Gujarati

Chord of contact of tangent and common chord Questions in Gujarati

Class 11 Mathematics · 10-1.Circle and System of Circles · Chord of contact of tangent and common chord

165+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 12 of 165 questions in Gujarati

151
MediumMCQ
જો $\frac{2}{\sqrt{5}}$ એ વર્તુળો $x^2+y^2+2x+2y+1=0$ અને $x^2+y^2+\alpha x+3y+2=0, \alpha \neq 0$ ની સામાન્ય જીવાની લંબાઈ હોય,તો $\alpha=$
A
$4$
B
$3$
C
$2$
D
$1$

Solution

(A) સામાન્ય જીવાનું સમીકરણ $S_1 - S_2 = 0$ દ્વારા મળે છે.
$(x^2+y^2+2x+2y+1) - (x^2+y^2+\alpha x+3y+2) = 0$
$(2-\alpha)x - y - 1 = 0$.
પ્રથમ વર્તુળ $x^2+y^2+2x+2y+1=0$ માટે,કેન્દ્ર $(-1, -1)$ છે અને ત્રિજ્યા $r = \sqrt{(-1)^2 + (-1)^2 - 1} = 1$ છે.
કેન્દ્ર $(-1, -1)$ થી સામાન્ય જીવા $(2-\alpha)x - y - 1 = 0$ પરના લંબ અંતર $p$ માટે:
$p = \frac{|(2-\alpha)(-1) - (-1) - 1|}{\sqrt{(2-\alpha)^2 + (-1)^2}} = \frac{|\alpha-2+1-1|}{\sqrt{(2-\alpha)^2+1}} = \frac{|\alpha-2|}{\sqrt{\alpha^2-4\alpha+5}}$.
સામાન્ય જીવાની લંબાઈ $2\sqrt{r^2-p^2} = \frac{2}{\sqrt{5}}$ છે.
તેથી,$\sqrt{r^2-p^2} = \frac{1}{\sqrt{5}} \Rightarrow r^2-p^2 = \frac{1}{5}$.
કારણ કે $r=1$,આપણને $1 - p^2 = \frac{1}{5} \Rightarrow p^2 = \frac{4}{5}$ મળે છે.
$\frac{(\alpha-2)^2}{\alpha^2-4\alpha+5} = \frac{4}{5} \Rightarrow 5(\alpha^2-4\alpha+4) = 4(\alpha^2-4\alpha+5)$.
$5\alpha^2-20\alpha+20 = 4\alpha^2-16\alpha+20$.
$\alpha^2 - 4\alpha = 0 \Rightarrow \alpha(\alpha-4) = 0$.
$\alpha \neq 0$ હોવાથી,$\alpha = 4$ મળે છે.
152
MediumMCQ
વર્તુળો $x^2+y^2-6x-4y+13-c^2=0$ અને $x^2+y^2-4x-6y+13-c^2=0$ ની સામાન્ય જીવાની લંબાઈ શોધો.
A
$\sqrt{4c^2-2}$
B
$\frac{1}{2}\sqrt{4c^2-2}$
C
$\sqrt{c^2-2}$
D
$\sqrt{4c^2-1}$

Solution

(A) આપેલ વર્તુળો:
$S_1: x^2+y^2-6x-4y+13-c^2=0$
$S_2: x^2+y^2-4x-6y+13-c^2=0$
કેન્દ્રો $C_1(3,2)$ અને $C_2(2,3)$ છે અને ત્રિજ્યા $r_1=r_2=c$ છે.
સામાન્ય જીવાનું સમીકરણ $S_1-S_2=0$ દ્વારા મળે છે:
$(x^2+y^2-6x-4y+13-c^2)-(x^2+y^2-4x-6y+13-c^2)=0$
$-2x+2y=0 \Rightarrow x-y=0$.
ધારો કે $M$ એ સામાન્ય જીવા $AB$ નું મધ્યબિંદુ છે. $C_1M$ એ $C_1(3,2)$ થી રેખા $x-y=0$ પરનું લંબ અંતર છે:
$C_1M = \frac{|3-2|}{\sqrt{1^2+(-1)^2}} = \frac{1}{\sqrt{2}}$.
$\triangle AC_1M$ માં,$AM^2 = AC_1^2 - C_1M^2 = c^2 - (\frac{1}{\sqrt{2}})^2 = c^2 - \frac{1}{2}$.
$AM = \sqrt{c^2 - \frac{1}{2}} = \frac{\sqrt{4c^2-2}}{2}$.
સામાન્ય જીવાની લંબાઈ $AB = 2AM = 2 \times \frac{\sqrt{4c^2-2}}{2} = \sqrt{4c^2-2}$.
Solution diagram
153
DifficultMCQ
બે વર્તુળો $(x-a)^2+y^2=a^2$ અને $x^2+(y-b)^2=b^2$ ની સામાન્ય જીવાની લંબાઈ શોધો.
A
$\frac{a b}{\sqrt{a^2+b^2}}$
B
$\frac{2 a b}{\sqrt{a^2+b^2}}$
C
$\frac{a+b}{\sqrt{a^2+b^2}}$
D
$\sqrt{a^2+b^2}$

Solution

(B) વર્તુળોના સમીકરણો:
$S_1: x^2+y^2-2ax=0$
$S_2: x^2+y^2-2by=0$
સામાન્ય જીવાનું સમીકરણ $S_1 - S_2 = 0$ દ્વારા મળે છે:
$(x^2+y^2-2ax) - (x^2+y^2-2by) = 0$
$-2ax + 2by = 0$
$ax - by = 0$
વર્તુળ $S_1$ નું કેન્દ્ર $C_1(a, 0)$ છે અને તેની ત્રિજ્યા $r_1 = a$ છે.
કેન્દ્ર $C_1(a, 0)$ થી સામાન્ય જીવા $ax - by = 0$ પરના લંબનું અંતર $d$:
$d = \frac{|a(a) - b(0)|}{\sqrt{a^2 + (-b)^2}} = \frac{a^2}{\sqrt{a^2+b^2}}$
સામાન્ય જીવાની લંબાઈ $2\sqrt{r_1^2 - d^2}$ છે:
$= 2\sqrt{a^2 - \left(\frac{a^2}{\sqrt{a^2+b^2}}\right)^2}$
$= 2\sqrt{a^2 - \frac{a^4}{a^2+b^2}}$
$= 2\sqrt{\frac{a^2(a^2+b^2) - a^4}{a^2+b^2}}$
$= 2\sqrt{\frac{a^4 + a^2b^2 - a^4}{a^2+b^2}}$
$= 2\sqrt{\frac{a^2b^2}{a^2+b^2}}$
$= \frac{2ab}{\sqrt{a^2+b^2}}$
Solution diagram
154
MediumMCQ
બે વર્તુળો $x^2+y^2-4y=0$ અને $x^2+y^2-8x-4y+11=0$ ની સામાન્ય જીવાની લંબાઈ શોધો.
A
$\frac{\sqrt{145}}{4} \text{ એકમ}$
B
$\frac{\sqrt{11}}{2} \text{ એકમ}$
C
$\sqrt{135} \text{ એકમ}$
D
$\frac{\sqrt{135}}{4} \text{ એકમ}$

Solution

(D) આપેલ વર્તુળોના સમીકરણો:
$x^2+y^2-4y=0$ $(1)$
$x^2+y^2-8x-4y+11=0$ $(2)$
સમીકરણ $(2)$ માંથી $(1)$ બાદ કરતા,સામાન્ય જીવાનું સમીકરણ મળે છે:
$(x^2+y^2-8x-4y+11) - (x^2+y^2-4y) = 0$
$-8x+11=0$ $\Rightarrow 8x=11$ $\Rightarrow x=\frac{11}{8}$
પ્રથમ વર્તુળ $x^2+y^2-4y=0$ માટે,કેન્દ્ર $C(0, 2)$ અને ત્રિજ્યા $r = 2$ છે.
કેન્દ્ર $(0, 2)$ થી રેખા $x = \frac{11}{8}$ નું લંબ અંતર $d = |0 - \frac{11}{8}| = \frac{11}{8}$ છે.
જીવાની લંબાઈ $L = 2\sqrt{r^2 - d^2}$
$L = 2\sqrt{2^2 - (\frac{11}{8})^2} = 2\sqrt{4 - \frac{121}{64}} = 2\sqrt{\frac{135}{64}} = \frac{\sqrt{135}}{4} \text{ એકમ}$.
155
DifficultMCQ
$15$ અને $20$ ત્રિજ્યા ધરાવતા વર્તુળો,જેમના કેન્દ્રો એકબીજાથી $25$ એકમ દૂર છે,તેમની સામાન્ય જીવાની લંબાઈ શોધો.
A
$12$
B
$16$
C
$24$
D
$25$

Solution

(C) ધારો કે બે વર્તુળોની ત્રિજ્યા $r_1 = 15$ અને $r_2 = 20$ છે. તેમના કેન્દ્રો $C_1$ અને $C_2$ વચ્ચેનું અંતર $d = 25$ છે.
અહીં $r_1^2 + r_2^2 = 15^2 + 20^2 = 225 + 400 = 625 = 25^2 = d^2$ થાય છે.
કેન્દ્ર વચ્ચેના અંતરનો વર્ગ એ ત્રિજ્યાઓના વર્ગોના સરવાળા જેટલો હોવાથી,$\triangle AC_1C_2$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જ્યાં $\angle C_1AC_2 = 90^\circ$ છે.
સામાન્ય જીવા $AB$ એ કેન્દ્રોને જોડતી રેખા $C_1C_2$ ને લંબ છે. ધારો કે છેદબિંદુ $D$ છે.
$\triangle AC_1C_2$ માં,કર્ણ $C_1C_2$ પરનો વેધ $AD$ એ સામાન્ય જીવાની લંબાઈના અડધા જેટલો છે.
ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળ પરથી: $\text{Area} = \frac{1}{2} \times r_1 \times r_2 = \frac{1}{2} \times d \times AD$.
$15 \times 20 = 25 \times AD$.
$AD = \frac{300}{25} = 12$.
તેથી,સામાન્ય જીવાની લંબાઈ $= 2 \times AD = 2 \times 12 = 24$ એકમ.
Solution diagram
156
DifficultMCQ
જો એક ચલ વર્તુળ $S=0$ એ રેખા $y=x$ ને સ્પર્શે છે અને બિંદુ $(0,0)$ માંથી પસાર થાય છે,તો વર્તુળો $x^2+y^2+6x+8y-7=0$ અને $S=0$ ની સામાન્ય જીવા પર આવેલું નિશ્ચિત બિંદુ કયું છે?
A
$\left(\frac{1}{2}, \frac{1}{2}\right)$
B
$\left(-\frac{1}{2}, -\frac{1}{2}\right)$
C
$\left(\frac{1}{2}, -\frac{1}{2}\right)$
D
$\left(-\frac{1}{2}, \frac{1}{2}\right)$

Solution

(A) ધારો કે ઉગમબિંદુ $(0,0)$ માંથી પસાર થતા ચલ વર્તુળ $S=0$ નું સમીકરણ $x^2+y^2+2gx+2fy=0$ છે.
વર્તુળ રેખા $x-y=0$ ને સ્પર્શતું હોવાથી,કેન્દ્ર $(-g, -f)$ થી રેખાનું લંબ અંતર ત્રિજ્યા $\sqrt{g^2+f^2}$ જેટલું થાય.
$\frac{|-g+f|}{\sqrt{1^2+(-1)^2}} = \sqrt{g^2+f^2} \Rightarrow \frac{(g-f)^2}{2} = g^2+f^2$.
$g^2+f^2-2gf = 2g^2+2f^2$ $\Rightarrow g^2+f^2+2gf = 0$ $\Rightarrow (g+f)^2 = 0$ $\Rightarrow f = -g$.
$f = -g$ ને વર્તુળના સમીકરણમાં મૂકતા,$S = x^2+y^2+2gx-2gy = 0$ મળે.
$S=0$ અને $x^2+y^2+6x+8y-7=0$ ની સામાન્ય જીવાનું સમીકરણ $S_1 - S_2 = 0$ દ્વારા મળે છે.
$(x^2+y^2+2gx-2gy) - (x^2+y^2+6x+8y-7) = 0$.
$(2g-6)x - (2g+8)y + 7 = 0$.
$2g(x-y) - (6x+8y-7) = 0$.
આ રેખાઓની સંહતિ દર્શાવે છે જે $x-y=0$ અને $6x+8y-7=0$ ના છેદબિંદુમાંથી પસાર થાય છે.
આ સમીકરણો ઉકેલતા: $x=y$,તેથી $6x+8x-7=0$ $\Rightarrow 14x=7$ $\Rightarrow x=\frac{1}{2}$.
આમ,નિશ્ચિત બિંદુ $\left(\frac{1}{2}, \frac{1}{2}\right)$ છે.
157
DifficultMCQ
જો વર્તુળ $x^2+y^2+2x+3y+1=0$ એ બીજા વર્તુળ $x^2+y^2+4x+3y+2=0$ ને બિંદુઓ $A$ અને $B$ માં છેદે,તો $AB$ ને વ્યાસ તરીકે ધરાવતા વર્તુળનું સમીકરણ શું થાય?
A
$x^2+y^2+x+3y+3=0$
B
$2x^2+2y^2+2x+6y+1=0$
C
$x^2+y^2+x+6y+1=0$
D
$2x^2+2y^2+x+3y+1=0$

Solution

(B) વર્તુળોના સમીકરણો $S_1 \equiv x^2+y^2+2x+3y+1=0$ અને $S_2 \equiv x^2+y^2+4x+3y+2=0$ છે.
વર્તુળો $A$ અને $B$ માં છેદતા હોવાથી,સામાન્ય જીવા $AB$ નું સમીકરણ $S_1 - S_2 = 0$ થાય.
$(x^2+y^2+2x+3y+1) - (x^2+y^2+4x+3y+2) = 0$
$-2x - 1 = 0 \Rightarrow x = -\frac{1}{2}$.
$AB$ ને વ્યાસ તરીકે ધરાવતા વર્તુળનું સમીકરણ $2x^2+2y^2+2x+6y+1 = 0$ મળે છે.
158
EasyMCQ
$L_1$ અને $L_2$ એ બે વર્તુળોના બે સામાન્ય સ્પર્શકો છે. જો $L_1$ એ બે વર્તુળોને $A(1, 1)$ અને $B(0, 1)$ બિંદુએ સ્પર્શે છે અને $L_2$ એ બે વર્તુળોને $C\left(\frac{3}{5}, \frac{4}{5}\right)$ અને $D\left(-\frac{1}{5}, \frac{7}{5}\right)$ બિંદુએ સ્પર્શે છે,તો બે વર્તુળોની રેડિકલ અક્ષનું સમીકરણ શોધો.
A
$2x - 6y = 7$
B
$2x + y + 7 = 0$
C
$2x + 6y = 7$
D
$x = y$

Solution

(C) બે વર્તુળોની રેડિકલ અક્ષ તેમના તમામ સામાન્ય સ્પર્શકોને દુભાગે છે.
પ્રથમ,$A(1, 1)$ અને $B(0, 1)$ નું મધ્યબિંદુ $M$ શોધો:
$M = \left(\frac{1}{2}, 1\right)$.
ત્યારબાદ,$C\left(\frac{3}{5}, \frac{4}{5}\right)$ અને $D\left(-\frac{1}{5}, \frac{7}{5}\right)$ નું મધ્યબિંદુ $N$ શોધો:
$N = \left(\frac{1}{5}, \frac{11}{10}\right)$.
રેડિકલ અક્ષ $M$ અને $N$ માંથી પસાર થાય છે. રેખા $MN$ નો ઢાળ $m$:
$m = -\frac{1}{3}$.
રેખા $MN$ નું સમીકરણ:
$y - 1 = -\frac{1}{3}\left(x - \frac{1}{2}\right)$
$2x + 6y = 7$.
159
DifficultMCQ
$5x^2-xy-5x+y=0$ દ્વારા દર્શાવેલ રેખાઓ વર્તુળ $S=0$ ના અભિલંબ છે. જો આ વર્તુળ,વર્તુળ $S^{\prime} \equiv x^2+y^2-2x+2y-7=0$ ને બહારથી સ્પર્શે છે,તો $S=0$ ના સાપેક્ષમાં $S^{\prime}=0$ ના કેન્દ્રની સ્પર્શક જીવાનું સમીકરણ શોધો.
A
$2y-7=0$
B
$x-1=0$
C
$3x+4y-7=0$
D
$x+y=5$

Solution

(A) આપેલ વર્તુળ $S^{\prime} \equiv x^2+y^2-2x+2y-7=0$ છે.
કેન્દ્ર $C_1(1, -1)$ અને ત્રિજ્યા $r_1 = 3$ છે.
રેખાઓ $5x^2-xy-5x+y=0$ એટલે કે $(x-1)(5x-y)=0$ છે.
તેથી,$S=0$ નું કેન્દ્ર $C_2(1, 5)$ છે.
બહારથી સ્પર્શતા હોવાથી,$C_1C_2 = r_1 + r_2$ $\Rightarrow 6 = 3 + r_2$ $\Rightarrow r_2 = 3$.
$S=0$ નું સમીકરણ: $(x-1)^2 + (y-5)^2 = 9 \Rightarrow x^2 + y^2 - 2x - 10y + 17 = 0$.
$C_1(1, -1)$ માટે સ્પર્શક જીવાનું સમીકરણ $T=0$ છે.
$x(1) + y(-1) - 1(x+1) - 5(y-1) + 17 = 0$.
$-6y + 21 = 0 \Rightarrow 2y-7=0$.
Solution diagram
160
EasyMCQ
બે વર્તુળો $S_1 = px^2 + py^2 + 2g'x + 2f'y + d = 0$ અને $S_2 = x^2 + y^2 + 2gx + 2fy + d' = 0$ સામાન્ય જીવા $PQ$ ધરાવે છે. $PQ$ નું સમીકરણ શું છે?
A
$S_1 - S_2 = 0$
B
$S_1 + S_2 = 0$
C
$S_1 - pS_2 = 0$
D
$S_1 + pS_2 = 0$

Solution

(C) બે વર્તુળો $S_1 = 0$ અને $S_2 = 0$ ની સામાન્ય જીવાનું સમીકરણ $S_1 - S_2 = 0$ દ્વારા આપવામાં આવે છે,જો $x^2$ અને $y^2$ ના સહગુણકો સમાન હોય.
આપેલ $S_1 = px^2 + py^2 + 2g'x + 2f'y + d = 0$ ને $p$ વડે ભાગતા:
$\frac{S_1}{p} = x^2 + y^2 + \frac{2g'}{p}x + \frac{2f'}{p}y + \frac{d}{p} = 0$.
હવે,સામાન્ય જીવાનું સમીકરણ $\frac{S_1}{p} - S_2 = 0$ થાય.
$p$ વડે ગુણતા,આપણને $S_1 - pS_2 = 0$ મળે છે.
161
MediumMCQ
વર્તુળો $x^{2}+y^{2}-4x-4y=0$ અને $2x^{2}+2y^{2}=32$ ની સામાન્ય જીવા ઉગમબિંદુ આગળ કેટલા માપનો ખૂણો આંતરે છે?
A
$\frac{\pi}{3}$
B
$\frac{\pi}{4}$
C
$\frac{\pi}{6}$
D
$\frac{\pi}{2}$

Solution

(D) આપેલ વર્તુળોના સમીકરણો $x^{2}+y^{2}-4x-4y=0$ અને $2x^{2}+2y^{2}=32$ છે.
બીજા સમીકરણને સાદું રૂપ આપતા,$x^{2}+y^{2}=16$ મળે છે.
સામાન્ય જીવાનું સમીકરણ બંને સમીકરણોની બાદબાકી કરવાથી મળે છે: $(x^{2}+y^{2}-4x-4y) - (x^{2}+y^{2}-16) = 0$.
આથી $-4x-4y+16=0$,એટલે કે $x+y=4$ મળે છે.
ધારો કે ઉગમબિંદુ $O(0,0)$ છે. વર્તુળ $x^{2}+y^{2}-4x-4y=0$ ઉગમબિંદુમાંથી પસાર થાય છે.
પ્રથમ વર્તુળનું કેન્દ્ર $C(2,2)$ છે અને ત્રિજ્યા $r = 2\sqrt{2}$ છે.
કેન્દ્ર $C(2,2)$ થી રેખા $x+y-4=0$ નું લંબ અંતર $d = \frac{|2+2-4|}{\sqrt{1^{2}+1^{2}}} = 0$ છે.
આમ,સામાન્ય જીવા એ પ્રથમ વર્તુળનો વ્યાસ છે.
વર્તુળનો વ્યાસ પરિઘ પરના કોઈપણ બિંદુ આગળ કાટખૂણો આંતરે છે. તેથી,ઉગમબિંદુ આગળ આંતરેલો ખૂણો $\frac{\pi}{2}$ છે.
162
MediumMCQ
ધારો કે $C_{1}$ અને $C_{2}$ એ વર્તુળો $x^{2}+y^{2}=4$ અને $(x-2)^{2}+y^{2}=1$ ના કેન્દ્રો છે અને $P$ અને $Q$ તેમના છેદબિંદુઓ છે. તો,$\Delta C_{1} P Q$ અને $\Delta C_{2} P Q$ ના ક્ષેત્રફળનો ગુણોત્તર શોધો. ($: 1$ માં)
A
$3$
B
$5$
C
$7$
D
$9$

Solution

(C) આપેલ વર્તુળોના સમીકરણો:
$C_{1}: x^{2}+y^{2}=4$ (કેન્દ્ર $C_{1} = (0,0)$,ત્રિજ્યા $r_{1} = 2$)
$C_{2}: (x-2)^{2}+y^{2}=1$ (કેન્દ્ર $C_{2} = (2,0)$,ત્રિજ્યા $r_{2} = 1$)
ધારો કે $N$ એ સામાન્ય જીવા $PQ$ અને કેન્દ્રોને જોડતી રેખા $C_{1}C_{2}$ નું છેદબિંદુ છે.
બંને સમીકરણોની બાદબાકી કરતા:
$(x^{2}+y^{2}) - ((x-2)^{2}+y^{2}) = 4 - 1$
$4x - 4 = 3 \implies x = \frac{7}{4}$
$N$ એ $x$-અક્ષ પર હોવાથી,$N$ ના યામ $(\frac{7}{4}, 0)$ છે.
અંતર $C_{1}N = \frac{7}{4}$ અને $C_{2}N = |2 - \frac{7}{4}| = \frac{1}{4}$.
બંને ત્રિકોણ $\Delta C_{1}PQ$ અને $\Delta C_{2}PQ$ નો પાયો $PQ$ સમાન છે.
તેથી,તેમના ક્ષેત્રફળનો ગુણોત્તર તેમના વેધના ગુણોત્તર જેટલો થાય:
$\frac{\text{Area}(\Delta C_{1}PQ)}{\text{Area}(\Delta C_{2}PQ)} = \frac{C_{1}N}{C_{2}N} = \frac{7/4}{1/4} = 7: 1$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
Solution diagram

10-1.Circle and System of Circles — Chord of contact of tangent and common chord · Frequently Asked Questions

1Are these 10-1.Circle and System of Circles questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a 10-1.Circle and System of Circles Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.