KCET 2022 Biology Question Paper with Answer and Solution in Gujarati

47 QuestionsGujaratiWith Solutions

BiologyQ147 of 47 questions

Page 1 of 1 · Gujarati

1
BiologyEasyMCQKCET · 2022
દ્વિનામી નામકરણ પદ્ધતિ કોના દ્વારા રજૂ કરવામાં આવી હતી?
A
બેન્થમ અને હૂકર
B
કેરોલસ લિનિયસ
C
જોન રે
D
લેમાર્ક

Solution

(B) કેરોલસ લિનિયસ.
દ્વિનામી નામકરણ પદ્ધતિ કેરોલસ લિનિયસ દ્વારા રજૂ કરવામાં આવી હતી. આ નામકરણ પદ્ધતિમાં બે શબ્દોનો ઉપયોગ થાય છે,જેમાં પ્રથમ શબ્દ પ્રજાતિનું નામ અને બીજો શબ્દ જાતિનું નામ (specific epithet) દર્શાવે છે.
2
BiologyEasyMCQKCET · 2022
વ્યતિકરણ (crossing over) માં સામેલ ઉત્સેચક કયો છે?
A
એન્ડોન્યુક્લિએઝ
B
રિકોમ્બિનેઝ
C
લાઈગેઝ
D
પોલિમરેઝ

Solution

(B) સાચો જવાબ $B$ છે.
વ્યતિકરણ (crossing over) એ અર્ધીકરણ (meiosis) ની પૂર્વાવસ્થા-$I$ ની પેકીટીન અવસ્થા દરમિયાન થતી પ્રક્રિયા છે.
તેમાં સમજાત રંગસૂત્રોની અ-બહેન રંગસૂત્રિકાઓ (non-sister chromatids) વચ્ચે જનીનિક દ્રવ્યની આપ-લે થાય છે.
આ પુનઃસંયોજનની પ્રક્રિયાને ઉદ્દીપ્ત કરવા માટે જવાબદાર ઉત્સેચક સંકુલને રિકોમ્બિનેઝ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
3
BiologyEasyMCQKCET · 2022
ક્રાન્ઝ અંતઃસ્થ રચના (Kranz anatomy) શેમાં જોવા મળે છે?
A
વટાણા
B
ટામેટા
C
મકાઈ
D
બટાટા

Solution

(C) સાચો જવાબ $C$ છે।
ક્રાન્ઝ અંતઃસ્થ રચના એ $C_4$ વનસ્પતિઓના પર્ણોમાં જોવા મળતી એક વિશિષ્ટ રચના છે।
આ રચનામાં, મધ્યપર્ણ કોષો પુલકંચુક કોષોની આસપાસ વલયાકાર રીતે ગોઠવાયેલા હોય છે।
મકાઈ $(Zea \, mays)$ એ $C_4$ વનસ્પતિનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે, જે પ્રકાશશ્વસન (photorespiration) ઘટાડવા માટે આ લાક્ષણિક અંતઃસ્થ રચના દર્શાવે છે।
4
BiologyEasyMCQKCET · 2022
ગ્લુકોઝનો શ્વસનાંક (Respiratory quotient) કેટલો છે?
A
$0.9$
B
$0$
C
$1$
D
$0.7$

Solution

(C) સાચો જવાબ $C$ છે.
જ્યારે કાર્બોદિત પદાર્થો જેવા કે ગ્લુકોઝનો શ્વસન આધાર તરીકે ઉપયોગ થાય છે અને તેનું સંપૂર્ણ ઓક્સિડેશન થાય છે, ત્યારે શ્વસનાંક $(RQ)$ $1$ હોય છે.
આનું કારણ એ છે કે જારક શ્વસનની પ્રક્રિયા દરમિયાન મુક્ત થતા $CO_2$ નું કદ અને વપરાતા $O_2$ નું કદ સમાન હોય છે, જે નીચે મુજબના સમીકરણ દ્વારા દર્શાવી શકાય છે: $C_6H_{12}O_6 + 6O_2 \rightarrow 6CO_2 + 6H_2O + \text{Energy}$.
આમ, $RQ = \frac{\text{મુક્ત થતા } CO_2 \text{ નું કદ}}{\text{વપરાતા } O_2 \text{ નું કદ}} = \frac{6}{6} = 1$.
5
BiologyEasyMCQKCET · 2022
$WBC$ નો સૌથી વધુ પ્રમાણમાં જોવા મળતો પ્રકાર કયો છે?
A
ઇઓસિનોફિલ્સ
B
બેસોફિલ્સ
C
મોનોસાઇટ્સ
D
ન્યુટ્રોફિલ્સ

Solution

(D) સાચો જવાબ $D$ (ન્યુટ્રોફિલ્સ) છે.
ન્યુટ્રોફિલ્સ એ શ્વેતકણો $(WBCs)$ નો સૌથી વધુ પ્રમાણમાં જોવા મળતો પ્રકાર છે,જે માનવ શરીરમાં કુલ $WBC$ ની સંખ્યાના આશરે $60-65\%$ જેટલો હિસ્સો ધરાવે છે.
6
BiologyEasyMCQKCET · 2022
મૂત્ર નિર્માણ દરમિયાન રુધિરનું ગાળણ ક્યાં થાય છે?
A
સંગ્રહ નલિકા
B
દૂરસ્થ ગૂંચળાદાર નલિકા $(DCT)$
C
ગ્લોમેરુલસ (રુધિરકેશિકા ગુચ્છ)
D
સમીપસ્થ ગૂંચળાદાર નલિકા $(PCT)$

Solution

(C) સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
મૂત્ર નિર્માણની પ્રક્રિયામાં પ્રથમ તબક્કો રુધિરનું ગાળણ છે.
આ પ્રક્રિયા $Glomerulus$ (રુધિરકેશિકા ગુચ્છ) માં થાય છે,જે $Bowman's$ કોથળીની અંદર આવેલી રુધિરકેશિકાઓનું જાળું છે.
આ વિશિષ્ટ પ્રક્રિયાને ગ્લોમેરુલર ગાળણ કહેવામાં આવે છે,જેમાં રુધિર ઊંચા દબાણ હેઠળ ગળાય છે.
7
BiologyEasyMCQKCET · 2022
કોર્પસ કેલોસમ (Corpus callosum) કોને જોડે છે?
A
બૃહદ મસ્તિષ્ક અને અનુમસ્તિષ્ક
B
અનુમસ્તિષ્કના બે ખંડો
C
કરોડરજ્જુ અને મગજ
D
બે બૃહદ મસ્તિષ્ક ગોળાર્ધ

Solution

(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
$1$. બૃહદ મસ્તિષ્ક (Cerebrum) માનવ મગજનો મુખ્ય ભાગ બનાવે છે.
$2$. એક ઊંડી ખાંચ બૃહદ મસ્તિષ્કને લંબવર્તી રીતે બે ભાગમાં વિભાજિત કરે છે,જેને ડાબા અને જમણા બૃહદ મસ્તિષ્ક ગોળાર્ધ (Cerebral hemispheres) કહેવામાં આવે છે.
$3$. આ બંને બૃહદ મસ્તિષ્ક ગોળાર્ધ ચેતાતંતુઓના એક પટ્ટા દ્વારા જોડાયેલા હોય છે જેને કોર્પસ કેલોસમ કહેવાય છે,જે તેમની વચ્ચે સંદેશાવ્યવહારની સુવિધા આપે છે.
8
BiologyEasyMCQKCET · 2022
ફાયકોએરિથ્રિન અને ફ્લોરિડિયન સ્ટાર્ચ શેમાં જોવા મળે છે?
A
બ્રાઉન આલ્ગી (કથ્થઈ લીલ)
B
બ્લુ-ગ્રીન આલ્ગી (નીલ-હરિત લીલ)
C
રેડ આલ્ગી (લાલ લીલ)
D
ગ્રીન આલ્ગી (લીલી લીલ)

Solution

(C) રેડ આલ્ગી (લાલ લીલ).
ફાયકોએરિથ્રિન એ લાલ લીલ $(Rhodophyceae)$ માં જોવા મળતું લાક્ષણિક સહાયક પ્રકાશસંશ્લેષી રંજકદ્રવ્ય છે,જે તેમને લાલ રંગ આપે છે.
ફ્લોરિડિયન સ્ટાર્ચ એ લાલ લીલમાં સંગ્રહિત ખોરાક છે,જે બંધારણીય રીતે એમાયલોપેક્ટીન અને ગ્લાયકોજેન સાથે ખૂબ જ સમાનતા ધરાવે છે.
9
BiologyEasyMCQKCET · 2022
શ્વસન અંગોના વિવિધ પ્રકારો જેવા કે ઝાલર (gills),બુક ગિલ્સ,બુક લંગ્સ અને શ્વાસનળી (trachea) શેમાં જોવા મળે છે?
A
સંધિપાદ (arthropods)
B
સછિદ્ર (sponges)
C
નૂપુરક (annelids)
D
મૃદુકાય (molluscs)

Solution

(A) સાચો જવાબ $A$ (સંધિપાદ) છે.
સંધિપાદ સમુદાયના પ્રાણીઓમાં ઝાલર,બુક ગિલ્સ,બુક લંગ્સ અને શ્વાસનળી જેવા વિવિધ પ્રકારના શ્વસન અંગો જોવા મળે છે.
આ વિવિધ શ્વસન રચનાઓ સંધિપાદોને જલીય અને સ્થળજ એમ બંને પ્રકારના વિવિધ પર્યાવરણોમાં અનુકૂલન સાધવામાં મદદ કરે છે.
10
BiologyEasyMCQKCET · 2022
કોષવાદ કોના દ્વારા આપવામાં આવ્યો હતો?
A
શ્લેઈડન અને રોબર્ટ બ્રાઉન
B
શ્લેઈડન અને શ્વાન
C
શ્વાન અને રોબર્ટ બ્રાઉન
D
રોબર્ટ હૂક અને રોબર્ટ બ્રાઉન

Solution

(B) સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
$1838$ માં, જર્મન વનસ્પતિશાસ્ત્રી $Matthias \ Schleiden$ એ મોટી સંખ્યામાં વનસ્પતિઓનું અવલોકન કર્યું અને જણાવ્યું કે તમામ વનસ્પતિઓ વિવિધ પ્રકારના કોષોની બનેલી હોય છે જે વનસ્પતિના પેશીઓ બનાવે છે.
આશરે તે જ સમયે $(1839)$, બ્રિટિશ પ્રાણીશાસ્ત્રી $Theodor \ Schwann$ એ અહેવાલ આપ્યો કે કોષોમાં એક પાતળું બાહ્ય આવરણ હોય છે જેને આજે '$\text{કોષરસસ્તર}$' (plasma membrane) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
તેમણે વનસ્પતિ પેશીઓ પરના તેમના અભ્યાસના આધારે એવું પણ તારણ કાઢ્યું કે કોષદીવાલની હાજરી એ વનસ્પતિ કોષોનું વિશિષ્ટ લક્ષણ છે.
આના આધારે, $Schwann$ એ એવી પૂર્વધારણા પ્રસ્તાવિત કરી કે પ્રાણીઓ અને વનસ્પતિઓના શરીર કોષો અને કોષોની નીપજોના બનેલા હોય છે.
આમ, $Schleiden$ અને $Schwann$ એ સાથે મળીને કોષવાદ (cell theory) રજૂ કર્યો હતો.
11
BiologyEasyMCQKCET · 2022
કપાસના રેસામાં કયા પ્રકારની પોલીસેકેરાઈડ હાજર હોય છે?
A
સેલ્યુલોઝ
B
સ્ટાર્ચ
C
ગ્લાયકોજન
D
ઈન્યુલિન

Solution

(A) . સેલ્યુલોઝ.
સેલ્યુલોઝ એ એક તંતુમય હોમોપોલિસેકેરાઈડ છે જે તમામ વનસ્પતિઓ,કેટલીક ફૂગ અને પ્રોટિસ્ટમાં કોષદીવાલનું બંધારણીય તત્વ બનાવે છે.
તે કપાસના રેસામાં હાજર હોય છે,જે લગભગ શુદ્ધ સેલ્યુલોઝ છે.
12
BiologyEasyMCQKCET · 2022
$Cuscuta$ (અમરવેલ) એ શેનું ઉદાહરણ છે?
A
બાહ્ય પરોપજીવન (ectoparasitism)
B
બ્રૂડ પરોપજીવન (brood parasitism)
C
ભક્ષણ (predation)
D
અંતઃ પરોપજીવન (endoparasitism)

Solution

(A) $Cuscuta$ (અમરવેલ) એ સંપૂર્ણ પ્રકાંડ પરોપજીવી છે જે બાહ્ય પરોપજીવનનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે.
તે સામાન્ય રીતે વાડની વનસ્પતિઓ પર ઉગતી જોવા મળે છે.
ઉત્ક્રાંતિ દરમિયાન તેણે હરિતદ્રવ્ય અને પર્ણો ગુમાવી દીધા છે.
તે યજમાન વનસ્પતિના પ્રકાંડની આસપાસ વીંટળાઈ જાય છે અને ચૂષક મૂળ (haustoria) ઉત્પન્ન કરે છે,જે યજમાનના વાહક પેશીતંત્રમાં દાખલ થાય છે.
આ પરોપજીવી વનસ્પતિ ચૂષક મૂળની મદદથી યજમાન વનસ્પતિમાંથી તમામ પોષક તત્વો મેળવે છે.
$Cuscuta$ યજમાન પાસેથી પુષ્પ સર્જન માટેના અંતઃસ્ત્રાવ,ફ્લોરિજન (florigen) પણ મેળવે છે તેમ જાણીતું છે.
13
BiologyEasyMCQKCET · 2022
નીચેનામાંથી કયું $2000$ વર્ષ જૂનું જીવંત બીજ છે જે મૃત સમુદ્ર (Dead Sea) પાસે રાજા હેરોડના મહેલમાં પુરાતત્વીય ખોદકામ દરમિયાન મળી આવ્યું હતું?
A
મકાઈ
B
સૂર્યમુખી
C
લ્યુપિન
D
ફોનિક્સ ડેક્ટિલીફેરા (Phoenix dactylifera)

Solution

(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
$Phoenix \ dactylifera$ (ખજૂરી) એ વનસ્પતિ છે જેના બીજ $2000$ વર્ષ પછી પણ જીવંત (viable) હોવાનું જણાયું હતું.
આ બીજ મૃત સમુદ્ર પાસે આવેલા રાજા હેરોડના મહેલમાં પુરાતત્વીય ખોદકામ દરમિયાન મળી આવ્યા હતા.
14
BiologyEasyMCQKCET · 2022
આવૃત બીજધારી વનસ્પતિનો લાક્ષણિક પરિપક્વ ભ્રૂણપુટ કેવો હોય છે?
A
$7$ કોષકેન્દ્રીય,$8$ કોષીય રચના
B
$8$ કોષકેન્દ્રીય,$8$ કોષીય રચના
C
$8$ કોષકેન્દ્રીય,$1$ કોષીય રચના
D
$8$ કોષકેન્દ્રીય,$7$ કોષીય રચના

Solution

(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
લાક્ષણિક આવૃત બીજધારી વનસ્પતિમાં,પરિપક્વ ભ્રૂણપુટ (માદા જન્યુજનક) $8$ કોષકેન્દ્રીય અને $7$ કોષીય રચના ધરાવે છે.
તેમાં $3$ પ્રતિધ્રુવીય કોષો,$2$ સહાયક કોષો,$1$ અંડકોષ અને $2$ ધ્રુવીય કોષકેન્દ્રો ધરાવતો $1$ મોટો મધ્યસ્થ કોષ હોય છે.
15
BiologyEasyMCQKCET · 2022
આવૃત બીજધારી વનસ્પતિના અંડકને તકનીકી રીતે શું કહેવામાં આવે છે?
A
મહાલઘુબીજાણુ માતૃકોષ
B
મહાલઘુબીજાણુધાની
C
મહાલઘુબીજાણુ
D
મહાલઘુબીજાણુપર્ણ

Solution

(B) મહાલઘુબીજાણુધાની.
આવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓમાં,અંડક એ એક વિશિષ્ટ રચના છે જે ફલન પછી બીજમાં વિકસે છે. તકનીકી રીતે,અંડકને મહાલઘુબીજાણુધાની (megasporangium) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે કારણ કે તેમાં પ્રદેહ (nucellus) હોય છે જે અંડકાવરણો દ્વારા ઘેરાયેલું હોય છે.
16
BiologyEasyMCQKCET · 2022
પુંકેસરના દંડને શું કહેવામાં આવે છે?
A
પર્ણદંડ (petiole)
B
તંતુ (filament)
C
પુષ્પદંડ (peduncle)
D
પુષ્પિકાદંડ (pedicel)

Solution

(B) પુંકેસર એ પુષ્પનું નર પ્રજનન અંગ છે,જે મુખ્યત્વે બે ભાગોનું બનેલું છે: પરાગાશય અને તંતુ.
$1$. પરાગાશય એ પરાગરજ ધરાવતો ભાગ છે.
$2$. તંતુ એ લાંબો અને પાતળો દંડ છે જે પરાગાશયને આધાર આપે છે.
તેથી,પુંકેસરના દંડને તંતુ (filament) કહેવામાં આવે છે.
17
BiologyEasyMCQKCET · 2022
$Cry$ $IAb$ અસરકારક રીતે કોનું નિયંત્રણ કરે છે?
A
મૂળના કૃમિ (root nematode)
B
કપાસના બોલવર્મ્સ (cotton bollworms)
C
દાદર (ringworm)
D
મકાઈના વેધક (corn borer)

Solution

(B) કપાસના બોલવર્મ્સ.
$Bt$ કપાસ એ જનીનિક રીતે રૂપાંતરિત સજીવ છે જે કીટનાશક પ્રોટીન ઉત્પન્ન કરે છે.
કપાસના છોડમાં $cryIAc$ અને $cryIIAb$ નામના વિશિષ્ટ જનીનો દાખલ કરવામાં આવે છે,જે કપાસના બોલવર્મ્સ સામે પ્રતિકારક શક્તિ પૂરી પાડે છે.
આ જનીનો સ્ફટિકમય પ્રોટીન માટે સંકેત આપે છે,જે જ્યારે બોલવર્મની ઈયળો દ્વારા ગ્રહણ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તે તેમના મધ્ય આંતરડામાં છિદ્રો બનાવે છે,જેના પરિણામે કીટકનું મૃત્યુ થાય છે.
18
BiologyEasyMCQKCET · 2022
$RNAi$ માં ચોક્કસ $mRNA$ નું સાયલેન્સિંગ (નિષ્ક્રિયકરણ) શેના દ્વારા થાય છે?
A
ssDNA
B
ssRNA
C
dsDNA
D
dsRNA

Solution

(D) $RNAi$ ($RNA$ ઇન્ટરફરન્સ) માં ચોક્કસ $mRNA$ નું સાયલેન્સિંગ પૂરક $dsRNA$ અણુને કારણે થાય છે,જે $mRNA$ ના ભાષાંતર (translation) ને અટકાવે છે.
આ પ્રક્રિયા કોષીય સંરક્ષણ અને જનીન નિયમનની એક પદ્ધતિ છે.
19
BiologyEasyMCQKCET · 2022
$ADA$ ની ઉણપને શેના દ્વારા મટાડી શકાય છે?
A
કિડની પ્રત્યારોપણ
B
અસ્થિમજ્જા પ્રત્યારોપણ
C
હૃદય પ્રત્યારોપણ
D
લીવર પ્રત્યારોપણ

Solution

(B) $ADA$ ની ઉણપ એડિનોસિન ડીએમિનેઝ માટેના જનીનના લોપને કારણે થાય છે.
કેટલાક બાળકોમાં,$ADA$ ની ઉણપને અસ્થિમજ્જા (bone-marrow) પ્રત્યારોપણ દ્વારા મટાડી શકાય છે.
વૈકલ્પિક રીતે,તેની સારવાર એન્ઝાઇમ રિપ્લેસમેન્ટ થેરાપી દ્વારા કરી શકાય છે,જેમાં દર્દીને ઇન્જેક્શન દ્વારા કાર્યરત $ADA$ આપવામાં આવે છે.
જો કે,આ બંને અભિગમો સંપૂર્ણપણે ઉપચારાત્મક નથી,તેથી જનીન થેરાપીને કાયમી ઉકેલ માનવામાં આવે છે.
20
BiologyEasyMCQKCET · 2022
અમારા ગામમાં સરેરાશ જન્મદર $25$ છે, સરેરાશ મૃત્યુદર $24$ છે, ઇમિગ્રેશન (સ્થળાંતર કરીને આવનાર) $2$ છે અને ઇમિગ્રેશન (સ્થળાંતર કરીને જનાર) $3$ છે, તો વસ્તીમાં ચોખ્ખો વધારો કેટલો છે?
A
$10$
B
$0$
C
$27$
D
$5$

Solution

(B) વસ્તીમાં ચોખ્ખા ફેરફાર માટેનું સૂત્ર છે: $\text{ચોખ્ખો વધારો} = (\text{જન્મદર} + \text{ઇમિગ્રેશન}) - (\text{મૃત્યુદર} + \text{ઇમિગ્રેશન})$.
આપેલ કિંમતો છે: $\text{જન્મદર} = 25$, $\text{મૃત્યુદર} = 24$, $\text{ઇમિગ્રેશન} = 2$ અને $\text{ઇમિગ્રેશન} = 3$.
આ કિંમતોને સૂત્રમાં મૂકતા:
$\text{ચોખ્ખો વધારો} = (25 + 2) - (24 + 3)$
$\text{ચોખ્ખો વધારો} = 27 - 27 = 0$.
તેથી, વસ્તીમાં ચોખ્ખો વધારો $0$ છે.
21
BiologyEasyMCQKCET · 2022
વનસ્પતિઓ દ્વારા ગ્રહણ કરવામાં આવતા પ્રકાશસંશ્લેષી સક્રિય વિકિરણ $(PAR)$ નું પ્રમાણ કેટલું છે?
A
$60-70$ ટકા
B
$20-30$ ટકા
C
$12-20$ ટકા
D
$2-10$ ટકા

Solution

(D) વનસ્પતિઓ દ્વારા પ્રકાશસંશ્લેષી સક્રિય વિકિરણ $(PAR)$ ના $2-10\%$ જેટલા ભાગનું ગ્રહણ કરવામાં આવે છે.
$PAR$ એટલે $400-700 \ nm$ તરંગલંબાઈ ધરાવતો પ્રકાશ, જેનો ઉપયોગ વનસ્પતિઓ પ્રકાશસંશ્લેષણની પ્રક્રિયા માટે કરે છે.
પૃથ્વી પર આવતા કુલ સૌર વિકિરણોમાંથી, $50\%$ કરતા ઓછો ભાગ પ્રકાશસંશ્લેષી સક્રિય વિકિરણ $(PAR)$ તરીકે ઓળખાય છે.
વનસ્પતિઓ આ $PAR$ નો માત્ર નાનો અંશ $(2-10\%)$ જ કાર્બનિક સંયોજનો બનાવવા માટે વાપરે છે.
22
BiologyEasyMCQKCET · 2022
આપેલ આલેખ શું દર્શાવે છે?
Question diagram
A
વસ્તી વૃદ્ધિ
B
ઉત્સેચક પ્રવૃત્તિ
C
જાતિ-વિસ્તાર સંબંધ
D
સજીવોની વૃદ્ધિ

Solution

(C) આપેલ આલેખ જાતિ-વિસ્તાર સંબંધ (species-area relationship) દર્શાવે છે.
એલેક્ઝાન્ડર વોન હમ્બોલ્ટે અવલોકન કર્યું હતું કે કોઈ ચોક્કસ વિસ્તારમાં,જેમ જેમ વિસ્તાર વધે છે તેમ તેમ જાતિ વિવિધતા (species richness) પણ વધે છે,પરંતુ તે એક મર્યાદા સુધી જ હોય છે.
આ સંબંધને $S = CA^Z$ સમીકરણ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે,જ્યાં:
$S$ = જાતિ વિવિધતા
$A$ = વિસ્તાર
$Z$ = રેખાનો ઢાળ (regression coefficient)
$C$ = $Y$-આંતરછેદ ($Y$-intercept)
લોગ સ્કેલ પર,આ સંબંધ એક સીધી રેખા તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે,જેનું સમીકરણ $\log S = \log C + Z \log A$ છે.
23
BiologyEasyMCQKCET · 2022
નીચેનામાંથી કયો અંતઃસ્ત્રાવ માનવ જરાયુ (placenta) દ્વારા સ્ત્રવિત થતો નથી?
A
પ્રોજેસ્ટોજન
B
hCG
C
$FSH$
D
રિલેક્સિન

Solution

(C) સાચો જવાબ છે.
ફોલિકલ સ્ટીમ્યુલેટિંગ હોર્મોન $(FSH)$ પિટ્યુટરી ગ્રંથિના અગ્ર ભાગ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે.
તે અંડપિંડમાં અંડપુટિકાઓની વૃદ્ધિ અને પરિપક્વતાને ઉત્તેજિત કરે છે.
પ્રોજેસ્ટોજન,હ્યુમન કોરિઓનિક ગોનાડોટ્રોપિન $(hCG)$ અને રિલેક્સિન એ ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન માનવ જરાયુ દ્વારા સ્ત્રવિત થતા અંતઃસ્ત્રાવો છે.
24
BiologyEasyMCQKCET · 2022
ગર્ભાવસ્થાના કયા મહિનામાં ગર્ભનું પ્રથમ હલનચલન અને તેના માથા પર વાળ દેખાય છે?
A
$5$ મો મહિનો
B
$1$ લો મહિનો
C
$8$ મો મહિનો
D
$4$ થો મહિનો

Solution

(A) સાચો જવાબ $A$ છે.
માનવ ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન,ગર્ભનું પ્રથમ હલનચલન અને માથા પર વાળ દેખાવાની ઘટના ગર્ભાવસ્થાના $5$ મા મહિના દરમિયાન જોવા મળે છે.
પ્રથમ મહિનાના અંત સુધીમાં હૃદયનું નિર્માણ થાય છે.
બીજા મહિનાના અંત સુધીમાં અંગો અને આંગળીઓનો વિકાસ થાય છે.
પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળાના અંત સુધીમાં મોટાભાગની મુખ્ય અંગ પ્રણાલીઓ રચાય છે.
$5$ મા મહિના દરમિયાન,ગર્ભ હલનચલન દર્શાવે છે અને માથા પર વાળ દેખાય છે.
25
BiologyEasyMCQKCET · 2022
નીચેનામાંથી અસંગત વિકલ્પ પસંદ કરો.
A
ઇન્ફન્ડીબ્યુલમ (Infundibulum)
B
ફિમ્બ્રી (Fimbriae)
C
ઇસ્થમસ (Isthmus)
D
લેબિયા માઇનોરા (Labia minora)

Solution

(D) લેબિયા માઇનોરા.
ઇન્ફન્ડીબ્યુલમ,ફિમ્બ્રી અને ઇસ્થમસ એ અંડવાહિની (Fallopian tube) ના ભાગો છે,જે આંતરિક માદા પ્રજનન તંત્રનો ભાગ છે.
લેબિયા માઇનોરા એ માદાના બાહ્ય જનનાંગો (vulva) નો ભાગ છે.
26
BiologyEasyMCQKCET · 2022
વૃષણ ઉદરીય ગુહાની બહાર વૃષણકોથળીમાં આવેલા હોય છે કારણ કે તે મદદ કરે છે
A
નીચું તાપમાન જાળવી રાખવામાં
B
શુક્રકોષોનો સંગ્રહ કરવામાં
C
અંતઃસ્ત્રાવના સ્ત્રાવનું નિયમન કરવામાં
D
શુક્રકોષો મુક્ત કરવામાં

Solution

(A) સાચો જવાબ $A$ છે.
વૃષણ ઉદરીય ગુહાની બહાર એક કોથળી જેવી રચનામાં આવેલા હોય છે જેને વૃષણકોથળી કહે છે.
વૃષણકોથળી વૃષણનું તાપમાન નીચું જાળવી રાખવામાં મદદ કરે છે (શરીરના સામાન્ય આંતરિક તાપમાન કરતા $2-2.5^{\circ}C$ ઓછું),જે શુક્રકોષજનન માટે આવશ્યક છે.
27
BiologyEasyMCQKCET · 2022
એમ્નિયોસેન્ટેસિસ (Amniocentesis) એ શેના માટેની પ્રક્રિયા છે?
A
સંવર્ધન માધ્યમ પર કોષોનો ઉછેર કરવો
B
હૃદયના કોઈપણ રોગનું નિદાન કરવું
C
ભ્રૂણનું જાતિ પરીક્ષણ (sex determination) કરવું
D
મગજના રોગો વિશે જાણવું

Solution

(C) એમ્નિયોસેન્ટેસિસ એ ગર્ભસ્થ શિશુની આસપાસ રહેલા એમ્નિયોટિક પ્રવાહીમાં રહેલા રંગસૂત્રોની ભાત પર આધારિત એક પ્રિનેટલ નિદાન પદ્ધતિ છે.
તેનો મુખ્ય ઉપયોગ રંગસૂત્રીય ખામીઓ,વિકાસલક્ષી વિકૃતિઓ અને ચયાપચયના રોગો શોધવા માટે થાય છે.
જોકે,તેનો ઉપયોગ ભ્રૂણનું જાતિ પરીક્ષણ કરવા માટે પણ થાય છે,જેના કારણે સ્ત્રી ભ્રૂણ હત્યા અટકાવવા માટે ઘણા દેશોમાં તેના પર કાયદાકીય પ્રતિબંધ છે.
28
BiologyEasyMCQKCET · 2022
વંધ્યત્વની સમસ્યાને દૂર કરવા માટે ડૉક્ટર દ્વારા કઈ તકનીકની સલાહ આપવામાં આવે છે?
A
$RCH$
B
$MTP$
C
$RTI$
D
$ART$

Solution

(D) સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
સહાયક પ્રજનન તકનીકો $(ART)$ એ તબીબી તકનીકોનો સમૂહ છે જેનો ઉપયોગ વ્યક્તિઓ અથવા દંપતીઓને જ્યારે તેઓ વંધ્યત્વની સમસ્યાઓનો સામનો કરી રહ્યા હોય ત્યારે ગર્ભધારણ કરવામાં મદદ કરવા માટે થાય છે.
$RCH$ નો અર્થ પ્રજનન અને બાળ સ્વાસ્થ્ય સંભાળ છે.
$MTP$ નો અર્થ ગર્ભપાતની તબીબી સમાપ્તિ છે.
$RTI$ નો અર્થ પ્રજનન માર્ગના ચેપ છે.
29
BiologyEasyMCQKCET · 2022
વંશાવળી ચાર્ટ (pedigree chart) માં અસરગ્રસ્ત નરને શેના દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે?
A
Option A
B
Option B
C
Option C
D
Option D

Solution

(A) વંશાવળી ચાર્ટમાં,વ્યક્તિઓ અને તેમના સંબંધોને દર્શાવવા માટે પ્રમાણિત સંકેતોનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.
- ચોરસ નરને દર્શાવે છે.
- વર્તુળ માદાને દર્શાવે છે.
- છાયાંકિત (ભરેલું) સંકેત અસરગ્રસ્ત વ્યક્તિ (જે લક્ષણ અથવા રોગ દર્શાવે છે) સૂચવે છે.
- તેથી,અસરગ્રસ્ત નરને છાયાંકિત ચોરસ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
Solution diagram
30
BiologyEasyMCQKCET · 2022
ગાયનેકોમાસ્ટિયા (Gynecomastia) એ કોનું લક્ષણ છે?
A
ટર્નર સિન્ડ્રોમ
B
ડાઉન સિન્ડ્રોમ
C
ક્રાય-ડુ-ચેટ સિન્ડ્રોમ
D
ક્લાઈનફેલ્ટર સિન્ડ્રોમ

Solution

(D) ક્લાઈનફેલ્ટર સિન્ડ્રોમ.
ગાયનેકોમાસ્ટિયા એ એક એવી સ્થિતિ છે જેમાં છોકરાઓ અને પુરુષોના સ્તનની પેશીઓમાં સોજો આવે છે અને તે સામાન્ય કરતા મોટી થઈ જાય છે.
આ ક્લાઈનફેલ્ટર સિન્ડ્રોમનું એક લાક્ષણિક ક્લિનિકલ લક્ષણ છે,જે વધારાના $X$ રંગસૂત્ર (જનીન પ્રકાર $47, XXY$) ને કારણે થાય છે.
31
BiologyEasyMCQKCET · 2022
નીચેનામાંથી કયું બિન-મેન્ડેલિયન વિકારનું ઉદાહરણ છે?
A
થેલેસેમિયા
B
હિમોફિલિયા
C
સિસ્ટિક ફાઇબ્રોસિસ
D
ડાઉન સિન્ડ્રોમ

Solution

(D) સાચો જવાબ છે.
$A$,$B$,અને $C$ એ મેન્ડેલિયન વિકારોના ઉદાહરણો છે,જે એક જ જનીનમાં થતા પરિવર્તનને કારણે થાય છે.
$D$ (ડાઉન સિન્ડ્રોમ) એ રંગસૂત્રીય વિકાર છે જે રંગસૂત્ર $21$ ની વધારાની નકલ (ટ્રાયસોમી $21$) ને કારણે થાય છે,જે બિન-મેન્ડેલિયન આનુવંશિકતાની ભાત છે.
32
BiologyEasyMCQKCET · 2022
$XO$ પ્રકારનું લિંગ નિશ્ચયન અને $XY$ પ્રકારનું લિંગ નિશ્ચયન એ શેના ઉદાહરણો છે?
A
નર સમજન્યુકતા (male homogamety)
B
નર વિષમજન્યુકતા (male heterogamety)
C
માદા સમજન્યુકતા (female homogamety)
D
માદા વિષમજન્યુકતા (female heterogamety)

Solution

(B) સાચો જવાબ $B$ (નર વિષમજન્યુકતા) છે.
$XO$ પ્રકાર અને $XY$ પ્રકારના લિંગ નિશ્ચયન બંનેમાં,નર સજીવ બે અલગ-અલગ પ્રકારના જન્યુઓ (વિષમજન્યુઓ) ઉત્પન્ન કરે છે.
$XO$ પ્રકારમાં,નર $X$ રંગસૂત્ર ધરાવતા જન્યુઓ અને $X$ રંગસૂત્ર વગરના જન્યુઓ ઉત્પન્ન કરે છે.
$XY$ પ્રકારમાં,નર $X$ રંગસૂત્ર ધરાવતા જન્યુઓ અને $Y$ રંગસૂત્ર ધરાવતા જન્યુઓ ઉત્પન્ન કરે છે.
આમ,નર બે અલગ પ્રકારના જન્યુઓ ઉત્પન્ન કરતો હોવાથી,આ પદ્ધતિને નર વિષમજન્યુકતા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
33
BiologyEasyMCQKCET · 2022
કઈ બાબત $DNA$ ફિંગરપ્રિન્ટિંગનો આધાર બનાવે છે?
A
$DNA$ ખંડોમાં પુનરાવર્તનના ઉચ્ચ સ્તરને દર્શાવતું સેટેલાઇટ $DNA$.
B
$DNA$ માં હાજર પ્યુરીન્સ અને પિરિમિડિન્સનો ગુણોત્તર.
C
લોહી, લાળ અને ત્વચાના નમૂનાઓમાં જોવા મળતા $DNA$ નું પ્રમાણ.
D
આંગળીઓની છાપના ટેરવા અને ખાંચાઓમાં હાજર $DNA$ નો ક્રમ.

Solution

(A) $DNA$ ફિંગરપ્રિન્ટિંગ એ $DNA$ ક્રમના ચોક્કસ વિસ્તારોમાં રહેલા તફાવતોની ઓળખ પર આધારિત છે, જેને પુનરાવર્તિત $DNA$ $(repetitive DNA)$ કહેવામાં આવે છે।
ખાસ કરીને, તે સેટેલાઇટ $DNA$ નો ઉપયોગ કરે છે, જે $DNA$ ના ટૂંકા ક્રમોનું બનેલું હોય છે જે ઘણી વખત પુનરાવર્તિત થાય છે।
આ ક્રમો, જે $VNTRs$ (Variable Number Tandem Repeats) તરીકે ઓળખાય છે, તે ઉચ્ચ સ્તરની બહુરૂપતા $(polymorphism)$ દર્શાવે છે।
પુનરાવર્તનોની સંખ્યા વ્યક્તિએ વ્યક્તિએ બદલાતી હોવાથી, તે દરેક વ્યક્તિ માટે એક અજોડ આનુવંશિક પ્રોફાઇલ બનાવે છે, જે $DNA$ ફિંગરપ્રિન્ટિંગનો મૂળભૂત આધાર છે।
34
BiologyEasyMCQKCET · 2022
વીસ એમિનો એસિડના સંકેતન (coding) માટે અસરકારક કોડોન્સની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$64$
B
$61$
C
$20$
D
$32$

Solution

(B) જિનેટિક કોડમાં કુલ $64$ સંભવિત કોડોન્સ હોય છે.
આ $64$ કોડોન્સમાંથી,$3$ કોડોન્સ $(UAA, UAG, UGA)$ સ્ટોપ કોડોન્સ (સમાપ્તિ કોડોન્સ) છે,જે કોઈપણ એમિનો એસિડ માટે સંકેતન કરતા નથી.
તેથી,$20$ એમિનો એસિડ માટે સંકેતન કરતા કોડોન્સની સંખ્યા $64 - 3 = 61$ છે.
35
BiologyEasyMCQKCET · 2022
$DNA$ અર્ધ-રૂઢિચુસ્ત (semiconservatively) રીતે પ્રતિકૃતિ પામે છે તે સૌપ્રથમ શેમાં દર્શાવવામાં આવ્યું હતું?
A
વનસ્પતિઓ
B
Escherichia coli
C
ઉચ્ચ કક્ષાના પ્રાણીઓ
D
માનવ કોષ

Solution

(B) સાચો જવાબ $B$ છે।
મેથ્યુ મેસેલ્સન અને ફ્રેન્કલિન સ્ટેલે $1958$ માં $Escherichia \text{ } coli$ $(E. \text{ } coli)$ નો ઉપયોગ કરીને પ્રયોગ કર્યો હતો અને સાબિત કર્યું હતું કે $DNA$ નું સ્વયંજનન અર્ધ-રૂઢિચુસ્ત (semiconservative) હોય છે।
તેમણે $E. \text{ } coli$ ને ઘણા પેઢીઓ સુધી $^{15}N$ (નાઈટ્રોજનનો ભારે આઈસોટોપ) ધરાવતા માધ્યમમાં ઉછેર્યા, અને ત્યારબાદ તેમને $^{14}N$ (હલકા આઈસોટોપ) ધરાવતા માધ્યમમાં સ્થાનાંતરિત કર્યા।
સીઝિયમ ક્લોરાઈડ ડેન્સિટી ગ્રેડિયન્ટ સેન્ટ્રિફ્યુગેશનનો ઉપયોગ કરીને $DNA$ ની ઘનતાનું વિશ્લેષણ કરતા, તેમણે અવલોકન કર્યું કે $DNA$ અણુઓ બંને આઈસોટોપના મિશ્રણ (હાઈબ્રિડ) હતા, જે $DNA$ સ્વયંજનનની અર્ધ-રૂઢિચુસ્ત પદ્ધતિની પુષ્ટિ કરે છે।
આ પ્રક્રિયા ત્યારબાદ વનસ્પતિઓ અને માનવ કોષો જેવા ઉચ્ચ કક્ષાના સજીવોમાં પણ જોવા મળી હતી।
36
BiologyEasyMCQKCET · 2022
ફ્રેડરિક ગ્રિફિથે $1928$ માં રૂપાંતરણના સિદ્ધાંત (transforming principle) પર પ્રયોગોની શ્રેણી કોના પર કરી હતી?
A
Salmonella typhimurium
B
Escherichia coli
C
Streptococcus pneumoniae
D
Bacillus thuringiensis

Solution

(C) સાચો જવાબ $C$ છે.
$1928$ માં,ફ્રેડરિક ગ્રિફિથે $Streptococcus$ $pneumoniae$ (ન્યુમોનિયા માટે જવાબદાર બેક્ટેરિયા) નો ઉપયોગ કરીને પ્રયોગોની શ્રેણી કરી હતી.
તેમણે અવલોકન કર્યું કે બિન-રોગકારક બેક્ટેરિયાના સ્ટ્રેનને ગરમીથી મૃત્યુ પામેલા રોગકારક બેક્ટેરિયામાં હાજર 'રૂપાંતરણ સિદ્ધાંત' (transforming principle) દ્વારા રોગકારક સ્ટ્રેનમાં રૂપાંતરિત કરી શકાય છે.
આ પ્રયોગે પ્રથમ પુરાવો આપ્યો કે આનુવંશિક દ્રવ્ય સજીવો વચ્ચે સ્થાનાંતરિત થઈ શકે છે.
37
BiologyEasyMCQKCET · 2022
આપેલ આકૃતિ શું દર્શાવે છે?
Question diagram
A
ન્યુક્લિયોસોમ
B
રંગસૂત્ર
C
મેસોસોમ
D
રિબોઝોમ

Solution

(A) સાચો જવાબ $(A)$ છે.
આકૃતિ ન્યુક્લિયોસોમ દર્શાવે છે.
ન્યુક્લિયોસોમ એ સુકોષકેન્દ્રી સજીવોમાં $DNA$ પેકેજિંગનો મૂળભૂત માળખાકીય એકમ છે.
તેમાં ઋણ વીજભારિત $DNA$ નો એક ખંડ ધન વીજભારિત હિસ્ટોન ઓક્ટામર (આઠ હિસ્ટોન પ્રોટીનનો સમૂહ) ની આસપાસ વીંટળાયેલો હોય છે.
$H_1$ હિસ્ટોન પ્રોટીન $DNA$ જ્યાં ન્યુક્લિયોસોમમાં પ્રવેશે છે અને બહાર નીકળે છે ત્યાં જોડાઈને આ રચનાને સ્થિર કરવામાં મદદ કરે છે.
38
BiologyEasyMCQKCET · 2022
પ્રથમ માનવ જેવો જીવ કયો છે?
A
Homo sapiens
B
Homo erectus
C
Homo menthus
D
Homo habilis

Solution

(D) $Homo \text{ } habilis$ ને પ્રથમ માનવ જેવો જીવ માનવામાં આવે છે.
તેઓ આશરે $2.0$ થી $1.5$ મિલિયન વર્ષ પહેલાં જીવતા હતા.
તેમની મગજની ક્ષમતા $650-800 \text{ } cc$ ની વચ્ચે હતી અને તેઓ સાધનોનો ઉપયોગ કરનાર પ્રથમ માનવ હતા.
39
BiologyEasyMCQKCET · 2022
મેલેરિયાના સૌથી વધુ ચેપી અને ઘાતક પરોપજીવી પ્રકારને ઓળખો.
A
Plasmodium falciparum
B
Plasmodium vivax
C
Plasmodium ovale
D
Plasmodium malariae

Solution

(A) $Plasmodium \ falciparum$ એ મેલેરિયાના પરોપજીવીની સૌથી ખતરનાક અને ચેપી પ્રજાતિ છે.
તે મેલિગ્નન્ટ મેલેરિયા (malignant malaria) પ્રેરે છે,જે ઉચ્ચ તાવ અને ગંભીર જટિલતાઓ દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે,અને જો સમયસર સારવાર ન કરવામાં આવે તો તે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે.
40
BiologyEasyMCQKCET · 2022
નીચેનામાંથી કયું અફીણયુક્ત માદક દ્રવ્ય (opiate narcotic) છે?
A
એમ્ફેટામાઈન્સ
B
બાર્બિટ્યુરેટ્સ
C
$LSD$
D
મોર્ફિન

Solution

(D) મોર્ફિન.
મોર્ફિન એ અફીણના છોડ,$Papaver$ $somniferum$ ના લેટેક્સમાંથી મેળવવામાં આવતું એક જાણીતું અફીણયુક્ત માદક દ્રવ્ય છે.
તે મધ્યસ્થ ચેતાતંત્રને મંદ કરનાર તરીકે કાર્ય કરે છે અને મુખ્યત્વે પીડા રાહત માટે શક્તિશાળી વેદનાશામક તરીકે ઉપયોગમાં લેવાય છે.
41
BiologyEasyMCQKCET · 2022
સ્ત્રીઓમાં એનાબોલિક સ્ટેરોઇડ્સના ઉપયોગની આડઅસર નીચેનામાંથી કઈ છે?
A
યકૃતનું સિરોસિસ
B
યાદશક્તિ ગુમાવવી
C
પુરુષત્વ (Masculinisation)
D
ભ્રમણા (Hallucination)

Solution

(C) સાચો જવાબ $C$ છે.
એનાબોલિક સ્ટેરોઇડ્સ એ કૃત્રિમ સંયોજનો છે જે ટેસ્ટોસ્ટેરોનની અસરોની નકલ કરે છે.
જ્યારે સ્ત્રીઓ તેનો ઉપયોગ કરે છે,ત્યારે તે નોંધપાત્ર હોર્મોનલ અસંતુલનનું કારણ બને છે જે પુરુષત્વ (Masculinisation) તરફ દોરી જાય છે.
સ્ત્રીઓમાં તેની મુખ્ય આડઅસરોમાં નીચેનાનો સમાવેશ થાય છે:
$1$. પુરુષો જેવા લક્ષણોનો વિકાસ (પુરુષત્વ).
$2$. અનિયમિત માસિક ચક્ર.
$3$. ચહેરા અને શરીર પર વાળની અતિશય વૃદ્ધિ.
$4$. ક્લિટોરિસનું કદ વધવું.
$5$. અવાજ ઘેરો થવો.
42
BiologyEasyMCQKCET · 2022
એલર્જીક પ્રતિક્રિયા દરમિયાન ઉત્પન્ન થતા એન્ટિબોડીઝનો પ્રકાર કયો છે?
A
IgG
B
IgA
C
IgM
D
IgE

Solution

(D) સાચો જવાબ $D$ (IgE) છે.
એલર્જીક પ્રતિક્રિયાઓ એ પર્યાવરણમાં હાજર અમુક એન્ટિજેન્સ,જેને એલર્જન કહેવામાં આવે છે,તેના પ્રત્યે રોગપ્રતિકારક તંત્રની અતિસંવેદનશીલ પ્રતિક્રિયાઓ છે.
જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ એલર્જનના સંપર્કમાં આવે છે,ત્યારે રોગપ્રતિકારક તંત્ર $IgE$ વર્ગના વિશિષ્ટ એન્ટિબોડીઝ ઉત્પન્ન કરે છે.
આ $IgE$ એન્ટિબોડીઝ માસ્ટ કોષો અને બેસોફિલ્સ સાથે જોડાય છે,જે હિસ્ટામાઈન અને સેરોટોનિન જેવા રસાયણોના મુક્ત થવાને ઉત્તેજિત કરે છે,જેના કારણે એલર્જીના લક્ષણો જોવા મળે છે.
43
BiologyEasyMCQKCET · 2022
દહીંમાં $LAB$ દ્વારા કયા વિટામિનનું પ્રમાણ વધે છે?
A
વિટામિન $B_{12}$
B
વિટામિન $C$
C
વિટામિન $E$
D
વિટામિન $B$

Solution

(A) $LAB$ (લેક્ટિક એસિડ બેક્ટેરિયા) દૂધનું દહીંમાં રૂપાંતર કરે છે.
આ પ્રક્રિયા વિટામિન $B_{12}$ ના પ્રમાણમાં વધારો કરીને દહીંની પોષણક્ષમતામાં સુધારો કરે છે.
44
BiologyEasyMCQKCET · 2022
કપડાં ધોવામાં તેલના ડાઘ દૂર કરવા માટે કયો ઉત્સેચક ઉપયોગી છે?
A
એમાયલેઝ
B
રેનિન
C
લાઈપેઝ
D
પ્રોટીએઝ

Solution

(C) લાઈપેઝ.
લાઈપેઝ એ એવા ઉત્સેચકો છે જે ચરબી (લિપિડ્સ) ના જળવિભાજનને ઉદ્દીપ્ત કરે છે.
તેનો ઉપયોગ ડિટર્જન્ટ ફોર્મ્યુલેશનમાં વ્યાપકપણે થાય છે કારણ કે તે કપડાંમાંથી તેલ અને ચીકણા ડાઘ તોડવા અને દૂર કરવામાં અત્યંત અસરકારક છે.
45
BiologyEasyMCQKCET · 2022
"આણ્વિક કાતર" (Molecular Scissors) શબ્દ કોના માટે વપરાય છે?
A
રિસ્ટ્રિક્શન ઉત્સેચક
B
પોલિમરેઝ-$I$
C
ટેક (Taq) પોલિમરેઝ
D
પોલિમરેઝ-$II$

Solution

(A) "આણ્વિક કાતર" શબ્દ રિસ્ટ્રિક્શન ઉત્સેચકો માટે વપરાય છે.
આ ઉત્સેચકોનો ઉપયોગ બાયોટેકનોલોજીમાં $DNA$ અણુઓને ચોક્કસ ઓળખ ક્રમ (recognition sequences) પર કાપવા માટે થાય છે.
તેઓ $DNA$ ના બેકબોનમાં રહેલા ફોસ્ફોડાયએસ્ટર બંધને તોડીને જૈવિક કાતરની જેમ કાર્ય કરે છે.
46
BiologyEasyMCQKCET · 2022
વેક્ટરમાં રહેલ એન્ટિબાયોટિક પ્રતિરોધક જનીન સામાન્ય રીતે કોની પસંદગીમાં મદદ કરે છે?
A
નોન-રિકોમ્બિનન્ટ કોષો
B
સક્ષમ (competent) કોષો
C
અક્ષમ (non-competent) કોષો
D
રૂપાંતરિત (transformed) કોષો

Solution

(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
રિકોમ્બિનન્ટ $DNA$ ટેકનોલોજીમાં,વેક્ટર (જેમ કે પ્લાઝમિડ) ને પસંદગીમાન દર્શકો (selectable markers) ધરાવવા માટે તૈયાર કરવામાં આવે છે,જે સામાન્ય રીતે એન્ટિબાયોટિક પ્રતિરોધક જનીનો (દા.ત.,$amp^R$,$tet^R$) હોય છે.
જ્યારે યજમાન કોષો (જેમ કે $E. coli$) ને રિકોમ્બિનન્ટ વેક્ટર સાથે પ્રક્રિયા કરવામાં આવે છે,ત્યારે ફક્ત તે જ કોષો જે સફળતાપૂર્વક વેક્ટરને ગ્રહણ કરે છે (રૂપાંતરિત કોષો),તેઓ એન્ટિબાયોટિક પ્રતિરોધકતાનો ગુણધર્મ પ્રાપ્ત કરે છે.
આ કોષોને ચોક્કસ એન્ટિબાયોટિક ધરાવતા માધ્યમ પર ઉછેરતા,ફક્ત રૂપાંતરિત કોષો જ જીવંત રહેશે અને વસાહતો (colonies) બનાવશે,જ્યારે રૂપાંતરિત ન થયેલા કોષો નાશ પામશે.
47
BiologyEasyMCQKCET · 2022
જેલ ઇલેક્ટ્રોફોરેસીસનો ઉપયોગ શેના માટે થાય છે?
A
$DNA$ ના ટુકડાઓને તેમના કદ મુજબ અલગ કરવા માટે
B
ક્લોનિંગ વેક્ટર્સ સાથે જોડીને રીકોમ્બિનન્ટ $DNA$ બનાવવા માટે
C
$DNA$ ને ટુકડાઓમાં કાપવા માટે
D
$DNA$ અણુને કાપવા માટે

Solution

(A) જેલ ઇલેક્ટ્રોફોરેસીસ એ $DNA$,$RNA$ અથવા પ્રોટીન જેવા વીજભારિત અણુઓને તેમના કદના આધારે અલગ કરવા માટે વપરાતી તકનીક છે.
$DNA$ ટેકનોલોજીના સંદર્ભમાં,તેનો ઉપયોગ ખાસ કરીને $DNA$ ના ટુકડાઓને તેમના કદ મુજબ અલગ કરવા માટે થાય છે.
$DNA$ ના ટુકડાઓ ઋણ વીજભારિત હોવાથી,તેઓ વિદ્યુતક્ષેત્રની અસર હેઠળ જેલ (સામાન્ય રીતે એગરોઝ જેલ) દ્વારા એનોડ તરફ ગતિ કરે છે.
નાના ટુકડાઓ મોટા ટુકડાઓની તુલનામાં જેલના છિદ્રોમાંથી ઝડપથી અને વધુ અંતર સુધી ગતિ કરે છે,જે અસરકારક અલગીકરણ શક્ય બનાવે છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real KCET style covering Biology with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D Biology papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Run live KCET mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo

Frequently Asked Questions

How many Biology questions are in KCET 2022?

There are 47 Biology questions from the KCET 2022 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.

Are KCET 2022 Biology solutions available in Gujarati?

Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.

Can I practice KCET 2022 Biology as a timed test?

Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full KCET mock test covering Biology with time limits and instant score analysis.

Can teachers create Biology papers from KCET previous year questions?

Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix KCET Biology questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.

For Teachers & Institutes

Build a Custom Biology Paper

Pick KCET 2022 Biology questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.