Scalar triple product and their applications Questions in Gujarati

(C) સદિશો $\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}$ સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય: $\begin{vmatrix} \lambda & \mu & 4 \\ 2 & 4 & -2 \\ 2 & 3 & 1 \end{vmatrix} = 0$.
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા: $\lambda(4+6) - \mu(2+4) + 4(6-8) = 0 \Rightarrow 10\lambda - 6\mu - 8 = 0 \Rightarrow 5\lambda - 3\mu = 4$.
સદિશ $\vec{b}$ પર $\vec{a}$ નો પ્રક્ષેપ $\frac{\vec{a} \cdot \vec{b}}{|\vec{b}|} = \sqrt{54}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$|\vec{b}| = \sqrt{2^2 + 4^2 + (-2)^2} = \sqrt{4+16+4} = \sqrt{24} = 2\sqrt{6}$.
$\vec{a} \cdot \vec{b} = 2\lambda + 4\mu - 8$.
તેથી,$\frac{2\lambda + 4\mu - 8}{2\sqrt{6}} = \sqrt{54} = 3\sqrt{6} \Rightarrow 2\lambda + 4\mu - 8 = 36 \Rightarrow 2\lambda + 4\mu = 44 \Rightarrow \lambda + 2\mu = 22$.
આ સમીકરણો ઉકેલતા,$\lambda+\mu$ ના શક્ય મૂલ્યોનો સરવાળો $24$ મળે છે.

(C) સ્થાન સદિશો નીચે મુજબ આપેલા છે:
$\vec{OA} = \vec{a} - \vec{b} + \vec{c}$
$\vec{OB} = \lambda \vec{a} - 3 \vec{b} + 4 \vec{c}$
$\vec{OC} = -\vec{a} + 2 \vec{b} - 3 \vec{c}$
$\vec{OD} = 2 \vec{a} - 4 \vec{b} + 6 \vec{c}$
હવે,સદિશો $\overrightarrow{AB}$,$\overrightarrow{AC}$ અને $\overrightarrow{AD}$ શોધો:
$\overrightarrow{AB} = \vec{OB} - \vec{OA} = (\lambda - 1)\vec{a} - 2\vec{b} + 3\vec{c}$
$\overrightarrow{AC} = \vec{OC} - \vec{OA} = -2\vec{a} + 3\vec{b} - 4\vec{c}$
$\overrightarrow{AD} = \vec{OD} - \vec{OA} = \vec{a} - 3\vec{b} + 5\vec{c}$
કારણ કે $\overrightarrow{AB}$,$\overrightarrow{AC}$ અને $\overrightarrow{AD}$ સમતલીય છે,તેથી તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થવો જોઈએ:
$\begin{vmatrix} \lambda - 1 & -2 & 3 \\ -2 & 3 & -4 \\ 1 & -3 & 5 \end{vmatrix} = 0$
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$(\lambda - 1)(15 - 12) + 2(-10 + 4) + 3(6 - 3) = 0$
$(\lambda - 1)(3) + 2(-6) + 3(3) = 0$
$3\lambda - 3 - 12 + 9 = 0$
$3\lambda - 6 = 0 \Rightarrow \lambda = 2$

(C) અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $[\vec{u} \vec{v} \vec{w}] = \vec{u} \cdot (\vec{v} \times \vec{w})$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકારની ન્યૂનતમ કિંમત $-|\vec{u}| |\vec{v} \times \vec{w}| = -\alpha \sqrt{3401}$ છે.
આપેલ છે કે $|\vec{u}| = \alpha$,તેથી $|\vec{v} \times \vec{w}| = \sqrt{3401}$.
સદિશ ગુણાકાર $\vec{v} \times \vec{w}$ ની ગણતરી કરતા:
$\vec{v} \times \vec{w} = \begin{vmatrix} \hat{i} & \hat{j} & \hat{k} \\ \alpha & 2 & -3 \\ 2\alpha & 1 & -1 \end{vmatrix} = \hat{i}(-2 + 3) - \hat{j}(-\alpha + 6\alpha) + \hat{k}(\alpha - 4\alpha) = \hat{i} - 5\alpha \hat{j} - 3\alpha \hat{k}$.
હવે,$|\vec{v} \times \vec{w}|^2 = 1^2 + (-5\alpha)^2 + (-3\alpha)^2 = 1 + 25\alpha^2 + 9\alpha^2 = 1 + 34\alpha^2$.
તેને $3401$ સાથે સરખાવતા: $1 + 34\alpha^2 = 3401 \implies 34\alpha^2 = 3400 \implies \alpha^2 = 100 \implies \alpha = 10$.
ન્યૂનતમ કિંમત ત્યારે મળે છે જ્યારે $\vec{u}$ એ $\vec{v} \times \vec{w}$ ની વિરુદ્ધ દિશામાં હોય,તેથી $\vec{u} = -k(\hat{i} - 5\alpha \hat{j} - 3\alpha \hat{k})$ જ્યાં $k > 0$.
$|\vec{u}| = k \sqrt{1 + 34\alpha^2} = k \sqrt{3401} = \alpha = 10 \implies k = \frac{10}{\sqrt{3401}}$.
તેથી $\vec{u} = -\frac{10}{\sqrt{3401}}(\hat{i} - 50\hat{j} - 30\hat{k})$.
$|\vec{u} \cdot \hat{i}|^2 = |-\frac{10}{\sqrt{3401}}|^2 = \frac{100}{3401}$.
આમ $m = 100$ અને $n = 3401$. $m$ અને $n$ પરસ્પર અવિભાજ્ય હોવાથી,$m + n = 100 + 3401 = 3501$.

(A) બિંદુઓ $A, B, C, D$ સમતલીય હોય જો અને માત્ર જો સદિશો $\vec{AB}, \vec{AC}, \vec{AD}$ નો અદિશ ત્રિગુણક શૂન્ય થાય,એટલે કે $[\vec{AB}, \vec{AC}, \vec{AD}] = 0$.
સૌ પ્રથમ,આપણે સદિશો શોધીએ:
$\vec{AB} = -4\hat{i} - 3\hat{j} + (3-2\lambda)\hat{k}$
$\vec{AC} = -7\hat{i} + (\lambda-5)\hat{j} + (4-2\lambda)\hat{k}$
$\vec{AD} = -6\hat{i} + 0\hat{j} + (6-2\lambda)\hat{k}$
નિશ્ચાયકને શૂન્ય લેતા:
$\begin{vmatrix} -4 & -3 & 3-2\lambda \\ -7 & \lambda-5 & 4-2\lambda \\ -6 & 0 & 6-2\lambda \end{vmatrix} = 0$
ત્રીજી હાર મુજબ વિસ્તરણ કરતા:
$-6[(-3)(4-2\lambda) - (3-2\lambda)(\lambda-5)] + (6-2\lambda)[(-4)(\lambda-5) - (-3)(-7)] = 0$
આ સમીકરણ ઉકેલતા આપણને $\lambda^2 - 5\lambda + 6 = 0$ મળે છે.
તેથી,$\lambda = 2, 3$ એટલે કે $S = \{2, 3\}$.
સરવાળો ગણતા: $\sum_{\lambda \in S}(\lambda+2)^2 = (2+2)^2 + (3+2)^2 = 16 + 25 = 41$.

(D) ધારો કે આપેલા બિંદુઓ $P, Q, R,$ અને $S$ છે જેના સ્થાન સદિશો નીચે મુજબ છે:
$\vec{p} = \hat{i}-2 \hat{j}+3 \hat{k}$
$\vec{q} = 2 \hat{i}-3 \hat{j}+4 \hat{k}$
$\vec{r} = (\alpha+1) \hat{i}+2 \hat{k}$
$\vec{s} = 9 \hat{i}+(\alpha-8) \hat{j}+6 \hat{k}$
જો સદિશો $\vec{PQ}, \vec{PR},$ અને $\vec{PS}$ સમતલીય હોય તો બિંદુઓ સમતલીય કહેવાય,જેનો અર્થ છે કે તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય:
$\vec{PQ} = \vec{q} - \vec{p} = \hat{i} - \hat{j} + \hat{k}$
$\vec{PR} = \vec{r} - \vec{p} = \alpha\hat{i} + 2\hat{j} - \hat{k}$
$\vec{PS} = \vec{s} - \vec{p} = 8\hat{i} + (\alpha-6)\hat{j} + 3\hat{k}$
સમતલીયતા માટે,આ સદિશોનો નિશ્ચાયક શૂન્ય હોવો જોઈએ:
$\begin{vmatrix} 1 & -1 & 1 \\ \alpha & 2 & -1 \\ 8 & \alpha-6 & 3 \end{vmatrix} = 0$
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$1(6 + \alpha - 6) + 1(3\alpha + 8) + (\alpha^2 - 6\alpha - 16) = 0$
$\alpha^2 - 2\alpha - 8 = 0$
$(\alpha - 4)(\alpha + 2) = 0$
આમ,$\alpha$ ના મૂલ્યો $4$ અને $-2$ છે.
આ મૂલ્યોનો સરવાળો $4 + (-2) = 2$ થાય.

(C) સદિશો $\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}$ દ્વારા બનતા સમાંતરફલકનું ઘનફળ અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $[\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}] = V$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
નવા સમાંતરફલકનું ઘનફળ જેની ધાર $\vec{a}, \vec{b}+\vec{c}$ અને $\vec{a}+2\vec{b}+3\vec{c}$ છે,તે અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $[\vec{a}, \vec{b}+\vec{c}, \vec{a}+2\vec{b}+3\vec{c}]$ દ્વારા મળે છે.
અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકારના ગુણધર્મોનો ઉપયોગ કરીને,આપણે તેને સદિશો $\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}$ ના સહગુણકોના નિશ્ચાયક તરીકે દર્શાવી શકીએ છીએ:
$[\vec{a}, \vec{b}+\vec{c}, \vec{a}+2\vec{b}+3\vec{c}] = \begin{vmatrix} 1 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 1 \\ 1 & 2 & 3 \end{vmatrix} [\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}]$.
નિશ્ચાયકની ગણતરી કરતા:
$1(1 \times 3 - 1 \times 2) - 0 + 0 = 1(3 - 2) = 1$.
આમ,ઘનફળ $1 \times V = V$ થાય છે.

(C) સદિશો $\overrightarrow{u}_1, \overrightarrow{u}_2, \overrightarrow{u}_3$ સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણક શૂન્ય થાય:
$\left[\overrightarrow{u}_1 \overrightarrow{u}_2 \overrightarrow{u}_3\right] = \left|\begin{array}{ccc} 1 & 1 & a \\ 1 & b & 1 \\ c & 1 & 1 \end{array}\right| = 0$
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા: $1(b-1) - 1(1-c) + a(1-bc) = 0$
$b - 1 - 1 + c + a - abc = 0 \Rightarrow abc = a + b + c - 2$ $(1)$
સદિશો $\overrightarrow{v}_1, \overrightarrow{v}_2, \overrightarrow{v}_3$ સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણક શૂન્ય થાય:
$\left[\overrightarrow{v}_1 \overrightarrow{v}_2 \overrightarrow{v}_3\right] = \left|\begin{array}{ccc} a+b & c & c \\ a & b+c & a \\ b & b & c+a \end{array}\right| = 0$
$R_3 \rightarrow R_3 - (R_1 + R_2)$ લેતા:
$\left|\begin{array}{ccc} a+b & c & c \\ a & b+c & a \\ -2a & -2c & 0 \end{array}\right| = 0$
$R_3$ ની સાપેક્ષ વિસ્તરણ કરતા: $-2a(ac - c(b+c)) + 2c(a(b+c) - ac) = 0$
$-2a(ac - bc - c^2) + 2c(ab + ac - ac) = 0$
$-2a^2c + 2abc + 2ac^2 + 2abc = 0$
$4abc - 2a^2c + 2ac^2 = 0 \Rightarrow 2abc - a^2c + ac^2 = 0$
આ સમીકરણ પરથી $abc = 0$ મળે છે.
$abc = 0$ ને $(1)$ માં મૂકતા: $0 = a + b + c - 2 \Rightarrow a + b + c = 2$
તેથી,$6(a + b + c) = 6(2) = 12$.

(C) આપેલ છે કે $\vec{a}=2 \hat{i}+7 \hat{j}-\hat{k}$,$\vec{b}=3 \hat{i}+5 \hat{k}$,અને $\vec{c}=\hat{i}-\hat{j}+2 \hat{k}$.
$\vec{d}$ એ $\vec{a}$ અને $\vec{b}$ બંનેને લંબ હોવાથી,$\vec{d} = \lambda(\vec{a} \times \vec{b})$.
$\vec{a} \times \vec{b} = \begin{vmatrix} \hat{i} & \hat{j} & \hat{k} \\ 2 & 7 & -1 \\ 3 & 0 & 5 \end{vmatrix} = 35\hat{i} - 13\hat{j} - 21\hat{k}$.
તેથી,$\vec{d} = \lambda(35\hat{i} - 13\hat{j} - 21\hat{k})$.
$\vec{c} \cdot \vec{d} = 12$ હોવાથી,$\lambda(\hat{i}-\hat{j}+2\hat{k}) \cdot (35\hat{i} - 13\hat{j} - 21\hat{k}) = 12$.
$\lambda(35 + 13 - 42) = 12 \implies 6\lambda = 12 \implies \lambda = 2$.
આમ,$\vec{d} = 70\hat{i} - 26\hat{j} - 42\hat{k}$.
હવે,$(-\hat{i}+\hat{j}-\hat{k}) \cdot (\vec{c} \times \vec{d}) = \begin{vmatrix} -1 & 1 & -1 \\ 1 & -1 & 2 \\ 70 & -26 & -42 \end{vmatrix} = 44$.

(D) આપેલ છે કે $\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}, \vec{d}$ સ્થાન સદિશો ધરાવતા ચાર બિંદુઓ સમતલીય છે,તેથી સદિશો $(\vec{b}-\vec{a}), (\vec{c}-\vec{a}),$ અને $(\vec{d}-\vec{a})$ સમતલીય છે.
તેથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય: $[\vec{b}-\vec{a}, \vec{c}-\vec{a}, \vec{d}-\vec{a}] = 0$.
આનું વિસ્તરણ કરતા,$(\vec{b}-\vec{a}) \cdot ((\vec{c}-\vec{a}) \times (\vec{d}-\vec{a})) = 0$ મળે.
અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકારના ગુણધર્મોનો ઉપયોગ કરતા,આનું વિસ્તરણ $[\vec{b} \vec{c} \vec{d}] - [\vec{b} \vec{c} \vec{a}] - [\vec{b} \vec{a} \vec{d}] - [\vec{a} \vec{c} \vec{d}] = 0$ થાય.
પદોને ગોઠવતા,આપણને $[\vec{a} \vec{b} \vec{c}] = [\vec{b} \vec{c} \vec{d}] + [\vec{d} \vec{a} \vec{c}] + [\vec{d} \vec{b} \vec{a}]$ મળે છે.
આમ,વિકલ્પ $D$ સાચો છે.

(A) આપેલ છે $\vec{a}=\hat{i}+2\hat{j}+3\hat{k}$ અને $\vec{b}=\hat{i}+\hat{j}-\hat{k}$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $\vec{a} \cdot \vec{b} = (1)(1) + (2)(1) + (3)(-1) = 1 + 2 - 3 = 0$,તેથી $\vec{a} \perp \vec{b}$.
વળી,$|\vec{b}| = \sqrt{1^2+1^2+(-1)^2} = \sqrt{3}$.
આપેલ છે $\vec{b} \cdot (\vec{a} \times \vec{c}) = 27$. આ અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $[\vec{b}, \vec{a}, \vec{c}] = 27$ છે.
સદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકારના નિયમ મુજબ $\vec{b} \times (\vec{a} \times \vec{c}) = (\vec{b} \cdot \vec{c})\vec{a} - (\vec{b} \cdot \vec{a})\vec{c}$.
કારણ કે $\vec{b} \cdot \vec{a} = 0$,તેથી $\vec{b} \times (\vec{a} \times \vec{c}) = (\vec{b} \cdot \vec{c})\vec{a}$.
આપેલ છે $\vec{b} \cdot \vec{c} = -\sqrt{3}|\vec{b}| = -\sqrt{3}(\sqrt{3}) = -3$.
તેથી,$\vec{b} \times (\vec{a} \times \vec{c}) = -3\vec{a}$.
બંને બાજુ માન લેતા: $|\vec{b}| |\vec{a} \times \vec{c}| \sin \theta = |-3\vec{a}| = 3|\vec{a}|$,જ્યાં $\theta$ એ $\vec{b}$ અને $\vec{a} \times \vec{c}$ વચ્ચેનો ખૂણો છે.
$|\vec{a}| = \sqrt{1^2+2^2+3^2} = \sqrt{14}$.
તેથી,$\sqrt{3} |\vec{a} \times \vec{c}| \sin \theta = 3\sqrt{14}$.
વળી,$\vec{b} \cdot (\vec{a} \times \vec{c}) = |\vec{b}| |\vec{a} \times \vec{c}| \cos \theta = 27$.
$\sqrt{3} |\vec{a} \times \vec{c}| \cos \theta = 27 \implies |\vec{a} \times \vec{c}| \cos \theta = \frac{27}{\sqrt{3}} = 9\sqrt{3}$.
વર્ગ કરીને સરવાળો કરતા: $(|\vec{a} \times \vec{c}| \sin \theta)^2 + (|\vec{a} \times \vec{c}| \cos \theta)^2 = (\frac{3\sqrt{14}}{\sqrt{3}})^2 + (9\sqrt{3})^2$.
$|\vec{a} \times \vec{c}|^2 = 3(14) + 81(3) = 42 + 243 = 285$.

(A) સદિશો સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણક ગુણાકાર શૂન્ય થાય:
$\left|\begin{array}{lll}a & 1 & 1 \\ 1 & b & 1 \\ 1 & 1 & c\end{array}\right|=0$
સ્તંભ પ્રક્રિયાઓ $C_2 \rightarrow C_2 - C_1$ અને $C_3 \rightarrow C_3 - C_1$ લાગુ પાડતા:
$\left|\begin{array}{lll}a & 1-a & 1-a \\ 1 & b-1 & 0 \\ 1 & 0 & c-1\end{array}\right|=0$
નિશ્ચાયકનું પ્રથમ હાર મુજબ વિસ્તરણ કરતા:
$a(b-1)(c-1) - (1-a)(c-1) + (1-a)(1-b) = 0$
આખા સમીકરણને $(1-a)(1-b)(1-c)$ વડે ભાગતા (નોંધો કે $a, b, c \neq 1$):
$\frac{a(b-1)(c-1)}{(1-a)(1-b)(1-c)} - \frac{(1-a)(c-1)}{(1-a)(1-b)(1-c)} + \frac{(1-a)(1-b)}{(1-a)(1-b)(1-c)} = 0$
$\frac{a}{(1-a)} + \frac{1}{(1-b)} + \frac{1}{(1-c)} = 0$
કારણ કે $\frac{a}{1-a} = \frac{a-1+1}{1-a} = -1 + \frac{1}{1-a}$,આ કિંમત સમીકરણમાં મૂકતા:
$-1 + \frac{1}{1-a} + \frac{1}{1-b} + \frac{1}{1-c} = 0$
તેથી,$\frac{1}{1-a} + \frac{1}{1-b} + \frac{1}{1-c} = 1$.

(C) સદિશો સમતલીય હોવા માટે,તેમનો અદિશ ત્રિગુણક ગુણાકાર શૂન્ય હોવો જોઈએ:
$\begin{vmatrix} \lambda & -1 & 1 \\ 1 & 2 & \mu \\ 3 & -4 & 5 \end{vmatrix} = 0$
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$\lambda(10 + 4\mu) - (-1)(5 - 3\mu) + 1(-4 - 6) = 0$
$10\lambda + 4\lambda\mu + 5 - 3\mu - 10 = 0$
$10\lambda + 4\lambda\mu - 3\mu - 5 = 0$
આપેલ છે કે $\lambda - \mu = 5$,તેથી $\lambda = \mu + 5$. આ કિંમત સમીકરણમાં મૂકતા:
$10(\mu + 5) + 4(\mu + 5)\mu - 3\mu - 5 = 0$
$10\mu + 50 + 4\mu^2 + 20\mu - 3\mu - 5 = 0$
$4\mu^2 + 27\mu + 45 = 0$
$(4\mu + 15)(\mu + 3) = 0$
તેથી,$\mu_1 = -15/4$ અને $\mu_2 = -3$.
અનુરૂપ $\lambda$ ની કિંમતો $\lambda_1 = -15/4 + 5 = 5/4$ અને $\lambda_2 = -3 + 5 = 2$ છે.
ગણ $S = \{(5/4, -15/4), (2, -3)\}$.
હવે,$\sum_{(\lambda, \mu) \in S} 80(\lambda^2 + \mu^2)$ ની ગણતરી કરતા:
$= 80[((5/4)^2 + (-15/4)^2) + (2^2 + (-3)^2)]$
$= 80[(25/16 + 225/16) + (4 + 9)]$
$= 80[250/16 + 13] = 80[15.625 + 13] = 80[28.625] = 2290$.

(B) આપણે પદાવલિ $\vec{a} \cdot ((\vec{c} \times \vec{b})-\vec{b}-\vec{c})$ ની કિંમત શોધવાની છે.
ડોટ ગુણાકારના વિભાજનના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા:
$\vec{a} \cdot ((\vec{c} \times \vec{b})-\vec{b}-\vec{c}) = \vec{a} \cdot (\vec{c} \times \vec{b}) - \vec{a} \cdot \vec{b} - \vec{a} \cdot \vec{c} \quad ........(i)$
આપેલ છે કે $\vec{a} \times \vec{c} = \vec{b}$.
બંને બાજુ $\vec{b}$ સાથે ડોટ ગુણાકાર લેતા:
$(\vec{a} \times \vec{c}) \cdot \vec{b} = \vec{b} \cdot \vec{b} = |\vec{b}|^2$.
અહીં $\vec{b} = 3\hat{i}-3\hat{j}+3\hat{k}$ હોવાથી,$|\vec{b}|^2 = 3^2 + (-3)^2 + 3^2 = 9+9+9 = 27$.
તેથી,$\vec{a} \cdot (\vec{c} \times \vec{b}) = [\vec{a} \vec{c} \vec{b}] = (\vec{a} \times \vec{c}) \cdot \vec{b} = 27 \quad ........(ii)$
હવે,$\vec{a} \cdot \vec{b}$ ની ગણતરી કરીએ:
$\vec{a} \cdot \vec{b} = (1)(3) + (2)(-3) + (1)(3) = 3 - 6 + 3 = 0 \quad ........(iii)$
આપેલ છે કે $\vec{a} \cdot \vec{c} = 3 \quad ........(iv)$
સમીકરણ $(ii), (iii),$ અને $(iv)$ ની કિંમતો $(i)$ માં મૂકતા:
$27 - 0 - 3 = 24$.

(D) આપેલ છે કે $\vec{d} = \frac{\vec{b}+\vec{c}}{|\vec{b}+\vec{c}|}$.
કારણ કે $\vec{a} \cdot \vec{d} = 1$,તેથી $\vec{a} \cdot \frac{\vec{b}+\vec{c}}{|\vec{b}+\vec{c}|} = 1$,જેનો અર્થ છે કે $\vec{a} \cdot (\vec{b}+\vec{c}) = |\vec{b}+\vec{c}|$.
$\vec{a} \cdot (\vec{b}+\vec{c}) = (\hat{i}+\hat{j}+\hat{k}) \cdot ((x+2)\hat{i} + 6\hat{j} - 2\hat{k}) = x+2+6-2 = x+6$ ગણો.
$|\vec{b}+\vec{c}| = |(x+2)\hat{i} + 6\hat{j} - 2\hat{k}| = \sqrt{(x+2)^2 + 6^2 + (-2)^2} = \sqrt{x^2+4x+4+36+4} = \sqrt{x^2+4x+44}$ ગણો.
બંનેને સરખાવતા: $x+6 = \sqrt{x^2+4x+44}$.
બંને બાજુ વર્ગ કરતા: $(x+6)^2 = x^2+4x+44 \implies x^2+12x+36 = x^2+4x+44$.
$8x = 8 \implies x = 1$.
હવે,અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $(\vec{a} \times \vec{b}) \cdot \vec{c} = [\vec{a} \vec{b} \vec{c}] = \begin{vmatrix} 1 & 1 & 1 \\ 2 & 4 & -5 \\ x & 2 & 3 \end{vmatrix}$ ગણો.
$x=1$ મૂકતા: $\begin{vmatrix} 1 & 1 & 1 \\ 2 & 4 & -5 \\ 1 & 2 & 3 \end{vmatrix} = 1(12+10) - 1(6+5) + 1(4-4) = 22 - 11 + 0 = 11$.
આમ,કિંમત $11$ છે.

(C) ત્રણ સદિશો સમતલીય હોય જો તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય હોય.
અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર નિશ્ચાયક દ્વારા આપવામાં આવે છે:
$\left|\begin{array}{ccc}-\lambda^2 & 1 & 1 \\ 1 & -\lambda^2 & 1 \\ 1 & 1 & -\lambda^2\end{array}\right| = 0$
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$-\lambda^2(\lambda^4 - 1) - 1(-\lambda^2 - 1) + 1(1 + \lambda^2) = 0$
$-\lambda^6 + \lambda^2 + \lambda^2 + 1 + 1 + \lambda^2 = 0$
$-\lambda^6 + 3\lambda^2 + 2 = 0$
$\lambda^6 - 3\lambda^2 - 2 = 0$
ધારો કે $x = \lambda^2$. તો $x^3 - 3x - 2 = 0$.
અવયવ પાડતા,$(x+1)^2(x-2) = 0$ મળે છે.
તેથી,$(\lambda^2+1)^2(\lambda^2-2) = 0$.
વાસ્તવિક $\lambda$ માટે,$\lambda^2+1$ શૂન્ય ન હોઈ શકે.
આમ,$\lambda^2 - 2 = 0$,જે $\lambda = \pm \sqrt{2}$ આપે છે.
$\lambda$ ના $2$ ભિન્ન વાસ્તવિક મૂલ્યો મળે છે.

(A) સદિશો $\hat{a}, \hat{b}, \hat{c}$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત સમાંતરફલકનું ઘનફળ અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $|\hat{a} \cdot (\hat{b} \times \hat{c})|$ દ્વારા મળે છે.
આ ગ્રામ મેટ્રિક્સના નિશ્ચાયકના વર્ગમૂળ જેટલું હોય છે:
ઘનફળ $= \sqrt{\det \begin{bmatrix} \hat{a} \cdot \hat{a} & \hat{a} \cdot \hat{b} & \hat{a} \cdot \hat{c} \\ \hat{b} \cdot \hat{a} & \hat{b} \cdot \hat{b} & \hat{b} \cdot \hat{c} \\ \hat{c} \cdot \hat{a} & \hat{c} \cdot \hat{b} & \hat{c} \cdot \hat{c} \end{bmatrix}}$.
આપેલ છે કે $\hat{a} \cdot \hat{a} = \hat{b} \cdot \hat{b} = \hat{c} \cdot \hat{c} = 1$ અને $\hat{a} \cdot \hat{b} = \hat{b} \cdot \hat{c} = \hat{c} \cdot \hat{a} = 1/2$,તેથી:
ઘનફળ $= \sqrt{\det \begin{bmatrix} 1 & 1/2 & 1/2 \\ 1/2 & 1 & 1/2 \\ 1/2 & 1/2 & 1 \end{bmatrix}}$.
નિશ્ચાયકની ગણતરી કરતા: $1(1 - 1/4) - 1/2(1/2 - 1/4) + 1/2(1/4 - 1/2) = 1(3/4) - 1/2(1/4) + 1/2(-1/4) = 3/4 - 1/8 - 1/8 = 3/4 - 2/8 = 3/4 - 1/4 = 1/2$.
આમ,ઘનફળ $\sqrt{1/2} = \frac{1}{\sqrt{2}}$ થાય.

(A) આપેલ છે $2 \sin ^2 \theta + \sin ^2 2 \theta = 2$. $\sin 2 \theta = 2 \sin \theta \cos \theta$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે $2 \sin ^2 \theta + 4 \sin ^2 \theta \cos ^2 \theta = 2$.
$2$ વડે ભાગતા,$\sin ^2 \theta + 2 \sin ^2 \theta (1 - \sin ^2 \theta) = 1$.
$3 \sin ^2 \theta - 2 \sin ^4 \theta - 1 = 0 \Rightarrow 2 \sin ^4 \theta - 3 \sin ^2 \theta + 1 = 0$.
$(2 \sin ^2 \theta - 1)(\sin ^2 \theta - 1) = 0$.
તેથી $\sin ^2 \theta = \frac{1}{2}$ અથવા $\sin ^2 \theta = 1$.
આમ $\theta = \frac{\pi}{4}, \frac{\pi}{2}$.
$(B)$ ધારો કે $y = \frac{3x}{\pi}$. તો $f(x) = [2y] \cos [y]$. વિધેય $[2y]$ એ $2y = k \in \mathbb{Z}$ પર અસાતત્ય ધરાવે છે,એટલે કે $y = \frac{k}{2}$. વિધેય $\cos [y]$ એ $y = k \in \mathbb{Z}$ પર અસાતત્ય ધરાવે છે.
$x \in [0, \pi]$ માટે,$y \in [0, 3]$.
અસાતત્ય બિંદુઓ $y \in \{0.5, 1, 1.5, 2, 2.5, 3\}$ પર મળે છે.
$x = \frac{y\pi}{3}$ માં રૂપાંતર કરતા,આપણને $x \in \{\frac{\pi}{6}, \frac{\pi}{3}, \frac{\pi}{2}, \frac{2\pi}{3}, \frac{5\pi}{6}, \pi\}$ મળે છે.
વિકલ્પો સાથે સરખાવતા,બિંદુઓનો ગણ $\{\frac{\pi}{6}, \frac{\pi}{3}, \frac{\pi}{2}, \pi\}$ છે.
$(C)$ ઘનફળ = $|(\hat{i}+\hat{j}) \cdot ((\hat{i}+2\hat{j}) \times (\hat{i}+\hat{j}+\pi\hat{k}))| = |\det \begin{bmatrix} 1 & 1 & 0 \\ 1 & 2 & 0 \\ 1 & 1 & \pi \end{bmatrix}| = |\pi(2-1)| = \pi$.
$(D)$ $\vec{a} + \vec{b} = -\sqrt{3}\vec{c}$. બંને બાજુ વર્ગ કરતા: $|\vec{a}|^2 + |\vec{b}|^2 + 2\vec{a} \cdot \vec{b} = 3|\vec{c}|^2$.
$1 + 1 + 2 \cos \alpha = 3(1) \Rightarrow 2 \cos \alpha = 1 \Rightarrow \cos \alpha = \frac{1}{2} \Rightarrow \alpha = \frac{\pi}{3}$.

(C) આપેલ છે કે,$|\overrightarrow{u}|=1, |\overrightarrow{v}|=1, \overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} \neq 0, \overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{w}=1, \overrightarrow{v} \cdot \overrightarrow{w}=1, \overrightarrow{w} \cdot \overrightarrow{w}=4$.
સમાંતરફલકનું ઘનફળ અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $|[\overrightarrow{u} \overrightarrow{v} \overrightarrow{w}]| = \sqrt{2}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
તેથી,$[\overrightarrow{u} \overrightarrow{v} \overrightarrow{w}]^2 = 2$.
ગ્રામ નિશ્ચાયકના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા:
$[\overrightarrow{u} \overrightarrow{v} \overrightarrow{w}]^2 = \begin{vmatrix} \overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{u} & \overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} & \overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{w} \\ \overrightarrow{v} \cdot \overrightarrow{u} & \overrightarrow{v} \cdot \overrightarrow{v} & \overrightarrow{v} \cdot \overrightarrow{w} \\ \overrightarrow{w} \cdot \overrightarrow{u} & \overrightarrow{w} \cdot \overrightarrow{v} & \overrightarrow{w} \cdot \overrightarrow{w} \end{vmatrix} = \begin{vmatrix} 1 & \overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} & 1 \\ \overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} & 1 & 1 \\ 1 & 1 & 4 \end{vmatrix} = 2$.
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$1(4 - 1) - (\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v})(4\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} - 1) + 1(\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} - 1) = 2$.
$3 - 4(\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v})^2 + \overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} + \overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} - 1 = 2$.
$-4(\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v})^2 + 2(\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v}) = 0$.
$2(\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v})(1 - 2(\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v})) = 0$.
કારણ કે $\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} \neq 0$,તેથી $\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v} = \frac{1}{2}$.
હવે,$|3\overrightarrow{u} + 5\overrightarrow{v}|^2 = 9|\overrightarrow{u}|^2 + 25|\overrightarrow{v}|^2 + 30(\overrightarrow{u} \cdot \overrightarrow{v}) = 9(1) + 25(1) + 30(\frac{1}{2}) = 9 + 25 + 15 = 49$.
તેથી,$|3\overrightarrow{u} + 5\overrightarrow{v}| = \sqrt{49} = 7$.

(C) સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $PQRS$ માં,વિકર્ણો $\overrightarrow{PR} = \overrightarrow{PQ} + \overrightarrow{PS}$ અને $\overrightarrow{SQ} = \overrightarrow{PQ} - \overrightarrow{PS}$ છે.
$\overrightarrow{PQ}$ અને $\overrightarrow{PS}$ માટે ઉકેલતા:
$\overrightarrow{PQ} = \frac{\overrightarrow{PR} + \overrightarrow{SQ}}{2}$
$\overrightarrow{PS} = \frac{\overrightarrow{PR} - \overrightarrow{SQ}}{2}$
$\overrightarrow{PT}, \overrightarrow{PQ}, \overrightarrow{PS}$ દ્વારા નિર્ધારિત સમાંતરફલકનું ઘનફળ $V$ એ અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $|[\overrightarrow{PT}, \overrightarrow{PQ}, \overrightarrow{PS}]|$ દ્વારા મળે છે.
$V = |\overrightarrow{PT} \cdot (\overrightarrow{PQ} \times \overrightarrow{PS})|$
$V = |\overrightarrow{PT} \cdot (\frac{\overrightarrow{PR} + \overrightarrow{SQ}}{2} \times \frac{\overrightarrow{PR} - \overrightarrow{SQ}}{2})|$
$V = \frac{1}{4} |\overrightarrow{PT} \cdot (\overrightarrow{PR} \times \overrightarrow{PR} - \overrightarrow{PR} \times \overrightarrow{SQ} + \overrightarrow{SQ} \times \overrightarrow{PR} - \overrightarrow{SQ} \times \overrightarrow{SQ})|$
કારણ કે $\overrightarrow{PR} \times \overrightarrow{PR} = 0$ અને $\overrightarrow{SQ} \times \overrightarrow{SQ} = 0$,અને $\overrightarrow{SQ} \times \overrightarrow{PR} = -(\overrightarrow{PR} \times \overrightarrow{SQ})$:
$V = \frac{1}{4} |\overrightarrow{PT} \cdot (-2(\overrightarrow{PR} \times \overrightarrow{SQ}))| = \frac{1}{2} |[\overrightarrow{PT}, \overrightarrow{PR}, \overrightarrow{SQ}]|$
$V = \frac{1}{2} |\begin{vmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 3 & 1 & -2 \\ 1 & -3 & -4 \end{vmatrix}|$
$V = \frac{1}{2} |1(-4 - 6) - 2(-12 + 2) + 3(-9 - 1)|$
$V = \frac{1}{2} |-10 + 20 - 30| = \frac{1}{2} |-20| = 10$.

(A) ગણ $V$ માં $(\pm 1, \pm 1, \pm 1)$ સ્વરૂપના $8$ સદિશો છે.
આ સદિશો ઉગમબિંદુ પર કેન્દ્રિત ઘનના શિરોબિંદુઓ દર્શાવે છે.
$8$ માંથી $3$ સદિશો પસંદ કરવાની કુલ રીતો $\binom{8}{3} = \frac{8 \times 7 \times 6}{3 \times 2 \times 1} = 56$ છે.
જો ત્રણ સદિશો ઉગમબિંદુમાંથી પસાર થતા એક જ સમતલમાં હોય,તો તેઓ સમતલીય કહેવાય.
કોઈપણ સદિશ $\vec{v} \in V$ માટે,તેનો વિરોધી સદિશ $-\vec{v}$ પણ $V$ માં છે. જો આપણે વિરોધી સદિશોની જોડી $(\vec{v}, -\vec{v})$ પસંદ કરીએ,તો કોઈપણ ત્રીજો સદિશ $\vec{u} \in V$ તેમની સાથે સમતલીય સેટ બનાવશે કારણ કે $\vec{v}$ અને $\vec{u}$ ને સમાવતું સમતલ $-\vec{v}$ ને પણ સમાવે છે.
વિરોધી સદિશોની આવી $4$ જોડીઓ છે: $(\hat{i}+\hat{j}+\hat{k}, -\hat{i}-\hat{j}-\hat{k})$,$(\hat{i}+\hat{j}-\hat{k}, -\hat{i}-\hat{j}+\hat{k})$,$(\hat{i}-\hat{j}+\hat{k}, -\hat{i}+\hat{j}-\hat{k})$,અને $(\hat{i}-\hat{j}-\hat{k}, -\hat{i}+\hat{j}+\hat{k})$.
દરેક જોડી માટે,બાકીના $6$ સદિશો છે. આમ,$3$ સમતલીય સદિશોના $4 \times 6 = 24$ સેટ છે.
અસમતલીય સેટની સંખ્યા $= 56 - 24 = 32$.
આપણને આપેલ છે કે રીતોની સંખ્યા $2^p$ છે,તેથી $2^p = 32 = 2^5$.
તેથી,$p = 5$.

(D) આપેલ છે કે $\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}$ એ એકમ સદિશો છે અને તેમની વચ્ચેનો ખૂણો $\frac{\pi}{3}$ છે,તેથી $\vec{a} \cdot \vec{b} = \vec{b} \cdot \vec{c} = \vec{c} \cdot \vec{a} = \cos(\frac{\pi}{3}) = \frac{1}{2}$.
આપેલ સમીકરણ $p \vec{a} + q \vec{b} + r \vec{c} = \vec{a} \times \vec{b} + \vec{b} \times \vec{c}$ છે.
અનુક્રમે $\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}$ સાથે ડોટ ગુણાકાર લેતા:
$1$) $\vec{a} \cdot (p \vec{a} + q \vec{b} + r \vec{c}) = \vec{a} \cdot (\vec{a} \times \vec{b} + \vec{b} \times \vec{c}) \Rightarrow p + \frac{q}{2} + \frac{r}{2} = [\vec{a} \vec{b} \vec{c}]$.
$2$) $\vec{b} \cdot (p \vec{a} + q \vec{b} + r \vec{c}) = \vec{b} \cdot (\vec{a} \times \vec{b} + \vec{b} \times \vec{c}) \Rightarrow \frac{p}{2} + q + \frac{r}{2} = 0$.
$3$) $\vec{c} \cdot (p \vec{a} + q \vec{b} + r \vec{c}) = \vec{c} \cdot (\vec{a} \times \vec{b} + \vec{b} \times \vec{c}) \Rightarrow \frac{p}{2} + \frac{q}{2} + r = [\vec{a} \vec{b} \vec{c}]$.
$(1)$ અને $(3)$ પરથી,$p + \frac{q}{2} + \frac{r}{2} = \frac{p}{2} + \frac{q}{2} + r \Rightarrow p = r$.
$r = p$ ને $(2)$ માં મૂકતા: $\frac{p}{2} + q + \frac{p}{2} = 0 \Rightarrow p + q = 0 \Rightarrow q = -p$.
હવે,$\frac{p^2 + 2q^2 + r^2}{q^2} = \frac{p^2 + 2(-p)^2 + p^2}{(-p)^2} = \frac{p^2 + 2p^2 + p^2}{p^2} = \frac{4p^2}{p^2} = 4$.

(A) આપેલ અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $(\overrightarrow{OP} \times \overrightarrow{OQ}) \cdot \overrightarrow{OR} = 0$ હોવાથી,ઘટકોનો નિશ્ચાયક શૂન્ય થાય:
$\begin{vmatrix} \frac{\alpha-1}{\alpha} & 1 & 1 \\ 1 & \frac{\beta-1}{\beta} & 1 \\ 1 & 1 & \frac{1}{2} \end{vmatrix} = 0$
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$\frac{\alpha-1}{\alpha} (\frac{\beta-1}{2\beta} - 1) - 1 (\frac{1}{2} - 1) + 1 (1 - \frac{\beta-1}{\beta}) = 0$
આ સમીકરણને ઉકેલતા આપણને મળે છે:
$\alpha + \beta + 1 = 0 \Rightarrow \alpha + \beta = -1$ $(1)$
બિંદુ $(\alpha, \beta, 2)$ એ સમતલ $3x + 3y - z + l = 0$ પર આવેલું હોવાથી:
$3\alpha + 3\beta - 2 + l = 0$
$3(\alpha + \beta) - 2 + l = 0$
સમીકરણ $(1)$ નો ઉપયોગ કરતા:
$3(-1) - 2 + l = 0$
$-3 - 2 + l = 0 \Rightarrow l = 5$

(B) આપેલ સમીકરણ: $15 \hat{i}+10 \hat{j}+6 \hat{k}=\alpha(2 \vec{p}+\vec{q})+\beta(\vec{p}-2 \vec{q})+\gamma(\vec{p} \times \vec{q})$.
બંને બાજુ $(\vec{p} \times \vec{q})$ સાથે ડોટ ગુણાકાર લેતા,આપણે જાણીએ છીએ કે $(\vec{p} \times \vec{q}) \cdot (2 \vec{p}+\vec{q}) = 0$ અને $(\vec{p} \times \vec{q}) \cdot (\vec{p}-2 \vec{q}) = 0$ કારણ કે સદિશ ગુણાકાર બંને સદિશોને લંબ હોય છે.
આમ,આપણને મળે છે: $(15 \hat{i}+10 \hat{j}+6 \hat{k}) \cdot (\vec{p} \times \vec{q}) = \gamma |\vec{p} \times \vec{q}|^2$.
ડાબી બાજુ એ અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $[15 \hat{i}+10 \hat{j}+6 \hat{k}, \vec{p}, \vec{q}]$ છે,જે નિશ્ચાયક દ્વારા મળે છે:
$\begin{vmatrix} 15 & 10 & 6 \\ 2 & 1 & 3 \\ 1 & -1 & 1 \end{vmatrix} = 15(1 - (-3)) - 10(2 - 3) + 6(-2 - 1) = 15(4) - 10(-1) + 6(-3) = 60 + 10 - 18 = 52$.
હવે,$\vec{p} \times \vec{q} = \begin{vmatrix} \hat{i} & \hat{j} & \hat{k} \\ 2 & 1 & 3 \\ 1 & -1 & 1 \end{vmatrix} = 4 \hat{i} + \hat{j} - 3 \hat{k}$ ગણો.
તેથી $|\vec{p} \times \vec{q}|^2 = 4^2 + 1^2 + (-3)^2 = 16 + 1 + 9 = 26$.
આ કિંમતો સમીકરણમાં મૂકતા: $52 = \gamma(26)$.
તેથી,$\gamma = 2$.

(D) કારણ કે સદિશો $\vec{X}, \vec{Y}, \vec{Z}$ એક સમતલમાં આવેલા છે,તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય હોવો જોઈએ,એટલે કે $[\vec{X} \vec{Y} \vec{Z}] = 0$.
આને બે નિશ્ચાયકોના ગુણાકાર તરીકે લખી શકાય:
$\begin{vmatrix} \alpha & \beta & -1 \\ -1 & \alpha & \beta \\ \beta & -1 & \alpha \end{vmatrix} \begin{vmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 2 & 3 & 1 \\ 3 & 1 & 2 \end{vmatrix} = 0$.
બીજા નિશ્ચાયકની ગણતરી કરતા: $1(6-1) - 2(4-3) + 3(2-9) = 5 - 2 - 21 = -18 \neq 0$.
તેથી,પ્રથમ નિશ્ચાયક શૂન્ય હોવો જોઈએ: $\alpha^3 + \beta^3 + (-1)^3 - 3(\alpha)(\beta)(-1) = 0$.
$\alpha^3 + \beta^3 - 1 + 3\alpha\beta = 0 \Rightarrow \alpha^3 + \beta^3 + (-1)^3 = 3\alpha\beta(-1)$.
નિત્યસમ $a^3+b^3+c^3-3abc = (a+b+c)(a^2+b^2+c^2-ab-bc-ca)$ નો ઉપયોગ કરતા,આપણને મળે છે $(\alpha+\beta-1)(\alpha^2+\beta^2+1-\alpha\beta+\alpha+\beta) = 0$.
કારણ કે $\alpha, \beta > 0$,બીજો અવયવ હંમેશા ધન છે,તેથી $\alpha+\beta-1 = 0$,જેનો અર્થ છે $\alpha+\beta = 1$.
તેથી,$\alpha+\beta-3 = 1-3 = -2$.

(D) સ્કેલર ટ્રિપલ પ્રોડક્ટને $[\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}] = \vec{a} \cdot (\vec{b} \times \vec{c})$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે.
સ્કેલર ટ્રિપલ પ્રોડક્ટના રેખીય ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા:
$[\vec{p}-\vec{r}, \vec{q}, \vec{s}] = [\vec{p}, \vec{q}, \vec{s}] - [\vec{r}, \vec{q}, \vec{s}] = [\vec{p}, \vec{q}, \vec{s}] + [\vec{q}, \vec{r}, \vec{s}]$.
$[\vec{p}+\vec{q}, \vec{r}, \vec{s}] = [\vec{p}, \vec{r}, \vec{s}] + [\vec{q}, \vec{r}, \vec{s}]$.
આ બે પદોનો સરવાળો કરતા:
$([\vec{p}, \vec{q}, \vec{s}] + [\vec{q}, \vec{r}, \vec{s}]) + ([\vec{p}, \vec{r}, \vec{s}] + [\vec{q}, \vec{r}, \vec{s}]) = [\vec{p}, \vec{r}, \vec{s}] + 2[\vec{q}, \vec{r}, \vec{s}] + [\vec{p}, \vec{q}, \vec{s}]$.
આને $m[\vec{p}, \vec{r}, \vec{s}] + n[\vec{q}, \vec{r}, \vec{s}] + t[\vec{p}, \vec{q}, \vec{s}]$ સાથે સરખાવતા,આપણને $m=1$,$n=2$,$t=1$ મળે છે.

(D) આપેલ છે કે $\overrightarrow{a}, \overrightarrow{b}$,અને $\overrightarrow{c}$ અસમતલીય સદિશો છે,તેથી તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્યતર છે:
$[\overrightarrow{a} \overrightarrow{b} \overrightarrow{c}] = \left|\begin{array}{lll}1 & a & a^2 \\ 1 & b & b^2 \\ 1 & c & c^2\end{array}\right| \neq 0$.
ધારો કે $\Delta = \left|\begin{array}{lll}1 & a & a^2 \\ 1 & b & b^2 \\ 1 & c & c^2\end{array}\right|$.
આપણને નિશ્ચાયક સમીકરણ આપેલ છે:
$\left|\begin{array}{lll}a & a^2 & 1+a^3 \\ b & b^2 & 1+b^3 \\ c & c^2 & 1+c^3\end{array}\right| = 0$.
નિશ્ચાયકના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરીને,આપણે તેને બે નિશ્ચાયકોમાં વિભાજિત કરી શકીએ છીએ:
$\left|\begin{array}{lll}a & a^2 & 1 \\ b & b^2 & 1 \\ c & c^2 & 1\end{array}\right| + \left|\begin{array}{lll}a & a^2 & a^3 \\ b & b^2 & b^3 \\ c & c^2 & c^3\end{array}\right| = 0$.
બીજા નિશ્ચાયકમાં,અનુક્રમે હાર $1, 2, 3$ માંથી $a, b, c$ સામાન્ય લેતા:
$\left|\begin{array}{lll}a & a^2 & 1 \\ b & b^2 & 1 \\ c & c^2 & 1\end{array}\right| + abc \left|\begin{array}{lll}1 & a & a^2 \\ 1 & b & b^2 \\ 1 & c & c^2\end{array}\right| = 0$.
નોંધો કે $\left|\begin{array}{lll}a & a^2 & 1 \\ b & b^2 & 1 \\ c & c^2 & 1\end{array}\right| = \left|\begin{array}{lll}1 & a & a^2 \\ 1 & b & b^2 \\ 1 & c & c^2\end{array}\right| = \Delta$ (સ્તંભોને બે વાર અદલાબદલી કરીને).
તેથી,$\Delta + abc \Delta = 0 \Rightarrow \Delta(1 + abc) = 0$.
ચૂક્યું કે $\Delta \neq 0$,તેથી $1 + abc = 0$ હોવું જોઈએ,જેનો અર્થ છે કે $abc = -1$.

(B) આપેલ સદિશો $\bar{a}=3 \hat{i}+\hat{j}-\hat{k}$,$\bar{b}=2 \hat{i}-\hat{j}+23 \hat{k}$,અને $\bar{c}=7 \hat{i}-\hat{j}+23 \hat{k}$ છે.
તેઓ સમતલીય છે કે નહીં તે તપાસવા માટે,આપણે અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $[\bar{a} \bar{b} \bar{c}] = \begin{vmatrix} 3 & 1 & -1 \\ 2 & -1 & 23 \\ 7 & -1 & 23 \end{vmatrix}$ ની ગણતરી કરીએ.
પ્રથમ હાર મુજબ વિસ્તરણ કરતા: $3((-1)(23) - (-1)(23)) - 1((2)(23) - (7)(23)) - 1((2)(-1) - (7)(-1))$.
$= 3(0) - 1(46 - 161) - 1(-2 + 7) = 0 - (-115) - 5 = 115 - 5 = 110$.
અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $110 \neq 0$ હોવાથી,સદિશો અસમતલીય છે.

(A) બિંદુઓ $O(0, 0, 0)$,$A(1, 2, 3)$,$B(2, 3, 4)$ અને $P(x, y, z)$ સમતલીય હોવાથી,સદિશો $\vec{OA}$,$\vec{OB}$ અને $\vec{OP}$ નો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય.
સમતલીયતા માટેની શરત નિશ્ચાયક દ્વારા આપવામાં આવે છે:
$\begin{vmatrix} 1 & 2 & 3 \\ 2 & 3 & 4 \\ x & y & z \end{vmatrix} = 0$
ત્રીજી હારને સાપેક્ષ નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$x(2 \times 4 - 3 \times 3) - y(1 \times 4 - 3 \times 2) + z(1 \times 3 - 2 \times 2) = 0$
$x(8-9) - y(4-6) + z(3-4) = 0$
$-x - y(-2) + z(-1) = 0$
$-x + 2y - z = 0$
$-1$ વડે ગુણતા,આપણને મળે છે:
$x - 2y + z = 0$

(D) સદિશ $\overline{c}$ એ $\overline{a}$ અને $\overline{b}$ ના સમતલમાં હોવાથી,સદિશો $\overline{a}, \overline{b}$ અને $\overline{c}$ સમતલીય છે.
ત્રણ સદિશો સમતલીય હોય તો તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય: $\overline{a} \cdot (\overline{b} \times \overline{c}) = 0$.
આનો અર્થ એ છે કે ઘટકોનો નિશ્ચાયક શૂન્ય થાય:
$\begin{vmatrix} 1 & -1 & 2 \\ 1 & 1 & 1 \\ x & -(2-x) & -1 \end{vmatrix} = 0$
$\Rightarrow 1(-1 - (-(2-x))) - (-1)(-1 - x) + 2(-(2-x) - x) = 0$
$\Rightarrow 1(-1 + 2 - x) + 1(-1 - x) + 2(-2 + x - x) = 0$
$\Rightarrow 1(1 - x) - 1 - x + 2(-2) = 0$
$\Rightarrow 1 - x - 1 - x - 4 = 0$
$\Rightarrow -2x - 4 = 0$
$\Rightarrow -2x = 4$
$\Rightarrow x = -2$

(C) આપેલ સદિશો $\bar{a}, \bar{b},$ અને $\bar{c}$ સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય,એટલે કે $[\bar{a} \bar{b} \bar{c}] = 0$.
આનો અર્થ એ છે કે તેમના ઘટકો દ્વારા બનતા નિશ્ચાયકનું મૂલ્ય શૂન્ય થાય:
$\begin{vmatrix} 2 & -1 & 1 \\ 1 & 2 & -3 \\ 3 & \lambda & 5 \end{vmatrix} = 0$
પ્રથમ હારને અનુલક્ષીને નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$2(2 \times 5 - (-3) \times \lambda) - (-1)(1 \times 5 - (-3) \times 3) + 1(1 \times \lambda - 2 \times 3) = 0$
$2(10 + 3\lambda) + 1(5 + 9) + 1(\lambda - 6) = 0$
$20 + 6\lambda + 14 + \lambda - 6 = 0$
$7\lambda + 28 = 0$
$\lambda = -4$
હવે,તપાસો કે કયા સમીકરણમાં $\lambda = -4$ એ બીજ છે:
વિકલ્પ $C$ માટે: $x^2 + 3x = 4 \Rightarrow x^2 + 3x - 4 = 0 \Rightarrow (x+4)(x-1) = 0$.
આમ,$x = -4$ એ સમીકરણ $x^2 + 3x = 4$ નું બીજ છે.

(C) ચાર બિંદુઓ $A, B, C,$ અને $D$ સમતલીય હોય જો સદિશો $\vec{AB}, \vec{AC},$ અને $\vec{AD}$ નો અદિશ ત્રિગુણક શૂન્ય હોય,એટલે કે $[\vec{AB}, \vec{AC}, \vec{AD}] = 0$.
પ્રથમ,આપણે સદિશો શોધીએ:
$\vec{AB} = (2-1)\hat{i} + (1-1)\hat{j} + (p-2)\hat{k} = \hat{i} + 0\hat{j} + (p-2)\hat{k}$
$\vec{AC} = (1-1)\hat{i} + (0-1)\hat{j} + (3-2)\hat{k} = 0\hat{i} - \hat{j} + \hat{k}$
$\vec{AD} = (2-1)\hat{i} + (2-1)\hat{j} + (0-2)\hat{k} = \hat{i} + \hat{j} - 2\hat{k}$
હવે,નિશ્ચાયક ગણીએ:
$\begin{vmatrix} 1 & 0 & p-2 \\ 0 & -1 & 1 \\ 1 & 1 & -2 \end{vmatrix} = 0$
પ્રથમ હાર મુજબ વિસ્તરણ કરતા:
$1((-1)(-2) - (1)(1)) - 0(...) + (p-2)((0)(1) - (-1)(1)) = 0$
$1(2 - 1) + (p-2)(1) = 0$
$1 + p - 2 = 0$
$p - 1 = 0$
$p = 1$

(B) બે રેખાઓ $\overline{r} = \overline{a_1} + \lambda \overline{v_1}$ અને $\overline{r} = \overline{a_2} + \mu \overline{v_2}$ ત્યારે જ છેદે જો તેમની વચ્ચેનું લઘુત્તમ અંતર $0$ હોય.
છેદન માટેની શરત $(\overline{a_2} - \overline{a_1}) \cdot (\overline{v_1} \times \overline{v_2}) = 0$ છે.
અહીં,$\overline{a_1} = \overline{a}$,$\overline{v_1} = \overline{b} \times \overline{c}$,$\overline{a_2} = \overline{c}$,અને $\overline{v_2} = \overline{a} \times \overline{b}$ છે.
આ કિંમતો શરતમાં મૂકતા: $(\overline{c} - \overline{a}) \cdot ((\overline{b} \times \overline{c}) \times (\overline{a} \times \overline{b})) = 0$.
સદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકારના નિયમ $(\overline{x} \times \overline{y}) \times \overline{z} = (\overline{x} \cdot \overline{z})\overline{y} - (\overline{y} \cdot \overline{z})\overline{x}$ નો ઉપયોગ કરીને,આપણે $(\overline{b} \times \overline{c}) \times (\overline{a} \times \overline{b})$ ને સરળ બનાવીએ.
ધારો કે $\overline{d} = \overline{a} \times \overline{b}$. તો $(\overline{b} \times \overline{c}) \times \overline{d} = (\overline{b} \cdot \overline{d})\overline{c} - (\overline{c} \cdot \overline{d})\overline{b}$.
કારણ કે $\overline{d} = \overline{a} \times \overline{b}$,$\overline{b} \cdot \overline{d} = 0$ અને $\overline{c} \cdot \overline{d} = [\overline{c} \overline{a} \overline{b}] = [\overline{a} \overline{b} \overline{c}]$ થાય.
આમ,સદિશ ગુણાકાર $-[\overline{a} \overline{b} \overline{c}] \overline{b}$ મળે છે.
શરત $(\overline{c} - \overline{a}) \cdot (-[\overline{a} \overline{b} \overline{c}] \overline{b}) = 0$ બને છે.
આનો અર્થ એ છે કે $-[\overline{a} \overline{b} \overline{c}] (\overline{c} \cdot \overline{b} - \overline{a} \cdot \overline{b}) = 0$.
આ શરત ત્યારે સંતોષાય છે જો $[\overline{a} \overline{b} \overline{c}] = 0$ હોય.

(C) ત્રણ સદિશો $\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}$ એક જ સમતલમાં હોય જો અને તો જ તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય,એટલે કે $[\vec{a} \vec{b} \vec{c}] = 0$.
આપેલ સદિશો $\vec{a} = m \hat{i} + m \hat{j} + n \hat{k}$,$\vec{b} = \hat{i} + 0 \hat{j} + \hat{k}$,અને $\vec{c} = n \hat{i} + n \hat{j} + p \hat{k}$ છે.
અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર નિશ્ચાયક દ્વારા મળે છે:
$\begin{vmatrix} m & m & n \\ 1 & 0 & 1 \\ n & n & p \end{vmatrix} = 0$.
બીજી હાર મુજબ વિસ્તરણ કરતા:
$-1 \begin{vmatrix} m & n \\ n & p \end{vmatrix} + 0 - 1 \begin{vmatrix} m & m \\ n & n \end{vmatrix} = 0$.
$-1(mp - n^2) - 1(mn - mn) = 0$.
$-(mp - n^2) - 0 = 0$.
$n^2 - mp = 0 \implies n^2 = mp$.
આ શરત સૂચવે છે કે $m, n, p$ એ $G$.$P$. (સમગુણોત્તર શ્રેણી) માં છે.

(B) ત્રણ સદિશો સુરેખ રીતે આધારિત હોય જો તેમનો અદિશ ત્રિગુણક ગુણાકાર શૂન્ય હોય.
ધારો કે સદિશો $\vec{a} = (p+1) \hat{i} - 3 \hat{j} + p \hat{k}$,$\vec{b} = p \hat{i} + (p+1) \hat{j} - 3 \hat{k}$,અને $\vec{c} = -3 \hat{i} + p \hat{j} + (p+1) \hat{k}$ છે.
સુરેખ આધારિતતા માટેની શરત $\det(\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}) = 0$ છે.
$\begin{vmatrix} p+1 & -3 & p \\ p & p+1 & -3 \\ -3 & p & p+1 \end{vmatrix} = 0$.
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$(p+1)((p+1)^2 + 3p) + 3(p(p+1) - 9) + p(p^2 + 3(p+1)) = 0$.
$(p+1)(p^2 + 2p + 1 + 3p) + 3(p^2 + p - 9) + p(p^2 + 3p + 3) = 0$.
$(p+1)(p^2 + 5p + 1) + 3p^2 + 3p - 27 + p^3 + 3p^2 + 3p = 0$.
$(p^3 + 5p^2 + p + p^2 + 5p + 1) + 6p^2 + 6p + p^3 - 27 = 0$.
$2p^3 + 12p^2 + 12p - 26 = 0$.
$p^3 + 6p^2 + 6p - 13 = 0$.
નિરીક્ષણ દ્વારા,$p=1$ એ બીજ છે કારણ કે $1 + 6 + 6 - 13 = 0$.
$(p-1)$ વડે ભાગતા,આપણને $(p-1)(p^2 + 7p + 13) = 0$ મળે છે.
દ્વિઘાત સમીકરણ $p^2 + 7p + 13 = 0$ નો વિવેચક $D = 49 - 4(13) = 49 - 52 = -3 < 0$ છે.
આમ,$p$ માટે માત્ર એક જ વાસ્તવિક પૂર્ણાંક મૂલ્ય છે,જે $p=1$ છે.
તેથી,$p$ ના પૂર્ણાંક મૂલ્યોની સંખ્યા $1$ છે.

(D) આપણે જાણીએ છીએ કે અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $[\overline{a} \overline{b} \overline{c}] = (\overline{a} \times \overline{b}) \cdot \overline{c}$ છે.
પ્રથમ પદ માટે: $\overline{p} \cdot (\overline{a} + \overline{b}) = \overline{p} \cdot \overline{a} + \overline{p} \cdot \overline{b}$.
$\overline{p} = \frac{\overline{b} \times \overline{c}}{[\overline{a} \overline{b} \overline{c}]}$ મૂકતા,આપણને મળે છે:
$\overline{p} \cdot \overline{a} = \frac{(\overline{b} \times \overline{c}) \cdot \overline{a}}{[\overline{a} \overline{b} \overline{c}]} = \frac{[\overline{b} \overline{c} \overline{a}]}{[\overline{a} \overline{b} \overline{c}]} = \frac{[\overline{a} \overline{b} \overline{c}]}{[\overline{a} \overline{b} \overline{c}]} = 1$.
$\overline{p} \cdot \overline{b} = \frac{(\overline{b} \times \overline{c}) \cdot \overline{b}}{[\overline{a} \overline{b} \overline{c}]} = 0$ (કારણ કે $\overline{b} \times \overline{c}$ એ $\overline{b}$ ને લંબ છે).
આમ,$\overline{p} \cdot (\overline{a} + \overline{b}) = 1 + 0 = 1$.
તે જ રીતે,$\overline{q} \cdot (\overline{b} + \overline{c}) = 1$ અને $\overline{r} \cdot (\overline{c} + \overline{a}) = 1$.
આ બધાનો સરવાળો કરતા,આપણને $1 + 1 + 1 = 3$ મળે છે.

(C) ધારો કે $\overline{d} = p\hat{i} + q\hat{j} + r\hat{k}$,જ્યાં $p, q, r \in \mathbb{R}$.
$\overline{b}, \overline{c}, \overline{d}$ સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય:
$\begin{vmatrix} 0 & 1 & -1 \\ -1 & 0 & 1 \\ p & q & r \end{vmatrix} = 0$
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા: $0(0 - q) - 1(-r - p) + (-1)(-q - 0) = 0$
$r + p + q = 0 \implies p + q + r = 0 \dots (i)$
આપેલ છે કે $\overline{a}$ અને $\overline{d}$ પરસ્પર લંબ છે,તેથી તેમનો ડોટ ગુણાકાર શૂન્ય થાય:
$\overline{a} \cdot \overline{d} = (1, -1, 0) \cdot (p, q, r) = p - q = 0 \implies p = q \dots (ii)$
સમીકરણ $(ii)$ ને $(i)$ માં મૂકતા: $p + p + r = 0 \implies r = -2p$.
તેથી,$\overline{d} = p\hat{i} + p\hat{j} - 2p\hat{k} = p(\hat{i} + \hat{j} - 2\hat{k})$.
$\overline{d}$ એકમ સદિશ હોવાથી,$|\overline{d}| = 1$:
$|p|\sqrt{1^2 + 1^2 + (-2)^2} = 1 \implies |p|\sqrt{6} = 1 \implies p = \pm \frac{1}{\sqrt{6}}$.
જો $p = \frac{1}{\sqrt{6}}$ લઈએ,તો $\overline{d} = \frac{1}{\sqrt{6}}(1, 1, -2)$,જે વિકલ્પ $(C)$ સાથે સુસંગત છે.

(B) આપેલ અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકારનું સમીકરણ: $[m\overline{a}+\overline{b} \quad m\overline{b}+\overline{c} \quad m\overline{c}+\overline{a}] = 28[\overline{a} \quad \overline{b} \quad \overline{c}]$.
ગુણધર્મ $[\overline{u}+\overline{v} \quad \overline{w} \quad \overline{x}] = [\overline{u} \quad \overline{w} \quad \overline{x}] + [\overline{v} \quad \overline{w} \quad \overline{x}]$ નો ઉપયોગ કરીને વિસ્તરણ કરતા:
$[m\overline{a}+\overline{b} \quad m\overline{b}+\overline{c} \quad m\overline{c}+\overline{a}] = m^3[\overline{a} \quad \overline{b} \quad \overline{c}] + [\overline{b} \quad \overline{c} \quad \overline{a}] = m^3[\overline{a} \quad \overline{b} \quad \overline{c}] + [\overline{a} \quad \overline{b} \quad \overline{c}]$.
ચક્રીય ક્રમચયના નિયમ મુજબ $[\overline{b} \quad \overline{c} \quad \overline{a}] = [\overline{a} \quad \overline{b} \quad \overline{c}]$ થાય છે.
તેથી,$(m^3+1)[\overline{a} \quad \overline{b} \quad \overline{c}] = 28[\overline{a} \quad \overline{b} \quad \overline{c}]$.
સદિશો અસમતલીય હોવાથી,$[\overline{a} \quad \overline{b} \quad \overline{c}] \neq 0$.
તેથી,$m^3+1 = 28 \implies m^3 = 27 \implies m = 3$.

(B) સદિશો $\vec{u}, \vec{v}, \vec{w}$ દ્વારા બનતા સમાંતરફલકનું ઘનફળ $V = |\vec{u} \cdot (\vec{v} \times \vec{w})|$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$V = \begin{vmatrix} 1 & a & 1 \\ 0 & 1 & a \\ a & 0 & 1 \end{vmatrix} = 1(1 - 0) - a(0 - a^2) + 1(0 - a) = 1 + a^3 - a$.
ઘનફળ ન્યૂનતમ કરવા માટે,આપણે $V$ નું $a$ ની સાપેક્ષમાં વિકલન કરીએ:
$\frac{dV}{da} = 3a^2 - 1$.
$\frac{dV}{da} = 0$ લેતા,આપણને $3a^2 = 1$ મળે છે,તેથી $a^2 = \frac{1}{3}$,જેનો અર્થ છે કે $a = \pm \frac{1}{\sqrt{3}}$.
હવે,આપણે દ્વિતીય વિકલન ચકાસીએ: $\frac{d^2V}{da^2} = 6a$.
$a = \frac{1}{\sqrt{3}}$ માટે,$\frac{d^2V}{da^2} = 6(\frac{1}{\sqrt{3}}) > 0$,જે દર્શાવે છે કે આ બિંદુએ ઘનફળ ન્યૂનતમ છે.
$a = -\frac{1}{\sqrt{3}}$ માટે,$\frac{d^2V}{da^2} = 6(-\frac{1}{\sqrt{3}}) < 0$,જે દર્શાવે છે કે આ બિંદુએ ઘનફળ મહત્તમ છે.
આમ,$a = \frac{1}{\sqrt{3}}$ માટે ઘનફળ ન્યૂનતમ છે.

(A) સદિશો સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણક શૂન્ય થાય: $\left|\begin{array}{lll}a & 1 & 1 \\ 1 & b & 1 \\ 1 & 1 & c\end{array}\right|=0$.
$R_2 \rightarrow R_2-R_1$ અને $R_3 \rightarrow R_3-R_1$ લેતા,આપણને મળે $\left|\begin{array}{ccc} a & 1 & 1 \\ 1-a & b-1 & 0 \\ 1-a & 0 & c-1 \end{array}\right|=0$.
પ્રથમ હાર મુજબ વિસ્તરણ કરતા: $a(b-1)(c-1) - 1(1-a)(c-1) + 1(0 - (b-1)(1-a)) = 0$.
$a(b-1)(c-1) + (1-a)(c-1) + (1-a)(b-1) = 0$.
આખા સમીકરણને $(1-a)(1-b)(1-c)$ વડે ભાગતા,આપણને મળે: $\frac{a(b-1)(c-1)}{(1-a)(1-b)(1-c)} + \frac{(1-a)(c-1)}{(1-a)(1-b)(1-c)} + \frac{(1-a)(b-1)}{(1-a)(1-b)(1-c)} = 0$.
આનું સાદું રૂપ: $\frac{-a}{(1-a)} + \frac{1}{(1-b)} + \frac{1}{(1-c)} = 0$.
આપણે $\frac{-a}{1-a}$ ને $\frac{1-a-1}{1-a} = 1 - \frac{1}{1-a}$ તરીકે લખી શકીએ.
આ કિંમત મૂકતા: $1 - \frac{1}{1-a} + \frac{1}{1-b} + \frac{1}{1-c} = 0$.
તેથી,$\frac{1}{1-a} + \frac{1}{1-b} + \frac{1}{1-c} = 1$.

(A) આપેલ છે કે $\bar{x}=\frac{\bar{b} \times \bar{c}}{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]}, \bar{y}=\frac{\bar{c} \times \bar{a}}{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]}, \bar{z}=\frac{\bar{a} \times \bar{b}}{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]}$.
આપણે $S = \bar{x} \cdot(\bar{a}+\bar{b})+\bar{y} \cdot(\bar{b}+\bar{c})+\bar{z} \cdot(\bar{c}+\bar{a})$ ની કિંમત શોધવાની છે.
$\bar{x}, \bar{y}, \bar{z}$ ની કિંમતો મૂકતા:
$S = \frac{(\bar{b} \times \bar{c}) \cdot (\bar{a}+\bar{b})}{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]} + \frac{(\bar{c} \times \bar{a}) \cdot (\bar{b}+\bar{c})}{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]} + \frac{(\bar{a} \times \bar{b}) \cdot (\bar{c}+\bar{a})}{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]}$.
અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $[\bar{a} \bar{b} \bar{c}] = (\bar{a} \times \bar{b}) \cdot \bar{c}$ ના ગુણધર્મનો ઉપયોગ કરતા અને જો કોઈપણ બે સદિશો સમાન હોય તો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય છે તે હકીકતનો ઉપયોગ કરતા:
$S = \frac{[\bar{b} \bar{c} \bar{a}] + [\bar{b} \bar{c} \bar{b}] + [\bar{c} \bar{a} \bar{b}] + [\bar{c} \bar{a} \bar{c}] + [\bar{a} \bar{b} \bar{c}] + [\bar{a} \bar{b} \bar{a}]}{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]}$.
કારણ કે $[\bar{b} \bar{c} \bar{b}] = 0, [\bar{c} \bar{a} \bar{c}] = 0, [\bar{a} \bar{b} \bar{a}] = 0$ અને $[\bar{b} \bar{c} \bar{a}] = [\bar{c} \bar{a} \bar{b}] = [\bar{a} \bar{b} \bar{c}]$,તેથી આપણને મળે છે:
$S = \frac{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}] + 0 + [\bar{a} \bar{b} \bar{c}] + 0 + [\bar{a} \bar{b} \bar{c}] + 0}{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]} = \frac{3[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]}{[\bar{a} \bar{b} \bar{c}]} = 3$.

(A) સદિશો $\bar{a}$,$\bar{b}$,અને $\bar{c}$ સુરેખ રીતે આધારિત હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણક શૂન્ય થાય: $\bar{a} \cdot (\bar{b} \times \bar{c}) = 0$.
આ નિશ્ચાયક શૂન્ય હોવાને સમાન છે:
$\begin{vmatrix} 1 & 1 & 1 \\ 4 & 3 & 4 \\ 1 & \alpha & \beta \end{vmatrix} = 0$.
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$1(3\beta - 4\alpha) - 1(4\beta - 4) + 1(4\alpha - 3) = 0$.
$3\beta - 4\alpha - 4\beta + 4 + 4\alpha - 3 = 0$.
$-\beta + 1 = 0 \implies \beta = 1$.
આપેલ છે કે $|\bar{c}| = \sqrt{3}$,તેથી $\sqrt{1^2 + \alpha^2 + \beta^2} = \sqrt{3}$.
$1 + \alpha^2 + \beta^2 = 3$.
$\beta = 1$ મૂકતા:
$1 + \alpha^2 + 1 = 3 \implies \alpha^2 = 1 \implies \alpha = \pm 1$.
વિકલ્પો તપાસતા,$\alpha = 1$ અને $\beta = 1$ માટે શરત સંતોષાય છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.

(A) આપેલ સદિશો $p \hat{i}+\hat{j}+\hat{k}$,$\hat{i}+q \hat{j}+\hat{k}$ અને $\hat{i}+\hat{j}+r \hat{k}$ સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય:
$\left|\begin{array}{lll}p & 1 & 1 \\ 1 & q & 1 \\ 1 & 1 & r\end{array}\right|=0$
નિશ્ચાયકનું પ્રથમ હારની સાપેક્ષમાં વિસ્તરણ કરતા:
$p(qr-1) - 1(r-1) + 1(1-q) = 0$
$pqr - p - r + 1 + 1 - q = 0$
$pqr - p - q - r + 2 = 0$
પદોને ગોઠવતા આપણને મળે છે:
$pqr - (p+q+r) = -2$

(B) કારણ કે $\vec{c}$ એ $\vec{a}$ અને $\vec{b}$ નું સુરેખ સંયોજન છે,તેથી આપણે લખી શકીએ કે $\vec{c} = m\vec{a} + n\vec{b}$ કોઈ અદિશ $m$ અને $n$ માટે.
વૈકલ્પિક રીતે,કારણ કે $\vec{c}$ એ $\vec{a}$ અને $\vec{b}$ ના સમતલમાં છે,તેથી અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર $[\vec{a}, \vec{b}, \vec{c}] = 0$ થાય.
નિશ્ચાયક ગણતા:
$\begin{vmatrix} 1 & 1 & 1 \\ 1 & -1 & 2 \\ x & x-2 & -1 \end{vmatrix} = 0$
પ્રથમ હાર મુજબ વિસ્તરણ કરતા:
$1(1 - 2(x-2)) - 1(-1 - 2x) + 1((x-2) - (-x)) = 0$
$1(1 - 2x + 4) - 1(-1 - 2x) + 1(x - 2 + x) = 0$
$(5 - 2x) + (1 + 2x) + (2x - 2) = 0$
$2x + 4 = 0$
$2x = -4$
$x = -2$

(B) ચાર બિંદુઓ $A, B, C, D$ સમતલીય હોય જો સદિશો $\vec{AB}, \vec{AC},$ અને $\vec{AD}$ નો અદિશ ત્રિગુણક શૂન્ય હોય,એટલે કે $[\vec{AB}, \vec{AC}, \vec{AD}] = 0$.
આપેલ બિંદુઓ $A(3,2,1), B(4, x, 5), C(4,2,-2), D(6,5,-1)$ છે.
સદિશો નીચે મુજબ છે:
$\vec{AB} = (4-3)\hat{i} + (x-2)\hat{j} + (5-1)\hat{k} = \hat{i} + (x-2)\hat{j} + 4\hat{k}$
$\vec{AC} = (4-3)\hat{i} + (2-2)\hat{j} + (-2-1)\hat{k} = \hat{i} + 0\hat{j} - 3\hat{k}$
$\vec{AD} = (6-3)\hat{i} + (5-2)\hat{j} + (-1-1)\hat{k} = 3\hat{i} + 3\hat{j} - 2\hat{k}$
સમતલીયતા માટે,આ સદિશોનો નિશ્ચાયક શૂન્ય હોવો જોઈએ:
$\begin{vmatrix} 1 & x-2 & 4 \\ 1 & 0 & -3 \\ 3 & 3 & -2 \end{vmatrix} = 0$
પ્રથમ હાર મુજબ વિસ્તરણ કરતા:
$1(0 - (-9)) - (x-2)(-2 - (-9)) + 4(3 - 0) = 0$
$1(9) - (x-2)(7) + 4(3) = 0$
$9 - 7x + 14 + 12 = 0$
$-7x + 35 = 0$
$7x = 35$
$x = 5$

(A) ત્રણ સદિશો $\vec{a}, \vec{b}$ અને $\vec{c}$ સમતલીય હોય જો અને માત્ર જો તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય હોય,એટલે કે $[\vec{a} \vec{b} \vec{c}] = 0$.
અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર સદિશોના ઘટકોના નિશ્ચાયક દ્વારા આપવામાં આવે છે:
$\begin{vmatrix} 2 & -1 & -1 \\ 1 & 2 & -3 \\ 3 & \lambda & 5 \end{vmatrix} = 0$
પ્રથમ હાર મુજબ નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$2(2 \times 5 - (-3) \times \lambda) - (-1)(1 \times 5 - (-3) \times 3) + (-1)(1 \times \lambda - 2 \times 3) = 0$
$2(10 + 3\lambda) + 1(5 + 9) - 1(\lambda - 6) = 0$
$20 + 6\lambda + 14 - \lambda + 6 = 0$
$5\lambda + 40 = 0$
$5\lambda = -40$
$\lambda = -8$

(B) આપેલ સદિશો $\bar{a}$,$\bar{b}$ અને $\bar{c}$ સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય,એટલે કે $\bar{a} \cdot (\bar{b} \times \bar{c}) = 0$.
આનો અર્થ એ છે કે તેમના ઘટકો દ્વારા બનતા નિશ્ચાયકનું મૂલ્ય શૂન્ય થાય:
$\begin{vmatrix} 1 & -2 & 1 \\ 2 & -5 & p \\ 5 & -9 & 4 \end{vmatrix} = 0$.
પ્રથમ હારને અનુલક્ષીને નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$1((-5)(4) - (-9)(p)) - (-2)((2)(4) - (5)(p)) + 1((2)(-9) - (5)(-5)) = 0$.
$1(-20 + 9p) + 2(8 - 5p) + 1(-18 + 25) = 0$.
$-20 + 9p + 16 - 10p + 7 = 0$.
$-p + 3 = 0$.
તેથી,$p = 3$.

(B) સદિશો $\bar{a}$,$\bar{b}$ અને $\bar{c}$ એક જ સમતલમાં હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય: $\bar{a} \cdot (\bar{b} \times \bar{c}) = 0$.
આનો અર્થ એ છે કે ઘટકોનો નિશ્ચાયક શૂન્ય થાય:
$\begin{vmatrix} 1 & 1 & 1 \\ 1 & -1 & 2 \\ x & x-1 & -1 \end{vmatrix} = 0$.
પ્રથમ હાર મુજબ નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$1((-1)(-1) - (2)(x-1)) - 1((1)(-1) - (2)(x)) + 1((1)(x-1) - (-1)(x)) = 0$.
$1(1 - 2x + 2) - 1(-1 - 2x) + 1(x - 1 + x) = 0$.
$(3 - 2x) + (1 + 2x) + (2x - 1) = 0$.
$3 - 2x + 1 + 2x + 2x - 1 = 0$.
$2x + 3 = 0$.
$x = \frac{-3}{2}$.

(C) આપેલ સદિશો સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણિત ગુણાકાર શૂન્ય થાય.
$\therefore \begin{vmatrix} a & a & c \\ 1 & 0 & 1 \\ c & c & b \end{vmatrix} = 0$
નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$a(0 - c) - a(b - c) + c(c - 0) = 0$
$-ac - ab + ac + c^2 = 0$
$-ab + c^2 = 0$
$c^2 = ab$
આ દર્શાવે છે કે $a, c, b$ એ સમગુણોત્તર શ્રેણી ($G$.$P$.) માં છે.

(C) આપેલ સદિશો $\overline{a}, \overline{b},$ અને $\overline{c}$ સમતલીય હોવાથી,તેમનો અદિશ ત્રિગુણક ગુણાકાર શૂન્ય થાય,એટલે કે $[\overline{a} \overline{b} \overline{c}] = 0$.
આનો અર્થ એ છે કે તેમના ઘટકો દ્વારા બનતા નિશ્ચાયકનું મૂલ્ય શૂન્ય થાય:
$\begin{vmatrix} 2 & -1 & 1 \\ 1 & 2 & -3 \\ 3 & \lambda & 5 \end{vmatrix} = 0$
પ્રથમ હારને અનુલક્ષીને નિશ્ચાયકનું વિસ્તરણ કરતા:
$2(2 \times 5 - (-3) \times \lambda) - (-1)(1 \times 5 - (-3) \times 3) + 1(1 \times \lambda - 2 \times 3) = 0$
$2(10 + 3\lambda) + 1(5 + 9) + 1(\lambda - 6) = 0$
$20 + 6\lambda + 14 + \lambda - 6 = 0$
$7\lambda + 28 = 0$
$7\lambda = -28 \Rightarrow \lambda = -4$
હવે,આપણે ચકાસીએ કે કયા સમીકરણમાં $x = -4$ મૂકતા તે સંતોષાય છે:
$(A)$ $(-4)^2 + 2(-4) = 16 - 8 = 8 \neq 6$
$(B)$ $(-4)^2 + 2(-4) = 16 - 8 = 8 \neq 4$
$(C)$ $(-4)^2 + 3(-4) = 16 - 12 = 4$. આ સાચું છે.
$(D)$ $(-4)^2 + 3(-4) = 16 - 12 = 4 \neq 6$
આમ,$\lambda = -4$ એ સમીકરણ $x^2 + 3x = 4$ નું બીજ છે.