Mix Examples- Morphology of Flowering Plants Questions in Gujarati

(D) ઉર્ધ્વગામી સંક્રમણ (Vertical transmission) એટલે પિતૃ વનસ્પતિમાંથી તેના સંતતિમાં વાનસ્પતિક પ્રજનન અંગો દ્વારા રોગકારકોનું સ્થળાંતર.
માયકોપ્લાઝમા (ફાયટોપ્લાઝમા) એ વનસ્પતિના અન્નવાહક પેશીસી (phloem tissue) માં વસતા રોગકારકો છે.
વજ્રકંદ,કંદ અને ઘનકંદ એ પિતૃ વનસ્પતિમાંથી ઉતરી આવેલા વાનસ્પતિક પ્રજનન અંગો હોવાથી,તેઓ માયકોપ્લાઝમાનો સંગ્રહ કરી શકે છે અને નવી પેઢીની વનસ્પતિમાં ચેપ ફેલાવી શકે છે.
તેથી,આપેલી તમામ રચનાઓ માયકોપ્લાઝમલ રોગોના ઉર્ધ્વગામી સંક્રમણમાં મદદરૂપ થઈ શકે છે.

(A) કંટક,કંટિકા અને પ્રિકલ્સ એ તીક્ષ્ણ,અણીદાર,સીધા અથવા વળેલા સખત બંધારણો છે જે તૃણાહારી પ્રાણીઓ સામે રક્ષણ મેળવવા માટે સમાન કાર્ય કરે છે,તેથી તે બચાવના અંગો તરીકે કાર્ય કરે છે.

(A) ડુંગળી $(Allium \text{ } cepa)$ માં, માંસલ પાંદડાઓ ખોરાકનો સંગ્રહ કરવા માટે રૂપાંતરિત થાય છે. આ પાંદડાઓમાં સંગ્રહિત કાર્બોહાઇડ્રેટનું મુખ્ય સ્વરૂપ શર્કરા (મુખ્યત્વે ગ્લુકોઝ અને સુક્રોઝ) છે, સ્ટાર્ચ નહીં, જે અન્ય ઘણી વનસ્પતિઓમાં સંગ્રહનું સામાન્ય સ્વરૂપ છે.

(D) કેટલીક વનસ્પતિઓમાં,ઉપપર્ણો સખત,અણીદાર રક્ષણાત્મક અંગોમાં રૂપાંતરિત થાય છે જેને કંટક (spines) કહેવામાં આવે છે. આ રચનાઓ ચરતા પ્રાણીઓ સામે રક્ષણ પૂરું પાડે છે. આવી વનસ્પતિઓના ઉદાહરણોમાં $Acacia$ (બાવળ),$Zizyphus$ (બોરડી) અને $Capparis$ (કરમદા) નો સમાવેશ થાય છે. તેથી,આપેલ તમામ વિકલ્પો સાચા છે.

(C) કેટલીક વનસ્પતિઓમાં,ખાસ કરીને $Asteraceae$ કુળમાં,વજ્રપત્રો વાળ જેવી અથવા પીંછા જેવી રચનાઓમાં રૂપાંતરિત થાય છે જેને $Pappus$ કહેવામાં આવે છે.
આ રચનાઓ પેરાશૂટ જેવું કાર્ય કરે છે,જે બીજ અથવા ફળના પવન દ્વારા પ્રકીર્ણનમાં મદદ કરે છે.

(C) સાચો જવાબ $C$ છે.
$Pappus$ (પેપસ) એ રૂપાંતરિત વજ્રપત્રો છે જે વાળ જેવા અથવા પીંછા જેવા બંધારણો બનાવે છે.
આ બંધારણો પેરાશૂટની જેમ કાર્ય કરે છે,જે પવન દ્વારા બીજના પ્રકીર્ણનમાં મદદ કરે છે.
આ લાક્ષણિકતા $Compositae$ (જેને $Asteraceae$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) કુળની વિશિષ્ટતા છે,અને $Marigold$ (ગલગોટો) આ કુળનું સામાન્ય ઉદાહરણ છે.

(D) સિંગિનિયા એ એવી સ્થિતિ છે જેમાં પરાગાશયો જોડાયેલા હોય છે જ્યારે તંતુઓ મુક્ત રહે છે. આ સ્થિતિ $Asteraceae$ (Compositae) કુળની લાક્ષણિકતા છે. આ કુળમાં,પુષ્પો જાયાધરી (અંડાશય અધઃસ્થિત) હોય છે અને પુષ્પો ઘણીવાર મુંડક (capitulum) પુષ્પવિન્યાસમાં ગોઠવાયેલા હોય છે,જ્યાં તેઓ ચકતી જેવી રચના બનાવવા માટે જોડાયેલા હોય છે.

(A) $Allium \ cepa$ (ડુંગળી) એ એકદળી વનસ્પતિના $Liliaceae$ કુળમાં આવે છે.
$Helianthus \ annuus$ (સૂર્યમુખી),$Brassica \ juncea$ (રાય) અને $Arachis \ hypogea$ (મગફળી) એ ત્રણેય દ્વિદળી વનસ્પતિના કુળ ($Asteraceae$,$Brassicaceae$ અને $Fabaceae$ અનુક્રમે) માં આવે છે.
તેથી,$Allium \ cepa$ એ અલગ પડે છે.

(D) Gramineae (Poaceae) કુળના પુષ્પો નીચે મુજબના લક્ષણો ધરાવે છે:
$1$. પુષ્પો નિયમિત $(\oplus)$ અને દ્વિલિંગી $(\text{O\hspace{-0.5em}/})$ હોય છે.
$2$. પરિપુષ્પપુંજ (Perianth) લોડિક્યુલ્સ (lodicules) તરીકે ઓળખાય છે,જે સામાન્ય રીતે $2$ હોય છે $(P_2)$.
$3$. પુંકેસરચક્રમાં $3$ અથવા $6$ પુંકેસર હોય છે $(A_{3 \text{ or } 6})$.
$4$. સ્ત્રીકેસરચક્ર એકસ્ત્રીકેસરી અને ઉચ્ચસ્થ બીજાશય ધરાવે છે $(\underline{G}_1)$.
તેથી,સાચું પુષ્પસૂત્ર $\oplus \,\, \text{O\hspace{-0.5em}/} \,\, P_{0 \text{ or } 2} \, A_{3 \text{ or } 6} \, \underline{G}_1$ છે.

(C) અક્ષવર્તી જરાયુવિન્યાસમાં,જરાયુ અક્ષીય હોય છે અને અંડકો બહુકોટરવાળા બીજાશયમાં તેની સાથે જોડાયેલા હોય છે.
$A$. સોલેનેસી,$B$. માલ્વેસી અને $D$. લિલિએસીમાં અક્ષવર્તી જરાયુવિન્યાસ જોવા મળે છે.
$C$. લેગ્યુમિનોસી (ફેબેસી) માં સીમાંત (marginal) જરાયુવિન્યાસ જોવા મળે છે,જ્યારે ક્રુસિફેરી (બ્રાસિકેસી) માં ભીતીય (parietal) જરાયુવિન્યાસ જોવા મળે છે.
તેથી,સાચો જવાબ $C$ છે.

(D) Malvaceae કુળ માટેનું સાચું પુષ્પસૂત્ર $\oplus \,\, \text{O\kern-0.4em\raisebox{.3ex}{\tiny\char'26}} \,\, \text{Epi}_{(3-7)} \,\, \text{K}_{(5)} \,\, \text{C}_{5} \,\, \text{A}_{(\infty)} \,\, \underline{\text{G}}_{(5-\infty)}$ છે.
$1$. $\oplus$: નિયમિત (ત્રિજ્યાવર્તી સંમિતિ).
$2$. $\text{O\kern-0.4em\raisebox{.3ex}{\tiny\char'26}}$: દ્વિલિંગી.
$3$. $\text{Epi}_{(3-7)}$: ઉપવજ્રપત્રો $3$ થી $7$.
$4$. $\text{K}_{(5)}$: વજ્રપત્રો $5$,યુક્તવજ્રપત્રી.
$5$. $\text{C}_{5}$: દલપત્રો $5$,મુક્તદલપત્રી,જે સામાન્ય રીતે પુંકેસર નળી સાથે જોડાયેલા હોય છે.
$6$. $\text{A}_{(\infty)}$: પુંકેસરચક્ર,અસંખ્ય પુંકેસરો,એકસંઘી.
$7$. $\underline{\text{G}}_{(5-\infty)}$: સ્ત્રીકેસરચક્ર,બહુસ્ત્રીકેસરી (સામાન્ય રીતે $5$ થી વધુ),યુક્તસ્ત્રીકેસરી,બીજાશય ઉચ્સ્થ.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી વિકલ્પ $(D)$ સૌથી સચોટ છે,કારણ કે તે સ્ત્રીકેસરની સંખ્યામાં વિવિધતા ($3$ થી $\infty$) દર્શાવે છે.

(D) આ પુષ્પીય આકૃતિ નીચે મુજબની લાક્ષણિકતાઓ દર્શાવે છે:
$1$. વજ્રપત્રો: $5$,જોડાયેલા (યુક્તવજ્રપત્રી) અને વાલ્વેટ કલિકાંતરવિન્યાસ ધરાવે છે.
$2$. દલપત્રો: $5$,મુક્ત (મુક્તદલપત્રી) અને ઇમ્બ્રિકેટ કલિકાંતરવિન્યાસ ધરાવે છે.
$3$. પુંકેસરો: $5$,મુક્ત (મુક્તપુંકેસરી).
$4$. અંડાશય: સીમાંત જરાયુવિન્યાસ ધરાવતું એકકોટરીય અંડાશય.
આ પુષ્પીય આકૃતિ ફેબેસી (Fabaceae) કુળ (ખાસ કરીને સીઝાલપિનિયોઇડી (Caesalpinioideae) ઉપકુળ) માટે લાક્ષણિક છે. તેથી,વિકલ્પ $D$ સાચું વર્ણન છે.

(A) પપૈયા $(Carica \ papaya)$ નું લેટેક્સ પાણી જેવું અને પારદર્શક હોય છે.
તેની સામે,અફીણ $(Papaver \ somniferum)$ અને $Ficus$ ની પ્રજાતિઓ સામાન્ય રીતે દૂધ જેવું ઘટ્ટ લેટેક્સ ઉત્પન્ન કરે છે.
કેળમાં લેટેક્સ ઉત્પન્ન થતું નથી.
તેથી,પપૈયું એ સાચો જવાબ છે.

(C) ઘણી વનસ્પતિઓ કે જે લેટેક્સ ઉત્પન્ન કરે છે,જેમ કે $Euphorbiaceae$ કુળની વનસ્પતિઓ,તેમાં લેટિસિફર્સ (લેટેક્સ ધરાવતા કોષો) માં જોવા મળતા સ્ટાર્ચના કણો વિશિષ્ટ $dumbbell$ આકારના હોય છે.
આ $dumbbell$ આકારના સ્ટાર્ચના કણો અમુક વનસ્પતિ પ્રજાતિઓની ઓળખ માટેનું લાક્ષણિક લક્ષણ છે.

(C) રેફાઇડ્સ એ કેલ્શિયમ ઓક્ઝેલેટના સોય જેવા સ્ફટિકો છે જે શાકાહારી પ્રાણીઓ સામે રક્ષણ મેળવવા માટે વિવિધ વનસ્પતિઓના કોષોમાં જોવા મળે છે.
નેરિયમ (કનેર) વનસ્પતિમાં,રેફાઇડ્સ ખાસ કરીને ઉપરની અધિસ્તર (upper epidermis) ની નીચેના પેશીઓમાં જોવા મળે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(A) રેફાઇડ્સ એ કેલ્શિયમ ઓક્ઝેલેટના બનેલા સોય જેવા સ્ફટિકો છે.
આ રચનાઓ વિવિધ વનસ્પતિઓમાં શાકાહારી પ્રાણીઓ સામે રક્ષણાત્મક તંત્ર તરીકે કાર્ય કરે છે.
તેઓ સામાન્ય રીતે $Pistia$ (વોટર લેટીસ) અને $Eichhornia$ (જળકુંભી) જેવી જલીય વનસ્પતિઓમાં,તેમજ $Araceae$ કુળની વનસ્પતિઓમાં જોવા મળે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Pistia$ સાચો જવાબ છે.

(C) વનસ્પતિના સૌથી લાંબા કોષો $Boehmeria$ $\text{nivea}$ (જેને રેમી તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) ના બાસ્ટ તંતુઓ (bast fibers) છે।
આ તંતુઓ $55$ $\text{cm}$ સુધીની લંબાઈ ધરાવી શકે છે।
જોકે $Sequoia$ સૌથી ઊંચું વૃક્ષ છે અને $Eucalyptus$ પણ ખૂબ ઊંચું હોય છે, પરંતુ વનસ્પતિ પ્રજાતિઓમાં $Boehmeria$ $\text{nivea}$ ના વ્યક્તિગત કોષો સૌથી લાંબા ગણાય છે।

(C) રેફાઇડ્સ એ કેલ્શિયમ ઓક્ઝેલેટના સોય જેવા સ્ફટિકો છે જે ઘણા છોડના કોષોમાં શાકાહારી પ્રાણીઓ સામે રક્ષણાત્મક પદ્ધતિ તરીકે જોવા મળે છે.
તે ખાસ કરીને બાલસમ (Impatiens),અળવી (Colocasia) અને લેમ્ના (Lemna) જેવા છોડમાં સામાન્ય છે.
આ સ્ફટિકો આઇડિયોબ્લાસ્ટ્સ (idioblasts) નામના વિશિષ્ટ કોષોમાં સંગ્રહિત થાય છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી,બાલસમ (Balsam) સાચો જવાબ છે.

(C) રેફાઇડ્સ એ કેલ્શિયમ ઓક્ઝેલેટના સોય જેવા અથવા વાળ જેવા સ્ફટિકો છે જે ઘણી વનસ્પતિ પ્રજાતિઓમાં જોવા મળે છે. તેઓ સામાન્ય રીતે 'આઇડિયોબ્લાસ્ટ્સ' (idioblasts) તરીકે ઓળખાતા વિશિષ્ટ કોષોમાં સંગ્રહિત થાય છે. આ સ્ફટિકો શાકાહારી પ્રાણીઓ સામે રક્ષણાત્મક તંત્ર તરીકે કાર્ય કરે છે,કારણ કે તે ખાતી વખતે મોઢામાં બળતરા પેદા કરે છે.

(A) શેરડી ($Saccharum$ $officinarum$) એ $Poaceae$ (જેને $Gramineae$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) કુળની વનસ્પતિ છે,જે એકદળી (monocot) કુળ છે.
એકદળી વનસ્પતિઓમાં,વાયુરંધ્રના રક્ષક કોષો સામાન્ય રીતે ડમ્બ-બેલ (ડમરુ) આકારના હોય છે,જ્યારે દ્વિદળી વનસ્પતિઓમાં તે સામાન્ય રીતે મૂત્રપિંડ અથવા વાલના આકારના હોય છે.
તેથી,શેરડીના છોડની સાચી લાક્ષણિકતા એ છે કે તેમાં ડમ્બ-બેલ આકારના રક્ષક કોષો જોવા મળે છે.

(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
$A$. પર્ણની સપાટી પર જાડી,મીણ જેવી ક્યુટિકલની હાજરી બાષ્પોત્સર્જન ઘટાડે છે.
$B$. પર્ણોનું કંટકમાં રૂપાંતર થવાથી બાષ્પોત્સર્જન માટેની સપાટીનું ક્ષેત્રફળ ઘટે છે અને તે વનસ્પતિને તૃણાહારીઓથી બચાવે છે.
$C$. પર્ણસદ્રશ પ્રકાંડ (phylloclade) એ રૂપાંતરિત પ્રકાંડ છે જે પ્રકાશસંશ્લેષણ કરે છે અને પાણીનો સંગ્રહ કરે છે,જે સામાન્ય રીતે એવી વનસ્પતિઓમાં જોવા મળે છે જ્યાં પાણીનો વ્યય ઘટાડવા માટે પર્ણો નાના થઈ ગયા હોય છે.
આ તમામ લક્ષણો મરુનિવાસી (xerophytic) વનસ્પતિઓના પાણીની અછતવાળા વાતાવરણમાં ટકી રહેવા માટેના અનુકૂલનો છે,તેથી સાચો વિકલ્પ $D$ છે.

(B) સાચો જવાબ $B$ છે.
મોટાભાગના ઓર્કિડ એપિફાઇટ્સ (અધિપાદપ) હોય છે,જેનો અર્થ છે કે તેઓ આધાર માટે અન્ય વનસ્પતિઓ,સામાન્ય રીતે વૃક્ષોના થડ અથવા ડાળીઓ પર ઉગે છે.
તેઓ યજમાન વનસ્પતિમાંથી પોષક તત્વો મેળવતા નથી,પરંતુ માત્ર ભૌતિક આધાર માટે તેનો ઉપયોગ કરે છે.
તેમની પાસે વિશિષ્ટ હવાઈ મૂળ હોય છે જેમાં $velamen$ (વેલામેન) નામની વાદળી જેવી પેશીંજર પેશી હોય છે,જે તેમને વાતાવરણમાંથી ભેજ અને પોષક તત્વો શોષવામાં મદદ કરે છે.

(B) $Venus$ $Fly$ $Trap$ એ એક કીટાહારી વનસ્પતિ છે જે તેના વિશિષ્ટ પર્ણો માટે જાણીતી છે જે જીવજંતુઓને પકડવા માટે બંધ થઈ જાય છે. તેનું વૈજ્ઞાનિક નામ $Dionaea$ $muscipula$ છે. તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.

(B) બર્ડ ઓફ પેરેડાઇઝ ફૂલને વૈજ્ઞાનિક રીતે $Strelitzia reginae$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે। તે $Strelitziaceae$ કુળનું સભ્ય છે અને દક્ષિણ આફ્રિકાનું વતની છે। આ ફૂલનું નામ તેના બર્ડ ઓફ પેરેડાઇઝ પક્ષીના માથા સાથેના અદભૂત સામ્યને કારણે રાખવામાં આવ્યું છે।

(D) સન-ડ્રેસર્સ એવા છોડ છે જે સીધા સૂર્યપ્રકાશ અથવા ઉચ્ચ તીવ્રતાવાળા પ્રકાશમાં ઉગવા માટે અનુકૂલિત હોય છે. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Palm$ (તાડ) એવા છોડનું જાણીતું ઉદાહરણ છે જે ખુલ્લા અને સૂર્યપ્રકાશવાળા વાતાવરણમાં સારી રીતે વિકસે છે,જેને ઘણીવાર સૂર્યપ્રિય અથવા હેલિયોફાઇટિક છોડ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

(A) આલ્પાઇન વનસ્પતિઓ ઊંચાઈવાળા વિસ્તારોમાં જોવા મળે છે જ્યાં તાપમાન ખૂબ જ ઓછું હોય છે.
ઠંડા તાપમાનને કારણે,જમીનમાં રહેલું પાણી ઘણીવાર બરફના સ્વરૂપમાં હોય છે.
વનસ્પતિઓ બરફના સ્વરૂપમાં પાણીનું શોષણ કરી શકતી નથી,તેથી તેઓ શારીરિક દુષ્કાળ (physiological drought) અનુભવે છે.
પાણીની અછતની આ પરિસ્થિતિઓમાં ટકી રહેવા માટે,આ વનસ્પતિઓ મરુદભિદ (શુષ્ક વાતાવરણમાં અનુકૂલિત વનસ્પતિઓ) જેવી અનુકૂલનક્ષમતા વિકસાવે છે,જેમ કે પાંદડાનું કદ નાનું હોવું અથવા જાડી ક્યુટિકલ,જેથી પાણીનો વ્યય ઘટાડી શકાય.
તેથી,તેઓ $Xerophytism$ (મરુદભિદતા) દર્શાવે છે.

(C) દિલ્હીમાં અર્ધ-શુષ્ક આબોહવા જોવા મળે છે જેમાં ગરમ ઉનાળો અને ઠંડી શિયાળો જેવી સ્પષ્ટ મોસમી વિવિધતાઓ હોય છે. આવા પ્રદેશોમાં જ્યાં પાણીની ઉપલબ્ધતા મધ્યમ હોય છે,પરંતુ ઊંચા બાષ્પીભવન દર અને મોસમી વરસાદને કારણે મર્યાદિત હોય છે,ત્યાંની વનસ્પતિને મુખ્યત્વે મધ્યદભિદ (Mesophytic) તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે. મધ્યદભિદ એવા છોડ છે જે એવા વાતાવરણમાં અનુકૂલિત થાય છે જે ન તો અત્યંત સૂકા હોય છે અને ન તો અત્યંત ભીના,જે દિલ્હી વિસ્તારમાં જોવા મળતી લાક્ષણિક વનસ્પતિનું વર્ણન કરે છે.

(C) સાચો જવાબ $C$ (કેક્ટસ) છે.
કેક્ટસ વનસ્પતિઓ ખૂબ જ ઓછા પાણીવાળા શુષ્ક વાતાવરણમાં ટકી રહેવા માટે અત્યંત મરુદભિદ અનુકૂલનો દર્શાવે છે.
આ અનુકૂલનોમાં બાષ્પોત્સર્જન ઘટાડવા માટે પર્ણોનું કંટકમાં રૂપાંતર,પ્રકાંડ પર જાડું મીણયુક્ત ક્યુટિકલ અને લાંબા સમય સુધી પાણીનો સંગ્રહ કરી શકે તેવું માંસલ પ્રકાંડનો સમાવેશ થાય છે.

(C) $Acacia arabica$ (જે સામાન્ય રીતે બાવળ તરીકે ઓળખાય છે) એ પાણીની મર્યાદિત ઉપલબ્ધતા ધરાવતા સૂકા અને રણ પ્રદેશોમાં ટકી રહેવા માટે અનુકૂલિત વનસ્પતિ છે.
જે વનસ્પતિઓ સૂકી પરિસ્થિતિમાં ઉગવા માટે અનુકૂલિત હોય છે તેને મરુદભિદ (Xerophytes) તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
તેથી, $Acacia arabica$ એ એક મરુદભિદ છે.

(B) $Casuarina$ $equisetifolia$ એ એક એવી વનસ્પતિ છે જે સૂકા,રેતાળ અથવા ક્ષારયુક્ત વાતાવરણમાં ટકી રહેવા માટે સારી રીતે અનુકૂલિત થયેલી હોય છે,જે ઘણીવાર દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં જોવા મળે છે.
તેમાં બાષ્પોત્સર્જન દ્વારા પાણીના વ્યયને ઘટાડવા માટે ઘટાડેલા પાંદડા (ભીંગડા જેવા) જેવી લાક્ષણિકતાઓ જોવા મળે છે,જે તેને $Xerophyte$ (મરુદભિદ) બનાવે છે.

(C) નિમગ્ન જલોદભિદ વનસ્પતિઓ એવી જલીય વનસ્પતિઓ છે જે સંપૂર્ણપણે પાણીની અંદર ઉગે છે.
$Ceratophyllum$,$Vallisneria$,અને $Hydrilla$ એ નિમગ્ન જલોદભિદ વનસ્પતિઓના ઉદાહરણો છે.
$Utricularia$ એ મુક્ત રીતે તરતી કીટાહારી વનસ્પતિ છે.
$Lemna$ એ મુક્ત રીતે તરતી જલોદભિદ વનસ્પતિ છે.
આથી,વિકલ્પ $C$ માં આપેલ $Vallisneria$ અને $Hydrilla$ બંને નિમગ્ન હોવાથી તે સાચો જવાબ છે.

(C) જલજ વનસ્પતિઓ જલીય પર્યાવરણમાં જીવવા માટે અનુકૂલિત હોય છે. તેમના લાક્ષણિક લક્ષણોમાં નબળી રીતે વિકસિત મૂળતંત્ર,પાતળા પટલમય પર્ણો અને નબળી રીતે વિકસિત વાહક પેશીઓનો સમાવેશ થાય છે કારણ કે જલીય નિવાસસ્થાનમાં પાણીનું શોષણ અને વહન સરળ હોય છે. જો કે,તેમની પાસે તારકતા (buoyancy) પૂરી પાડવા અને વાયુ વિનિમયને સરળ બનાવવા માટે $aerenchyma$ તરીકે ઓળખાતી સુવિકસિત મોટી હવાયુક્ત જગ્યાઓ હોય છે. તેથી,એ વિધાન કે તેમની પાસે નબળી રીતે વિકસિત મોટી હવાયુક્ત જગ્યાઓ હોય છે,તે ખોટું છે.

(A) $Nerium$ એ અ-માંસલ મરુનિવાસી વનસ્પતિનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે.
તેમાં જાડા,ચામડી જેવા પાંદડા હોય છે જે બાષ્પોત્સર્જન ઘટાડવા માટે અનુકૂલિત હોય છે.
પાંદડા સફેદ,ચીકણા,મીણના પડ (ક્યુટિકલ) થી ઢંકાયેલા હોય છે,જે પાણીના વ્યયને રોકવામાં અને વધારાના સૂર્યપ્રકાશને પરાવર્તિત કરવામાં મદદ કરે છે.
$Calotropis$ પણ એક મરુનિવાસી વનસ્પતિ છે પરંતુ તે સામાન્ય રીતે માંસલ હોય છે,જ્યારે $Bryophyllum$ એ માંસલ વનસ્પતિ છે અને $Ruscus$ એ પર્ણસદશ પ્રકાંડ (cladode) ધરાવતી મરુનિવાસી વનસ્પતિ છે.

(D) પ્રશ્ન એવા જલોદભિદ છોડ વિશે છે જે જલોદભિદ અને મરુદભિદ બંનેના લક્ષણો દર્શાવે છે.
$Agave$ એ મરુદભિદ વનસ્પતિ છે.
$Vallisneria$ એ લાક્ષણિક નિમગ્ન જલોદભિદ વનસ્પતિ છે.
$Nerium$ એ મરુદભિદ વનસ્પતિ છે જે સૂકા વાતાવરણમાં ઉગે છે અને તેમાં મરુદભિદ અનુકૂલનો જેવા કે નિમગ્ન વાયુરંધ્રો જોવા મળે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી કોઈ પણ એવો છોડ નથી જે મુખ્યત્વે જલોદભિદ હોય અને સાથે નોંધપાત્ર મરુદભિદ લક્ષણો ધરાવતો હોય. તેથી,સાચો જવાબ $D$ છે.

(C) આલ્પાઇન વનસ્પતિઓ ઊંચાઈવાળા વિસ્તારોમાં ઉગે છે જ્યાં થીજી ગયેલી સ્થિતિ (શારીરિક દુષ્કાળ) અને ભારે પવનને કારણે પાણીની પ્રાપ્યતા ઘણીવાર મર્યાદિત હોય છે. આ પર્યાવરણીય પરિસ્થિતિઓ વનસ્પતિઓને શુષ્ક પ્રદેશોની વનસ્પતિઓ જેવી જ અનુકૂલન સાધવા માટે મજબૂર કરે છે. તેથી,આલ્પાઇન વનસ્પતિઓ પાણીનો સંગ્રહ કરવા અને કઠોર,ઠંડા અને પવનયુક્ત વાતાવરણમાં ટકી રહેવા માટે $Xerophytism$ (મરુદભિદ) ના લક્ષણો દર્શાવે છે.

(A) હાથીમાં દંતશૂળ એ લાંબા,સતત વધતા દાંત છે જે મોઢાની બહાર નીકળેલા હોય છે.
આ રચનાઓ ખાસ કરીને ઉપરના જડબાના $2^{nd}$ છેદક દાંતનું રૂપાંતર છે.
તેઓ હાથીદાંત (ડેન્ટિન) ના બનેલા હોય છે અને તેનો ઉપયોગ ખોદવા,વસ્તુઓ ઉઠાવવા,ખોરાક એકત્રિત કરવા અને રક્ષણ માટે થાય છે.

(C) $Ikebana$ એ ફૂલોની ગોઠવણીની પરંપરાગત જાપાનીઝ કળા છે. તે સુમેળ,રંગોનો ઉપયોગ,લય અને ભવ્ય રીતે સરળ ડિઝાઇન પર ભાર મૂકે છે.

(A) $Dolichos$ $lablab$ (જેને સામાન્ય રીતે વાલ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે) એ $Fabaceae$ કુળની વનસ્પતિ છે.
તેની લીલી,કાચી શીંગો અને બીજનો ઉપયોગ વિવિધ વાનગીઓમાં શાકભાજી તરીકે કરવામાં આવે છે.
જોકે પાકેલા બીજનો ઉપયોગ કઠોળ તરીકે થઈ શકે છે,પરંતુ શીંગનો મુખ્ય ઉપયોગ શાકભાજી તરીકે થાય છે.

(C) દ્વિદળી વનસ્પતિઓના લાક્ષણિક ગુણધર્મો નીચે મુજબ છે:
$1$. ભ્રૂણ બે બીજપત્રો ધરાવે છે.
$2$. પુષ્પો સામાન્ય રીતે પંચાવયવી ($5$ ના ગુણાંકમાં) અથવા ચતુરાવયવી હોય છે.
$3$. પર્ણોમાં જાલાકાર શિરાવિન્યાસ જોવા મળે છે,સમાંતર શિરાવિન્યાસ નહીં.
$4$. સમાંતર શિરાવિન્યાસ એ એકદળી વનસ્પતિઓનું લાક્ષણિક લક્ષણ છે.
તેથી,'પર્ણો સમાંતર શિરાવિન્યાસ ધરાવે છે' તે વિધાન દ્વિદળી માટે ખોટું છે.

(B) બેન્થમ અને હૂકરની વર્ગીકરણ પદ્ધતિમાં,$Bicarpellatae$ શ્રેણી એ $Gamopetalae$ ઉપવર્ગનો ભાગ છે. તેની મુખ્ય લાક્ષણિકતા એ છે કે તેમાં સામાન્ય રીતે દ્વિ-સ્ત્રીકેસરી (bicarpellary) બીજાશય જોવા મળે છે. આ શ્રેણી ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે તેમાં $4$ ગોત્રો (cohorts) અને ઘણા કુળોનો સમાવેશ થાય છે,જે તેને $Gamopetalae$ ઉપવર્ગની સૌથી મોટી શ્રેણી બનાવે છે.

(D) $Bentham$ અને $Hooker$ ની વર્ગીકરણ પદ્ધતિ મુજબ,$Heteromery$ શ્રેણી $Dicotyledonae$ વર્ગ અને $Polypetalae$ ઉપવર્ગમાં આવે છે.
$Heteromery$ શ્રેણીની મુખ્ય લાક્ષણિકતાઓ નીચે મુજબ છે:
$1$. બીજાશય ઉર્ધ્વસ્થ ($Ovary$ $superior$) હોય છે.
$2$. પુષ્પમાં સ્ત્રીકેસરની સંખ્યા બે કરતા વધારે હોય છે $(Carpels > 2)$.
$3$. પુષ્પીય ભાગો નિશ્ચિત ચક્રમાં હોતા નથી.
તેથી,સાચું વિધાન એ છે કે બીજાશય ઉર્ધ્વસ્થ હોય છે.

(B) પુષ્પીય ભાગોના સ્થાનના આધારે પુષ્પાસનનું વર્ગીકરણ (બેન્થમ અને હૂકર પદ્ધતિ) નીચે મુજબ છે:
$1$. થેલેમિફ્લોરી: બીજાશય ઉચ્સ્થ હોય છે અને પુંકેસર પુષ્પાસન પર ગોઠવાયેલા હોય છે.
$2$. ડિસ્કીફ્લોરી: પુષ્પાસન પર ચકતી જેવી રચના હોય છે અને બીજાશય ઉચ્સ્થ હોય છે.
$3$. કેલિસિફ્લોરી: પુષ્પાસન પ્યાલા આકારનું હોય છે અને બીજાશય અધઃસ્થ અથવા અર્ધ-અધઃસ્થ હોય છે.
$4$. ઇન્ફ્રીરી: બીજાશય અધઃસ્થ હોય છે.
આપેલા વિકલ્પોમાં,$Catharanthus$ $roseus$ (બારમાસી) એ એપોસાયનેસી કુળની વનસ્પતિ છે,જેમાં બીજાશય ઉચ્સ્થ હોય છે અને તે સામાન્ય રીતે થેલેમિફ્લોરીમાં આવે છે. બેન્થમ અને હૂકરની પદ્ધતિ મુજબ આ તમામ જોડકાં સાચા છે.

(C) ઉચ્ચ કક્ષાની વનસ્પતિઓમાં (આવૃત બીજધારી),વનસ્પતિદેહ મુખ્યત્વે ત્રણ વાનસ્પતિક અંગોમાં વિભેદિત થયેલો હોય છે: મૂળ,પ્રકાંડ અને પર્ણ. આ અંગો અનુક્રમે જમીનમાં જકડી રાખવા,પાણી અને ખનીજ ક્ષારોનું શોષણ કરવા,વહન કરવા અને પ્રકાશસંશ્લેષણ કરવા માટે જવાબદાર છે. તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(C) બેન્થમ અને હૂકરની વર્ગીકરણ પદ્ધતિ મુજબ,$Geraniales$ શ્રેણી (જેમાં $Rutaceae$ કુળનો સમાવેશ થાય છે,જેમાં લીંબુ આવે છે) તેને $Disciflorae$ શ્રેણી હેઠળ મૂકવામાં આવી છે.
$Disciflorae$ માં,પુષ્પસન પર એક સ્પષ્ટ મધુરસ ગ્રંથિ ધરાવતી તકતી (disc) હાજર હોય છે.
લીંબુમાં પુષ્પસન કપ આકારનું હોતું નથી; તે સામાન્ય રીતે સહેજ ઉપસેલું અથવા સપાટ હોય છે જેના પર તકતી હોય છે,જ્યારે કપ આકારનું પુષ્પસન એ પરિજાયા (Perigynous) પુષ્પની લાક્ષણિકતા છે (દા.ત.,ગુલાબ અથવા જરદાળુ).
તેથી,વિધાન $S$ સાચું છે અને વિધાન $R$ ખોટું છે.

(A) $Catharanthus$ $roseus$ (જેને સામાન્ય રીતે બારમાસી તરીકે ઓળખવામાં આવે છે) તે $Apocynaceae$ કુળની વનસ્પતિ છે.
આ કુળમાં,સ્ત્રીકેસર સામાન્ય રીતે દ્વિ-સ્ત્રીકેસરી (બે સ્ત્રીકેસર ધરાવતું) હોય છે.
તેથી,વિધાન $S$ સાચું છે કારણ કે તેમાં સ્ત્રીકેસરની સંખ્યા બે છે.
વિધાન $R$ પણ સાચું છે કારણ કે $Catharanthus$ $roseus$ એ દ્વિ-સ્ત્રીકેસરી સ્થિતિનું ઉદાહરણ છે.
આમ,દ્વિ-સ્ત્રીકેસરી હોવાને કારણે જ તેમાં બે સ્ત્રીકેસર હોય છે,તેથી $R$ એ $S$ ની સાચી સમજૂતી છે.

(C) બેન્થમ અને હૂકરે $Polypetalae$ ઉપવર્ગને ત્રણ શ્રેણીઓમાં વિભાજિત કર્યો છે: $Thalamiflorae$,$Disciflorae$ અને $Calyciflorae$.
$1$. $Thalamiflorae$ માં બહિર્મુખ અથવા શંકુ આકારના પુષ્પાસન ધરાવતી વનસ્પતિઓનો સમાવેશ થાય છે (દા.ત.,$Hibiscus$).
$2$. $Disciflorae$ માં સ્પષ્ટ તકતી જેવું પુષ્પાસન ધરાવતી વનસ્પતિઓનો સમાવેશ થાય છે (દા.ત.,$Citrus$).
$3$. $Calyciflorae$ માં એવી વનસ્પતિઓનો સમાવેશ થાય છે જેમાં પુષ્પાસન પ્યાલા આકારનું અથવા નળાકાર હોય છે જે બીજાશયને ઘેરે છે (દા.ત.,ગુલાબ,વટાણા).
$4$. $Heteromerae$ એ $Gamopetalae$ ઉપવર્ગની શ્રેણી છે,$Polypetalae$ ની નહીં.
તેથી,$Calyciflorae - Sunflower$ ની જોડ અસંગત છે કારણ કે $Sunflower$ $(Asteraceae)$ એ $Gamopetalae$ હેઠળની $Inferae$ શ્રેણીમાં આવે છે.

(A) બેન્થમ અને હૂકરે બીજાશયના સ્થાન અને પુષ્પાસનના આકારના આધારે પોલીપેટલીને ત્રણ શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરી છે:
$1$. $A$. થેલેમિફ્લોરી: પુષ્પાસન ઘુમ્મટ આકારનું હોય છે અને બીજાશય ઉચ્ચસ્થ હોય છે $(A-iv)$.
$2$. $B$. કેલિસિફ્લોરી: પુષ્પાસન કપ આકારનું અથવા નળાકાર હોય છે અને બીજાશય પરિસ્થ અથવા અધઃસ્થ હોય છે $(B-iii)$.
$3$. $C$. બાયકાર્પેલાટી: આ શ્રેણી દ્વિ-સ્ત્રીકેસરી સ્ત્રીકેસર દ્વારા લાક્ષણિક છે $(C-i)$.
$4$. $D$. ઇન્ફ્રીરી: બીજાશય અધઃસ્થ હોય છે $(D-v)$.
$5$. $E$. હેટરોમેરી: બીજાશય ઉચ્ચસ્થ હોય છે અને બે કરતા વધુ સ્ત્રીકેસર હોય છે $(E-ii)$.
આમ, સાચી જોડ $A-iv, B-iii, C-i, D-v, E-ii$ છે.

(A) પુષ્પાસન પર બીજાશય અને અન્ય પુષ્પીય ભાગોના સ્થાનના આધારે વર્ગીકરણ નીચે મુજબ છે:
$(A)$ ઇન્ફ્રીરી: બીજાશય અધોજાય છે,જે $(iii)$ સૂર્યમુખી (એસ્ટરેસી) માં જોવા મળે છે.
$(B)$ હાયપોગાયની: બીજાશય ઊર્ધ્વસ્થ છે,જે $(iv)$ મહુડામાં જોવા મળે છે.
$(C)$ દ્વિસ્ત્રીકેસરી: બે સ્ત્રીકેસર ધરાવતી સ્થિતિ,જે $(v)$ બારમાસીમાં જોવા મળે છે.
$(D)$ થેલેમિફ્લોરી: પુંકેસર ઊર્ધ્વસ્થ હોય છે,જે $(i)$ જાસુદમાં જોવા મળે છે.
$(E)$ કેલિસિફ્લોરી: પુષ્પીય ભાગો પરિજાય કે અધોજાય હોય છે,જે $(vi)$ ગુલાબમાં જોવા મળે છે.
તેથી,સાચી જોડ $(A-iii), (B-iv), (C-v), (D-i), (E-vi)$ છે.

(A) આપેલ વનસ્પતિઓ માટેના સાચા વૈજ્ઞાનિક નામ નીચે મુજબ છે:
$A$. જાસુદ: $Hibiscus$ $rosa-sinensis$ $(iii)$
$B$. લીંબુ: $Citrus$ $limon$ $(iv)$
$C$. સૂર્યમુખી: $Helianthus$ $annuus$ $(v)$
$D$. બોગનવેલ: $Bougainvillea$ $spectabilis$ $(i)$
$E$. ડુંગળી: $Allium$ $cepa$ $(ii)$
તેથી, સાચી જોડ $(A-iii), (B-iv), (C-v), (D-i), (E-ii)$ છે.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$1$. જાસૂદ $(A)$: તેમાં બીજાશય ઉર્ધ્વસ્થ $(u)$ હોય છે.
$2$. લીંબુ $(B)$: તેમાં પુષ્પાસન બીંબ આકારનું $(p)$ હોય છે.
$3$. ગુલાબ $(C)$: તેમાં પુષ્પાસન કપ આકારનું $(t)$ હોય છે.
$4$. સૂર્યમુખી $(D)$: તેમાં બીજાશય અધઃસ્થ $(q)$ હોય છે.
$5$. બોગનવેલ $(E)$: તેમાં પરિપુષ્પ $(s)$ જોવા મળે છે.
તેથી, સાચો ક્રમ $A-(u), B-(p), C-(t), D-(q), E-(s)$ છે.