Gujarati

Mix Examples-Permutation and Combination Questions in Gujarati

Class 11 Mathematics · Permutation and Combination · Mix Examples-Permutation and Combination

381+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 30 of 381 questions in Gujarati

351
MediumMCQ
$xyz = 60$ ના ધન પૂર્ણાંક ઉકેલોની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$^{59}C_2$
B
$^{4}C_2 \times ^{3}C_2 \times ^{3}C_2$
C
$^{4}C_3$
D
$54$

Solution

(D) $xyz = 60$ ના ધન પૂર્ણાંક ઉકેલો શોધવા માટે,આપણે પહેલા $60$ નું અવિભાજ્ય અવયવીકરણ કરીએ.
$60 = 2^2 \times 3^1 \times 5^1$.
આપણે $2^2, 3^1, 5^1$ અવયવોને $x, y, z$ વચ્ચે વહેંચવાના છે.
$2^2$ અવયવ માટે,$3$ ચલ વચ્ચે વહેંચવાની રીતોની સંખ્યા $\binom{n+k-1}{k-1}$ સૂત્ર દ્વારા મળે છે,જ્યાં $n=2$ અને $k=3$.
$2^2$ માટે રીતોની સંખ્યા = $\binom{2+3-1}{3-1} = \binom{4}{2} = 6$.
$3^1$ અવયવ માટે,રીતોની સંખ્યા = $\binom{1+3-1}{3-1} = \binom{3}{2} = 3$.
$5^1$ અવયવ માટે,રીતોની સંખ્યા = $\binom{1+3-1}{3-1} = \binom{3}{2} = 3$.
કુલ ઉકેલોની સંખ્યા = $6 \times 3 \times 3 = 54$.
352
MediumMCQ
નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો:
$i.$ $n$ વસ્તુઓને $k$ પાત્રોમાં $(k \leq n)$ એવી રીતે મૂકવાની રીતોની સંખ્યા કે જેથી કોઈ પણ પાત્ર ખાલી ન રહે,તે ${}^{n-1}C_{k-1}$ છે.
$ii.$ ધન પૂર્ણાંક $n$ ને $k$ ધન પૂર્ણાંકોના સરવાળા તરીકે લખવાની રીતોની સંખ્યા ${}^{n-1}C_{k-1}$ છે.
$iii.$ $n$ વસ્તુઓને $k$ પાત્રોમાં એવી રીતે મૂકવાની રીતોની સંખ્યા કે જેથી ઓછામાં ઓછું એક પાત્ર ખાલી ન હોય,તે ${}^{n-1}C_{k-1}$ છે.
$iv.$ ${}^nC_k - {}^{n-1}C_k = {}^{n-1}C_{k-1}$.
A
ચારેય વિધાનો
B
માત્ર $(iii)$ અને $(iv)$
C
$(iii)$ સિવાયના બધા
D
$(i)$ સિવાયના બધા

Solution

(C) $(i).$ $n$ વસ્તુઓને $k$ પાત્રોમાં એવી રીતે મૂકવાની રીતો કે જેથી કોઈ પાત્ર ખાલી ન રહે તે $x_1 + x_2 + \ldots + x_k = n$ ના ધન પૂર્ણાંક ઉકેલોની સંખ્યા છે,જે ${}^{n-1}C_{k-1}$ છે. આ વિધાન સાચું છે.
$(ii).$ ધન પૂર્ણાંક $n$ ને $k$ ધન પૂર્ણાંકોના સરવાળા તરીકે લખવાની રીતોની સંખ્યા $x_1 + x_2 + \ldots + x_k = n$ ના ધન પૂર્ણાંક ઉકેલોની સંખ્યા જેટલી છે,જે ${}^{n-1}C_{k-1}$ છે. આ વિધાન સાચું છે.
$(iii).$ આ વિધાન ખોટું છે.
$(iv).$ પાસ્કલના નિયમ મુજબ,${}^nC_k = {}^{n-1}C_k + {}^{n-1}C_{k-1}$. તેથી ${}^nC_k - {}^{n-1}C_k = {}^{n-1}C_{k-1}$ સાચું છે.
આમ,$(iii)$ સિવાયના બધા વિધાનો સાચા છે.
353
EasyMCQ
$1, 2, 3, 4, 5, 6$ અંકોનો ઉપયોગ કરીને અંકોનું પુનરાવર્તન કર્યા વગર બનાવી શકાતી $4$ અંકની સંખ્યાઓમાંથી,$6$ વડે વિભાજ્ય હોય તેવી સંખ્યાઓ કેટલી છે?
A
$60$
B
$66$
C
$52$
D
$57$

Solution

(A) કોઈ સંખ્યા $6$ વડે વિભાજ્ય હોય જો તે $2$ અને $3$ બંને વડે વિભાજ્ય હોય.
$2$ વડે વિભાજ્યતા માટે,એકમનો અંક $2, 4$ અથવા $6$ હોવો જોઈએ.
$3$ વડે વિભાજ્યતા માટે,અંકોનો સરવાળો $3$ વડે વિભાજ્ય હોવો જોઈએ.
કિસ્સો $I$: એકમનો અંક $2$ હોય. બાકીના $3$ અંકોનો સરવાળો $3k - 2$ થવો જોઈએ. શક્ય સેટ $\{1, 4, 6\}, \{1, 5, 6\}, \{3, 4, 5\}$ છે. કુલ $= 3 \times 6 = 18$.
કિસ્સો $II$: એકમનો અંક $4$ હોય. બાકીના $3$ અંકોનો સરવાળો $3k - 4$ થવો જોઈએ. શક્ય સેટ $\{1, 2, 6\}, \{1, 5, 6\}, \{2, 3, 6\}$ છે. કુલ $= 3 \times 6 = 18$.
કિસ્સો $III$: એકમનો અંક $6$ હોય. બાકીના $3$ અંકોનો સરવાળો $3k - 6$ થવો જોઈએ. શક્ય સેટ $\{1, 2, 3\}, \{1, 3, 5\}, \{2, 3, 4\}, \{3, 4, 5\}$ છે. કુલ $= 4 \times 6 = 24$.
કુલ સંખ્યા $= 18 + 18 + 24 = 60$.
354
MediumMCQ
ધારો કે $a, b, c \in \mathbb{N}$ અને $a+b+c=5$. ધારો કે $L$ અને $M$ એ $2^a 3^b 5^c$ ની અનુક્રમે ન્યૂનતમ અને મહત્તમ કિંમતો છે. તો $M-L=$
A
$2 \cdot 3^2 \cdot 5 \cdot 7$
B
$2^2 \cdot 3 \cdot 5 \cdot 7$
C
$2 \cdot 3^2 \cdot 5^2 \cdot 7^0$
D
$2^0 \cdot 3 \cdot 5^3 \cdot 7^0$

Solution

(A) આપેલ છે કે $a, b, c \in \mathbb{N}$ (ધન પૂર્ણાંકો) જ્યાં $a+b+c=5$. શક્ય ત્રિપુટીઓ $(a, b, c)$ એ $(1, 1, 3), (1, 3, 1), (3, 1, 1), (2, 2, 1), (1, 2, 2), (2, 1, 2)$ છે.
દરેક ત્રિપુટી માટે $2^a 3^b 5^c$ ની કિંમતો ગણતા:
$(1, 1, 3) \implies 2^1 \cdot 3^1 \cdot 5^3 = 750$
$(1, 3, 1) \implies 2^1 \cdot 3^3 \cdot 5^1 = 270$
$(3, 1, 1) \implies 2^3 \cdot 3^1 \cdot 5^1 = 120$
$(2, 2, 1) \implies 2^2 \cdot 3^2 \cdot 5^1 = 180$
$(1, 2, 2) \implies 2^1 \cdot 3^2 \cdot 5^2 = 450$
$(2, 1, 2) \implies 2^2 \cdot 3^1 \cdot 5^2 = 300$
મહત્તમ કિંમત $M = 750$ અને ન્યૂનતમ કિંમત $L = 120$ છે.
તેથી $M - L = 750 - 120 = 630$.
$630$ ના અવિભાજ્ય અવયવો $2 \cdot 3^2 \cdot 5 \cdot 7$ થાય.
આમ,વિકલ્પ $A$ સાચો છે.
355
DifficultMCQ
ધારો કે $n = 1! + 4! + 7! + \ldots + 400!$ છે. તો $n$ નો દશકનો અંક કયો છે?
A
$1$
B
$6$
C
$2$
D
$7$

Solution

(B) આપેલ છે,$n = 1! + 4! + 7! + \ldots + 400!$.
અમે ફેક્ટોરિયલની કિંમતો ગણીએ છીએ:
$1! = 1$
$4! = 24$
$7! = 5040$
$10! = 3628800$
કોઈપણ $k \ge 10$ માટે,$k!$ ના છેલ્લા બે અંકો $00$ છે.
આમ,$n$ ના છેલ્લા બે અંકો $1! + 4! + 7! + 10! + \ldots$ ના છેલ્લા બે અંકો સમાન છે.
$1! + 4! + 7! = 1 + 24 + 5040 = 5065$.
ત્યારબાદના તમામ પદો $10!, 13!, \ldots$ નો અંત $00$ થી થાય છે,તેથી સરવાળો $n$ નો અંત $65$ થી થાય છે.
તેથી,$n$ નો દશકનો અંક $6$ છે.
356
EasyMCQ
${ }^{34} C_5+\sum_{r=0}^4{ }^{(38-r)} C_4=$
A
${ }^{39} C_4$
B
${ }^{39} C_5$
C
$3 \times { }^{39} C_4$
D
${ }^{22 \times 39} C_4$

Solution

(B) આપેલ પદાવલિ: ${ }^{34} C_5+\sum_{r=0}^4{ }^{(38-r)} C_4$
સરવાળાનું વિસ્તરણ કરતા: ${ }^{34} C_5+{ }^{38} C_4+{ }^{37} C_4+{ }^{36} C_4+{ }^{35} C_4+{ }^{34} C_4$
નિત્યસમ ${ }^n C_r+{ }^n C_{r-1}={ }^{n+1} C_r$ નો ઉપયોગ કરતા:
${ }^{34} C_5+{ }^{34} C_4 = { }^{35} C_5$
હવે,${ }^{35} C_5+{ }^{35} C_4 = { }^{36} C_5$
ત્યારબાદ,${ }^{36} C_5+{ }^{36} C_4 = { }^{37} C_5$
ત્યારબાદ,${ }^{37} C_5+{ }^{37} C_4 = { }^{38} C_5$
અંતે,${ }^{38} C_5+{ }^{38} C_4 = { }^{39} C_5$
આમ,પરિણામ ${ }^{39} C_5$ મળે છે.
357
DifficultMCQ
જો $x={ }^{16} C_5+{ }^{12} C_4, y=\sum_{r=1}^3{ }^{(20-r)} C_4, z=\sum_{k=1}^4{ }^{(16-k)} C_3$ હોય,તો $x+y+z=$
A
$19\times 17\times 45$
B
$19\times 17\times 15$
C
$19\times 17\times 16$
D
$19\times 17\times 48$

Solution

(D) આપેલ છે $x={ }^{16} C_5+{ }^{12} C_4, y=\sum_{r=1}^3{ }^{(20-r)} C_4, z=\sum_{k=1}^4{ }^{(16-k)} C_3$.
તેથી $x+y+z={ }^{16} C_5+{ }^{12} C_4+\left({ }^{19} C_4+{ }^{18} C_4+{ }^{17} C_4\right)+\left({ }^{15} C_3+{ }^{14} C_3+{ }^{13} C_3+{ }^{12} C_3\right)$.
પદોને ગોઠવતા:
$x+y+z={ }^{12} C_3+{ }^{12} C_4+{ }^{13} C_3+{ }^{14} C_3+{ }^{15} C_3+{ }^{16} C_5+{ }^{17} C_4+{ }^{18} C_4+{ }^{19} C_4$.
નિત્યસમ ${ }^n C_r+{ }^n C_{r-1}={ }^{n+1} C_r$ નો ઉપયોગ કરતા:
$x+y+z={ }^{13} C_4+{ }^{13} C_3+{ }^{14} C_3+{ }^{15} C_3+{ }^{16} C_5+{ }^{17} C_4+{ }^{18} C_4+{ }^{19} C_4$.
આ જ નિત્યસમનો વારંવાર ઉપયોગ કરતા:
$x+y+z={ }^{14} C_4+{ }^{14} C_3+{ }^{15} C_3+{ }^{16} C_5+{ }^{17} C_4+{ }^{18} C_4+{ }^{19} C_4$.
$x+y+z={ }^{15} C_4+{ }^{15} C_3+{ }^{16} C_5+{ }^{17} C_4+{ }^{18} C_4+{ }^{19} C_4$.
$x+y+z={ }^{16} C_4+{ }^{16} C_5+{ }^{17} C_4+{ }^{18} C_4+{ }^{19} C_4$.
$x+y+z={ }^{17} C_5+{ }^{17} C_4+{ }^{18} C_4+{ }^{19} C_4$.
$x+y+z={ }^{18} C_5+{ }^{18} C_4+{ }^{19} C_4$.
$x+y+z={ }^{19} C_5+{ }^{19} C_4={ }^{20} C_5$.
કિંમત શોધતા:
${ }^{20} C_5 = \frac{20 \times 19 \times 18 \times 17 \times 16}{5 \times 4 \times 3 \times 2 \times 1} = 19 \times 3 \times 17 \times 16 = 19 \times 17 \times 48$.
358
MediumMCQ
નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો:
$I$. $x_1+x_2+x_3+x_4=10$ ના ધન પૂર્ણાંક ઉકેલોની સંખ્યા $286$ છે.
$II$. જો $25! = 10^n \times k, (k \in N)$ હોય,તો $n=6$.
નીચેનામાંથી કયો વિકલ્પ સાચો છે?
A
માત્ર $I$ સાચું છે
B
માત્ર $II$ સાચું છે
C
$I$ અને $II$ બંને સાચા છે
D
$I$ અને $II$ બંને ખોટા છે

Solution

(B) વિધાન $I$ માટે: $x_1+x_2+x_3+x_4=n$ ના ધન પૂર્ણાંક ઉકેલોની સંખ્યા $\binom{n-1}{r-1}$ સૂત્ર દ્વારા મળે છે.
અહીં,$n=10$ અને $r=4$ છે,તેથી ઉકેલોની સંખ્યા $\binom{10-1}{4-1} = \binom{9}{3} = \frac{9 \times 8 \times 7}{3 \times 2 \times 1} = 84$ છે.
$84 \neq 286$ હોવાથી,વિધાન $I$ ખોટું છે.
વિધાન $II$ માટે: $m!$ માં અવિભાજ્ય સંખ્યા $p$ નો ઘાતાંક લેજેન્ડ્રના સૂત્ર $\sum_{k=1}^{\infty} [\frac{m}{p^k}]$ દ્વારા મળે છે.
$25!$ માં $5$ નો ઘાતાંક $[\frac{25}{5}] + [\frac{25}{25}] = 5 + 1 = 6$ છે.
$25!$ માં $2$ નો ઘાતાંક $[\frac{25}{2}] + [\frac{25}{4}] + [\frac{25}{8}] + [\frac{25}{16}] = 12 + 6 + 3 + 1 = 22$ છે.
$5$ નો ઘાતાંક $6$ અને $2$ નો ઘાતાંક $22$ હોવાથી,$25!$ ને ભાગતી $10$ ની મહત્તમ ઘાત $10^6$ છે.
આમ,$25! = 10^6 \times k$,જ્યાં $k$ એ $10$ વડે વિભાજ્ય ન હોય તેવી પૂર્ણાંક સંખ્યા છે.
તેથી,વિધાન $II$ સાચું છે.
359
EasyMCQ
સંખ્યા $1! + 2! + 3! + \ldots + 99!$ ના એકમના સ્થાનનો અંક કયો છે?
A
$3$
B
$0$
C
$1$
D
$7$

Solution

(A) આપણે સરવાળા $S = 1! + 2! + 3! + 4! + 5! + \ldots + 99!$ નો એકમનો અંક શોધવો છે.
પ્રથમ,ફેક્ટોરિયલની ગણતરી કરીએ:
$1! = 1$
$2! = 2 \times 1 = 2$
$3! = 3 \times 2 \times 1 = 6$
$4! = 4 \times 3 \times 2 \times 1 = 24$
$5! = 5 \times 4 \times 3 \times 2 \times 1 = 120$
કોઈપણ $n \ge 5$ માટે,$n!$ માં $5$ અને $2$ અવયવો હોય છે,તેથી $n!$ નો અંત $0$ થી થાય છે.
આમ,તમામ $n \ge 5$ માટે,$n!$ નો એકમનો અંક $0$ છે.
સરવાળો $S = 1! + 2! + 3! + 4! + (5! + 6! + \ldots + 99!)$ છે.
$S$ નો એકમનો અંક $(1! + 2! + 3! + 4!) + (0 + 0 + \ldots + 0)$ નો એકમનો અંક છે.
$1! + 2! + 3! + 4! = 1 + 2 + 6 + 24 = 33$.
$33$ નો એકમનો અંક $3$ છે.
360
MediumMCQ
એક લેટર લોકમાં $15$ અલગ-અલગ અક્ષરો ધરાવતી ત્રણ રિંગ્સ છે. જો $N$ એ લોક ખોલવા માટેના નિષ્ફળ પ્રયાસોની સંખ્યા દર્શાવે છે,તો:
A
$482$ એ $N$ ને ભાગે છે
B
$N$ એ બે ભિન્ન અવિભાજ્ય સંખ્યાઓનો ગુણાકાર છે.
C
$N$ એ ત્રણ ભિન્ન અવિભાજ્ય સંખ્યાઓનો ગુણાકાર છે.
D
$16$ એ $N$ ને ભાગે છે

Solution

(C) ત્રણ રિંગ્સ માટે કુલ શક્ય સંયોજનોની સંખ્યા $15^3 = 3375$ છે.
લોક ખોલવા માટે માત્ર $1$ જ સાચું સંયોજન છે.
તેથી,નિષ્ફળ પ્રયાસોની સંખ્યા $N = 15^3 - 1$ છે.
બીજગણિતીય નિત્યસમ $a^3 - b^3 = (a - b)(a^2 + ab + b^2)$ નો ઉપયોગ કરતા,$N = (15 - 1)(15^2 + 15 \times 1 + 1^2) = 14 \times (225 + 15 + 1) = 14 \times 241$ મળે.
$14 = 2 \times 7$ હોવાથી,$N = 2 \times 7 \times 241$ થાય.
અહીં,$2$,$7$,અને $241$ એ ત્રણેય અવિભાજ્ય સંખ્યાઓ છે.
આમ,$N$ એ ત્રણ ભિન્ન અવિભાજ્ય સંખ્યાઓનો ગુણાકાર છે.
361
MediumMCQ
જો $x$ અને $y$ એવા અંકો હોય કે જેથી $17! = 355687428096000$ થાય,તો $x+y$ ની કિંમત શોધો.
A
$15$
B
$6$
C
$12$
D
$13$

Solution

(A) $17!$ ની કિંમત $355687428096000$ છે.
આપેલ પદ $3556xy428096000$ સાથે સરખાવતા,આપણને $x = 8$ અને $y = 7$ મળે છે.
તેથી,સરવાળો $x + y = 8 + 7 = 15$ થાય.
362
MediumMCQ
$n$ ઘટકો ધરાવતો ગણ $A$ છે. $A$ નો એક ઉપગણ $P$ પસંદ કરવામાં આવે છે,અને $P$ ના ઘટકોને ફરીથી મૂકીને ગણ $A$ ને પુનઃસ્થાપિત કરવામાં આવે છે. ફરીથી $A$ નો એક ઉપગણ $Q$ પસંદ કરવામાં આવે છે. $P$ અને $Q$ ને એવી રીતે પસંદ કરવાની રીતોની સંખ્યા કે જેથી $Q$ માં $P$ કરતા માત્ર એક ઘટક વધુ હોય,તે કેટલી છે?
A
$^{2n}C_{n-1}$
B
$^{2n}C_n$
C
$^{2n}C_{n+2}$
D
$2^{2n+1}$

Solution

(A) ધારો કે $|P| = k$. તો $Q$ માં $k+1$ ઘટકો હોવા જોઈએ.
નિશ્ચિત $k$ માટે,$P$ પસંદ કરવાની રીતોની સંખ્યા $^{n}C_k$ છે.
$Q$ પસંદ કરવાની રીતોની સંખ્યા $^{n}C_{k+1}$ છે.
$P$ અને $Q$ સ્વતંત્ર રીતે પસંદ કરવામાં આવતા હોવાથી,કુલ રીતોની સંખ્યા $k=0$ થી $n-1$ સુધીના તમામ શક્ય મૂલ્યોનો સરવાળો છે:
$\sum_{k=0}^{n-1} (^{n}C_k \cdot ^{n}C_{k+1})$
નિત્યસમ $^{n}C_k = ^{n}C_{n-k}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$\sum_{k=0}^{n-1} (^{n}C_{n-k} \cdot ^{n}C_{k+1})$
આ $(1+x)^n \cdot (1+x)^n = (1+x)^{2n}$ ના વિસ્તરણમાં $x^{n+1}$ નો સહગુણક છે,જે $^{2n}C_{n+1}$ છે.
નોંધો કે $^{2n}C_{n+1} = ^{2n}C_{2n-(n+1)} = ^{2n}C_{n-1}$.
363
MediumMCQ
$7$ વ્યંજનો અને $4$ સ્વરોમાંથી,દરેક શબ્દમાં $3$ વ્યંજનો અને $2$ સ્વરો હોય તેવા શબ્દો બનાવવામાં આવે છે. તો આવા કેટલા શબ્દો બનાવી શકાય?
A
$210$
B
$25200$
C
$2520$
D
$302400$

Solution

(B) $7$ વ્યંજનોમાંથી $3$ વ્યંજનો પસંદ કરવાની રીતો ${}^{7}C_{3} = \frac{7 \times 6 \times 5}{3 \times 2 \times 1} = 35$ છે.
$4$ સ્વરોમાંથી $2$ સ્વરો પસંદ કરવાની રીતો ${}^{4}C_{2} = \frac{4 \times 3}{2 \times 1} = 6$ છે.
પસંદ કરેલા કુલ અક્ષરો $3 + 2 = 5$ છે.
આ $5$ અક્ષરોને તેમની વચ્ચે $5!$ રીતે ગોઠવી શકાય છે,જ્યાં $5! = 120$.
તેથી,બનતા કુલ શબ્દોની સંખ્યા ${}^{7}C_{3} \times {}^{4}C_{2} \times 5! = 35 \times 6 \times 120 = 25200$ છે.
364
MediumMCQ
$1, 2, 3, \ldots, n$ સંખ્યાઓને યાદચ્છિક ક્રમમાં ગોઠવવામાં આવે છે. $1, 2, 3, \ldots, k$ અંકો એક બ્લોક તરીકે તે જ ક્રમમાં આવે તેની સંભાવના કેટલી છે?
A
$\frac{1}{n!}$
B
$\frac{k!}{n!}$
C
$(n-k)!n!$
D
$\frac{(n-k+1)!}{n!}$

Solution

(D) $n$ ભિન્ન સંખ્યાઓને ગોઠવવાની કુલ રીતો $n!$ છે.
$1, 2, 3, \ldots, k$ અંકો એક બ્લોક તરીકે તે જ ક્રમમાં આવે તે માટે,આપણે આ બ્લોકને એક એકમ તરીકે ગણીએ છીએ.
હવે,આપણી પાસે $(n - k)$ બાકી રહેલા અંકો અને એક બ્લોક છે,જે કુલ $(n - k + 1)$ એકમો બનાવે છે.
આ $(n - k + 1)$ એકમોને ગોઠવવાની રીતો $(n - k + 1)!$ છે.
તેથી,જરૂરી ઘટનાની સંભાવના $\frac{(n - k + 1)!}{n!}$ છે.
365
EasyMCQ
$n$ સફેદ અને $n$ કાળા દડા છે,જેમને $1, 2, 3, \ldots, n$ અંકિત કરેલા છે. આ દડાઓને એક હારમાં એવી રીતે ગોઠવવાની રીતોની સંખ્યા કેટલી છે કે જેથી પાસપાસેના દડાઓ અલગ અલગ રંગના હોય?
A
$(n!)^2$
B
$(2n)!$
C
$2(n!)^2$
D
$\frac{(2n)!}{(n!)^2}$

Solution

(C) $n$ સફેદ અને $n$ કાળા દડાઓને એવી રીતે ગોઠવવા માટે કે જેથી સમાન રંગના બે દડા પાસપાસે ન આવે,દડાઓના રંગ એકાંતરે હોવા જોઈએ.
ગોઠવણી માટે બે શક્ય ભાત છે:
$1$. $B, W, B, W, \ldots, B, W$ (કાળા દડાથી શરૂઆત)
$2$. $W, B, W, B, \ldots, W, B$ (સફેદ દડાથી શરૂઆત)
દરેક ભાત માટે,$n$ કાળા દડાઓને $n!$ રીતે અને $n$ સફેદ દડાઓને $n!$ રીતે ગોઠવી શકાય છે.
આમ,પ્રથમ ભાત માટે રીતોની સંખ્યા $n! \times n! = (n!)^2$ છે.
તે જ રીતે,બીજી ભાત માટે રીતોની સંખ્યા $n! \times n! = (n!)^2$ છે.
કુલ રીતોની સંખ્યા = $(n!)^2 + (n!)^2 = 2(n!)^2$.
366
MediumMCQ
$20$ ક્રમિક પ્રાકૃતિક સંખ્યાઓના સમૂહમાંથી,ચાર એવી રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે કે જેથી તેઓ ક્રમિક ન હોય. આવી પસંદગીઓની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$284 \times 17$
B
$285 \times 17$
C
$284 \times 16$
D
$285 \times 16$

Solution

(A) $20$ માંથી $4$ સંખ્યાઓ પસંદ કરવાની કુલ રીતો $^{20}C_{4}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$20$ માંથી $4$ ક્રમિક સંખ્યાઓ પસંદ કરવાની રીતો $17$ છે (જેમ કે $(1,2,3,4), (2,3,4,5), \ldots, (17,18,19,20)$).
$4$ બિન-ક્રમિક સંખ્યાઓ પસંદ કરવાની રીતો એ કુલ પસંદગીઓમાંથી ક્રમિક પસંદગીઓની સંખ્યા બાદ કરવાથી મળે છે.
$\text{જરૂરી પસંદગીઓ} = {}^{20}C_{4} - 17$
$\text{જરૂરી પસંદગીઓ} = \frac{20 \times 19 \times 18 \times 17}{4 \times 3 \times 2 \times 1} - 17$
$\text{જરૂરી પસંદગીઓ} = 4845 - 17 = 4828$
વિકલ્પોની ગણતરી કરતા: $284 \times 17 = 4828$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
367
EasyMCQ
પાંચ અલગ-અલગ રંગના દડાઓને ત્રણ અલગ-અલગ કદના બોક્સમાં મૂકવાના છે. દડાઓને બોક્સમાં એવી રીતે મૂકવાની રીતોની સંખ્યા શોધો કે જેથી કોઈ પણ બોક્સ ખાલી ન રહે.
A
$160$
B
$140$
C
$180$
D
$150$

Solution

(D) ધારો કે દડાઓની સંખ્યા $n = 5$ છે અને બોક્સની સંખ્યા $k = 3$ છે.
દડાઓ અલગ-અલગ છે અને બોક્સ પણ અલગ-અલગ છે,તેથી કોઈ પણ બોક્સ ખાલી ન રહે તે સુનિશ્ચિત કરવા માટે આપણે 'Principle of Inclusion-Exclusion' નો ઉપયોગ કરીએ છીએ.
$5$ અલગ દડાઓને $3$ અલગ બોક્સમાં મૂકવાની કુલ રીતો $3^5 = 243$ છે.
કોઈ પણ બોક્સ ખાલી ન રહે તેવી રીતોની સંખ્યા = $3^5 - \binom{3}{1} 2^5 + \binom{3}{2} 1^5 = 243 - 3(32) + 3(1) = 243 - 96 + 3 = 150$.
368
EasyMCQ
$n$ વસ્તુઓને $n$ વ્યક્તિઓ વચ્ચે યાદચ્છિક રીતે વહેંચવામાં આવે છે. આ કાર્ય એવી રીતે કરવાની રીતોની સંખ્યા કેટલી છે કે જેથી ઓછામાં ઓછી એક વ્યક્તિને કોઈ વસ્તુ ન મળે?
A
$n! - n$
B
$n^n - n$
C
$n^n - n^2$
D
$n^n - n!$

Solution

(D) $n$ વસ્તુઓને $n$ વ્યક્તિઓ વચ્ચે વહેંચવાની કુલ રીતોની સંખ્યા $n^n$ છે.
દરેક વ્યક્તિને કોઈપણ સંખ્યામાં વસ્તુઓ મળી શકે છે.
દરેક વ્યક્તિને બરાબર એક વસ્તુ મળે તેવી રીતોની સંખ્યા $n$ વસ્તુઓના $n$ ના ક્રમચયો જેટલી છે,જે $n!$ છે.
જો દરેક વ્યક્તિને બરાબર એક વસ્તુ મળે,તો કોઈ પણ વ્યક્તિ વસ્તુ વગરની રહેતી નથી.
તેથી,ઓછામાં ઓછી એક વ્યક્તિને કોઈ વસ્તુ ન મળે તેવી રીતોની સંખ્યા કુલ રીતોમાંથી દરેકને એક વસ્તુ મળે તેવી રીતો બાદ કરવાથી મળે.
જરૂરી રીતોની સંખ્યા $= n^n - n!$.
369
MediumMCQ
પદાવલિ ${ }^{47} C_4 + \sum_{j=1}^5 { }^{52-j} C_3$ નું મૂલ્ય શું છે?
A
${ }^{52} C_3$
B
${ }^{51} C_4$
C
${ }^{52} C_4$
D
${ }^{51} C_3$

Solution

(C) આપણે નિત્યસમ ${ }^{n} C_{r} + { }^{n} C_{r-1} = { }^{n+1} C_{r}$ નો ઉપયોગ કરીએ છીએ.
સરવાળાને વિસ્તૃત કરતા,પદાવલિ નીચે મુજબ છે:
${ }^{47} C_4 + { }^{51} C_3 + { }^{50} C_3 + { }^{49} C_3 + { }^{48} C_3 + { }^{47} C_3$
નિત્યસમ ${ }^{47} C_4 + { }^{47} C_3 = { }^{48} C_4$ નો ઉપયોગ કરતા,પદાવલિ બને છે:
${ }^{48} C_4 + { }^{48} C_3 + { }^{49} C_3 + { }^{50} C_3 + { }^{51} C_3$
વારંવાર નિત્યસમ લાગુ કરતા:
${ }^{48} C_4 + { }^{48} C_3 = { }^{49} C_4$
${ }^{49} C_4 + { }^{49} C_3 = { }^{50} C_4$
${ }^{50} C_4 + { }^{50} C_3 = { }^{51} C_4$
${ }^{51} C_4 + { }^{51} C_3 = { }^{52} C_4$
આમ,અંતિમ મૂલ્ય ${ }^{52} C_4$ છે.
370
EasyMCQ
જો ${}^n C_{r-1}=36$,${}^n C_r=84$,અને ${}^n C_{r+1}=126$ હોય,તો ${}^n C_8$ ની કિંમત શોધો.
A
$10$
B
$7$
C
$9$
D
$8$

Solution

(C) આપણે દ્વિપદી સહગુણકોનો ગુણધર્મ જાણીએ છીએ: $\frac{{}^n C_r}{{}^n C_{r-1}} = \frac{n-r+1}{r}$.
આનો ઉપયોગ કરતા:
$1) \frac{{}^n C_r}{{}^n C_{r-1}} = \frac{84}{36} = \frac{7}{3}$ $\Rightarrow \frac{n-r+1}{r} = \frac{7}{3}$ $\Rightarrow 3n - 3r + 3 = 7r$ $\Rightarrow 3n - 10r = -3$ (સમીકરણ $1$)
$2) \frac{{}^n C_{r+1}}{{}^n C_r} = \frac{126}{84} = \frac{3}{2}$ $\Rightarrow \frac{n-(r+1)+1}{r+1} = \frac{3}{2}$ $\Rightarrow \frac{n-r}{r+1} = \frac{3}{2}$ $\Rightarrow 2n - 2r = 3r + 3$ $\Rightarrow 2n - 5r = 3$ (સમીકરણ $2$)
સમીકરણ $2$ ને $2$ વડે ગુણતા,આપણને $4n - 10r = 6$ મળે છે (સમીકરણ $3$).
સમીકરણ $3$ માંથી સમીકરણ $1$ બાદ કરતા: $(4n - 10r) - (3n - 10r) = 6 - (-3) \Rightarrow n = 9$.
$n=9$ ને સમીકરણ $2$ માં મૂકતા: $2(9) - 5r = 3$ $\Rightarrow 18 - 5r = 3$ $\Rightarrow 5r = 15$ $\Rightarrow r = 3$.
આમ,${}^n C_8 = {}^9 C_8 = {}^9 C_{9-8} = {}^9 C_1 = 9$.
371
MediumMCQ
જ્યારે $1! + 2! + 3! + \ldots + 11!$ ને $12$ વડે ભાગવામાં આવે ત્યારે મળતી શેષ કેટલી છે?
A
$9$
B
$8$
C
$7$
D
$6$

Solution

(A) ધારો કે $S = 1! + 2! + 3! + 4! + \ldots + 11!$.
આપણે જાણીએ છીએ કે કોઈપણ $n \ge 4$ માટે,$n!$ માં $4 \times 3 = 12$ અવયવ તરીકે હોય છે.
તેથી,$4!, 5!, \ldots, 11!$ બધા $12$ વડે વિભાજ્ય છે.
આમ,$S$ ને $12$ વડે ભાગતા મળતી શેષ એ $(1! + 2! + 3!)$ ને $12$ વડે ભાગતા મળતી શેષ જેટલી જ હોય.
$1! + 2! + 3! = 1 + 2 + 6 = 9$.
$9 < 12$ હોવાથી,શેષ $9$ મળે છે.
372
EasyMCQ
જ્યારે $1! + 2! + 95!$ ને $15$ વડે ભાગવામાં આવે ત્યારે મળતી શેષ કેટલી છે?
A
$14$
B
$3$
C
$1$
D
$0$

Solution

(B) આપણે $(1! + 2! + 95!) \pmod{15}$ ની શેષ શોધવાની છે.
પ્રથમ,ફેક્ટોરિયલની ગણતરી કરીએ:
$1! = 1$
$2! = 2$
$3! = 6$
$4! = 24$
$5! = 120$
કારણ કે $5! = 120$ અને $120 = 15 \times 8$,તેથી $5!$ એ $15$ વડે વિભાજ્ય છે.
પરિણામે,$n \geq 5$ માટે તમામ ફેક્ટોરિયલ $n!$ એ $15$ વડે વિભાજ્ય છે.
આમ,$95! \equiv 0 \pmod{15}$.
પદાવલિ $1! + 2! + 95! \equiv 1 + 2 + 0 \pmod{15} = 3 \pmod{15}$ બને છે.
તેથી,શેષ $3$ છે.
373
DifficultMCQ
ધારો કે $S = \{1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9\}$. ધારો કે $x$ એ ગણ $S$ ના અંકોનો ઉપયોગ કરીને બનતી $9$-અંકી સંખ્યાઓની સંખ્યા છે જેમાં માત્ર એક અંકનું પુનરાવર્તન થાય છે અને તે બરાબર બે વાર પુનરાવર્તિત થાય છે. ધારો કે $y$ એ ગણ $S$ ના અંકોનો ઉપયોગ કરીને બનતી $9$-અંકી સંખ્યાઓની સંખ્યા છે જેમાં માત્ર બે અંકોનું પુનરાવર્તન થાય છે અને તે દરેક બરાબર બે વાર પુનરાવર્તિત થાય છે. તો,
A
$29x = 5y$
B
$45x = 7y$
C
$21x = 4y$
D
$56x = 9y$

Solution

(C) ગણ $S$ માં $9$ ભિન્ન અંકો છે.
$x$ માટે: આપણે $1$ અંકને બે વાર પુનરાવર્તિત કરવા માટે પસંદ કરીએ છીએ,જે ${}^{9}C_{1}$ રીતે કરી શકાય છે. બાકીના $7$ અંકો બાકીના $8$ અંકોમાંથી ${}^{8}C_{7}$ રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે. ગોઠવણીની કુલ સંખ્યા $\frac{9!}{2!}$ છે. આમ,$x = {}^{9}C_{1} \times {}^{8}C_{7} \times \frac{9!}{2!} = 36 \times 9!$.
$y$ માટે: આપણે $2$ અંકોને બે વાર પુનરાવર્તિત કરવા માટે પસંદ કરીએ છીએ,જે ${}^{9}C_{2}$ રીતે કરી શકાય છે. બાકીના $5$ અંકો બાકીના $7$ અંકોમાંથી ${}^{7}C_{5}$ રીતે પસંદ કરવામાં આવે છે. ગોઠવણીની કુલ સંખ્યા $\frac{9!}{2! \times 2!}$ છે. આમ,$y = {}^{9}C_{2} \times {}^{7}C_{5} \times \frac{9!}{2! \times 2!} = 189 \times 9!$.
ગુણોત્તર ગણતા: $\frac{x}{y} = \frac{36}{189} = \frac{4}{21}$.
તેથી,$21x = 4y$.
374
DifficultMCQ
$0, 1, 2, 5, 9$ અંકોનો ઉપયોગ કરીને $5000$ થી મોટી અને $9000$ થી નાની હોય તેવી કેટલી સંખ્યાઓ બનાવી શકાય જે $3$ વડે વિભાજ્ય હોય,જો અંકોનું પુનરાવર્તન શક્ય હોય?
A
$40$
B
$42$
C
$44$
D
$46$

Solution

(B) ધારો કે $4$ અંકની સંખ્યા $d_1 d_2 d_3 d_4$ છે. સંખ્યા $5000$ અને $9000$ ની વચ્ચે હોવાથી,પ્રથમ અંક $d_1$ એ $5$ હોઈ શકે.
અંકોનો સરવાળો $S = 5 + d_2 + d_3 + d_4$ એ $3$ વડે વિભાજ્ય હોવો જોઈએ.
$d_2, d_3, d_4 \in \{0, 1, 2, 5, 9\}$ માટે કુલ $42$ શક્યતાઓ મળે છે.
375
DifficultMCQ
સૌથી મોટી $n \in N$ સંખ્યા શોધો જેના માટે $7^n$ એ $101!$ ને ભાગી શકે:
A
$16$
B
$18$
C
$15$
D
$19$

Solution

(A) $101!$ માં $7$ નો ઘાતાંક શોધવા માટે,આપણે લેજેન્ડ્રેના સૂત્રનો ઉપયોગ કરીએ છીએ,જે $E_p(m!) = \sum_{k=1}^{\infty} [\frac{m}{p^k}]$ છે.
અહીં,$m = 101$ અને $p = 7$ છે.
$E_7(101!) = [\frac{101}{7}] + [\frac{101}{7^2}] + [\frac{101}{7^3}] + \dots$
$E_7(101!) = [14.428] + [2.061] + [0.294] + \dots$
$E_7(101!) = 14 + 2 + 0 = 16$.
આમ,સૌથી મોટી $n$ ની કિંમત $16$ છે.
376
DifficultMCQ
ધારો કે $S$ એ $4$-અંકી સંખ્યાઓ $abcd$ નો સમૂહ દર્શાવે છે જેથી $a > b > c > d$ અને $P$ એ $5$-અંકી સંખ્યાઓનો સમૂહ દર્શાવે છે જેના અંકોનો ગુણાકાર $20$ છે. તો $n(S) + n(P)$ ની કિંમત શોધો:
A
$210$
B
$260$
C
$50$
D
$250$

Solution

(B) $n(S)$ માટે,આપણે ${0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9}$ માંથી $4$ અલગ અંકો પસંદ કરવાના છે. શરત $a > b > c > d$ હોવાથી,એકવાર $4$ અંકો પસંદ થઈ જાય,પછી તેને ઉતરતા ક્રમમાં ગોઠવવાની માત્ર $1$ રીત છે. તેથી,$n(S) = {}^{10}C_4 = 210$.
$n(P)$ માટે,આપણે એવી $5$-અંકી સંખ્યાઓ જોઈએ છીએ જેના અંકોનો ગુણાકાર $20$ થાય. $20$ ના અવિભાજ્ય અવયવો $2^2 \times 5$ છે. શક્ય $5$ અંકોના સમૂહ છે:
$1)$ ${5, 4, 1, 1, 1}$: ગોઠવણીની સંખ્યા $\frac{5!}{3!} = 20$ છે.
$2)$ ${5, 2, 2, 1, 1}$: ગોઠવણીની સંખ્યા $\frac{5!}{2!2!} = 30$ છે.
તેથી,$n(P) = 20 + 30 = 50$.
આમ,$n(S) + n(P) = 210 + 50 = 260$.
377
DifficultMCQ
$1, 2, 3, 5$ અને $7$ અંકોનો ઉપયોગ કરીને બનાવી શકાતી સાત-અંકની સંખ્યાઓ,જેમાં દરેક અંકનો ઓછામાં ઓછી એક વાર ઉપયોગ થયો હોય,તેની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$15400$
B
$17800$
C
$16800$
D
$29400$

Solution

(C) આપણી પાસે $7$ સ્થાન ભરવા માટે $5$ અલગ-અલગ અંકો છે,અને દરેક અંક ઓછામાં ઓછી એક વાર આવવો જોઈએ.
આનો અર્થ એ છે કે બે અંકોનું પુનરાવર્તન થવું જોઈએ.
$7$ ને $5$ ભાગમાં વિભાજિત કરવાની શક્યતાઓ $(3, 1, 1, 1, 1)$ અને $(2, 2, 1, 1, 1)$ છે.
કિસ્સો $1$: વિભાજન $(3, 1, 1, 1, 1)$
પહેલા,જે અંક $3$ વાર આવે છે તેને પસંદ કરો: $\binom{5}{1} = 5$ રીતે.
પછી,આ $7$ અંકોની ગોઠવણી કરો: $\frac{7!}{3!1!1!1!1!} = \frac{5040}{6} = 840$ રીતે.
કિસ્સો $1$ માટે કુલ = $5 \times 840 = 4200$.
કિસ્સો $2$: વિભાજન $(2, 2, 1, 1, 1)$
પહેલા,જે $2$ અંકો દરેક બે વાર આવે છે તેને પસંદ કરો: $\binom{5}{2} = 10$ રીતે.
પછી,આ $7$ અંકોની ગોઠવણી કરો: $\frac{7!}{2!2!1!1!1!} = \frac{5040}{4} = 1260$ રીતે.
કિસ્સો $2$ માટે કુલ = $10 \times 1260 = 12600$.
કુલ સરવાળો = $4200 + 12600 = 16800$.
378
DifficultMCQ
ધારો કે $A = \{(a, b, c) : a, b, c \text{ એ અ-ઋણ પૂર્ણાંકો છે અને } a + b + 2c = 22\}$. તો $n(A)$ ની કિંમત શોધો:
A
$121$
B
$124$
C
$144$
D
$169$

Solution

(C) આપેલ સમીકરણ $a + b + 2c = 22$ છે,જ્યાં $a, b, c \ge 0$.
આપણે તેને $a + b = 22 - 2c$ તરીકે ફરીથી લખી શકીએ છીએ.
$a, b \ge 0$ હોવાથી,$22 - 2c \ge 0$ હોવું જોઈએ,જેનો અર્થ છે કે $0 \le c \le 11$.
ચોક્કસ $c$ માટે,$a + b = 22 - 2c$ ના અ-ઋણ પૂર્ણાંક ઉકેલોની સંખ્યા $(22 - 2c + 1) = 23 - 2c$ છે.
તેથી,કુલ ઉકેલોની સંખ્યા $n(A) = \sum_{c=0}^{11} (23 - 2c)$ છે.
આ એક સમાંતર શ્રેણી છે: $n(A) = 23 + 21 + 19 + \dots + 1$.
પદોની સંખ્યા $12$ છે.
સરવાળો $\frac{12}{2} \times (23 + 1) = 6 \times 24 = 144$ થાય છે.
379
DifficultMCQ
એક બોક્સમાં $5$ વાદળી,$6$ પીળા અને $4$ લાલ દડા છે. દરેક રંગના ઓછામાં ઓછા બે દડા હોય તે રીતે $8$ દડા પસંદ કરવાની રીતોની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$4100$
B
$4140$
C
$4230$
D
$4290$

Solution

(A) ધારો કે $b, y, r$ એ પસંદ કરેલા વાદળી,પીળા અને લાલ દડાની સંખ્યા છે. આપણે $8$ દડા એવી રીતે પસંદ કરવાના છે કે જેથી $b+y+r=8$ અને $b \geq 2, y \geq 2, r \geq 2$ થાય.
ધારો કે $b=2+b', y=2+y', r=2+r'$,જ્યાં $b', y', r' \geq 0$.
સરવાળામાં કિંમત મૂકતા: $(2+b') + (2+y') + (2+r') = 8 \implies b'+y'+r' = 2$.
શરતો $b \leq 5, y \leq 6, r \leq 4$ મુજબ,$b' \leq 3, y' \leq 4, r' \leq 2$ મળે.
$(b', y', r')$ માટે શક્ય ઉકેલો:
$(2,0,0), (0,2,0), (0,0,2), (1,1,0), (1,0,1), (0,1,1)$.
આ $(b, y, r)$ ના નીચે મુજબના સંયોજનો દર્શાવે છે:
$(4,2,2), (2,4,2), (2,2,4), (3,3,2), (3,2,3), (2,3,3)$.
દરેક કિસ્સા માટે રીતોની ગણતરી:
$1. (4,2,2): C(5,4) \times C(6,2) \times C(4,2) = 5 \times 15 \times 6 = 450$
$2. (2,4,2): C(5,2) \times C(6,4) \times C(4,2) = 10 \times 15 \times 6 = 900$
$3. (2,2,4): C(5,2) \times C(6,2) \times C(4,4) = 10 \times 15 \times 1 = 150$
$4. (3,3,2): C(5,3) \times C(6,3) \times C(4,2) = 10 \times 20 \times 6 = 1200$
$5. (3,2,3): C(5,3) \times C(6,2) \times C(4,3) = 10 \times 15 \times 4 = 600$
$6. (2,3,3): C(5,2) \times C(6,3) \times C(4,3) = 10 \times 20 \times 4 = 800$
કુલ રીતો = $450 + 900 + 150 + 1200 + 600 + 800 = 4100$.
380
DifficultMCQ
એક ઇમારતમાં ગ્રાઉન્ડ ફ્લોર અને બીજા $10$ માળ છે. નવ વ્યક્તિઓ ગ્રાઉન્ડ ફ્લોર પર લિફ્ટમાં પ્રવેશે છે. લિફ્ટ $10$મા માળ સુધી જાય છે. જો લિફ્ટ પહેલા અને બીજા માળ પર ન અટકતી હોય,તો એવી કેટલી રીતે $4$ વ્યક્તિઓ એક માળ પર અને બાકીની $5$ વ્યક્તિઓ બીજા અલગ માળ પર ઉતરી શકે?
A
$2184$
B
$3064$
C
$7056$
D
$11340$

Solution

(C) ઇમારતમાં ગ્રાઉન્ડ ફ્લોરની ઉપર $10$ માળ છે,પરંતુ લિફ્ટ $1$લા અને $2$જા માળ પર અટકતી નથી. તેથી,ઉતરવા માટે $10 - 2 = 8$ માળ ઉપલબ્ધ છે.
નવ વ્યક્તિઓ લિફ્ટમાં પ્રવેશે છે. આપણે $4$ વ્યક્તિઓને એક માળ પર અને બાકીની $5$ વ્યક્તિઓને બીજા અલગ માળ પર ઉતારવા માટે પસંદ કરવાની જરૂર છે.
$9$ વ્યક્તિઓને $4$ અને $5$ ના જૂથમાં વિભાજિત કરવાની રીતો $\binom{9}{4} = \frac{9 \times 8 \times 7 \times 6}{4 \times 3 \times 2 \times 1} = 126$ છે.
$8$ ઉપલબ્ધ માળમાંથી $2$ અલગ માળ પસંદ કરવાની રીતો $P(8, 2) = 8 \times 7 = 56$ છે (કારણ કે માળનો ક્રમ મહત્વનો છે,એટલે કે કયું જૂથ કયા માળ પર ઉતરે છે).
કુલ રીતોની સંખ્યા $126 \times 56 = 7056$ છે.

Permutation and Combination — Mix Examples-Permutation and Combination · Frequently Asked Questions

1Are these Permutation and Combination questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Permutation and Combination Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.