ChemistryQ1–55 of 55 questions
Page 1 of 1 · Gujarati
1
ChemistryMCQAIPMT · 1996
$L$ બાજુવાળા સમઘનના કેન્દ્રમાં એક બિંદુવત વિદ્યુતભાર $+q$ મૂકવામાં આવ્યો છે. સમઘનમાંથી બહાર આવતું વિદ્યુત ફ્લક્સ કેટલું હશે?
A
$\frac{q}{\varepsilon_0}$
B
શૂન્ય
C
$\frac{6qL^2}{\varepsilon_0}$
D
$\frac{q}{6L^2\varepsilon_0}$
Solution
(A) ગોસના નિયમ મુજબ,કોઈપણ બંધ સપાટીમાંથી પસાર થતું કુલ વિદ્યુત ફ્લક્સ $\phi$ એ સપાટી દ્વારા ઘેરાયેલા કુલ વિદ્યુતભાર $q_{enc}$ અને શૂન્યાવકાશની પરમિટિવિટી $\varepsilon_0$ ના ગુણોત્તર જેટલું હોય છે.
ગાણિતિક રીતે,$\phi = \frac{q_{enc}}{\varepsilon_0}$.
આ પ્રશ્નમાં,બિંદુવત વિદ્યુતભાર $+q$ સમઘન દ્વારા ઘેરાયેલો છે.
તેથી,સમઘનમાંથી બહાર આવતું કુલ વિદ્યુત ફ્લક્સ $\phi = \frac{q}{\varepsilon_0}$ થશે.
ગાણિતિક રીતે,$\phi = \frac{q_{enc}}{\varepsilon_0}$.
આ પ્રશ્નમાં,બિંદુવત વિદ્યુતભાર $+q$ સમઘન દ્વારા ઘેરાયેલો છે.
તેથી,સમઘનમાંથી બહાર આવતું કુલ વિદ્યુત ફ્લક્સ $\phi = \frac{q}{\varepsilon_0}$ થશે.
0 likesView Solution
2
ChemistryMCQAIPMT · 1996
જો $80 \, cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતો બહિર્ગોળ લેન્સ અને $50 \, cm$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતો અંતર્ગોળ લેન્સ એકબીજા સાથે જોડવામાં આવે, તો તેમનો પરિણામી પાવર કેટલો થશે?
A
$+ 6.5 \, D$
B
$-6.5 \, D$
C
$+ 7.5 \, D$
D
$-0.75 \, D$
Solution
(D) લેન્સનો પાવર $P = \frac{1}{f(\text{meters માં})}$ સૂત્ર દ્વારા આપવામાં આવે છે.
બહિર્ગોળ લેન્સ માટે, $f_1 = +80 \, cm = +0.8 \, m$. તેથી, $P_1 = \frac{1}{0.8} = +1.25 \, D$.
અંતર્ગોળ લેન્સ માટે, $f_2 = -50 \, cm = -0.5 \, m$. તેથી, $P_2 = \frac{1}{-0.5} = -2.0 \, D$.
સંયોજનનો પરિણામી પાવર $P = P_1 + P_2$ છે.
$P = 1.25 \, D + (-2.0 \, D) = -0.75 \, D$.
તેથી, સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
બહિર્ગોળ લેન્સ માટે, $f_1 = +80 \, cm = +0.8 \, m$. તેથી, $P_1 = \frac{1}{0.8} = +1.25 \, D$.
અંતર્ગોળ લેન્સ માટે, $f_2 = -50 \, cm = -0.5 \, m$. તેથી, $P_2 = \frac{1}{-0.5} = -2.0 \, D$.
સંયોજનનો પરિણામી પાવર $P = P_1 + P_2$ છે.
$P = 1.25 \, D + (-2.0 \, D) = -0.75 \, D$.
તેથી, સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
0 likesView Solution
3
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$KMnO_4$ ઓક્ઝેલિક એસિડ સાથે નીચેના સમીકરણ મુજબ પ્રક્રિયા કરે છે: $2MnO_4^- + 5C_2O_4^{2-} + 16H^{+} \to 2Mn^{2+} + 10CO_2 + 8H_2O$. અહીં,$20 \ mL$ $0.1 \ M$ $KMnO_4$ એ કોના સમકક્ષ છે?
A
$20 \ mL$ $0.5 \ M$ $H_2C_2O_4$
B
$50 \ mL$ $0.1 \ M$ $H_2C_2O_4$
C
$50 \ mL$ $0.5 \ M$ $H_2C_2O_4$
D
$20 \ mL$ $0.1 \ M$ $H_2C_2O_4$
Solution
(B) સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ મુજબ: $2 \ mol$ $MnO_4^-$,$5 \ mol$ $C_2O_4^{2-}$ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી સંબંધનો ઉપયોગ કરતા: $\frac{n_{MnO_4^-}}{2} = \frac{n_{C_2O_4^{2-}}}{5}$.
આપેલ છે: $V_{MnO_4^-} = 20 \ mL$,$M_{MnO_4^-} = 0.1 \ M$.
$n_{MnO_4^-} = M \times V = 0.1 \times 20 = 2 \ mmol$.
તેથી,$n_{C_2O_4^{2-}} = \frac{5}{2} \times n_{MnO_4^-} = 2.5 \times 2 = 5 \ mmol$.
વિકલ્પ $(B)$ તપાસતા: $50 \ mL$ $0.1 \ M$ $H_2C_2O_4$ માં $n = 50 \times 0.1 = 5 \ mmol$ મળે છે. જે જરૂરિયાત સાથે મેળ ખાય છે.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી સંબંધનો ઉપયોગ કરતા: $\frac{n_{MnO_4^-}}{2} = \frac{n_{C_2O_4^{2-}}}{5}$.
આપેલ છે: $V_{MnO_4^-} = 20 \ mL$,$M_{MnO_4^-} = 0.1 \ M$.
$n_{MnO_4^-} = M \times V = 0.1 \times 20 = 2 \ mmol$.
તેથી,$n_{C_2O_4^{2-}} = \frac{5}{2} \times n_{MnO_4^-} = 2.5 \times 2 = 5 \ mmol$.
વિકલ્પ $(B)$ તપાસતા: $50 \ mL$ $0.1 \ M$ $H_2C_2O_4$ માં $n = 50 \times 0.1 = 5 \ mmol$ મળે છે. જે જરૂરિયાત સાથે મેળ ખાય છે.
0 likesView Solution
4
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
પરમાણુના બોહરના મોડેલમાં,જ્યારે ઇલેક્ટ્રોન $n = 1$ થી $n = 3$ માં કૂદકો મારે છે,ત્યારે કેટલી ઉર્જા શોષાય છે?
A
$2.15 \times 10^{-11} \ erg$
B
$0.1911 \times 10^{-10} \ erg$
C
$2.389 \times 10^{-12} \ erg$
D
$0.239 \times 10^{-10} \ erg$
Solution
(B) બોહરના મોડેલ મુજબ,$n^{th}$ કક્ષામાં ઇલેક્ટ્રોનની ઉર્જા $E_n = -\frac{2.179 \times 10^{-11}}{n^2} \ erg$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
$n_1 = 1$ થી $n_2 = 3$ ના સંક્રમણ માટે ઉર્જાનો ફેરફાર $\Delta E = E_3 - E_1$ છે.
$\Delta E = -\frac{2.179 \times 10^{-11}}{3^2} - (-\frac{2.179 \times 10^{-11}}{1^2})$.
$\Delta E = 2.179 \times 10^{-11} \times (1 - \frac{1}{9}) = 2.179 \times 10^{-11} \times \frac{8}{9}$.
$\Delta E = 1.9368 \times 10^{-11} \ erg = 0.19368 \times 10^{-10} \ erg$.
આપેલા વિકલ્પો સાથે સરખાવતા,સૌથી નજીકની કિંમત $0.1911 \times 10^{-10} \ erg$ (વિકલ્પ $B$) છે.
ઇલેક્ટ્રોન નીચી ઉર્જા સ્તરથી ઉચ્ચ ઉર્જા સ્તરમાં જાય છે,તેથી ઉર્જા શોષાય છે.
$n_1 = 1$ થી $n_2 = 3$ ના સંક્રમણ માટે ઉર્જાનો ફેરફાર $\Delta E = E_3 - E_1$ છે.
$\Delta E = -\frac{2.179 \times 10^{-11}}{3^2} - (-\frac{2.179 \times 10^{-11}}{1^2})$.
$\Delta E = 2.179 \times 10^{-11} \times (1 - \frac{1}{9}) = 2.179 \times 10^{-11} \times \frac{8}{9}$.
$\Delta E = 1.9368 \times 10^{-11} \ erg = 0.19368 \times 10^{-10} \ erg$.
આપેલા વિકલ્પો સાથે સરખાવતા,સૌથી નજીકની કિંમત $0.1911 \times 10^{-10} \ erg$ (વિકલ્પ $B$) છે.
ઇલેક્ટ્રોન નીચી ઉર્જા સ્તરથી ઉચ્ચ ઉર્જા સ્તરમાં જાય છે,તેથી ઉર્જા શોષાય છે.
0 likesView Solution
5
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
કોનો દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા (dipole moment) ન્યૂનતમ (લગભગ શૂન્ય) છે?
A
બ્યુટ-$1$-ઈન
B
$cis$-બ્યુટ-$2$-ઈન
C
$trans$-બ્યુટ-$2$-ઈન
D
$2$-મિથાઈલપ્રોપ-$1$-ઈન
Solution
(C) અણુની દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા તેના ભૌમિતિક આકાર અને બંધની ધ્રુવીયતા પર આધાર રાખે છે.
$trans$-બ્યુટ-$2$-ઈનમાં,બે મિથાઈલ સમૂહો દ્વિબંધની વિરુદ્ધ બાજુએ આવેલા હોય છે.
અણુની સંમિતિને કારણે,$C-CH_3$ બંધની દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રાઓ એકબીજાને નાબૂદ કરે છે.
તેથી,$trans$-બ્યુટ-$2$-ઈનની ચોખ્ખી દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા શૂન્ય હોય છે.
$trans$-બ્યુટ-$2$-ઈનમાં,બે મિથાઈલ સમૂહો દ્વિબંધની વિરુદ્ધ બાજુએ આવેલા હોય છે.
અણુની સંમિતિને કારણે,$C-CH_3$ બંધની દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રાઓ એકબીજાને નાબૂદ કરે છે.
તેથી,$trans$-બ્યુટ-$2$-ઈનની ચોખ્ખી દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા શૂન્ય હોય છે.
0 likesView Solution
6
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$Si(CH_3)_4$ નું બંધારણ અને સંકરણ શું છે?
A
બેન્ટ,$sp$
B
ત્રિકોણીય,$sp^2$
C
અષ્ટફલકીય,$sp^3d$
D
ચતુષ્ફલકીય,$sp^3$
Solution
(D) $Si(CH_3)_4$ માં,મધ્યસ્થ સિલિકોન પરમાણુ $4$ મિથાઈલ સમૂહો સાથે જોડાયેલ છે.
મધ્યસ્થ $Si$ પરમાણુની આસપાસ $4$ બંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ અને $0$ અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ હોવાથી,સ્ટેરિક નંબર $4+0 = 4$ થાય છે.
$4$ નો સ્ટેરિક નંબર $sp^3$ સંકરણ અને ચતુષ્ફલકીય ભૂમિતિ સૂચવે છે.
મધ્યસ્થ $Si$ પરમાણુની આસપાસ $4$ બંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ અને $0$ અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ હોવાથી,સ્ટેરિક નંબર $4+0 = 4$ થાય છે.
$4$ નો સ્ટેરિક નંબર $sp^3$ સંકરણ અને ચતુષ્ફલકીય ભૂમિતિ સૂચવે છે.
0 likesView Solution
7
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયું વાયુઓનું મિશ્રણ ડાલ્ટનના આંશિક દબાણના નિયમનું પાલન કરતું નથી?
A
$O_2$ અને $CO_2$
B
$N_2$ અને $O_2$
C
$Cl_2$ અને $O_2$
D
$NH_3$ અને $HCl$
Solution
(D) કારણ કે $NH_3$ અને $HCl$ વાયુઓ પ્રક્રિયા કરીને ઘન $NH_4Cl$ બનાવે છે $(NH_3(g) + HCl(g) \rightarrow NH_4Cl(s))$.
ડાલ્ટનનો આંશિક દબાણનો નિયમ ફક્ત પ્રક્રિયા ન કરતા વાયુઓના મિશ્રણ માટે જ લાગુ પડે છે.
ડાલ્ટનનો આંશિક દબાણનો નિયમ ફક્ત પ્રક્રિયા ન કરતા વાયુઓના મિશ્રણ માટે જ લાગુ પડે છે.
0 likesView Solution
8
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$50\,^{\circ}C$ તાપમાને $SO_2$ ના પ્રસરણ દર કરતા $N_2$ નો પ્રસરણ દર $1.625$ ગણો હોય તે તાપમાન ............ $K$ છે.
A
$110$
B
$173$
C
$373$
D
$273$
Solution
(C) ગ્રેહામના પ્રસરણના નિયમ મુજબ,પ્રસરણનો દર $r$ એ મોલર દળ $M$ ના વર્ગમૂળના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં અને તાપમાન $T$ ના વર્ગમૂળના સમપ્રમાણમાં હોય છે.
$\frac{r_{N_2}}{r_{SO_2}} = \sqrt{\frac{M_{SO_2}}{M_{N_2}} \times \frac{T_{N_2}}{T_{SO_2}}}$
આપેલ છે: $r_{N_2} = 1.625 \times r_{SO_2}$,$T_{SO_2} = 50 + 273 = 323\,K$,$M_{N_2} = 28\,g/mol$,$M_{SO_2} = 64\,g/mol$.
કિંમતો મૂકતા:
$1.625 = \sqrt{\frac{64}{28} \times \frac{T_{N_2}}{323}}$
બંને બાજુ વર્ગ કરતા:
$(1.625)^2 = \frac{64}{28} \times \frac{T_{N_2}}{323}$
$T_{N_2} = 373\,K$.
$\frac{r_{N_2}}{r_{SO_2}} = \sqrt{\frac{M_{SO_2}}{M_{N_2}} \times \frac{T_{N_2}}{T_{SO_2}}}$
આપેલ છે: $r_{N_2} = 1.625 \times r_{SO_2}$,$T_{SO_2} = 50 + 273 = 323\,K$,$M_{N_2} = 28\,g/mol$,$M_{SO_2} = 64\,g/mol$.
કિંમતો મૂકતા:
$1.625 = \sqrt{\frac{64}{28} \times \frac{T_{N_2}}{323}}$
બંને બાજુ વર્ગ કરતા:
$(1.625)^2 = \frac{64}{28} \times \frac{T_{N_2}}{323}$
$T_{N_2} = 373\,K$.
0 likesView Solution
9
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$25\,^oC$ તાપમાને આદર્શ વાયુના એક અણુ દીઠ સરેરાશ ગતિઊર્જા $SI$ એકમમાં કેટલી થશે?
A
$6.17 \times 10^{-21} \text{ kJ}$
B
$6.17 \times 10^{-21} \text{ J}$
C
$6.17 \times 10^{-20} \text{ J}$
D
$6.17 \times 10^{-22} \text{ J}$
Solution
(B) આદર્શ વાયુના એક અણુ દીઠ સરેરાશ ગતિઊર્જાનું સૂત્ર: $E_k = \frac{3}{2}kT$ છે.
અહીં,$k$ એ બોલ્ટ્ઝમેન અચળાંક $(1.38 \times 10^{-23} \text{ J/K})$ છે અને $T$ એ કેલ્વિનમાં તાપમાન છે.
આપેલ $T = 25\,^oC = 25 + 273 = 298 \text{ K}$.
કિંમતો મૂકતા: $E_k = \frac{3}{2} \times 1.38 \times 10^{-23} \times 298 \approx 6.17 \times 10^{-21} \text{ J}$.
અહીં,$k$ એ બોલ્ટ્ઝમેન અચળાંક $(1.38 \times 10^{-23} \text{ J/K})$ છે અને $T$ એ કેલ્વિનમાં તાપમાન છે.
આપેલ $T = 25\,^oC = 25 + 273 = 298 \text{ K}$.
કિંમતો મૂકતા: $E_k = \frac{3}{2} \times 1.38 \times 10^{-23} \times 298 \approx 6.17 \times 10^{-21} \text{ J}$.
0 likesView Solution
10
ChemistryDifficultMCQAIPMT · 1996
પ્રક્રિયા $N_2 + 3H_2 \rightleftharpoons 2NH_3$ માટે સંતુલન અચળાંક $K$ છે,તો સંતુલન $NH_3 \rightleftharpoons \frac{1}{2}N_2 + \frac{3}{2}H_2$ માટે સંતુલન અચળાંક કેટલો થશે?
A
$1/K$
B
$1/K^2$
C
$\sqrt{K}$
D
$1/\sqrt{K}$
Solution
(D) પ્રક્રિયા $N_2 + 3H_2 \rightleftharpoons 2NH_3$ માટે,સંતુલન અચળાંક $K = \frac{[NH_3]^2}{[N_2][H_2]^3}$ છે.
પ્રક્રિયા $NH_3 \rightleftharpoons \frac{1}{2}N_2 + \frac{3}{2}H_2$ માટે,સંતુલન અચળાંક $K'$ એ $K' = \frac{[N_2]^{1/2}[H_2]^{3/2}}{[NH_3]}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
બંને સમીકરણોની સરખામણી કરતા,આપણે જોઈ શકીએ છીએ કે $K' = \sqrt{\frac{1}{K}} = \frac{1}{\sqrt{K}}$ થાય છે.
પ્રક્રિયા $NH_3 \rightleftharpoons \frac{1}{2}N_2 + \frac{3}{2}H_2$ માટે,સંતુલન અચળાંક $K'$ એ $K' = \frac{[N_2]^{1/2}[H_2]^{3/2}}{[NH_3]}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
બંને સમીકરણોની સરખામણી કરતા,આપણે જોઈ શકીએ છીએ કે $K' = \sqrt{\frac{1}{K}} = \frac{1}{\sqrt{K}}$ થાય છે.
0 likesView Solution
11
ChemistryEasyMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયું લુઈસ એસિડ નથી?
A
$BF_3$
B
$FeCl_3$
C
$SiF_4$
D
$C_2H_4$
Solution
(D) લુઈસ એસિડ એટલે ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારનાર.
$BF_3$ માં બોરોન પરમાણુનું અષ્ટક અપૂર્ણ છે,તેથી તે ઇલેક્ટ્રોન ઉણપ ધરાવે છે અને લુઈસ એસિડ છે.
$FeCl_3$ માં ખાલી $d$-કક્ષક અને અપૂર્ણ અષ્ટક હોવાથી તે લુઈસ એસિડ તરીકે વર્તે છે.
$SiF_4$ માં સિલિકોન પરમાણુ પર ખાલી $d$-કક્ષકો હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા દે છે,તેથી તે લુઈસ એસિડ છે.
$C_2H_4$ (ઇથિન) પાસે $\pi$-બંધ છે પરંતુ લુઈસ એસિડ તરીકે ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા માટે કોઈ ખાલી કક્ષક નથી.
તેથી,$C_2H_4$ એ લુઈસ એસિડ નથી.
$BF_3$ માં બોરોન પરમાણુનું અષ્ટક અપૂર્ણ છે,તેથી તે ઇલેક્ટ્રોન ઉણપ ધરાવે છે અને લુઈસ એસિડ છે.
$FeCl_3$ માં ખાલી $d$-કક્ષક અને અપૂર્ણ અષ્ટક હોવાથી તે લુઈસ એસિડ તરીકે વર્તે છે.
$SiF_4$ માં સિલિકોન પરમાણુ પર ખાલી $d$-કક્ષકો હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા દે છે,તેથી તે લુઈસ એસિડ છે.
$C_2H_4$ (ઇથિન) પાસે $\pi$-બંધ છે પરંતુ લુઈસ એસિડ તરીકે ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા માટે કોઈ ખાલી કક્ષક નથી.
તેથી,$C_2H_4$ એ લુઈસ એસિડ નથી.
0 likesView Solution
12
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
બોરોન હેલાઈડ્સ તેમના ........... ને કારણે લુઈસ એસિડ તરીકે વર્તે છે.
A
આયનીય સ્વભાવ
B
એસિડિક સ્વભાવ
C
સહસંયોજક સ્વભાવ
D
ઇલેક્ટ્રોન ઉણપ ધરાવતો સ્વભાવ
Solution
(D) બોરોન હેલાઈડ્સ $(BX_3)$ માં મધ્યસ્થ બોરોન પરમાણુની સંયોજકતા કક્ષામાં માત્ર $6$ ઇલેક્ટ્રોન હોય છે.
આ ઇલેક્ટ્રોનની ઉણપને કારણે,તેઓ તેમનું અષ્ટક પૂર્ણ કરવા માટે દાતા પાસેથી ઇલેક્ટ્રોનની એક જોડી સ્વીકારવાની પ્રબળ વૃત્તિ ધરાવે છે,જે લુઈસ એસિડની વ્યાખ્યા છે.
ઉદાહરણ તરીકે,$BF_3$ માં,બોરોન પરમાણુ ઇલેક્ટ્રોન-ઉણપ ધરાવે છે.
આ ઇલેક્ટ્રોનની ઉણપને કારણે,તેઓ તેમનું અષ્ટક પૂર્ણ કરવા માટે દાતા પાસેથી ઇલેક્ટ્રોનની એક જોડી સ્વીકારવાની પ્રબળ વૃત્તિ ધરાવે છે,જે લુઈસ એસિડની વ્યાખ્યા છે.
ઉદાહરણ તરીકે,$BF_3$ માં,બોરોન પરમાણુ ઇલેક્ટ્રોન-ઉણપ ધરાવે છે.
0 likesView Solution
13
ChemistryDifficultMCQAIPMT · 1996
$25\,^{\circ}C$ તાપમાને પાણીનો આયનીય ગુણાકાર $10^{-14}$ છે. $90\,^{\circ}C$ તાપમાને આયનીય ગુણાકાર કેટલો હશે?
A
$1 \times 10^{-20}$
B
$1 \times 10^{-12}$
C
$1 \times 10^{-14}$
D
$1 \times 10^{-16}$
Solution
(B) પાણીનું સ્વયં-આયનીકરણ એ ઉષ્માશોષક પ્રક્રિયા છે જે સમીકરણ $H_2O(l) \rightleftharpoons H^+(aq) + OH^-(aq)$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
લી શેટલિયરના સિદ્ધાંત મુજબ,ઉષ્માશોષક પ્રક્રિયા માટે તાપમાનમાં વધારો થવાથી સંતુલન જમણી તરફ ખસે છે.
તેથી,$H^+$ અને $OH^-$ આયનોની સાંદ્રતા વધે છે,જેના પરિણામે પાણીનો આયનીય ગુણાકાર $(K_w)$ વધે છે.
$90\,^{\circ}C > 25\,^{\circ}C$ હોવાથી,$90\,^{\circ}C$ તાપમાને $K_w$ નું મૂલ્ય $10^{-14}$ કરતા વધારે હોવું જોઈએ.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,માત્ર $1 \times 10^{-12}$ એ $10^{-14}$ કરતા વધારે છે.
લી શેટલિયરના સિદ્ધાંત મુજબ,ઉષ્માશોષક પ્રક્રિયા માટે તાપમાનમાં વધારો થવાથી સંતુલન જમણી તરફ ખસે છે.
તેથી,$H^+$ અને $OH^-$ આયનોની સાંદ્રતા વધે છે,જેના પરિણામે પાણીનો આયનીય ગુણાકાર $(K_w)$ વધે છે.
$90\,^{\circ}C > 25\,^{\circ}C$ હોવાથી,$90\,^{\circ}C$ તાપમાને $K_w$ નું મૂલ્ય $10^{-14}$ કરતા વધારે હોવું જોઈએ.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,માત્ર $1 \times 10^{-12}$ એ $10^{-14}$ કરતા વધારે છે.
0 likesView Solution
14
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$\frac{N}{10} \ NaOH$ દ્રાવણનું $pH$ મૂલ્ય કેટલું છે?
A
$10$
B
$11$
C
$12$
D
$13$
Solution
(D) $\frac{N}{10} \ NaOH$ દ્રાવણ માટે,$OH^-$ આયનોની સાંદ્રતા $[OH^-] = 10^{-1} \ M$ છે.
$pOH = -\log[OH^-]$ હોવાથી,$pOH = -\log(10^{-1}) = 1$ મળે.
$25^{\circ}C$ તાપમાને $pH + pOH = 14$ સંબંધનો ઉપયોગ કરતા,$pH = 14 - 1 = 13$ મળે છે.
$pOH = -\log[OH^-]$ હોવાથી,$pOH = -\log(10^{-1}) = 1$ મળે.
$25^{\circ}C$ તાપમાને $pH + pOH = 14$ સંબંધનો ઉપયોગ કરતા,$pH = 14 - 1 = 13$ મળે છે.
0 likesView Solution
15
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
પ્રક્રિયા $2HI \rightleftharpoons H_2 + I_2$ માટે સંતુલન સમયે મોલની કુલ સંખ્યા,જો $\alpha$ એ વિયોજન અંશ હોય,તો તે છે:
A
$1$
B
$2 - \alpha$
C
$2$
D
$1 - \alpha$
Solution
(C) પ્રક્રિયા માટે: $2HI \rightleftharpoons H_2 + I_2$
શરૂઆતના મોલ: $2 \text{ મોલ } HI$,$0 \text{ મોલ } H_2$,$0 \text{ મોલ } I_2$.
સંતુલન સમયે: $HI$ ના મોલ $= 2 - 2\alpha$,$H_2$ ના મોલ $= \alpha$,$I_2$ ના મોલ $= \alpha$.
સંતુલન સમયે કુલ મોલ $= (2 - 2\alpha) + \alpha + \alpha = 2$.
શરૂઆતના મોલ: $2 \text{ મોલ } HI$,$0 \text{ મોલ } H_2$,$0 \text{ મોલ } I_2$.
સંતુલન સમયે: $HI$ ના મોલ $= 2 - 2\alpha$,$H_2$ ના મોલ $= \alpha$,$I_2$ ના મોલ $= \alpha$.
સંતુલન સમયે કુલ મોલ $= (2 - 2\alpha) + \alpha + \alpha = 2$.
0 likesView Solution
16
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના પ્રથમ નિયમ માટે નીચેનામાંથી કયું ગાણિતિક સમીકરણ સાચું છે?
A
$\Delta U = q + w$
B
$\Delta W = \Delta U + \Delta Q$
C
$\Delta U = \Delta W + \Delta Q$
D
આમાંથી કોઈ નહીં
Solution
(A) ઉષ્માગતિશાસ્ત્રનો પ્રથમ નિયમ જણાવે છે કે તંત્રની આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર $(\Delta U)$ એ તંત્રને આપેલી ઉષ્મા $(q)$ અને તંત્ર પર થયેલા કાર્ય $(w)$ ના સરવાળા જેટલો હોય છે.
ગાણિતિક રીતે,આને $\Delta U = q + w$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
ગાણિતિક રીતે,આને $\Delta U = q + w$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
17
ChemistryEasyMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કોનું કદ સૌથી નાનું છે?
A
$Na^{+}$
B
$Mg^{2+}$
C
$Cl^{-}$
D
$F^{-}$
Solution
(B) $Na^{+}$,$Mg^{2+}$,$F^{-}$,અને $Cl^{-}$ બધા આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક નથી.
$Na^{+}$ $(10 \ e^{-})$,$Mg^{2+}$ $(10 \ e^{-})$,અને $F^{-}$ $(10 \ e^{-})$ આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક છે,જ્યારે $Cl^{-}$ $(18 \ e^{-})$ વધારાની કક્ષાને કારણે મોટું છે.
આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક સ્પીસીઝ ($Na^{+}$,$Mg^{2+}$,$F^{-}$) માં,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક વધે છે તેમ કદ ઘટે છે.
$Mg^{2+}$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $(Z=12)$ એ $Na^{+}$ $(Z=11)$ અને $F^{-}$ $(Z=9)$ કરતા વધારે છે.
તેથી,$Mg^{2+}$ માં ઈલેક્ટ્રોન માટે સૌથી વધુ આકર્ષણ હોય છે,પરિણામે તેની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી નાની હોય છે.
$Na^{+}$ $(10 \ e^{-})$,$Mg^{2+}$ $(10 \ e^{-})$,અને $F^{-}$ $(10 \ e^{-})$ આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક છે,જ્યારે $Cl^{-}$ $(18 \ e^{-})$ વધારાની કક્ષાને કારણે મોટું છે.
આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક સ્પીસીઝ ($Na^{+}$,$Mg^{2+}$,$F^{-}$) માં,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક વધે છે તેમ કદ ઘટે છે.
$Mg^{2+}$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $(Z=12)$ એ $Na^{+}$ $(Z=11)$ અને $F^{-}$ $(Z=9)$ કરતા વધારે છે.
તેથી,$Mg^{2+}$ માં ઈલેક્ટ્રોન માટે સૌથી વધુ આકર્ષણ હોય છે,પરિણામે તેની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી નાની હોય છે.
0 likesView Solution
18
ChemistryEasyMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયું સૌથી મોટું છે?
A
$Cl^{-}$
B
$S^{2-}$
C
$Na^{+}$
D
$F^{-}$
Solution
(B) આપેલા તમામ આયનો આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક છે,એટલે કે તે બધામાં $18$ ઈલેક્ટ્રોન છે ($Na^{+}$ માં $10$ ઈલેક્ટ્રોન છે,તેથી આપણે આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક શ્રેણી $S^{2-}, Cl^{-}, K^{+}, Ca^{2+}$ ની સરખામણી કરીએ).
આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક સ્પીસીઝ માટે,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક (કેન્દ્રીય વીજભાર) વધે તેમ આયનીય ત્રિજ્યા ઘટે છે.
પરમાણુ ક્રમાંક છે: $S$ $(16)$,$Cl$ $(17)$,$Na$ $(11)$,$F$ $(9)$.
$S^{2-}$ નો કેન્દ્રીય વીજભાર $(Z = 16)$ આપેલા વિકલ્પો $S^{2-}$ અને $Cl^{-}$ માં સૌથી ઓછો છે,તેથી તેની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી મોટી છે.
આઈસોઈલેક્ટ્રોનિક સ્પીસીઝ માટે,જેમ પરમાણુ ક્રમાંક (કેન્દ્રીય વીજભાર) વધે તેમ આયનીય ત્રિજ્યા ઘટે છે.
પરમાણુ ક્રમાંક છે: $S$ $(16)$,$Cl$ $(17)$,$Na$ $(11)$,$F$ $(9)$.
$S^{2-}$ નો કેન્દ્રીય વીજભાર $(Z = 16)$ આપેલા વિકલ્પો $S^{2-}$ અને $Cl^{-}$ માં સૌથી ઓછો છે,તેથી તેની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી મોટી છે.
0 likesView Solution
19
ChemistryDifficultMCQAIPMT · 1996
કયા તત્વની ઇલેક્ટ્રોન પ્રાપ્તિ એન્થાલ્પી (ઇલેક્ટ્રોન એફિનિટી) મહત્તમ છે?
A
$F$
B
$Cl$
C
$Br$
D
$I$
Solution
(B) સાચો જવાબ $(B)$ છે.
જોકે $F$ ની વિદ્યુતઋણતા સૌથી વધુ છે,પરંતુ તેના ખૂબ જ નાના કદને કારણે તેની ઇલેક્ટ્રોન પ્રાપ્તિ એન્થાલ્પી $Cl$ કરતા ઓછી હોય છે.
$F$ માં,આવતા ઇલેક્ટ્રોન તેના નાના $2p$ સબશેલમાં પહેલેથી હાજર ઇલેક્ટ્રોન દ્વારા નોંધપાત્ર આંતર-ઇલેક્ટ્રોનિક અપાકર્ષણ અનુભવે છે.
$Cl$ નું કદ મોટું હોવાથી,તે આવતા ઇલેક્ટ્રોનને વધુ સરળતાથી સમાવી શકે છે,જેના પરિણામે વધુ ઉર્જા મુક્ત થાય છે.
જોકે $F$ ની વિદ્યુતઋણતા સૌથી વધુ છે,પરંતુ તેના ખૂબ જ નાના કદને કારણે તેની ઇલેક્ટ્રોન પ્રાપ્તિ એન્થાલ્પી $Cl$ કરતા ઓછી હોય છે.
$F$ માં,આવતા ઇલેક્ટ્રોન તેના નાના $2p$ સબશેલમાં પહેલેથી હાજર ઇલેક્ટ્રોન દ્વારા નોંધપાત્ર આંતર-ઇલેક્ટ્રોનિક અપાકર્ષણ અનુભવે છે.
$Cl$ નું કદ મોટું હોવાથી,તે આવતા ઇલેક્ટ્રોનને વધુ સરળતાથી સમાવી શકે છે,જેના પરિણામે વધુ ઉર્જા મુક્ત થાય છે.
0 likesView Solution
20
ChemistryEasyMCQAIPMT · 1996
કેલ્શિયમ ક્લોરાઈટનું સૂત્ર શું છે?
A
$Ca(ClO_4)_2$
B
$Ca(ClO_3)_2$
C
$CaCl(O_2)$
D
$Ca(ClO_2)_2$
Solution
(D) કેલ્શિયમ ક્લોરાઈટનું રાસાયણિક સૂત્ર કેલ્શિયમ આયન $(Ca^{2+})$ અને ક્લોરાઈટ આયન $(ClO_2^-)$ પરથી મેળવવામાં આવે છે.
વીજભારને સંતુલિત કરવા માટે,દરેક એક કેલ્શિયમ આયન માટે બે ક્લોરાઈટ આયનોની જરૂર પડે છે,જેના પરિણામે $Ca(ClO_2)_2$ સૂત્ર મળે છે.
કેલ્શિયમ ક્લોરાઈટ સફેદ દાણાદાર ઘન પદાર્થ છે.
વીજભારને સંતુલિત કરવા માટે,દરેક એક કેલ્શિયમ આયન માટે બે ક્લોરાઈટ આયનોની જરૂર પડે છે,જેના પરિણામે $Ca(ClO_2)_2$ સૂત્ર મળે છે.
કેલ્શિયમ ક્લોરાઈટ સફેદ દાણાદાર ઘન પદાર્થ છે.
0 likesView Solution
21
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયા બંધની બંધ ઉર્જા સૌથી વધુ છે?
A
$Se-Se$
B
$Te-Te$
C
$S-S$
D
$O-O$
Solution
(C) બંધ ઉર્જા એ પરમાણુઓના કદ અને કક્ષકોના ઓવરલેપ પર આધાર રાખે છે. નાના ઓક્સિજન પરમાણુઓના અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મો વચ્ચેના વધુ આંતર-ઇલેક્ટ્રોનિક અપાકર્ષણને કારણે $O-O$ બંધની બંધ ઉર્જા સૌથી ઓછી હોય છે. સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં પરમાણ્વીય કદ વધે છે,જેનાથી બંધ ઉર્જા ઘટે છે. જો કે,$S-S$ બંધ એ $Se-Se$ અને $Te-Te$ કરતા મજબૂત છે કારણ કે મોટા પરમાણુઓની તુલનામાં તેમાં કક્ષકોનું ઓવરલેપ વધુ સારું હોય છે. તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી $S-S$ બંધની બંધ ઉર્જા સૌથી વધુ છે.
0 likesView Solution
22
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
જ્યારે થાયોસલ્ફેટ આયનનું આયોડિન દ્વારા ઓક્સિડેશન થાય છે,ત્યારે નીચેનામાંથી કયો આયન ઉત્પન્ન થાય છે?
A
$SO_3^{2-}$
B
$SO_4^{2-}$
C
$S_4O_6^{2-}$ (ટેટ્રાથાયોનેટ)
D
$S_2O_6^{2-}$
Solution
(C) થાયોસલ્ફેટ આયન $(S_2O_3^{2-})$ અને આયોડિન $(I_2)$ વચ્ચેની પ્રક્રિયા રેડોક્ષ પ્રક્રિયા છે.
આ પ્રક્રિયામાં,થાયોસલ્ફેટ આયનનું ઓક્સિડેશન થઈને ટેટ્રાથાયોનેટ આયન $(S_4O_6^{2-})$ બને છે,જ્યારે આયોડિનનું રિડક્શન થઈને આયોડાઈડ આયન $(I^-)$ બને છે.
સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ નીચે મુજબ છે:
$2S_2O_3^{2-} + I_2 \rightarrow S_4O_6^{2-} + 2I^-$
તેથી,ઉત્પન્ન થતો સાચો આયન ટેટ્રાથાયોનેટ આયન $(S_4O_6^{2-})$ છે.
આ પ્રક્રિયામાં,થાયોસલ્ફેટ આયનનું ઓક્સિડેશન થઈને ટેટ્રાથાયોનેટ આયન $(S_4O_6^{2-})$ બને છે,જ્યારે આયોડિનનું રિડક્શન થઈને આયોડાઈડ આયન $(I^-)$ બને છે.
સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ નીચે મુજબ છે:
$2S_2O_3^{2-} + I_2 \rightarrow S_4O_6^{2-} + 2I^-$
તેથી,ઉત્પન્ન થતો સાચો આયન ટેટ્રાથાયોનેટ આયન $(S_4O_6^{2-})$ છે.
0 likesView Solution
23
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$(CH_3)_2CH-CH_2-CH_2Br$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
$1-$બ્રોમોપેન્ટેન
B
$2-$મિથાઈલ$-4-$બ્રોમોબ્યુટેન
C
$1-$બ્રોમો$-3-$મિથાઈલબ્યુટેન
D
$2-$મિથાઈલ$-3-$બ્રોમોપ્રોપેન
Solution
(C) $IUPAC$ નામ નક્કી કરવા માટે,આપણે ક્રિયાશીલ સમૂહ ધરાવતી સૌથી લાંબી કાર્બન શૃંખલા પસંદ કરીએ છીએ.
બંધારણ $CH_3-CH(CH_3)-CH_2-CH_2Br$ છે.
સૌથી લાંબી શૃંખલામાં $4$ કાર્બન પરમાણુઓ છે (બ્યુટેન).
નંબરિંગ બ્રોમીન પરમાણુ સાથે જોડાયેલા કાર્બનથી શરૂ થાય છે જેથી તેને સૌથી ઓછો ક્રમ મળે.
સ્થાન $1$ પર બ્રોમો સમૂહ છે અને સ્થાન $3$ પર મિથાઈલ સમૂહ છે.
તેથી,$IUPAC$ નામ $1-$બ્રોમો$-3-$મિથાઈલબ્યુટેન છે.
બંધારણ $CH_3-CH(CH_3)-CH_2-CH_2Br$ છે.
સૌથી લાંબી શૃંખલામાં $4$ કાર્બન પરમાણુઓ છે (બ્યુટેન).
નંબરિંગ બ્રોમીન પરમાણુ સાથે જોડાયેલા કાર્બનથી શરૂ થાય છે જેથી તેને સૌથી ઓછો ક્રમ મળે.
સ્થાન $1$ પર બ્રોમો સમૂહ છે અને સ્થાન $3$ પર મિથાઈલ સમૂહ છે.
તેથી,$IUPAC$ નામ $1-$બ્રોમો$-3-$મિથાઈલબ્યુટેન છે.
0 likesView Solution
24
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$C_4H_{10}$ ના આઈસોમર્સની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$2$
B
$3$
C
$4$
D
આઈસોમેરિઝમ અસ્તિત્વમાં નથી
Solution
(A) આણ્વિય સૂત્ર $C_4H_{10}$ એ આલ્કેન દર્શાવે છે.
આ સૂત્ર માટે બે બંધારણીય આઈસોમર્સ છે:
$1$. $n$-બ્યુટેન: $CH_3-CH_2-CH_2-CH_3$
$2$. આઈસોબ્યુટેન ($2$-મિથાઈલપ્રોપેન): $CH_3-CH(CH_3)-CH_3$
તેથી,આઈસોમર્સની કુલ સંખ્યા $2$ છે.
આ સૂત્ર માટે બે બંધારણીય આઈસોમર્સ છે:
$1$. $n$-બ્યુટેન: $CH_3-CH_2-CH_2-CH_3$
$2$. આઈસોબ્યુટેન ($2$-મિથાઈલપ્રોપેન): $CH_3-CH(CH_3)-CH_3$
તેથી,આઈસોમર્સની કુલ સંખ્યા $2$ છે.
0 likesView Solution
25
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
પ્રક્રિયા $CH_2 = CH - CH_3 + HBr \rightarrow CH_3CHBr - CH_3$ એ છે
A
ન્યુક્લિયોફિલિક યોગશીલ પ્રક્રિયા
B
ઇલેક્ટ્રોફિલિક યોગશીલ પ્રક્રિયા
C
ઇલેક્ટ્રોફિલિક વિસ્થાપન પ્રક્રિયા
D
મુક્ત મુલક યોગશીલ પ્રક્રિયા
Solution
(B) આ પ્રક્રિયામાં,$HBr$ નું વિષમ વિભાજન થઈને ઇલેક્ટ્રોફાઇલ $H^{+}$ ઉત્પન્ન થાય છે:
$HBr \rightarrow H^{+} + Br^{-}$
ઇલેક્ટ્રોફાઇલ $H^{+}$ પ્રોપીનના દ્વિબંધ પર હુમલો કરીને સ્થાયી કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી $(CH_3-\stackrel{+}{C}H - CH_3)$ બનાવે છે.
ત્યારબાદ,ન્યુક્લિયોફાઇલ $Br^{-}$ કાર્બોકેટાયન પર હુમલો કરીને $2$-બ્રોમોપ્રોપેન બનાવે છે.
પ્રારંભિક તબક્કામાં આલ્કીન પર ઇલેક્ટ્રોફાઇલનો હુમલો થતો હોવાથી,આ એક ઇલેક્ટ્રોફિલિક યોગશીલ પ્રક્રિયા છે.
$HBr \rightarrow H^{+} + Br^{-}$
ઇલેક્ટ્રોફાઇલ $H^{+}$ પ્રોપીનના દ્વિબંધ પર હુમલો કરીને સ્થાયી કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી $(CH_3-\stackrel{+}{C}H - CH_3)$ બનાવે છે.
ત્યારબાદ,ન્યુક્લિયોફાઇલ $Br^{-}$ કાર્બોકેટાયન પર હુમલો કરીને $2$-બ્રોમોપ્રોપેન બનાવે છે.
પ્રારંભિક તબક્કામાં આલ્કીન પર ઇલેક્ટ્રોફાઇલનો હુમલો થતો હોવાથી,આ એક ઇલેક્ટ્રોફિલિક યોગશીલ પ્રક્રિયા છે.
0 likesView Solution
26
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$sp^{3}$ સંકરણ ધરાવતા કાર્બન પરમાણુ અને અન્ય કાર્બન પરમાણુ વચ્ચેની બંધ લંબાઈ શેમાં ન્યૂનતમ હોય છે?
A
પ્રોપેન
B
બ્યુટેન
C
પ્રોપીન
D
પ્રોપાઈન
Solution
(D) બંધ લંબાઈ બંધમાં સામેલ કાર્બન પરમાણુઓના સંકરણ પર આધાર રાખે છે.
$sp^{3}-sp^{3}$ એકલ બંધની લંબાઈ $1.54 \, \mathring{A}$ છે.
$sp^{2}-sp^{2}$ દ્વિબંધની લંબાઈ $1.34 \, \mathring{A}$ છે.
$sp-sp$ ત્રિબંધની લંબાઈ $1.20 \, \mathring{A}$ છે.
પ્રોપાઈન $(CH_{3}-C \equiv CH)$ માં $C \equiv C$ બંધ હાજર છે,જે આપેલા વિકલ્પોમાં સૌથી ટૂંકી બંધ લંબાઈ ધરાવે છે.
$sp^{3}-sp^{3}$ એકલ બંધની લંબાઈ $1.54 \, \mathring{A}$ છે.
$sp^{2}-sp^{2}$ દ્વિબંધની લંબાઈ $1.34 \, \mathring{A}$ છે.
$sp-sp$ ત્રિબંધની લંબાઈ $1.20 \, \mathring{A}$ છે.
પ્રોપાઈન $(CH_{3}-C \equiv CH)$ માં $C \equiv C$ બંધ હાજર છે,જે આપેલા વિકલ્પોમાં સૌથી ટૂંકી બંધ લંબાઈ ધરાવે છે.
0 likesView Solution
27
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$FeCl_3$ ની હાજરીમાં બેન્ઝીનનું ક્લોરિનેશન કરવામાં આવે ત્યારે ઇલેક્ટ્રોફાઇલ કયો હોય છે?
A
$Cl^{+}$
B
$Cl^{-}$
C
$Cl$
D
$FeCl_3$
Solution
(A) બેન્ઝીનના ક્લોરિનેશનમાં,$FeCl_3$ એ લુઈસ એસિડ ઉદ્દીપક તરીકે કાર્ય કરે છે.
તે $Cl_2$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ઇલેક્ટ્રોફાઇલ $Cl^{+}$ (ક્લોરોનિયમ આયન) ઉત્પન્ન કરે છે.
પ્રક્રિયા આ મુજબ છે: $Cl_2 + FeCl_3 \rightarrow Cl^{+} + [FeCl_4]^{-}$.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
તે $Cl_2$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ઇલેક્ટ્રોફાઇલ $Cl^{+}$ (ક્લોરોનિયમ આયન) ઉત્પન્ન કરે છે.
પ્રક્રિયા આ મુજબ છે: $Cl_2 + FeCl_3 \rightarrow Cl^{+} + [FeCl_4]^{-}$.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
0 likesView Solution
28
ChemistryDifficultMCQAIPMT · 1996
$KMnO_4$ ઓક્ઝેલિક એસિડ સાથે નીચેના સમીકરણ મુજબ પ્રતિક્રિયા આપે છે:
$2MnO_4^- + 5C_2O_4^{2-} + 16H^+ \to 2Mn^{2+} + 10CO_2 + 8H_2O$
અહીં,$20 \ mL$ $0.1 \ M$ $KMnO_4$ એ કોના સમકક્ષ છે?
$2MnO_4^- + 5C_2O_4^{2-} + 16H^+ \to 2Mn^{2+} + 10CO_2 + 8H_2O$
અહીં,$20 \ mL$ $0.1 \ M$ $KMnO_4$ એ કોના સમકક્ષ છે?
A
$20 \ mL$ $0.5 \ M$ $C_2H_2O_4$
B
$50 \ mL$ $0.1 \ M$ $C_2H_2O_4$
C
$50 \ mL$ $0.5 \ M$ $C_2H_2O_4$
D
$20 \ mL$ $0.1 \ M$ $C_2H_2O_4$
Solution
(B) સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ મુજબ,$2 \ \text{મોલ}$ $MnO_4^-$ એ $5 \ \text{મોલ}$ $C_2O_4^{2-}$ સાથે પ્રતિક્રિયા આપે છે.
ઉપયોગમાં લેવાયેલ $KMnO_4$ ના મોલની સંખ્યા $n = M \times V = 0.1 \ \text{mol/L} \times 0.020 \ \text{L} = 0.002 \ \text{મોલ}$ છે.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$2 \ \text{મોલ}$ $KMnO_4$ ને $5 \ \text{મોલ}$ ઓક્ઝેલિક એસિડ $(C_2H_2O_4)$ ની જરૂર પડે છે.
તેથી,$0.002 \ \text{મોલ}$ $KMnO_4$ ને $(5/2) \times 0.002 = 0.005 \ \text{મોલ}$ $C_2H_2O_4$ ની જરૂર પડે.
વિકલ્પ $B$ ચકાસતા: $n = 0.1 \ \text{M} \times 0.050 \ \text{L} = 0.005 \ \text{મોલ}$.
આમ,$50 \ \text{mL}$ $0.1 \ \text{M}$ $C_2H_2O_4$ સમકક્ષ છે.
ઉપયોગમાં લેવાયેલ $KMnO_4$ ના મોલની સંખ્યા $n = M \times V = 0.1 \ \text{mol/L} \times 0.020 \ \text{L} = 0.002 \ \text{મોલ}$ છે.
સ્ટોઇકિયોમેટ્રી મુજબ,$2 \ \text{મોલ}$ $KMnO_4$ ને $5 \ \text{મોલ}$ ઓક્ઝેલિક એસિડ $(C_2H_2O_4)$ ની જરૂર પડે છે.
તેથી,$0.002 \ \text{મોલ}$ $KMnO_4$ ને $(5/2) \times 0.002 = 0.005 \ \text{મોલ}$ $C_2H_2O_4$ ની જરૂર પડે.
વિકલ્પ $B$ ચકાસતા: $n = 0.1 \ \text{M} \times 0.050 \ \text{L} = 0.005 \ \text{મોલ}$.
આમ,$50 \ \text{mL}$ $0.1 \ \text{M}$ $C_2H_2O_4$ સમકક્ષ છે.
0 likesView Solution
29
ChemistryMCQAIPMT · 1996
વનસ્પતિ માટે નીચે આપેલ પૈકી કયું એક લઘુ પોષકતત્વ છે?
A
કેલ્શિયમ
B
મૅગ્નેશિયમ
C
મૅંગેનિઝ
D
નાઇટ્રોજન
Solution
(C) આવશ્યક તત્વોને તેમની માત્રાત્મક જરૂરિયાતને આધારે બે શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે: ગુરુ પોષકતત્વો અને લઘુ પોષકતત્વો.
$1$. ગુરુ પોષકતત્વોની જરૂરિયાત વધુ માત્રામાં હોય છે (સામાન્ય રીતે શુષ્ક પદાર્થના $ > 10 \text{ mmol kg}^{-1}$). તેના ઉદાહરણોમાં $C, H, O, N, P, K, S, Ca$ અને $Mg$ નો સમાવેશ થાય છે.
$2$. લઘુ પોષકતત્વો અથવા અલ્પમાત્રા તત્વોની જરૂરિયાત ખૂબ જ ઓછી માત્રામાં હોય છે (સામાન્ય રીતે શુષ્ક પદાર્થના $ < 10 \text{ mmol kg}^{-1}$). તેના ઉદાહરણોમાં $Fe, Mn, Cu, Mo, Zn, B, Cl$ અને $Ni$ નો સમાવેશ થાય છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી, $Ca, Mg$ અને $N$ એ ગુરુ પોષકતત્વો છે, જ્યારે $Mn$ (મૅંગેનિઝ) એ લઘુ પોષકતત્વ છે.
$1$. ગુરુ પોષકતત્વોની જરૂરિયાત વધુ માત્રામાં હોય છે (સામાન્ય રીતે શુષ્ક પદાર્થના $ > 10 \text{ mmol kg}^{-1}$). તેના ઉદાહરણોમાં $C, H, O, N, P, K, S, Ca$ અને $Mg$ નો સમાવેશ થાય છે.
$2$. લઘુ પોષકતત્વો અથવા અલ્પમાત્રા તત્વોની જરૂરિયાત ખૂબ જ ઓછી માત્રામાં હોય છે (સામાન્ય રીતે શુષ્ક પદાર્થના $ < 10 \text{ mmol kg}^{-1}$). તેના ઉદાહરણોમાં $Fe, Mn, Cu, Mo, Zn, B, Cl$ અને $Ni$ નો સમાવેશ થાય છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી, $Ca, Mg$ અને $N$ એ ગુરુ પોષકતત્વો છે, જ્યારે $Mn$ (મૅંગેનિઝ) એ લઘુ પોષકતત્વ છે.
0 likesView Solution
30
ChemistryMCQAIPMT · 1996
કયો નાઈટ્રોજનયુક્ત બેઈઝ $RNA$ માં હાજર છે પરંતુ $DNA$ માં નથી?
A
યુરેસીલ
B
થાયમીન
C
ગ્વાનીન
D
સાયટોસીન
Solution
(A) ન્યુક્લિક એસિડમાં,નાઈટ્રોજનયુક્ત બેઈઝને પ્યુરીન્સ અને પિરિમિડિન્સમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
$DNA$ માં એડેનાઈન $(A)$,ગ્વાનીન $(G)$,સાયટોસીન $(C)$ અને થાયમીન $(T)$ હોય છે.
$RNA$ માં એડેનાઈન $(A)$,ગ્વાનીન $(G)$,સાયટોસીન $(C)$ અને યુરેસીલ $(U)$ હોય છે.
તેથી,યુરેસીલ એવો નાઈટ્રોજનયુક્ત બેઈઝ છે જે $RNA$ માં હાજર હોય છે,જ્યારે $DNA$ માં તેના સ્થાને થાયમીન હોય છે.
$DNA$ માં એડેનાઈન $(A)$,ગ્વાનીન $(G)$,સાયટોસીન $(C)$ અને થાયમીન $(T)$ હોય છે.
$RNA$ માં એડેનાઈન $(A)$,ગ્વાનીન $(G)$,સાયટોસીન $(C)$ અને યુરેસીલ $(U)$ હોય છે.
તેથી,યુરેસીલ એવો નાઈટ્રોજનયુક્ત બેઈઝ છે જે $RNA$ માં હાજર હોય છે,જ્યારે $DNA$ માં તેના સ્થાને થાયમીન હોય છે.
0 likesView Solution
31
ChemistryMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયો લુઇસ એસિડ નથી?
A
$SiF_4$
B
$FeCl_3$
C
$BF_3$
D
$C_2H_4$
Solution
(D) લુઇસ એસિડ એ એવી રાસાયણિક પ્રજાતિ છે જે ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારી શકે છે.
$SiF_4$ માં સિલિકોન પરમાણુ પર ખાલી $d$-કક્ષક હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા દે છે.
$FeCl_3$ માં આયર્ન પરમાણુ પર અપૂર્ણ અષ્ટક હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન-ઉણપવાળી પ્રજાતિ અને લુઇસ એસિડ બનાવે છે.
$BF_3$ માં બોરોન પરમાણુ પર અપૂર્ણ અષ્ટક ($6$ ઇલેક્ટ્રોન) હોય છે,જે તેને એક લાક્ષણિક લુઇસ એસિડ બનાવે છે.
$C_2H_4$ (ઇથિન) માં તેના તમામ પરમાણુઓનું અષ્ટક પૂર્ણ છે અને ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા માટે કોઈ ખાલી કક્ષકો નથી,તેથી તે લુઇસ એસિડ નથી.
$SiF_4$ માં સિલિકોન પરમાણુ પર ખાલી $d$-કક્ષક હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા દે છે.
$FeCl_3$ માં આયર્ન પરમાણુ પર અપૂર્ણ અષ્ટક હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન-ઉણપવાળી પ્રજાતિ અને લુઇસ એસિડ બનાવે છે.
$BF_3$ માં બોરોન પરમાણુ પર અપૂર્ણ અષ્ટક ($6$ ઇલેક્ટ્રોન) હોય છે,જે તેને એક લાક્ષણિક લુઇસ એસિડ બનાવે છે.
$C_2H_4$ (ઇથિન) માં તેના તમામ પરમાણુઓનું અષ્ટક પૂર્ણ છે અને ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા માટે કોઈ ખાલી કક્ષકો નથી,તેથી તે લુઇસ એસિડ નથી.
0 likesView Solution
32
ChemistryMCQAIPMT · 1996
પ્રથમ અર્ધીકરણ દરમિયાન સમજાત રંગસૂત્રોની અ-ભાતૃ રંગસૂત્રિકાઓ (non-sister chromatids) વચ્ચે જનીનિક દ્રવ્યની આપ-લે થાય છે. આ પ્રક્રિયાને શું કહેવાય છે?
A
રૂપાંતરણ
B
સ્વસ્તિક (Chiasmata)
C
વ્યતિકરણ (Crossing over)
D
સૂત્રયુગ્મન (Synapsis)
Solution
(C) અર્ધીકરણ-$I$ ની પૂર્વાવસ્થા-$I$ ની પેકીટીન અવસ્થા દરમિયાન વ્યતિકરણની ઘટના જોવા મળે છે.
વ્યતિકરણ એ સમજાત રંગસૂત્રોની અ-ભાતૃ રંગસૂત્રિકાઓ વચ્ચે જનીનિક દ્રવ્યની આપ-લે થવાની પ્રક્રિયા છે.
આ પ્રક્રિયા જનીનિક પુનઃસંયોજન તરફ દોરી જાય છે,જે લિંગી પ્રજનન કરતા સજીવોમાં ભિન્નતા માટે આવશ્યક છે.
સૂત્રયુગ્મન (Synapsis) એટલે સમજાત રંગસૂત્રોની જોડ બનવાની પ્રક્રિયા,જ્યારે સ્વસ્તિક (Chiasmata) એ વ્યતિકરણના સ્થાને બનતી $X$ આકારની રચનાઓ છે.
વ્યતિકરણ એ સમજાત રંગસૂત્રોની અ-ભાતૃ રંગસૂત્રિકાઓ વચ્ચે જનીનિક દ્રવ્યની આપ-લે થવાની પ્રક્રિયા છે.
આ પ્રક્રિયા જનીનિક પુનઃસંયોજન તરફ દોરી જાય છે,જે લિંગી પ્રજનન કરતા સજીવોમાં ભિન્નતા માટે આવશ્યક છે.
સૂત્રયુગ્મન (Synapsis) એટલે સમજાત રંગસૂત્રોની જોડ બનવાની પ્રક્રિયા,જ્યારે સ્વસ્તિક (Chiasmata) એ વ્યતિકરણના સ્થાને બનતી $X$ આકારની રચનાઓ છે.
0 likesView Solution
33
ChemistryMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયા બંધની ઉર્જા સૌથી વધુ છે?
A
$Se-Se$
B
$Te-Te$
C
$S-S$
D
$O-O$
Solution
(C) બંધ ઉર્જા બંધમાં સામેલ પરમાણુઓના કદ પર આધાર રાખે છે. નાના પરમાણુઓ વધુ સારી કક્ષકીય ઓવરલેપને કારણે મજબૂત બંધ બનાવે છે. આપેલા તત્વો $(O, S, Se, Te)$ માંથી,ઓક્સિજન $(O)$ સૌથી નાનું છે. જો કે,નાના ઓક્સિજન પરમાણુઓના અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મો વચ્ચેના ઉચ્ચ આંતર-ઇલેક્ટ્રોનિક અપાકર્ષણને કારણે $O-O$ એકલ બંધ અત્યંત નબળો હોય છે. તેથી,સમૂહમાં એકલ બંધ માટે બંધ ઉર્જાનો ક્રમ $S-S > Se-Se > Te-Te > O-O$ છે. આમ,આપેલા વિકલ્પોમાંથી $S-S$ બંધની બંધ ઉર્જા સૌથી વધુ છે.
0 likesView Solution
34
ChemistryMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયું લુઈસ એસિડ નથી?
A
$SiF_4$
B
$FeCl_3$
C
$BF_3$
D
$C_2H_4$
Solution
(D) લુઈસ એસિડ એટલે ઈલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારનાર.
$SiF_4$ માં $Si$ પરમાણુ પર ખાલી $d$-કક્ષક હોય છે,જે તેને ઈલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા દે છે.
$FeCl_3$ માં $Fe$ પરમાણુનું અષ્ટક અપૂર્ણ હોય છે,તેથી તે લુઈસ એસિડ છે.
$BF_3$ માં $B$ પરમાણુનું અષ્ટક અપૂર્ણ ($6$ ઈલેક્ટ્રોન) હોય છે,તેથી તે લુઈસ એસિડ છે.
$C_2H_4$ (ઈથીન) માં $\pi$-બંધ હોય છે અને તે લુઈસ બેઈઝ તરીકે વર્તે છે કારણ કે તે તેના દ્વિબંધમાંથી ઈલેક્ટ્રોન ઘનતા દાન કરી શકે છે,લુઈસ એસિડ તરીકે નહીં.
$SiF_4$ માં $Si$ પરમાણુ પર ખાલી $d$-કક્ષક હોય છે,જે તેને ઈલેક્ટ્રોન યુગ્મ સ્વીકારવા દે છે.
$FeCl_3$ માં $Fe$ પરમાણુનું અષ્ટક અપૂર્ણ હોય છે,તેથી તે લુઈસ એસિડ છે.
$BF_3$ માં $B$ પરમાણુનું અષ્ટક અપૂર્ણ ($6$ ઈલેક્ટ્રોન) હોય છે,તેથી તે લુઈસ એસિડ છે.
$C_2H_4$ (ઈથીન) માં $\pi$-બંધ હોય છે અને તે લુઈસ બેઈઝ તરીકે વર્તે છે કારણ કે તે તેના દ્વિબંધમાંથી ઈલેક્ટ્રોન ઘનતા દાન કરી શકે છે,લુઈસ એસિડ તરીકે નહીં.
0 likesView Solution
35
ChemistryMCQAIPMT · 1996
એક ન્યુક્લિયસ બે ન્યુક્લિયર ભાગોમાં વિભાજિત થાય છે જેમના વેગનો ગુણોત્તર $2 : 1$ છે. તેમના ન્યુક્લિયર કદ (ન્યુક્લિયર ત્રિજ્યા) નો ગુણોત્તર શું હશે?
A
$2^{1/3} : 1$
B
$1 : 2^{1/3}$
C
$3^{1/2} : 1$
D
$1 : 3^{1/2}$
Solution
(B) રેખીય વેગમાનના સંરક્ષણના નિયમ મુજબ,$m_1v_1 = m_2v_2$.
આપેલ વેગનો ગુણોત્તર $v_1 : v_2 = 2 : 1$ છે,તેથી $\frac{v_1}{v_2} = 2$.
વેગમાન સંરક્ષણના સમીકરણ પરથી,દળનો ગુણોત્તર $\frac{m_1}{m_2} = \frac{v_2}{v_1} = \frac{1}{2}$ મળે છે.
ન્યુક્લિયર દળ સંખ્યા $A$ એ ન્યુક્લિયસના દળના સમપ્રમાણમાં હોવાથી,$\frac{A_1}{A_2} = \frac{1}{2}$.
ન્યુક્લિયર ત્રિજ્યાનું સૂત્ર $R = R_0 A^{1/3}$ છે.
તેથી,તેમની ન્યુક્લિયર ત્રિજ્યાનો ગુણોત્તર $\frac{R_1}{R_2} = \left(\frac{A_1}{A_2}\right)^{1/3} = \left(\frac{1}{2}\right)^{1/3} = 1 : 2^{1/3}$ થશે.
આપેલ વેગનો ગુણોત્તર $v_1 : v_2 = 2 : 1$ છે,તેથી $\frac{v_1}{v_2} = 2$.
વેગમાન સંરક્ષણના સમીકરણ પરથી,દળનો ગુણોત્તર $\frac{m_1}{m_2} = \frac{v_2}{v_1} = \frac{1}{2}$ મળે છે.
ન્યુક્લિયર દળ સંખ્યા $A$ એ ન્યુક્લિયસના દળના સમપ્રમાણમાં હોવાથી,$\frac{A_1}{A_2} = \frac{1}{2}$.
ન્યુક્લિયર ત્રિજ્યાનું સૂત્ર $R = R_0 A^{1/3}$ છે.
તેથી,તેમની ન્યુક્લિયર ત્રિજ્યાનો ગુણોત્તર $\frac{R_1}{R_2} = \left(\frac{A_1}{A_2}\right)^{1/3} = \left(\frac{1}{2}\right)^{1/3} = 1 : 2^{1/3}$ થશે.
0 likesView Solution
36
ChemistryMCQAIPMT · 1996
એક ન્યુક્લિયસ બે ન્યુક્લિયર ભાગોમાં વિભાજિત થાય છે જેમના વેગનો ગુણોત્તર $2:1$ છે. તેમના ન્યુક્લિયર કદ (ન્યુક્લિયર ત્રિજ્યા) નો ગુણોત્તર શું હશે?
A
$2^{1/3} : 1$
B
$1 : 2^{1/3}$
C
$3^{1/2} : 1$
D
$1 : 3^{1/2}$
Solution
(B) રેખીય વેગમાનના સંરક્ષણના નિયમ મુજબ,વિભાજન પહેલાં કુલ વેગમાન શૂન્ય હોય છે,તેથી બંને ભાગોના વેગમાનના મૂલ્યો સમાન હોવા જોઈએ:
$m_1 v_1 = m_2 v_2$
$\frac{m_1}{m_2} = \frac{v_2}{v_1}$
આપેલ વેગનો ગુણોત્તર $\frac{v_1}{v_2} = \frac{2}{1}$ છે,તેથી $\frac{v_2}{v_1} = \frac{1}{2}$ મળે.
ન્યુક્લિયસનું દળ તેના દળ ક્રમાંક $A$ ના સમપ્રમાણમાં હોવાથી $(m \propto A)$,આપણને $\frac{A_1}{A_2} = \frac{m_1}{m_2} = \frac{1}{2}$ મળે છે.
ન્યુક્લિયર ત્રિજ્યા $R$ એ દળ ક્રમાંક $A$ સાથે $R = R_0 A^{1/3}$ સૂત્ર દ્વારા સંબંધિત છે.
તેથી,ત્રિજ્યાઓનો ગુણોત્તર $\frac{R_1}{R_2} = \left(\frac{A_1}{A_2}\right)^{1/3} = \left(\frac{1}{2}\right)^{1/3} = 1 : 2^{1/3}$ થાય.
$m_1 v_1 = m_2 v_2$
$\frac{m_1}{m_2} = \frac{v_2}{v_1}$
આપેલ વેગનો ગુણોત્તર $\frac{v_1}{v_2} = \frac{2}{1}$ છે,તેથી $\frac{v_2}{v_1} = \frac{1}{2}$ મળે.
ન્યુક્લિયસનું દળ તેના દળ ક્રમાંક $A$ ના સમપ્રમાણમાં હોવાથી $(m \propto A)$,આપણને $\frac{A_1}{A_2} = \frac{m_1}{m_2} = \frac{1}{2}$ મળે છે.
ન્યુક્લિયર ત્રિજ્યા $R$ એ દળ ક્રમાંક $A$ સાથે $R = R_0 A^{1/3}$ સૂત્ર દ્વારા સંબંધિત છે.
તેથી,ત્રિજ્યાઓનો ગુણોત્તર $\frac{R_1}{R_2} = \left(\frac{A_1}{A_2}\right)^{1/3} = \left(\frac{1}{2}\right)^{1/3} = 1 : 2^{1/3}$ થાય.
0 likesView Solution
37
ChemistryMCQAIPMT · 1996
ઇલેક્ટ્રોનનો એક બીમ $20 \; Vm^{-1}$ અને $0.5 \; T$ ની તીવ્રતા ધરાવતા વિદ્યુત અને ચુંબકીય ક્ષેત્રો ધરાવતા વિસ્તારમાં ઇલેક્ટ્રોનની ગતિની દિશાને લંબ રૂપે અચળ વેગથી ગતિ કરી રહ્યો છે. ઇલેક્ટ્રોનનો વેગ ($m/s$ માં) કેટલો હશે?
A
$5.5$
B
$40$
C
$8$
D
$20$
Solution
(B) આપેલ છે: વિદ્યુત ક્ષેત્ર $E = 20 \; V/m$ અને ચુંબકીય ક્ષેત્ર $B = 0.5 \; T$.
વિદ્યુત ક્ષેત્ર દ્વારા ઇલેક્ટ્રોન પર લાગતું બળ $F_e = eE$ છે.
ચુંબકીય ક્ષેત્ર દ્વારા ઇલેક્ટ્રોન પર લાગતું બળ $F_m = evB$ છે (કારણ કે વેગ ચુંબકીય ક્ષેત્રને લંબ છે).
ઇલેક્ટ્રોન અચળ વેગથી ગતિ કરતું હોવાથી,તેના પર લાગતું પરિણામી બળ શૂન્ય હોવું જોઈએ. તેથી,વિદ્યુત બળ અને ચુંબકીય બળ સંતુલિત હોવા જોઈએ:
$eE = evB$
વેગ $v$ માટે ઉકેલતા:
$v = \frac{E}{B}$
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$v = \frac{20}{0.5} = 40 \; m/s$.
વિદ્યુત ક્ષેત્ર દ્વારા ઇલેક્ટ્રોન પર લાગતું બળ $F_e = eE$ છે.
ચુંબકીય ક્ષેત્ર દ્વારા ઇલેક્ટ્રોન પર લાગતું બળ $F_m = evB$ છે (કારણ કે વેગ ચુંબકીય ક્ષેત્રને લંબ છે).
ઇલેક્ટ્રોન અચળ વેગથી ગતિ કરતું હોવાથી,તેના પર લાગતું પરિણામી બળ શૂન્ય હોવું જોઈએ. તેથી,વિદ્યુત બળ અને ચુંબકીય બળ સંતુલિત હોવા જોઈએ:
$eE = evB$
વેગ $v$ માટે ઉકેલતા:
$v = \frac{E}{B}$
આપેલ કિંમતો મૂકતા:
$v = \frac{20}{0.5} = 40 \; m/s$.
0 likesView Solution
38
ChemistryMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયો લુઇસ એસિડ નથી?
A
$SiF_4$
B
$FeCl_3$
C
$BF_3$
D
$C_2H_4$
Solution
(D) લુઇસ એસિડ એ પદાર્થ છે જે ઇલેક્ટ્રોનની જોડી સ્વીકારી શકે છે.
$SiF_4$ માં $Si$ પરમાણુ પર ખાલી $d$-કક્ષક હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન સ્વીકારવા દે છે.
$FeCl_3$ માં $Fe$ પરમાણુ પર અપૂર્ણ અષ્ટક હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન-યુગ્મ સ્વીકારનાર બનાવે છે.
$BF_3$ માં $B$ પરમાણુ પર અપૂર્ણ અષ્ટક ($6$ ઇલેક્ટ્રોન) હોય છે,જે તેને ક્લાસિક લુઇસ એસિડ બનાવે છે.
$C_2H_4$ (ઇથિન) માં દ્વિબંધ હોય છે અને બધા પરમાણુઓનું અષ્ટક પૂર્ણ હોય છે; તે $\pi$-બંધમાં રહેલી ઇલેક્ટ્રોન ઘનતાને કારણે લુઇસ બેઇઝ તરીકે વર્તે છે,લુઇસ એસિડ તરીકે નહીં.
$SiF_4$ માં $Si$ પરમાણુ પર ખાલી $d$-કક્ષક હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન સ્વીકારવા દે છે.
$FeCl_3$ માં $Fe$ પરમાણુ પર અપૂર્ણ અષ્ટક હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોન-યુગ્મ સ્વીકારનાર બનાવે છે.
$BF_3$ માં $B$ પરમાણુ પર અપૂર્ણ અષ્ટક ($6$ ઇલેક્ટ્રોન) હોય છે,જે તેને ક્લાસિક લુઇસ એસિડ બનાવે છે.
$C_2H_4$ (ઇથિન) માં દ્વિબંધ હોય છે અને બધા પરમાણુઓનું અષ્ટક પૂર્ણ હોય છે; તે $\pi$-બંધમાં રહેલી ઇલેક્ટ્રોન ઘનતાને કારણે લુઇસ બેઇઝ તરીકે વર્તે છે,લુઇસ એસિડ તરીકે નહીં.
0 likesView Solution
39
ChemistryMCQAIPMT · 1996
જો આપણે પૃથ્વી પરના અડધા જંગલો દૂર કરીએ,તો જે સંકટ આવશે તે:
A
ઘણી પ્રજાતિઓ લુપ્ત થઈ જશે
B
વસ્તી,પ્રદૂષણ અને પર્યાવરણીય અસંતુલન વધશે
C
ઊર્જા સંકટ શરૂ થશે
D
બાકી રહેલા જંગલો અસંતુલનને સુધારી લેશે
Solution
(A) જંગલો પૃથ્વીની ઇકોસિસ્ટમ માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે,જે જમીન સપાટીનો નોંધપાત્ર હિસ્સો આવરી લે છે. તેઓ આબોહવાનું નિયમન કરીને,અસંખ્ય પ્રજાતિઓ માટે રહેઠાણ પૂરું પાડીને અને કાર્બન ડાયોક્સાઇડનું શોષણ કરીને પર્યાવરણીય સંતુલન જાળવવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે. જો અડધા જંગલો દૂર કરવામાં આવે,તો તેનાથી મોટા પાયે રહેઠાણનો નાશ થશે,જેના કારણે ઘણી પ્રજાતિઓ લુપ્ત થઈ જશે. વધુમાં,તે ગંભીર પર્યાવરણીય અસંતુલન પેદા કરશે,પ્રદૂષણના સ્તરમાં વધારો કરશે અને વૈશ્વિક આબોહવાની પેટર્નને ખોરવી નાખશે,જે અંતે વિનાશક પર્યાવરણીય સંકટ તરફ દોરી જશે.
0 likesView Solution
40
ChemistryEasyMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયો ઓક્સાઇડ સૌથી ઓછો એસિડિક છે?
A
$P_4O_6$
B
$P_4O_{10}$
C
$As_4O_6$
D
$As_4O_{10}$
Solution
(C) ઓક્સાઇડનો એસિડિક ગુણધર્મ મધ્યસ્થ પરમાણુની ઓક્સિડેશન અવસ્થા અને આવર્ત કોષ્ટકમાં તેના સ્થાન પર આધાર રાખે છે.
$1$. મધ્યસ્થ પરમાણુની ઓક્સિડેશન અવસ્થા વધવાની સાથે એસિડિક ગુણધર્મ વધે છે.
$2$. સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં ધાતુના ગુણધર્મમાં વધારો થવાને કારણે એસિડિક ગુણધર્મ ઘટે છે.
ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓની સરખામણી કરતા: $P_4O_6$ માં $P$ ની $+3$,$P_4O_{10}$ માં $P$ ની $+5$,$As_4O_6$ માં $As$ ની $+3$ અને $As_4O_{10}$ માં $As$ ની $+5$ છે.
$As$ એ $P$ કરતા ઓછું વિદ્યુતઋણ હોવાથી,$As$ ના ઓક્સાઇડ $P$ ના અનુરૂપ ઓક્સાઇડ કરતા ઓછા એસિડિક હોય છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$As_4O_6$ સૌથી ઓછી ઓક્સિડેશન અવસ્થા $(+3)$ ધરાવે છે અને તે $P$ કરતા નીચેના આવર્તમાં હોવાથી,તે સૌથી ઓછો એસિડિક છે.
$1$. મધ્યસ્થ પરમાણુની ઓક્સિડેશન અવસ્થા વધવાની સાથે એસિડિક ગુણધર્મ વધે છે.
$2$. સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં ધાતુના ગુણધર્મમાં વધારો થવાને કારણે એસિડિક ગુણધર્મ ઘટે છે.
ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓની સરખામણી કરતા: $P_4O_6$ માં $P$ ની $+3$,$P_4O_{10}$ માં $P$ ની $+5$,$As_4O_6$ માં $As$ ની $+3$ અને $As_4O_{10}$ માં $As$ ની $+5$ છે.
$As$ એ $P$ કરતા ઓછું વિદ્યુતઋણ હોવાથી,$As$ ના ઓક્સાઇડ $P$ ના અનુરૂપ ઓક્સાઇડ કરતા ઓછા એસિડિક હોય છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$As_4O_6$ સૌથી ઓછી ઓક્સિડેશન અવસ્થા $(+3)$ ધરાવે છે અને તે $P$ કરતા નીચેના આવર્તમાં હોવાથી,તે સૌથી ઓછો એસિડિક છે.
0 likesView Solution
41
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$V$-સમૂહના તત્વોના હાઇડ્રાઇડ્સનો બેઝિક ગુણધર્મ કયા ક્રમમાં ઘટે છે?
A
$SbH_3 > PH_3 > AsH_3 > NH_3$
B
$NH_3 > SbH_3 > PH_3 > AsH_3$
C
$NH_3 > PH_3 > AsH_3 > SbH_3$
D
$SbH_3 > AsH_3 > PH_3 > NH_3$
Solution
(C) સાચો ક્રમ $NH_3 > PH_3 > AsH_3 > SbH_3$ છે.
સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં,પરમાણુનું કદ વધે છે.
આનાથી લોન પેર મોટા કદમાં ફેલાઈ જાય છે,જેના કારણે કેન્દ્રીય પરમાણુ પર ઇલેક્ટ્રોન ઘનતા ઘટે છે.
પરિણામે,લોન પેર દાન કરવાની ક્ષમતા ઘટે છે અને બેઝિક ગુણધર્મ ઘટે છે.
સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં,પરમાણુનું કદ વધે છે.
આનાથી લોન પેર મોટા કદમાં ફેલાઈ જાય છે,જેના કારણે કેન્દ્રીય પરમાણુ પર ઇલેક્ટ્રોન ઘનતા ઘટે છે.
પરિણામે,લોન પેર દાન કરવાની ક્ષમતા ઘટે છે અને બેઝિક ગુણધર્મ ઘટે છે.
0 likesView Solution
42
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કયો પદાર્થ એન્ટિ-નોક સંયોજન તરીકે વપરાય છે?
A
લેડ ટેટ્રાક્લોરાઈડ
B
લેડ એસિટેટ
C
ઝિંક ઈથાઈલ
D
ટેટ્રા ઈથાઈલ લેડ $(TEL)$
Solution
(D) સાચો જવાબ $(d)$ છે.
ટેટ્રા ઈથાઈલ લેડ $(TEL)$ એ એન્ટિ-નોક સંયોજન છે.
જ્યારે તેને પેટ્રોલ સાથે મિશ્ર કરવામાં આવે છે,ત્યારે તે ઈંધણનો ઓક્ટેન નંબર વધારે છે.
આ પ્રક્રિયા આંતરિક દહન એન્જિનના સિલિન્ડરમાં નોકિંગ ઘટાડે છે.
ટેટ્રા ઈથાઈલ લેડ $(TEL)$ એ એન્ટિ-નોક સંયોજન છે.
જ્યારે તેને પેટ્રોલ સાથે મિશ્ર કરવામાં આવે છે,ત્યારે તે ઈંધણનો ઓક્ટેન નંબર વધારે છે.
આ પ્રક્રિયા આંતરિક દહન એન્જિનના સિલિન્ડરમાં નોકિંગ ઘટાડે છે.
0 likesView Solution
43
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$273 \ K$ તાપમાને જ્યારે $10 \ g$ ગ્લુકોઝ $(P_1)$,$10 \ g$ યુરિયા $(P_2)$ અને $10 \ g$ સુક્રોઝ $(P_3)$ ને $250 \ mL$ પાણીમાં ઓગાળવામાં આવે ત્યારે તેમના અભિસરણ દબાણ વચ્ચેનો સંબંધ શું હશે?
A
$P_1 > P_2 > P_3$
B
$P_3 > P_1 > P_2$
C
$P_2 > P_1 > P_3$
D
$P_2 > P_3 > P_1$
Solution
(C) અભિસરણ દબાણનું સૂત્ર $P = \frac{w}{MV} RT$ છે.
અહીં $w$ (દળ),$V$ (કદ) અને $T$ (તાપમાન) ત્રણેય દ્રાવણો માટે સમાન હોવાથી,અભિસરણ દબાણ એ દ્રાવ્યના મોલર દળ $(M)$ ના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે,એટલે કે $P \propto \frac{1}{M}$.
મોલર દળ નીચે મુજબ છે:
યુરિયા $(NH_2CONH_2) = 60 \ g/mol$
ગ્લુકોઝ $(C_6H_{12}O_6) = 180 \ g/mol$
સુક્રોઝ $(C_{12}H_{22}O_{11}) = 342 \ g/mol$
આમ,$60 < 180 < 342$ હોવાથી,અભિસરણ દબાણનો ક્રમ $P_2 > P_1 > P_3$ થશે.
અહીં $w$ (દળ),$V$ (કદ) અને $T$ (તાપમાન) ત્રણેય દ્રાવણો માટે સમાન હોવાથી,અભિસરણ દબાણ એ દ્રાવ્યના મોલર દળ $(M)$ ના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે,એટલે કે $P \propto \frac{1}{M}$.
મોલર દળ નીચે મુજબ છે:
યુરિયા $(NH_2CONH_2) = 60 \ g/mol$
ગ્લુકોઝ $(C_6H_{12}O_6) = 180 \ g/mol$
સુક્રોઝ $(C_{12}H_{22}O_{11}) = 342 \ g/mol$
આમ,$60 < 180 < 342$ હોવાથી,અભિસરણ દબાણનો ક્રમ $P_2 > P_1 > P_3$ થશે.
0 likesView Solution
44
ChemistryEasyMCQAIPMT · 1996
એક મોનોએટોમિક પદાર્થના ફેસ-સેન્ટર્ડ ક્યુબિક $(FCC)$ યુનિટ સેલમાં રહેલા પરમાણુઓની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$1$
B
$2$
C
$4$
D
$6$
Solution
(C) ફેસ-સેન્ટર્ડ ક્યુબિક $(FCC)$ યુનિટ સેલમાં,પરમાણુઓ ખૂણાઓ પર અને દરેક ફલકના કેન્દ્રમાં હાજર હોય છે.
ખૂણાઓ પરના પરમાણુઓની સંખ્યા = $8 \times \frac{1}{8} = 1$.
ફલકના કેન્દ્રો પરના પરમાણુઓની સંખ્યા = $6 \times \frac{1}{2} = 3$.
પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા = $1 + 3 = 4$.
ખૂણાઓ પરના પરમાણુઓની સંખ્યા = $8 \times \frac{1}{8} = 1$.
ફલકના કેન્દ્રો પરના પરમાણુઓની સંખ્યા = $6 \times \frac{1}{2} = 3$.
પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા = $1 + 3 = 4$.
0 likesView Solution
45
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
$bcc$ બંધારણ ધરાવતા એક તત્વ (પરમાણ્વીય દળ $100 \ g/mol$) ના એકમ કોષની ધાર $400 \ pm$ છે। તો આ તત્વની ઘનતા શોધો. ($g/cm^3$ માં)
A
$10.376$
B
$5.188$
C
$7.289$
D
$2.144$
Solution
(B) $bcc$ બંધારણ માટે, એકમ કોષ દીઠ પરમાણુઓની સંખ્યા $(n)$ = $2$ છે。
આપેલ છે: પરમાણ્વીય દળ $(M)$ = $100 \ g/mol$, ધારની લંબાઈ $(a)$ = $400 \ pm = 400 \times 10^{-10} \ cm$, એવોગેડ્રો આંક $(N_A)$ = $6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
ઘનતા $(\rho)$ નું સૂત્ર: $\rho = \frac{n \times M}{a^3 \times N_A}$.
કિંમતો મૂકતા: $\rho = \frac{2 \times 100}{(400 \times 10^{-10})^3 \times 6.022 \times 10^{23}}$.
$\rho = \frac{200}{64 \times 10^{-24} \times 6.022 \times 10^{23}} = \frac{200}{38.54} \approx 5.189 \ g/cm^3$.
આમ, સાચો વિકલ્પ $(B)$ છે。
આપેલ છે: પરમાણ્વીય દળ $(M)$ = $100 \ g/mol$, ધારની લંબાઈ $(a)$ = $400 \ pm = 400 \times 10^{-10} \ cm$, એવોગેડ્રો આંક $(N_A)$ = $6.022 \times 10^{23} \ mol^{-1}$.
ઘનતા $(\rho)$ નું સૂત્ર: $\rho = \frac{n \times M}{a^3 \times N_A}$.
કિંમતો મૂકતા: $\rho = \frac{2 \times 100}{(400 \times 10^{-10})^3 \times 6.022 \times 10^{23}}$.
$\rho = \frac{200}{64 \times 10^{-24} \times 6.022 \times 10^{23}} = \frac{200}{38.54} \approx 5.189 \ g/cm^3$.
આમ, સાચો વિકલ્પ $(B)$ છે。
0 likesView Solution
46
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
પ્રક્રિયા $2FeCl_3 + SnCl_2 \to 2FeCl_2 + SnCl_4$ એ શેનું ઉદાહરણ છે?
A
પ્રથમ ક્રમની પ્રક્રિયા
B
દ્વિતીય ક્રમની પ્રક્રિયા
C
તૃતીય ક્રમની પ્રક્રિયા
D
આમાંથી કોઈ નહીં
Solution
(C) આપેલ પ્રક્રિયા માટે વેગ નિયમ પ્રાયોગિક રીતે $r = k[FeCl_3]^2 [SnCl_2]^1$ તરીકે નક્કી કરવામાં આવે છે.
પ્રક્રિયાનો ક્રમ એ વેગ નિયમ સમીકરણમાં સાંદ્રતા પદોના ઘાતાંકોનો સરવાળો છે.
ક્રમ $= 2 + 1 = 3$.
તેથી,આ તૃતીય ક્રમની પ્રક્રિયા છે.
પ્રક્રિયાનો ક્રમ એ વેગ નિયમ સમીકરણમાં સાંદ્રતા પદોના ઘાતાંકોનો સરવાળો છે.
ક્રમ $= 2 + 1 = 3$.
તેથી,આ તૃતીય ક્રમની પ્રક્રિયા છે.
0 likesView Solution
47
ChemistryEasyMCQAIPMT · 1996
$5 \ A$ વિદ્યુતપ્રવાહને $40 \ \text{minutes}$ માટે ઝિંક સલ્ફેટના દ્રાવણમાંથી પસાર કરવામાં આવે છે. કેથોડ પર જમા થયેલ ઝિંકનો જથ્થો $gm$ માં શોધો.
A
$40.65$
B
$4.065$
C
$0.4065$
D
$65.04$
Solution
(B) ફેરાડેના વિદ્યુતવિભાજનના નિયમ મુજબ,જમા થયેલ દળ $W$ એ $W = \frac{Z \times I \times t}{96500}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
અહીં,$I = 5 \ A$,$t = 40 \times 60 \ s = 2400 \ s$,અને ઝિંક $(Zn^{2+})$ નું તુલ્ય દળ $Z = \frac{65.38}{2} = 32.69 \ g/mol$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $W = \frac{32.69 \times 5 \times 2400}{96500}$.
$W = \frac{392280}{96500} \approx 4.065 \ g$.
અહીં,$I = 5 \ A$,$t = 40 \times 60 \ s = 2400 \ s$,અને ઝિંક $(Zn^{2+})$ નું તુલ્ય દળ $Z = \frac{65.38}{2} = 32.69 \ g/mol$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $W = \frac{32.69 \times 5 \times 2400}{96500}$.
$W = \frac{392280}{96500} \approx 4.065 \ g$.
0 likesView Solution
48
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
અર્ધ-પ્રક્રિયાઓ માટેના પ્રમાણિત ઓક્સિડેશન પોટેન્શિયલ $Zn \to Zn^{2+} + 2e^{-}; E^o = +0.76 \ V$ અને $Fe \to Fe^{2+} + 2e^{-}; E^o = +0.41 \ V$ આપેલા છે. કોષ પ્રક્રિયા $Fe^{2+} + Zn \to Zn^{2+} + Fe$ માટે $EMF$ ............ $V$ છે.
A
$-0.35$
B
$+0.35$
C
$+1.17$
D
$-1.17$
Solution
(B) આપેલ પ્રક્રિયાઓ ઓક્સિડેશન અર્ધ-પ્રક્રિયાઓ છે. પ્રમાણિત રિડક્શન પોટેન્શિયલ $(E^o_{red})$ એ પ્રમાણિત ઓક્સિડેશન પોટેન્શિયલ $(E^o_{ox})$ ના વિરોધી છે.
$E^o_{red}(Zn^{2+}/Zn) = -0.76 \ V$
$E^o_{red}(Fe^{2+}/Fe) = -0.41 \ V$
કોષ પ્રક્રિયા $Fe^{2+} + Zn \to Zn^{2+} + Fe$ માં,$Zn$ નું ઓક્સિડેશન (એનોડ) થાય છે અને $Fe^{2+}$ નું રિડક્શન (કેથોડ) થાય છે.
$E^o_{cell} = E^o_{cathode} - E^o_{anode}$
$E^o_{cell} = E^o_{red}(Fe^{2+}/Fe) - E^o_{red}(Zn^{2+}/Zn)$
$E^o_{cell} = -0.41 \ V - (-0.76 \ V)$
$E^o_{cell} = -0.41 \ V + 0.76 \ V = +0.35 \ V$.
$E^o_{red}(Zn^{2+}/Zn) = -0.76 \ V$
$E^o_{red}(Fe^{2+}/Fe) = -0.41 \ V$
કોષ પ્રક્રિયા $Fe^{2+} + Zn \to Zn^{2+} + Fe$ માં,$Zn$ નું ઓક્સિડેશન (એનોડ) થાય છે અને $Fe^{2+}$ નું રિડક્શન (કેથોડ) થાય છે.
$E^o_{cell} = E^o_{cathode} - E^o_{anode}$
$E^o_{cell} = E^o_{red}(Fe^{2+}/Fe) - E^o_{red}(Zn^{2+}/Zn)$
$E^o_{cell} = -0.41 \ V - (-0.76 \ V)$
$E^o_{cell} = -0.41 \ V + 0.76 \ V = +0.35 \ V$.
0 likesView Solution
49
ChemistryDifficultMCQAIPMT · 1996
કોલોઇડલ કણોનું કદ કેટલું હોય છે?
A
$10^{-9} \ m$ થી $10^{-7} \ m$
B
$10^{-9} \ m$ થી $10^{-17} \ m$
C
$10^{-5} \ m$ થી $10^{-7} \ m$
D
$10^{-4} \ m$ થી $10^{-10} \ m$
Solution
(A) કોલોઇડલ કણોનું કદ સાચા દ્રાવણ અને નિલંબન વચ્ચેનું હોય છે.
કોલોઇડ્સ માટે કણોના કદની શ્રેણી સામાન્ય રીતે $1 \ nm$ થી $1000 \ nm$ હોય છે.
મીટરમાં રૂપાંતરિત કરતા: $1 \ nm = 10^{-9} \ m$ અને $1000 \ nm = 10^{-6} \ m$.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$10^{-9} \ m$ થી $10^{-7} \ m$ ની શ્રેણી કોલોઇડલ શ્રેણી દર્શાવે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
કોલોઇડ્સ માટે કણોના કદની શ્રેણી સામાન્ય રીતે $1 \ nm$ થી $1000 \ nm$ હોય છે.
મીટરમાં રૂપાંતરિત કરતા: $1 \ nm = 10^{-9} \ m$ અને $1000 \ nm = 10^{-6} \ m$.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$10^{-9} \ m$ થી $10^{-7} \ m$ ની શ્રેણી કોલોઇડલ શ્રેણી દર્શાવે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
0 likesView Solution
50
ChemistryEasyMCQAIPMT · 1996
સંક્રાંતિ તત્વોની સામાન્ય ઇલેક્ટ્રોનિક રચના કઈ છે?
A
$(n - 1)d^{1 - 5}$
B
$(n - 1)d^{1 - 10}ns^1$
C
$(n - 1)d^{1 - 10}ns^{1 - 2}$
D
$ns^2(n - 1)d^{10}$
Solution
(C) સામાન્ય રીતે,$d$-બ્લોક તત્વોને સંક્રાંતિ તત્વો કહેવામાં આવે છે કારણ કે તેમાં અંદરની તરફ અપૂર્ણ રીતે ભરાયેલી $d$-ઉપકોષ હોય છે.
આમ,તેમની સામાન્ય ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $(n - 1)d^{1 - 10}ns^{1 - 2}$ છે.
આમ,તેમની સામાન્ય ઇલેક્ટ્રોનિક રચના $(n - 1)d^{1 - 10}ns^{1 - 2}$ છે.
1 likesView Solution
51
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
એક સંક્રાંતિ તત્વ $X$ ની $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar]3d^4$ છે. તેનો પરમાણુ ક્રમાંક કેટલો હશે?
A
$25$
B
$26$
C
$22$
D
$19$
Solution
(A) $X^{+3}$ આયનની ઇલેક્ટ્રોન રચના $[Ar]3d^4$ છે.
$X^{+3}$ માં કુલ ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $18 + 4 = 22$ છે.
તત્વ $X$ એ $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં હોવાથી,તેણે $X^{+3}$ આયન બનાવવા માટે $3$ ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવ્યા છે.
તેથી,તટસ્થ તત્વ $X$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $22 + 3 = 25$ થશે.
$X^{+3}$ માં કુલ ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $18 + 4 = 22$ છે.
તત્વ $X$ એ $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં હોવાથી,તેણે $X^{+3}$ આયન બનાવવા માટે $3$ ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવ્યા છે.
તેથી,તટસ્થ તત્વ $X$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $22 + 3 = 25$ થશે.
0 likesView Solution
52
ChemistryDifficultMCQAIPMT · 1996
જ્યારે કેલોમલ $NH_4OH$ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે,ત્યારે આપણને શું મળે છે?
A
$HgNH_2Cl$
B
$NH_2-Hg-Hg-Cl$
C
$Hg_2O$
D
$HgO$
Solution
(A) કેલોમલ $(Hg_2Cl_2)$ ની એમોનિયમ હાઇડ્રોક્સાઇડ $(NH_4OH)$ સાથેની પ્રક્રિયા એ અસમાનતા (disproportionation) પ્રક્રિયા છે.
$Hg_2Cl_2 + 2NH_4OH \to Hg + Hg(NH_2)Cl + NH_4Cl + 2H_2O$.
નીપજ $Hg(NH_2)Cl$ ને એમિનો મર્ક્યુરિક ક્લોરાઇડ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,જે કાળા રંગના અવક્ષેપ છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
$Hg_2Cl_2 + 2NH_4OH \to Hg + Hg(NH_2)Cl + NH_4Cl + 2H_2O$.
નીપજ $Hg(NH_2)Cl$ ને એમિનો મર્ક્યુરિક ક્લોરાઇડ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,જે કાળા રંગના અવક્ષેપ છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
0 likesView Solution
53
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
ક્રોમિલ ક્લોરાઈડ $(CrO_2Cl_2)$ દ્વારા ટોલ્યુઈનનું બેન્ઝાલ્ડિહાઈડમાં ઓક્સિડેશન કરવાની પ્રક્રિયાને શું કહે છે?
A
કેનિઝારો પ્રક્રિયા
B
વુર્ટ્ઝ પ્રક્રિયા
C
એટાર્ડ પ્રક્રિયા
D
રાઈમર-ટીમેન પ્રક્રિયા
Solution
(C) ટોલ્યુઈનની ક્રોમિલ ક્લોરાઈડ $(CrO_2Cl_2)$ સાથે $CS_2$ અથવા $CCl_4$ જેવા યોગ્ય દ્રાવકમાં પ્રક્રિયા કરી ત્યારબાદ જળવિભાજન કરવાથી બેન્ઝાલ્ડિહાઈડ મળે છે. આ વિશિષ્ટ ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયાને એટાર્ડ પ્રક્રિયા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
54
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
એલ્ડૉલ સંઘનન (Aldol condensation) શેમાં થશે નહીં?
A
$HCHO$
B
$CH_3CH_2CHO$
C
$CH_3CHO$
D
$CH_3COCH_3$
Solution
(A) એલ્ડૉલ સંઘનન માટે આલ્ડિહાઈડ અથવા કીટોનમાં ઓછામાં ઓછો એક $\alpha$-હાઈડ્રોજન પરમાણુ હોવો જરૂરી છે.
$HCHO$ (ફોર્માલ્ડિહાઈડ) માં કોઈ $\alpha$-કાર્બન પરમાણુ હોતો નથી,અને તેથી તેમાં $\alpha$-હાઈડ્રોજન પરમાણુઓનો અભાવ હોય છે.
પરિણામે,$HCHO$ એલ્ડૉલ સંઘનન પ્રક્રિયા આપી શકતું નથી.
$HCHO$ (ફોર્માલ્ડિહાઈડ) માં કોઈ $\alpha$-કાર્બન પરમાણુ હોતો નથી,અને તેથી તેમાં $\alpha$-હાઈડ્રોજન પરમાણુઓનો અભાવ હોય છે.
પરિણામે,$HCHO$ એલ્ડૉલ સંઘનન પ્રક્રિયા આપી શકતું નથી.
0 likesView Solution
55
ChemistryMediumMCQAIPMT · 1996
નીચેનામાંથી કોનું ઓક્સિડેશન કરવાથી બેન્ઝોઇક એસિડ મળે છે?
A
ક્લોરોફિનોલ
B
ક્લોરોટોલ્યુઈન
C
ક્લોરોબેન્ઝીન
D
બેન્ઝાઈલ ક્લોરાઈડ
Solution
(D) બેન્ઝાઈલ ક્લોરાઈડ $(C_6H_5CH_2Cl)$ નું એસિડિક $K_2Cr_2O_7$ જેવા પ્રબળ ઓક્સિડેશનકર્તા સાથે ઓક્સિડેશન કરવાથી બેન્ઝોઇક એસિડ $(C_6H_5COOH)$ મળે છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$C_6H_5CH_2Cl + [O] \xrightarrow{K_2Cr_2O_7 / H_2SO_4} C_6H_5COOH + HCl$
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(D)$ છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$C_6H_5CH_2Cl + [O] \xrightarrow{K_2Cr_2O_7 / H_2SO_4} C_6H_5COOH + HCl$
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(D)$ છે.
0 likesView Solution
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real AIPMT style covering Chemistry with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D Chemistry papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Run live AIPMT mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFrequently Asked Questions
How many Chemistry questions are in AIPMT 1996?
There are 55 Chemistry questions from the AIPMT 1996 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.
Are AIPMT 1996 Chemistry solutions available in Gujarati?
Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.
Can I practice AIPMT 1996 Chemistry as a timed test?
Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full AIPMT mock test covering Chemistry with time limits and instant score analysis.
Can teachers create Chemistry papers from AIPMT previous year questions?
Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix AIPMT Chemistry questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.
For Teachers & Institutes
Build a Custom Chemistry Paper
Pick AIPMT 1996 Chemistry questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.