Gujarati

Mix Examples - Triangles Questions in Gujarati

Class 10 Mathematics · Triangles · Mix Examples - Triangles

549+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 50 of 549 questions in Gujarati

401
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ એ વેધ છે. જો $AM = 7$ અને $CM = 9$ હોય,તો $BC = \ldots$.
A
$12$
B
$21$
C
$3\sqrt{7}$
D
$12\sqrt{1}$

Solution

(A) કાટકોણ ત્રિકોણ $\Delta ABC$ માં જ્યાં $\angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM} \perp \overline{AC}$ છે,આપણે ભૂમિતિના મધ્યક પ્રમેય (અથવા સમરૂપ ત્રિકોણના ગુણધર્મો) નો ઉપયોગ કરીએ છીએ.
કાટકોણ ત્રિકોણમાં વેધના ગુણધર્મ મુજબ,કાટખૂણો બનાવતી બાજુનો વર્ગ એ તેની પાસેના કર્ણના ભાગ અને આખા કર્ણના ગુણાકાર જેટલો હોય છે.
ખાસ કરીને,$BC^2 = CM \times AC$.
અહીં $AM = 7$ અને $CM = 9$ આપેલ છે,તેથી કર્ણ $AC$ ની કુલ લંબાઈ $AC = AM + CM = 7 + 9 = 16$ થાય.
સૂત્રમાં કિંમતો મૂકતા: $BC^2 = 9 \times 16$.
$BC^2 = 144$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા,$BC = \sqrt{144} = 12$.
402
EasyMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle A = 90^\circ$ છે. જો $b = 12$ અને $c = 35$ હોય,તો $a = \ldots$
A
$47$
B
$37$
C
$23$
D
$33$

Solution

(B) $\Delta ABC$ માં,$m \angle A = 90^\circ$ હોવાથી,આ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જેમાં કર્ણ $a$ એ $\angle A$ ની સામેની બાજુ છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$a^2 = b^2 + c^2$.
અહીં $b = 12$ અને $c = 35$ આપેલ છે.
$a^2 = 12^2 + 35^2$
$a^2 = 144 + 1225$
$a^2 = 1369$
$a = \sqrt{1369} = 37$.
તેથી,$a = 37$.
403
MediumMCQ
$\Delta PQR$ માં,$m \angle Q = 90^\circ$ છે. જો $PQ : QR = 1 : 1$ હોય,તો $PQ : PR = \ldots$
A
$1:2$
B
$1:1$
C
$1:\sqrt{2}$
D
$\sqrt{2}:1$

Solution

(C) આપેલ છે કે $\Delta PQR$ માં,$m \angle Q = 90^\circ$ છે,તેથી આ કાટકોણ ત્રિકોણ છે.
ધારો કે $PQ = x$ અને $QR = x$ (કારણ કે $PQ : QR = 1 : 1$ છે).
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$PR^2 = PQ^2 + QR^2$.
કિંમતો મૂકતા,$PR^2 = x^2 + x^2 = 2x^2$.
તેથી,$PR = \sqrt{2x^2} = x\sqrt{2}$.
આપણે $PQ : PR$ ગુણોત્તર શોધવાનો છે.
$PQ : PR = x : x\sqrt{2} = 1 : \sqrt{2}$.
404
MediumMCQ
$\Delta XYZ$ માં,$m\angle X = 90^{\circ}$,$XY = 8$ અને $YZ = 17$ છે. તો,$\Delta XYZ$ નું ક્ષેત્રફળ............. છે.
A
$30$
B
$40$
C
$50$
D
$60$

Solution

(D) આપેલ છે કે $\Delta XYZ$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જેમાં $m\angle X = 90^{\circ}$ છે.
અહીં,$YZ$ એ કર્ણ છે અને $XY$ એ એક બાજુ છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા: $XY^2 + XZ^2 = YZ^2$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $8^2 + XZ^2 = 17^2$.
$64 + XZ^2 = 289$.
$XZ^2 = 289 - 64 = 225$.
$XZ = \sqrt{225} = 15$.
કાટકોણ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $\text{Area} = \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ}$ સૂત્ર દ્વારા મળે છે.
$\text{Area} = \frac{1}{2} \times XY \times XZ$.
$\text{Area} = \frac{1}{2} \times 8 \times 15 = 4 \times 15 = 60$.
405
MediumMCQ
$\Delta MNP$ માં,$\overline{MX}$ મધ્યગા છે. જો $MN^2 + MP^2 = 50$ અને $MX = 3$ હોય,તો $NP = \ldots$
A
$8$
B
$16$
C
$32$
D
$4$

Solution

(A) $\Delta MNP$ માટે એપોલોનિયસના પ્રમેય મુજબ,જ્યાં $\overline{MX}$ એ બાજુ $\overline{NP}$ પરની મધ્યગા છે:
$MN^2 + MP^2 = 2(MX^2 + NX^2)$
આપેલ છે કે $MN^2 + MP^2 = 50$ અને $MX = 3$,આ કિંમતો સૂત્રમાં મૂકતા:
$50 = 2(3^2 + NX^2)$
$50 = 2(9 + NX^2)$
$25 = 9 + NX^2$
$NX^2 = 25 - 9 = 16$
$NX = \sqrt{16} = 4$
$\overline{MX}$ મધ્યગા હોવાથી,$X$ એ $\overline{NP}$ નું મધ્યબિંદુ છે,તેથી $NP = 2 \times NX$.
$NP = 2 \times 4 = 8$.
406
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ એ વેધ છે. તો,$\angle BAM \cong \ldots$
A
$\angle BMC$
B
$\angle MBC$
C
$\angle MCB$
D
$\angle ABM$

Solution

(B) $\Delta ABC$ માં,$\angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM} \perp \overline{AC}$ છે.
$\Delta ABM$ અને $\Delta ABC$ ને ધ્યાનમાં લો.
$\Delta ABM$ માં,$\angle AMB = 90^{\circ}$ છે. તેથી,$\angle BAM + \angle ABM = 90^{\circ}$.
$\Delta ABC$ માં,$\angle B = 90^{\circ}$ છે. તેથી,$\angle BAM + \angle C = 90^{\circ}$.
આ બંને સમીકરણોની સરખામણી કરતા,આપણને $\angle ABM = \angle C$ (અથવા $\angle MCB$) મળે છે.
વળી,$\Delta BMC$ માં,$\angle BMC = 90^{\circ}$ છે,તેથી $\angle MBC + \angle C = 90^{\circ}$.
કારણ કે $\angle BAM + \angle C = 90^{\circ}$ અને $\angle MBC + \angle C = 90^{\circ}$,તેથી સાબિત થાય છે કે $\angle BAM = \angle MBC$.
407
MediumMCQ
$\Delta PQR$ માં,$m \angle Q = 90^{\circ}$ અને $\overline{QD}$ એ વેધ છે. તો,$\angle PQD \cong \ldots \ldots \ldots$
A
$\angle RQD$
B
$\angle DQR$
C
$\angle DRQ$
D
$\angle QDR$

Solution

(C) કાટકોણ ત્રિકોણ $\Delta PQR$ માં જ્યાં $m \angle Q = 90^{\circ}$ છે,$\overline{QD}$ એ કર્ણ $\overline{PR}$ પરનો વેધ છે.
કાટકોણ ત્રિકોણમાં સમરૂપતાના ગુણધર્મ મુજબ,કર્ણ પરનો વેધ ત્રિકોણને બે એવા ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે જે મૂળ ત્રિકોણને સમરૂપ હોય છે.
ખાસ કરીને,$\Delta PQD \sim \Delta QRD$.
$\Delta PQD$ માં,ખૂણાઓ $\angle P$,$\angle PQD$ અને $\angle PDQ = 90^{\circ}$ છે.
$\Delta QRD$ માં,ખૂણાઓ $\angle R$,$\angle RQD$ અને $\angle RDQ = 90^{\circ}$ છે.
કારણ કે $\angle P + \angle R = 90^{\circ}$ અને $\angle P + \angle PQD = 90^{\circ}$,તેથી $\angle PQD = \angle R$ થાય.
આપેલા વિકલ્પો જોતા,$\angle DRQ$ (જે $\angle R$ સમાન છે) એ $\angle PQD$ ને અનુરૂપ ખૂણો છે.
408
MediumMCQ
$\Delta PQR$ માં,$m \angle Q = 90^{\circ}$ અને $\overline{QD}$ વેધ છે. જો $PD = 9 DR$ હોય,તો $PQ = \ldots \ldots \ldots \times QR$.
A
$9$
B
$81$
C
$6$
D
$3$

Solution

(D) $\Delta PQR$ માં,$\angle Q = 90^{\circ}$ અને $\overline{QD} \perp \overline{PR}$ છે.
કાટકોણ ત્રિકોણમાં વેધના ગુણધર્મ મુજબ,$QD^2 = PD \times DR$ થાય.
વળી,$\Delta PQD$ અને $\Delta PQR$ ની સમરૂપતા મુજબ,$PQ^2 = PD \times PR$ થાય.
આપેલ છે કે $PD = 9 DR$,તેથી $PR = PD + DR = 9 DR + DR = 10 DR$ થાય.
આ કિંમતો $PQ^2$ ના સૂત્રમાં મૂકતા:
$PQ^2 = (9 DR) \times (10 DR) = 90 DR^2$.
તે જ રીતે,$\Delta QDR$ અને $\Delta PQR$ માટે,$QR^2 = DR \times PR$ થાય.
$QR^2 = DR \times (10 DR) = 10 DR^2$.
હવે,ગુણોત્તર $\frac{PQ^2}{QR^2} = \frac{90 DR^2}{10 DR^2} = 9$ મળે.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા,$\frac{PQ}{QR} = \sqrt{9} = 3$ મળે.
તેથી,$PQ = 3 \times QR$ થાય.
409
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ એ વેધ છે. તો,$BM$ એ ............. નો ગુણોત્તર મધ્યક છે.
A
$AM$ અને $CM$
B
$AM$ અને $AC$
C
$CM$ અને $AC$
D
$AB$ અને $BC$

Solution

(A) કાટકોણ ત્રિકોણ $\Delta ABC$ માં જ્યાં $\angle B = 90^{\circ}$ હોય અને $\overline{BM}$ એ કર્ણ $\overline{AC}$ પરનો વેધ હોય,ત્યારે $\Delta AMB \sim \Delta BMC$ થાય છે.
સમરૂપ ત્રિકોણના ગુણધર્મ મુજબ,અનુરૂપ બાજુઓનો ગુણોત્તર સમાન હોય છે:
$\frac{AM}{BM} = \frac{BM}{CM}$.
ચોકડી ગુણાકાર કરતા $BM^2 = AM \cdot CM$ મળે છે.
તેથી,$BM = \sqrt{AM \cdot CM}$,જેનો અર્થ છે કે $BM$ એ $AM$ અને $CM$ નો ગુણોત્તર મધ્યક છે.
410
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ એ કર્ણ $\overline{AC}$ પરનો વેધ છે. તો,$AB$ એ ....... નો ગુણોત્તર મધ્યક છે.
A
$AM$ અને $CM$
B
$AM$ અને $AC$
C
$CM$ અને $AC$
D
$BM$ અને $AC$

Solution

(B) કાટકોણ ત્રિકોણ $\Delta ABC$ માં જ્યાં $\angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM} \perp \overline{AC}$ છે,ત્યારે આ ત્રિકોણ બે ત્રિકોણો $\Delta AMB$ અને $\Delta BMC$ માં વિભાજિત થાય છે,જે મૂળ ત્રિકોણ $\Delta ABC$ ને સમરૂપ છે.
સમરૂપતાના ગુણધર્મ મુજબ,$\Delta AMB \sim \Delta ABC$.
આનો અર્થ એ છે કે અનુરૂપ બાજુઓનો ગુણોત્તર સમાન છે: $\frac{AM}{AB} = \frac{AB}{AC}$.
ચોકડી ગુણાકાર કરતા $AB^2 = AM \cdot AC$ મળે છે.
તેથી,$AB$ એ $AM$ અને $AC$ નો ગુણોત્તર મધ્યક છે.
411
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ એ કર્ણ $AC$ પરનો વેધ છે. તો,$BC$ એ .......... નો સમગુણોત્તર મધ્યક છે.
A
$BM$ અને $AC$
B
$AM$ અને $CM$
C
$CM$ અને $AC$
D
$AM$ અને $AC$

Solution

(C) કાટકોણ ત્રિકોણ $\Delta ABC$ માં જ્યાં $\angle B = 90^{\circ}$ હોય અને $\overline{BM}$ એ કર્ણ $AC$ પરનો વેધ હોય,તો સમરૂપ ત્રિકોણના ગુણધર્મો મુજબ $(\Delta BMC \sim \Delta BCA)$:
$\frac{BC}{AC} = \frac{MC}{BC}$
ચોકડી ગુણાકાર કરતા:
$BC^2 = MC \cdot AC$
આ દર્શાવે છે કે $BC$ એ $CM$ અને $AC$ નો સમગુણોત્તર મધ્યક છે.
412
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m\angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ એ કર્ણ $\overline{AC}$ પરનો વેધ છે. જો $AM = 8$ અને $CM = 2$ હોય,તો $BM = \ldots$
A
$2$
B
$8$
C
$6$
D
$4$

Solution

(D) કાટકોણ ત્રિકોણમાં,કર્ણ પર દોરેલો વેધ ત્રિકોણને બે એવા ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે જે મૂળ ત્રિકોણને સમરૂપ હોય છે અને એકબીજાને પણ સમરૂપ હોય છે.
ખાસ કરીને,$\Delta AMB \sim \Delta BMC$.
આ ત્રિકોણોની સમરૂપતા પરથી,આપણને અનુરૂપ બાજુઓનો ગુણોત્તર મળે છે:
$\frac{AM}{BM} = \frac{BM}{CM}$.
આના પરથી ભૂમિતિ મધ્યકનું પ્રમેય મળે છે: $BM^2 = AM \times CM$.
અહીં $AM = 8$ અને $CM = 2$ આપેલ છે,તેથી કિંમતો મૂકતા:
$BM^2 = 8 \times 2 = 16$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા,$BM = \sqrt{16} = 4$.
તેથી,$BM$ ની લંબાઈ $4$ છે.
413
MediumMCQ
$\Delta PQR$ માં,$m \angle Q = 90^{\circ}$ અને $\overline{QM}$ એ વેધ છે. જો $QM = 6$ અને $MR = 9$ હોય,તો $PR = \ldots$
A
$13$
B
$4$
C
$9$
D
$6$

Solution

(A) કાટકોણ ત્રિકોણ $\Delta PQR$ માં જ્યાં $\angle Q = 90^{\circ}$ છે,$\overline{QM}$ એ કર્ણ $PR$ પરનો વેધ છે.
ભૂમિતિના મધ્યક પ્રમેય મુજબ,$QM^2 = PM \times MR$.
અહીં $QM = 6$ અને $MR = 9$ આપેલ છે,તેથી $6^2 = PM \times 9$.
$36 = PM \times 9$,જેનો અર્થ છે કે $PM = 36 / 9 = 4$.
આમ,કર્ણ $PR$ ની લંબાઈ $PR = PM + MR = 4 + 9 = 13$ થાય.
414
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m\angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ એ કર્ણ $\overline{AC}$ પરનો વેધ છે. જો $AM = 12$ અને $CM = 3$ હોય,તો $BM = \dots$
A
$36$
B
$6$
C
$7.5$
D
$9$

Solution

(B) કાટકોણ ત્રિકોણમાં,કર્ણ પર દોરેલો વેધ ત્રિકોણને બે એવા ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે જે મૂળ ત્રિકોણને સમરૂપ હોય છે અને એકબીજાને પણ સમરૂપ હોય છે.
ખાસ કરીને,$\Delta AMB \sim \Delta BMC$.
આ ત્રિકોણોની સમરૂપતા મુજબ,તેમની અનુરૂપ બાજુઓનો ગુણોત્તર સમાન હોય છે:
$\frac{AM}{BM} = \frac{BM}{CM}$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$\frac{12}{BM} = \frac{BM}{3}$.
ચોકડી ગુણાકાર કરતા:
$BM^2 = 12 \times 3$.
$BM^2 = 36$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા:
$BM = \sqrt{36} = 6$.
તેથી,$BM$ ની લંબાઈ $6$ છે.
415
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ એ કર્ણ $\overline{AC}$ પરનો વેધ છે. જો $AM = 4$ અને $CM = 6$ હોય,તો $BM = \dots$
A
$2$
B
$\sqrt{6}$
C
$2\sqrt{6}$
D
$24$

Solution

(C) કાટકોણ ત્રિકોણમાં,કર્ણ પર દોરેલો વેધ ત્રિકોણને બે એવા ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે જે મૂળ ત્રિકોણને સમરૂપ હોય છે.
ખાસ કરીને,$\Delta AMB \sim \Delta BMC$.
સમરૂપતાના ગુણધર્મ મુજબ,અનુરૂપ બાજુઓનો ગુણોત્તર સમાન હોય છે:
$\frac{AM}{BM} = \frac{BM}{CM}$.
આથી $BM^2 = AM \times CM$ મળે.
અહીં $AM = 4$ અને $CM = 6$ આપેલ છે,તેથી:
$BM^2 = 4 \times 6 = 24$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા:
$BM = \sqrt{24} = \sqrt{4 \times 6} = 2\sqrt{6}$.
416
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m\angle B = 90^\circ$ છે. જો $AB = 12$ અને $BC = 5$ હોય,તો $AC = \dots$
A
$7$
B
$17$
C
$8.5$
D
$13$

Solution

(D) $\Delta ABC$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જેમાં $m\angle B = 90^\circ$ હોવાથી,આપણે પાયથાગોરસનો પ્રમેય લાગુ કરી શકીએ છીએ.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ: $(AC)^2 = (AB)^2 + (BC)^2$.
અહીં $AB = 12$ અને $BC = 5$ આપેલ છે.
કિંમતો મૂકતા: $(AC)^2 = (12)^2 + (5)^2$.
$(AC)^2 = 144 + 25 = 169$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા: $AC = \sqrt{169} = 13$.
આમ,કર્ણ $AC$ ની લંબાઈ $13$ છે.
417
MediumMCQ
$\Delta PQR$ માં,$m \angle Q = 90^{\circ}$ છે. જો $PR = 17$ અને $PQ = 8$ હોય,તો $QR = \ldots$
A
$15$
B
$13$
C
$12.5$
D
$9$

Solution

(A) $\Delta PQR$ માં,$m \angle Q = 90^{\circ}$ હોવાથી,આ ત્રિકોણ કાટકોણ ત્રિકોણ છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,કર્ણનો વર્ગ એ બાકીની બે બાજુઓના વર્ગોના સરવાળા જેટલો હોય છે.
અહીં,$PR$ એ કર્ણ છે (જે $90^{\circ}$ ના ખૂણાની સામેની બાજુ છે).
તેથી,$PR^{2} = PQ^{2} + QR^{2}$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $17^{2} = 8^{2} + QR^{2}$.
$289 = 64 + QR^{2}$.
$QR^{2} = 289 - 64$.
$QR^{2} = 225$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા,$QR = \sqrt{225} = 15$.
418
MediumMCQ
લંબચોરસ $ABCD$ માં,$AB = 9$ અને $BC = 12$ છે. તો,$BD = \ldots$
A
$10.5$
B
$15$
C
$17$
D
$21$

Solution

(B) લંબચોરસ $ABCD$ માં,બધા ખૂણાઓ $90^{\circ}$ ના હોય છે.
કાટકોણ ત્રિકોણ $\triangle BCD$ (અથવા $\triangle ABD$) ને ધ્યાનમાં લો.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$\triangle BCD$ માં,$BD^2 = BC^2 + CD^2$ થાય.
$ABCD$ લંબચોરસ હોવાથી,$CD = AB = 9$ થાય.
કિંમતો મૂકતા,$BD^2 = 12^2 + 9^2$.
$BD^2 = 144 + 81 = 225$.
વર્ગમૂળ લેતા,$BD = \sqrt{225} = 15$.
419
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m\angle B = 90^{\circ}$ છે. જો $a = 16$ અને $c = 12$ હોય,તો $b = \ldots$
A
$8$
B
$18$
C
$20$
D
$28$

Solution

(C) કાટકોણ ત્રિકોણ $\Delta ABC$ માં જ્યાં $m\angle B = 90^{\circ}$ છે,બાજુ $b$ એ કર્ણ દર્શાવે છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$b^2 = a^2 + c^2$.
અહીં $a = 16$ અને $c = 12$ આપેલ છે.
કિંમતો મૂકતા: $b^2 = 16^2 + 12^2$.
$b^2 = 256 + 144$.
$b^2 = 400$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા,$b = \sqrt{400} = 20$.
420
MediumMCQ
$\Delta PQR$ માં,$m\angle Q = 90^\circ$ છે. જો $PQ = 8$ અને $QR = 15$ હોય,તો $PR = \ldots$
A
$22$
B
$19$
C
$12$
D
$17$

Solution

(D) $\Delta PQR$ માં,$m\angle Q = 90^\circ$ હોવાથી,આ ત્રિકોણ કાટકોણ ત્રિકોણ છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,કર્ણનો વર્ગ એ બાકીની બે બાજુઓના વર્ગોના સરવાળા જેટલો હોય છે.
અહીં,$PR$ એ કર્ણ છે.
તેથી,$PR^2 = PQ^2 + QR^2$.
આપેલ છે કે $PQ = 8$ અને $QR = 15$.
$PR^2 = 8^2 + 15^2$.
$PR^2 = 64 + 225$.
$PR^2 = 289$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા,$PR = \sqrt{289} = 17$.
421
MediumMCQ
$\Delta DEF$ માં,$m \angle D = 90^{\circ}$ છે. જો $EF = 6$ અને $DF = 4$ હોય,તો $DE = \dots$
A
$2 \sqrt{5}$
B
$5$
C
$10$
D
$8$

Solution

(A) $\Delta DEF$ માં,$m \angle D = 90^{\circ}$ હોવાથી,આ ત્રિકોણ કાટકોણ ત્રિકોણ છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,કર્ણનો વર્ગ એ બાકીની બે બાજુઓના વર્ગોના સરવાળા જેટલો હોય છે.
અહીં,$EF$ એ કર્ણ છે કારણ કે તે ખૂણા $D$ ની સામેની બાજુ છે.
તેથી,$EF^2 = DE^2 + DF^2$.
આપેલ છે કે $EF = 6$ અને $DF = 4$,આ કિંમતો સમીકરણમાં મૂકતા:
$6^2 = DE^2 + 4^2$
$36 = DE^2 + 16$
$DE^2 = 36 - 16$
$DE^2 = 20$
$DE = \sqrt{20} = \sqrt{4 \times 5} = 2 \sqrt{5}$.
422
MediumMCQ
$\Delta XYZ$ માં,$m\angle Y = 90^{\circ}$ છે. જો $XY = YZ$ અને $XZ = 10$ હોય,તો $XY = \ldots$
A
$5$
B
$5\sqrt{2}$
C
$10\sqrt{2}$
D
$8$

Solution

(B) આપેલ છે કે $\Delta XYZ$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જેમાં $m\angle Y = 90^{\circ}$ છે.
અહીં $XY = YZ$ આપેલ છે,તેથી ધારો કે $XY = YZ = x$.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$XY^2 + YZ^2 = XZ^2$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા,$x^2 + x^2 = 10^2$.
$2x^2 = 100$.
$x^2 = 50$.
$x = \sqrt{50} = \sqrt{25 \times 2} = 5\sqrt{2}$.
તેથી,$XY = 5\sqrt{2}$.
423
EasyMCQ
એક ચોરસના વિકર્ણની લંબાઈ $6$ છે. તો, તેની બાજુની લંબાઈ $\ldots \ldots \ldots$ છે. ($\sqrt{2}$ માં)
A
$9$
B
$6$
C
$3$
D
$2$

Solution

(C) ધારો કે ચોરસની બાજુની લંબાઈ $a$ છે।
ચોરસમાં, વિકર્ણ $d$ અને બાજુ $a$ વચ્ચેનો સંબંધ $d = a \sqrt{2}$ છે।
અહીં આપેલ છે કે વિકર્ણ $d = 6$, તેથી:
$a \sqrt{2} = 6$
$a = \frac{6}{\sqrt{2}}$
છેદનું સંમેયીકરણ કરવા માટે, અંશ અને છેદને $\sqrt{2}$ વડે ગુણતા:
$a = \frac{6 \times \sqrt{2}}{\sqrt{2} \times \sqrt{2}} = \frac{6 \sqrt{2}}{2} = 3 \sqrt{2}$.
આમ, ચોરસની બાજુની લંબાઈ $3 \sqrt{2}$ છે।
424
EasyMCQ
એક ચોરસના વિકર્ણની લંબાઈ $5 \sqrt{2}$ છે. તો,તેની બાજુની લંબાઈ કેટલી થાય............
A
$5 \sqrt{2}$
B
$10 \sqrt{2}$
C
$10$
D
$5$

Solution

(D) ધારો કે ચોરસની બાજુની લંબાઈ $a$ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે ચોરસના વિકર્ણ $d$ નું સૂત્ર $d = a \sqrt{2}$ છે.
અહીં આપેલ છે કે વિકર્ણ $d = 5 \sqrt{2}$ છે.
બંને પદોને સરખાવતા: $a \sqrt{2} = 5 \sqrt{2}$.
બંને બાજુ $\sqrt{2}$ વડે ભાગતા,આપણને $a = 5$ મળે છે.
તેથી,ચોરસની બાજુની લંબાઈ $5$ છે.
425
EasyMCQ
એક લંબચોરસની બે પાસપાસેની બાજુઓના માપ $12$ અને $35$ છે. તો,લંબચોરસના વિકર્ણની લંબાઈ .......... છે.
A
$37$
B
$23.5$
C
$23$
D
$47$

Solution

(A) લંબચોરસમાં,દરેક ખૂણો કાટખૂણો $(90^{\circ})$ હોય છે.
ધારો કે લંબચોરસની બાજુઓ $a = 12$ અને $b = 35$ છે.
લંબચોરસનો વિકર્ણ $d$ એ બે પાસપાસેની બાજુઓ સાથે કાટકોણ ત્રિકોણ બનાવે છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$d^2 = a^2 + b^2$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $d^2 = 12^2 + 35^2$.
$d^2 = 144 + 1225$.
$d^2 = 1369$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા: $d = \sqrt{1369} = 37$.
તેથી,વિકર્ણની લંબાઈ $37$ છે.
426
EasyMCQ
લંબચોરસ $ABCD$ માં,$AB = 2.4$ અને $BC = 3.2$ છે. તો,$AC = \ldots$
A
$3.6$
B
$4$
C
$3$
D
$3.5$

Solution

(B) લંબચોરસ $ABCD$ માં,ખૂણો $\angle B = 90^{\circ}$ હોય છે.
તેથી,$\triangle ABC$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જેમાં $AB$ અને $BC$ બાજુઓ છે અને $AC$ કર્ણ છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$AC^2 = AB^2 + BC^2$.
અહીં $AB = 2.4$ અને $BC = 3.2$ આપેલ છે.
$AC^2 = (2.4)^2 + (3.2)^2$.
$AC^2 = 5.76 + 10.24$.
$AC^2 = 16$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા,$AC = \sqrt{16} = 4$.
427
EasyMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m\angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ મધ્યગા છે. જો $AC = 20$ હોય,તો $BM = \ldots$
A
$25$
B
$12$
C
$10$
D
$16$

Solution

(C) કાટકોણ ત્રિકોણમાં,કર્ણ પરની મધ્યગાની લંબાઈ કર્ણની લંબાઈ કરતા અડધી હોય છે.
આપેલ છે કે $\Delta ABC$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જેમાં $m\angle B = 90^{\circ}$ છે,તેથી બાજુ $\overline{AC}$ એ કર્ણ છે.
$\overline{BM}$ એ કર્ણ $\overline{AC}$ પરની મધ્યગા છે.
તેથી,$BM = \frac{1}{2} \times AC$.
$AC = 20$ આપેલ હોવાથી,$BM = \frac{1}{2} \times 20 = 10$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
428
EasyMCQ
$\Delta XYZ$ માં,$m\angle Y = 90^{\circ}$ અને $\overline{YP}$ મધ્યગા છે. જો $YP = 6$ હોય,તો $XZ = \ldots$
A
$8$
B
$10$
C
$9$
D
$12$

Solution

(D) કાટકોણ ત્રિકોણમાં,કર્ણ પરની મધ્યગાની લંબાઈ કર્ણની લંબાઈ કરતા અડધી હોય છે.
આપેલ છે કે $\Delta XYZ$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જેમાં $m\angle Y = 90^{\circ}$ છે,તેથી બાજુ $XZ$ એ કર્ણ છે.
$\overline{YP}$ એ કર્ણ $XZ$ પરની મધ્યગા છે.
તેથી,$YP = \frac{1}{2} \times XZ$.
અહીં $YP = 6$ આપેલ છે,તેથી $6 = \frac{1}{2} \times XZ$.
બંને બાજુ $2$ વડે ગુણતા,આપણને $XZ = 6 \times 2 = 12$ મળે છે.
429
EasyMCQ
$\Delta ABC$ માં,$\overline{AD}$ મધ્યગા છે. જો $AB = 8$,$BC = 18$ અને $AD = 7$ હોય,તો $AC = \ldots$
A
$14$
B
$16$
C
$7$
D
$10$

Solution

(A) $\Delta ABC$ માં મધ્યગા $\overline{AD}$ માટે એપોલોનિયસના પ્રમેય મુજબ:
$AB^2 + AC^2 = 2(AD^2 + BD^2)$
અહીં $\overline{AD}$ એ બાજુ $\overline{BC}$ પરની મધ્યગા હોવાથી,$D$ એ $\overline{BC}$ નું મધ્યબિંદુ છે.
તેથી,$BD = DC = \frac{BC}{2} = \frac{18}{2} = 9$.
આ કિંમતો પ્રમેયમાં મૂકતા:
$8^2 + AC^2 = 2(7^2 + 9^2)$
$64 + AC^2 = 2(49 + 81)$
$64 + AC^2 = 2(130)$
$64 + AC^2 = 260$
$AC^2 = 260 - 64$
$AC^2 = 196$
$AC = \sqrt{196} = 14$.
430
EasyMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle B = 90^{\circ}$ અને $m \angle C = 30^{\circ}$ છે. જો $AC = 10$ હોય,તો $AB = \ldots$
A
$2.5$
B
$5$
C
$20$
D
$10$

Solution

(B) $\Delta ABC$ માં,ત્રિકોણના ત્રણેય ખૂણાઓનો સરવાળો $180^{\circ}$ થાય છે.
અહીં $m \angle B = 90^{\circ}$ અને $m \angle C = 30^{\circ}$ આપેલ છે,તેથી $m \angle A = 180^{\circ} - (90^{\circ} + 30^{\circ}) = 60^{\circ}$ મળે.
આ એક $30^{\circ}-60^{\circ}-90^{\circ}$ માપનો ત્રિકોણ છે.
$30^{\circ}-60^{\circ}-90^{\circ}$ ત્રિકોણમાં,$30^{\circ}$ ના ખૂણાની સામેની બાજુ કર્ણ કરતા અડધી હોય છે.
અહીં $30^{\circ}$ ના ખૂણાની સામેની બાજુ $AB$ છે.
કર્ણ $AC = 10$ છે.
તેથી,$AB = \frac{1}{2} \times AC = \frac{1}{2} \times 10 = 5$.
431
EasyMCQ
ચતુષ્કોણ $PQRS$ માં,$PQ = QR = 10$ અને $PR = 10\sqrt{2}$ છે. તો,ચતુષ્કોણ $PQRS$ એ $\ldots \ldots \ldots$ છે.
A
લંબચોરસ
B
સમલંબ ચતુષ્કોણ
C
ચોરસ
D
સમબાજુ ચતુષ્કોણ

Solution

(C) $\triangle PQR$ માં,આપણને $PQ = 10$,$QR = 10$ અને $PR = 10\sqrt{2}$ આપેલ છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેયના પ્રતિપનો ઉપયોગ કરીને તપાસો કે શું $\triangle PQR$ કાટકોણ ત્રિકોણ છે:
$PQ^2 + QR^2 = 10^2 + 10^2 = 100 + 100 = 200$.
$PR^2 = (10\sqrt{2})^2 = 100 \times 2 = 200$.
અહીં $PQ^2 + QR^2 = PR^2$ હોવાથી,$\triangle PQR$ એ $\angle PQR = 90^\circ$ વાળો કાટકોણ ત્રિકોણ છે.
ચતુષ્કોણમાં,જો બે પાસપાસેની બાજુઓ સમાન હોય અને તેમની વચ્ચેનો ખૂણો $90^\circ$ હોય,તો તે ચોરસ હોવાની શક્યતા છે.
432
MediumMCQ
$15 \, m$ લાંબો વાંસ દીવાલ પર $12 \, m$ ની ઊંચાઈ સુધી પહોંચવા માટે ટેકવેલો છે. તો,વાંસનો નીચેનો છેડો દીવાલના પાયાથી $\ldots \ldots \, m$ દૂર હશે.
A
$27$
B
$12$
C
$15$
D
$9$

Solution

(D) ધારો કે વાંસની લંબાઈ કર્ણ $c = 15 \, m$ છે.
દીવાલ પર પહોંચેલી ઊંચાઈ એક બાજુ $a = 12 \, m$ છે.
દીવાલના પાયાથી અંતર બીજી બાજુ $b$ છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$a^2 + b^2 = c^2$.
કિંમતો મૂકતા,$(12)^2 + b^2 = (15)^2$.
$144 + b^2 = 225$.
$b^2 = 225 - 144 = 81$.
$b = \sqrt{81} = 9 \, m$.
આમ,વાંસનો નીચેનો છેડો દીવાલના પાયાથી $9 \, m$ દૂર છે.
433
EasyMCQ
લંબચોરસ $HIJK$ માં,$HJ = 13$ અને $HI = 5$ છે. તો,લંબચોરસ $HIJK$ ની પરિમિતિ ....... છે.
A
$34$
B
$20$
C
$17$
D
$36$

Solution

(A) લંબચોરસ $HIJK$ માં,$HJ$ એ વિકર્ણ છે અને $HI$ એ એક બાજુ છે.
ધારો કે બાજુઓ $HI = l = 5$ અને $IJ = w$ છે. વિકર્ણ $HJ$ એ બાજુઓ $HI$ અને $IJ$ સાથે કાટકોણ ત્રિકોણ $\triangle HIJ$ બનાવે છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$HI^2 + IJ^2 = HJ^2$.
$5^2 + IJ^2 = 13^2$.
$25 + IJ^2 = 169$.
$IJ^2 = 169 - 25 = 144$.
$IJ = \sqrt{144} = 12$.
હવે,લંબચોરસની પરિમિતિ $P = 2(l + w)$ દ્વારા મળે છે.
$P = 2(5 + 12) = 2(17) = 34$.
434
EasyMCQ
લંબચોરસ $ABCD$ માં,જો $AB^{2} + BC^{2} = 64$ હોય,તો વિકર્ણ $AC$ ની લંબાઈ શોધો.
A
$10$
B
$8$
C
$16$
D
$12$

Solution

(B) લંબચોરસ $ABCD$ માં,$\angle B = 90^{\circ}$ છે.
$\triangle ABC$ માં પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$AC^{2} = AB^{2} + BC^{2}$ થાય.
આપેલ છે કે $AB^{2} + BC^{2} = 64$.
તેથી,$AC^{2} = 64$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા,$AC = \sqrt{64} = 8$ મળે.
આમ,વિકર્ણ $AC$ ની લંબાઈ $8$ છે.
435
EasyMCQ
$\Delta ABC$ માં,$AB = 4$,$BC = 2\sqrt{3}$ અને $AC = 2\sqrt{7}$ છે. તો,$\Delta ABC$ માં સૌથી મોટી બાજુ પરના મધ્યગાની લંબાઈ $\ldots$ છે.
A
$8\sqrt{3}$
B
$48\sqrt{3}$
C
$\sqrt{7}$
D
$\sqrt{3}$

Solution

(C) સૌ પ્રથમ,$\Delta ABC$ ની સૌથી મોટી બાજુ નક્કી કરો. અહીં $AB = 4$,$BC = 2\sqrt{3} \approx 3.46$ અને $AC = 2\sqrt{7} \approx 5.29$ છે. તેથી,$AC$ એ સૌથી મોટી બાજુ છે,આપણે બાજુ $AC$ પર દોરેલી મધ્યગા $BD$ ની લંબાઈ શોધવાની છે.
$\Delta ABC$ માટે એપોલોનિયસના પ્રમેયનો ઉપયોગ કરતા:
$AB^2 + BC^2 = 2(BD^2 + AD^2)$
અહીં $D$ એ $AC$ નું મધ્યબિંદુ હોવાથી,$AD = AC/2 = (2\sqrt{7})/2 = \sqrt{7}$ થાય.
કિંમતો મૂકતા: $4^2 + (2\sqrt{3})^2 = 2(BD^2 + (\sqrt{7})^2)$
$16 + 12 = 2(BD^2 + 7)$
$28 = 2(BD^2 + 7)$
$14 = BD^2 + 7$
$BD^2 = 7$
$BD = \sqrt{7}$.
436
EasyMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM}$ એ વેધ છે. જો $BM = 12$ અને $AM = 9$ હોય,તો $AC = \ldots$
A
$15$
B
$16$
C
$21$
D
$25$

Solution

(D) $\Delta ABC$ માં,$\angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BM} \perp \overline{AC}$ છે.
કાટકોણ ત્રિકોણમાં ભૂમિતિ મધ્યકના ગુણધર્મ મુજબ,$BM^2 = AM \cdot MC$.
અહીં $BM = 12$ અને $AM = 9$ આપેલ છે,તેથી $12^2 = 9 \cdot MC$.
$144 = 9 \cdot MC \implies MC = \frac{144}{9} = 16$.
$\Delta ABM$ માં,પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$AB^2 = AM^2 + BM^2 = 9^2 + 12^2 = 81 + 144 = 225$.
તેથી,$AB = \sqrt{225} = 15$.
$\Delta ABC$ માં,પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$AC^2 = AB^2 + BC^2$.
પહેલા $\Delta BMC$ માં $BC^2$ શોધીએ: $BC^2 = BM^2 + MC^2 = 12^2 + 16^2 = 144 + 256 = 400$.
આમ,$AC^2 = 225 + 400 = 625$.
$AC = \sqrt{625} = 25$.
અથવા,$AC = AM + MC = 9 + 16 = 25$.
437
EasyMCQ
$\Delta PQR$ માં,$\angle P$ કાટખૂણો છે અને $\overline{PX}$ વેધ છે. જો $QX = 4$ અને $RX = 5$ હોય,તો $PQ = \ldots \ldots$
A
$6$
B
$3$
C
$12$
D
$16$

Solution

(A) $\Delta PQR$ માં,$\angle P = 90^{\circ}$ અને $\overline{PX} \perp \overline{QR}$ છે.
ભૂમિતિના મધ્યક પ્રમેય (અથવા કર્ણ પરના વેધના ગુણધર્મ) મુજબ,કાટકોણ ત્રિકોણમાં કર્ણ પરનો વેધ ત્રિકોણને બે એવા ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે જે મૂળ ત્રિકોણને સમરૂપ હોય છે.
ખાસ કરીને,$\Delta QXP \sim \Delta QPR$ થાય.
સમરૂપતા $\Delta QXP \sim \Delta QPR$ પરથી,આપણને મળે છે કે $\frac{QX}{PQ} = \frac{PQ}{QR}$.
તેથી,$PQ^2 = QX \cdot QR$.
અહીં $QX = 4$ અને $RX = 5$ આપેલ છે,તેથી $QR = QX + RX = 4 + 5 = 9$.
આ કિંમતો મૂકતા,$PQ^2 = 4 \cdot 9 = 36$.
તેથી,$PQ = \sqrt{36} = 6$.
438
EasyMCQ
એક ચોરસના વિકર્ણની લંબાઈ $12$ છે. તો,ચોરસની દરેક બાજુની લંબાઈ ........... છે.
A
$6$
B
$6 \sqrt{2}$
C
$12$
D
$12 \sqrt{2}$

Solution

(B) ધારો કે ચોરસની બાજુની લંબાઈ $a$ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે ચોરસનો વિકર્ણ $d$ શોધવાનું સૂત્ર $d = a \sqrt{2}$ છે.
અહીં વિકર્ણ $d = 12$ આપેલ છે,તેથી:
$12 = a \sqrt{2}$
$a = \frac{12}{\sqrt{2}}$
છેદનું સંમેયીકરણ કરવા માટે,અંશ અને છેદને $\sqrt{2}$ વડે ગુણતા:
$a = \frac{12 \times \sqrt{2}}{\sqrt{2} \times \sqrt{2}}$
$a = \frac{12 \sqrt{2}}{2}$
$a = 6 \sqrt{2}$
તેથી,ચોરસની દરેક બાજુની લંબાઈ $6 \sqrt{2}$ છે.
439
EasyMCQ
એક ચોરસના વિકર્ણની લંબાઈ $8 \sqrt{2}$ છે. તો,તેનું ક્ષેત્રફળ $\ldots \ldots \ldots$ છે.
A
$96$
B
$128$
C
$64$
D
$32$

Solution

(C) ધારો કે ચોરસની બાજુની લંબાઈ $a$ છે.
ચોરસના વિકર્ણની લંબાઈ શોધવાનું સૂત્ર $d = a \sqrt{2}$ છે.
અહીં વિકર્ણ $d = 8 \sqrt{2}$ આપેલ છે.
બંનેને સરખાવતા,$a \sqrt{2} = 8 \sqrt{2}$ મળે છે.
બંને બાજુ $\sqrt{2}$ વડે ભાગતા,બાજુની લંબાઈ $a = 8$ મળે છે.
ચોરસનું ક્ષેત્રફળ $\text{Area} = a^2$ સૂત્ર દ્વારા મળે છે.
$a$ ની કિંમત મૂકતા,$\text{Area} = 8^2 = 64$ મળે છે.
વૈકલ્પિક રીતે,ચોરસનું ક્ષેત્રફળ વિકર્ણ $d$ નો ઉપયોગ કરીને $\text{Area} = \frac{1}{2} \times d^2$ દ્વારા પણ શોધી શકાય છે.
$d = 8 \sqrt{2}$ મૂકતા,$\text{Area} = \frac{1}{2} \times (8 \sqrt{2})^2 = \frac{1}{2} \times (64 \times 2) = \frac{1}{2} \times 128 = 64$ થાય છે.
440
MediumMCQ
$\Delta PQR$ માં,$m\angle Q = 90^{\circ}$ અને $T$ એ $\overline{PR}$ નું મધ્યબિંદુ છે. જો $PQ = 6$ અને $QR = 8$ હોય,તો $QT = \ldots$
A
$12$
B
$9$
C
$10$
D
$5$

Solution

(D) આપેલ છે કે $\Delta PQR$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જેમાં $m\angle Q = 90^{\circ}$ છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$PR^2 = PQ^2 + QR^2$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા,$PR^2 = 6^2 + 8^2 = 36 + 64 = 100$.
તેથી,$PR = \sqrt{100} = 10$.
કાટકોણ ત્રિકોણમાં,કર્ણ પર દોરેલી મધ્યગાની લંબાઈ કર્ણની લંબાઈ કરતાં અડધી હોય છે.
અહીં $T$ એ $\overline{PR}$ નું મધ્યબિંદુ હોવાથી,$\overline{QT}$ એ કર્ણ $\overline{PR}$ પરની મધ્યગા છે.
તેથી,$QT = \frac{1}{2} \times PR = \frac{1}{2} \times 10 = 5$.
441
MediumMCQ
$2.6 \,m$ લાંબી સીડી દીવાલ પર એવી રીતે ટેકવેલી છે કે તેનો નીચેનો છેડો દીવાલના પાયાથી $1 \,m$ દૂર રહે છે. તો,તેનો ઉપરનો છેડો દીવાલ પર કેટલી ઊંચાઈ સુધી પહોંચશે?
A
$2.4$
B
$2$
C
$2.5$
D
$1.5$

Solution

(A) ધારો કે સીડીની લંબાઈ કર્ણ $h = 2.6 \,m$ છે.
ધારો કે સીડીના નીચેના છેડાનું દીવાલથી અંતર પાયો $b = 1 \,m$ છે.
ધારો કે સીડી દીવાલ પર $a$ ઊંચાઈ સુધી પહોંચે છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$a^2 + b^2 = h^2$.
કિંમતો મૂકતા: $a^2 + (1)^2 = (2.6)^2$.
$a^2 + 1 = 6.76$.
$a^2 = 6.76 - 1 = 5.76$.
$a = \sqrt{5.76} = 2.4 \,m$.
આમ,સીડીનો ઉપરનો છેડો દીવાલ પર $2.4 \,m$ ની ઊંચાઈ સુધી પહોંચશે.
442
EasyMCQ
જે ત્રિકોણની બાજુઓના માપ ............ હોય તે કાટકોણ ત્રિકોણ છે.
A
$6, 8, 12$
B
$7, 24, 25$
C
$7, 15, 17$
D
$3, 7, 9$

Solution

(B) જો ત્રિકોણની સૌથી મોટી બાજુનો વર્ગ બાકીની બે બાજુઓના વર્ગોના સરવાળા જેટલો હોય,તો તે કાટકોણ ત્રિકોણ છે (પાયથાગોરસનો પ્રમેય).
વિકલ્પ $A$ માટે: $6^2 + 8^2 = 36 + 64 = 100$,જ્યારે $12^2 = 144$. $100 \neq 144$ હોવાથી,આ કાટકોણ ત્રિકોણ નથી.
વિકલ્પ $B$ માટે: $7^2 + 24^2 = 49 + 576 = 625$,અને $25^2 = 625$. $625 = 625$ હોવાથી,તે પાયથાગોરસના પ્રમેયનું પાલન કરે છે.
વિકલ્પ $C$ માટે: $7^2 + 15^2 = 49 + 225 = 274$,જ્યારે $17^2 = 289$. $274 \neq 289$ હોવાથી,આ કાટકોણ ત્રિકોણ નથી.
વિકલ્પ $D$ માટે: $3^2 + 7^2 = 9 + 49 = 58$,જ્યારે $9^2 = 81$. $58 \neq 81$ હોવાથી,આ કાટકોણ ત્રિકોણ નથી.
તેથી,$7, 24, 25$ બાજુઓ ધરાવતો ત્રિકોણ કાટકોણ ત્રિકોણ છે.
443
MediumMCQ
જો સંગતતા $XYZ \leftrightarrow EFD$ માટે $\Delta XYZ \sim \Delta DEF$ હોય.
જો $m \angle X : m \angle Y : m \angle Z = 2 : 3 : 5$ હોય,તો $\Delta DEF$ માં $\ldots \ldots$ કાટખૂણો છે.
A
$\angle D$
B
$\angle E$
C
$\angle F$
D
$\angle E$ અથવા $\angle F$

Solution

(A) $\Delta XYZ$ માં,ખૂણાઓનો ગુણોત્તર $m \angle X : m \angle Y : m \angle Z = 2 : 3 : 5$ છે.
ધારો કે ખૂણાઓ $2k, 3k, 5k$ છે.
ત્રિકોણના ત્રણેય ખૂણાઓનો સરવાળો $180^{\circ}$ હોવાથી,$2k + 3k + 5k = 180^{\circ}$,જે આપણને $10k = 180^{\circ}$ આપે છે,તેથી $k = 18^{\circ}$.
આમ,$m \angle X = 2(18^{\circ}) = 36^{\circ}$,$m \angle Y = 3(18^{\circ}) = 54^{\circ}$,અને $m \angle Z = 5(18^{\circ}) = 90^{\circ}$.
સંગતતા $XYZ \leftrightarrow EFD$ સમરૂપતા છે,જેનો અર્થ છે કે $\Delta XYZ \sim \Delta EFD$.
તેથી,અનુરૂપ ખૂણાઓ સમાન હોય છે: $m \angle X = m \angle E$,$m \angle Y = m \angle F$,અને $m \angle Z = m \angle D$.
કારણ કે $m \angle Z = 90^{\circ}$ છે,તેથી $m \angle D = 90^{\circ}$ થાય.
આમ,$\angle D$ એ કાટખૂણો છે.
444
DifficultMCQ
સંગતતા $ABC \leftrightarrow ZXY$ માટે $\Delta ABC \sim \Delta XYZ$ છે. જો $AB = 12, BC = 8, CA = 10$ અને $ZX = 10$ હોય,તો $XY + YZ = \ldots$
A
$18$
B
$16$
C
$15$
D
$20$

Solution

(C) આપેલ છે કે સંગતતા $ABC \leftrightarrow ZXY$ માટે $\Delta ABC \sim \Delta XYZ$ છે.
આનો અર્થ એ છે કે અનુરૂપ બાજુઓનો ગુણોત્તર સમાન છે:
$\frac{AB}{ZX} = \frac{BC}{XY} = \frac{CA}{YZ}$.
ગુણોત્તરના ગુણધર્મો મુજબ,$\frac{AB}{ZX} = \frac{BC + CA}{XY + YZ}$ થાય.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $AB = 12, BC = 8, CA = 10, ZX = 10$.
$\frac{12}{10} = \frac{8 + 10}{XY + YZ}$.
$\frac{6}{5} = \frac{18}{XY + YZ}$.
$XY + YZ = \frac{18 \times 5}{6} = 3 \times 5 = 15$.
આમ,$XY + YZ = 15$.
445
MediumMCQ
બે સમરૂપ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળ $25$ અને $16$ છે. તો તેમની પરિમિતિનો ગુણોત્તર $\ldots \ldots \ldots \ldots$ છે.
A
$8: 5$
B
$5: 4$
C
$25: 16$
D
$5: 8$

Solution

(B) બે સમરૂપ ત્રિકોણ માટે,તેમના ક્ષેત્રફળનો ગુણોત્તર તેમની અનુરૂપ બાજુઓના ગુણોત્તરના વર્ગ બરાબર હોય છે.
ધારો કે ક્ષેત્રફળ $A_1 = 25$ અને $A_2 = 16$ છે.
ધારો કે અનુરૂપ બાજુઓ $s_1$ અને $s_2$ છે.
તેથી,$\frac{A_1}{A_2} = (\frac{s_1}{s_2})^2$.
$\frac{25}{16} = (\frac{s_1}{s_2})^2$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા,$\frac{s_1}{s_2} = \sqrt{\frac{25}{16}} = \frac{5}{4}$.
બે સમરૂપ ત્રિકોણની પરિમિતિનો ગુણોત્તર તેમની અનુરૂપ બાજુઓના ગુણોત્તર જેટલો જ હોય છે.
તેથી,તેમની પરિમિતિનો ગુણોત્તર $5: 4$ છે.
446
MediumMCQ
જો $\Delta ABC \sim \Delta PQR$ એ $ABC \leftrightarrow PQR$ સંગતતા માટે હોય. જો $AB = 12$,$\text{Area}(\Delta ABC) = 36$ અને $\text{Area}(\Delta PQR) = 64$ હોય,તો $PQ = \ldots$
A
$18$
B
$24$
C
$16$
D
$\frac{64}{3}$

Solution

(C) આપેલ છે કે $\Delta ABC \sim \Delta PQR$ એ $ABC \leftrightarrow PQR$ સંગતતા માટે છે.
સમરૂપ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળના પ્રમેય મુજબ,બે સમરૂપ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનો ગુણોત્તર તેમની અનુરૂપ બાજુઓના ગુણોત્તરના વર્ગ બરાબર હોય છે.
તેથી,$\frac{\text{Area}(\Delta ABC)}{\text{Area}(\Delta PQR)} = \left(\frac{AB}{PQ}\right)^2$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $\frac{36}{64} = \left(\frac{12}{PQ}\right)^2$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા: $\sqrt{\frac{36}{64}} = \frac{12}{PQ}$.
$\frac{6}{8} = \frac{12}{PQ}$.
અપૂર્ણાંકનું સાદું રૂપ આપતા: $\frac{3}{4} = \frac{12}{PQ}$.
ચોકડી ગુણાકાર કરતા: $3 \times PQ = 12 \times 4$.
$3 \times PQ = 48$.
$PQ = \frac{48}{3} = 16$.
447
MediumMCQ
જો $\Delta ABC \sim \Delta XYZ$ એ સંગતતા $ABC \leftrightarrow XYZ$ માટે હોય. જો $\text{Area}(\Delta ABC) = 72$,$BC = 6$ અને $YZ = 10$ હોય,તો $\text{Area}(\Delta XYZ) = \dots$
A
$100$
B
$300$
C
$120$
D
$200$

Solution

(D) આપેલ છે કે $\Delta ABC \sim \Delta XYZ$ એ સંગતતા $ABC \leftrightarrow XYZ$ માટે છે.
સમરૂપ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળના પ્રમેય મુજબ,બે સમરૂપ ત્રિકોણોના ક્ષેત્રફળનો ગુણોત્તર તેમની અનુરૂપ બાજુઓના ગુણોત્તરના વર્ગ જેટલો હોય છે.
તેથી,$\frac{\text{Area}(\Delta ABC)}{\text{Area}(\Delta XYZ)} = \left(\frac{BC}{YZ}\right)^2$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $\frac{72}{\text{Area}(\Delta XYZ)} = \left(\frac{6}{10}\right)^2$.
$\frac{72}{\text{Area}(\Delta XYZ)} = \frac{36}{100}$.
$\text{Area}(\Delta XYZ) = \frac{72 \times 100}{36}$.
$\text{Area}(\Delta XYZ) = 2 \times 100 = 200$.
448
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$D$,$E$,અને $F$ એ અનુક્રમે $\overline{AB}$,$\overline{BC}$ અને $\overline{CA}$ ના મધ્યબિંદુઓ છે. તો સંગતતા $DEF \leftrightarrow \dots$ એ સમરૂપતા છે.
A
$ABC$
B
$BCA$
C
$CAB$
D
$CBA$

Solution

(C) $\Delta ABC$ માં,$D$,$E$,અને $F$ એ અનુક્રમે $\overline{AB}$,$\overline{BC}$ અને $\overline{CA}$ ના મધ્યબિંદુઓ છે.
મધ્યબિંદુ પ્રમેય મુજબ,$EF \parallel AB$ અને $EF = \frac{1}{2} AB$,$DF \parallel BC$ અને $DF = \frac{1}{2} BC$,તથા $DE \parallel AC$ અને $DE = \frac{1}{2} AC$.
તેથી,$\frac{DE}{AC} = \frac{EF}{AB} = \frac{DF}{BC} = \frac{1}{2}$.
$SSS$ સમરૂપતાની શરત મુજબ,$\Delta DEF \sim \Delta CAB$ (કારણ કે $D$ ને સંગત $C$,$E$ ને સંગત $A$,અને $F$ ને સંગત $B$ છે).
આમ,સંગતતા $DEF \leftrightarrow CAB$ એ સમરૂપતા છે.
Solution diagram
449
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,$m \angle B = 90^{\circ}$ અને $\overline{BD}$ એ કર્ણ $\overline{AC}$ પરનો વેધ છે. તો $\Delta ADB$ અને $\Delta BDC$ વચ્ચેની સંગતતા $ADB \leftrightarrow \ldots$ એ સમરૂપતા છે.
A
$BDC$
B
$CDB$
C
$BCD$
D
$CBD$

Solution

(A) $\Delta ADB$ અને $\Delta BDC$ માં:
$\angle ADB = \angle BDC = 90^{\circ}$ (કારણ કે $\overline{BD} \perp \overline{AC}$).
$\Delta ABC$ માં,$\angle A + \angle C = 90^{\circ}$.
$\Delta ADB$ માં,$\angle A + \angle ABD = 90^{\circ}$.
તેથી,$\angle ABD = \angle C$.
$AA$ સમરૂપતાની શરત મુજબ,$A \leftrightarrow B$,$D \leftrightarrow D$,અને $B \leftrightarrow C$ ની સંગતતા મળે છે.
આમ,$ADB \leftrightarrow BDC$ એ સાચી સંગતતા છે.
Solution diagram
450
MediumMCQ
$\Delta ABC$ માં,સંગતતા $ABC \leftrightarrow BAC$ અને $ABC \leftrightarrow ACB$ સમરૂપતા છે. તો,$\Delta ABC$ એ $\ldots \ldots \ldots \ldots$ ત્રિકોણ છે.
A
સમબાજુ
B
સમદ્વિબાજુ
C
વિષમબાજુ
D
કાટકોણ

Solution

(A) આપેલ છે કે સંગતતા $ABC \leftrightarrow BAC$ અને $ABC \leftrightarrow ACB$ સમરૂપતા છે.
$ABC \leftrightarrow BAC$ પરથી,આપણને મળે છે કે $\angle A = \angle B$,$\angle B = \angle A$ અને $\angle C = \angle C$.
$ABC \leftrightarrow ACB$ પરથી,આપણને મળે છે કે $\angle A = \angle A$,$\angle B = \angle C$ અને $\angle C = \angle B$.
આ બંનેને જોડતા,આપણને $\angle A = \angle B$ અને $\angle B = \angle C$ મળે છે.
તેથી,$\angle A = \angle B = \angle C$.
ત્રણેય ખૂણા સમાન હોવાથી,ત્રિકોણ સમકોણ છે.
સમકોણ ત્રિકોણ હંમેશા સમબાજુ ત્રિકોણ હોય છે.
આમ,$\Delta ABC$ એ સમબાજુ ત્રિકોણ છે.

Triangles — Mix Examples - Triangles · Frequently Asked Questions

1Are these Triangles questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Triangles Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.