Microbes in Industrial Products Questions in Gujarati

(B) રેટિંગ એ એક એવી પ્રક્રિયા છે જેમાં વનસ્પતિઓ પર સૂક્ષ્મજીવો અને ભેજની ક્રિયા દ્વારા રેસાના બંધારણની આસપાસ રહેલા કોષીય પેશીઓ અને પેક્ટીનને ઓગાળી કે સડાવી દેવામાં આવે છે.
ચોક્કસપણે,$Clostridium$ (જેમ કે $Clostridium$ $butyricum$) ની પ્રજાતિઓનો ઉપયોગ શણ અને અળસી જેવા રેસાઓના રેટિંગમાં સામાન્ય રીતે થાય છે.
આ બેક્ટેરિયા એવા ઉત્સેચકો ઉત્પન્ન કરે છે જે પેક્ટિક પદાર્થોને તોડી નાખે છે જે રેસાઓને એકસાથે જોડી રાખે છે,જેનાથી વનસ્પતિના પ્રકાંડમાંથી રેસાઓ અલગ પડે છે.

(B) ચા અને તમાકુના પાંદડાઓને ક્યોરિંગ (curing) કરવાની પ્રક્રિયામાં બેક્ટેરિયાની વિશિષ્ટ જાતોનો ઉપયોગ થાય છે.
આ સૂક્ષ્મજીવી પ્રવૃત્તિ પાંદડાઓમાં રહેલી કડવાશ દૂર કરવામાં અને તેની લાક્ષણિક સુગંધ અને સ્વાદ વિકસાવવામાં મદદ કરે છે.

(D) ખાંડના દ્રાવણનું સરકામાં (એસેટિક એસિડ) રૂપાંતર $Mycoderma$ $aceti$ (જેને $Acetobacter$ $aceti$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા કરવામાં આવે છે.
આ પ્રક્રિયામાં ખાંડના આથવણથી ઉત્પન્ન થયેલા ઇથેનોલનું એસેટિક એસિડમાં જારક ઓક્સિડેશન થાય છે.

(B) $Bacillus$ $megatherium$ એ એક બેક્ટેરિયા છે જે વિટામિન $B_{12}$ નું સંશ્લેષણ કરવાની ક્ષમતા માટે જાણીતું છે. ઔદ્યોગિક માઇક્રોબાયોલોજીમાં,તેનો ઉપયોગ ખોરાક પ્રક્રિયા (food processing) અને વિટામિન્સ તથા ઉત્સેચકો સહિતના વિવિધ જૈવ-રસાયણોના ઉત્પાદનમાં થાય છે.

(B) સેલમેન વેક્સમેનને $1952$ માં સ્ટ્રેપ્ટોમાસીનની શોધ માટે ફિઝિયોલોજી અથવા મેડિસિનમાં નોબેલ પુરસ્કાર આપવામાં આવ્યો હતો.
સ્ટ્રેપ્ટોમાસીન એ ક્ષય રોગ (ટ્યુબરક્યુલોસિસ) સામે અસરકારક પ્રથમ એન્ટિબાયોટિક હતી.
તે એક્ટિનોબેક્ટેરિયમ $Streptomyces$ $griseus$ દ્વારા ઉત્પન્ન થાય છે.

(B) વાઇન જારક બેક્ટેરિયા,ખાસ કરીને $Acetobacter$ $aceti$ ની પ્રક્રિયાને કારણે ખાટી થાય છે.
આ બેક્ટેરિયા ઓક્સિજનની હાજરીમાં વાઇનમાં રહેલા ઇથેનોલનું એસિટિક એસિડમાં ઓક્સિડેશન કરે છે.
આ પ્રક્રિયાને એસિટિફિકેશન કહેવામાં આવે છે,જે વાઇનને ખાટો સ્વાદ આપે છે અને તેને વિનેગરમાં રૂપાંતરિત કરે છે.

(B) ચાના પાંદડાઓની કડવાશ મુખ્યત્વે ટેનિન અને કેફીન જેવા સંયોજનોની હાજરીને કારણે હોય છે. ચાના પાંદડાઓની આ કડવાશ ઘટાડવા અને તેનો સ્વાદ સુધારવા માટે આથવણ અથવા પ્રક્રિયા દરમિયાન ચોક્કસ બેક્ટેરિયા,ખાસ કરીને $Bacillus$ પ્રજાતિનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Bacillus$ $megatherium$ નો ઉપયોગ ચાના પાંદડાઓની કડવાશ દૂર કરવા માટે થાય છે.

(B) રેટિંગની પ્રક્રિયામાં સૂક્ષ્મજીવોની મદદથી વનસ્પતિના પ્રકાંડમાંથી રેસાઓને અલગ કરવામાં આવે છે.
આ પ્રક્રિયામાં,બેક્ટેરિયા વનસ્પતિના પેશીઓમાં રહેલા પેક્ટિનનું વિઘટન કરે છે જેથી રેસા મુક્ત થાય છે.
આ પ્રક્રિયા મુખ્યત્વે $Clostridium$ $butyricum$ દ્વારા કરવામાં આવે છે,જે એક પ્રકારના બ્યુટીરિક એસિડ બેક્ટેરિયા છે.

(B) $Leuconostoc$ $mesenteroides$ એ એક બેક્ટેરિયા છે જે ડેક્સટ્રાનસુક્રેઝ ઉત્સેચક ઉત્પન્ન કરે છે. આ ઉત્સેચક સુક્રોઝનું ડેક્સટ્રાનમાં રૂપાંતર કરવા માટે ઉદ્દીપક તરીકે કાર્ય કરે છે,જે એક જટિલ શાખિત ગ્લુકન (પોલિસેકેરાઈડ) છે. આ પ્રક્રિયા સામાન્ય રીતે ખાંડના ઉદ્યોગમાં જોવા મળે છે જ્યાં તે ચીકણા પદાર્થ (slime) બનાવવાનું કારણ બની શકે છે.

(A) સૌપ્રથમ એન્ટિબાયોટિક, પેનિસિલિન, $1928$ માં બ્રિટિશ બેક્ટેરિયોલોજિસ્ટ એલેક્ઝાન્ડર ફ્લેમિંગ દ્વારા શોધવામાં આવ્યું હતું. તેને $Penicillium \, notatum$ નામની ફૂગમાંથી અલગ કરવામાં આવ્યું હતું.

(B) $Penicillium roqueforti$ અને $P. camemberti$ એ $Penicillium$ પ્રજાતિની ફૂગની વિશિષ્ટ જાતિઓ છે.
આ ફૂગનો ઉપયોગ ખાદ્ય ઉદ્યોગમાં, ખાસ કરીને ચીઝ પકવવાની પ્રક્રિયામાં વ્યાપકપણે થાય છે.
$Penicillium roqueforti$ નો ઉપયોગ રોકફોર્ટ જેવા બ્લુ-વેઇન્ડ ચીઝ બનાવવા માટે થાય છે, જ્યારે $P. camemberti$ એ કેમેમ્બર્ટ અને બ્રી જેવા સોફ્ટ-રાઇપ્ડ ચીઝના ઉત્પાદન માટે આવશ્યક છે.
તેઓ આ ચીઝના વિશિષ્ટ બંધારણ અને સ્વાદમાં મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપે છે.

(A) $Aspergillus niger$ એ એક ફૂગ છે જેનો વ્યાપારી ધોરણે મોલાસીસ (ગોળના રબ) માંથી સાઇટ્રિક એસિડ અને ઓક્ઝેલિક એસિડના ઔદ્યોગિક ઉત્પાદન માટે ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.

(B) ક્લોરોમાયસેટિન, જેને ક્લોરામ્ફેનિકોલ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તે એક બ્રોડ-સ્પેક્ટ્રમ એન્ટિબાયોટિક છે.
તે મુખ્યત્વે $Streptomyces \, venezuelae$ નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા ઉત્પન્ન થાય છે.
તેથી, સાચો વિકલ્પ $B$ છે.

(D) . ઈસ્ટના કોષો $Zymase$ (ઝાયમેઝ) તરીકે ઓળખાતું ઉત્સેચક સંકુલ ઉત્પન્ન કરે છે. આ સંકુલ આથવણની પ્રક્રિયા માટે જવાબદાર છે,જેમાં તે ગ્લુકોઝ અને ફ્રુક્ટોઝ જેવી સરળ શર્કરાનું ઈથેનોલ અને કાર્બન ડાયોક્સાઈડમાં રૂપાંતર કરે છે.

(D) સાચો જવાબ $D$ છે. યીસ્ટ,ખાસ કરીને $Saccharomyces$ $cerevisiae$ (બ્રુઅર્સ યીસ્ટ),આથવણ ઉદ્યોગમાં વ્યાપકપણે વપરાય છે.
આલ્કોહોલિક આથવણની પ્રક્રિયા દરમિયાન,યીસ્ટ $Zymase$ ઉત્સેચક સંકુલનો ઉપયોગ કરીને ગ્લુકોઝનું રૂપાંતર ઇથાઇલ આલ્કોહોલ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડમાં કરે છે.
રાસાયણિક પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$C_6H_{12}O_6 \xrightarrow{Zymase} 2C_2H_5OH + 2CO_2$
આ પ્રક્રિયામાં,$C_6H_{12}O_6$ એ ગ્લુકોઝ છે અને $C_2H_5OH$ એ ઇથાઇલ આલ્કોહોલ છે.

(D) ઈસ્ટ, ખાસ કરીને $Saccharomyces$ $\text{cerevisiae}$, આથવણની પ્રક્રિયામાં તેની ભૂમિકાને કારણે આર્થિક રીતે મહત્વપૂર્ણ છે.
બેકિંગ ઉદ્યોગમાં, ઈસ્ટનો ઉપયોગ આથવણ દ્વારા $CO_2$ ઉત્પન્ન કરવા માટે થાય છે, જે કણકને ફૂલવામાં મદદ કરે છે.
વાઇન અને બ્રુઇંગ ઉદ્યોગમાં, ઈસ્ટ શર્કરાનું રૂપાંતર ઇથેનોલ અને $CO_2$ માં કરે છે, જે આલ્કોહોલિક પીણાંના ઉત્પાદન માટે અનિવાર્ય છે.

(C) સાચો જવાબ $C$ છે.
કેમ્પેસ્ટ્રિન એ એક એન્ટિબાયોટિક પદાર્થ છે જે અમુક ચોક્કસ યીસ્ટની પ્રજાતિઓ,ખાસ કરીને $Candida$ પ્રજાતિમાંથી મેળવી શકાય છે.
એફેડ્રિન એ આલ્કલોઇડ છે,સેકરિન એ કૃત્રિમ ગળપણ છે,અને પોલિમીક્સિન એ $Bacillus$ $polymyxa$ નામના બેક્ટેરિયામાંથી મેળવવામાં આવતી એન્ટિબાયોટિક છે.

(C) $Saccharomyces$ $\text{cerevisiae}$, જે સામાન્ય રીતે બ્રુઅર્સ યીસ્ટ તરીકે ઓળખાય છે, તેનો ઉપયોગ શર્કરાના આલ્કોહોલમાં આથવણ (fermentation) કરવા માટે થાય છે।
આ પ્રક્રિયા દરમિયાન, યીસ્ટ ઓક્સિજનની ગેરહાજરીમાં શર્કરાનું વિઘટન કરીને ઇથેનોલ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ ઉત્પન્ન કરે છે।

(D) આથવણ એ એક ચયાપચયની પ્રક્રિયા છે જે ઉત્સેચકોની ક્રિયા દ્વારા કાર્બનિક પદાર્થોમાં રાસાયણિક ફેરફારો ઉત્પન્ન કરે છે.
આલ્કોહોલિક આથવણની પ્રક્રિયામાં, યીસ્ટના કોષો $Zymase$ તરીકે ઓળખાતા ઉત્સેચક સંકુલનો સ્ત્રાવ કરે છે.
$Zymase$ ગ્લુકોઝ $(C_6H_{12}O_6)$ નું ઇથેનોલ $(C_2H_5OH)$ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ $(CO_2)$ માં રૂપાંતર કરવા માટે ઉદ્દીપક તરીકે કાર્ય કરે છે.
રાસાયણિક પ્રક્રિયા આ મુજબ છે: $C_6H_{12}O_6 \xrightarrow{Zymase} 2C_2H_5OH + 2CO_2$.

(C) $Zymase$ (ઝાયમેઝ) ઉત્સેચક આથવણની પ્રક્રિયા માટે જવાબદાર છે.
તે ગ્લુકોઝ $(C_6H_{12}O_6)$ નું ઇથાઇલ આલ્કોહોલ $(C_2H_5OH)$ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ $(CO_2)$ માં રૂપાંતર કરે છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$C_6H_{12}O_6 \xrightarrow{Zymase} 2C_2H_5OH + 2CO_2$
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(A) આલ્કોહોલિક આથવણ માટેનું રાસાયણિક સમીકરણ આ મુજબ છે: $C_6H_{12}O_6 \rightarrow 2C_2H_5OH + 2CO_2$.
પ્રક્રિયાના તત્વયોગમિતિ (stoichiometry) મુજબ, $1$ મોલ ગ્લુકોઝ $2$ મોલ ઇથેનોલ $(C_2H_5OH)$ અને $2$ મોલ કાર્બન ડાયોક્સાઇડ $(CO_2)$ ઉત્પન્ન કરે છે.
ઇથેનોલનું મોલર દળ આશરે $46 \, g/mol$ છે અને $CO_2$ નું મોલર દળ આશરે $44 \, g/mol$ છે.
મોલર દળ ખૂબ સમાન હોવાથી, દળની દ્રષ્ટિએ આથવણ દરમિયાન ઇથેનોલ અને $CO_2$ નું ઉત્પાદન લગભગ $1:1$ ના ગુણોત્તરમાં થાય છે.
તેથી, જો $0.3$ ટન આલ્કોહોલ ઉત્પન્ન થાય, તો આશરે $0.3$ ટન $CO_2$ વાતાવરણમાં મુક્ત થાય છે.

(C) $Micrococcus \text{ } ureae$ એ એક બેક્ટેરિયા છે જે યુરેઝ ઉત્સેચક ઉત્પન્ન કરે છે.
આ ઉત્સેચક યુરિયાના જળવિભાજનને એમોનિયા અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડમાં ઉદ્દીપિત કરે છે.
ત્યારબાદ એમોનિયા પાણી સાથે પ્રક્રિયા કરીને એમોનિયમ કાર્બોનેટ બનાવે છે.
તેથી, સમગ્ર પ્રક્રિયામાં યુરિયાનું એમોનિયમ કાર્બોનેટમાં રૂપાંતર થાય છે.

(A) $1929$ માં,એલેક્ઝાન્ડર ફ્લેમિંગે જ્યારે $Staphylococcus$ બેક્ટેરિયા પર કામ કરી રહ્યા હતા,ત્યારે તેમણે જોયું કે તેમની એક અસ્વચ્છ કલ્ચર પ્લેટમાં $Penicillium$ $notatum$ નામની ફૂગ ઉગી રહી હતી,જેની આસપાસ બેક્ટેરિયા વૃદ્ધિ પામી શકતા ન હતા. તેમણે શોધ્યું કે આ ફૂગ એક એવું રસાયણ ઉત્પન્ન કરે છે જે બેક્ટેરિયાની વૃદ્ધિને અટકાવે છે. તેમણે આ રસાયણને $Penicillium$ $notatum$ ફૂગ પરથી $Penicillin$ નામ આપ્યું.

(A) ઋષિકેશ $IDPL$ ($Indian$ $Drugs$ $and$ $Pharmaceuticals$ $Limited$) નું ઘર છે,જે ભારતનો એક મુખ્ય જાહેર ક્ષેત્રનો ઉપક્રમ છે. તે મુખ્યત્વે એન્ટિબાયોટિક્સ,વિટામિન્સ અને અન્ય ફાર્માસ્યુટિકલ ઉત્પાદનો સહિત વિવિધ આવશ્યક દવાઓના મોટા પાયે ઉત્પાદન માટે જાણીતું છે.

(B) $Cyclosporin$ (સાયક્લોસ્પોરિન) નો ઉપયોગ ઇમ્યુનોસપ્રેસન્ટ (પ્રતિકારક શક્તિ ઘટાડનાર) તરીકે થાય છે. આ દવા ફૂગમાંથી મેળવવામાં આવે છે અને તે હેલ્પર $T$-કોષોની પ્રવૃત્તિને અવરોધે છે,આમ તે અંગ પ્રત્યારોપણના અસ્વીકારને રોકવામાં મદદ કરે છે.

(D) બીયર એ સ્ટાર્ચ આધારિત પદાર્થોના આથવણ દ્વારા ઉત્પન્ન થતું આલ્કોહોલિક પીણું છે.
$Hordeum vulgare$ (જવ) એ બીયર બનાવવા માટે વપરાતું સૌથી સામાન્ય અનાજ છે.
જો કે,વિશ્વભરમાં વિવિધ બ્રુઈંગ પ્રક્રિયાઓમાં ચોખા અને મકાઈ જેવા અન્ય અનાજનો પણ સ્ટાર્ચના મુખ્ય સ્ત્રોત તરીકે ઉપયોગ થાય છે.
તેથી,બીયર બનાવવા માટેની આથવણ પ્રક્રિયામાં ઉપરોક્ત તમામ વિકલ્પોનો ઉપયોગ કરી શકાય છે.

(C) વાઇન એ આથવણની પ્રક્રિયા દ્વારા બનાવવામાં આવતું આલ્કોહોલિક પીણું છે.
આ પ્રક્રિયામાં, $Saccharomyces \, cerevisiae$ નામની ફૂગ, જેને સામાન્ય રીતે બ્રુઅર્સ યીસ્ટ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે, તેનો ઉપયોગ દ્રાક્ષના રસમાં રહેલી શર્કરાના આથવણ માટે કરવામાં આવે છે।
આથવણ દરમિયાન, યીસ્ટ અજારક પરિસ્થિતિમાં ગ્લુકોઝનું ઇથેનોલ $(C_2H_5OH)$ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ $(CO_2)$ માં રૂપાંતર કરે છે।

(D) લેક્ટિક એસિડ લેક્ટોઝ (દૂધની શર્કરા) ના સૂક્ષ્મજીવી આથવણ દ્વારા ઉત્પન્ન થાય છે.
આ પ્રક્રિયામાં વિવિધ સૂક્ષ્મજીવો સામેલ છે.
$Lactobacillus$ $bulgaricus$ અને $Streptococcus$ $lactis$ એ ડેરી ઉદ્યોગમાં લેક્ટિક એસિડના ઉત્પાદન માટે જાણીતા બેક્ટેરિયા છે.
વધુમાં,$Rhizopus$ $oryzae$ જેવી કેટલીક ફૂગ પણ આથવણ દ્વારા લેક્ટિક એસિડ ઉત્પન્ન કરવામાં સક્ષમ છે.
તેથી,સૂચિબદ્ધ તમામ સજીવો લેક્ટિક એસિડના ઉત્પાદનમાં સામેલ છે.

(B) વિનેગર બે તબક્કાની આથવણ પ્રક્રિયા દ્વારા બનાવવામાં આવે છે.
પ્રથમ,યીસ્ટ ખાંડનું રૂપાંતર ઇથેનોલ (આલ્કોહોલ) માં કરે છે.
બીજા તબક્કામાં,$Acetobacter$ $aceti$ બેક્ટેરિયા ઇથેનોલનું ઓક્સિડેશન કરીને એસિટિક એસિડ બનાવે છે,જે વિનેગરનો મુખ્ય ઘટક છે.

(C) સૌપ્રથમ શોધાયેલ અને અલગ કરવામાં આવેલ એન્ટિબાયોટિક પેનિસિલિન હતું.
તેની શોધ એલેક્ઝાન્ડર ફ્લેમિંગ દ્વારા $Penicillium$ $notatum$ નામની ફૂગમાંથી કરવામાં આવી હતી.
તેની બેક્ટેરિયલ ચેપની સારવારમાં મહત્વની ભૂમિકાને કારણે તેને ઘણીવાર 'વન્ડર ડ્રગ' (અદભૂત દવા) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

(A) યીસ્ટ $(Saccharomyces \text{ } cerevisiae)$ નો ઉપયોગ ઈથેનોલ $(C_2H_5OH)$ ના ઔદ્યોગિક ઉત્પાદનમાં થાય છે.
જ્યારે યીસ્ટને ખાંડના દ્રાવણમાં ઉમેરવામાં આવે છે, ત્યારે તે આથવણની પ્રક્રિયા કરે છે, જે શર્કરાનું આલ્કોહોલ અને કાર્બન ડાયોક્સાઈડ $(CO_2)$ માં રૂપાંતર કરે છે.

(C) સાચો જવાબ $C$ છે.
$Aspergillus$ $niger$ એ એક ફૂગ છે જેનો ઉપયોગ કાર્બનિક એસિડના ઔદ્યોગિક ઉત્પાદનમાં વ્યાપકપણે થાય છે.
ચોક્કસપણે,તેનો ઉપયોગ સાઇટ્રિક એસિડ બનાવવા માટે ખાંડની ચાસણીના આથવણ (fermentation) માટે કરવામાં આવે છે.
વધુમાં,$Aspergillus$ ની ઘણી પ્રજાતિઓ ગ્લુકોઝના ઓક્સિડેશનમાં સામેલ છે,જે ગ્લુકોનિક એસિડના ઉત્પાદનમાં પરિણમે છે.

(A) એસ્કોર્બિક એસિડ (વિટામિન $C$) નું ઉત્પાદન $Acetobacter$ પ્રજાતિની વિવિધ જાતિઓ દ્વારા ગ્લુકોઝના જટિલ રૂપાંતરણ દ્વારા કરવામાં આવે છે. ખાસ કરીને,ઔદ્યોગિક આથવણ પ્રક્રિયામાં ગ્લુકોઝને સોર્બિટોલ અને ત્યારબાદ એસ્કોર્બિક એસિડમાં રૂપાંતરિત કરવા માટે $Acetobacter$ નો ઉપયોગ થાય છે.

(B) સ્ટ્રેપ્ટોમાસીન એ $Streptomyces$ $griseus$ નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા ઉત્પન્ન થતી એન્ટિબાયોટિક છે।
તે રિબોઝોમના $30S$ સબયુનિટ સાથે જોડાઈને બેક્ટેરિયલ પ્રોટીન સંશ્લેષણને અટકાવીને કાર્ય કરે છે।

(C) ટેરામાયસિન, જેને ઓક્સિટેટ્રાસાયક્લિન તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તે એક વ્યાપક-સ્પેક્ટ્રમ એન્ટિબાયોટિક છે.
તે જમીનમાં જોવા મળતા બેક્ટેરિયા $Streptomyces$ $rimosus$ દ્વારા ઉત્પન્ન થાય છે.
$Streptomyces$ $venezuelae$ ક્લોરામ્ફેનિકોલ ઉત્પન્ન કરે છે, $Streptomyces$ $aureofaciens$ ક્લોરટેટ્રાસાયક્લિન ઉત્પન્ન કરે છે, અને $Streptomyces$ $griseus$ સ્ટ્રેપ્ટોમાયસિન ઉત્પન્ન કરે છે.

(D) $A. Fleming$ $(1929)$ એ $Staphylococcus$ બેક્ટેરિયા પર કામ કરતી વખતે એન્ટિબાયોટિક પેનિસિલિનની શોધ કરી હતી. તેમણે અવલોકન કર્યું કે ફૂગ $Penicillium$ $notatum$ આ બેક્ટેરિયાની વૃદ્ધિને અટકાવે છે,જે પ્રથમ એન્ટિબાયોટિકની શોધનું પ્રતીક છે.

(C) અંકુરિત જવના બીજ,જેને માલ્ટ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,તે બીયરના ઉત્પાદનમાં મુખ્ય ઘટક છે.
માલ્ટિંગ પ્રક્રિયા દરમિયાન,જવના બીજને અંકુરિત થવા દેવામાં આવે છે,જે એમાયલેઝ જેવા ઉત્સેચકોને સક્રિય કરે છે જે સ્ટાર્ચને આથવણક્ષમ શર્કરામાં રૂપાંતરિત કરે છે.
ત્યારબાદ આ શર્કરાનું યીસ્ટ દ્વારા આથવણ કરવામાં આવે છે જેથી આલ્કોહોલ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ ઉત્પન્ન થાય છે,જેના પરિણામે બીયર બને છે,જેમાં સામાન્ય રીતે $4-8\%$ આલ્કોહોલનું પ્રમાણ હોય છે.

(C) સાચો જવાબ $C$ છે. ફૂગ, ખાસ કરીને $Rhizopus$ $stolonifer$ દ્વારા સ્ટીરોઈડના માઈક્રોબાયલ હાઈડ્રોક્સિલેશનની ક્ષમતા $1950$ માં મરે અને પીટરસન દ્વારા દર્શાવવામાં આવી હતી. આ શોધ સ્ટીરોઈડ હોર્મોન્સના ઔદ્યોગિક ઉત્પાદનમાં એક સીમાચિહ્નરૂપ સાબિત થઈ હતી.

(B) રેનેટ એ વાગોળતા પ્રાણીઓના જઠરમાં ઉત્પન્ન થતા ઉત્સેચકોનું સંકુલ છે. તેમાં કાયમોસિન (chymosin) નામનો ઉત્સેચક હોય છે,જેનો ઉપયોગ ચીઝ બનાવવાની પ્રક્રિયામાં દૂધના પ્રોટીન (કેસીન) ને જમાવવા માટે થાય છે,જેના પરિણામે દહીં (curd) બને છે.

(B) સાચો જવાબ $B$ છે.
લેક્ટિક એસિડ એ આથવણ દ્વારા ઉત્પન્ન થતો પ્રથમ કાર્બનિક એસિડ છે.
તે $Streptococcus$ $lactis$,$Lactobacillus$ $delbrueckii$ જેવા બેક્ટેરિયા અને $Rhizopus$ ફૂગની ચયાપચયની પ્રવૃત્તિ દ્વારા મેળવવામાં આવે છે.

(D) તે સાબિત થયું છે કે $Propionibacterium$ પ્રજાતિઓમાં વિટામિન $B_{12}$ ને કોષની અંદર સંગ્રહિત કરવાની સૌથી વધુ ક્ષમતા હોય છે.
$Propionibacterium$ $shermanii$ અને $Propionibacterium$ $freudenreichii$ આ હેતુ માટે સૌથી વધુ ઉપયોગમાં લેવાતી પ્રજાતિઓ છે.
$Propionibacteria$ કોષની અંદર વિટામિન $B_{12}$ ઉત્પન્ન કરે છે અને કોષની બહાર મુખ્યત્વે પ્રોપિયોનિક એસિડ અને એસિટિક એસિડનો સ્ત્રાવ કરે છે.
વિટામિન $B_{12}$ ના ઉત્પાદન માટે ઉપયોગમાં લેવાતી તમામ $Propionibacterium$ સ્ટ્રેન્સ માઇક્રોએરોફિલિક (ઓછા ઓક્સિજનની જરૂરિયાતવાળી) હોય છે અને તે ખૂબ જ ઓછા ઓક્સિજન સાંદ્રતામાં જ વિટામિન $B_{12}$ નું ઉચ્ચ ઉત્પાદન કરે છે.

(C) યીસ્ટના કોષો,ખાસ કરીને $Saccharomyces \ cerevisiae$ (બ્રૂઅર્સ યીસ્ટ),આથવણ (Fermentation) તરીકે ઓળખાતી ચયાપચયની પ્રક્રિયા કરે છે.
આ અજારક પ્રક્રિયામાં,યીસ્ટ શર્કરાનું રૂપાંતર ઇથેનોલ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડમાં કરે છે.
આ પ્રક્રિયાનો ઉપયોગ બ્રેડ,બીયર,વાઇન અને અન્ય આલ્કોહોલિક પીણાંના ઉત્પાદનમાં વ્યાપકપણે થાય છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(B) સર એલેક્ઝાન્ડર ફ્લેમિંગે $1928$ માં પ્રથમ એન્ટિબાયોટિક, પેનિસિલિનની શોધ કરી હતી.
તેમણે તેને અગર-અગર માધ્યમ પર સ્ટેફાયલોકોકસ બેક્ટેરિયા સાથે કામ કરતી વખતે $Penicillium$ $notatum$ નામની ભૂરી-લીલી ફૂગમાંથી મેળવ્યું હતું.

(C) એન્ટિબાયોટિક્સ એ કેટલાક સૂક્ષ્મજીવો દ્વારા ઉત્પન્ન થતા રાસાયણિક પદાર્થો છે જે અન્ય રોગકારક સૂક્ષ્મજીવોના વિકાસને મારી શકે છે અથવા અટકાવી શકે છે.
$A$. Griseofulvin એ ફૂગનાશક એન્ટિબાયોટિક છે.
$B$. Cephalosporin એ એન્ટિબાયોટિક્સનો જાણીતો સમૂહ છે.
$C$. Citric acid એ $Aspergillus$ $niger$ નામની ફૂગ દ્વારા ઉત્પન્ન થતું કાર્બનિક એસિડ છે,તે એન્ટિબાયોટિક નથી.
$D$. Streptomycin એ $Streptomyces$ $griseus$ દ્વારા ઉત્પન્ન થતી એન્ટિબાયોટિક છે.
તેથી,Citric acid એ એન્ટિબાયોટિક નથી.

(D) આથવણ એ એક ચયાપચયની પ્રક્રિયા છે જે ઉત્સેચકોની ક્રિયા દ્વારા કાર્બનિક પદાર્થોમાં રાસાયણિક ફેરફારો ઉત્પન્ન કરે છે.
ખાંડનું આલ્કોહોલમાં રૂપાંતર થવાના કિસ્સામાં,$Zymase$ ઉત્સેચક જૈવ-ઉદ્દીપક તરીકે કાર્ય કરે છે.
$Zymase$ એ યીસ્ટ $(Saccharomyces \ cerevisiae)$ દ્વારા ઉત્પન્ન થતા ઉત્સેચકોનો એક સમૂહ છે જે ખાંડનું ઇથેનોલ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડમાં આથવણ લાવે છે.
તેથી,સીધી રાસાયણિક ક્રિયા $Zymase$ ઉત્સેચક દ્વારા કરવામાં આવે છે.

(D) બ્રુઇંગ ઉદ્યોગ આથવણ લાવનાર ઘટક અને વપરાતા માધ્યમના આધારે વિવિધ પ્રકારના આલ્કોહોલિક પીણાંનું ઉત્પાદન કરે છે.
$Saccharomyces$ $cerevisiae$,જેને સામાન્ય રીતે બ્રુઅર્સ યીસ્ટ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,તે આલ્કોહોલ આથવણ માટે વપરાતો મુખ્ય સજીવ છે.
અન્ય પ્રજાતિઓ જેવી કે $S. sake$,$S. ellipsoidens$ (વાઇન યીસ્ટ) અને $S. pireformis$ (આદુની યીસ્ટ) નો પણ ચોક્કસ આથવણ પ્રક્રિયાઓમાં ઉપયોગ થાય છે.

(A) સાઇટ્રિક એસિડ વ્યાવસાયિક રીતે બીટ મોલાસીસમાં રહેલા સુક્રોઝના એરોબિક આથવણ (aerobic fermentation) દ્વારા $Aspergillus$ $niger$ ફૂગનો ઉપયોગ કરીને ઉત્પન્ન કરવામાં આવે છે.
$Aspergillus$ $niger$ એ એક તંતુમય ફૂગ છે જેનો ઉપયોગ જૈવ-તકનીકી ઉદ્યોગમાં કાર્બનિક એસિડના ઉત્પાદન માટે વ્યાપકપણે થાય છે.

(B) એન્ટિબાયોટિક્સ એ રાસાયણિક પદાર્થો છે,જે કેટલાક સૂક્ષ્મજીવો દ્વારા ઉત્પન્ન થાય છે અને તે અન્ય (રોગકારક) સૂક્ષ્મજીવોના વિકાસને મારી શકે છે અથવા અટકાવી શકે છે.
$Penicillium$ $notatum$ એ એક જાણીતી ફૂગ છે જેનો ઉપયોગ પ્રથમ એન્ટિબાયોટિક,પેનિસિલિનના ઉત્પાદન માટે થાય છે.
જોકે $Mucor$ અને $Agaricus$ ફૂગ છે,પરંતુ તેઓ $Penicillium$ ની જેમ એન્ટિબાયોટિક્સના વ્યાપારી ઉત્પાદન માટે મુખ્યત્વે જાણીતા નથી.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી સૌથી સચોટ જવાબ $Penicillium$ છે.

(C) રેનિન,જેને કાયમોસિન (chymosin) તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે,તે એક પ્રોટીઓલિટીક ઉત્સેચક છે.
તેને વાછરડા જેવા યુવાન વાગોળતા પ્રાણીઓના ચોથા જઠરમાંથી મેળવવામાં આવે છે.
ચીઝ ઉદ્યોગમાં,તેનો ઉપયોગ દૂધના પ્રોટીન (કેસીન) ને જમાવીને દહીં બનાવવા માટે થાય છે,જે ચીઝ ઉત્પાદનનું પ્રથમ આવશ્યક પગલું છે.