Equilibrium state and Characteristics of K Questions in Gujarati

(C) ઉદ્દીપકની હાજરીમાં સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ પર કોઈ અસર થતી નથી. તેથી,વિધાન $(c)$ ખોટું છે.

(C) સંતુલન સમયે,પુરોગામી પ્રક્રિયાનો વેગ $=$ પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો વેગ.
તેથી,સંતુલન સમયે પ્રતિગામી પ્રક્રિયાનો વેગ $0.02 \ mol \ L^{-1} \ min^{-1}$ થશે.

(B) સામાન્ય પ્રક્રિયા માટે,સંતુલન અચળાંક $K_c = \frac{[\text{નીપજ}]}{[\text{પ્રક્રિયક}]}$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત થાય છે.
જો $[\text{નીપજ}] > [\text{પ્રક્રિયક}]$ હોય,તો ગુણોત્તર $K_c$ નું મૂલ્ય $1$ કરતા વધારે હોવું જોઈએ.
આપેલ મૂલ્યોની સરખામણી કરતા:
$A: K = 0.001 < 1$
$B: K = 10 > 1$
$C: K = 0.005 < 1$
$D: K = 0.01 < 1$
તેથી,પ્રક્રિયા $B$ માં,નીપજની સાંદ્રતા પ્રક્રિયકની સાંદ્રતા કરતા વધારે છે.

(C) સંતુલન $H_{2} + I_{2} \rightleftharpoons 2 HI$ માં,જો આપેલ તાપમાને પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતા વધારવામાં આવે,તો સંતુલન અચળાંક $K_{C}$ નું મૂલ્ય સમાન રહેશે.
આનું કારણ એ છે કે સંતુલન અચળાંક $K_{C}$ માત્ર તાપમાન પર આધાર રાખે છે અને તે પ્રક્રિયકો કે નીપજોની મોલર સાંદ્રતા પર આધાર રાખતું નથી.
સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(C) સંતુલન અચળાંક ($K_c$ અથવા $K_p$) એ આપેલ તાપમાને પ્રક્રિયા માટેનું લાક્ષણિક મૂલ્ય છે. તે ફક્ત તાપમાન પર આધાર રાખે છે અને પ્રક્રિયકો કે નીપજોની પ્રારંભિક સાંદ્રતા,દબાણ અથવા ઉદ્દીપકની હાજરીથી સ્વતંત્ર છે. તેથી,જો કોઈપણ પ્રક્રિયકની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે,તો સંતુલન અચળાંક બદલાતો નથી.

(A) ઉદ્દીપક સક્રિયકરણ ઊર્જા ઘટાડીને પ્રક્રિયાનો વેગ વધારે છે,જે પુરોગામી અને પ્રતિગામી બંને પ્રક્રિયાઓના વેગમાં સમાન વધારો કરે છે.
બંને પ્રક્રિયાઓના વેગમાં સમાન વધારો થતો હોવાથી,સંતુલન સ્થાન બદલાતું નથી.
સંતુલન અચળાંક $(K_{eq})$ એ માત્ર તાપમાન પર આધારિત છે.
તાપમાન $2000 \ K$ અચળ હોવાથી,સંતુલન અચળાંક $4 \times 10^{-4}$ જ રહેશે.

(D) આપેલ સંતુલન $H_{2}O_{(l)} \rightleftharpoons H_{2}O_{(g)}$ માટે:
$(I)$ સંતુલન સમયે,ગિબ્સ મુક્ત ઊર્જામાં ફેરફાર $\Delta G = 0$ હોય છે.
$(II)$ એન્ટ્રોપી ફેરફાર,$\Delta S$,એ તંત્રની અસ્તવ્યસ્તતાનું માપ છે. બાષ્પ અવસ્થા પ્રવાહી અવસ્થા કરતા વધુ અસ્તવ્યસ્ત હોવાથી,એન્ટ્રોપી વધે છે,એટલે કે $\Delta S > 0$.
$(III)$ પ્રવાહી $H_{2}O$ નું બાષ્પ $H_{2}O$ માં રૂપાંતર એ ઉષ્માશોષક પ્રક્રિયા છે,જેમાં ઉષ્મા ઊર્જાની જરૂર પડે છે. તેથી,એન્થાલ્પી ફેરફાર $\Delta H > 0$ છે.
આમ,સાચી શરતોનો સમૂહ $\Delta G = 0, \Delta H > 0$ અને $\Delta S > 0$ છે.
તેથી,વિકલ્પ $(D)$ સાચો જવાબ છે.