JEE Main 2021 Chemistry Question Paper with Answer and Solution in Gujarati

(B) $KMnO_4 / H^{+}$ (ઓક્સિડેટિવ ક્લીવેજ) અથવા ઓઝોનોલિસિસ ($O_3$ ત્યારબાદ $Zn/H_2O$) સાથે આલ્કીનની પ્રક્રિયા દ્વિબંધને તોડે છે.
સંયોજન $'A'$ $(C_4H_8)$ નીપજ તરીકે $C_3H_6O$ (એસીટોન) આપે છે.
$2-$મિથાઈલપ્રોપીન $(CH_3-C(CH_3)=CH_2)$ એ $KMnO_4 / H^{+}$ સાથે ઓક્સિડેટિવ ક્લીવેજ દ્વારા એસીટોન $(CH_3COCH_3)$ અને $CO_2$ બનાવે છે.
તે જ રીતે,$2-$મિથાઈલપ્રોપીનનું ઓઝોનોલિસિસ એસીટોન $(CH_3COCH_3)$ અને ફોર્માલ્ડિહાઈડ $(HCHO)$ આપે છે.
તેથી,$2-$મિથાઈલપ્રોપીન એ $'A'$ માટે સાચું બંધારણ છે.

(B) $H_{2}CO_{3}$ (કાર્બોનિક એસિડ) કરતા વધુ એસિડિક સંયોજનો $NaHCO_{3}$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $CO_{2}$ મુક્ત કરે છે.
$(CH_{3})_{3}NH^{+}Cl^{-}$ એ નિર્બળ બેઇઝ અને પ્રબળ એસિડનો ક્ષાર છે,જે કેશન $(CH_{3})_{3}NH^{+}$ ને $HCO_{3}^{-}$ સાથે પ્રક્રિયા કરવા માટે પૂરતું એસિડિક બનાવે છે:
$(CH_{3})_{3}NH^{+}Cl^{-} + NaHCO_{3} \longrightarrow (CH_{3})_{3}N + NaCl + H_{2}CO_{3}$
$H_{2}CO_{3} \longrightarrow H_{2}O + CO_{2} \uparrow$
તેથી,વિકલ્પ $B$ સાચો જવાબ છે.

(D) $298.2 \ K$ તાપમાને હાઇડ્રોજન $(H_2)$ માટે બંધ વિયોજન એન્થાલ્પી આશરે $435.88 \ kJ \ mol^{-1}$ છે.
$298.2 \ K$ તાપમાને ડ્યુટેરિયમ $(D_2)$ માટે બંધ વિયોજન એન્થાલ્પી આશરે $443.35 \ kJ \ mol^{-1}$ છે.
આ મૂલ્યોની સરખામણી કરતા,આપણને મળે છે કે $E_{H} \approx 435.88$ અને $E_{D} \approx 443.35$.
તફાવતની ગણતરી કરતા: $E_{D} - E_{H} = 443.35 - 435.88 = 7.47 \ kJ \ mol^{-1} \approx 7.5 \ kJ \ mol^{-1}$.
તેથી,સાચો સંબંધ $E_{H} \simeq E_{D} - 7.5$ છે.

(D) સંસ્પંદન રચનાઓએ સમાન સંખ્યામાં યુગ્મિત અને અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન અને સમાન પરમાણુ સ્થાનો જાળવી રાખવા જોઈએ.
આપેલ રચનાઓમાં,આપણે એવી રચના શોધી રહ્યા છીએ જે સંસ્પંદનના નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરે છે,જેમ કે નાઈટ્રોજન માટે અષ્ટક નિયમનું ઉલ્લંઘન અથવા અમાન્ય વીજભાર વિતરણ.
વિકલ્પ $D$ એવી રચના દર્શાવે છે જ્યાં નાઈટ્રોજન પરમાણુ બે ઓક્સિજન પરમાણુઓ અને એક કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાયેલ છે,અને તે ધન વીજભાર ધરાવે છે. આ રચનામાં,કેન્દ્રિય કાર્બન પરમાણુ પણ ધન વીજભાર ધરાવે છે. આ ગોઠવણી અસ્થિર છે અને નાઈટ્રોઆલ્કીન સિસ્ટમ માટે માન્ય સંસ્પંદન રચનાનું પ્રતિનિધિત્વ કરતી નથી કારણ કે તે પાસપાસેના ધન-ધન વીજભારનું અપાકર્ષણ પેદા કરે છે અને સંસ્પંદન રચનાઓ માટેની સ્થિરતાના માપદંડોનું ઉલ્લંઘન કરે છે.

(A) કપડાંના ડ્રાય-ક્લીનિંગમાં સામાન્ય રીતે એવા દ્રાવકોનો ઉપયોગ થાય છે જે કાપડને નુકસાન પહોંચાડ્યા વિના ગ્રીસ અને તેલના ડાઘ દૂર કરી શકે છે.
$Cl_{2}C=CCl_{2}$,$CCl_{4}$ અને પ્રવાહી $CO_{2}$ નો ઉપયોગ ડ્રાય-ક્લીનિંગ એજન્ટ તરીકે થાય છે.
$H_{2}O_{2}$ નો ઉપયોગ મુખ્યત્વે લોન્ડ્રીમાં બ્લીચિંગ એજન્ટ તરીકે થાય છે,ડ્રાય-ક્લીનિંગ માટે નહીં.

(C) વિધાન-$I$ ખોટું છે કારણ કે $Be(OH)_2$ સ્વભાવે ઉભયગુણી (amphoteric) છે અને બેરિલેટ બનાવવા માટે આલ્કલીમાં ઓગળે છે.
વિધાન-$II$ સાચું છે કારણ કે આલ્કલાઇન અર્થ ધાતુઓના હાઇડ્રોક્સાઇડની પાણીમાં દ્રાવ્યતા સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે કારણ કે લેટીસ ઉર્જા હાઇડ્રેશન ઉર્જાની સરખામણીમાં વધુ ઝડપથી ઘટે છે.
તેથી,વિધાન-$I$ ખોટું છે અને વિધાન-$II$ સાચું છે.

(A) સ્ત્રોત દ્વારા દર સેકન્ડે આપવામાં આવતી કુલ ઊર્જા $= \frac{1000 \, J}{10 \, s} = 100 \, J/s$.
એક ફોટોનની ઊર્જા $E = \frac{hc}{\lambda} = \frac{6.626 \times 10^{-34} \, Js \times 3 \times 10^8 \, m/s}{400 \times 10^{-9} \, m} = 4.9695 \times 10^{-19} \, J$.
દર સેકન્ડે આપાત થતા ફોટોનની સંખ્યા $= \frac{\text{દર સેકન્ડે કુલ ઊર્જા}}{\text{એક ફોટોનની ઊર્જા}} = \frac{100}{4.9695 \times 10^{-19}} \approx 2.012 \times 10^{20}$.
એક ફોટોન એક ઇલેક્ટ્રોન ઉત્સર્જિત કરતું હોવાથી,દર સેકન્ડે ઉત્સર્જિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $2.012 \times 10^{20}$ છે.
આને $x \times 10^{20}$ સાથે સરખાવતા,આપણને $x \approx 2$ મળે છે.

(C) હેસના નિયમ મુજબ,ઉર્ધ્વપાતન એન્થાલ્પી એ ગલન એન્થાલ્પી અને બાષ્પીભવન એન્થાલ્પીનો સરવાળો છે:
$\Delta H_{\text{sub}} = \Delta H_{\text{fus}} + \Delta H_{\text{vap}}$
આપેલ છે:
$\Delta H_{\text{fus}} = 2.8 \ kJ \ mol^{-1}$
$\Delta H_{\text{vap}} = 98.2 \ kJ \ mol^{-1}$
તેથી:
$\Delta H_{\text{sub}} = 2.8 + 98.2 = 101 \ kJ \ mol^{-1}$

(D) બ્યુટેનના દહન માટેનું સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ:
$C_{4}H_{10} + \frac{13}{2} O_{2} \longrightarrow 4 CO_{2} + 5 H_{2}O$
ઉત્પન્ન થયેલ પાણીના મોલની ગણતરી:
$\text{પાણીના મોલ} = \frac{72.0 \ g}{18.0 \ g/mol} = 4.0 \ mol$
પ્રક્રિયાના તત્વયોગમિતિ (stoichiometry) મુજબ,$1 \ mol$ $C_{4}H_{10}$ એ $5 \ mol$ $H_{2}O$ ઉત્પન્ન કરે છે.
તેથી,$4.0 \ mol$ $H_{2}O$ ઉત્પન્ન કરવા માટે જરૂરી $C_{4}H_{10}$ ના મોલ:
$\text{બ્યુટેનના મોલ} = \frac{1}{5} \times 4.0 = 0.8 \ mol$
બ્યુટેન $(C_{4}H_{10})$ નું આણ્વીય દળ $58 \ g/mol$ છે.
બ્યુટેનનું દળ:
$\text{બ્યુટેનનું દળ} = 0.8 \ mol \times 58 \ g/mol = 46.4 \ g$
$46.4 \ g$ ને $.... \times 10^{-1} \ g$ સ્વરૂપમાં દર્શાવતા:
$46.4 \ g = 464 \times 10^{-1} \ g$
આમ,નજીકનો પૂર્ણાંક $464$ છે.

(A) પ્રક્રિયા $A + B \rightleftharpoons 2C$ છે.
પ્રારંભિક સાંદ્રતા: $[A] = 1 \ M, [B] = 1 \ M, [C] = 1 \ M$.
ધારો કે સાંદ્રતામાં ફેરફાર $x$ છે.
સંતુલને: $[A] = 1 - x, [B] = 1 - x, [C] = 1 + 2x$.
$K_c = \frac{[C]^2}{[A][B]} = \frac{(1+2x)^2}{(1-x)(1-x)} = 100$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા: $\frac{1+2x}{1-x} = 10$.
$1 + 2x = 10 - 10x$.
$12x = 9$,તેથી $x = \frac{9}{12} = 0.75$.
$C$ ની સંતુલન સાંદ્રતા $= 1 + 2x = 1 + 2(0.75) = 1 + 1.5 = 2.5 \ M$.
$2.5 \ M = 25 \times 10^{-1} \ M$.
આમ,$X = 25$.

(C) આપેલ છે:
કદ $V = 4.00 \times 10^{3} \ m^{3} = 4.00 \times 10^{6} \ L$
દબાણ $P = 1.0 \ atm$
તાપમાન $T = 300 \ K$
વાયુ અચળાંક $R = 0.083 \ L \ atm \ K^{-1} \ mol^{-1}$
આદર્શ વાયુ સમીકરણ $PV = nRT$ નો ઉપયોગ કરતા,જ્યાં $n = \frac{\text{દળ} (m)}{\text{મોલર દળ} (M)}$:
$n = \frac{PV}{RT} = \frac{1.0 \times 4.00 \times 10^{6}}{0.083 \times 300} \ mol$
$n = \frac{4.00 \times 10^{6}}{24.9} \ mol \approx 1.6064 \times 10^{5} \ mol$
$CH_{4}$ નું મોલર દળ $= 16 \ g \ mol^{-1}$
દળ $m = n \times M = 1.6064 \times 10^{5} \times 16 \ g$
$m = 25.7024 \times 10^{5} \ g$
$X \times 10^{5} \ g$ સાથે સરખાવતા,$X = 25.7024$ મળે છે.
નજીકના પૂર્ણાંકમાં,$X = 26$.

(C) અણુનું બંધારણ $CH_3-CH_2-CH_2-C \equiv CH$ છે.
$\sigma$ બંધોની સંખ્યા શોધવા માટે,આપણે બધા એકલ બંધો અને દરેક બહુવિધ બંધમાંથી એક બંધ ગણીએ છીએ.
- $C-H$ બંધો: $3$ ($CH_3$ માં) + $2$ ($CH_2$ માં) + $2$ ($CH_2$ માં) + $1$ ($CH$ માં) = $8$ $\sigma$ બંધો.
- $C-C$ બંધો: $1$ $(C-C)$ + $1$ $(C-C)$ + $1$ $(C-C)$ = $3$ $\sigma$ બંધો.
- $C \equiv C$ બંધ: $1$ $\sigma$ બંધ.
કુલ $\sigma$ બંધો = $8 + 3 + 1 = 12$.

(C) $F^{-}$,$O^{2-}$ અને $N^{3-}$ એ તમામ આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક સ્પીસીઝ છે જેમાં દરેક પાસે $10$ ઈલેક્ટ્રોન છે.
આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક સ્પીસીઝમાં,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક (પ્રોટોનની સંખ્યા) ઘટે છે તેમ આયનીય ત્રિજ્યા વધે છે.
$N^{3-}$,$O^{2-}$ અને $F^{-}$ માં પ્રોટોનની સંખ્યા અનુક્રમે $7$,$8$ અને $9$ છે.
$N^{3-}$ પાસે સૌથી ઓછો પરમાણુ ક્રમાંક હોવાથી,તેના પર કેન્દ્રીય આકર્ષણ બળ સૌથી ઓછું લાગે છે,પરિણામે તેની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી મોટી હોય છે.
તેથી,આયનીય ત્રિજ્યાનો ક્રમ $N^{3-} > O^{2-} > F^{-}$ છે.
આમ,$N^{3-}$ ની આયનીય ત્રિજ્યા $O^{2-}$ અને $F^{-}$ બંને કરતા મોટી છે.

(A) $1$. દરેક સ્પીસીઝમાં $\pi$-બંધની સંખ્યાનું વિશ્લેષણ કરો:
- $CO_{3}^{2-}$: એક $\pi$-બંધ ધરાવે છે (ત્રણ ઓક્સિજન પરમાણુઓ પર વિસ્થાનિકૃત).
- $O_{2}$: એક $\pi$-બંધ ધરાવે છે.
- $SO_{2}$: બે $\pi$-બંધ ધરાવે છે.
- $SO_{3}$: ત્રણ $\pi$-બંધ ધરાવે છે.
$2$. કેનોનિકલ સ્વરૂપોની સંખ્યાનું વિશ્લેષણ:
- $CO_{3}^{2-}$: $3$ સમાન કેનોનિકલ સ્વરૂપો ધરાવે છે.
$3$. નિષ્કર્ષ:
$CO_{3}^{2-}$ એ સ્પીસીઝ છે જે એક $\pi$-બંધ ધરાવે છે અને $3$ કેનોનિકલ સ્વરૂપો દર્શાવે છે,જે આપેલા વિકલ્પોમાં મહત્તમ છે.

(A) મોલેક્યુલર ઓર્બિટલ થિયરી $(MOT)$ મુજબ,બંધ ક્રમાંક (Bond Order) ની ગણતરી આ રીતે થાય છે: $\text{Bond Order} = \frac{N_b - N_a}{2}$,જ્યાં $N_b$ એ બંધકારક ઇલેક્ટ્રોન છે અને $N_a$ એ બંધપ્રતિકારક ઇલેક્ટ્રોન છે.
$O_{2}^{+} (15 \ e^-)$ માટે: $\text{Bond Order} = \frac{10 - 5}{2} = 2.5$
$O_{2} (16 \ e^-)$ માટે: $\text{Bond Order} = \frac{10 - 6}{2} = 2.0$
$O_{2}^{-} (17 \ e^-)$ માટે: $\text{Bond Order} = \frac{10 - 7}{2} = 1.5$
$O_{2}^{2-} (18 \ e^-)$ માટે: $\text{Bond Order} = \frac{10 - 8}{2} = 1.0$
આમ,સાચો ક્રમ $O_{2}^{+} > O_{2} > O_{2}^{-} > O_{2}^{2-}$ છે.

(A) કોઈપણ સંયોજનની એસિડિકતા તેના સંયુગ્મી બેઇઝની સ્થિરતા પર આધાર રાખે છે.
જ્યારે સાયક્લોપેન્ટાડાઈન પ્રોટોન $(H^+)$ ગુમાવે છે,ત્યારે તે સાયક્લોપેન્ટાડાઈનાઈલ એનાયન બનાવે છે.
આ એનાયનમાં $6 \pi$ ઇલેક્ટ્રોન હોય છે અને તે ચક્રીય તથા સમતલીય છે,જે તેને હ્યુકેલના નિયમ મુજબ એરોમેટિક બનાવે છે.
તેનો સંયુગ્મી બેઇઝ એરોમેટિક હોવાથી તે અત્યંત સ્થિર છે,જે સાયક્લોપેન્ટાડાઈનને આપેલા વિકલ્પોમાં સૌથી પ્રબળ એસિડ બનાવે છે.

(C) સમૂહ $7, 8$ અને $9$ ની સંક્રાંતિ ધાતુઓ હાઇડ્રાઇડ બનાવતી નથી. આને હાઇડ્રાઇડ ગેપ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Fe$ (સમૂહ $8$),$Mn$ (સમૂહ $7$),અને $Co$ (સમૂહ $9$) હાઇડ્રાઇડ ગેપમાં આવે છે.
$Cr$ (સમૂહ $6$) આ ગેપમાં આવતું નથી અને તે આંતરાલીય હાઇડ્રાઇડ બનાવી શકે છે.

(A) $Li_2CO_3$ નાના $Li^{+}$ કેટાયનની ઉચ્ચ ધ્રુવીભવન શક્તિને કારણે ગરમ કરવા પર સરળતાથી વિઘટન પામે છે.
$(b)$ $NaHCO_3$ (સોડિયમ બાયકાર્બોનેટ) નો ઉપયોગ અગ્નિશામકમાં થાય છે કારણ કે તે ગરમ કરવા પર $CO_2$ વાયુ મુક્ત કરે છે.
$(c)$ $K^{+}$ આયનો કોષોના આંતરકોષીય પ્રવાહીમાં સૌથી વધુ પ્રમાણમાં જોવા મળતા કેટાયન છે.
$(d)$ $CsI$ (સીઝિયમ આયોડાઈડ) ની પાણીમાં દ્રાવ્યતા ઓછી છે કારણ કે $Cs^{+}$ અને $I^{-}$ બંને મોટા આયનો છે,જેના પરિણામે લેટીસ ઉર્જા અને જલીયકરણ ઉર્જા ઓછી હોય છે.
તેથી,સાચી જોડ છે: $(a)-(iv), (b)-(iii), (c)-(ii), (d)-(i)$.

(D) ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં ફેરફાર શોધવા માટે,આપણે પ્રક્રિયક અને નીપજ બંનેમાં મધ્યસ્થ પરમાણુનો ઓક્સિડેશન આંક ગણીએ છીએ.
$A$: $C_{2}O_{4}^{2-}$ માં,$x = +3$. $CO_{2}$ માં,$x = +4$. ફેરફાર = $|4 - 3| = 1$.
$B$: $CrO_{4}^{2-}$ માં,$x = +6$. $Cr^{3+}$ માં,$x = +3$. ફેરફાર = $|3 - 6| = 3$.
$C$: $Cr_{2}O_{7}^{2-}$ માં,$x = +6$. $Cr^{3+}$ માં,$x = +3$. ફેરફાર = $|3 - 6| = 3$.
$D$: $MnO_{4}^{-}$ માં,$x = +7$. $Mn^{2+}$ માં,$x = +2$. ફેરફાર = $|2 - 7| = 5$.
આમ,$5$ નો ફેરફાર ધરાવતી પ્રક્રિયા $MnO_{4}^{-} \rightarrow Mn^{2+}$ છે.

(B) વિધાન $I$ ખોટું છે કારણ કે $CFCs$ શક્તિશાળી $UV$ વિકિરણ દ્વારા તૂટી જાય છે,દૃશ્યમાન વિકિરણ દ્વારા નહીં,અને તેઓ ક્લોરિન મુક્ત રેડિકલ મુક્ત કરે છે,ક્લોરિન વાયુ નહીં.
$CF_{2}Cl_{2(g)} \xrightarrow{UV} \dot{Cl}_{(g)} + \dot{C}F_{2}Cl_{(g)}$
$\dot{Cl}_{(g)} + O_{3(g)} \rightarrow \dot{Cl}O_{(g)} + O_{2(g)}$
$\dot{Cl}O_{(g)} + O_{(g)} \rightarrow \dot{Cl}_{(g)} + O_{2(g)}$
વિધાન $II$ ખોટું છે કારણ કે વાતાવરણીય ઓઝોન નાઈટ્રિક ઓક્સાઈડ સાથે પ્રતિક્રિયા કરીને નાઈટ્રોજન ડાયોક્સાઈડ અને ઓક્સિજન ઉત્પન્ન કરે છે,નાઈટ્રોજન અને ઓક્સિજન વાયુઓ નહીં.
$NO_{(g)} + O_{3(g)} \rightarrow NO_{2(g)} + O_{2(g)}$

(B) $Ba(OH)_{2}$ એ પ્રબળ બેઇઝ છે અને તે નીચે મુજબ સંપૂર્ણપણે વિયોજન પામે છે: $Ba(OH)_{2} \rightarrow Ba^{2+} + 2OH^{-}$.
$Ba(OH)_{2}$ ની આપેલી સાંદ્રતા = $0.005 \, M$.
તેથી,$[OH^{-}] = 2 \times 0.005 \, M = 0.01 \, M = 10^{-2} \, M$.
$298 \, K$ તાપમાને,પાણીનો આયનીય ગુણાકાર $K_{w} = [H_{3}O^{+}][OH^{-}] = 10^{-14}$ છે.
$[OH^{-}]$ ની કિંમત મૂકતા:
$[H_{3}O^{+}] = \frac{10^{-14}}{10^{-2}} = 10^{-12} \, M$.
આમ,સાંદ્રતા $1 \times 10^{-12} \, mol \, L^{-1}$ છે.

(C) વેગમાં અનિશ્ચિતતા $\Delta v$ આ મુજબ ગણવામાં આવે છે:
$\Delta v = \frac{0.02}{100} \times 5 \times 10^{6} \ m \ s^{-1} = 10^{3} \ m \ s^{-1}$
હાઇઝનબર્ગના અનિશ્ચિતતાના સિદ્ધાંત મુજબ:
$\Delta x \cdot m \cdot \Delta v \geq \frac{h}{4 \pi}$
આપેલ મૂલ્યો મૂકતા:
$\Delta x \times (9.1 \times 10^{-31} \ kg) \times (10^{3} \ m \ s^{-1}) = \frac{6.63 \times 10^{-34} \ J \ s}{4 \times 3.14 \times 9.1 \times 10^{-31} \ kg}$
$\Delta x = \frac{6.63 \times 10^{-34}}{4 \times 3.14 \times 9.1 \times 10^{-31} \times 10^{3}} \approx 58 \times 10^{-9} \ m$
તેથી,$x = 58$.

(B) $0.00340$ સંખ્યામાં આગળના શૂન્યો સાર્થક નથી.
સાર્થક અંકોના નિયમો મુજબ,દશાંશ સંખ્યામાં અંતમાં આવતા શૂન્યો સાર્થક ગણાય છે.
તેથી,સાર્થક અંકો $3, 4,$ અને $0$ છે.
કુલ સાર્થક અંકોની સંખ્યા $3$ છે.

(C) ગે-લ્યુસેકના નિયમ મુજબ,વાયુના નિશ્ચિત કદ માટે,દબાણ તાપમાનના સમપ્રમાણમાં હોય છે: $\frac{P_{1}}{T_{1}} = \frac{P_{2}}{T_{2}}$.
આપેલ છે: $P_{1} = 300 \ kPa = 300 \times 10^{3} \ Pa$,$T_{1} = 27 + 273 = 300 \ K$,$P_{2} = 1.2 \times 10^{6} \ Pa$.
કિંમતો મૂકતા: $\frac{300 \times 10^{3}}{300} = \frac{1.2 \times 10^{6}}{T_{2}}$.
$1000 = \frac{1.2 \times 10^{6}}{T_{2}} \Rightarrow T_{2} = \frac{1.2 \times 10^{6}}{1000} = 1200 \ K$.
સેલ્સિયસમાં ફેરવતા: $T(^{\circ} C) = 1200 - 273 = 927^{\circ} C$.

(D) કાર્બનિક સંયોજનનું દળ = $0.8 \ g$.
નાઈટ્રોજનની ટકાવારી = $42 \ \%$.
નાઈટ્રોજનનું દળ = $\frac{42}{100} \times 0.8 = 0.336 \ g$.
નાઈટ્રોજનના મોલ = $\frac{0.336}{14} = 0.024 \ mol$.
$1 \ mol$ $N$ એ $1 \ mol$ $NH_3$ ઉત્પન્ન કરે છે,તેથી $NH_3$ ના મોલ = $0.024 \ mol$.
પ્રક્રિયા: $2NH_3 + H_2SO_4 \rightarrow (NH_4)_2SO_4$.
સ્ટોઈકિયોમેટ્રી મુજબ,$2 \ mol$ $NH_3$ એ $1 \ mol$ $H_2SO_4$ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે.
તેથી,જરૂરી $H_2SO_4$ ના મોલ = $\frac{0.024}{2} = 0.012 \ mol$.
$M = \frac{n}{V(L)}$ સૂત્રનો ઉપયોગ કરતા,$1 = \frac{0.012}{V(L)}$.
$V(L) = 0.012 \ L = 12 \ mL$.

(A) થર્મોડાયનેમિક્સના પ્રથમ નિયમ મુજબ,$\Delta U = q + w$.
અહીં,સિસ્ટમ કાર્ય કરે છે,તેથી $w = -200 \, J$.
સિસ્ટમ ઉષ્માનું શોષણ કરે છે,તેથી $q = +150 \, J$.
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા: $\Delta U = 150 \, J + (-200 \, J) = -50 \, J$.
આંતરિક ઉર્જામાં થતા ફેરફારનું મૂલ્ય $|\Delta U| = |-50 \, J| = 50 \, J$ છે.

(D) $CCl_4$ માં $Br_2$ સાથે $cis-but-2-ene$ ની પ્રક્રિયા એન્ટી-એડિશન મિકેનિઝમ દ્વારા થાય છે.
આના પરિણામે $(2R, 3R)-2,3-dibromobutane$ અને $(2S, 3S)-2,3-dibromobutane$ નું રેસેમિક મિશ્રણ બને છે.
આ બે એનાન્ટિઓમર્સ સ્ટીરિયો આઈસોમર્સ હોવાથી,નીપજ $'P'$ તરીકે બનતા સ્ટીરિયો આઈસોમર્સની કુલ સંખ્યા $2$ છે.

(C) સુપોષણ (Eutrophication) પાણીમાં ઓક્સિજનનું સ્તર ઘટાડે છે.
તેથી,ત્રીજું વિધાન ખોટું છે.

(A) કાર્બોકેટાયનની સ્થિરતા રેઝોનન્સ,હાઇપરકોન્જુગેશન અને ધન વીજભાર ધરાવતા કાર્બન પરમાણુની વિદ્યુતઋણતા જેવા પરિબળો પર આધાર રાખે છે.
$A$ (બેન્ઝાઇલ કાર્બોકેટાયન) બેન્ઝીન રિંગ દ્વારા રેઝોનન્સ સ્થિરતાને કારણે સૌથી વધુ સ્થિર છે.
$C$ $(CH_3-CH_2^+)$ એ પ્રાથમિક આલ્કાઇલ કાર્બોકેટાયન છે,જે મિથાઇલ ગ્રુપની ઇન્ડક્ટિવ અસર $(+I)$ દ્વારા સ્થિર થાય છે.
$B$ $(CH_2=CH^+)$ એ વિનાઇલ કાર્બોકેટાયન છે જ્યાં ધન વીજભાર $sp^2$ સંકરણ ધરાવતા કાર્બન પર છે,જે $sp^3$ કાર્બન કરતા વધુ વિદ્યુતઋણ છે.
$D$ $(HC \equiv C^+)$ એ એસિટિલેનિક કાર્બોકેટાયન છે જ્યાં ધન વીજભાર $sp$ સંકરણ ધરાવતા કાર્બન પર છે,જે ત્રણેયમાં સૌથી વધુ વિદ્યુતઋણ છે $(sp > sp^2 > sp^3)$.
ધન વીજભાર વધુ વિદ્યુતઋણ પરમાણુ પર ઓછો સ્થિર હોવાથી,$B, C,$ અને $D$ માટે સ્થિરતાનો ક્રમ $C > B > D$ છે.
આમ,સ્થિરતાનો એકંદર ક્રમ $A > C > B > D$ છે.

(D) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધમાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા કેટાયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ સાથે વધે છે.
લિથિયમ $(Li^+)$ ની આયનીય ત્રિજ્યા ખૂબ નાની હોય છે,જેના પરિણામે ઉચ્ચ ચાર્જ ઘનતા અને ઉચ્ચ ધ્રુવીભવન શક્તિ મળે છે.
આ ઉચ્ચ ધ્રુવીભવન શક્તિ $Li^+$ આયનને હેલાઈડ એનાયનના ઈલેક્ટ્રોન ક્લાઉડને વિકૃત કરવાની મંજૂરી આપે છે,જેનાથી લિથિયમ હેલાઈડ્સમાં નોંધપાત્ર સહસંયોજક લાક્ષણિકતા આવે છે.
તેથી,વિધાન $A$ અને કારણ $R$ બંને સાચા છે,અને $R$ એ $A$ ની સાચી સમજૂતી છે.

(D) આલ્કેનનું આયોડિનેશન એ પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયા છે કારણ કે આડપેદાશ $HI$ એક પ્રબળ રિડક્શનકર્તા છે અને તે આલ્કાઈલ આયોડાઈડનું ફરીથી આલ્કેનમાં રિડક્શન કરે છે.
પ્રક્રિયાને અપ્રતિવર્તી બનાવવા માટે,$HI$ ને દૂર કરવું અથવા તેનું ઓક્સિડેશન કરવું જરૂરી છે.
આ સાંદ્ર $HNO_3$ અથવા સાંદ્ર $HIO_3$ જેવા પ્રબળ ઓક્સિડેશનકર્તા ઉમેરીને કરી શકાય છે,જે $HI$ નું $I_2$ માં ઓક્સિડેશન કરે છે.

(B) $NaOH$ એ પ્રબળ બેઇઝ છે,તેથી તે $(ii)$ બેઝિક છે.
$Be(OH)_{2}$ ઉભયગુણી છે,તેથી તે $(iii)$ ઉભયગુણી છે.
$Ca(OH)_{2}$ એ પ્રબળ બેઇઝ છે,તેથી તે $(ii)$ બેઝિક છે.
$B(OH)_{3}$ (અથવા $H_{3}BO_{3}$) એ નિર્બળ લુઈસ એસિડ છે,તેથી તે $(i)$ એસિડિક છે.
$Al(OH)_{3}$ ઉભયગુણી છે,તેથી તે $(iii)$ ઉભયગુણી છે.
તેથી,સાચી જોડ છે: $(a)-(ii), (b)-(iii), (c)-(ii), (d)-(i), (e)-(iii)$.

(B) ઈથેનના સ્ટેગર્ડ અને ઈક્લિપ્સ્ડ સંરૂપણો $C-C$ એકલ બંધની આસપાસ પરિભ્રમણ દ્વારા ઉત્પન્ન થાય છે.
આ વિવિધ અવકાશી ગોઠવણીઓને સંરૂપણીય સમઘટકો (conformational isomers) અથવા રોટામર્સ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
તેઓ એકલ બંધની આસપાસ પરિભ્રમણ દ્વારા એકબીજામાં રૂપાંતરિત થઈ શકતા હોવાથી,તેમને રોટામર્સ તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.

(D) વિધાન $I$ સાચું છે: રધરફોર્ડનું મોડેલ પરમાણુની સ્થિરતા અથવા હાઇડ્રોજનના રેખીય વર્ણપટના મૂળને સમજાવી શક્યું ન હતું.
વિધાન $II$ સાચું છે: બોહરનું મોડેલ ધારે છે કે ઇલેક્ટ્રોન નિશ્ચિત ત્રિજ્યા અને વેગ સાથે સારી રીતે વ્યાખ્યાયિત વર્તુળાકાર કક્ષામાં ફરે છે,જે હાઇઝનબર્ગના અનિશ્ચિતતાના સિદ્ધાંતનો સીધો વિરોધાભાસ કરે છે,જે જણાવે છે કે સબએટોમિક કણનું સ્થાન અને વેગમાન બંને એકસાથે ચોકસાઈથી નક્કી કરવું અશક્ય છે.
તેથી,બંને વિધાનો સાચા છે.

(A) $P$ નો ઓક્સિડેશન આંક $(x)$ શોધવા માટે:
$H_{4}P_{2}O_{7}$ માટે: $4(+1) + 2x + 7(-2) = 0 \implies 4 + 2x - 14 = 0 \implies 2x = 10 \implies x = +5$.
$H_{4}P_{2}O_{5}$ માટે: $4(+1) + 2x + 5(-2) = 0 \implies 4 + 2x - 10 = 0 \implies 2x = 6 \implies x = +3$.
$H_{4}P_{2}O_{6}$ માટે: $4(+1) + 2x + 6(-2) = 0 \implies 4 + 2x - 12 = 0 \implies 2x = 8 \implies x = +4$.
આમ,ઓક્સિડેશન આંક અનુક્રમે $5, 3$ અને $4$ છે.

(A) વાયુરૂપ ટ્રાયઇથાઇલ એમાઇનમાં,નાઇટ્રોજન પરમાણુ $sp^3$ સંકરણ ધરાવે છે અને તેની પાસે એક અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ હોય છે. મોટા ઇથાઇલ સમૂહો વચ્ચેના અપાકર્ષણને કારણે,$C-N-C$ બંધકોણ આદર્શ ટેટ્રાહેડ્રલ ખૂણા $109.5^\circ$ થી બદલાઈને આશરે $108^\circ$ જેટલો થાય છે.

(C) $PCl_{5(g)} \rightleftharpoons PCl_{3(g)} + Cl_{2(g)} \quad K_{c} = 1.844$
$t = 0 \text{ સમયે: } 3.0 \ \text{mol } PCl_{5}$
$t = eq \text{ સમયે: } (3-x) \ \text{mol } PCl_{5}, \ x \ \text{mol } PCl_{3}, \ x \ \text{mol } Cl_{2}$
$K_{c} = \frac{x^{2}}{3-x} = 1.844$
$x^{2} + 1.844x - 5.532 = 0$
$x = \frac{-1.844 + \sqrt{(1.844)^{2} + 4(5.532)}}{2} \approx 1.604$
$PCl_{5} \text{ ના મોલ} = 3 - 1.604 = 1.396 \ \text{mol} = 1396 \times 10^{-3} \ \text{mol} \approx 1400 \times 10^{-3} \ \text{mol}$

(D) બાષ્પીભવનની પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે: $H_{2}O_{(\ell)} \rightleftharpoons H_{2}O_{(g)}$
ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ મુજબ,એન્થાલ્પી ફેરફાર અને આંતરિક ઉર્જા ફેરફાર વચ્ચેનો સંબંધ: $\Delta H = \Delta U + \Delta n_{g} RT$
સમીકરણને ગોઠવતા: $\Delta H - \Delta U = \Delta n_{g} RT$
$1 \, mol$ પાણીના બાષ્પીભવન માટે,વાયુના મોલની સંખ્યામાં ફેરફાર: $\Delta n_{g} = 1 - 0 = 1$
અહીં $T = 373 \, K$ અને $R = 8.31 \, J \, mol^{-1} \, K^{-1}$
કિંમતો મૂકતા: $\Delta H - \Delta U = 1 \times 8.31 \times 373 = 3099.63 \, J \, mol^{-1}$
$10^{2} \, J \, mol^{-1}$ ના સ્વરૂપમાં: $3099.63 \, J \, mol^{-1} \approx 31 \times 10^{2} \, J \, mol^{-1}$
નજીકના પૂર્ણાંકમાં જવાબ $31$ છે.

(A) $CO$ માં કુલ ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $6 + 8 = 14$ છે. મોલેક્યુલર ઓર્બિટલ થિયરી મુજબ,$14$-ઇલેક્ટ્રોન ધરાવતી સ્પીસીઝનો બંધ ક્રમાંક $\frac{10-4}{2} = 3$ છે.
$NO^{\oplus}$ માં કુલ ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $7 + 8 - 1 = 14$ છે. તેવી જ રીતે,$NO^{\oplus}$ નો બંધ ક્રમાંક $\frac{10-4}{2} = 3$ છે.
બંધ ક્રમાંક વચ્ચેનો તફાવત $|3 - 3| = 0$ છે.
આપેલ છે કે તફાવત $\frac{x}{2}$ છે,તેથી $\frac{x}{2} = 0$,જેનો અર્થ છે કે $x = 0$.

(A) $AgCl$ નું મોલર દળ $= 107.87 + 35.5 = 143.37 \ g/mol$.
બનેલા $AgCl$ ના મોલની સંખ્યા $= \frac{0.3849 \ g}{143.37 \ g/mol} = 0.0026846 \ mol$.
$1 \ mol$ $AgCl$ માં $1 \ mol$ $Cl$ હોવાથી,$Cl$ ના મોલ $= 0.0026846 \ mol$.
ક્લોરિનનું દળ $= 0.0026846 \ mol \times 35.5 \ g/mol = 0.0953 \ g$.
સંયોજન $A$ માં ક્લોરિનની ટકાવારી $= \frac{\text{ક્લોરિનનું દળ}}{\text{સંયોજન } A \text{ નું દળ}} \times 100$.
$\% \ Cl = \frac{0.0953 \ g}{0.5 \ g} \times 100 = 19.06 \ \%$.
નજીકના પૂર્ણાંકમાં રાઉન્ડ ઓફ કરતા,આપણને $19$ મળે છે.

(B) પ્રથમ,મોલર વાહકતા $(\Lambda_{m})$ ની ગણતરી કરો: $\Lambda_{m} = \frac{1000 \times \kappa}{C}$
$\Lambda_{m} = \frac{1000 \times 2.0 \times 10^{-5}}{0.001} = 20 \, S \, cm^{2} \, mol^{-1}$
ત્યારબાદ,વિયોજન અંશ $(\alpha)$ ની ગણતરી કરો:
$\alpha = \frac{\Lambda_{m}}{\Lambda_{m}^{\circ}} = \frac{20}{190} = \frac{2}{19}$
નિર્બળ એસિડ $HA$ માટે,આયનીકરણ અચળાંક $K_{a}$ નીચે મુજબ છે:
$K_{a} = \frac{C \alpha^{2}}{1 - \alpha}$
$K_{a} = \frac{0.001 \times (2/19)^{2}}{1 - (2/19)} = \frac{0.001 \times (4/361)}{17/19} \approx 12.38 \times 10^{-6}$
નજીકના પૂર્ણાંકમાં જવાબ $12 \times 10^{-6}$ મળે છે.

(B) સોડિયમ ફ્યુઝન અર્ક (લાસાઈન અર્ક) નો ઉપયોગ કાર્બનિક સંયોજનોમાં નાઈટ્રોજન,સલ્ફર,હેલોજન અને ફોસ્ફરસ જેવા તત્વોને શોધવા માટે થાય છે.
આ તત્વોને કાર્બનિક સંયોજનને સોડિયમ ધાતુ સાથે ફ્યુઝ કરીને તેમના પાણીમાં દ્રાવ્ય આયનીય સ્વરૂપોમાં રૂપાંતરિત કરવામાં આવે છે.
ઉદાહરણ તરીકે,નાઈટ્રોજન $NaCN$ માં,સલ્ફર $Na_2S$ માં,હેલોજન $NaX$ માં (જ્યાં $X = Cl, Br, I$) અને ફોસ્ફરસ $Na_3PO_4$ માં રૂપાંતરિત થાય છે.

(B) તત્વોની ઇલેક્ટ્રોનિક રચનાઓ નીચે મુજબ છે:
$Mg (Z=12): [Ne] 3s^2$
$Al (Z=13): [Ne] 3s^2 3p^1$
$P (Z=15): [Ne] 3s^2 3p^3$
$S (Z=16): [Ne] 3s^2 3p^4$
$1$. $Mg$ માં સંપૂર્ણ ભરાયેલી $3s$ કક્ષક છે,જે તેને $Al$ કરતા વધુ સ્થિર બનાવે છે,તેથી $I.E._{Mg} > I.E._{Al}$.
$2$. $P$ માં અર્ધ-ભરાયેલી $3p$ પેટાકોષ $(3p^3)$ છે,જે અત્યંત સ્થિર છે,તેથી તેની $I.E.$,$S$ $(3p^4)$ કરતા વધારે છે.
$3$. આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં,$I.E.$ સામાન્ય રીતે વધે છે. આ પરિબળોને જોડતા,સાચો ક્રમ $Al < Mg < S < P$ છે.

(A) વિધાન $I$: આ સાચું વિધાન છે. હાઇપરકોન્જુગેશન એ કાયમી ઇલેક્ટ્રોનિક અસર છે.
વિધાન $II$: ઇથાઇલ કેટાયન $(CH_{3}CH_{2}^{+})$ માં હાઇપરકોન્જુગેશન $C_{sp^{3}}-H_{1s}$ બંધ અને બાજુના કાર્બનની ખાલી $2p$ કક્ષક વચ્ચેની આંતરક્રિયાને કારણે થાય છે. તેથી,આ વિધાન સાચું છે.

(B) હાઇડ્રોજનનો રેડિયોએક્ટિવ આઇસોટોપ ટ્રિટિયમ છે,જેને ${}_{1}^{3}H$ અથવા ${}_{1}^{3}T$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
કોઈપણ પરમાણુ માટે,પ્રોટોનની સંખ્યા પરમાણુ ક્રમાંક $(Z = 1)$ જેટલી હોય છે.
પરમાણુ તટસ્થ હોવાથી,ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા પ્રોટોનની સંખ્યા જેટલી એટલે કે $1$ હોય છે.
ન્યુટ્રોનની સંખ્યા $A - Z$ તરીકે ગણવામાં આવે છે,જ્યાં $A$ એ દળ ક્રમાંક $(3)$ છે અને $Z$ એ પરમાણુ ક્રમાંક $(1)$ છે.
ન્યુટ્રોનની સંખ્યા $= 3 - 1 = 2$.
તેથી,ન્યુટ્રોન અને ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા અનુક્રમે $2$ અને $1$ છે.

(C) આ પ્રક્રિયામાં $Conc. \ HBr$ માંથી $H^+$ દ્વારા હાઇડ્રોક્સિલ સમૂહનું પ્રોટોનેશન થાય છે,ત્યારબાદ સ્થાયી કાર્બોકેટાયન બનાવવા માટે પાણીનો અણુ દૂર થાય છે. કાર્બોકેટાયન બાજુના દ્વિબંધ સાથે સંસ્પંદન દ્વારા સ્થાયી થાય છે. ત્યારબાદ બ્રોમાઇડ આયન $(Br^-)$ ઇલેક્ટ્રોફિલિક કાર્બન પર હુમલો કરીને અંતિમ નીપજ બનાવે છે.
મુખ્ય નીપજ $CH_3-CH=C(CH_2Br)-COOCH_3$ છે.

(A) કાર્બન મોનોક્સાઇડ $(CO)$ રક્તમાં હિમોગ્લોબિન સાથે જોડાઈને કાર્બોક્સિહિમોગ્લોબિન બનાવે છે,જે ઓક્સિહિમોગ્લોબિન કરતા વધુ સ્થિર છે.
$(b)$ સલ્ફર ડાયોક્સાઇડ $(SO_2)$ વનસ્પતિઓમાં ફૂલની કળીઓનું અક્કડપણું (stiffness) પ્રેરે છે.
$(c)$ પોલીક્લોરિનેટેડ બાયફિનાઇલ્સ $(PCBs)$ કેન્સરકારક તરીકે જાણીતા છે.
$(d)$ નાઇટ્રોજનના ઓક્સાઇડ $(NO_x)$ પાયરસ $(Pyrus)$ જેવા અમુક છોડ દ્વારા ચયાપચય પામે છે.
તેથી,સાચી જોડ $(a)-(iii), (b)-(iv), (c)-(i), (d)-(ii)$ છે.

(A) થોમસન મોડેલમાં,ધન વીજભાર પરમાણુમાં સમાન રીતે વહેંચાયેલો માનવામાં આવે છે.
ધન વીજભાર નાના કેન્દ્રીય ન્યુક્લિયસમાં કેન્દ્રિત ન હોવાથી,$\alpha$-કણો દ્વારા અનુભવાતું સ્થિર વિદ્યુત અપાકર્ષણ ખૂબ જ નબળું હશે.
પરિણામે,$\alpha$-કણો ધન વીજભારના સમાન વિતરણને કારણે ખૂબ જ નાના વિચલનો અને ઝડપમાં થોડો ઘટાડો અનુભવીને સોનાના વરખમાંથી પસાર થશે.

(A) $Li$ લેડ સાથે મિશ્રધાતુ બનાવીને મોટર એન્જિન માટે વ્હાઇટ મેટલ બેરિંગ્સ બનાવે છે.
પ્રવાહી $Na$ ધાતુનો ઉપયોગ ફાસ્ટ બ્રીડર ન્યુક્લિયર રિએક્ટરમાં કુલન્ટ તરીકે થાય છે.
$K$ એ $CO_{2}$ નું ઉત્તમ શોષક છે.
$Cs$ નો ઉપયોગ ફોટોઈલેક્ટ્રિક સેલ બનાવવામાં થાય છે.

(A) પ્રક્રિયા $A_{(s)} \rightleftharpoons M_{(s)} + \frac{1}{2} O_{2(g)}$ માટે,સંતુલન અચળાંક $K_{p}$ વાયુરૂપ નીપજના આંશિક દબાણ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$K_{p} = (P_{O_{2}})^{\frac{1}{2}}$
આપેલ છે કે $K_{p} = 4$,તેથી:
$4 = (P_{O_{2}})^{\frac{1}{2}}$
બંને બાજુ વર્ગ કરતા:
$P_{O_{2}} = 4^{2} = 16 \ atm$.

(A) નોવોલેક એ ફિનોલ અને ફોર્માલ્ડિહાઈડના સંઘનન દ્વારા બનતું ફિનોલ-ફોર્માલ્ડિહાઈડ રેઝિન છે.
તેની રચનામાં એસ્ટર લિંકેજ હોતી નથી.
$PHBV$ (પોલી-$\beta$-હાઈડ્રોક્સીબ્યુટાયરેટ-કો-$\beta$-હાઈડ્રોક્સીવેલેરેટ),ડેક્રોન (પોલીઈથિલિન ટેરેફ્થાલેટ) અને ગ્લિપ્ટલ એ બધા પોલિએસ્ટરના ઉદાહરણો છે.
તેથી,નોવોલેક એ પોલિએસ્ટર નથી.

(D) હેલોજનના ઓક્સાઈડની સ્થિરતા બંધ વિયોજન ઉર્જા અને હેલોજન તથા ઓક્સિજન વચ્ચેના વિદ્યુતઋણતાના તફાવત દ્વારા નક્કી થાય છે.
$X_{2}O$ પ્રકારના ઓક્સાઈડ માટે સ્થિરતાનો ક્રમ $I_{2}O > Cl_{2}O > Br_{2}O$ છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $I > Cl > Br$ છે.

(B) ગુણાત્મક વિશ્લેષણમાં,ધાતુ આયનોને તેમની અવક્ષેપન પ્રતિક્રિયાઓના આધારે સમૂહોમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે:
$Mn^{2+}$ એ સમૂહ-$IV$ માં આવે છે (આલ્કલાઇન માધ્યમમાં સલ્ફાઇડ તરીકે અવક્ષેપિત થાય છે).
$As^{3+}$ એ સમૂહ-$IIB$ માં આવે છે (એસિડિક માધ્યમમાં સલ્ફાઇડ તરીકે અવક્ષેપિત થાય છે).
$Cu^{2+}$ એ સમૂહ-$IIA$ માં આવે છે (એસિડિક માધ્યમમાં સલ્ફાઇડ તરીકે અવક્ષેપિત થાય છે).
$Al^{3+}$ એ સમૂહ-$III$ માં આવે છે ($NH_4Cl$ અને $NH_4OH$ ની હાજરીમાં હાઇડ્રોક્સાઇડ તરીકે અવક્ષેપિત થાય છે).
તેથી,સાચી જોડ છે: $(a)-(iii), (b)-(iv), (c)-(ii), (d)-(i)$.

(B) પ્રક્રિયા ત્રણ તબક્કામાં આગળ વધે છે:
$1$. $Fe$ ઉદ્દીપકની હાજરીમાં બેન્ઝીનનું $Br_2$ સાથે ઇલેક્ટ્રોફિલિક એરોમેટિક વિસ્થાપન બ્રોમોબેન્ઝીન $(C_6H_5Br)$ આપે છે.
$2$. બ્રોમોબેન્ઝીનની શુષ્ક ઈથરમાં $Mg$ સાથેની પ્રક્રિયાથી ગ્રીગનાર્ડ પ્રક્રિયક,ફિનાઈલમેગ્નેશિયમ બ્રોમાઈડ $(C_6H_5MgBr)$ બને છે.
$3$. ગ્રીગનાર્ડ પ્રક્રિયકો પ્રબળ બેઝ છે અને મિથેનોલ $(CH_3OH)$ જેવા પ્રોટિક સ્ત્રોતો સાથે પ્રક્રિયા કરીને આલ્કેન બનાવે છે. અહીં,$C_6H_5MgBr + CH_3OH \rightarrow C_6H_6$ (બેન્ઝીન) $+ Mg(OCH_3)Br$.

(A) $1$. બેન્ઝીનની સાંદ્ર $HNO_3$ અને સાંદ્ર $H_2SO_4$ સાથેની પ્રક્રિયા (નાઈટ્રેશન) થી $A = \text{નાઈટ્રોબેન્ઝીન}$ મળે છે.
$2$. નાઈટ્રોબેન્ઝીન એ મેટા-ડાયરેક્ટિંગ ગ્રુપ છે. તેથી,$Cl_2$ અને નિર્જળ $AlCl_3$ નો ઉપયોગ કરીને નાઈટ્રોબેન્ઝીનનું ક્લોરિનેશન કરવાથી $B = m\text{-ક્લોરોનાઈટ્રોબેન્ઝીન}$ મળે છે.
$3$. $Fe/HCl$ નો ઉપયોગ કરીને $m\text{-ક્લોરોનાઈટ્રોબેન્ઝીન}$ માં નાઈટ્રો ગ્રુપ $(-NO_2)$ નું રિડક્શન કરવાથી $C = m\text{-ક્લોરોએનિલીન}$ મળે છે.

(D) $1$. સલ્ફ્યુરસ એસિડ $(H_2SO_3)$: બંધારણમાં $1$ $S=O$ બંધ હોય છે.
$2$. પેરોક્સોડિસલ્ફ્યુરિક એસિડ $(H_2S_2O_8)$: બંધારણમાં $4$ $S=O$ બંધ હોય છે.
$3$. પાયરોસલ્ફ્યુરિક એસિડ $(H_2S_2O_7)$: બંધારણમાં $4$ $S=O$ બંધ હોય છે.
તેથી,$S=O$ બંધોની સંખ્યા અનુક્રમે $1, 4$ અને $4$ છે.

(B) ફ્રુન્ડલિચ અધિશોષણ સમતાપી $\frac{x}{m} = KP^{1/n}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે. અધિશોષકનું દળ $(m)$ અચળ $(1 \ g)$ હોવાથી,$V \propto \frac{x}{m}$,તેથી $V = KP^{1/n}$.
આપેલ માહિતી માટે:
$10 = K(100)^{1/n} \quad (1)$
$15 = K(200)^{1/n} \quad (2)$
$V = K(300)^{1/n} \quad (3)$
$(2)$ ને $(1)$ વડે ભાગતા:
$\frac{15}{10} = \left(\frac{200}{100}\right)^{1/n} \Rightarrow 1.5 = 2^{1/n}$.
બંને બાજુ $\log_{10}$ લેતા:
$\log_{10} 1.5 = \frac{1}{n} \log_{10} 2$
$\log_{10} \left(\frac{3}{2}\right) = \frac{1}{n} (0.3010)$
$0.4771 - 0.3010 = \frac{1}{n} (0.3010)$
$0.1761 = \frac{1}{n} (0.3010) \Rightarrow \frac{1}{n} = \frac{0.1761}{0.3010} \approx 0.585$.
$(3)$ ને $(1)$ વડે ભાગતા:
$\frac{V}{10} = \left(\frac{300}{100}\right)^{1/n} = 3^{1/n}$.
બંને બાજુ $\log_{10}$ લેતા:
$\log_{10} \left(\frac{V}{10}\right) = \frac{1}{n} \log_{10} 3$
$\log_{10} \left(\frac{V}{10}\right) = 0.585 \times 0.4771 = 0.2791$.
$\frac{V}{10} = 10^{0.2791} \Rightarrow V = 10 \times 10^{0.2791} = 10^{1.2791}$.
આપેલ છે કે $V = 10^x$,તેથી $x = 1.2791$.
$x \times 10^{-2}$ માટે નજીકના પૂર્ણાંકમાં લેતા,આપણને $128 \times 10^{-2}$ મળે છે.

(B) દ્રાવક તરીકે એસિટોન માટે:
$\Delta T_{b} = i \times K_{b} \times m$
$0.17 = 1 \times 1.7 \times \frac{1.22 / M_{w}}{100 / 1000} \dots (1)$
દ્રાવક તરીકે બેન્ઝીન માટે (ડાયમરાઈઝેશન,$i = 0.5$):
$\Delta T_{b} = 0.5 \times 2.6 \times \frac{1.22 / M_{w}}{100 / 1000} \dots (2)$
$(2)$ ને $(1)$ વડે ભાગતા:
$\frac{\Delta T_{b}}{0.17} = \frac{0.5 \times 2.6}{1.7} = \frac{1.3}{1.7}$
$\Delta T_{b} = \frac{1.3 \times 0.17}{1.7} = 0.13 \, ^{\circ}C$
આપેલ છે કે $\Delta T_{b} = x \times 10^{-2} \, ^{\circ}C$,તેથી $0.13 = x \times 10^{-2}$,એટલે કે $x = 13$.

(B) ક્યુબિક ક્લોઝ પેક્ડ $(CCP)$ ગોઠવણીમાં,એકમ કોષ દીઠ ઋણાયનોની $(A^-)$ સંખ્યા $4$ છે.
$CCP$ લેટીસમાં અષ્ટફલકીય છિદ્રોની સંખ્યા લેટીસ બનાવતા પરમાણુઓની સંખ્યા જેટલી હોય છે,જે $4$ છે.
ધનાયનો $(B^+)$ તમામ અષ્ટફલકીય છિદ્રો રોકે છે,તેથી એકમ કોષ દીઠ ધનાયનોની સંખ્યા $4$ છે.
એકમ કોષનું સૂત્ર $A_4B_4$ છે,જેનું પ્રમાણસૂચક સૂત્ર $AB$ થાય છે.
$AB$ ની સરખામણી $A_xB$ સાથે કરતા,આપણને $x = 1$ મળે છે.

(B) બ્લિસ્ટર કોપરના ઇલેક્ટ્રોલિટીક શુદ્ધિકરણ દરમિયાન,કોપર કરતા ઓછી સક્રિય અશુદ્ધિઓ ઇલેક્ટ્રોલાઇટમાં ઓગળતી નથી અને એનોડના તળિયે એનોડ મડ તરીકે જમા થાય છે.
આ અશુદ્ધિઓમાં $Sb, Se, Te, Ag, Au$ અને $Pt$ નો સમાવેશ થાય છે.
$Pb$ એ કોપર કરતા વધુ સક્રિય છે અને તે ઇલેક્ટ્રોલાઇટમાં ઓગળી જાય છે.
તેથી,એનોડ મડ તરીકે દૂર થતી અશુદ્ધિઓની કુલ સંખ્યા $6$ છે.

(B) આર્હેનિયસ સમીકરણ $\log_{10} k = \log_{10} A - \frac{E_a}{2.303 RT}$ છે.
આપેલ સમીકરણ $\log_{10} k = 20.35 - \frac{2.47 \times 10^{3}}{T}$ સાથે સરખાવતા:
$\frac{E_a}{2.303 R} = 2.47 \times 10^{3}$.
$E_a = 2.47 \times 10^{3} \times 2.303 \times 8.314 \, J \, mol^{-1}$.
$E_a = 47306.6 \, J \, mol^{-1} = 47.3066 \, kJ \, mol^{-1}$.
નજીકના પૂર્ણાંકમાં લેતા,$E_a = 47 \, kJ \, mol^{-1}$ મળે છે.

(B) કેલેમાઇન એ ઝિંકની કાચી ધાતુ છે,જેનું રાસાયણિક સૂત્ર $ZnCO_{3}$ છે.
મેલેકાઇટ એ કોપરની કાચી ધાતુ છે,જેનું રાસાયણિક સૂત્ર $Cu(OH)_{2} \cdot CuCO_{3}$ છે.

(C) વેગ અચળાંક $(k)$ નો તાપમાન $(T)$ સાથેનો ફેરફાર આર્હેનિયસ સમીકરણ દ્વારા આપવામાં આવે છે: $k = A e^{-E_a/RT}$.
કોઈપણ રાસાયણિક પ્રક્રિયા (ઉષ્માશોષક કે ઉષ્માક્ષેપક) માટે,તાપમાન $(T)$ માં વધારો થતાં વેગ અચળાંક $(k)$ ઘાતાંકીય રીતે વધે છે.
જેમ $T$ વધે છે,તેમ $e^{-E_a/RT}$ પદ વધે છે,જેના પરિણામે $k$ ના મૂલ્યમાં ઘાતાંકીય વધારો થાય છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,આલેખ $C$ એ $T$ ના સંદર્ભમાં $k$ નો ઘાતાંકીય વધારો દર્શાવે છે.

(A) જ્યારે એનિલિનની પ્રક્રિયા $H_2SO_4$ ની હાજરીમાં $K_2Cr_2O_7$ જેવા પ્રબળ ઓક્સિડેશનકર્તા સાથે કરવામાં આવે છે,ત્યારે તેનું ઓક્સિડેશન થઈને અંતિમ નીપજ તરીકે $p$-બેન્ઝોક્વિનોન મળે છે. આ એનિલિનની લાક્ષણિક ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયા છે.

(C) સંયોજન $A$ એ $C_{6}H_{12}O_{2}$ આણ્વીય સૂત્ર ધરાવતું એસ્ટર છે.
$LiAlH_{4}$ સાથે એસ્ટરનું રિડક્શન કરવાથી બે આલ્કોહોલ મળે છે.
પરિણામી આલ્કોહોલ $B$ ના ઓક્સિડેશનથી $C_{4}$ કાર્બોક્સિલિક એસિડ મેળવવા માટે,$B$ એ ચાર કાર્બન ધરાવતો પ્રાથમિક આલ્કોહોલ એટલે કે બ્યુટેન$-1-$ઓલ $(CH_{3}CH_{2}CH_{2}CH_{2}OH)$ હોવો જોઈએ.
આનો અર્થ એ છે કે એસ્ટર $A$ એ પ્રોપાઇલ પ્રોપેનોએટ $(CH_{3}CH_{2}COOCH_{2}CH_{2}CH_{3})$ અથવા ઇથાઇલ બ્યુટેનોએટ $(CH_{3}CH_{2}CH_{2}COOCH_{2}CH_{3})$ હોવો જોઈએ.
વિકલ્પો જોતા,$CH_{3}CH_{2}CH_{2}COOCH_{2}CH_{3}$ (ઇથાઇલ બ્યુટેનોએટ) ના રિડક્શનથી બ્યુટેન$-1-$ઓલ અને ઇથેનોલ મળે છે. બ્યુટેન$-1-$ઓલના ઓક્સિડેશનથી બ્યુટેનોઇક એસિડ ($C_{4}$ કાર્બોક્સિલિક એસિડ) મળે છે.
તેથી,$A$ એ $CH_{3}CH_{2}CH_{2}COOCH_{2}CH_{3}$ છે.

(B) કોલોઇડ બનાવવા માટેની રાસાયણિક પદ્ધતિઓ નીચે મુજબ છે:
$1$. જળવિભાજન: $FeCl_{3} + 3 H_{2}O \rightarrow Fe(OH)_{3} (sol) + 3 HCl$. જે $(a)-(iv)$ ને અનુરૂપ છે.
$2$. રિડક્શન: $2 AuCl_{3} + 3 HCHO + 3 H_{2}O \rightarrow 2 Au (sol) + 3 HCOOH + 6 HCl$. જે $(b)-(i)$ ને અનુરૂપ છે.
$3$. ઓક્સિડેશન: $SO_{2} + 2 H_{2}S \rightarrow 3 S (sol) + 2 H_{2}O$. જે $(c)-(iii)$ ને અનુરૂપ છે.
$4$. દ્વિવિઘટન: $As_{2}O_{3} + 3 H_{2}S \rightarrow As_{2}S_{3} (sol) + 3 H_{2}O$. જે $(d)-(ii)$ ને અનુરૂપ છે.
આમ,સાચી જોડ $(a)-(iv), (b)-(i), (c)-(iii), (d)-(ii)$ છે.

(D) ચુંબકીય મોમેન્ટ $\mu = 3.87 \, BM$ એ $n = 3$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન સૂચવે છે,કારણ કે $\mu = \sqrt{n(n+2)} \, BM$ થાય છે.
અષ્ટફલકીય સંકીર્ણ માટે,$CFSE$ નું સૂત્ર: $CFSE = (-0.4 \times n_{t_{2g}} + 0.6 \times n_{e_g}) \Delta_0$ છે.
નિર્બળ ક્ષેત્ર (એક્વા સંકીર્ણ) માં $d^7$ આયન માટે,ઇલેક્ટ્રોન રચના $t_{2g}^5 e_g^2$ છે.
$CFSE = (-0.4 \times 5 + 0.6 \times 2) \Delta_0 = (-2.0 + 1.2) \Delta_0 = -0.8 \Delta_0$.
આ આપેલ $CFSE$ અને અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $(3)$ સાથે મેળ ખાય છે.
તેથી,ધાતુ આયન $Co^{2+}$ ($d^7$ રચના) છે.

(B) $Dacron$ (જેને $Terylene$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) એ એક પોલિએસ્ટર પોલિમર છે.
તે $Ethylene \ glycol$ $(HO-CH_2-CH_2-OH)$ અને $Terephthalic \ acid$ $(HOOC-C_6H_4-COOH)$ ના સંઘનન પોલિમરાઈઝેશન દ્વારા બને છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$n(HOOC-C_6H_4-COOH) + n(HO-CH_2-CH_2-OH) \rightarrow [-OC-C_6H_4-CO-O-CH_2-CH_2-O-]_n + 2n(H_2O)$
આમ,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.

(A) પગલું $1$: $H^{+}/H_{2}O$ સાથે પ્રોપીન $(C_{3}H_{6})$ નું જલીયકરણ માર્કોવનીકોવના નિયમ મુજબ થઈને પ્રોપેન$-2-$ઓલ $(A)$ બનાવે છે:
$CH_{3}-CH=CH_{2} + H_{2}O \xrightarrow{H^{+}} CH_{3}-CH(OH)-CH_{3} (A)$
પગલું $2$: પ્રોપેન$-2-$ઓલ $(A)$ એ કાર્બિનોલ કાર્બન સાથે જોડાયેલ મિથાઈલ જૂથ ધરાવતો દ્વિતીયક આલ્કોહોલ છે,જે $KIO/dil. KOH$ સાથે આયોડોફોર્મ પ્રતિક્રિયા આપીને આયોડોફોર્મ $(B)$ અને પોટેશિયમ એસિટેટ $(C)$ બનાવે છે:
$CH_{3}-CH(OH)-CH_{3} + 4KIO \rightarrow CHI_{3} (B) + CH_{3}COOK (C) + 3KOH + H_{2}O$
આમ,$B$ એ $CHI_{3}$ છે અને $C$ એ $CH_{3}COOK$ છે.

(B) વિધાન $I$ સાચું છે. આલ્ડિહાઈડ અથવા કીટોનમાં સોડિયમ હાઈડ્રોજન સલ્ફાઈટ $(NaHSO_3)$ નું ન્યુક્લિયોફિલિક યોગશીલ પ્રક્રિયામાં સલ્ફાઈટ ન્યુક્લિયોફાઈલ કાર્બોનિલ કાર્બન પર હુમલો કરે છે,ત્યારબાદ સ્થાયી બાયસલ્ફાઈટ યોગશીલ નીપજ (સફેદ સ્ફટિકીય ઘન) બનાવવા માટે ઓક્સિજન પરમાણુ પર પ્રોટોનનું સ્થળાંતર થાય છે.
વિધાન $II$ ખોટું છે. આલ્ડિહાઈડ અથવા કીટોનમાં હાઈડ્રોજન સાયનાઈડ $(HCN)$ નું ન્યુક્લિયોફિલિક યોગશીલ પ્રક્રિયા સાયનોહાઈડ્રિન આપે છે,એમાઈન નહીં. આ પ્રક્રિયામાં કાર્બોનિલ કાર્બન પર સાયનાઈડ આયન $(CN^-)$ નું યોગ અને ત્યારબાદ ઓક્સિજનનું પ્રોટોનેશન થાય છે.
તેથી,વિધાન $I$ સાચું છે પરંતુ વિધાન $II$ ખોટું છે.

(B) એરોમેટિક પ્રાથમિક એમાઈન,ખાસ કરીને જેમના વલય પર ઈલેક્ટ્રોન-ડોનેટિંગ સમૂહો હોય છે,તે રેઝોનન્સ સ્થાયીકરણને કારણે સૌથી વધુ સ્થાયી ડાયઝોનિયમ ક્ષાર બનાવે છે. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$p$-ટોલ્યુઈડિન $(p-CH_3-C_6H_4-NH_2)$ એવો ડાયઝોનિયમ ક્ષાર બનાવે છે જે બેન્ઝીન વલયના રેઝોનન્સ અને મિથાઈલ સમૂહની ઈલેક્ટ્રોન-ડોનેટિંગ પ્રેરક અસર ($+I$ અસર) બંને દ્વારા સ્થાયી થાય છે. એલિફેટિક એમાઈન અત્યંત અસ્થાયી ડાયઝોનિયમ ક્ષાર બનાવે છે જે સરળતાથી વિઘટન પામે છે,અને દ્વિતીયક એમાઈન જેમ કે $N$-મિથાઈલએનિલીન આ પરિસ્થિતિઓમાં ડાયઝોનિયમ ક્ષાર બનાવતા નથી.

(D) પોટેશિયમ ફેરોસાયનાઈડ અને ફેરિક ક્લોરાઈડ વચ્ચેની પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$3K_{4}[Fe(CN)_{6}] + 4FeCl_{3} \rightarrow Fe_{4}[Fe(CN)_{6}]_{3} + 12KCl$
નીપજ $Fe_{4}[Fe(CN)_{6}]_{3}$ ને પ્રશિયન બ્લુ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,જે ઘેરા વાદળી રંગનું રંજકદ્રવ્ય છે.

(D) કયા ઓક્સાઈડમાં નાઈટ્રોજન-નાઈટ્રોજન $(N-N)$ બંધ નથી તે નક્કી કરવા માટે,ચાલો આપેલા નાઈટ્રોજન ઓક્સાઈડની રચનાઓ તપાસીએ:
$1$. $N_2O$ (નાઈટ્રસ ઓક્સાઈડ): તેની રચના $N \equiv N^+ - O^-$ છે,જેમાં $N-N$ બંધ હાજર છે.
$2$. $N_2O_4$ (ડાયનાઈટ્રોજન ટેટ્રોક્સાઈડ): તેની રચના $O_2N-NO_2$ છે,જેમાં $N-N$ બંધ હાજર છે.
$3$. $N_2O_3$ (ડાયનાઈટ્રોજન ટ્રાયોક્સાઈડ): તેની રચના $O=N-NO_2$ છે,જેમાં $N-N$ બંધ હાજર છે.
$4$. $N_2O_5$ (ડાયનાઈટ્રોજન પેન્ટોક્સાઈડ): તેની રચના $O_2N-O-NO_2$ છે,જેમાં $N-O-N$ જોડાણ છે પરંતુ $N-N$ બંધ નથી.
તેથી,$N_2O_5$ એવો ઓક્સાઈડ છે જેમાં નાઈટ્રોજન-નાઈટ્રોજન બંધ હોતો નથી.

(D) $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં તત્વની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Ar] 3d^5$ છે.
તટસ્થ પરમાણુ મેળવવા માટે,આપણે આ રચનામાં $3$ ઇલેક્ટ્રોન ઉમેરીએ છીએ: $[Ar] 3d^5 + 3e^- = [Ar] 3d^6 4s^2$.
આ આયર્ન $(Fe)$ તત્વને અનુરૂપ છે,જેનો પરમાણુ ક્રમાંક $26$ છે.

(C) આપેલ સંકીર્ણ $[Ag(NH_{3})_{2}][Ag(CN)_{2}]$ છે.
આ એક સવર્ગ સંયોજન છે જે ધન આયન $[Ag(NH_{3})_{2}]^+$ અને ઋણ આયન $[Ag(CN)_{2}]^-$ ધરાવે છે.
ધન આયન $[Ag(NH_{3})_{2}]^+$ માં,$Ag$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ ધારો. $NH_{3}$ તટસ્થ લિગેન્ડ હોવાથી,$x + 2(0) = +1$,તેથી $x = +1$.
ઋણ આયન $[Ag(CN)_{2}]^-$ માં,$Ag$ નો ઓક્સિડેશન આંક $y$ ધારો. $CN^-$ નો વીજભાર $-1$ હોવાથી,$y + 2(-1) = -1$,તેથી $y - 2 = -1$,જે $y = +1$ આપે છે.
બે સિલ્વર આયનોના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $x + y = +1 + 1 = 2$ થાય છે.

(C) $1$. $CuSO_{4} \cdot 5H_{2}O$ નું મોલર દળ ગણો:
$M = 63.54 + 32 + (4 \times 16) + 5 \times (2 \times 1 + 16) = 249.54 \ g \ mol^{-1}$.
$2$. $CuSO_{4} \cdot 5H_{2}O$ ના મોલની સંખ્યા ગણો:
$n = \frac{80 \ g}{249.54 \ g \ mol^{-1}} \approx 0.3206 \ mol$.
$3$. દ્રાવણની મોલારિટી ગણો:
$Molarity = \frac{0.3206 \ mol}{5 \ L} = 0.06412 \ mol \ L^{-1}$.
$4$. $x \times 10^{-3} \ mol \ L^{-1}$ સ્વરૂપમાં દર્શાવો:
$0.06412 = 64.12 \times 10^{-3}$.
આમ,$x$ નું મૂલ્ય $64$ છે.

(C) આપેલ છે: વાહકતા $\kappa = 1.07 \times 10^{6} \, S \, m^{-1}$ અને અવરોધ $R = 0.243 \, \Omega$.
વાહકતા $(\kappa)$,વાહકત્વ $(G)$ અને કોષ અચળાંક $(G^{*})$ વચ્ચેનો સંબંધ $\kappa = G \times G^{*}$ છે.
$G = \frac{1}{R}$ હોવાથી,$\kappa = \frac{1}{R} \times G^{*}$ થાય.
કોષ અચળાંક માટે સૂત્ર: $G^{*} = \kappa \times R$.
કિંમતો મૂકતા: $G^{*} = (1.07 \times 10^{6} \, S \, m^{-1}) \times (0.243 \, \Omega) = 0.26001 \times 10^{6} \, m^{-1}$.
$x \times 10^{4} \, m^{-1}$ સ્વરૂપમાં દર્શાવતા: $G^{*} = 26.001 \times 10^{4} \, m^{-1}$.
તેથી,$x$ નું મૂલ્ય $26$ છે.

(C) પેપ્ટાઈડ એ એક એમિનો એસિડના એમિનો સમૂહ $(-NH_2)$ અને બીજા એમિનો એસિડના કાર્બોક્સિલ સમૂહ $(-COOH)$ વચ્ચેની સંઘનન પ્રક્રિયા દ્વારા બને છે.
$n$ એમિનો એસિડના અણુઓમાંથી બનતા પેપ્ટાઈડ માટે,પેપ્ટાઈડ બંધની સંખ્યા $(n - 1)$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
અહીં,પેપ્ટાઈડ $4$ એમિનો એસિડમાંથી સંશ્લેષિત થાય છે: ગ્લાયસીન,લ્યુસીન,એસ્પાર્ટિક એસિડ અને હિસ્ટિડીન.
તેથી,પેપ્ટાઈડ બંધની સંખ્યા = $4 - 1 = 3$.

(B) આ પ્રક્રિયા કાર્બાઈલએમાઈન કસોટી છે,જે પ્રાથમિક એમાઈન માટેની લાક્ષણિક કસોટી છે.
$R-NH_2 + CHCl_3 + 3KOH \rightarrow R-NC + 3KCl + 3H_2O$
અહીં,$A$ એ પ્રાથમિક એમાઈન $(R-NH_2)$ છે,અને $B$ એ આઈસોનાઈટ્રાઈલ $(R-NC)$ છે,જે ઝેરી છે.
આઈસોનાઈટ્રાઈલનું વિઘટન (જળવિભાજન) સાંદ્ર ખનિજ એસિડ જેવા કે $HCl$ દ્વારા કરવાથી મૂળ એમાઈન અને ફોર્મિક એસિડ મળે છે:
$R-NC + 2H_2O \xrightarrow{HCl} R-NH_2 + HCOOH$
આમ,$A$ એ પ્રાથમિક એમાઈન છે,$B$ એ આઈસોનાઈટ્રાઈલ સંયોજન છે,અને $C$ એ સાંદ્ર $HCl$ છે.

(C) મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુના સંકરણને નક્કી કરવા માટે,આપણે સવર્ગ આંક અને લિગાન્ડની પ્રકૃતિનું વિશ્લેષણ કરીએ છીએ:
$1$. $Na_{2}[NiCl_{4}]$ માં,$Ni$ એ $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં છે ($3d^{8}$ ઇલેક્ટ્રોન રચના). $Cl^-$ એ નિર્બળ ક્ષેત્ર લિગાન્ડ છે,જે $sp^{3}$ સંકરણ (ચતુષ્ફલકીય ભૂમિતિ) તરફ દોરી જાય છે.
$2$. $NiCl_{2} \cdot 6 H_{2}O$ માં,સંકીર્ણ $[Ni(H_{2}O)_{6}]^{2+}$ છે. $Ni^{2+}$ અષ્ટફલકીય વાતાવરણમાં $sp^{3}d^{2}$ સંકરણ ધરાવે છે.
$3$. $K_{2}[Ni(CN)_{4}]$ માં,$Ni$ એ $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં છે ($3d^{8}$ ઇલેક્ટ્રોન રચના). $CN^-$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગાન્ડ છે,જે $3d$ કક્ષકોમાં ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ કરે છે. આનાથી એક $3d$,એક $4s$ અને બે $4p$ કક્ષકો સંકરણ માટે ઉપલબ્ધ થાય છે,પરિણામે $dsp^{2}$ સંકરણ (સમચોરસ સમતલીય ભૂમિતિ) મળે છે.
$4$. $[Ni(CO)_{4}]$ માં,$Ni$ એ $0$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં છે ($3d^{8} 4s^{2}$ ઇલેક્ટ્રોન રચના). $CO$ એ પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગાન્ડ છે,જે $4s$ ઇલેક્ટ્રોનને $3d$ કક્ષકોમાં યુગ્મિત કરે છે,પરિણામે $sp^{3}$ સંકરણ (ચતુષ્ફલકીય ભૂમિતિ) મળે છે.
તેથી,સાચો જવાબ $K_{2}[Ni(CN)_{4}]$ છે.

(A) ટોલેન્સ પ્રક્રિયકનો ઉપયોગ આલ્ડિહાઇડની હાજરી ચકાસવા માટે થાય છે.
$I$ એ આલ્ડિહાઇડ (આઇસોબ્યુટાયરાલ્ડિહાઇડ) છે,જે પોઝિટિવ ટોલેન્સ કસોટી આપે છે.
$II$ એ ઇનોલ છે જે એસિટોન (કીટોન) માં ટૉટોમેરાઇઝ થાય છે,જે પોઝિટિવ ટોલેન્સ કસોટી આપતું નથી.
$III$ એ ઇનોલ છે જે આલ્ડિહાઇડ (સાયક્લોહેક્સેનકાર્બાલ્ડિહાઇડ) માં ટૉટોમેરાઇઝ થાય છે,જે પોઝિટિવ ટોલેન્સ કસોટી આપે છે.
$IV$ એ હેમિયાસેટલ છે,જે બેઝની હાજરીમાં તેના ઓપન-ચેઇન આલ્ડિહાઇડ સ્વરૂપ સાથે સંતુલનમાં રહે છે,તેથી તે પોઝિટિવ ટોલેન્સ કસોટી આપે છે.
તેથી,માત્ર સંયોજન $II$ સિલ્વર મિરર બનાવતું નથી.

(C) વિભાગીય નિસ્યંદનનો ઉપયોગ એવી ધાતુઓ માટે થાય છે જેમના ઉત્કલનબિંદુ નીચા હોય છે.
$Zinc$ $(Zn)$ અને $Cadmium$ $(Cd)$ એવી ધાતુઓ છે જેનું શુદ્ધિકરણ આ પદ્ધતિ દ્વારા આર્થિક રીતે કરી શકાય છે કારણ કે તેમના ઉત્કલનબિંદુ અશુદ્ધિઓની સરખામણીમાં પ્રમાણમાં નીચા હોય છે.

(A) કોલોઇડલ કણો દ્વારા પ્રકાશના પ્રકીર્ણનની ઘટના,જેના પરિણામે પ્રકાશના કિરણનો માર્ગ દૃશ્યમાન બને છે,તેને ટિન્ડલ અસર કહેવામાં આવે છે.
$1$. પ્રકાશને અસરકારક રીતે પ્રકીર્ણિત કરવા માટે વિક્ષિપ્ત કલાના કણોનો વ્યાસ વપરાયેલ પ્રકાશની તરંગલંબાઇની તુલનાત્મક હોવો જોઈએ.
$2$. વિક્ષિપ્ત કલા અને વિક્ષેપન માધ્યમના વક્રીભવનાંકમાં નોંધપાત્ર તફાવત હોવો જોઈએ. જો વક્રીભવનાંક સમાન હોય,તો પ્રકીર્ણન નહિવત હોય છે અને ટિન્ડલ અસર જોવા મળતી નથી.
તેથી,ટિન્ડલ અસર જોવા માટે શરતો $A$ અને $E$ જરૂરી છે.

(A) ઓર્લોન એ પોલીએક્રિલોનાઈટ્રાઈલ $(PAN)$ માટેનું વ્યાપારી નામ છે.
તે પેરોક્સાઈડ ઉદ્દીપકની હાજરીમાં એક્રિલોનાઈટ્રાઈલ $(CH_2=CH-CN)$ ના યોગશીલ પોલીમરાઈઝેશન દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવે છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$n(CH_2=CH-CN) \xrightarrow{\text{Polymerization}} [-CH_2-CH(CN)-]_n$
આમ,ઓર્લોન રેસા પોલીએક્રિલોનાઈટ્રાઈલના બનેલા હોય છે.

(B) આ પ્રક્રિયા $S_N1$ ક્રિયાવિધિ દ્વારા થાય છે જેમાં કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી બને છે.
$1$. પ્રારંભિક પદાર્થ $3-$બ્રોમો$-2,2-$ડાયમિથાઈલબ્યુટેન બ્રોમાઈડ આયન ગુમાવીને દ્વિતીયક $(2^{\circ})$ કાર્બોકેટાયન બનાવે છે.
$2$. આ $2^{\circ}$ કાર્બોકેટાયન વધુ સ્થાયી તૃતીયક $(3^{\circ})$ કાર્બોકેટાયન બનાવવા માટે $1,2-$મિથાઈલ શિફ્ટ અનુભવે છે.
$3$. ત્યારબાદ ન્યુક્લિયોફાઈલ $C_2H_5OH$ આ સ્થાયી $3^{\circ}$ કાર્બોકેટાયન પર હુમલો કરે છે.
$4$. પ્રોટોન દૂર થયા પછી,અંતિમ મુખ્ય નીપજ $2-$ઈથોક્સી$-2,3-$ડાયમિથાઈલબ્યુટેન બને છે.

(C) કોઓર્ડિનેશન સંકીર્ણોમાં રંગની તીવ્રતા $d-d$ સંક્રમણની સંભાવના સાથે સંબંધિત છે. જે સંકીર્ણોમાં સંમિતિનું કેન્દ્ર હોતું નથી (જેમ કે ટેટ્રાહેડ્રલ સંકીર્ણો),તેઓ સેન્ટ્રોસિમેટ્રિક સંકીર્ણો (જેમ કે ઓક્ટાહેડ્રલ અથવા સ્ક્વેર પ્લેનર) ની સરખામણીમાં વધુ તીવ્ર રંગ દર્શાવે છે કારણ કે તેમાં લેપોર્ટ સિલેક્શન રૂલનું ઉલ્લંઘન થાય છે.
આપેલ સંકીર્ણો: $[NiCl_{4}]^{2-}$ (ટેટ્રાહેડ્રલ),$[Ni(H_{2}O)_{6}]^{2+}$ (ઓક્ટાહેડ્રલ),અને $[Ni(CN)_{4}]^{2-}$ (સ્ક્વેર પ્લેનર).
તેથી,તીવ્રતાનો ક્રમ: $[NiCl_{4}]^{2-} > [Ni(H_{2}O)_{6}]^{2+} > [Ni(CN)_{4}]^{2-}$ છે.

(A) $1$. સાંદ્ર $H_{2}SO_{4}$ સાથે કથ્થઈ ધુમાડા અને $FeSO_{4}$ સાથે ઘેરા કથ્થઈ રંગનું વલય એ સંયોજન $X$ માં નાઈટ્રેટ આયન $(NO_{3}^{-})$ ની હાજરી સૂચવે છે.
$2$. સંયોજન $X$ ના મંદ $HCl$ દ્રાવણમાં $H_{2}S$ વાયુ પસાર કરતા અવક્ષેપ $Y$ મળે છે,જે સમૂહ-$II$ ના કેટાયનની હાજરી દર્શાવે છે. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Cu^{2+}$ એ સમૂહ-$II$ નો કેટાયન છે જે $H_{2}S$ સાથે કાળા રંગના અવક્ષેપ $(CuS)$ આપે છે.
$3$. અવક્ષેપ $CuS$ $(Y)$ સાંદ્ર $HNO_{3}$ માં ઓગળીને $Cu(NO_{3})_{2}$ બનાવે છે.
$4$. $Cu(NO_{3})_{2}$ ના દ્રાવણમાં વધુ પ્રમાણમાં $NH_{4}OH$ ઉમેરતા ઘેરા વાદળી રંગનું સંકીર્ણ $[Cu(NH_{3})_{4}]^{2+}$ બને છે.
$5$. તેથી,સંયોજન $X$ એ $Cu(NO_{3})_{2}$ છે.

(C) એમાયલોઝ એ $\alpha-D$-ગ્લુકોઝનું રેખીય શૃંખલા ધરાવતું પોલિમર છે,જ્યારે એમાયલોપેક્ટીન એ $\alpha-D$-ગ્લુકોઝનું શાખિત શૃંખલા ધરાવતું પોલિમર છે. તેથી,એમાયલોઝ શાખિત શૃંખલા ધરાવતું પોલિમર છે તે વિધાન ખોટું છે.

(A) નિનહાઇડ્રિનની એમિનો એસિડ અથવા પ્રોટીન સાથેની પ્રક્રિયાથી ઘેરા વાદળી અથવા જાંબલી રંગનું સંયોજન બને છે જેને રહુમન્સ પર્પલ કહેવામાં આવે છે.
રહુમન્સ પર્પલનું બંધારણ બે ઇન્ડેન-$1,3$-ડાયોન એકમોનું બનેલું છે જે એક નાઇટ્રોજન પરમાણુ દ્વારા જોડાયેલા હોય છે,જેમાં એક કાર્બોનિલ ઓક્સિજન ડીપ્રોટોનેટેડ (એનોલેટ તરીકે) હોય છે.
આપેલા વિકલ્પોને રહુમન્સ પર્પલના પ્રમાણિત રાસાયણિક બંધારણ સાથે સરખાવતા,વિકલ્પ $A$ સાચું બંધારણ દર્શાવે છે.

(D) કાચ એ અસ્ફટિકમય ઘન પદાર્થ છે. ગરમ કરવા પર તે નરમ બને છે અને વહે છે,જેના કારણે પૃષ્ઠતાણ (surface tension) ને લીધે તીક્ષ્ણ ધાર લીસી થઈ જાય છે.
વિધાન $A$ સાચું છે કારણ કે કાચને તેના ગલનબિંદુ સુધી ગરમ કરવાથી તે વહી શકે છે અને ધાર ગોળાકાર બની જાય છે.
કારણ $R$ સાચું છે કારણ કે તાપમાન વધવાની સાથે કાચની સ્નિગ્ધતા ઘટે છે,જેનાથી તે સરળતાથી વહી શકે છે.
જોકે,ધારનું લીસું થવું એ મુખ્યત્વે પૃષ્ઠતાણની અસરને કારણે છે,માત્ર સ્નિગ્ધતામાં ઘટાડાને કારણે નહીં. તેથી,$R$ એ $A$ ની સાચી સમજૂતી નથી.

(A) સાંદ્ર નાઈટ્રિક એસિડ $(HNO_{3})$ અને ફોસ્ફરસ પેન્ટોક્સાઈડ $(P_{4}O_{10})$ વચ્ચે $4:1$ ના મોલર ગુણોત્તરમાં પ્રક્રિયા નીચે મુજબ થાય છે:
$4 HNO_{3} + P_{4}O_{10} \rightarrow 2 N_{2}O_{5} + 4 HPO_{3}$
મળતું નાઈટ્રોજન ઓક્સાઈડ સંયોજન ડાયનાઈટ્રોજન પેન્ટોક્સાઈડ $(N_{2}O_{5})$ છે.
$N_{2}O_{5}$ એ નાઈટ્રિક એસિડનું એનહાઈડ્રાઈડ છે અને તે સ્વભાવે એસિડિક છે.

(C) ઇથાઇલ ઇથેનોએટ $(CH_{3}COOCH_{2}CH_{3})$ ની ગ્રીગનાર્ડ રિએજન્ટ $(CH_{3}MgBr)$ સાથેની પ્રક્રિયા બે તબક્કામાં થાય છે:
$1$. પ્રથમ,$1$ સમતુલ્ય $CH_{3}MgBr$ એસ્ટરના કાર્બોનિલ કાર્બન પર હુમલો કરે છે,જેનાથી ઇથોક્સાઇડ જૂથ દૂર થાય છે અને એસિટોન $(CH_{3}COCH_{3})$ બને છે.
$2$. બીજા તબક્કે,$CH_{3}MgBr$ નો બીજો સમતુલ્ય બનેલા એસિટોનના કાર્બોનિલ કાર્બન પર હુમલો કરીને તૃતીયક આલ્કોક્સાઇડ મધ્યવર્તી $(CH_{3}C(OMgBr)(CH_{3})_{2})$ બનાવે છે.
$3$. એસિડિક વર્કઅપ (જળવિભાજન) પછી,આ મધ્યવર્તી સંયોજન $2-$મિથાઇલપ્રોપેન$-2-$ઓલ આપે છે.
આમ,$1$ મોલ ઇથાઇલ ઇથેનોએટમાંથી $1$ મોલ $2-$મિથાઇલપ્રોપેન$-2-$ઓલ મેળવવા માટે કુલ $2$ સમતુલ્ય $CH_{3}MgBr$ ની જરૂર પડે છે.

(D) આપેલ છે: $P_{B}^{\circ} = 70 \, torr$,$P_{M}^{\circ} = 20 \, torr$.
મિશ્રણ સમાન મોલર હોવાથી,પ્રવાહી કલામાં મોલ અંશ $X_{B} = 0.5$ અને $X_{M} = 0.5$ છે.
બેન્ઝીનનું આંશિક દબાણ $P_{B} = X_{B} \times P_{B}^{\circ} = 0.5 \times 70 = 35 \, torr$.
મિથાઈલ બેન્ઝીનનું આંશિક દબાણ $P_{M} = X_{M} \times P_{M}^{\circ} = 0.5 \times 20 = 10 \, torr$.
કુલ દબાણ $P_{total} = P_{B} + P_{M} = 35 + 10 = 45 \, torr$.
બાષ્પ કલામાં બેન્ઝીનનો મોલ અંશ $(y_{B})$ $y_{B} = \frac{P_{B}}{P_{total}} = \frac{35}{45} = 0.777...$ દ્વારા મળે છે.
$y_{B} \times 10^{-2}$ માટે નજીકના પૂર્ણાંકમાં કિંમત $78 \times 10^{-2}$ મળે છે.

(C) એસીટોનની સેમિકાર્બાઝાઈડ સાથેની પ્રક્રિયાથી એસીટોન સેમિકાર્બાઝોન અને પાણી ઉત્પન્ન થાય છે.
રાસાયણિક પ્રક્રિયા: $(CH_3)_2C=O + H_2N-NH-CONH_2 \rightarrow (CH_3)_2C=N-NH-CONH_2 + H_2O$.
એસીટોન સેમિકાર્બાઝોન,$(CH_3)_2C=N-NH-CONH_2$ ના બંધારણમાં,આપણે નાઈટ્રોજન પરમાણુઓની ગણતરી કરી શકીએ છીએ:
$1$. એક નાઈટ્રોજન પરમાણુ $C=N$ સમૂહમાં છે.
$2$. એક નાઈટ્રોજન પરમાણુ $-NH-$ સમૂહમાં છે.
$3$. એક નાઈટ્રોજન પરમાણુ $-NH_2$ સમૂહમાં છે.
તેથી,એસીટોન સેમિકાર્બાઝોનના એક અણુમાં નાઈટ્રોજન પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા $3$ છે.

(B) સંકીર્ણ $[Co(CN)_6]^{4-}$ માટે,ધારો કે $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$x + 6 \times (-1) = -4 \implies x = +2$.
$Co^{2+}$ $(Z=27)$ ની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar] 3d^7$ છે.
$CN^-$ જેવા પ્રબળ ક્ષેત્ર લિગેન્ડની હાજરીમાં,$3d$ કક્ષકના ઇલેક્ટ્રોનનું યુગ્મીકરણ થાય છે.
$3d^7$ માટે,ઇલેક્ટ્રોન ગોઠવણી $t_{2g}^6 e_g^1$ થાય છે,જે $n = 1$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન ધરાવે છે.
સ્પિન-ઓન્લી ચુંબકીય મોમેન્ટ $\mu = \sqrt{n(n+2)} \ BM$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$n=1$ મૂકતા,$\mu = \sqrt{1(1+2)} = \sqrt{3} \approx 1.73 \ BM$ મળે છે.
સૌથી નજીકનું પૂર્ણાંક મૂલ્ય $2 \ BM$ છે.

(A) દર અચળાંકનો એકમ $min^{-1}$ હોવાથી,તે પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા છે.
સંકલિત દર સમીકરણ $K \times t = 2.303 \log(A_0 / A_t)$ છે.
આપેલ છે કે $1 \ min$ માં $10 \%$ વાયરસ નિષ્ક્રિય થાય છે,તેથી $A_0 = 100$ અને $A_t = 90$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $K \times 1 = 2.303 \times \log(100 / 90)$.
$K = 2.303 \times (\log 10 - 2 \log 3) = 2.303 \times (1 - 2 \times 0.477) = 2.303 \times 0.046 = 0.105938$.
$K = 105.938 \times 10^{-3} \ min^{-1}$.
નજીકના પૂર્ણાંકમાં,જવાબ $106 \times 10^{-3} \ min^{-1}$ મળે છે.

(A) ચુંબકીય ચાકમાત્રા $\mu = \sqrt{n(n+2)} \ BM$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જ્યાં $n$ એ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા છે. $1.73 \ BM$ માટે $n = 1$ હોવું જોઈએ.
$(1)$ $CuI$: $CuI$ માં $Cu$ એ $+1$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં છે. $Cu^{+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Ar]3d^{10}$ છે,જેમાં $0$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન છે. તેથી,$\mu = 0 \ BM$.
$(2)$ $\left[Cu(NH_{3})_{4}\right]Cl_{2}$: અહીં $Cu$ એ $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં છે. $Cu^{2+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $[Ar]3d^{9}$ છે,જેમાં $1$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન છે. તેથી,$\mu = 1.73 \ BM$.
$(3)$ $O_{2}^{+}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $15$. આમાં $1$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન છે. તેથી,$\mu = 1.73 \ BM$.
$(4)$ $O_{2}^{-}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $17$. આમાં $1$ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન છે. તેથી,$\mu = 1.73 \ BM$.
તેથી,$CuI$ ની ચુંબકીય ચાકમાત્રા $1.73 \ BM$ નથી.

(A) $1$. પ્રથમ પ્રતિક્રિયા હોફમેન બ્રોમામાઈડ ડિગ્રેડેશન પ્રતિક્રિયા છે. આ પ્રતિક્રિયામાં,એમાઈડ $(R-CONH_2)$ પ્રબળ બેઝ ($KOH$ જેવા) ની હાજરીમાં $Br_2$ સાથે પ્રતિક્રિયા કરીને મૂળ એમાઈડ કરતા એક કાર્બન પરમાણુ ઓછો ધરાવતું પ્રાથમિક એમાઈન $(R-NH_2)$ બનાવે છે. આમ,$3$-બ્રોમોબેન્ઝામાઈડ પ્રતિક્રિયા કરીને $3$-બ્રોમોબેન્ઝેનેમાઈન $(A)$ બનાવે છે:
$m-Br-C_6H_4-CONH_2 \xrightarrow{KOBr} m-Br-C_6H_4-NH_2$
$2$. બીજી પ્રતિક્રિયા $LiAlH_4$ અને ત્યારબાદ $H_3O^+$ નો ઉપયોગ કરીને એમાઈડનું રિડક્શન છે. $LiAlH_4$ એક પ્રબળ રિડક્શનકર્તા છે જે એમાઈડ $(R-CONH_2)$ નું સમાન સંખ્યામાં કાર્બન પરમાણુઓ ધરાવતા પ્રાથમિક એમાઈન $(R-CH_2NH_2)$ માં રિડક્શન કરે છે. આમ,$3$-બ્રોમોબેન્ઝામાઈડ પ્રતિક્રિયા કરીને $3$-બ્રોમોબેન્ઝાઈલએમાઈન $(B)$ બનાવે છે:
$m-Br-C_6H_4-CONH_2 \xrightarrow{LiAlH_4, H_3O^+} m-Br-C_6H_4-CH_2NH_2$
તેથી,નીપજ $A$ અને $B$ અનુક્રમે $3$-બ્રોમોબેન્ઝેનેમાઈન અને $3$-બ્રોમોબેન્ઝાઈલએમાઈન છે.

(D) આપેલ પ્રક્રિયા આંતર-આણ્વીય આલ્ડોલ કન્ડેન્સેશન છે.
$1$. બેઇઝ $(KOH)$ કીટોન સમૂહમાંથી $\alpha$-હાઇડ્રોજન દૂર કરીને એનોલેટ બનાવે છે.
$2$. આ એનોલેટ આલ્ડિહાઇડ સમૂહના કાર્બોનિલ કાર્બન પર હુમલો કરે છે,જેનાથી ચક્રીય $\beta$-હાઇડ્રોક્સી કીટોન બને છે.
$3$. ત્યારબાદ નિર્જલીકરણ ($H^+, \Delta$ દ્વારા ઉદ્દીપિત) થવાથી $\alpha,\beta$-અસંતૃપ્ત કીટોન બને છે.
$4$. પરિણામી નીપજ એક સ્પાયરો-સંયોજન છે જેમાં સાયક્લોહેક્સેનોન રિંગ સાયક્લોહેક્સેન રિંગ સાથે જોડાયેલી છે.

(A) $ZnCO_{3(s)} \xrightarrow{\Delta} ZnO_{(s)} + CO_{2(g)}$
હવાની ગેરહાજરીમાં ગરમ કરવાની પ્રક્રિયાને કેલ્સિનેશન કહેવાય છે.
$(B)$ $2ZnS_{(s)} + 3O_{2(g)} \longrightarrow 2ZnO_{(s)} + 2SO_{2(g)}$
હવાની હાજરીમાં ગરમ કરવાની પ્રક્રિયાને રોસ્ટિંગ કહેવાય છે.
તેથી,$(A)$ એ કેલ્સિનેશન છે અને $(B)$ એ રોસ્ટિંગ છે.