Semi-technical Description of a Typical Flowering Plant Questions in Gujarati

(D) બેન્થમ અને હૂકરની વર્ગીકરણ પદ્ધતિમાં,ઉપવર્ગ $Monochlamydeae$ માં એવી વનસ્પતિઓનો સમાવેશ થાય છે જેમાં પરિપુષ્પપુંજ $(perianth)$ વજ્રચક્ર અને દલપુંજમાં વિભેદિત હોતું નથી અથવા દલપુંજ સંપૂર્ણપણે ગેરહાજર હોય છે.
$Polypetalae$ માં મુક્ત દલપત્રો ધરાવતી વનસ્પતિઓનો સમાવેશ થાય છે.
$Gamopetalae$ માં જોડાયેલા દલપત્રો ધરાવતી વનસ્પતિઓનો સમાવેશ થાય છે.
તેથી,દલપુંજ વગરની વનસ્પતિઓને $Monochlamydeae$ માં મૂકવામાં આવે છે.

(D) પુષ્પીય સૂત્ર એ વનસ્પતિના પુષ્પીય ભાગો વિશે માહિતી આપવા માટે વપરાતી એક પ્રતીકાત્મક અને સંખ્યાત્મક રજૂઆત છે.
તેમાં પુષ્પીય ભાગોની સંખ્યા,સ્થાન,સંલગ્નતા (cohesion) અને આસંજન (adhesion) તેમજ પુષ્પની સંમિતિ અને લિંગીયતા જેવી વિગતોનો સમાવેશ થાય છે.
તેથી,તે પુષ્પીય લક્ષણોનું ટૂંકું આકૃતિ દ્વારા નિરૂપણ છે.

(A) પુષ્પસૂત્ર પુષ્પીય ભાગોની સંખ્યા (વજ્રચક્ર,દલચક્ર,પુંકેસર અને સ્ત્રીકેસર),તેમના ચક્રોમાં ગોઠવણી અને અન્ય પુષ્પીય ભાગોની સાપેક્ષમાં સ્ત્રીકેસરનું સ્થાન વિશે માહિતી આપે છે.
જોકે,કલિકામાં વજ્રપત્રો કે દલપત્રોની ગોઠવણીની રીત (કલિકાંતરવિન્યાસ) અને બીજાશયમાં અંડકોની ગોઠવણી (જરાયુવિન્યાસ) જેવી વિશિષ્ટ વિગતો પુષ્પસૂત્રમાં દર્શાવવામાં આવતી નથી. આ વિગતો સામાન્ય રીતે પુષ્પ આકૃતિમાં દર્શાવવામાં આવે છે.

(C) બેન્થમ અને હૂકરની વર્ગીકરણ પદ્ધતિમાં,ઉપવર્ગ $Disciflorae$ ની લાક્ષણિકતા એ છે કે તેમાં પુંકેસર અને બીજાશયની વચ્ચે એક સ્પષ્ટ તકતી જેવી રચના (hypogynous disc) જોવા મળે છે.
આ ઉપવર્ગમાં $5$ ગોત્રો અને $22$ કૂળનો સમાવેશ થાય છે.

(C) પુષ્પસૂત્ર એ વનસ્પતિની પુષ્પીય રચનાનું સાંકેતિક નિરૂપણ છે. તે પુષ્પીય લક્ષણો જેવી કે સમમિતી,જાતિ (લિંગ),પુષ્પીય ભાગોની સંખ્યા (વજ્રપત્રો,દલપત્રો,પુંકેસર અને સ્ત્રીકેસર),તેમની ગોઠવણી અને તેમનું જોડાણ કે મુક્તતા વિશે માહિતી આપે છે. તેથી,તે વનસ્પતિના પુષ્પીય લક્ષણો દર્શાવે છે.

(D) પુષ્પ આકૃતિ એ પુષ્પના ભાગોની સંખ્યા,તેમની ગોઠવણી અને એકબીજા સાથેના તેમના સંબંધો વિશેની માહિતી પૂરી પાડે છે. તે પુષ્પનો અનુપ્રસ્થ છેદ (transverse section) દર્શાવે છે,જે ઉપરથી જોતા વજ્રચક્ર,દલચક્ર,પુંકેસરચક્ર અને સ્ત્રીકેસરચક્રના સાપેક્ષ સ્થાન દર્શાવે છે.

(A) બેન્થમ અને હૂકરની વર્ગીકરણ પદ્ધતિમાં,ઉપવર્ગ $Monochlamydeae$ ને અપૂર્ણ પુષ્પો ધરાવતા વર્ગ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
આ પુષ્પોમાં વજ્રપત્ર અને દલપત્ર સ્પષ્ટ રીતે અલગ હોતા નથી.
તેના બદલે,તેમાં પરિદલપુંજનું માત્ર એક જ ચક્ર હોય છે,જે સામાન્ય રીતે વજ્રિય (વજ્રપત્ર જેવું) હોય છે.
તેથી,સાચો જવાબ $Monochlamydeae$ છે.

(A) વર્ગીકરણ વિદ્યામાં,ખાસ કરીને ઉચ્ચ વનસ્પતિઓ (આવૃત બીજધારી) માટે,પુષ્પીય લક્ષણોને વર્ગીકરણ અને નવી જાતિના વર્ણન માટે સૌથી વિશ્વસનીય અને સ્થિર માનવામાં આવે છે. આનું કારણ એ છે કે વાનસ્પતિક લક્ષણો (જેમ કે પર્ણ અથવા પ્રકાંડ) પર્યાવરણીય ફેરફારોને કારણે બદલાઈ શકે છે,જ્યારે પુષ્પીય રચનાઓ પ્રમાણમાં સ્થિર અને ઉત્ક્રાંતિની દ્રષ્ટિએ મહત્વપૂર્ણ હોય છે.

(C) જૈવિક વર્ગીકરણમાં,કુળ એ એક વર્ગીકરણ કક્ષા છે જે સંબંધિત પ્રજાતિઓને એકસાથે જૂથબદ્ધ કરે છે. કુળનું લક્ષણચિત્રણ વનસ્પતિ પ્રજાતિઓના વાનસ્પતિક અને પ્રજનન બંને લક્ષણો પર આધારિત છે. તેથી,$(A)$ અને $(B)$ બંને સાચા છે.

(A) બેન્થમ અને હૂકરની વર્ગીકરણ પદ્ધતિમાં,ડાયકોટિલેડોની (Dicotyledonae) વર્ગને ત્રણ ઉપવર્ગોમાં વિભાજિત કરવામાં આવ્યો છે: પોલીપેટલી (Polypetalae),ગેમોપેટલી (Gamopetalae) અને મોનોક્લેમિડી (Monochlamydeae).
ઉપવર્ગ ગેમોપેટલીને વધુ ત્રણ શ્રેણીઓમાં વિભાજિત કરવામાં આવ્યો છે: ઇન્ફેરી (Inferae),હેટરોમેરી (Heteromerae) અને બાયકાર્પેલાટી (Bicarpellatae).
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,'ઇન્ફેરી' એ ગેમોપેટલીની શ્રેણી છે,જ્યારે થેલેમિફલોરી,ડિસ્કીફલોરી અને કેલિસિફલોરી એ પોલીપેટલી ઉપવર્ગની શ્રેણીઓ છે.

(B) બેન્થમ અને હૂકરની વર્ગીકરણ પદ્ધતિમાં,ઉપવર્ગ ગેમોપેટલી (Gamopetalae) ને ત્રણ શ્રેણીઓમાં વિભાજિત કરવામાં આવે છે: $1$. ઈન્ફીરી (Inferae),$2$. હેટરોમેરી (Heteromerae),અને $3$. બાયકાર્પેલિટી (Bicarpellatae).
- ઈન્ફીરી શ્રેણીમાં $3$ શ્રેણીઓ (orders) અને $9$ કુળનો સમાવેશ થાય છે.
- હેટરોમેરી શ્રેણીમાં $3$ શ્રેણીઓ (orders) અને $12$ કુળનો સમાવેશ થાય છે.
- બાયકાર્પેલિટી શ્રેણીમાં $4$ શ્રેણીઓ (orders) અને $24$ કુળનો સમાવેશ થાય છે.
- તેથી,જે શ્રેણીમાં $4$ શ્રેણીઓ (cohorts) નો સમાવેશ થાય છે તે બાયકાર્પેલિટી (Bicarpellatae) છે.

(C) બેન્થમ અને હૂકરની પોલીપેટલી (Polypetalae) વર્ગીકરણ પદ્ધતિમાં,શ્રેણીઓ નીચે મુજબ વહેંચાયેલી છે:
$1$. થેલેમિફ્લોરીમાં $6$ ગોત્રનો સમાવેશ થાય છે.
$2$. ડિસ્કીફ્લોરીમાં $4$ ગોત્રનો સમાવેશ થાય છે.
$3$. કેલિસિફ્લોરીમાં $5$ ગોત્રનો સમાવેશ થાય છે.
$4$. ઇન્ફેરી (ગેમોપેટલી અંતર્ગત) માં $3$ ગોત્રનો સમાવેશ થાય છે.
તેથી,સાચી જોડ $(A-s), (B-q), (C-p), (D-r)$ છે.

(D) પુષ્પસૂત્રમાં,વિવિધ પુષ્પીય ભાગોને દર્શાવવા માટે સંજ્ઞાઓનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.
$Br$ એ નિપત્રધારી (Bracteate) માટે વપરાય છે,જે નિપત્રની હાજરી સૂચવે છે.
$Ebr$ એ નિપત્રરહિત (Ebracteate) માટે વપરાય છે,જે નિપત્રની ગેરહાજરી સૂચવે છે.
તેથી,$Br$ એ નિપત્ર (Bract) દર્શાવે છે.

(C) આવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓના વર્ગીકરણ અને ઓળખ માટે પુષ્પીય લક્ષણોને પ્રાધાન્ય આપવામાં આવે છે કારણ કે વાનસ્પતિક લક્ષણો (જેમ કે પર્ણ,પ્રકાંડ,મૂળ) પર્યાવરણીય પરિબળોને કારણે ઝડપથી બદલાઈ શકે છે. તેની સરખામણીમાં,પુષ્પીય ભાગો (પ્રજનન અંગો) વધુ સ્થાયી અને રૂઢિગત (conservative) હોય છે,જેનો અર્થ છે કે તેઓ ઉત્ક્રાંતિ દરમિયાન ઓછા બદલાય છે. તેથી,તેઓ વનસ્પતિના વર્ગીકરણ માટે વધુ વિશ્વસનીય લક્ષણો પૂરા પાડે છે.

(C) પુષ્પ આકૃતિ પુષ્પના ભાગોની સંખ્યા,તેમની ગોઠવણી અને એકબીજા સાથેના સંબંધો વિશે માહિતી પૂરી પાડે છે.
તે પુષ્પદલ વિન્યાસ,જરાયુ વિન્યાસ અને પુષ્પના ભાગોનું જોડાણ કે સંલગ્નતા દર્શાવે છે.
જોકે,તે પુષ્પાસન પર બીજાશયનું સ્થાન (એટલે કે પુષ્પ અધોજાયી,પરિજાયી કે ઉપરીજાયી છે) દર્શાવતી નથી,જે પુષ્પ સૂત્ર દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.

(N/A) વર્ણવેલ પુષ્પનું પુષ્પસૂત્ર નીચે મુજબ છે: $\oplus \; \text{⚥} \; K_{(5)} \; C_{5} \; A_{5} \; \underline{G}_{(2)}$
$1$. એક્ટિનોમોર્ફિક (નિયમિત) પુષ્પોને $\oplus$ સંજ્ઞા દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
$2$. દ્વિલિંગી પુષ્પને $\text{⚥}$ સંજ્ઞા દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
$3$. વજ્રચક્રમાં પાંચ જોડાયેલા વજ્રપત્રો હોય છે,જેને $K_{(5)}$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
$4$. દલચક્રમાં પાંચ મુક્ત દલપત્રો હોય છે,જેને $C_{5}$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
$5$. પુંકેસરચક્રમાં પાંચ મુક્ત પુંકેસરો હોય છે,જેને $A_{5}$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
$6$. સ્ત્રીકેસરચક્રમાં બે જોડાયેલા સ્ત્રીકેસરો સાથે ઉચ્ચસ્થ બીજાશય હોય છે,જેને $\underline{G}_{(2)}$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે. અક્ષવર્તી જરાયુવિન્યાસ આ ગોઠવણીની લાક્ષણિકતા છે.

(N/A) $\rightarrow$ પુષ્પ આકૃતિ પુષ્પના ભાગોની સંખ્યા,તેમની ગોઠવણી અને એકબીજા સાથેના તેમના સંબંધો વિશે માહિતી પૂરી પાડે છે.
$\rightarrow$ પુષ્પના સંદર્ભમાં માતૃધરી (mother axis) નું સ્થાન પુષ્પ આકૃતિની ઉપર એક ટપકા દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
$\rightarrow$ વજ્રચક્ર (calyx),દલચક્ર (corolla),પુંકેસરચક્ર (androecium) અને સ્ત્રીકેસરચક્ર (gynoecium) ને ક્રમિક ચક્રોમાં દોરવામાં આવે છે,જેમાં વજ્રચક્ર સૌથી બહારની તરફ અને સ્ત્રીકેસરચક્ર કેન્દ્રમાં હોય છે.
$\rightarrow$ પુષ્પ આકૃતિ ચક્રોના ભાગોની અંદર અને ચક્રો વચ્ચે જોવા મળતા સંસક્તિ (cohesion) અને આસક્તિ (adhesion) ના ગુણધર્મો પણ દર્શાવે છે.

(D) પુષ્પસૂત્ર એ પુષ્પની રચનાનું પ્રતીકાત્મક નિરૂપણ છે. આપેલા લક્ષણોના આધારે:
$1$. દ્વિલિંગી: $\text{\textcircled{\raisebox{-0.9pt}{+}}}$
$2$. નિયમિત (ત્રિજ્યાવર્તી): $\oplus$
$3$. વજ્રપત્રો: $K_5$
$4$. દલપત્રો: $C_5$
$5$. પુંકેસરો: $A_6$
$6$. બીજાશય: ત્રિ-સ્ત્રીકેસરી,યુક્તસ્ત્રીકેસરી,ઉચ્ચસ્થ,ત્રિ-કોટરીય: $\underline{G}_{(3)}$
આમ,પુષ્પસૂત્ર નીચે મુજબ છે: $\text{\textcircled{\raisebox{-0.9pt}{+}}} \oplus K_5 C_5 A_6 \underline{G}_{(3)}$.

(C) વર્ગીકરણ એ એવી પ્રક્રિયા છે જેના દ્વારા સજીવોને કેટલાક સરળતાથી જોઈ શકાય તેવા લક્ષણોના આધારે અનુકૂળ જૂથોમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
આવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓમાં,પુષ્પીય લક્ષણોનો ઉપયોગ વર્ગીકરણ માટે કરવામાં આવે છે કારણ કે વાનસ્પતિક લક્ષણોની તુલનામાં તે વધુ સ્થિર હોય છે અને પર્યાવરણીય પ્રભાવો સામે ઓછા સંવેદનશીલ હોય છે.
પ્રજનન લક્ષણો ઉત્ક્રાંતિની દ્રષ્ટિએ જળવાયેલા (conserved) હોય છે અને તે વર્ગીકરણ માટે વિશ્વસનીય આધાર પૂરો પાડે છે.

(B) જ્યારે પુષ્પ દ્વિપાર્શ્વસમમિતિય હોય, એટલે કે તેને માત્ર એક જ ઉર્ધ્વ સમતલ દ્વારા બે સમાન ભાગોમાં વિભાજિત કરી શકાય, ત્યારે તેને દ્વિપાર્શ્વસમમિતિય (zygomorphic) કહેવામાં આવે છે.
ઉદાહરણ તરીકે $Adhatoda$, વટાણા, $Larkspur$, $Ocimum$ વગેરે.
પુષ્પની દ્વિપાર્શ્વસમમિતિય સ્થિતિને $\%$ સંજ્ઞા દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.

(B) પુષ્પીય સૂત્રમાં ( male female ) સંજ્ઞા દ્વિલિંગી પુષ્પ દર્શાવે છે.
પુષ્પીય સૂત્રમાં વપરાતી સામાન્ય સંજ્ઞાઓ નીચે મુજબ છે:
$Br$ - નિપત્રી
$Brl$ - નિપત્રિકાધારી
$EBr$ - અનિપત્રી
$\oplus$ - નિયમિત (ત્રિજ્યાવર્તી)
$\%$ - અનિયમિત (દ્વિપાર્શ્વસ્થ)
male female - દ્વિલિંગી
male - પુંકેસરી પુષ્પ
female - સ્ત્રીકેસરી પુષ્પ
$K$ - વજ્રચક્ર
$C$ - દલચક્ર
$A$ - પુંકેસરચક્ર
$P$ - પરિપુષ્પ
$G$ - સ્ત્રીકેસરચક્ર

(A) પુષ્પસૂત્રમાં,$G$ એ સ્ત્રીકેસરચક્ર (Gynoecium) માટે વપરાય છે.
પાદટીપમાં રહેલી સંખ્યા (દા.ત.,$2$) સ્ત્રીકેસરની સંખ્યા દર્શાવે છે.
જો સંખ્યાની નીચે લીટી હોય,તો તે દર્શાવે છે કે બીજાશય ઉચ્ચસ્થ (superior) છે.
જો સંખ્યા કૌંસમાં હોય,તો તે દર્શાવે છે કે સ્ત્રીકેસરો જોડાયેલા (યુક્તસ્ત્રીકેસરી - syncarpous) છે.
તેથી,$G(\underline{2})$ એ સ્ત્રીકેસરચક્ર,દ્વિસ્ત્રીકેસરી,યુક્તસ્ત્રીકેસરી અને ઉચ્ચસ્થ બીજાશય દર્શાવે છે.

(B) પુષ્પ સૂત્રમાં,વિવિધ પુષ્પીય ભાગોને દર્શાવવા માટે ચોક્કસ સંજ્ઞાઓનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે:
$Br$: નિપત્રી
$K$: વજ્રપુંજ (વજ્રપત્રો)
$C$: દલપુંજ (દલપત્રો)
$A$: પુંકેસરચક્ર (પુંકેસરો)
$G$: સ્ત્રીકેસરચક્ર (સ્ત્રીકેસરો)
$P$: પરિપુષ્પ (પરિપુષ્પપત્રો)
$\oplus$: નિયમિત પુષ્પ (ત્રિજ્યાસમમિત)
$\%$: અનિયમિત પુષ્પ (દ્વિપાર્શ્વસમમિત)
female: માદા પુષ્પ
male: નર પુષ્પ
તેથી,'$K$' એ વજ્રપુંજ માટે અને '$C$' એ દલપુંજ માટે વપરાય છે.

(A) પુષ્પસૂત્રમાં, પુષ્પીય લાક્ષણિકતાઓ દર્શાવવા માટે ચોક્કસ સંકેતોનો ઉપયોગ થાય છે:
$1$. $\oint$ (નર અને માદા સંકેતનું મિશ્રણ) દ્વિલિંગી અથવા સંપૂર્ણ પુષ્પ દર્શાવે છે.
$2$. $\oplus$ એ નિયમિત (actinomorphic - ત્રિજ્યાવર્તી સમમિતિ) પુષ્પ દર્શાવે છે.
$3$. $\%$ એ એકવ્યાસસમમિત (zygomorphic - દ્વિપાર્શ્વ સમમિતિ) પુષ્પ દર્શાવે છે.
તેથી, $A$ દ્વિલિંગી છે, $B$ નિયમિત છે, અને $C$ એકવ્યાસસમમિત છે.

(B) પુષ્પસૂત્રમાં, સંજ્ઞા $G$ એ સ્ત્રીકેસરચક્ર (gynoecium) દર્શાવે છે.
જ્યારે $G$ ની નીચે લીટી દોરવામાં આવે $(\underline{G})$, ત્યારે તે ઉચ્ચસ્થ બીજાશય (superior ovary) સૂચવે છે.
જ્યારે $G$ ની ઉપર લીટી દોરવામાં આવે $(\overline{G})$, ત્યારે તે અધ:સ્થ બીજાશય (inferior ovary) સૂચવે છે.
આમ, પુષ્પસૂત્રની સંજ્ઞા પદ્ધતિમાં, $G$ એ સ્ત્રીકેસરચક્ર માટેની સંજ્ઞા છે અને તેની નીચે કે ઉપરની લીટી બીજાશયનો પ્રકાર દર્શાવે છે.

(A) પુષ્પસૂત્રમાં, પુષ્પના ભાગોને દર્શાવવા માટે ચોક્કસ સંજ્ઞાઓનો ઉપયોગ થાય છે:
$Br$ એટલે નિપત્રી (Bracteate - નિપત્રની હાજરી).
$K$ એટલે વજ્રપુંજ (Calyx - વજ્રપત્રોનું ચક્ર).
$C$ એટલે દલપુંજ (Corolla - દલપત્રોનું ચક્ર).
$P$ એટલે પરિપુષ્પ (Perianth - જ્યારે વજ્રપત્રો અને દલપત્રો અલગ ન હોય).
તેથી, સાચી જોડ છે: $a(iv), b(iii), c(i), d(ii)$.

(C) પુષ્પસૂત્રમાં, પુષ્પની સંમિતિ ચોક્કસ સંકેતો દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
$1$. નિયમિત (ત્રિજ્યાવર્તી સંમિતિ) પુષ્પને $\oplus$ સંકેત દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
$2$. એકવ્યાસસંમિત (દ્વિપાર્શ્વ સંમિતિ) પુષ્પને $\%$ સંકેત દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
$3$. વિકલ્પ $D$ માં દર્શાવેલ સંકેત દ્વિલિંગી પુષ્પ (ઉભયલિંગી) સૂચવે છે.

(C) પુષ્પસૂત્રમાં,વિવિધ પુષ્પીય ભાગો અને તેમના સંબંધો દર્શાવવા માટે સંજ્ઞાઓનો ઉપયોગ થાય છે.
- સંજ્ઞા $P$ એ પરિપુષ્પ (Perianth/Tepals) માટે વપરાય છે.
- સંજ્ઞા $A$ એ પુંકેસરચક્ર (Androecium) માટે વપરાય છે.
- $P$ અને $A$ ને જોડતી રેખા દર્શાવે છે કે પુંકેસરો પરિપુષ્પ સાથે જોડાયેલા છે.
- આ સ્થિતિને પરિપુષ્પ લગ્ન (Epiphyllous) પુંકેસર તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,જે સામાન્ય રીતે લિલિયેસી (Liliaceae) કુળમાં જોવા મળે છે.

(B) પુષ્પીય સૂત્રની સંજ્ઞાઓમાં,$\oplus$ સંજ્ઞા એક્ટિનોમોર્ફિક (નિયમિત) પુષ્પ દર્શાવે છે.
એક્ટિનોમોર્ફિક પુષ્પ એટલે એવું પુષ્પ કે જે ત્રિજ્યાવર્તી સંમિતિ ધરાવે છે,જેનો અર્થ છે કે તેને કેન્દ્રમાંથી પસાર થતા કોઈપણ ત્રિજ્યાવર્તી સમતલ દ્વારા બે સમાન ભાગોમાં વહેંચી શકાય છે.
તેના ઉદાહરણોમાં રાઈ,ધતૂરો અને મરચીનો સમાવેશ થાય છે.

(A) પુષ્પસૂત્રમાં,પુષ્પના ભાગોને દર્શાવવા માટે ચોક્કસ સંજ્ઞાઓનો ઉપયોગ થાય છે:
$1$. $K$ એ વજ્રચક્ર (Calyx) માટે વપરાય છે.
$2$. $C$ એ દલચક્ર (Corolla) માટે વપરાય છે.
$3$. $P$ એ પરિપુષ્પ (Perianth) માટે વપરાય છે (જ્યારે વજ્રપત્રો અને દલપત્રો અલગ ન હોય,જેમ કે લીલી કુળમાં).
$4$. $A$ એ પુંકેસરચક્ર (Androecium) માટે વપરાય છે.
$5$. $G$ એ સ્ત્રીકેસરચક્ર (Gynoecium) માટે વપરાય છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $K$ - વજ્રચક્ર,$C$ - દલચક્ર,$P$ - પરિપુષ્પ છે.

(D) પુષ્પસૂત્રમાં,સંજ્ઞા $\oplus$ એ નિયમિત (actinomorphic) પુષ્પો દર્શાવે છે,જ્યારે $\%$ એ એકસંમિત (zygomorphic) પુષ્પો દર્શાવે છે.
સંજ્ઞા $\underline{G}$ એ ઊર્ધ્વસ્થ (superior) બીજાશય દર્શાવે છે (જ્યાં બીજાશય અન્ય પુષ્પીય ભાગોની ઉપર હોય છે),જ્યારે $\overline{G}$ એ અધઃસ્થિત (inferior) બીજાશય દર્શાવે છે.
વિધાન $I$ ખોટું છે કારણ કે $\oplus$ એ નિયમિત છે,એકસંમિત નથી,અને $\underline{G}$ એ ઊર્ધ્વસ્થ છે,અધઃસ્થિત નથી.
વિધાન $II$ સાચું છે કારણ કે $\oplus$ એ નિયમિત છે અને $\underline{G}$ એ ઊર્ધ્વસ્થ છે.
તેથી,વિધાન $I$ ખોટું છે અને વિધાન $II$ સાચું છે.

(B) પુષ્પસૂત્ર એ પુષ્પીય રચનાનું પ્રતીકાત્મક નિરૂપણ છે,જ્યારે પુષ્પાકૃતિ એ પુષ્પનો આડછેદ દર્શાવે છે.
બંને નિરૂપણો પુષ્પીય ભાગોની સંખ્યા,તેમની ગોઠવણી અને તેમની સંસક્તિ (cohesion) અથવા સંલગ્નતા (adhesion) દર્શાવવા માટે વપરાય છે.
ચોક્કસપણે,સંલગ્નતા (વિવિધ પુષ્પીય ચક્રો વચ્ચેનું જોડાણ,જેમ કે દલલગ્ન પુંકેસર) બંનેમાં સ્પષ્ટપણે દર્શાવવામાં આવે છે: પુષ્પસૂત્રમાં સંજ્ઞાઓને જોડતી રેખા અથવા કૌંસ દ્વારા,અને પુષ્પાકૃતિમાં ચક્રો વચ્ચેના ભૌતિક જોડાણ દ્વારા.