BiologyQ1–29 of 29 questions
Page 1 of 1 · Gujarati
1
BiologyEasyMCQKCET · 2012
નીચે આપેલા વિધાનો વાંચો અને ખોટું વિધાન ઓળખો.
A
વૈજ્ઞાનિક નામોનો ઉપયોગ સમગ્ર વિશ્વમાં થાય છે.
B
વૈજ્ઞાનિક નામો ઘણીવાર વર્ણનાત્મક હોય છે અને આપણને સજીવના કેટલાક મહત્વપૂર્ણ લક્ષણો જણાવે છે.
C
વૈજ્ઞાનિક નામો જાતિઓ વચ્ચેનો સંબંધ સૂચવે છે.
D
વૈજ્ઞાનિક નામો એક જ પ્રકારના સજીવ માટે બહુવિધ નામોની તરફેણ કરે છે.
Solution
(D) એ ખોટું વિધાન છે કારણ કે વૈજ્ઞાનિક નામો એક જ પ્રકારના સજીવ માટે બહુવિધ નામોની તરફેણ કરતા નથી.
તેના બદલે,તેઓ સુનિશ્ચિત કરે છે કે દરેક સજીવનું એક અનન્ય અને સાર્વત્રિક રીતે સ્વીકૃત નામ હોય.
આ પદ્ધતિ મૂંઝવણ ટાળે છે અને વૈશ્વિક સ્તરે વૈજ્ઞાનિક સંવાદમાં સુસંગતતા જાળવી રાખે છે.
તેના બદલે,તેઓ સુનિશ્ચિત કરે છે કે દરેક સજીવનું એક અનન્ય અને સાર્વત્રિક રીતે સ્વીકૃત નામ હોય.
આ પદ્ધતિ મૂંઝવણ ટાળે છે અને વૈશ્વિક સ્તરે વૈજ્ઞાનિક સંવાદમાં સુસંગતતા જાળવી રાખે છે.
0 likesView Solution
2
BiologyEasyMCQKCET · 2012
દ્વિનામી નામકરણ પદ્ધતિ દ્વારા મેળવેલ નાળિયેરના વૈજ્ઞાનિક નામ દર્શાવવાની સાચી રીત જણાવો.
A
Cocos nucifera
B
Cocos Nucifera
C
cocos Nicifera
D
cocos nicifera
Solution
(A) સાચો જવાબ $A$ છે।
દ્વિનામી નામકરણના નિયમો મુજબ:
$1$. વૈજ્ઞાનિક નામ બે ભાગનું બનેલું હોય છે: પ્રજાતિનું નામ અને જાતિનું નામ।
$2$. પ્રજાતિનું નામ મોટા અક્ષર (Capital letter) થી શરૂ થાય છે, જ્યારે જાતિનું નામ નાના અક્ષર (Small letter) થી શરૂ થાય છે।
$3$. જ્યારે છાપવામાં આવે ત્યારે વૈજ્ઞાનિક નામ ત્રાંસા અક્ષરોમાં (Italics) હોવું જોઈએ।
તેથી, $Cocos \text{ } nucifera$ એ સાચી રજૂઆત છે।
દ્વિનામી નામકરણના નિયમો મુજબ:
$1$. વૈજ્ઞાનિક નામ બે ભાગનું બનેલું હોય છે: પ્રજાતિનું નામ અને જાતિનું નામ।
$2$. પ્રજાતિનું નામ મોટા અક્ષર (Capital letter) થી શરૂ થાય છે, જ્યારે જાતિનું નામ નાના અક્ષર (Small letter) થી શરૂ થાય છે।
$3$. જ્યારે છાપવામાં આવે ત્યારે વૈજ્ઞાનિક નામ ત્રાંસા અક્ષરોમાં (Italics) હોવું જોઈએ।
તેથી, $Cocos \text{ } nucifera$ એ સાચી રજૂઆત છે।
0 likesView Solution
3
BiologyEasyMCQKCET · 2012
જનીનિક ઘટના 'ક્રોસિંગ ઓવર' (વ્યતિકરણ) ની દ્રશ્યમાન અભિવ્યક્તિને શું કહેવામાં આવે છે?
A
પુનઃસંયોજન (recombination)
B
ઘનીકરણ (condensation)
C
કાયઝમેટા (chiasmata)
D
સર્પિલાકાર (spiralisation)
Solution
(C) સાચો જવાબ $C$ છે.
વ્યતિકરણ (crossing over) એ અર્ધીકરણ (meiosis) ના $prophase-I$ ની $pachytene$ અવસ્થા દરમિયાન સમજાત રંગસૂત્રોની નોન-સિસ્ટર ક્રોમેટિડ્સ વચ્ચે જનીનિક દ્રવ્યની આપ-લે થવાની પ્રક્રિયા છે.
આ વ્યતિકરણની દ્રશ્યમાન અભિવ્યક્તિ,જે $diplotene$ અવસ્થા દરમિયાન સૂક્ષ્મદર્શક યંત્ર હેઠળ જોઈ શકાય છે,તેને $chiasmata$ (એકવચન: $chiasma$) કહેવામાં આવે છે.
આ $X$-આકારની રચનાઓ તે સ્થાનો દર્શાવે છે જ્યાં $DNA$ ના ખંડોની ભૌતિક આપ-લે થઈ હોય છે.
વ્યતિકરણ (crossing over) એ અર્ધીકરણ (meiosis) ના $prophase-I$ ની $pachytene$ અવસ્થા દરમિયાન સમજાત રંગસૂત્રોની નોન-સિસ્ટર ક્રોમેટિડ્સ વચ્ચે જનીનિક દ્રવ્યની આપ-લે થવાની પ્રક્રિયા છે.
આ વ્યતિકરણની દ્રશ્યમાન અભિવ્યક્તિ,જે $diplotene$ અવસ્થા દરમિયાન સૂક્ષ્મદર્શક યંત્ર હેઠળ જોઈ શકાય છે,તેને $chiasmata$ (એકવચન: $chiasma$) કહેવામાં આવે છે.
આ $X$-આકારની રચનાઓ તે સ્થાનો દર્શાવે છે જ્યાં $DNA$ ના ખંડોની ભૌતિક આપ-લે થઈ હોય છે.
0 likesView Solution
4
BiologyEasyMCQKCET · 2012
પ્રકાશસંશ્લેષણની અંધકાર પ્રક્રિયાના નીચે આપેલા સંક્ષિપ્ત આલેખકીય નિરૂપણમાં,તબક્કાઓને મૂળાક્ષરો દ્વારા દર્શાવવામાં આવ્યા છે. તે વિકલ્પ પસંદ કરો જેમાં મૂળાક્ષરોની સાચી ઓળખ કરવામાં આવી હોય.
A
$A = CO_2$ સ્થાપન,$B =$ ફોસ્ફોરાયલેશન,$C =$ રિડક્શન,$D =$ પુનઃસર્જન
B
$A =$ પુનઃસર્જન,$B = CO_2$ સ્થાપન,$C =$ રિડક્શન,$D =$ ફોસ્ફોરાયલેશન
C
$A = CO_2$ સ્થાપન,$B =$ રિડક્શન,$C =$ ફોસ્ફોરાયલેશન,$D =$ પુનઃસર્જન
D
$A =$ ફોસ્ફોરાયલેશન,$B = CO_2$ સ્થાપન,$C =$ રિડક્શન,$D =$ પુનઃસર્જન
Solution
(A) સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
કેલ્વિન ચક્ર (અંધકાર પ્રક્રિયા) માં,પ્રક્રિયા ત્રણ મુખ્ય તબક્કાઓ ધરાવે છે:
$1$. કાર્બોક્સિલેશન $(A)$: $CO_2$ નું $RuBP$ દ્વારા સ્થાપન થાય છે,જે અસ્થાયી સંયોજન બનાવે છે જેનું વિઘટન $PGA$ માં થાય છે.
$2$. રિડક્શન ($B$ અને $C$): આમાં બે પગલાં સામેલ છે:
- ફોસ્ફોરાયલેશન $(B)$: $ATP$ નો ઉપયોગ કરીને $PGA$ નું રૂપાંતર $1,3$-બાયફોસ્ફોગ્લિસરેટમાં થાય છે.
- રિડક્શન $(C)$: $NADPH$ નો ઉપયોગ કરીને $1,3$-બાયફોસ્ફોગ્લિસરેટનું રિડક્શન $G3P$ (અથવા $3-PGA$ આલ્ડિહાઇડ) માં થાય છે.
$3$. પુનઃસર્જન $(D)$: ચક્ર ચાલુ રાખવા માટે $ATP$ નો ઉપયોગ કરીને $RuMP$ માંથી $RuBP$ નું પુનઃસર્જન થાય છે.
કેલ્વિન ચક્ર (અંધકાર પ્રક્રિયા) માં,પ્રક્રિયા ત્રણ મુખ્ય તબક્કાઓ ધરાવે છે:
$1$. કાર્બોક્સિલેશન $(A)$: $CO_2$ નું $RuBP$ દ્વારા સ્થાપન થાય છે,જે અસ્થાયી સંયોજન બનાવે છે જેનું વિઘટન $PGA$ માં થાય છે.
$2$. રિડક્શન ($B$ અને $C$): આમાં બે પગલાં સામેલ છે:
- ફોસ્ફોરાયલેશન $(B)$: $ATP$ નો ઉપયોગ કરીને $PGA$ નું રૂપાંતર $1,3$-બાયફોસ્ફોગ્લિસરેટમાં થાય છે.
- રિડક્શન $(C)$: $NADPH$ નો ઉપયોગ કરીને $1,3$-બાયફોસ્ફોગ્લિસરેટનું રિડક્શન $G3P$ (અથવા $3-PGA$ આલ્ડિહાઇડ) માં થાય છે.
$3$. પુનઃસર્જન $(D)$: ચક્ર ચાલુ રાખવા માટે $ATP$ નો ઉપયોગ કરીને $RuMP$ માંથી $RuBP$ નું પુનઃસર્જન થાય છે.
0 likesView Solution
5
BiologyEasyMCQKCET · 2012
કણાભસૂત્રમાં $ATP$ સંશ્લેષણનો રસાયણ-આસૃતિવાદ (Chemiosmotic theory) શેના પર આધારિત છે?
A
$Ca^{++}$ ઢાળ
B
$K^{+}$ ઢાળ
C
$H^{+}$ ઢાળ
D
$Na^{+}$ ઢાળ
Solution
(C) સાચો જવાબ $C$ છે.
રસાયણ-આસૃતિવાદ (Chemiosmotic hypothesis) મુજબ,કણાભસૂત્ર અને હરિતકણ બંનેમાં $ATP$ નું સંશ્લેષણ પટલની આરપાર રહેલા પ્રોટોન $(H^{+})$ ના ઢાળ દ્વારા થાય છે.
કણાભસૂત્રમાં,આ ઢાળ ઇલેક્ટ્રોન પરિવહન શૃંખલા દરમિયાન કણાભસૂત્રના અંદરના પટલની આરપાર સર્જાય છે,જેનાથી મેટ્રિક્સની સાપેક્ષમાં આંતરપટલીય અવકાશમાં પ્રોટોનની સાંદ્રતા વધુ થાય છે.
આ વિદ્યુત-રાસાયણિક ઢાળ $ATP$ સિન્થેઝ ઉત્સેચકને $ADP$ નું $ATP$ માં રૂપાંતર કરવા માટે જરૂરી ઉર્જા પૂરી પાડે છે.
રસાયણ-આસૃતિવાદ (Chemiosmotic hypothesis) મુજબ,કણાભસૂત્ર અને હરિતકણ બંનેમાં $ATP$ નું સંશ્લેષણ પટલની આરપાર રહેલા પ્રોટોન $(H^{+})$ ના ઢાળ દ્વારા થાય છે.
કણાભસૂત્રમાં,આ ઢાળ ઇલેક્ટ્રોન પરિવહન શૃંખલા દરમિયાન કણાભસૂત્રના અંદરના પટલની આરપાર સર્જાય છે,જેનાથી મેટ્રિક્સની સાપેક્ષમાં આંતરપટલીય અવકાશમાં પ્રોટોનની સાંદ્રતા વધુ થાય છે.
આ વિદ્યુત-રાસાયણિક ઢાળ $ATP$ સિન્થેઝ ઉત્સેચકને $ADP$ નું $ATP$ માં રૂપાંતર કરવા માટે જરૂરી ઉર્જા પૂરી પાડે છે.
0 likesView Solution
6
BiologyEasyMCQKCET · 2012
નીચેની પ્રક્રિયા માટે યોગ્ય નામ પસંદ કરો: $C_6H_{12}O_6 + 2ADP + 2Pi \rightarrow 2C_2H_5OH + 2ATP + 2CO_2\uparrow$
A
આલ્કોહોલિક આથવણ
B
પ્રકાશશ્વસન
C
લેક્ટેટ આથવણ
D
જારક શ્વસન
Solution
(A) આલ્કોહોલિક આથવણ.
આપેલ સમીકરણ આલ્કોહોલિક આથવણની પ્રક્રિયા દર્શાવે છે,જેમાં ગ્લુકોઝ $(C_6H_{12}O_6)$ નું રૂપાંતર ઇથેનોલ $(2C_2H_5OH)$,કાર્બન ડાયોક્સાઇડ $(2CO_2)$ અને થોડી માત્રામાં $ATP$ $(2ATP)$ માં થાય છે.
આ એક અજારક પ્રક્રિયા છે જે યીસ્ટ અને કેટલાક બેક્ટેરિયામાં જોવા મળે છે,જેમાં આલ્કોહોલ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ આડપેદાશ તરીકે ઉત્પન્ન થાય છે.
આપેલ સમીકરણ આલ્કોહોલિક આથવણની પ્રક્રિયા દર્શાવે છે,જેમાં ગ્લુકોઝ $(C_6H_{12}O_6)$ નું રૂપાંતર ઇથેનોલ $(2C_2H_5OH)$,કાર્બન ડાયોક્સાઇડ $(2CO_2)$ અને થોડી માત્રામાં $ATP$ $(2ATP)$ માં થાય છે.
આ એક અજારક પ્રક્રિયા છે જે યીસ્ટ અને કેટલાક બેક્ટેરિયામાં જોવા મળે છે,જેમાં આલ્કોહોલ અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ આડપેદાશ તરીકે ઉત્પન્ન થાય છે.
0 likesView Solution
7
BiologyEasyMCQKCET · 2012
ક્રેબ્સ ચક્રનું સ્થાન કયું છે?
A
કોષરસ
B
કણાભસૂત્રનું આધારક (Matrix)
C
કણાભસૂત્રની બે પટલ વચ્ચેની જગ્યા
D
રેકરના કણો
Solution
(B) સાચો જવાબ $B$ (કણાભસૂત્રનું આધારક) છે.
ક્રેબ્સ ચક્ર,જેને સાઇટ્રિક એસિડ ચક્ર અથવા $TCA$ ચક્ર તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે,તે કણાભસૂત્રના આધારકમાં થાય છે.
આ ચક્ર દરમિયાન,એસિટિલ $CoA$ નું ઓક્સિડેશન થઈને $ATP$,$NADH$,$FADH_2$ અને $CO_2$ ઉત્પન્ન થાય છે,જે કોષોમાં ઉર્જા ઉત્પાદન માટે આવશ્યક છે.
કણાભસૂત્રનું આધારક આ પ્રક્રિયાને કાર્યક્ષમ રીતે પૂર્ણ કરવા માટે જરૂરી વાતાવરણ અને ઉત્સેચકો પૂરા પાડે છે.
ક્રેબ્સ ચક્ર,જેને સાઇટ્રિક એસિડ ચક્ર અથવા $TCA$ ચક્ર તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે,તે કણાભસૂત્રના આધારકમાં થાય છે.
આ ચક્ર દરમિયાન,એસિટિલ $CoA$ નું ઓક્સિડેશન થઈને $ATP$,$NADH$,$FADH_2$ અને $CO_2$ ઉત્પન્ન થાય છે,જે કોષોમાં ઉર્જા ઉત્પાદન માટે આવશ્યક છે.
કણાભસૂત્રનું આધારક આ પ્રક્રિયાને કાર્યક્ષમ રીતે પૂર્ણ કરવા માટે જરૂરી વાતાવરણ અને ઉત્સેચકો પૂરા પાડે છે.
0 likesView Solution
8
BiologyEasyMCQKCET · 2012
નાશવંત શાકભાજીને લાંબા સમય સુધી તાજી રાખવા માટે તેના પર કયા દ્રાવણનો છંટકાવ કરવામાં આવે છે?
A
$ABA$
B
સાયટોકાઈનિન
C
ઈથેફોન
D
ફિનાઈલમર્ક્યુરિક એસિટેટ
Solution
(B) સાચો જવાબ $B$ (સાયટોકાઈનિન) છે.
સાયટોકાઈનિન એ વનસ્પતિ અંતઃસ્ત્રાવ છે જે કોષ વિભાજનને પ્રોત્સાહન આપે છે અને વનસ્પતિ પેશીઓમાં વૃદ્ધત્વ (senescence) ની પ્રક્રિયાને વિલંબિત કરે છે.
નાશવંત શાકભાજી પર સાયટોકાઈનિનના દ્રાવણનો છંટકાવ કરવાથી ક્લોરોફિલ અને પ્રોટીનનું વિઘટન ધીમું થાય છે,જેનાથી શાકભાજી લાંબા સમય સુધી તાજી રહે છે અને તેની સંગ્રહક્ષમતા (shelf life) વધે છે.
સાયટોકાઈનિન એ વનસ્પતિ અંતઃસ્ત્રાવ છે જે કોષ વિભાજનને પ્રોત્સાહન આપે છે અને વનસ્પતિ પેશીઓમાં વૃદ્ધત્વ (senescence) ની પ્રક્રિયાને વિલંબિત કરે છે.
નાશવંત શાકભાજી પર સાયટોકાઈનિનના દ્રાવણનો છંટકાવ કરવાથી ક્લોરોફિલ અને પ્રોટીનનું વિઘટન ધીમું થાય છે,જેનાથી શાકભાજી લાંબા સમય સુધી તાજી રહે છે અને તેની સંગ્રહક્ષમતા (shelf life) વધે છે.
0 likesView Solution
9
BiologyEasyMCQKCET · 2012
એરિથ્રોબ્લાસ્ટોસિસ ફિટાલિસની સ્થિતિ ત્યારે જ થાય છે જ્યારે
A
પતિ $Rh^{+}$ હોય અને પત્ની $Rh^{-}$ હોય
B
પતિ $Rh^{-}$ હોય અને પત્ની $Rh^{+}$ હોય
C
માતા $Rh^{+}$ હોય અને પિતા $Rh^{-}$ હોય
D
માતા $Rh^{-}$ હોય અને પિતા $Rh^{+}$ હોય
Solution
(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
એરિથ્રોબ્લાસ્ટોસિસ ફિટાલિસ એ નવજાત શિશુનો એક હિમોલિટીક રોગ છે જે ત્યારે થાય છે જ્યારે $Rh^{-}$ માતા $Rh^{+}$ ગર્ભને ધારણ કરે છે.
પ્રથમ પ્રસૂતિ દરમિયાન,$Rh$ એન્ટિજેન્સ ધરાવતું ગર્ભનું રુધિર માતાના રુધિરાભિસરણમાં પ્રવેશી શકે છે,જેના કારણે માતાના શરીરમાં $Rh$ વિરોધી એન્ટિબોડીઝ ઉત્પન્ન થાય છે.
ત્યારબાદની ગર્ભાવસ્થામાં,આ માતૃત્વના એન્ટિબોડીઝ જરાયુ (placenta) ઓળંગીને $Rh^{+}$ ગર્ભના રક્તકણોનો નાશ કરી શકે છે,જે ગંભીર એનિમિયા અને કમળા તરફ દોરી જાય છે.
એરિથ્રોબ્લાસ્ટોસિસ ફિટાલિસ એ નવજાત શિશુનો એક હિમોલિટીક રોગ છે જે ત્યારે થાય છે જ્યારે $Rh^{-}$ માતા $Rh^{+}$ ગર્ભને ધારણ કરે છે.
પ્રથમ પ્રસૂતિ દરમિયાન,$Rh$ એન્ટિજેન્સ ધરાવતું ગર્ભનું રુધિર માતાના રુધિરાભિસરણમાં પ્રવેશી શકે છે,જેના કારણે માતાના શરીરમાં $Rh$ વિરોધી એન્ટિબોડીઝ ઉત્પન્ન થાય છે.
ત્યારબાદની ગર્ભાવસ્થામાં,આ માતૃત્વના એન્ટિબોડીઝ જરાયુ (placenta) ઓળંગીને $Rh^{+}$ ગર્ભના રક્તકણોનો નાશ કરી શકે છે,જે ગંભીર એનિમિયા અને કમળા તરફ દોરી જાય છે.
0 likesView Solution
10
BiologyEasyMCQKCET · 2012
નીચે આપેલ આકૃતિનો અભ્યાસ કરો અને $A$, $B$, $C$ અને $D$ તરીકે દર્શાવેલ કોષોને ઓળખો, અને સાચો વિકલ્પ પસંદ કરો.
A
$A = \text{ઇઓસિનોફિલ}, B = \text{રક્તકણ}, C = \text{ન્યુટ્રોફિલ} \text{ અને } D = \text{બેસોફિલ}$
B
$A = \text{ઇઓસિનોફિલ}, B = \text{લિમ્ફોસાઇટ}, C = \text{ન્યુટ્રોફિલ} \text{ અને } D = \text{મોનોસાઇટ}$
C
$A = \text{રક્તકણ}, B = \text{બેસોફિલ}, C = \text{ન્યુટ્રોફિલ} \text{ અને } D = \text{લિમ્ફોસાઇટ}$
D
$A = \text{ઇઓસિનોફિલ}, B = \text{મોનોસાઇટ}, C = \text{ન્યુટ્રોફિલ} \text{ અને } D = \text{લિમ્ફોસાઇટ}$
Solution
(D) સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
આપેલ આકૃતિ નીચે મુજબના રુધિર કોષો દર્શાવે છે:
• $A = \text{ઇઓસિનોફિલ}$, જે તેના દ્વિ-ખંડીય કોષકેન્દ્ર દ્વારા ઓળખાય છે.
• $B = \text{મોનોસાઇટ}$, જે તેના મોટા, કિડની આકારના અથવા વટાણાના આકારના કોષકેન્દ્ર અને પુષ્કળ કોષરસ દ્વારા ઓળખાય છે.
• $C = \text{ન્યુટ્રોફિલ}$, જે તેના બહુ-ખંડીય કોષકેન્દ્ર દ્વારા ઓળખાય છે.
• $D = \text{લિમ્ફોસાઇટ}$, જે તેના મોટા, ગોળાકાર કોષકેન્દ્ર અને ન્યૂનતમ કોષરસ દ્વારા ઓળખાય છે.
આપેલ આકૃતિ નીચે મુજબના રુધિર કોષો દર્શાવે છે:
• $A = \text{ઇઓસિનોફિલ}$, જે તેના દ્વિ-ખંડીય કોષકેન્દ્ર દ્વારા ઓળખાય છે.
• $B = \text{મોનોસાઇટ}$, જે તેના મોટા, કિડની આકારના અથવા વટાણાના આકારના કોષકેન્દ્ર અને પુષ્કળ કોષરસ દ્વારા ઓળખાય છે.
• $C = \text{ન્યુટ્રોફિલ}$, જે તેના બહુ-ખંડીય કોષકેન્દ્ર દ્વારા ઓળખાય છે.
• $D = \text{લિમ્ફોસાઇટ}$, જે તેના મોટા, ગોળાકાર કોષકેન્દ્ર અને ન્યૂનતમ કોષરસ દ્વારા ઓળખાય છે.
0 likesView Solution
11
BiologyEasyMCQKCET · 2012
આપણા શરીરમાં હૃદયના ધબકારાની આવૃત્તિ કોના દ્વારા જાળવવામાં આવે છે?
A
$AV$ નોડ
B
$SA$ નોડ
C
રેનવિયરની ગાંઠ (Node of Ranvier)
D
કોર્ડી ટેન્ડિની (Chordae tendineae)
Solution
(B) સાચો જવાબ $B$ છે.
સાયનોએટ્રિયલ $(SA)$ નોડ,જેને હૃદયના કુદરતી પેસમેકર તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,તે જમણા કર્ણકમાં આવેલું હોય છે.
તે લયબદ્ધ વિદ્યુત આવેગો ઉત્પન્ન કરે છે જે દરેક હૃદયના ધબકારાની શરૂઆત કરે છે.
આ આવેગો હૃદયના સ્નાયુઓમાં ફેલાય છે,જેના કારણે કર્ણકોનું સંકોચન થાય છે અને હૃદયના ધબકારાનો દર નક્કી થાય છે,આમ તે હૃદયના ધબકારાની આવૃત્તિ જાળવી રાખે છે.
સાયનોએટ્રિયલ $(SA)$ નોડ,જેને હૃદયના કુદરતી પેસમેકર તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,તે જમણા કર્ણકમાં આવેલું હોય છે.
તે લયબદ્ધ વિદ્યુત આવેગો ઉત્પન્ન કરે છે જે દરેક હૃદયના ધબકારાની શરૂઆત કરે છે.
આ આવેગો હૃદયના સ્નાયુઓમાં ફેલાય છે,જેના કારણે કર્ણકોનું સંકોચન થાય છે અને હૃદયના ધબકારાનો દર નક્કી થાય છે,આમ તે હૃદયના ધબકારાની આવૃત્તિ જાળવી રાખે છે.
0 likesView Solution
12
BiologyEasyMCQKCET · 2012
મગજનો હાયપોથેલેમસ આ કાર્યમાં સામેલ નથી.
A
નિદ્રા-જાગરણ ચક્ર
B
આસૃતિનિયમન અને તરસ
C
તાપમાનનું નિયંત્રણ
D
સ્નાયુબદ્ધ હલનચલનની ચોકસાઈ
Solution
(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
$1$. હાયપોથેલેમસ એ ડાયેન્સફાલોનનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે જે નિદ્રા-જાગરણ ચક્ર,આસૃતિનિયમન,તરસ અને શરીરના તાપમાનના નિયંત્રણ સહિતના અનેક હોમિયોસ્ટેટિક કાર્યોનું નિયમન કરે છે.
$2$. સ્નાયુબદ્ધ હલનચલનની ચોકસાઈ,સંકલન,મુદ્રા અને સંતુલન મુખ્યત્વે અનુમસ્તિષ્ક (cerebellum) દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે,જે પશ્ચમગજનો એક ભાગ છે.
$3$. તેથી,હાયપોથેલેમસ સ્નાયુબદ્ધ હલનચલનની ચોકસાઈના નિયમનમાં સામેલ નથી.
$1$. હાયપોથેલેમસ એ ડાયેન્સફાલોનનો એક મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે જે નિદ્રા-જાગરણ ચક્ર,આસૃતિનિયમન,તરસ અને શરીરના તાપમાનના નિયંત્રણ સહિતના અનેક હોમિયોસ્ટેટિક કાર્યોનું નિયમન કરે છે.
$2$. સ્નાયુબદ્ધ હલનચલનની ચોકસાઈ,સંકલન,મુદ્રા અને સંતુલન મુખ્યત્વે અનુમસ્તિષ્ક (cerebellum) દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે,જે પશ્ચમગજનો એક ભાગ છે.
$3$. તેથી,હાયપોથેલેમસ સ્નાયુબદ્ધ હલનચલનની ચોકસાઈના નિયમનમાં સામેલ નથી.
0 likesView Solution
13
BiologyEasyMCQKCET · 2012
નીચેનામાંથી અસંગત જોડ પસંદ કરો:
A
ઇન્સ્યુલિન-ગ્લુકોનિયોજેનેસિસ
B
ગ્લુકાગોન-ગ્લાયકોજેનોલિસિસ
C
ઓક્સિટોસિન-ગર્ભાશયના સ્નાયુઓનું સંકોચન
D
પ્રોલેક્ટીન-સ્તન ગ્રંથિઓમાં દૂધનું ઉત્પાદન
Solution
(A) એ અસંગત જોડ છે.
ઇન્સ્યુલિન એ એક અંતઃસ્ત્રાવ છે જે મુખ્યત્વે કોષોમાં ગ્લુકોઝના શોષણને પ્રોત્સાહન આપીને અને ગ્લાયકોજનના સંશ્લેષણને વધારીને રુધિરમાં ગ્લુકોઝનું સ્તર ઘટાડે છે,જ્યારે તે ગ્લુકોનિયોજેનેસિસને અવરોધે છે.
ગ્લુકોનિયોજેનેસિસ,જે બિન-કાર્બોહાઇડ્રેટ સ્ત્રોતોમાંથી ગ્લુકોઝનું સંશ્લેષણ છે,તે ઇન્સ્યુલિન દ્વારા નહીં પરંતુ ગ્લુકાગોન અને કોર્ટિસોલ જેવા અંતઃસ્ત્રાવો દ્વારા ઉત્તેજિત થાય છે.
ઇન્સ્યુલિન એ એક અંતઃસ્ત્રાવ છે જે મુખ્યત્વે કોષોમાં ગ્લુકોઝના શોષણને પ્રોત્સાહન આપીને અને ગ્લાયકોજનના સંશ્લેષણને વધારીને રુધિરમાં ગ્લુકોઝનું સ્તર ઘટાડે છે,જ્યારે તે ગ્લુકોનિયોજેનેસિસને અવરોધે છે.
ગ્લુકોનિયોજેનેસિસ,જે બિન-કાર્બોહાઇડ્રેટ સ્ત્રોતોમાંથી ગ્લુકોઝનું સંશ્લેષણ છે,તે ઇન્સ્યુલિન દ્વારા નહીં પરંતુ ગ્લુકાગોન અને કોર્ટિસોલ જેવા અંતઃસ્ત્રાવો દ્વારા ઉત્તેજિત થાય છે.
0 likesView Solution
14
BiologyEasyMCQKCET · 2012
$Nostoc$ માટે નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું નથી?
A
તે આદિકોષકેન્દ્રી (prokaryotic) છે
B
તે સ્વયંપોષી (autotrophic) છે
C
તે તંતુમય (filamentous) છે
D
તે નરી આંખે જોઈ શકાય તેવું (macroscopic) છે
Solution
(D) સાચો જવાબ છે.
$Nostoc$ એ સાયનોબેક્ટેરિયાનું એક પ્રજાતિ છે જે આદિકોષકેન્દ્રી,સ્વયંપોષી અને તંતુમય છે.
જોકે,તે મેક્રોસ્કોપિક (નરી આંખે જોઈ શકાય તેવું) નથી.
તે વસાહતો બનાવે છે જે જેલી જેવા સમૂહ તરીકે દેખાય છે,પરંતુ આ સમૂહ કોષોના સૂક્ષ્મ તંતુઓથી બનેલા હોય છે.
તેથી,$Nostoc$ પોતે સૂક્ષ્મદર્શી (microscopic) જ રહે છે.
$Nostoc$ એ સાયનોબેક્ટેરિયાનું એક પ્રજાતિ છે જે આદિકોષકેન્દ્રી,સ્વયંપોષી અને તંતુમય છે.
જોકે,તે મેક્રોસ્કોપિક (નરી આંખે જોઈ શકાય તેવું) નથી.
તે વસાહતો બનાવે છે જે જેલી જેવા સમૂહ તરીકે દેખાય છે,પરંતુ આ સમૂહ કોષોના સૂક્ષ્મ તંતુઓથી બનેલા હોય છે.
તેથી,$Nostoc$ પોતે સૂક્ષ્મદર્શી (microscopic) જ રહે છે.
0 likesView Solution
15
BiologyEasyMCQKCET · 2012
ટેરિડોફાઇટ્સને વાહક અપુષ્પી વનસ્પતિઓ (vascular cryptogams) કહેવામાં આવે છે કારણ કે તે બીજવિહીન વનસ્પતિઓ છે જેમાં શું હોય છે?
A
જલવાહક અને અન્નવાહક
B
માત્ર જલવાહક
C
માત્ર અન્નવાહક
D
જલવાહક કે અન્નવાહક બંનેનો અભાવ
Solution
(A) - જલવાહક અને અન્નવાહક.
ટેરિડોફાઇટ્સને વાહક અપુષ્પી વનસ્પતિઓ કહેવામાં આવે છે કારણ કે તે બીજવિહીન વનસ્પતિઓ છે જે જલવાહક અને અન્નવાહક બંને ધરાવતી સુવિકસિત વાહક પેશીઓ ધરાવે છે.
જલવાહક પેશી પાણી અને ખનિજોના વહન માટે જવાબદાર છે,જ્યારે અન્નવાહક પેશી ખોરાકના સ્થળાંતર માટે જવાબદાર છે.
આ વાહક પેશીઓને કારણે તેઓ બ્રાયોફાઇટ્સની તુલનામાં વધુ ઊંચાઈએ વધી શકે છે અને વિવિધ સ્થળજ નિવાસસ્થાનોમાં ટકી શકે છે.
ટેરિડોફાઇટ્સને વાહક અપુષ્પી વનસ્પતિઓ કહેવામાં આવે છે કારણ કે તે બીજવિહીન વનસ્પતિઓ છે જે જલવાહક અને અન્નવાહક બંને ધરાવતી સુવિકસિત વાહક પેશીઓ ધરાવે છે.
જલવાહક પેશી પાણી અને ખનિજોના વહન માટે જવાબદાર છે,જ્યારે અન્નવાહક પેશી ખોરાકના સ્થળાંતર માટે જવાબદાર છે.
આ વાહક પેશીઓને કારણે તેઓ બ્રાયોફાઇટ્સની તુલનામાં વધુ ઊંચાઈએ વધી શકે છે અને વિવિધ સ્થળજ નિવાસસ્થાનોમાં ટકી શકે છે.
0 likesView Solution
16
BiologyEasyMCQKCET · 2012
આ સમુદાયના પુખ્ત પ્રાણીઓ અરીય સંમિતિ ધરાવે છે; પરંતુ તેના ડિંભ (larva) દ્વિપાર્શ્વ સંમિતિ દર્શાવે છે.
A
શૂળત્વચી (Echinodermata)
B
કોષ્ઠાંત્રી (Coelenterata)
C
સંધિપાદ (Arthropoda)
D
પ્રજીવ (Protozoa)
Solution
(A) સાચો જવાબ $A$ છે.
શૂળત્વચી $(Echinodermata)$ સમુદાયમાં,પુખ્ત પ્રાણીઓ અરીય સંમિતિ ધરાવે છે,જ્યારે તેમના ડિંભ અવસ્થાઓ દ્વિપાર્શ્વ સંમિતિ દર્શાવે છે.
ડિંભ અવસ્થામાં દ્વિપાર્શ્વ સંમિતિથી પુખ્ત સ્વરૂપમાં અરીય સંમિતિમાં થતો આ ફેરફાર શૂળત્વચી પ્રાણીઓનું લાક્ષણિક લક્ષણ છે.
શૂળત્વચી $(Echinodermata)$ સમુદાયમાં,પુખ્ત પ્રાણીઓ અરીય સંમિતિ ધરાવે છે,જ્યારે તેમના ડિંભ અવસ્થાઓ દ્વિપાર્શ્વ સંમિતિ દર્શાવે છે.
ડિંભ અવસ્થામાં દ્વિપાર્શ્વ સંમિતિથી પુખ્ત સ્વરૂપમાં અરીય સંમિતિમાં થતો આ ફેરફાર શૂળત્વચી પ્રાણીઓનું લાક્ષણિક લક્ષણ છે.
0 likesView Solution
17
BiologyEasyMCQKCET · 2012
એક ફળ જે સિંકાર્પસ (યુક્તસ્ત્રીકેસરી) સ્ત્રીકેસર ધરાવતા એક જ પુષ્પમાંથી વિકસે છે તેને શું કહેવાય?
A
સરળ ફળ
B
સમુચ્ચિત ફળ
C
સંકુલ ફળ
D
આભાસી ફળ
Solution
(A) સાચો જવાબ $A$ છે.
સરળ ફળ એક જ પુષ્પમાંથી વિકસે છે જેમાં સ્ત્રીકેસર યુક્ત (syncarpous) હોય છે,એટલે કે તેમાં સ્ત્રીકેસરના અંડકોષો જોડાયેલા હોય છે.
તેની સામે,સમુચ્ચિત ફળ એક જ પુષ્પમાંથી વિકસે છે જેમાં મુક્ત સ્ત્રીકેસર (apocarpous) હોય છે,અને સંકુલ ફળ સમગ્ર પુષ્પવિન્યાસમાંથી વિકસે છે.
ફલાવરણના સ્વભાવના આધારે,સરળ ફળ સૂકા અથવા માંસલ હોઈ શકે છે.
સરળ ફળ એક જ પુષ્પમાંથી વિકસે છે જેમાં સ્ત્રીકેસર યુક્ત (syncarpous) હોય છે,એટલે કે તેમાં સ્ત્રીકેસરના અંડકોષો જોડાયેલા હોય છે.
તેની સામે,સમુચ્ચિત ફળ એક જ પુષ્પમાંથી વિકસે છે જેમાં મુક્ત સ્ત્રીકેસર (apocarpous) હોય છે,અને સંકુલ ફળ સમગ્ર પુષ્પવિન્યાસમાંથી વિકસે છે.
ફલાવરણના સ્વભાવના આધારે,સરળ ફળ સૂકા અથવા માંસલ હોઈ શકે છે.
0 likesView Solution
18
BiologyEasyMCQKCET · 2012
આવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓના મૂળ વિશે ખોટું વિધાન શોધો.
A
યુવાન અવસ્થામાં ક્યુટિકલ ગેરહાજર હોય છે.
B
અગ્રભાગ મૂળ ટોપ (root cap) દ્વારા સુરક્ષિત હોય છે.
C
વાહક પુલ સહસ્થ (collateral) હોય છે.
D
યુવાન મૂળમાં જલવાહક પેશીની વૃદ્ધિ કેન્દ્રગામી (centripetal) હોય છે.
Solution
(C) સાચો જવાબ $C$ છે. આવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓના મૂળમાં,વાહક પુલ અરીય (radial) હોય છે,સહસ્થ (collateral) હોતા નથી.
અરીય ગોઠવણીમાં,જલવાહક અને અન્નવાહક પેશીઓ અલગ-અલગ ત્રિજ્યા પર આવેલા પુલોમાં હોય છે.
તેનાથી વિપરીત,સહસ્થ ગોઠવણી (જે પ્રકાંડમાં જોવા મળે છે) માં જલવાહક અને અન્નવાહક એક જ પુલમાં એક જ ત્રિજ્યા પર ગોઠવાયેલા હોય છે.
અરીય ગોઠવણીમાં,જલવાહક અને અન્નવાહક પેશીઓ અલગ-અલગ ત્રિજ્યા પર આવેલા પુલોમાં હોય છે.
તેનાથી વિપરીત,સહસ્થ ગોઠવણી (જે પ્રકાંડમાં જોવા મળે છે) માં જલવાહક અને અન્નવાહક એક જ પુલમાં એક જ ત્રિજ્યા પર ગોઠવાયેલા હોય છે.
0 likesView Solution
19
BiologyEasyMCQKCET · 2012
પૃષ્ઠવંશી શરીરના નીચેનામાંથી કયા ભાગો મધ્યગર્ભસ્તર (mesoderm) માંથી ઉદ્ભવે છે?
A
કરોડરજ્જુ
B
અસ્થિ કંકાલ
C
બાહ્યત્વચા (Epidermis)
D
આંખનું લેન્સ
Solution
(B) અસ્થિ કંકાલ.
મધ્યગર્ભસ્તર (mesoderm),જે ગેસ્ટ્રુલામાં બાહ્યગર્ભસ્તર (ectoderm) અને અંતઃગર્ભસ્તર (endoderm) ની વચ્ચે આવેલું કોષોનું સ્તર છે,તે અસ્થિ કંકાલ,સ્નાયુઓ,રુધિરાભિસરણ તંત્ર અને ત્વચાના અધિસ્તર (dermis) માં વિકસે છે.
તેનાથી વિપરીત,કરોડરજ્જુ,બાહ્યત્વચા અને આંખનું લેન્સ બાહ્યગર્ભસ્તર (ectoderm) માંથી ઉદ્ભવે છે.
મધ્યગર્ભસ્તર (mesoderm),જે ગેસ્ટ્રુલામાં બાહ્યગર્ભસ્તર (ectoderm) અને અંતઃગર્ભસ્તર (endoderm) ની વચ્ચે આવેલું કોષોનું સ્તર છે,તે અસ્થિ કંકાલ,સ્નાયુઓ,રુધિરાભિસરણ તંત્ર અને ત્વચાના અધિસ્તર (dermis) માં વિકસે છે.
તેનાથી વિપરીત,કરોડરજ્જુ,બાહ્યત્વચા અને આંખનું લેન્સ બાહ્યગર્ભસ્તર (ectoderm) માંથી ઉદ્ભવે છે.
0 likesView Solution
20
BiologyEasyMCQKCET · 2012
$ABO$ રુધિરજૂથ પ્રણાલીના સંદર્ભમાં,જો $B$ રુધિરજૂથ ધરાવતો પુરુષ અને $O$ રુધિરજૂથ ધરાવતી સ્ત્રીને સંતાન હોય,તો તેમના બાળકોમાં કયા રુધિરજૂથ હોઈ શકે?
A
$A$ અથવા $O$
B
$B$ અથવા $O$
C
$AB$ અથવા $O$
D
$A, B, AB$ અથવા $O$
Solution
(B) $ABO$ રુધિરજૂથ પ્રણાલી ત્રણ કારકો (alleles) દ્વારા નક્કી થાય છે: $I^A, I^B$ અને $i$.
$B$ રુધિરજૂથ ધરાવતી વ્યક્તિનું જનીન પ્રકાર $I^B I^B$ (સમયુગ્મી) અથવા $I^B i$ (વિષમયુગ્મી) હોઈ શકે છે.
$O$ રુધિરજૂથ ધરાવતી વ્યક્તિનું જનીન પ્રકાર હંમેશા $ii$ હોય છે.
જો પુરુષ $I^B I^B$ હોય,તો સંકરણ $I^B I^B \times ii$ થાય,જેના પરિણામે તમામ સંતતિ $I^B i$ (રુધિરજૂથ $B$) ધરાવે છે.
જો પુરુષ $I^B i$ હોય,તો સંકરણ $I^B i \times ii$ થાય,જેના પરિણામે સંતતિમાં $I^B i$ (રુધિરજૂથ $B$) અને $ii$ (રુધિરજૂથ $O$) જનીન પ્રકારો જોવા મળે છે.
તેથી,બાળકોમાં $B$ અથવા $O$ રુધિરજૂથ હોઈ શકે છે.
$B$ રુધિરજૂથ ધરાવતી વ્યક્તિનું જનીન પ્રકાર $I^B I^B$ (સમયુગ્મી) અથવા $I^B i$ (વિષમયુગ્મી) હોઈ શકે છે.
$O$ રુધિરજૂથ ધરાવતી વ્યક્તિનું જનીન પ્રકાર હંમેશા $ii$ હોય છે.
જો પુરુષ $I^B I^B$ હોય,તો સંકરણ $I^B I^B \times ii$ થાય,જેના પરિણામે તમામ સંતતિ $I^B i$ (રુધિરજૂથ $B$) ધરાવે છે.
જો પુરુષ $I^B i$ હોય,તો સંકરણ $I^B i \times ii$ થાય,જેના પરિણામે સંતતિમાં $I^B i$ (રુધિરજૂથ $B$) અને $ii$ (રુધિરજૂથ $O$) જનીન પ્રકારો જોવા મળે છે.
તેથી,બાળકોમાં $B$ અથવા $O$ રુધિરજૂથ હોઈ શકે છે.
0 likesView Solution
21
BiologyEasyMCQKCET · 2012
સામાન્ય રીતે,પુષ્પમાં કયું ચક્ર કીટકોને આકર્ષે છે અને આવશ્યક ભાગોનું રક્ષણ કરે છે?
A
વજ્રચક્ર (calyx)
B
પુંકેસરચક્ર (androecium)
C
સ્ત્રીકેસરચક્ર (gynoecium)
D
દલપુંજ (corolla)
Solution
(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
દલપુંજ,જે દલપત્રોનું બનેલું હોય છે,તે પુષ્પનું એવું ચક્ર છે જે સામાન્ય રીતે તેના તેજસ્વી રંગો અને સુગંધ દ્વારા કીટકોને આકર્ષે છે,જે પરાગનયનમાં મદદ કરે છે.
વધુમાં,દલપુંજ પુષ્પના વિકાસ દરમિયાન તેના આવશ્યક પ્રજનન અંગો,એટલે કે પુંકેસરચક્ર અને સ્ત્રીકેસરચક્રનું રક્ષણ કરવાનું કાર્ય પણ કરે છે.
દલપુંજ,જે દલપત્રોનું બનેલું હોય છે,તે પુષ્પનું એવું ચક્ર છે જે સામાન્ય રીતે તેના તેજસ્વી રંગો અને સુગંધ દ્વારા કીટકોને આકર્ષે છે,જે પરાગનયનમાં મદદ કરે છે.
વધુમાં,દલપુંજ પુષ્પના વિકાસ દરમિયાન તેના આવશ્યક પ્રજનન અંગો,એટલે કે પુંકેસરચક્ર અને સ્ત્રીકેસરચક્રનું રક્ષણ કરવાનું કાર્ય પણ કરે છે.
0 likesView Solution
22
BiologyEasyMCQKCET · 2012
દેડકાના ઈંડાના વિકાસ દરમિયાન ચોથું ક્લીવેજ (વિભાજન) સમતલ કયું હોય છે?
A
અક્ષાંશીય (Latitudinal)
B
રેખાંશીય (Meridional)
C
વિષુવવૃત્તીય (Equatorial)
D
ઊભું (Vertical)
Solution
(B) દેડકાના ઈંડાના વિકાસમાં,ક્લીવેજની ભાત હોલોબ્લાસ્ટિક અને અસમાન હોય છે.
$1$. પ્રથમ બે ક્લીવેજ રેખાંશીય અને એકબીજાને લંબ હોય છે.
$2$. ત્રીજું ક્લીવેજ અક્ષાંશીય (આડું) અને વિષુવવૃત્તની સહેજ ઉપર હોય છે.
$3$. ચોથું ક્લીવેજ બે એકસાથે થતા રેખાંશીય સમતલો ધરાવે છે,જે ચાર બ્લાસ્ટોમિયર્સમાંથી દરેકની અંદર થાય છે.
તેથી,ચોથું ક્લીવેજ સમતલ રેખાંશીય (Meridional) હોય છે.
$1$. પ્રથમ બે ક્લીવેજ રેખાંશીય અને એકબીજાને લંબ હોય છે.
$2$. ત્રીજું ક્લીવેજ અક્ષાંશીય (આડું) અને વિષુવવૃત્તની સહેજ ઉપર હોય છે.
$3$. ચોથું ક્લીવેજ બે એકસાથે થતા રેખાંશીય સમતલો ધરાવે છે,જે ચાર બ્લાસ્ટોમિયર્સમાંથી દરેકની અંદર થાય છે.
તેથી,ચોથું ક્લીવેજ સમતલ રેખાંશીય (Meridional) હોય છે.
0 likesView Solution
23
BiologyEasyMCQKCET · 2012
કૉલમ-$I$ ની વિગતોને કૉલમ-$II$ સાથે જોડો અને સાચો જવાબ પસંદ કરો.
| કૉલમ-$I$ | કૉલમ-$II$ |
|---|---|
| $A$. ક્લિસ્ટોગેમી (Cleistogamy) | $m$. કીટક પરાગનયન |
| $B$. ગેટોનોગેમી (Geitonogamy) | $n$. કલિકા પરાગનયન |
| $C$. એન્ટોમોફિલી (Entomophily) | $o$. એક જ વનસ્પતિના પુષ્પો વચ્ચે પરાગનયન |
| $D$. ઝેનોગેમી (Xenogamy) | $p$. પવન પરાગનયન |
| $q$. પર-પરાગનયન |
A
$A-n, B-o, C-m, D-q$
B
$A-m, B-q, C-n, D-o$
C
$A-n, B-o, C-m, D-n$
D
$A-q, B-p, C-o, D-n$
Solution
(A) . ક્લિસ્ટોગેમી: આ એવી સ્થિતિ છે જેમાં પુષ્પો ખુલતા નથી,જેના પરિણામે કલિકા પરાગનયન $(n)$ થાય છે.
$B$. ગેટોનોગેમી: આ એક જ વનસ્પતિના એક પુષ્પના પરાગરજનું તે જ વનસ્પતિના બીજા પુષ્પના પરાગાસન પર સ્થાનાંતરણ છે $(o)$.
$C$. એન્ટોમોફિલી: આ કીટકો દ્વારા થતું પરાગનયન છે $(m)$.
$D$. ઝેનોગેમી: આ એક વનસ્પતિના પરાગરજનું બીજી વનસ્પતિના પરાગાસન પર સ્થાનાંતરણ છે,જે પર-પરાગનયનનો એક પ્રકાર છે $(q)$.
તેથી,સાચી જોડ $A-n, B-o, C-m, D-q$ છે.
$B$. ગેટોનોગેમી: આ એક જ વનસ્પતિના એક પુષ્પના પરાગરજનું તે જ વનસ્પતિના બીજા પુષ્પના પરાગાસન પર સ્થાનાંતરણ છે $(o)$.
$C$. એન્ટોમોફિલી: આ કીટકો દ્વારા થતું પરાગનયન છે $(m)$.
$D$. ઝેનોગેમી: આ એક વનસ્પતિના પરાગરજનું બીજી વનસ્પતિના પરાગાસન પર સ્થાનાંતરણ છે,જે પર-પરાગનયનનો એક પ્રકાર છે $(q)$.
તેથી,સાચી જોડ $A-n, B-o, C-m, D-q$ છે.
0 likesView Solution
24
BiologyEasyMCQKCET · 2012
નીચેનામાંથી કયો વન્યજીવ સંરક્ષણ પ્રોજેક્ટ નથી?
A
પ્રોજેક્ટ ડોડો
B
પ્રોજેક્ટ ઇન્ડિયન બસ્ટર્ડ
C
પ્રોજેક્ટ ટાઇગર
D
પ્રોજેક્ટ હંગુલ
Solution
(A) $Project Dodo$ એ કોઈ વાસ્તવિક વન્યજીવ સંરક્ષણ પહેલ નથી.
ડોડો એક લુપ્ત થયેલી પ્રજાતિ છે અને તેના માટે હાલમાં કોઈ સંરક્ષણ પ્રોજેક્ટ અસ્તિત્વમાં નથી.
$Project Indian Bustard$,$Project Tiger$,અને $Project Hangul$ એ ભારતમાં લુપ્તપ્રાય પ્રજાતિઓ જેવી કે ગ્રેટ ઇન્ડિયન બસ્ટર્ડ,વાઘ અને હંગુલ હરણના રક્ષણ માટેના વાસ્તવિક સંરક્ષણ પ્રયાસો છે.
ડોડો એક લુપ્ત થયેલી પ્રજાતિ છે અને તેના માટે હાલમાં કોઈ સંરક્ષણ પ્રોજેક્ટ અસ્તિત્વમાં નથી.
$Project Indian Bustard$,$Project Tiger$,અને $Project Hangul$ એ ભારતમાં લુપ્તપ્રાય પ્રજાતિઓ જેવી કે ગ્રેટ ઇન્ડિયન બસ્ટર્ડ,વાઘ અને હંગુલ હરણના રક્ષણ માટેના વાસ્તવિક સંરક્ષણ પ્રયાસો છે.
0 likesView Solution
25
BiologyEasyMCQKCET · 2012
કોલમ-$I$ માં આપેલ ગર્ભનિરોધક પદ્ધતિઓને કોલમ-$II$ માં આપેલ તેમના ઉદાહરણો સાથે જોડો. નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો વિકલ્પ પસંદ કરો.
| કોલમ $I$ | કોલમ $II$ |
| $A$. રાસાયણિક | $p$. ટ્યુબેક્ટોમી અને વાસેક્ટોમી |
| $B$. $IUDs$ | $q$. કોપર $T$ અને લૂપ |
| $C$. અવરોધક | $r$. કોન્ડોમ અને સર્વાઇકલ કેપ |
| $D$. વંધ્યીકરણ | $s$. શુક્રાણુનાશક જેલી અને ફીણ |
| $t$. કોઇટસ ઇન્ટરપ્ટસ અને કેલેન્ડર પદ્ધતિ |
A
$A = s, B = q, C = r, D = p$
B
$A = s, B = t, C = q, D = r$
C
$A = p, B = r, C = q, D = t$
D
$A = s, B = q, C = t, D = p$
Solution
(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$A$. રાસાયણિક પદ્ધતિઓમાં શુક્રાણુઓને મારવા માટે શુક્રાણુનાશક જેલી, ક્રીમ અને ફીણનો ઉપયોગ થાય છે। તેથી, $A = s$.
$B$. $IUDs$ (ગર્ભાશયમાં મૂકવાના સાધનો) માં કોપર $T$, કોપર $7$ અને લિપ્સ લૂપ જેવા સાધનોનો સમાવેશ થાય છે। તેથી, $B = q$.
$C$. અવરોધક પદ્ધતિઓ શુક્રાણુ અને અંડકોષના ભૌતિક મિલનને અટકાવે છે, જેમ કે કોન્ડોમ, ડાયાફ્રામ અને સર્વાઇકલ કેપ। તેથી, $C = r$.
$D$. વંધ્યીકરણ પદ્ધતિઓ એ જનનકોષોના વહનને રોકવા માટેની શસ્ત્રક્રિયા છે, જેમ કે ટ્યુબેક્ટોમી (સ્ત્રીઓમાં) અને વાસેક્ટોમી (પુરુષોમાં)। તેથી, $D = p$.
આમ, સાચો ક્રમ $A = s, B = q, C = r, D = p$ છે.
$A$. રાસાયણિક પદ્ધતિઓમાં શુક્રાણુઓને મારવા માટે શુક્રાણુનાશક જેલી, ક્રીમ અને ફીણનો ઉપયોગ થાય છે। તેથી, $A = s$.
$B$. $IUDs$ (ગર્ભાશયમાં મૂકવાના સાધનો) માં કોપર $T$, કોપર $7$ અને લિપ્સ લૂપ જેવા સાધનોનો સમાવેશ થાય છે। તેથી, $B = q$.
$C$. અવરોધક પદ્ધતિઓ શુક્રાણુ અને અંડકોષના ભૌતિક મિલનને અટકાવે છે, જેમ કે કોન્ડોમ, ડાયાફ્રામ અને સર્વાઇકલ કેપ। તેથી, $C = r$.
$D$. વંધ્યીકરણ પદ્ધતિઓ એ જનનકોષોના વહનને રોકવા માટેની શસ્ત્રક્રિયા છે, જેમ કે ટ્યુબેક્ટોમી (સ્ત્રીઓમાં) અને વાસેક્ટોમી (પુરુષોમાં)। તેથી, $D = p$.
આમ, સાચો ક્રમ $A = s, B = q, C = r, D = p$ છે.
0 likesView Solution
26
BiologyEasyMCQKCET · 2012
સ્ત્રીમાં ગર્ભધારણની શ્રેષ્ઠ તકો માટેનો સમય માસિક ધર્મના દિવસથી શરૂ કરીને . . . . . . છે.
A
$1^{\text{st}}$ દિવસ
B
$4^{\text{th}}$ દિવસ
C
$14^{\text{th}}$ દિવસ
D
$26^{\text{th}}$ દિવસ
Solution
(C) $14^{\text{th}}$ દિવસ.
સામાન્ય $28$ દિવસના માસિક ચક્રમાં,અંડપાત (ovulation) લગભગ $14$ મા દિવસે થાય છે.
આ તે સમય છે જ્યારે પરિપક્વ અંડકોષ અંડાશયમાંથી મુક્ત થઈને ફેલોપિયન નલિકામાં આવે છે.
અંડકોષ લગભગ $24$ કલાક સુધી જીવંત રહે છે અને શુક્રકોષો સ્ત્રીના પ્રજનન માર્ગમાં $2-3$ દિવસ સુધી જીવિત રહી શકે છે,તેથી $14$ મા દિવસની આસપાસનો સમય ગર્ભધારણ માટે સૌથી વધુ ફળદ્રુપ ગણાય છે.
સામાન્ય $28$ દિવસના માસિક ચક્રમાં,અંડપાત (ovulation) લગભગ $14$ મા દિવસે થાય છે.
આ તે સમય છે જ્યારે પરિપક્વ અંડકોષ અંડાશયમાંથી મુક્ત થઈને ફેલોપિયન નલિકામાં આવે છે.
અંડકોષ લગભગ $24$ કલાક સુધી જીવંત રહે છે અને શુક્રકોષો સ્ત્રીના પ્રજનન માર્ગમાં $2-3$ દિવસ સુધી જીવિત રહી શકે છે,તેથી $14$ મા દિવસની આસપાસનો સમય ગર્ભધારણ માટે સૌથી વધુ ફળદ્રુપ ગણાય છે.
0 likesView Solution
27
BiologyEasyMCQKCET · 2012
જાતીય સંક્રમિત રોગ જે પુરુષ અને સ્ત્રી બંનેના જનનાંગોને અસર કરી શકે છે અને સંક્રમિત માતાઓ દ્વારા જન્મેલા બાળકોની આંખોને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે તે કયો છે?
A
$AIDS$
B
Syphilis
C
Gonorrhoea
D
Hepatitis
Solution
(C) ગોનોરિયા (Gonorrhoea).
ગોનોરિયા એ $Neisseria$ $gonorrhoeae$ નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા થતો જાતીય સંક્રમિત રોગ છે.
તે પુરુષો અને સ્ત્રીઓ બંનેના પ્રજનન માર્ગના શ્લેષ્મ પટલને અસર કરે છે.
જો સગર્ભા સ્ત્રી ગોનોરિયાથી સંક્રમિત હોય,તો બાળકના જન્મ સમયે બેક્ટેરિયા બાળકમાં ફેલાઈ શકે છે,જેનાથી $ophthalmia$ $neonatorum$ (નવજાત શિશુઓમાં આંખનો ગંભીર ચેપ) થઈ શકે છે,જે જો સારવાર ન કરવામાં આવે તો અંધત્વનું કારણ બની શકે છે.
$AIDS$ એ $HIV$ દ્વારા થાય છે અને તે રોગપ્રતિકારક શક્તિને અસર કરે છે.
$Syphilis$ એ $Treponema$ $pallidum$ દ્વારા થાય છે અને તે વિવિધ અંગોને અસર કરે છે,પરંતુ ગોનોરિયાની સરખામણીમાં તે નવજાત શિશુની આંખોને નુકસાન પહોંચાડવાનું મુખ્ય કારણ નથી.
$Hepatitis$ મુખ્યત્વે યકૃતને અસર કરે છે.
ગોનોરિયા એ $Neisseria$ $gonorrhoeae$ નામના બેક્ટેરિયા દ્વારા થતો જાતીય સંક્રમિત રોગ છે.
તે પુરુષો અને સ્ત્રીઓ બંનેના પ્રજનન માર્ગના શ્લેષ્મ પટલને અસર કરે છે.
જો સગર્ભા સ્ત્રી ગોનોરિયાથી સંક્રમિત હોય,તો બાળકના જન્મ સમયે બેક્ટેરિયા બાળકમાં ફેલાઈ શકે છે,જેનાથી $ophthalmia$ $neonatorum$ (નવજાત શિશુઓમાં આંખનો ગંભીર ચેપ) થઈ શકે છે,જે જો સારવાર ન કરવામાં આવે તો અંધત્વનું કારણ બની શકે છે.
$AIDS$ એ $HIV$ દ્વારા થાય છે અને તે રોગપ્રતિકારક શક્તિને અસર કરે છે.
$Syphilis$ એ $Treponema$ $pallidum$ દ્વારા થાય છે અને તે વિવિધ અંગોને અસર કરે છે,પરંતુ ગોનોરિયાની સરખામણીમાં તે નવજાત શિશુની આંખોને નુકસાન પહોંચાડવાનું મુખ્ય કારણ નથી.
$Hepatitis$ મુખ્યત્વે યકૃતને અસર કરે છે.
0 likesView Solution
28
BiologyEasyMCQKCET · 2012
હાર્ડી-વેઈનબર્ગનો સિદ્ધાંત ક્યારે કાર્ય કરી શકતો નથી?
A
વસ્તી ખૂબ મોટી હોય
B
વસ્તીમાં વારંવાર વિકૃતિઓ (mutations) થાય
C
વસ્તીને અન્ય વસ્તી સાથે આંતરક્રિયા કરવાની કોઈ તક ન હોય
D
વસ્તીના તમામ સભ્યો વચ્ચે મુક્ત પ્રજનન થાય
Solution
(B) વસ્તીમાં વારંવાર વિકૃતિઓ થાય.
હાર્ડી-વેઈનબર્ગનો સિદ્ધાંત ત્યારે કાર્ય કરી શકતો નથી જો વસ્તીમાં વારંવાર વિકૃતિઓ (mutations) થતી હોય.
આ સિદ્ધાંત એવી ધારણા પર આધારિત છે કે કોઈ વિકૃતિઓ ન હોય,જનીનિક વિચલન (genetic drift) ન હોય,જનીન પ્રવાહ (gene flow) ન હોય,કુદરતી પસંદગી ન હોય અને યાદચ્છિક પ્રજનન (random mating) થતું હોય.
વારંવાર થતી વિકૃતિઓ એલીલની આવૃત્તિમાં ફેરફાર કરે છે,જેનાથી જનીનિક સંતુલન ખોરવાય છે.
અન્ય વિકલ્પો,જેમ કે મોટી વસ્તી,જનીન પ્રવાહનો અભાવ અને યાદચ્છિક પ્રજનન,હાર્ડી-વેઈનબર્ગ સંતુલન જાળવવા માટેની આવશ્યક શરતો છે.
હાર્ડી-વેઈનબર્ગનો સિદ્ધાંત ત્યારે કાર્ય કરી શકતો નથી જો વસ્તીમાં વારંવાર વિકૃતિઓ (mutations) થતી હોય.
આ સિદ્ધાંત એવી ધારણા પર આધારિત છે કે કોઈ વિકૃતિઓ ન હોય,જનીનિક વિચલન (genetic drift) ન હોય,જનીન પ્રવાહ (gene flow) ન હોય,કુદરતી પસંદગી ન હોય અને યાદચ્છિક પ્રજનન (random mating) થતું હોય.
વારંવાર થતી વિકૃતિઓ એલીલની આવૃત્તિમાં ફેરફાર કરે છે,જેનાથી જનીનિક સંતુલન ખોરવાય છે.
અન્ય વિકલ્પો,જેમ કે મોટી વસ્તી,જનીન પ્રવાહનો અભાવ અને યાદચ્છિક પ્રજનન,હાર્ડી-વેઈનબર્ગ સંતુલન જાળવવા માટેની આવશ્યક શરતો છે.
0 likesView Solution
29
BiologyEasyMCQKCET · 2012
રિકોમ્બિનન્ટ $DNA$ ટેકનોલોજી માટે કયા ઉત્સેચકો અત્યંત આવશ્યક છે?
A
રિસ્ટ્રિક્શન એન્ડોન્યુક્લિએઝ અને ટોપોઆઈસોમરેઝ
B
એન્ડોન્યુક્લિએઝ અને પોલીમરેઝ
C
રિસ્ટ્રિક્શન એન્ડોન્યુક્લિએઝ અને લાઈગેઝ
D
પેપ્ટાઈડેઝ અને લાઈગેઝ
Solution
(C) રિસ્ટ્રિક્શન એન્ડોન્યુક્લિએઝ અને લાઈગેઝ.
રિકોમ્બિનન્ટ $DNA$ ટેકનોલોજી માટે રિસ્ટ્રિક્શન એન્ડોન્યુક્લિએઝ અને લાઈગેઝ ઉત્સેચકો અત્યંત આવશ્યક છે.
$1$. રિસ્ટ્રિક્શન એન્ડોન્યુક્લિએઝ આણ્વિક કાતર તરીકે કાર્ય કરે છે જે $DNA$ ને ચોક્કસ ઓળખ ક્રમ પર કાપે છે.
$2$. લાઈગેઝ આણ્વિક ગુંદર તરીકે કાર્ય કરે છે જે $DNA$ ના ટુકડાઓને જોડીને રિકોમ્બિનન્ટ $DNA$ અણુઓ બનાવે છે.
$3$. ટોપોઆઈસોમરેઝ $DNA$ ના સુપરકોઈલિંગને દૂર કરવામાં મદદ કરે છે પરંતુ તે પુનઃસંયોજન માટે પ્રાથમિક સાધન નથી.
$4$. પોલીમરેઝનો ઉપયોગ $DNA$ એમ્પ્લીફિકેશન $(PCR)$ માટે થાય છે,પરંતુ તે મૂળભૂત રિકોમ્બિનન્ટ નિર્માણ માટે જરૂરી કાપવા અને જોડવાના ઉત્સેચકોથી અલગ છે.
$5$. પેપ્ટાઈડેઝ એ પ્રોટીનનું પાચન કરતા ઉત્સેચકો છે અને $DNA$ ના મેનીપ્યુલેશનમાં તેમની કોઈ ભૂમિકા નથી.
રિકોમ્બિનન્ટ $DNA$ ટેકનોલોજી માટે રિસ્ટ્રિક્શન એન્ડોન્યુક્લિએઝ અને લાઈગેઝ ઉત્સેચકો અત્યંત આવશ્યક છે.
$1$. રિસ્ટ્રિક્શન એન્ડોન્યુક્લિએઝ આણ્વિક કાતર તરીકે કાર્ય કરે છે જે $DNA$ ને ચોક્કસ ઓળખ ક્રમ પર કાપે છે.
$2$. લાઈગેઝ આણ્વિક ગુંદર તરીકે કાર્ય કરે છે જે $DNA$ ના ટુકડાઓને જોડીને રિકોમ્બિનન્ટ $DNA$ અણુઓ બનાવે છે.
$3$. ટોપોઆઈસોમરેઝ $DNA$ ના સુપરકોઈલિંગને દૂર કરવામાં મદદ કરે છે પરંતુ તે પુનઃસંયોજન માટે પ્રાથમિક સાધન નથી.
$4$. પોલીમરેઝનો ઉપયોગ $DNA$ એમ્પ્લીફિકેશન $(PCR)$ માટે થાય છે,પરંતુ તે મૂળભૂત રિકોમ્બિનન્ટ નિર્માણ માટે જરૂરી કાપવા અને જોડવાના ઉત્સેચકોથી અલગ છે.
$5$. પેપ્ટાઈડેઝ એ પ્રોટીનનું પાચન કરતા ઉત્સેચકો છે અને $DNA$ ના મેનીપ્યુલેશનમાં તેમની કોઈ ભૂમિકા નથી.
0 likesView Solution
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real KCET style covering Biology with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D Biology papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Run live KCET mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFrequently Asked Questions
How many Biology questions are in KCET 2012?
There are 29 Biology questions from the KCET 2012 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.
Are KCET 2012 Biology solutions available in Gujarati?
Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.
Can I practice KCET 2012 Biology as a timed test?
Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full KCET mock test covering Biology with time limits and instant score analysis.
Can teachers create Biology papers from KCET previous year questions?
Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix KCET Biology questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.
For Teachers & Institutes
Build a Custom Biology Paper
Pick KCET 2012 Biology questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.