Equilibrium state and Characteristics of K Questions in Gujarati

(B) પ્રક્રિયા $N_2 + O_2 \rightleftharpoons 2NO$ માટે,રાસાયણિક સંતુલન એ એવી સ્થિતિ છે જ્યાં પુરોગામી પ્રક્રિયાનો દર અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો દર સમાન હોય છે.
આ સ્થિતિએ,તમામ પ્રક્રિયકો $(N_2, O_2)$ અને નીપજો $(NO)$ ની સાંદ્રતા સમય સાથે અચળ રહે છે.
તેથી,સાચું વિધાન એ છે કે બધા પદાર્થોની સાંદ્રતા અચળ રહે છે.

(C) જ્યારે પુરોગામી પ્રક્રિયાનો વેગ પ્રતિગામી પ્રક્રિયાના વેગ જેટલો થાય ત્યારે રાસાયણિક પ્રક્રિયામાં સંતુલન સ્થપાયેલું માનવામાં આવે છે.

(B) ભૌતિક અથવા રાસાયણિક પ્રક્રિયા સંતુલન પ્રાપ્ત કરવા માટે,સિસ્ટમ બંધ હોવી આવશ્યક છે જેથી કોઈ પણ પદાર્થ બહાર નીકળી કે અંદર આવી ન શકે.
વિકલ્પ $(A)$ માં,પાત્ર ખુલ્લું છે,તેથી પાણીની વરાળ બહાર નીકળી શકે છે.
વિકલ્પ $(B)$ માં,ફુગ્ગો એક બંધ સિસ્ટમ છે જેમાં પાણી અને હવા છે,જે પ્રવાહી પાણી અને પાણીની વરાળ વચ્ચે ગતિશીલ સંતુલન માટે પરવાનગી આપે છે.
વિકલ્પ $(C)$ માં,પાત્ર ખુલ્લું છે,તેથી પાણીની વરાળ સતત બહાર નીકળી જાય છે,જે સંતુલન અટકાવે છે.
તેથી,માત્ર વિકલ્પ $(B)$ સંતુલન સ્થિતિ દર્શાવે છે.

(A) સંતુલન સમયે,પુરોગામી પ્રક્રિયાનો દર પ્રતિગામી પ્રક્રિયાના દર જેટલો હોય છે.
આ રાસાયણિક સંતુલનની મૂળભૂત વ્યાખ્યા છે.
જ્યારે પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયા બંધ પાત્રમાં કરવામાં આવે છે,ત્યારે એક એવી અવસ્થા આવે છે જ્યાં પુરોગામી અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાઓ સમાન ઝડપે આગળ વધે છે.
આ અવસ્થાને રાસાયણિક સંતુલન તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

(C) રાસાયણિક પ્રક્રિયા $A \rightleftharpoons B$ માં,સંતુલન એટલે એવી સ્થિતિ જ્યાં પુરોગામી પ્રક્રિયાનો દર $(A \rightarrow B)$ અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો દર $(B \rightarrow A)$ સમાન હોય.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(C)$ છે.

(B) જો પુરોગામી પ્રક્રિયાનો દર પ્રતિગામી પ્રક્રિયાના દર જેટલો હોય,તો પ્રક્રિયા સંતુલનમાં છે તેમ કહેવાય છે. આ તબક્કે,પ્રક્રિયકો તેમજ નીપજોની સાંદ્રતામાં કોઈ વધુ ફેરફાર થતો નથી.

(D) . સંતુલન સમયે,પુરોગામી પ્રક્રિયાનો દર અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો દર સમાન હોય છે.
આનો અર્થ એ છે કે જે દરે $NH_3$ બને છે તે જ દરે $NH_3$ પાછું $N_2$ અને $H_2$ માં વિઘટિત થાય છે.

(B) સંતુલન પર,પુરોગામી પ્રક્રિયાનો દર અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો દર સમાન હોય છે. તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.

(C) રાસાયણિક સંતુલનને ગતિશીલ માનવામાં આવે છે કારણ કે સંતુલન સમયે,પુરોગામી પ્રક્રિયાનો દર અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો દર સમાન હોય છે.
ભલે સમય જતાં પ્રક્રિયકો અને નીપજોની સાંદ્રતા અચળ રહે છે,પરંતુ પ્રક્રિયાઓ અટકતી નથી; તે બંને દિશામાં સમાન દરે થવાનું ચાલુ રાખે છે.

(A) પ્રક્રિયાની માત્રા સંતુલન અચળાંક $(K)$ ના મૂલ્ય દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે.
જો $K > 10^3$ હોય,તો પ્રક્રિયા પૂર્ણતા તરફ આગળ વધે છે,જેનો અર્થ છે કે નીપજોની સાંદ્રતા પ્રક્રિયકો કરતા ઘણી વધારે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$K = 10^3$ એ સૌથી મોટું મૂલ્ય દર્શાવે છે,જે સૂચવે છે કે પ્રક્રિયા પૂર્ણતા તરફ સૌથી વધુ આગળ વધે છે.

(D) સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ એ ચોક્કસ તાપમાને આપેલી રાસાયણિક પ્રક્રિયાનો લાક્ષણિક ગુણધર્મ છે.
તે માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે અને પ્રક્રિયકો કે નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતાથી સ્વતંત્ર છે.
તેથી,પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતા બદલવાથી $K_c$ ના મૂલ્યમાં કોઈ ફેરફાર થતો નથી.

(C) સંતુલન અચળાંક ($K_c$ અથવા $K_p$) એ આપેલ તાપમાને પ્રક્રિયા માટે અચળ મૂલ્ય છે.
તે પ્રક્રિયકો અથવા નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતાથી સ્વતંત્ર છે.
તે ફક્ત ત્યારે જ બદલાય છે જ્યારે સિસ્ટમનું તાપમાન બદલાય છે.

(A) એમોનિયાની વિયોજન પ્રક્રિયા છે: $2NH_3(g) \rightleftharpoons N_2(g) + 3H_2(g)$.
$K_p$ એ સંતુલન અચળાંક છે,જે આપેલ પ્રક્રિયા માટે માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તેથી,અચળ તાપમાને દબાણ સાથે $K_p$ બદલાતું નથી.
આમ,વિકલ્પ $A$ સાચો છે.

(C) રાસાયણિક સંતુલન એ પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયાની એવી સ્થિતિ છે જ્યાં પુરોગામી પ્રક્રિયાનો વેગ અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો વેગ સમાન હોય છે. આ સમયે,પ્રક્રિયકો અને નીપજોની સાંદ્રતા સમય સાથે અચળ રહે છે. તેથી,સાચો વિકલ્પ $(C)$ છે.

(C) કોઈપણ પ્રક્રિયા માટે સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તાપમાન $721 \ K$ પર અચળ હોવાથી,પ્રક્રિયકો કે નીપજો ઉમેરવાથી સંતુલન અચળાંકના મૂલ્યમાં કોઈ ફેરફાર થતો નથી.
તેથી,સંતુલન અચળાંકનું મૂલ્ય $50$ જ રહેશે.

(D) કોઈપણ રાસાયણિક પ્રક્રિયા માટે સંતુલન અચળાંક ($K_c$ અથવા $K_p$) માત્ર તાપમાનનું વિધેય છે.
તે પ્રક્રિયકોની પ્રારંભિક સાંદ્રતા,સિસ્ટમના કુલ દબાણ,પ્રતિક્રિયા પાત્રના કદ અથવા ઉદ્દીપકની હાજરીથી સ્વતંત્ર છે.
સંતુલન અચળાંક અને તાપમાન વચ્ચેનો સંબંધ વાન્ટ હોફ સમીકરણ દ્વારા આપવામાં આવે છે: $\ln \frac{K_2}{K_1} = \frac{\Delta H^\circ}{R} (\frac{1}{T_1} - \frac{1}{T_2})$.
તેથી,સંતુલન અચળાંકનું મૂલ્ય તાપમાન પર આધાર રાખે છે.

(C) સંતુલન અચળાંક $K_c$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તાપમાન $25\,^oC$ પર અચળ હોવાથી,પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતામાં ફેરફાર કરવાથી સંતુલન સ્થાન બદલાશે,પરંતુ $K_c$ ના મૂલ્યમાં કોઈ ફેરફાર થશે નહીં.
તેથી,$K_c$ સમાન રહેશે.

(C) પ્રક્રિયાનો સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તે પ્રારંભિક સાંદ્રતા,દબાણ અથવા પાત્રના કદથી સ્વતંત્ર છે.
તાપમાન અચળ રહેતું હોવાથી,સંતુલન અચળાંકનું મૂલ્ય $64$ જ રહેશે.

(D) સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તે સાંદ્રતા,દબાણ અથવા ઉદ્દીપકના ઉમેરાથી બદલાતું નથી.
તેથી,જ્યારે મિશ્રણને ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે સંતુલન અચળાંકનું મૂલ્ય બદલાય છે.

(D) કોઈપણ રાસાયણિક પ્રક્રિયા માટે,સંતુલન અચળાંક $(K)$ નું મૂલ્ય તાપમાન પર આધાર રાખે છે. તે ઉષ્માક્ષેપક અને ઉષ્માશોષક બંને પ્રક્રિયાઓ માટે તાપમાન સાથે બદલાય છે. જો કે,ઉદ્દીપક ઉમેરવાથી સંતુલન અચળાંક બદલાતો નથી કારણ કે તે પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રક્રિયાઓના વેગમાં સમાન વધારો કરે છે.

(B) સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ એ આપેલા તાપમાને પ્રક્રિયાનો લાક્ષણિક ગુણધર્મ છે.
તે માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે અને પ્રક્રિયકો કે નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતા,દબાણ અથવા પાત્રના કદથી સ્વતંત્ર છે.
તેથી,પાત્રનું કદ બદલવાથી $K_c$ ના મૂલ્યમાં કોઈ ફેરફાર થતો નથી.
આમ,મૂલ્ય $64$ જ રહેશે.

(D) કોઈપણ પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયા માટે સંતુલન અચળાંક ($K_c$ અથવા $K_p$) માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તે પ્રક્રિયા પાત્રના કદ,દબાણ અથવા પ્રક્રિયકોની પ્રારંભિક સાંદ્રતાથી સ્વતંત્ર છે.
પ્રક્રિયા $H_2(g) + Cl_2(g) \rightleftharpoons 2HCl(g)$ માટે,વાયુરૂપ નીપજો અને પ્રક્રિયકોના મોલની સંખ્યામાં ફેરફાર $\Delta n_g = 2 - (1 + 1) = 0$ છે.
સંતુલન અચળાંક કદથી સ્વતંત્ર હોવાથી,ફ્લાસ્કના કદમાં ફેરફાર કરવા છતાં તે સમાન રહેશે.

(D) સંતુલન અચળાંક ($K_c$ અથવા $K_p$) આપેલ પ્રક્રિયા માટે માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તે ઉદ્દીપકના ઉમેરણ,દબાણમાં ફેરફાર અથવા પ્રક્રિયકો કે નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતામાં ફેરફાર સાથે બદલાતો નથી.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(D)$ છે.

(B) $0\,^\circ C$ $(273.15\,K)$ તાપમાન અને $1\,atm$ દબાણે $H_2O_{(s)} \rightleftharpoons H_2O_{(l)}$ અવસ્થા પરિવર્તન માટે,તંત્ર સંતુલન સ્થિતિમાં છે.
સંતુલન સમયે,ગિબ્સ મુક્ત ઉર્જામાં ફેરફાર $\Delta G = 0$ હોય છે.
ઉષ્માગતિશાસ્ત્રના સંબંધ $\Delta G = \Delta H - T\Delta S$ મુજબ,$\Delta G = 0$ મૂકતા $0 = \Delta H - T\Delta S$ મળે છે.
તેથી,$\Delta H = T\Delta S$ થાય છે.

(A) પ્રક્રિયાની હદ સંતુલન અચળાંક $(K)$ ના મૂલ્ય દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે.
$A$ સંતુલન અચળાંક $(K)$ નું મૂલ્ય જેટલું વધારે,તેટલું જ નીપજનું પ્રમાણ વધારે બને છે.
$B$ તેથી,$K$ નું મોટું મૂલ્ય દર્શાવે છે કે પ્રક્રિયા પૂર્ણતાની વધુ નજીક જાય છે.
$C$ આપેલા મૂલ્યોની સરખામણી કરતા: $10^3 > 10 > 1 > 10^{-2}$.
$D$ આમ,$K = 10^3$ એ કિસ્સો છે જેમાં પ્રક્રિયા પૂર્ણતાની સૌથી નજીક પહોંચે છે.

(C) ઉદ્દીપક પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રક્રિયાઓ માટે સક્રિયકરણ ઉર્જા ઘટાડીને વૈકલ્પિક માર્ગ પૂરો પાડે છે.
પરિણામે,તે પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રક્રિયાઓના વેગમાં સમાન વધારો કરે છે.
આનાથી પ્રણાલી સંતુલન અચળાંક અથવા પ્રક્રિયકો અને નીપજોની સંતુલન સાંદ્રતામાં ફેરફાર કર્યા વિના ઝડપથી રાસાયણિક સંતુલન પ્રાપ્ત કરી શકે છે.

(C) ઉદ્દીપક એવો પદાર્થ છે જે સક્રિયકરણ ઊર્જા ઘટાડીને પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રક્રિયાઓના વેગને સમાન પ્રમાણમાં વધારે છે.
પરિણામે,તે સંતુલન સ્થિતિ અથવા પ્રક્રિયાની એન્થાલ્પીમાં ફેરફાર કર્યા વિના,પ્રણાલીને ઓછા સમયમાં સંતુલન સ્થિતિ પ્રાપ્ત કરવામાં મદદ કરે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(B) ઉદ્દીપક ઓછી સક્રિયકરણ ઊર્જા સાથે પ્રક્રિયાનો વૈકલ્પિક માર્ગ પૂરો પાડે છે. તે પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રક્રિયાઓના દરને સમાન પ્રમાણમાં વધારે છે. તેથી,તે સંતુલનનું સ્થાન અથવા પ્રક્રિયકો અને નીપજોની સંતુલન સાંદ્રતામાં ફેરફાર કરતું નથી. સાચો વિકલ્પ $(B)$ છે.

(C) ઉદ્દીપક પ્રતિક્રિયા માટે ઓછી સક્રિયકરણ ઉર્જા સાથેનો વૈકલ્પિક માર્ગ પૂરો પાડે છે,જે પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રતિક્રિયાઓના દરને સમાન રીતે વધારે છે. તેથી,તે પ્રતિક્રિયાના સંતુલન અચળાંક $(K_{eq})$ ને બદલતું નથી.

(B) સંતુલન સ્થિતિએ,તંત્રનો ગિબ્સ મુક્ત ઉર્જાનો ફેરફાર શૂન્ય હોય છે.
તેથી,$H_2O_{(\ell)} \rightleftharpoons H_2O_{(g)}$ પ્રક્રિયા માટે તેના ઉત્કલન બિંદુએ ($373 \, K$ અને $1 \, \text{atm}$),શરત $\Delta G = 0$ છે.

(B) $0^{\circ}C$ તાપમાને અને $1 \ atm$ દબાણે બરફ અને પાણી સંતુલનમાં હોય છે.
સંતુલન સ્થિતિએ ગિબ્સ મુક્ત ઊર્જામાં થતો ફેરફાર $\Delta G = 0$ હોય છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે $\Delta G = \Delta H - T\Delta S$.
$\Delta G = 0$ મૂકતા,આપણને $0 = \Delta H - T\Delta S$ મળે છે,જેનો અર્થ છે કે $\Delta H = T\Delta S$.

(C) રાસાયણિક સંતુલન એ પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયાની એવી અવસ્થા છે જેમાં પુરોગામી પ્રક્રિયાનો વેગ અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો વેગ સમાન થાય છે. આ અવસ્થાએ પ્રક્રિયકો અને નીપજોની સાંદ્રતા સમય સાથે બદલાતી નથી,એટલે કે તે અચળ બને છે. તેથી,સંતુલન સ્થપાય તે માટેની સૌથી સચોટ શરત એ છે કે પુરોગામી પ્રક્રિયાનો વેગ અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો વેગ સમાન હોવો જોઈએ.

(A) $1$. સંતુલન અચળાંક $(K)$ એ આપેલ પ્રક્રિયા માટે માત્ર તાપમાનનું વિધેય છે. તાપમાન બદલાતા તે બદલાય છે.
$2$. તે પ્રક્રિયકો કે નીપજોની શરૂઆતની સાંદ્રતા પર આધાર રાખતું નથી.
$3$. પ્રક્રિયા $3Fe_{(s)} + 4H_2O_{(g)} \rightleftharpoons Fe_3O_{4_{(s)}} + 4H_{2_{(g)}}$ માટે,સંતુલન અચળાંકનું સૂત્ર $K_c = \frac{[H_2]^4}{[H_2O]^4}$ છે. આ પ્રક્રિયામાં વાયુઓ અને ઘન પદાર્થો સામેલ છે. ખુલ્લા પાત્રમાં વાયુરૂપ નીપજો બહાર નીકળી જાય છે,તેથી સંતુલન સ્થપાતું નથી. તેથી,સંતુલન અચળાંક માત્ર બંધ પ્રણાલી માટે જ વ્યાખ્યાયિત છે.
$4$. જો પ્રક્રિયાને $n$ અવયવ વડે ગુણવામાં આવે,તો નવો સંતુલન અચળાંક $K^n$ બને છે. તેથી,જો $2$ વડે ગુણવામાં આવે,તો તે $K^2$ બને છે,$2K$ નહીં.

(C) કોઈપણ પ્રક્રિયા માટે સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તાપમાન અચળ હોવાથી,પ્રક્રિયકો કે નીપજોની સાંદ્રતામાં ફેરફાર કરવા છતાં સંતુલન અચળાંકનું મૂલ્ય બદલાતું નથી.

(D) સંતુલન અચળાંક ($K_c$ અથવા $K_p$) એ આપેલ પ્રક્રિયા માટે માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે. તે ઉદ્દીપકના ઉમેરણ,દબાણમાં ફેરફાર અથવા પ્રક્રિયકો કે નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતામાં ફેરફાર સાથે બદલાતો નથી.

(B) ઉદ્દીપક સક્રિયકરણ ઉર્જા ઘટાડીને પ્રક્રિયા માટે વૈકલ્પિક માર્ગ પૂરો પાડે છે.
તે પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રક્રિયાઓના વેગમાં સમાન વધારો કરે છે.
તેથી,તે સંતુલન સ્થાન અથવા સંતુલન અચળાંક $(K_{eq})$ ને અસર કરતું નથી.

(C) રાસાયણિક પ્રક્રિયાનો સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તે ઉદ્દીપકની હાજરીથી સ્વતંત્ર છે.
ઉદ્દીપક માત્ર પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રક્રિયાઓના વેગમાં સમાન વધારો કરે છે,જેથી સંતુલન અચળાંકના મૂલ્યમાં કોઈ ફેરફાર થયા વગર પ્રક્રિયા ઝડપથી સંતુલન પ્રાપ્ત કરે છે.
તેથી,સંતુલન અચળાંકનું મૂલ્ય $4 \times 10^4$ જ રહેશે.

(B) સંતુલન અચળાંક ($K_c$ અથવા $K_p$) એ આપેલા તાપમાને પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયાનો લાક્ષણિક ગુણધર્મ છે.
તે માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે અને પ્રક્રિયકો કે નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતા,દબાણ અથવા ઉદ્દીપકની હાજરીથી સ્વતંત્ર છે.
તેથી,પ્રક્રિયકની સાંદ્રતા બદલવાથી સંતુલન અચળાંકના મૂલ્યમાં કોઈ ફેરફાર થતો નથી.

(C) રાસાયણિક પ્રક્રિયાનો સંતુલન અચળાંક ($K_p$ અથવા $K_c$) માત્ર પ્રણાલીના તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તાપમાન અચળ હોવાથી,સંતુલન અચળાંકમાં કોઈ ફેરફાર થશે નહીં.
અચળ દબાણે $He$ જેવો નિષ્ક્રિય વાયુ ઉમેરવાથી પ્રણાલીનું કદ વધે છે,જે સંતુલન સ્થાનને બદલી શકે છે,પરંતુ તે સંતુલન અચળાંકના મૂલ્યને અસર કરતું નથી.

(C) આપેલ પ્રક્રિયા માટે સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તે પ્રારંભિક સાંદ્રતા,દબાણ અથવા પાત્રના કદથી સ્વતંત્ર છે.
તાપમાન અચળ હોવાથી,પાત્રનું કદ બદલવાથી સંતુલન અચળાંકના મૂલ્યમાં કોઈ ફેરફાર થતો નથી.
તેથી,સંતુલન અચળાંક $64$ જ રહેશે.

(D) પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયા માટે સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તે પ્રક્રિયકો કે નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતા,દબાણ અથવા ઉદ્દીપકની હાજરી પર આધાર રાખતું નથી.
તેથી,જો અચળ તાપમાને પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે,તો સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ અચળ રહેશે.

(B) ગિબ્સ મુક્ત ઉર્જાનો ફેરફાર $(\Delta G)$ પ્રક્રિયાની સ્વયંભૂતા નક્કી કરે છે:
$1$. જો $\Delta G < 0$ હોય,તો પ્રક્રિયા સ્વયંભૂ છે.
$2$. જો $\Delta G > 0$ હોય,તો પ્રક્રિયા અસ્વયંભૂ છે.
$3$. જો $\Delta G = 0$ હોય,તો પ્રક્રિયા સંતુલનમાં છે.

(A) એમોનિયાના વિયોજન માટે: $2NH_3(g) \rightleftharpoons N_2(g) + 3H_2(g)$.
અચળ તાપમાને,સંતુલન અચળાંક ($K_p$ અથવા $K_c$) માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે અને દબાણ કે સાંદ્રતામાં ફેરફાર થવા છતાં અચળ રહે છે.
તેથી,$K_p$ દબાણ સાથે બદલાતું નથી.

(D) રાસાયણિક સંતુલન એ પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયાની એવી સ્થિતિ છે જ્યાં પુરોગામી પ્રક્રિયાનો દર અને પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો દર સમાન હોય છે.
$x \rightleftharpoons y$ પ્રક્રિયા માટે,સંતુલન ત્યારે પ્રાપ્ત થાય છે જ્યારે $x$ નું $y$ માં રૂપાંતરણનો દર (પુરોગામી દર) એ $y$ નું $x$ માં રૂપાંતરણના દર (પ્રતિગામી દર) જેટલો હોય.
આ સ્થિતિએ,પ્રક્રિયકો અને નીપજોની સાંદ્રતા સમય સાથે અચળ રહે છે.

(B) કોઈપણ રાસાયણિક પ્રક્રિયા માટે સંતુલન અચળાંક $(K)$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે.
તે પ્રક્રિયકો કે નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતા પર આધાર રાખતું નથી.
બંને પ્રયોગોમાં તાપમાન સમાન હોવાથી,સંતુલન અચળાંકનું મૂલ્ય સમાન રહેશે,એટલે કે $K$.

(C) પ્રતિવર્તી રાસાયણિક પ્રક્રિયામાં,જ્યારે પુરોગામી પ્રક્રિયાનો દર પ્રતિગામી પ્રક્રિયાના દર જેટલો થાય,ત્યારે પ્રક્રિયકો અને નીપજોની સાંદ્રતા સમય સાથે અચળ રહે છે. આ અવસ્થાને રાસાયણિક સંતુલન કહેવામાં આવે છે.

(A) સંયોજનની સ્થિરતા તેની વિઘટન પ્રક્રિયાના સંતુલન અચળાંક $(K)$ ના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે.
$K$ નું નાનું મૂલ્ય દર્શાવે છે કે પ્રક્રિયા નીપજ તરફ ઓછી આગળ વધે છે,જેનો અર્થ છે કે પ્રક્રિયક વધુ સ્થાયી છે.
આપેલા સંતુલન અચળાંકોની સરખામણી કરતા:
$K_A = 6.7 \times 10^{16}$
$K_B = 2.2 \times 10^{30}$
$K_C = 1.2 \times 10^{34}$
$K_D = 3.5 \times 10^{33}$
$K_A$ સૌથી નાનું હોવાથી,$NO_2$ ઓક્સાઇડ આપેલા વિકલ્પોમાં સૌથી વધુ સ્થાયી છે.

(D) પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયા માટે સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે. તે પ્રક્રિયકો કે નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતા,ઉદ્દીપકની હાજરી કે પ્રણાલીના દબાણ પર આધાર રાખતું નથી. તેથી,જો પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે,તો સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ સમાન રહેશે.

(A) પ્રક્રિયાની પ્રારંભિક અવસ્થાએ,નીપજો $C$ અને $D$ ની સાંદ્રતા શૂન્ય હોય છે. પ્રક્રિયા ભાગફળ $Q$ નું સૂત્ર $Q = \frac{[C][D]}{[A][B]}$ છે. તેથી,પ્રારંભિક અવસ્થાએ $Q = 0$ થાય છે.