિડ (Glu) ના સ્થાને વેલિન (Val) ના બદલાવને કારણે થાય છે. આ બદલાવ $\beta$-ગ્લોબિન જનીનના છઠ્ઠા કોડોનમાં $GAG$ ના સ્થાને $GUG$ ના એક બેઝના બદલાવને કારણે થાય છે.
0 likesView Solution
17
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
$ . . . . . . $ એ ગર્ભનિરોધકની કુદરતી પદ્ધતિ છે.
A
વંધ્યીકરણ (Sterilization)
B
ગોળીઓનો ઉપયોગ
C
સમયગાળા દરમિયાન સંભોગ ટાળવો (Periodic abstinence)
D
કોન્ડોમનો ઉપયોગ
Solution
(C) સમયગાળા દરમિયાન સંભોગ ટાળવો (Periodic abstinence) એ ગર્ભનિરોધકની એક કુદરતી પદ્ધતિ છે.
આ પદ્ધતિ માસિક ચક્રના $10$ થી $17$ દિવસ દરમિયાન સંભોગ ટાળવાના સિદ્ધાંત પર કાર્ય કરે છે,જ્યારે અંડપાત (ovulation) થવાની શક્યતા હોય છે.
આ સમયગાળા દરમિયાન ફલનની શક્યતા ખૂબ જ વધારે હોવાથી તેને ફળદ્રુપ સમયગાળો (fertile period) કહેવામાં આવે છે.
તેથી,આ સમયગાળા દરમિયાન સંભોગ ટાળવાથી ગર્ભધારણ અટકાવી શકાય છે.
આ પદ્ધતિ માસિક ચક્રના $10$ થી $17$ દિવસ દરમિયાન સંભોગ ટાળવાના સિદ્ધાંત પર કાર્ય કરે છે,જ્યારે અંડપાત (ovulation) થવાની શક્યતા હોય છે.
આ સમયગાળા દરમિયાન ફલનની શક્યતા ખૂબ જ વધારે હોવાથી તેને ફળદ્રુપ સમયગાળો (fertile period) કહેવામાં આવે છે.
તેથી,આ સમયગાળા દરમિયાન સંભોગ ટાળવાથી ગર્ભધારણ અટકાવી શકાય છે.
0 likesView Solution
18
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
Multiload $375$ એ . . . . . . પ્રકારનું $IUDs$ છે.
A
બિન-ઔષધીય
B
Cu મુક્ત કરતું
C
હોર્મોન મુક્ત કરતું
D
Mg મુક્ત કરતું
Solution
(B) Multiload $375$ એ કોપર મુક્ત કરતું ગર્ભાશયની અંદરનું સાધન $(IUD)$ છે.
આ સાધનો ગર્ભાશયમાં શુક્રકોષોના ભક્ષણની પ્રક્રિયામાં વધારો કરે છે અને મુક્ત થતા કોપર આયનો શુક્રકોષોની ગતિશીલતા અને તેમની ફલન ક્ષમતાને અવરોધે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
આ સાધનો ગર્ભાશયમાં શુક્રકોષોના ભક્ષણની પ્રક્રિયામાં વધારો કરે છે અને મુક્ત થતા કોપર આયનો શુક્રકોષોની ગતિશીલતા અને તેમની ફલન ક્ષમતાને અવરોધે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
0 likesView Solution
19
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
નીચે આપેલ આકૃતિમાં લઘુબીજાણુધાની (microsporangium) ના દીવાલના સ્તરો દર્શાવતા લેબલ્સ માટે નીચેનામાંથી કયો વિકલ્પ સાચો છે?
A
$(i)$ અધિસ્તર (ii) સ્ફોટીસ્તર (Endothecium) (iii) મધ્યસ્તર (iv) પોષકસ્તર (Tapetum)
B
$(i)$ અધિસ્તર (ii) મધ્યસ્તર (iii) સ્ફોટીસ્તર (iv) પોષકસ્તર
C
$(i)$ પોષકસ્તર (ii) મધ્યસ્તર (iii) સ્ફોટીસ્તર (iv) અધિસ્તર
D
$(i)$ અધિસ્તર (ii) પોષકસ્તર (iii) મધ્યસ્તર (iv) સ્ફોટીસ્તર
Solution
(A) આ આકૃતિ યુવાન પરાગાશય (લઘુબીજાણુધાની) નો આડછેદ દર્શાવે છે. લાક્ષણિક લઘુબીજાણુધાનીના દીવાલના સ્તરો બહારથી અંદરની તરફ નીચે મુજબ ગોઠવાયેલા હોય છે:
$(i)$ અધિસ્તર: સૌથી બહારનું રક્ષણાત્મક સ્તર.
(ii) સ્ફોટીસ્તર (Endothecium): અધિસ્તરની બરાબર નીચે આવેલું સ્તર.
(iii) મધ્યસ્તર: સ્ફોટીસ્તર અને પોષકસ્તરની વચ્ચે આવેલા એક થી ત્રણ સ્તરો.
(iv) પોષકસ્તર (Tapetum): સૌથી અંદરનું પોષક સ્તર જે બીજાણુજનક પેશીને ઘેરે છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $(i)$ અધિસ્તર,(ii) સ્ફોટીસ્તર,(iii) મધ્યસ્તર,(iv) પોષકસ્તર છે. આમ,વિકલ્પ $A$ સાચો છે.
$(i)$ અધિસ્તર: સૌથી બહારનું રક્ષણાત્મક સ્તર.
(ii) સ્ફોટીસ્તર (Endothecium): અધિસ્તરની બરાબર નીચે આવેલું સ્તર.
(iii) મધ્યસ્તર: સ્ફોટીસ્તર અને પોષકસ્તરની વચ્ચે આવેલા એક થી ત્રણ સ્તરો.
(iv) પોષકસ્તર (Tapetum): સૌથી અંદરનું પોષક સ્તર જે બીજાણુજનક પેશીને ઘેરે છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $(i)$ અધિસ્તર,(ii) સ્ફોટીસ્તર,(iii) મધ્યસ્તર,(iv) પોષકસ્તર છે. આમ,વિકલ્પ $A$ સાચો છે.
0 likesView Solution
20
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
વિધાન-$X$: એપોમિક્સિસ (અસંયોગીજનન) કેટલીક સપુષ્પી વનસ્પતિઓ જેવી કે $Asteraceae$ અને ઘાસની કેટલીક જાતિઓમાં જોવા મળે છે.
વિધાન-$Y$: એપોમિક્સિસ એ અલિંગી પ્રજનનનો એક પ્રકાર છે જે લિંગી પ્રજનનની નકલ કરે છે.
વિધાન-$Z$: કેટલીક એપોમિક્ટિક બીજ ધરાવતી જાતિઓમાં,દ્વિતીયક અંડકોષ અર્ધીકરણ વગર બને છે.
વિધાન-$Y$: એપોમિક્સિસ એ અલિંગી પ્રજનનનો એક પ્રકાર છે જે લિંગી પ્રજનનની નકલ કરે છે.
વિધાન-$Z$: કેટલીક એપોમિક્ટિક બીજ ધરાવતી જાતિઓમાં,દ્વિતીયક અંડકોષ અર્ધીકરણ વગર બને છે.
A
$X$ અને $Y$ સાચા છે અને $Z$ ખોટું છે.
B
$X$ સાચું છે અને $Y$ અને $Z$ ખોટા છે.
C
$X$ ખોટું છે અને $Y$ અને $Z$ સાચા છે.
D
ઉપરોક્ત તમામ $X, Y$ અને $Z$ વિધાનો સાચા છે.
Solution
(D) વિધાન-$X$ સાચું છે: એપોમિક્સિસ ખરેખર $Asteraceae$ અને ઘાસ જેવી વનસ્પતિઓમાં જોવા મળે છે.
વિધાન-$Y$ સાચું છે: એપોમિક્સિસ એ અલિંગી પ્રજનનનો એક વિશિષ્ટ પ્રકાર છે જે ફલન વગર બીજ ઉત્પન્ન કરે છે,જે લિંગી પ્રજનનની નકલ કરે છે.
વિધાન-$Z$ સાચું છે: ઘણી એપોમિક્ટિક જાતિઓમાં,ભ્રૂણપુટ દ્વિતીયક મહાબીજાણુ માતૃકોષમાંથી અર્ધીકરણ (ન્યૂનકારી વિભાજન) વગર વિકસે છે,જેના પરિણામે દ્વિતીયક અંડકોષ બને છે.
તેથી,ત્રણેય વિધાનો સાચા છે.
વિધાન-$Y$ સાચું છે: એપોમિક્સિસ એ અલિંગી પ્રજનનનો એક વિશિષ્ટ પ્રકાર છે જે ફલન વગર બીજ ઉત્પન્ન કરે છે,જે લિંગી પ્રજનનની નકલ કરે છે.
વિધાન-$Z$ સાચું છે: ઘણી એપોમિક્ટિક જાતિઓમાં,ભ્રૂણપુટ દ્વિતીયક મહાબીજાણુ માતૃકોષમાંથી અર્ધીકરણ (ન્યૂનકારી વિભાજન) વગર વિકસે છે,જેના પરિણામે દ્વિતીયક અંડકોષ બને છે.
તેથી,ત્રણેય વિધાનો સાચા છે.
0 likesView Solution
21
BiologyEasyMCQGUJCET · 2020
. . . . . . એ એવો પ્રદેશ છે કે જેના પર અંડક,અંડનાલ (funicle) સાથે જોડાયેલું હોય છે.
A
અંડતલ (Chalaza)
B
બીજકેન્દ્ર (Hilum)
C
અંડછિદ્રીય પ્રદેશ (Micropylar region)
D
પ્રદેહ (Nucellus)
Solution
(B) $Hilum$ (બીજકેન્દ્ર) એ જોડાણનું સ્થાન અથવા તે બિંદુ છે જ્યાં અંડકનો મુખ્ય ભાગ અંડનાલ $(funicle)$ સાથે જોડાય છે. અંડનાલ એ એક દંડ જેવી રચના છે જે અંડકને બીજાશયના જરાયુ $(placenta)$ સાથે જોડે છે. તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
0 likesView Solution
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real GUJCET style covering Biology with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D Biology papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Run live GUJCET mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFrequently Asked Questions
How many Biology questions are in GUJCET 2020?
There are 21 Biology questions from the GUJCET 2020 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.
Are GUJCET 2020 Biology solutions available in Gujarati?
Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.
Can I practice GUJCET 2020 Biology as a timed test?
Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full GUJCET mock test covering Biology with time limits and instant score analysis.
Can teachers create Biology papers from GUJCET previous year questions?
Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix GUJCET Biology questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.
For Teachers & Institutes
Build a Custom Biology Paper
Pick GUJCET 2020 Biology questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.