ChemistryQ1–51 of 51 questions
Page 1 of 1 · Gujarati
1
ChemistryMCQMHT CET · 2012
$1\, kg$ દળને દોરી $A$ વડે લટકાવવામાં આવ્યું છે. બીજી એક દોરી $C$ તેના નીચેના છેડા સાથે જોડાયેલ છે (આકૃતિ જુઓ). જો $C$ ને અચાનક ઝટકો આપવામાં આવે,તો
A
દોરીનો $AB$ ભાગ તૂટી જશે
B
દોરીનો $BC$ ભાગ તૂટી જશે
C
કોઈપણ દોરી તૂટશે નહીં
D
દળ ફરવાનું શરૂ કરશે
Solution
(B) જ્યારે દોરી $C$ ને અચાનક ઝટકો આપવામાં આવે છે,ત્યારે તેના પર એક આઘાતી બળ (impulsive force) લાગે છે.
$1\, kg$ દળના જડત્વને કારણે,તે તરત જ નીચેની તરફ ગતિ કરતું નથી.
આ આઘાતી બળ નીચેની દોરી $C$ ($BC$ ભાગ) માં ખૂબ જ વધારે તણાવ ઉત્પન્ન કરે છે.
આ આઘાત દળમાંથી પસાર થઈને ઉપરની દોરી $A$ સુધી પહોંચે તે પહેલાં જ $C$ માં તણાવ તેની તોડવાની ક્ષમતા કરતાં વધી જાય છે,તેથી દોરી $BC$ પહેલા તૂટી જશે.
$1\, kg$ દળના જડત્વને કારણે,તે તરત જ નીચેની તરફ ગતિ કરતું નથી.
આ આઘાતી બળ નીચેની દોરી $C$ ($BC$ ભાગ) માં ખૂબ જ વધારે તણાવ ઉત્પન્ન કરે છે.
આ આઘાત દળમાંથી પસાર થઈને ઉપરની દોરી $A$ સુધી પહોંચે તે પહેલાં જ $C$ માં તણાવ તેની તોડવાની ક્ષમતા કરતાં વધી જાય છે,તેથી દોરી $BC$ પહેલા તૂટી જશે.
0 likesView Solution
2
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
સોડિયમ એસિટેટ અને સોડાલાઈમની પ્રક્રિયાથી શું મળે છે?
A
$butane$
B
$ethane$
C
$methane$
D
$propane$
Solution
(C) સોડિયમ એસિટેટની સોડાલાઈમ $(NaOH + CaO)$ સાથેની પ્રક્રિયા એ ડીકાર્બોક્સિલેશન પ્રક્રિયા છે.
$CH_{3}COONa + NaOH \xrightarrow{\Delta} CH_{4} + Na_{2}CO_{3}$
અહીં,સોડિયમ એસિટેટ સોડાલાઈમ સાથે પ્રક્રિયા કરીને મિથેન વાયુ અને સોડિયમ કાર્બોનેટ બનાવે છે.
$CH_{3}COONa + NaOH \xrightarrow{\Delta} CH_{4} + Na_{2}CO_{3}$
અહીં,સોડિયમ એસિટેટ સોડાલાઈમ સાથે પ્રક્રિયા કરીને મિથેન વાયુ અને સોડિયમ કાર્બોનેટ બનાવે છે.
0 likesView Solution
3
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
$I_{3}^{-}$ ની ભૂમિતિ શું છે?
A
ત્રિકોણીય
B
રેખીય
C
સમચતુષ્ફલકીય
D
$T$-આકાર
Solution
(B) $I_{3}^{-}$ આયન $sp^{3}d$ સંકરણ ધરાવે છે.
તેમાં વિષુવવૃત્તીય સ્થાનો પર $3$ અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ અને અક્ષીય સ્થાનો પર $2$ બંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ હોય છે.
$VSEPR$ સિદ્ધાંત મુજબ,$3$ અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મની હાજરીને કારણે તેની ભૂમિતિ $180^{\circ}$ ના બંધકોણ સાથે રેખીય બને છે.
તેમાં વિષુવવૃત્તીય સ્થાનો પર $3$ અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ અને અક્ષીય સ્થાનો પર $2$ બંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ હોય છે.
$VSEPR$ સિદ્ધાંત મુજબ,$3$ અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મની હાજરીને કારણે તેની ભૂમિતિ $180^{\circ}$ ના બંધકોણ સાથે રેખીય બને છે.
0 likesView Solution
4
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
બ્યુટ$-2-$ઈનડાયોઈક એસિડમાં $C$ પરમાણુઓની સંકરણ અવસ્થા કઈ છે?
A
$sp^{2}$
B
$sp^{3}$
C
$(a)$ અને $(b)$ બંને
D
$sp$
Solution
(A) બ્યુટ$-2-$ઈનડાયોઈક એસિડનું બંધારણ $HOOC-CH=CH-COOH$ છે.
આ અણુમાં,દરેક કાર્બન પરમાણુ અન્ય ત્રણ પરમાણુઓ (અથવા સમૂહો) સાથે જોડાયેલ છે અને એક દ્વિબંધ ધરાવે છે.
ચોક્કસ રીતે,બે કાર્બોનિલ કાર્બન એક ઓક્સિજન (દ્વિબંધ),એક હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહ અને એક કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાયેલા છે,જે તેમને $sp^{2}$ સંકરણિત બનાવે છે.
બે આલ્કીન કાર્બન દરેક એક હાઈડ્રોજન પરમાણુ,એક કાર્બન પરમાણુ અને અન્ય એક કાર્બન પરમાણુ (દ્વિબંધ) સાથે જોડાયેલા છે,જે તેમને પણ $sp^{2}$ સંકરણિત બનાવે છે.
તેથી,બ્યુટ$-2-$ઈનડાયોઈક એસિડમાં તમામ $C$ પરમાણુઓ $sp^{2}$ સંકરણિત છે.
આ અણુમાં,દરેક કાર્બન પરમાણુ અન્ય ત્રણ પરમાણુઓ (અથવા સમૂહો) સાથે જોડાયેલ છે અને એક દ્વિબંધ ધરાવે છે.
ચોક્કસ રીતે,બે કાર્બોનિલ કાર્બન એક ઓક્સિજન (દ્વિબંધ),એક હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહ અને એક કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાયેલા છે,જે તેમને $sp^{2}$ સંકરણિત બનાવે છે.
બે આલ્કીન કાર્બન દરેક એક હાઈડ્રોજન પરમાણુ,એક કાર્બન પરમાણુ અને અન્ય એક કાર્બન પરમાણુ (દ્વિબંધ) સાથે જોડાયેલા છે,જે તેમને પણ $sp^{2}$ સંકરણિત બનાવે છે.
તેથી,બ્યુટ$-2-$ઈનડાયોઈક એસિડમાં તમામ $C$ પરમાણુઓ $sp^{2}$ સંકરણિત છે.
0 likesView Solution
5
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
$C-H$ બંધ લંબાઈ શેમાં સૌથી ઓછી હોય છે?
A
એસીટીલીન
B
મિથેન
C
ઇથિલીન
D
ઇથેન
Solution
(A) $C-H$ બંધ લંબાઈ કાર્બન પરમાણુના સંકરણ પર આધાર રાખે છે.
જેમ સંકર કક્ષકમાં $s$-ગુણધર્મ વધે છે,તેમ બંધ લંબાઈ ઘટે છે.
એસીટીલીન $(HC \equiv CH)$ માં,કાર્બન $sp$ સંકરણ ધરાવે છે ($50\% \ s$-ગુણધર્મ).
ઇથિલીન $(CH_2=CH_2)$ માં,કાર્બન $sp^2$ સંકરણ ધરાવે છે ($33.3\% \ s$-ગુણધર્મ).
મિથેન $(CH_4)$ અને ઇથેન $(CH_3-CH_3)$ માં,કાર્બન $sp^3$ સંકરણ ધરાવે છે ($25\% \ s$-ગુણધર્મ).
$sp$ સંકરણમાં સૌથી વધુ $s$-ગુણધર્મ હોવાથી,એસીટીલીનમાં $C-H$ બંધ લંબાઈ સૌથી ઓછી હોય છે.
જેમ સંકર કક્ષકમાં $s$-ગુણધર્મ વધે છે,તેમ બંધ લંબાઈ ઘટે છે.
એસીટીલીન $(HC \equiv CH)$ માં,કાર્બન $sp$ સંકરણ ધરાવે છે ($50\% \ s$-ગુણધર્મ).
ઇથિલીન $(CH_2=CH_2)$ માં,કાર્બન $sp^2$ સંકરણ ધરાવે છે ($33.3\% \ s$-ગુણધર્મ).
મિથેન $(CH_4)$ અને ઇથેન $(CH_3-CH_3)$ માં,કાર્બન $sp^3$ સંકરણ ધરાવે છે ($25\% \ s$-ગુણધર્મ).
$sp$ સંકરણમાં સૌથી વધુ $s$-ગુણધર્મ હોવાથી,એસીટીલીનમાં $C-H$ બંધ લંબાઈ સૌથી ઓછી હોય છે.
0 likesView Solution
6
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કઈ સ્પીસીઝની બંધ ઉર્જા સૌથી વધુ છે?
A
$O_{2}^{2-}$
B
$O_{2}^{+}$
C
$O_{2}^{-}$
D
$O_{2}$
Solution
(B) બંધ ઉર્જા એ બંધ ક્રમાંક (bond order) ના સમપ્રમાણમાં હોય છે. બંધ ક્રમાંક ગણવાનું સૂત્ર: $\text{Bond Order} = \frac{N_b - N_a}{2}$.
$(A)$ $O_{2}^{2-}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $18$. બંધ ક્રમાંક = $\frac{10-8}{2} = 1$.
$(B)$ $O_{2}^{+}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $15$. બંધ ક્રમાંક = $\frac{10-5}{2} = 2.5$.
$(C)$ $O_{2}^{-}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $17$. બંધ ક્રમાંક = $\frac{10-7}{2} = 1.5$.
$(D)$ $O_{2}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $16$. બંધ ક્રમાંક = $\frac{10-6}{2} = 2$.
બંધ ક્રમાંકની સરખામણી કરતા: $O_{2}^{+} (2.5) > O_{2} (2) > O_{2}^{-} (1.5) > O_{2}^{2-} (1)$.
તેથી,$O_{2}^{+}$ નો બંધ ક્રમાંક સૌથી વધુ હોવાથી તેની બંધ ઉર્જા સૌથી વધુ છે.
$(A)$ $O_{2}^{2-}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $18$. બંધ ક્રમાંક = $\frac{10-8}{2} = 1$.
$(B)$ $O_{2}^{+}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $15$. બંધ ક્રમાંક = $\frac{10-5}{2} = 2.5$.
$(C)$ $O_{2}^{-}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $17$. બંધ ક્રમાંક = $\frac{10-7}{2} = 1.5$.
$(D)$ $O_{2}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $16$. બંધ ક્રમાંક = $\frac{10-6}{2} = 2$.
બંધ ક્રમાંકની સરખામણી કરતા: $O_{2}^{+} (2.5) > O_{2} (2) > O_{2}^{-} (1.5) > O_{2}^{2-} (1)$.
તેથી,$O_{2}^{+}$ નો બંધ ક્રમાંક સૌથી વધુ હોવાથી તેની બંધ ઉર્જા સૌથી વધુ છે.
0 likesView Solution
7
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કોની બંધ ઉર્જા સૌથી ઓછી છે?
A
$N_{2}^{2-}$
B
$N_{2}^{-}$
C
$N_{2}^{+}$
D
$N_{2}$
Solution
(A) બંધ ઉર્જા એ બંધ ક્રમાંક (bond order) ના સમપ્રમાણમાં હોય છે. મોલેક્યુલર ઓર્બિટલ થિયરીનો ઉપયોગ કરીને દરેક સ્પીસીઝ માટે બંધ ક્રમાંક ગણીએ:
$(A)$ $N_{2}^{2-}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $16$. બંધ ક્રમાંક = $(8 - 6) / 2 = 1$.
$(B)$ $N_{2}^{-}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $15$. બંધ ક્રમાંક = $(8 - 5) / 2 = 1.5$.
$(C)$ $N_{2}^{+}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $13$. બંધ ક્રમાંક = $(7 - 2) / 2 = 2.5$.
$(D)$ $N_{2}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $14$. બંધ ક્રમાંક = $(8 - 2) / 2 = 3$.
$N_{2}^{2-}$ નો બંધ ક્રમાંક સૌથી ઓછો $(1)$ હોવાથી,તેની બંધ ઉર્જા સૌથી ઓછી છે.
$(A)$ $N_{2}^{2-}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $16$. બંધ ક્રમાંક = $(8 - 6) / 2 = 1$.
$(B)$ $N_{2}^{-}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $15$. બંધ ક્રમાંક = $(8 - 5) / 2 = 1.5$.
$(C)$ $N_{2}^{+}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $13$. બંધ ક્રમાંક = $(7 - 2) / 2 = 2.5$.
$(D)$ $N_{2}$: કુલ ઇલેક્ટ્રોન = $14$. બંધ ક્રમાંક = $(8 - 2) / 2 = 3$.
$N_{2}^{2-}$ નો બંધ ક્રમાંક સૌથી ઓછો $(1)$ હોવાથી,તેની બંધ ઉર્જા સૌથી ઓછી છે.
0 likesView Solution
8
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
$K_{2}Cr_{2}O_{7}$ માં $Cr$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા કેટલી છે?
A
$+4$
B
$+3$
C
$+6$
D
$+5$
Solution
(C) $K_{2}Cr_{2}O_{7}$ માટે,ધારો કે $Cr$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે.
તટસ્થ અણુમાં તમામ પરમાણુઓની ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$2(+1) + 2x + 7(-2) = 0$
$2 + 2x - 14 = 0$
$2x - 12 = 0$
$2x = 12$
$x = +6$
તેથી,$K_{2}Cr_{2}O_{7}$ માં $Cr$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+6$ છે.
તટસ્થ અણુમાં તમામ પરમાણુઓની ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$2(+1) + 2x + 7(-2) = 0$
$2 + 2x - 14 = 0$
$2x - 12 = 0$
$2x = 12$
$x = +6$
તેથી,$K_{2}Cr_{2}O_{7}$ માં $Cr$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+6$ છે.
0 likesView Solution
9
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
પેટ્રોલમાં ભેળવવામાં આવતું ટેટ્રા-ઈથાઈલ લેડ (tetraethyl lead) શેના તરીકે કાર્ય કરે છે?
A
કૂલિંગ એજન્ટ
B
એન્ટી-નોકિંગ એજન્ટ
C
બ્લીચિંગ એજન્ટ
D
ઉપરનામાંથી કોઈ નહીં
Solution
(B) ટેટ્રા-ઈથાઈલ લેડ $(TEL)$ ને પેટ્રોલમાં એન્ટી-નોકિંગ એજન્ટ તરીકે ઉમેરવામાં આવે છે.
તે પેટ્રોલનો ઓક્ટેન નંબર વધારે છે,જે એન્જિનમાં નોકિંગની સમસ્યા ઘટાડે છે.
તે પેટ્રોલનો ઓક્ટેન નંબર વધારે છે,જે એન્જિનમાં નોકિંગની સમસ્યા ઘટાડે છે.
0 likesView Solution
10
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
$LPG$ મુખ્યત્વે નીચેનામાંથી શેનું બનેલું છે?
A
$methane$
B
$hydrogen$
C
$acetylene$
D
$butane$
Solution
(D) $LPG$ (લિક્વિફાઇડ પેટ્રોલિયમ ગેસ) એ બળતણ તરીકે વપરાતા હાઇડ્રોકાર્બન વાયુઓનું મિશ્રણ છે.
તે મુખ્યત્વે $butane$ $(C_4H_{10})$ અને $propane$ $(C_3H_8)$ ધરાવે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$butane$ એ મુખ્ય ઘટક છે.
તે મુખ્યત્વે $butane$ $(C_4H_{10})$ અને $propane$ $(C_3H_8)$ ધરાવે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$butane$ એ મુખ્ય ઘટક છે.
0 likesView Solution
11
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયું આયનીય દ્રાવકોમાં ઓગળે છે?
A
$C_6H_6$
B
$CH_3OH$
C
$CCl_4$
D
$C_5H_{12}$
Solution
(B) આયનીય દ્રાવકો (જેમ કે પાણી) સ્વભાવે ધ્રુવીય હોય છે. 'જેવું દ્રાવ્ય તેવું દ્રાવક' (like dissolves like) ના સિદ્ધાંત મુજબ,ધ્રુવીય દ્રાવ્ય પદાર્થો ધ્રુવીય દ્રાવકોમાં ઓગળે છે.
$CH_3OH$ (મિથેનોલ) એક ધ્રુવીય અણુ છે જે પાણી સાથે હાઇડ્રોજન બંધ બનાવી શકે છે,તેથી તે આયનીય/ધ્રુવીય દ્રાવકોમાં દ્રાવ્ય છે.
$C_6H_6$ (બેન્ઝીન),$CCl_4$ (કાર્બન ટેટ્રાક્લોરાઇડ),અને $C_5H_{12}$ (પેન્ટેન) એ અધ્રુવીય કાર્બનિક સંયોજનો છે અને તે આયનીય દ્રાવકોમાં અદ્રાવ્ય છે.
$CH_3OH$ (મિથેનોલ) એક ધ્રુવીય અણુ છે જે પાણી સાથે હાઇડ્રોજન બંધ બનાવી શકે છે,તેથી તે આયનીય/ધ્રુવીય દ્રાવકોમાં દ્રાવ્ય છે.
$C_6H_6$ (બેન્ઝીન),$CCl_4$ (કાર્બન ટેટ્રાક્લોરાઇડ),અને $C_5H_{12}$ (પેન્ટેન) એ અધ્રુવીય કાર્બનિક સંયોજનો છે અને તે આયનીય દ્રાવકોમાં અદ્રાવ્ય છે.
0 likesView Solution
12
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયો નિર્બળ એસિડ છે?
A
$C_6H_6$
B
$CH_3COOH$
C
$CH_2=CH_2$
D
$CH_3COCH_3$
Solution
(B) આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$CH_3COOH$ (એસિટિક એસિડ) એક નિર્બળ એસિડ છે કારણ કે તે પાણીમાં આંશિક રીતે વિયોજન પામીને $H^+$ આયનો મુક્ત કરે છે.
$C_6H_6$ (બેન્ઝીન),$CH_2=CH_2$ (ઈથીન),અને $CH_3COCH_3$ (એસીટોન) જલીય દ્રાવણના સંદર્ભમાં એસિડ ગણાતા નથી કારણ કે તેઓ સરળતાથી $H^+$ આયનોનું દાન કરતા નથી.
$C_6H_6$ (બેન્ઝીન),$CH_2=CH_2$ (ઈથીન),અને $CH_3COCH_3$ (એસીટોન) જલીય દ્રાવણના સંદર્ભમાં એસિડ ગણાતા નથી કારણ કે તેઓ સરળતાથી $H^+$ આયનોનું દાન કરતા નથી.
0 likesView Solution
13
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયું સંયોજન એરોમેટિક નથી?
A
સાયક્લોબ્યુટાડાઈન
B
પિરિડિન
C
ફ્યુરાન
D
થાયોફિન
Solution
(A) એરોમેટિક સંયોજનો $(4n+2) \pi$ હ્યુકેલના નિયમનું પાલન કરે છે.
$(A)$ સાયક્લોબ્યુટાડાઈન: $\pi$ ઈલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $= 4$. તે $4n+2$ ને સમાન ન હોવાથી,તે એન્ટી-એરોમેટિક છે,એરોમેટિક નથી.
$(B)$ પિરિડિન: $\pi$ ઈલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $= 6$ ($4n+2$,જ્યાં $n=1$). $N$ પરના અબંધકારક ઈલેક્ટ્રોન યુગ્મનું વિસ્થાનિકરણ થતું નથી.
$(C)$ ફ્યુરાન: $\pi$ ઈલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $= 4 + 2 = 6$ ($4n+2$,જ્યાં $n=1$).
$(D)$ થાયોફિન: $\pi$ ઈલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $= 6$ ($4n+2$,જ્યાં $n=1$).
આમ,સાયક્લોબ્યુટાડાઈન સિવાય,અન્ય તમામ પ્રજાતિઓ એરોમેટિક છે.
$(A)$ સાયક્લોબ્યુટાડાઈન: $\pi$ ઈલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $= 4$. તે $4n+2$ ને સમાન ન હોવાથી,તે એન્ટી-એરોમેટિક છે,એરોમેટિક નથી.
$(B)$ પિરિડિન: $\pi$ ઈલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $= 6$ ($4n+2$,જ્યાં $n=1$). $N$ પરના અબંધકારક ઈલેક્ટ્રોન યુગ્મનું વિસ્થાનિકરણ થતું નથી.
$(C)$ ફ્યુરાન: $\pi$ ઈલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $= 4 + 2 = 6$ ($4n+2$,જ્યાં $n=1$).
$(D)$ થાયોફિન: $\pi$ ઈલેક્ટ્રોનની સંખ્યા $= 6$ ($4n+2$,જ્યાં $n=1$).
આમ,સાયક્લોબ્યુટાડાઈન સિવાય,અન્ય તમામ પ્રજાતિઓ એરોમેટિક છે.
0 likesView Solution
14
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
$C_{4}H_{7}$ માંથી શક્ય એલ્કેનાઈલ સમૂહોની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$7$
B
$5$
C
$3$
D
$8$
Solution
(B) એલ્કેનાઈલ સમૂહો એલ્કીનમાંથી એક હાઇડ્રોજન પરમાણુ દૂર કરીને મેળવવામાં આવે છે. $C_{4}H_{8}$ (બ્યુટીન) માટે,શક્ય સમઘટકો $1$-બ્યુટીન,$2$-બ્યુટીન અને $2$-મિથાઈલપ્રોપીન છે.
આ બંધારણોમાંથી એક હાઇડ્રોજન પરમાણુ દૂર કરવાથી નીચે મુજબના $C_{4}H_{7}$ સમૂહો મળે છે:
$(i)$ $CH_{3}CH_{2}CH=CH-$
$(ii)$ $CH_{3}CH=CHCH_{2}-$
$(iii)$ $CH_{2}=CHCH_{2}CH_{2}-$
$(iv)$ $CH_{3}C(CH_{3})=CH-$
$(v)$ $CH_{2}=C(CH_{3})CH_{2}-$
આમ,કુલ $5$ શક્ય એલ્કેનાઈલ સમૂહો છે.
આ બંધારણોમાંથી એક હાઇડ્રોજન પરમાણુ દૂર કરવાથી નીચે મુજબના $C_{4}H_{7}$ સમૂહો મળે છે:
$(i)$ $CH_{3}CH_{2}CH=CH-$
$(ii)$ $CH_{3}CH=CHCH_{2}-$
$(iii)$ $CH_{2}=CHCH_{2}CH_{2}-$
$(iv)$ $CH_{3}C(CH_{3})=CH-$
$(v)$ $CH_{2}=C(CH_{3})CH_{2}-$
આમ,કુલ $5$ શક્ય એલ્કેનાઈલ સમૂહો છે.
0 likesView Solution
15
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
આણ્વિય સૂત્ર $C_{4}H_{10}O$ માટે બંધારણીય સમઘટકોની સંખ્યા કેટલી છે?
A
$7$
B
$8$
C
$6$
D
$5$
Solution
(A) આણ્વિય સૂત્ર $C_{4}H_{10}O$ સંતૃપ્ત અચક્રીય સંયોજનો (આલ્કોહોલ અને ઈથર) ને અનુરૂપ છે. બંધારણીય સમઘટકો નીચે મુજબ છે:
આલ્કોહોલ:
$1$. $CH_{3}CH_{2}CH_{2}CH_{2}OH$ ($n$-બ્યુટેનોલ)
$2$. $CH_{3}CH_{2}CH(OH)CH_{3}$ (બ્યુટેન-$2$-ઓલ)
$3$. $(CH_{3})_{2}CHCH_{2}OH$ (આઈસોબ્યુટેનોલ)
$4$. $(CH_{3})_{3}COH$ (tert-બ્યુટેનોલ)
ઈથર:
$5$. $CH_{3}OCH_{2}CH_{2}CH_{3}$ (મિથાઈલ પ્રોપાઈલ ઈથર)
$6$. $CH_{3}OCH(CH_{3})_{2}$ (મિથાઈલ આઈસોપ્રોપાઈલ ઈથર)
$7$. $CH_{3}CH_{2}OCH_{2}CH_{3}$ (ડાયઈથાઈલ ઈથર)
કુલ $7$ બંધારણીય સમઘટકો છે.
આલ્કોહોલ:
$1$. $CH_{3}CH_{2}CH_{2}CH_{2}OH$ ($n$-બ્યુટેનોલ)
$2$. $CH_{3}CH_{2}CH(OH)CH_{3}$ (બ્યુટેન-$2$-ઓલ)
$3$. $(CH_{3})_{2}CHCH_{2}OH$ (આઈસોબ્યુટેનોલ)
$4$. $(CH_{3})_{3}COH$ (tert-બ્યુટેનોલ)
ઈથર:
$5$. $CH_{3}OCH_{2}CH_{2}CH_{3}$ (મિથાઈલ પ્રોપાઈલ ઈથર)
$6$. $CH_{3}OCH(CH_{3})_{2}$ (મિથાઈલ આઈસોપ્રોપાઈલ ઈથર)
$7$. $CH_{3}CH_{2}OCH_{2}CH_{3}$ (ડાયઈથાઈલ ઈથર)
કુલ $7$ બંધારણીય સમઘટકો છે.
0 likesView Solution
16
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયું પેન્ટેનનું આઈસોમર (સમઘટક) નથી?
A
$n$-પેન્ટેન
B
$2,2$-ડાયમિથાઈલપ્રોપેન
C
$2,3$-ડાયમિથાઈલબ્યુટેન
D
$2$-મિથાઈલબ્યુટેન
Solution
(C) પેન્ટેનનું આણ્વીય સૂત્ર $C_5H_{12}$ છે. આઈસોમર્સ સમાન આણ્વીય સૂત્ર પરંતુ અલગ બંધારણીય ગોઠવણી ધરાવતા હોવા જોઈએ.
$1.$ $n$-પેન્ટેન: $CH_3-CH_2-CH_2-CH_2-CH_3$ $(C_5H_{12})$
$2.$ $2,2$-ડાયમિથાઈલપ્રોપેન: $CH_3-C(CH_3)_2-CH_3$ $(C_5H_{12})$
$3.$ $2$-મિથાઈલબ્યુટેન: $CH_3-CH(CH_3)-CH_2-CH_3$ $(C_5H_{12})$
$4.$ $2,3$-ડાયમિથાઈલબ્યુટેન: $CH_3-CH(CH_3)-CH(CH_3)-CH_3$ $(C_6H_{14})$
$2,3$-ડાયમિથાઈલબ્યુટેન $6$ કાર્બન પરમાણુઓ અને $C_6H_{14}$ સૂત્ર ધરાવે છે,તેથી તે હેક્ઝેનનું આઈસોમર છે,પેન્ટેનનું નહીં. તેથી,વિકલ્પ $C$ સાચો છે.
$1.$ $n$-પેન્ટેન: $CH_3-CH_2-CH_2-CH_2-CH_3$ $(C_5H_{12})$
$2.$ $2,2$-ડાયમિથાઈલપ્રોપેન: $CH_3-C(CH_3)_2-CH_3$ $(C_5H_{12})$
$3.$ $2$-મિથાઈલબ્યુટેન: $CH_3-CH(CH_3)-CH_2-CH_3$ $(C_5H_{12})$
$4.$ $2,3$-ડાયમિથાઈલબ્યુટેન: $CH_3-CH(CH_3)-CH(CH_3)-CH_3$ $(C_6H_{14})$
$2,3$-ડાયમિથાઈલબ્યુટેન $6$ કાર્બન પરમાણુઓ અને $C_6H_{14}$ સૂત્ર ધરાવે છે,તેથી તે હેક્ઝેનનું આઈસોમર છે,પેન્ટેનનું નહીં. તેથી,વિકલ્પ $C$ સાચો છે.
0 likesView Solution
17
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
પેટ્રોલિયમમાંથી હાઇડ્રોકાર્બન નીચેનામાંથી કઈ પ્રક્રિયા દ્વારા મેળવવામાં આવે છે?
A
દહન
B
અંશ નિસ્યંદન
C
ઉમેરણ
D
ઉપરના તમામ
Solution
(B) હાઇડ્રોકાર્બનને $Fractional \ distillation$ (અંશ નિસ્યંદન) પદ્ધતિ દ્વારા પેટ્રોલિયમમાંથી અલગ કરવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
18
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
આલ્કેન વિશેનું ખોટું વિધાન કયું છે?
A
તેઓ પોલીમરાઈઝેશન પ્રક્રિયા આપતા નથી
B
તેઓ વિલોપન (elimination) પ્રક્રિયા આપતા નથી
C
તેઓ મંદ $KMnO_{4}$ દ્રાવણનો રંગ દૂર કરતા નથી
D
તેઓ બ્રોમીન પાણીનો રંગ દૂર કરતા નથી
Solution
(B) આલ્કેન સંતૃપ્ત હાઈડ્રોકાર્બન છે અને સામાન્ય રીતે યોગશીલ પ્રક્રિયાઓ આપતા નથી,તેથી જ તેઓ બ્રોમીન પાણી કે મંદ $KMnO_{4}$ દ્રાવણનો રંગ દૂર કરતા નથી. તેઓ સામાન્ય રીતે પોલીમરાઈઝેશન પણ દર્શાવતા નથી. જોકે,આલ્કેન વિલોપન પ્રક્રિયાઓ આપે છે,ખાસ કરીને હવાનું ગેરહાજરીમાં $500-700^{\circ} C$ તાપમાને ગરમ કરવાથી તેનું વિહાઈડ્રોજનેશન અથવા ક્રેકિંગ થાય છે. ઉદાહરણ તરીકે,પ્રોપેનનું ક્રેકિંગ થવાથી પ્રોપીન,ઈથીન,મિથેન અને હાઈડ્રોજન મળે છે. તેથી,આલ્કેન વિલોપન પ્રક્રિયા આપતા નથી તે વિધાન ખોટું છે.
0 likesView Solution
19
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયું એરોમેટિક સંયોજન સલ્ફોનેશન પ્રક્રિયા ખૂબ જ સરળતાથી આપે છે?
A
ક્લોરોબેન્ઝીન
B
નાઈટ્રોબેન્ઝીન
C
ટોલ્યુઈન
D
બેન્ઝીન
Solution
(C) સલ્ફોનેશન જેવી ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી એરોમેટિક વિસ્થાપન પ્રક્રિયાનો દર બેન્ઝીન વલયની ઇલેક્ટ્રોન ઘનતા પર આધાર રાખે છે.
ટોલ્યુઈનમાં રહેલ $CH_3$ સમૂહ ઇલેક્ટ્રોન દાતા સમૂહ છે ($+I$ અસર અને હાઇપરકોન્જુગેશન),જે બેન્ઝીન વલયની ઇલેક્ટ્રોન ઘનતામાં વધારો કરે છે,જેનાથી તે બેન્ઝીન,ક્લોરોબેન્ઝીન (નિષ્ક્રિયકર્તા) અને નાઈટ્રોબેન્ઝીન (પ્રબળ નિષ્ક્રિયકર્તા) ની સરખામણીમાં ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી પ્રક્રિયકો પ્રત્યે વધુ સક્રિય બને છે.
તેથી,ટોલ્યુઈન સૌથી સરળતાથી સલ્ફોનેશન પ્રક્રિયા આપે છે.
ટોલ્યુઈનમાં રહેલ $CH_3$ સમૂહ ઇલેક્ટ્રોન દાતા સમૂહ છે ($+I$ અસર અને હાઇપરકોન્જુગેશન),જે બેન્ઝીન વલયની ઇલેક્ટ્રોન ઘનતામાં વધારો કરે છે,જેનાથી તે બેન્ઝીન,ક્લોરોબેન્ઝીન (નિષ્ક્રિયકર્તા) અને નાઈટ્રોબેન્ઝીન (પ્રબળ નિષ્ક્રિયકર્તા) ની સરખામણીમાં ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી પ્રક્રિયકો પ્રત્યે વધુ સક્રિય બને છે.
તેથી,ટોલ્યુઈન સૌથી સરળતાથી સલ્ફોનેશન પ્રક્રિયા આપે છે.
0 likesView Solution
20
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
$HS^{-}$ નો સંયુગ્મી એસિડ (conjugate acid) કયો છે?
A
$S^{2-}$
B
$H_2S$
C
$(A)$ અને $(B)$ બંને
D
આમાંથી કોઈ પણ નહીં
Solution
(B) સંયુગ્મી એસિડ બેઝમાં પ્રોટોન $(H^{+})$ ઉમેરવાથી બને છે.
$HS^{-}$ સ્પીસીઝ માટે,પ્રોટોન $(H^{+})$ ઉમેરતા $H_2S$ મળે છે.
પ્રક્રિયા આ મુજબ છે: $HS^{-} + H^{+} \rightleftharpoons H_2S$.
તેથી,$HS^{-}$ નો સંયુગ્મી એસિડ $H_2S$ છે.
$HS^{-}$ સ્પીસીઝ માટે,પ્રોટોન $(H^{+})$ ઉમેરતા $H_2S$ મળે છે.
પ્રક્રિયા આ મુજબ છે: $HS^{-} + H^{+} \rightleftharpoons H_2S$.
તેથી,$HS^{-}$ નો સંયુગ્મી એસિડ $H_2S$ છે.
0 likesView Solution
21
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2012
$0.4 \ M$ એસિટિક એસિડના આયનીકરણની માત્રા કેટલી હશે? $(K_{a} = 1.8 \times 10^{-5})$
A
$6.71 \times 10^{-3}$
B
$1.6 \times 10^{-3}$
C
$0.4 \times 1.8 \times 10^{-5}$
D
$1.8 \times 10^{-5}$
Solution
(A) નિર્બળ એસિડ (એસિટિક એસિડ) માટે,$K_{a} = C \alpha^{2}$ સૂત્રનો ઉપયોગ થાય છે.
આપેલ છે: $K_{a} = 1.8 \times 10^{-5}$ અને $C = 0.4 \ M$.
કિંમતો મૂકતા: $1.8 \times 10^{-5} = 0.4 \times \alpha^{2}$.
$\alpha^{2} = \frac{1.8 \times 10^{-5}}{0.4} = 4.5 \times 10^{-5} = 45 \times 10^{-6}$.
$\alpha = \sqrt{45 \times 10^{-6}} \approx 6.71 \times 10^{-3}$.
આપેલ છે: $K_{a} = 1.8 \times 10^{-5}$ અને $C = 0.4 \ M$.
કિંમતો મૂકતા: $1.8 \times 10^{-5} = 0.4 \times \alpha^{2}$.
$\alpha^{2} = \frac{1.8 \times 10^{-5}}{0.4} = 4.5 \times 10^{-5} = 45 \times 10^{-6}$.
$\alpha = \sqrt{45 \times 10^{-6}} \approx 6.71 \times 10^{-3}$.
0 likesView Solution
22
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
એક દ્રાવણની હાઇડ્રોજન આયન સાંદ્રતા $3.98 \times 10^{-6} \text{ mole per liter}$ છે. આ દ્રાવણનું $pH$ મૂલ્ય કેટલું હશે?
A
$6.0$
B
$5.8$
C
$5.4$
D
$5.9$
Solution
(C) $pH = -\log [H^{+}]$
$pH = -\log (3.98 \times 10^{-6})$
$pH = -(\log 3.98 + \log 10^{-6})$
$pH = -(0.60 - 6)$
$pH = 5.40$
$pH = -\log (3.98 \times 10^{-6})$
$pH = -(\log 3.98 + \log 10^{-6})$
$pH = -(0.60 - 6)$
$pH = 5.40$
0 likesView Solution
23
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયા કાર્બનિક સંયોજનને નિર્જળ $CaCl_{2}$ દ્વારા સૂકવી શકાતું નથી?
A
ઇથેનોલ
B
બેન્ઝીન
C
ક્લોરોફોર્મ
D
ઇથાઇલ એસિટેટ
Solution
(A) ઇથેનોલને નિર્જળ $CaCl_{2}$ નો ઉપયોગ કરીને સૂકવી શકાતું નથી કારણ કે તે $CaCl_{2}$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને એડિશન સંયોજન (સોલ્વેટ) બનાવે છે. પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$CaCl_{2} + 4C_{2}H_{5}OH \rightarrow CaCl_{2} \cdot 4C_{2}H_{5}OH$ (ઘન)
$CaCl_{2} + 4C_{2}H_{5}OH \rightarrow CaCl_{2} \cdot 4C_{2}H_{5}OH$ (ઘન)
0 likesView Solution
24
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
$CH_{2}Cl_{2}$ અને $CCl_{4}$ માં $C$ પરમાણુનો ઓક્સિડેશન આંક અનુક્રમે કેટલો છે?
A
$0$ અને $-4$
B
$0$ અને $-4$
C
$0$ અને $4$
D
$2$ અને $4$
Solution
(C) ધારો કે $C$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$CH_{2}Cl_{2}$ માટે:
$x + 2(+1) + 2(-1) = 0$
$x + 2 - 2 = 0$
$x = 0$
$CCl_{4}$ માટે:
$x + 4(-1) = 0$
$x - 4 = 0$
$x = 4$
આમ,ઓક્સિડેશન આંક અનુક્રમે $0$ અને $4$ છે.
$CH_{2}Cl_{2}$ માટે:
$x + 2(+1) + 2(-1) = 0$
$x + 2 - 2 = 0$
$x = 0$
$CCl_{4}$ માટે:
$x + 4(-1) = 0$
$x - 4 = 0$
$x = 4$
આમ,ઓક્સિડેશન આંક અનુક્રમે $0$ અને $4$ છે.
0 likesView Solution
25
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયું સૌથી ઓછું જળવિભાજન પામે છે?
A
$BeCl_{2}$
B
$MgCl_{2}$
C
$CaCl_{2}$
D
$BaCl_{2}$
Solution
(D) ધાતુ ક્લોરાઇડનું જળવિભાજન $M-Cl$ બંધના આયનીય સ્વભાવ પર આધાર રાખે છે.
જેમ આપણે સમૂહમાં $Be$ થી $Ba$ તરફ નીચે જઈએ છીએ,તેમ ધાતુ ક્લોરાઇડનો આયનીય સ્વભાવ વધે છે કારણ કે કેટાયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ ઘટે છે.
$BeCl_{2}$ સહસંયોજક છે અને જળવિભાજન પામે છે,જ્યારે $BaCl_{2}$ અત્યંત આયનીય છે અને આપેલા વિકલ્પોમાં સૌથી ઓછું જળવિભાજન પામે છે.
તેથી,$BaCl_{2}$ સૌથી ઓછું જળવિભાજન પામે છે.
જેમ આપણે સમૂહમાં $Be$ થી $Ba$ તરફ નીચે જઈએ છીએ,તેમ ધાતુ ક્લોરાઇડનો આયનીય સ્વભાવ વધે છે કારણ કે કેટાયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ ઘટે છે.
$BeCl_{2}$ સહસંયોજક છે અને જળવિભાજન પામે છે,જ્યારે $BaCl_{2}$ અત્યંત આયનીય છે અને આપેલા વિકલ્પોમાં સૌથી ઓછું જળવિભાજન પામે છે.
તેથી,$BaCl_{2}$ સૌથી ઓછું જળવિભાજન પામે છે.
0 likesView Solution
26
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
જીપ્સમ એટલે
A
$CaSO_{4} \cdot H_{2}O$
B
$CaSO_{4} \cdot 2H_{2}O$
C
$2CaSO_{4} \cdot 2H_{2}O$
D
$CaSO_{4}$
Solution
(B) જીપ્સમ એ કુદરતી રીતે મળી આવતું ખનિજ છે જેનું રાસાયણિક સૂત્ર $CaSO_{4} \cdot 2H_{2}O$ છે.
0 likesView Solution
27
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2012
$6.8 \%$ સાંદ્રતા ધરાવતા હાઇડ્રોજન પેરોક્સાઇડની વોલ્યુમ સાંદ્રતા કેટલી થશે?
A
$5$
B
$11.2$
C
$22.4$
D
$20$
Solution
(C) $H_2O_2$ ની વોલ્યુમ સ્ટ્રેન્થ અને ટકાવારી સાંદ્રતા વચ્ચેનો સંબંધ નીચે મુજબ છે:
$\text{વોલ્યુમ સ્ટ્રેન્થ} = 5.6 \times \text{મોલારિટી}$
$\text{મોલારિટી} = \frac{\% \text{ સાંદ્રતા} \times 10}{\text{H}_2\text{O}_2 \text{ નું આણ્વીય દળ}} = \frac{6.8 \times 10}{34} = 2 \ M$
$\text{વોલ્યુમ સ્ટ્રેન્થ} = 5.6 \times 2 = 11.2 \ V$
વૈકલ્પિક રીતે,સીધા સૂત્રનો ઉપયોગ કરતા:
$\text{વોલ્યુમ સ્ટ્રેન્થ} = \frac{112}{34} \times \% \text{ સાંદ્રતા} = \frac{112}{34} \times 6.8 = 22.4 \ V$
$\text{વોલ્યુમ સ્ટ્રેન્થ} = 5.6 \times \text{મોલારિટી}$
$\text{મોલારિટી} = \frac{\% \text{ સાંદ્રતા} \times 10}{\text{H}_2\text{O}_2 \text{ નું આણ્વીય દળ}} = \frac{6.8 \times 10}{34} = 2 \ M$
$\text{વોલ્યુમ સ્ટ્રેન્થ} = 5.6 \times 2 = 11.2 \ V$
વૈકલ્પિક રીતે,સીધા સૂત્રનો ઉપયોગ કરતા:
$\text{વોલ્યુમ સ્ટ્રેન્થ} = \frac{112}{34} \times \% \text{ સાંદ્રતા} = \frac{112}{34} \times 6.8 = 22.4 \ V$
0 likesView Solution
28
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કોના દહનથી મહત્તમ ઉર્જા મળે છે?
A
ઈથેન
B
પ્રોપેન
C
મિથેન
D
બ્યુટેન
Solution
(D) આલ્કેનના દહન માટેનું સામાન્ય સમીકરણ $C_n H_{2n+2} + (\frac{3n+1}{2}) O_2 \rightarrow n CO_2 + (n+1) H_2O + \text{Heat}$ છે.
$n$ (કાર્બન પરમાણુઓની સંખ્યા) નું મૂલ્ય જેટલું વધારે,દહન દરમિયાન ઉત્પન્ન થતી ઉષ્મા તેટલી જ વધારે હશે.
આપેલા આલ્કેનની સરખામણી કરતા: મિથેન $(n=1)$,ઈથેન $(n=2)$,પ્રોપેન $(n=3)$,અને બ્યુટેન $(n=4)$.
બ્યુટેનમાં કાર્બન પરમાણુઓની સંખ્યા સૌથી વધુ $(n=4)$ હોવાથી,તે દહન પર મહત્તમ ઉર્જા મુક્ત કરે છે.
$n$ (કાર્બન પરમાણુઓની સંખ્યા) નું મૂલ્ય જેટલું વધારે,દહન દરમિયાન ઉત્પન્ન થતી ઉષ્મા તેટલી જ વધારે હશે.
આપેલા આલ્કેનની સરખામણી કરતા: મિથેન $(n=1)$,ઈથેન $(n=2)$,પ્રોપેન $(n=3)$,અને બ્યુટેન $(n=4)$.
બ્યુટેનમાં કાર્બન પરમાણુઓની સંખ્યા સૌથી વધુ $(n=4)$ હોવાથી,તે દહન પર મહત્તમ ઉર્જા મુક્ત કરે છે.
0 likesView Solution
29
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયું સંયોજન બ્રોમીન પાણી સાથે સફેદ અવક્ષેપ બનાવે છે?
A
નાઈટ્રોબેન્ઝીન
B
ફિનોલ
C
બેન્ઝીન
D
ઉપરના તમામ
Solution
(B) ફિનોલ બ્રોમીન પાણી $(Br_2/H_2O)$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ઇલેક્ટ્રોફિલિક એરોમેટિક વિસ્થાપન અનુભવે છે,જે $2,4,6-$ટ્રાયબ્રોમોફિનોલના સફેદ અવક્ષેપ આપે છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$C_6H_5OH + 3Br_2(aq) \rightarrow C_6H_2Br_3OH(s) + 3HBr(aq)$
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$C_6H_5OH + 3Br_2(aq) \rightarrow C_6H_2Br_3OH(s) + 3HBr(aq)$
0 likesView Solution
30
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
$2,4,6-$ટ્રાયનાઈટ્રોફિનોલની પ્રકૃતિ કેવી છે?
A
તટસ્થ
B
બેઝિક
C
એસિડિક
D
નિર્બળ બેઝિક
Solution
(C) $2,4,6-$ટ્રાયનાઈટ્રોફિનોલ સામાન્ય રીતે પિક્રિક એસિડ તરીકે ઓળખાય છે. ઓર્થો અને પેરા સ્થાન પર ત્રણ ઈલેક્ટ્રોન-આકર્ષક $-NO_2$ સમૂહોની હાજરીને કારણે,તે ફિનોલિક $-OH$ સમૂહની એસિડિકતામાં નોંધપાત્ર વધારો કરે છે,જે રેઝોનન્સ અને પ્રેરક અસરો દ્વારા ફિનોક્સાઈડ આયનને સ્થિર કરે છે. તેથી,તે પ્રકૃતિમાં પ્રબળ એસિડિક છે.
0 likesView Solution
31
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયો સૌથી પ્રબળ બેઇઝ છે?
A
$C_6H_5NH_2$
B
$CH_3NH_2$
C
$NH_3$
D
$CH_3CONH_2$
Solution
(B) એમાઇનનો બેઝિક સ્વભાવ નાઇટ્રોજન પરમાણુ પર રહેલા અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ (lone pair) ને કારણે હોય છે,જે લુઈસ એસિડ સાથે બંધ બનાવવા માટે ઉપલબ્ધ હોય છે.
$CH_3NH_2$ માં $-CH_3$ સમૂહની $+I$ અસરને કારણે નાઇટ્રોજન પરમાણુ પર ઇલેક્ટ્રોન ઘનતા વધે છે,જે તેને $NH_3$ ની સરખામણીમાં વધુ બેઝિક બનાવે છે.
$C_6H_5NH_2$ માં અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ બેન્ઝીન વલય સાથે સંસ્પંદન (resonance) માં ભાગ લે છે.
$CH_3CONH_2$ માં અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ કાર્બોનિલ સમૂહ $(C=O)$ સાથે સંસ્પંદનમાં ભાગ લે છે,જેનાથી તેની બેઝિકતા ઘટે છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી $CH_3NH_2$ સૌથી પ્રબળ બેઇઝ છે.
$CH_3NH_2$ માં $-CH_3$ સમૂહની $+I$ અસરને કારણે નાઇટ્રોજન પરમાણુ પર ઇલેક્ટ્રોન ઘનતા વધે છે,જે તેને $NH_3$ ની સરખામણીમાં વધુ બેઝિક બનાવે છે.
$C_6H_5NH_2$ માં અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ બેન્ઝીન વલય સાથે સંસ્પંદન (resonance) માં ભાગ લે છે.
$CH_3CONH_2$ માં અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ કાર્બોનિલ સમૂહ $(C=O)$ સાથે સંસ્પંદનમાં ભાગ લે છે,જેનાથી તેની બેઝિકતા ઘટે છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી $CH_3NH_2$ સૌથી પ્રબળ બેઇઝ છે.
0 likesView Solution
32
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયા એસિડમાં $-COOH$ સમૂહ હોતો નથી?
A
કાર્બામિક એસિડ
B
બાર્બિટ્યુરિક એસિડ
C
લેક્ટિક એસિડ
D
સક્સિનિક એસિડ
Solution
(B) આપેલા એસિડની બંધારણીય રચનાઓ નીચે મુજબ છે:
$(A)$ કાર્બામિક એસિડ: $NH_2COOH$ ($-COOH$ સમૂહ ધરાવે છે)
$(B)$ બાર્બિટ્યુરિક એસિડ: $C_4H_4N_2O_3$ (ચક્રીય એમાઈડ છે,$-COOH$ સમૂહ ધરાવતું નથી)
$(C)$ લેક્ટિક એસિડ: $CH_3CH(OH)COOH$ ($-COOH$ સમૂહ ધરાવે છે)
$(D)$ સક્સિનિક એસિડ: $HOOCCH_2CH_2COOH$ ($-COOH$ સમૂહ ધરાવે છે)
તેથી,બાર્બિટ્યુરિક એસિડ સાચો જવાબ છે કારણ કે તે પિરિમિડિન વ્યુત્પન્ન છે અને કાર્બોક્સિલિક એસિડ નથી.
$(A)$ કાર્બામિક એસિડ: $NH_2COOH$ ($-COOH$ સમૂહ ધરાવે છે)
$(B)$ બાર્બિટ્યુરિક એસિડ: $C_4H_4N_2O_3$ (ચક્રીય એમાઈડ છે,$-COOH$ સમૂહ ધરાવતું નથી)
$(C)$ લેક્ટિક એસિડ: $CH_3CH(OH)COOH$ ($-COOH$ સમૂહ ધરાવે છે)
$(D)$ સક્સિનિક એસિડ: $HOOCCH_2CH_2COOH$ ($-COOH$ સમૂહ ધરાવે છે)
તેથી,બાર્બિટ્યુરિક એસિડ સાચો જવાબ છે કારણ કે તે પિરિમિડિન વ્યુત્પન્ન છે અને કાર્બોક્સિલિક એસિડ નથી.
0 likesView Solution
33
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયું વિધાન ખોટું છે?
A
$HCHO$ નું $40 \%$ દ્રાવણ ફોર્મેલિન તરીકે ઓળખાય છે
B
$HCHO$ તેની સમાનધર્મી શ્રેણીમાં સૌથી ઓછું સક્રિય છે
C
આઇસો-વેલેરાલ્ડિહાઇડનું ઉત્કલનબિંદુ $n$-વેલેરાલ્ડિહાઇડ કરતા ઓછું હોય છે
D
કીટોનનું ઉત્કલનબિંદુ આલ્ડિહાઇડ કરતા વધારે હોય છે
Solution
(B) $HCHO$ (ફોર્માલ્ડિહાઇડ) તેની સમાનધર્મી શ્રેણીમાં સૌથી વધુ સક્રિય આલ્ડિહાઇડ છે કારણ કે તેમાં ઇલેક્ટ્રોન-ડોનેટિંગ આલ્કાઇલ જૂથોનો અભાવ છે અને અવકાશી અવરોધ ન્યૂનતમ છે. તેથી,$HCHO$ સૌથી ઓછું સક્રિય છે તે વિધાન ખોટું છે.
$HCHO$ નું $40 \%$ દ્રાવણ ખરેખર ફોર્મેલિન કહેવાય છે.
આઇસો-વેલેરાલ્ડિહાઇડમાં શાખાઓને કારણે $n$-વેલેરાલ્ડિહાઇડની તુલનામાં સપાટીનું ક્ષેત્રફળ ઘટે છે,જેના પરિણામે ઉત્કલનબિંદુ નીચું હોય છે.
કાર્બોનિલ જૂથની ઉચ્ચ દ્વિધ્રુવીય ક્ષણને કારણે કીટોન સામાન્ય રીતે આઇસોમેરિક આલ્ડિહાઇડ કરતા ઊંચા ઉત્કલનબિંદુ ધરાવે છે.
$HCHO$ નું $40 \%$ દ્રાવણ ખરેખર ફોર્મેલિન કહેવાય છે.
આઇસો-વેલેરાલ્ડિહાઇડમાં શાખાઓને કારણે $n$-વેલેરાલ્ડિહાઇડની તુલનામાં સપાટીનું ક્ષેત્રફળ ઘટે છે,જેના પરિણામે ઉત્કલનબિંદુ નીચું હોય છે.
કાર્બોનિલ જૂથની ઉચ્ચ દ્વિધ્રુવીય ક્ષણને કારણે કીટોન સામાન્ય રીતે આઇસોમેરિક આલ્ડિહાઇડ કરતા ઊંચા ઉત્કલનબિંદુ ધરાવે છે.
0 likesView Solution
34
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
એસ્ટરનું આલ્કલાઇન જળવિભાજન (alkaline hydrolysis) કયા નામે ઓળખાય છે?
A
ડીહાઇડ્રોજનેશન
B
ડીહાઇડ્રેશન
C
એસ્ટરીકરણ
D
સાબુનીકરણ (saponification)
Solution
(D) એસ્ટરનું આલ્કલાઇન જળવિભાજન સાબુનીકરણ (saponification) તરીકે ઓળખાય છે.
જ્યારે એસ્ટરને જલીય $NaOH$ સાથે ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે કાર્બોક્સિલિક એસિડનો સોડિયમ ક્ષાર અને આલ્કોહોલ બને છે.
આ પ્રક્રિયા નીચે મુજબ દર્શાવી શકાય:
$R-COOR' + NaOH \rightarrow R-COO^-Na^+ + R'OH$
જ્યારે એસ્ટરને જલીય $NaOH$ સાથે ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે કાર્બોક્સિલિક એસિડનો સોડિયમ ક્ષાર અને આલ્કોહોલ બને છે.
આ પ્રક્રિયા નીચે મુજબ દર્શાવી શકાય:
$R-COOR' + NaOH \rightarrow R-COO^-Na^+ + R'OH$
0 likesView Solution
35
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
$[Cu(NH_3)_4]^{2+}$ નીચેનામાંથી કયું સંકરણ દર્શાવે છે?
A
$dsp^2$
B
$sp^3d$
C
$dsp^3$
D
$sp^3$
Solution
(A) $Cu$ નો પરમાણુ ક્રમાંક $29$ છે. તેની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^{10} 4s^1$ છે.
$[Cu(NH_3)_4]^{2+}$ માં $Cu$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે. $Cu^{2+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^9$ છે.
$4$ $NH_3$ લિગેન્ડની હાજરીમાં,$dsp^2$ સંકરણને સરળ બનાવવા માટે $3d$ કક્ષકમાંથી એક ઇલેક્ટ્રોન $4p$ કક્ષકમાં જાય છે.
આમ,સંકરણ $dsp^2$ છે.
$[Cu(NH_3)_4]^{2+}$ માં $Cu$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે. $Cu^{2+}$ ની ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $[Ar] 3d^9$ છે.
$4$ $NH_3$ લિગેન્ડની હાજરીમાં,$dsp^2$ સંકરણને સરળ બનાવવા માટે $3d$ કક્ષકમાંથી એક ઇલેક્ટ્રોન $4p$ કક્ષકમાં જાય છે.
આમ,સંકરણ $dsp^2$ છે.
0 likesView Solution
36
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયા સંયોજનનો ઉપયોગ રેફ્રિજરેન્ટ તરીકે થાય છે?
A
$CCl_4$
B
$CCl_2F_2$
C
$CF_4$
D
એસીટોન
Solution
(B) ક્લોરોફ્લોરોકાર્બન,ખાસ કરીને ડાયક્લોરોડાયફ્લોરોમિથેન $(CCl_2F_2)$,નો ઉપયોગ રેફ્રિજરેન્ટ તરીકે થાય છે.
0 likesView Solution
37
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
સૌથી પ્રબળ એસિડ કયો છે?
A
એસિટિક એસિડ
B
ટ્રાયક્લોરોએસિટિક એસિડ
C
ડાયક્લોરોએસિટિક એસિડ
D
મોનોક્લોરોએસિટિક એસિડ
Solution
(B) કાર્બોક્સિલિક એસિડની એસિડિકતા ક્લોરો ગ્રુપ $(-Cl)$ જેવા ઇલેક્ટ્રોન-વિથડ્રોઇંગ ગ્રુપ્સ (EWGs) ની હાજરીથી પ્રભાવિત થાય છે.
આ ગ્રુપ્સ $-I$ (નેગેટિવ ઇન્ડક્ટિવ) અસર દર્શાવે છે,જે કાર્બોક્સિલેટ આયનને સ્થિર કરે છે.
જેમ ઇલેક્ટ્રોન-વિથડ્રોઇંગ ક્લોરિન પરમાણુઓની સંખ્યા વધે છે,તેમ $-I$ અસર વધુ મજબૂત બને છે,જેનાથી એસિડિકતા વધે છે.
એસિડિકતાનો ક્રમ: $CCl_3COOH > CHCl_2COOH > CH_2ClCOOH > CH_3COOH$ છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી ટ્રાયક્લોરોએસિટિક એસિડ સૌથી પ્રબળ એસિડ છે.
આ ગ્રુપ્સ $-I$ (નેગેટિવ ઇન્ડક્ટિવ) અસર દર્શાવે છે,જે કાર્બોક્સિલેટ આયનને સ્થિર કરે છે.
જેમ ઇલેક્ટ્રોન-વિથડ્રોઇંગ ક્લોરિન પરમાણુઓની સંખ્યા વધે છે,તેમ $-I$ અસર વધુ મજબૂત બને છે,જેનાથી એસિડિકતા વધે છે.
એસિડિકતાનો ક્રમ: $CCl_3COOH > CHCl_2COOH > CH_2ClCOOH > CH_3COOH$ છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી ટ્રાયક્લોરોએસિટિક એસિડ સૌથી પ્રબળ એસિડ છે.
0 likesView Solution
38
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયો સમૂહ પ્રબળ ઓર્થો અને પેરા નિર્દેશક છે?
A
$-C_6H_5$
B
$-OH$
C
$-CH_3$
D
$-Cl$
Solution
(B) આપેલા તમામ સમૂહો $o-$ અને $p-$ નિર્દેશક છે.
જોકે,$-OH$ સમૂહમાં,$O$-પરમાણુ પર રહેલી અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સંસ્પંદનમાં ભાગ લે છે,જે બેન્ઝીન વલયના $o-$ અને $p-$ સ્થાન પર ઇલેક્ટ્રોન ઘનતામાં નોંધપાત્ર વધારો કરે છે.
આથી,તે અન્યની તુલનામાં પ્રબળ $o-$ અને $p-$ નિર્દેશક સમૂહ છે.
જોકે,$-OH$ સમૂહમાં,$O$-પરમાણુ પર રહેલી અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ સંસ્પંદનમાં ભાગ લે છે,જે બેન્ઝીન વલયના $o-$ અને $p-$ સ્થાન પર ઇલેક્ટ્રોન ઘનતામાં નોંધપાત્ર વધારો કરે છે.
આથી,તે અન્યની તુલનામાં પ્રબળ $o-$ અને $p-$ નિર્દેશક સમૂહ છે.
0 likesView Solution
39
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
કીટોન્સમાં કાર્બન પરમાણુઓની ન્યૂનતમ સંખ્યા કેટલી છે જે શૃંખલા સમઘટકતા (chain isomerism) દર્શાવશે?
A
$7$
B
$4$
C
$6$
D
$5$
Solution
(D) કીટોન્સમાં શૃંખલા સમઘટકતા દર્શાવવા માટે મુખ્ય શૃંખલામાં ઓછામાં ઓછા $5$ કાર્બન પરમાણુઓ હોવા જરૂરી છે.
ઉદાહરણ તરીકે,પેન્ટેન-$2$-ઓન $(CH_3COCH_2CH_2CH_3)$ કાર્બન શૃંખલામાં શાખા પાડીને $3$-મિથાઈલબ્યુટેન-$2$-ઓન $(CH_3COCH(CH_3)_2)$ જેવો શૃંખલા સમઘટક બનાવી શકે છે.
આમ,જરૂરી કાર્બન પરમાણુઓની ન્યૂનતમ સંખ્યા $5$ છે.
ઉદાહરણ તરીકે,પેન્ટેન-$2$-ઓન $(CH_3COCH_2CH_2CH_3)$ કાર્બન શૃંખલામાં શાખા પાડીને $3$-મિથાઈલબ્યુટેન-$2$-ઓન $(CH_3COCH(CH_3)_2)$ જેવો શૃંખલા સમઘટક બનાવી શકે છે.
આમ,જરૂરી કાર્બન પરમાણુઓની ન્યૂનતમ સંખ્યા $5$ છે.
0 likesView Solution
40
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
ફૂલ્સ ગોલ્ડ (Fool's gold) શું છે?
A
$Cu_{2}S$
B
$FeS_{2}$
C
$Al_{2}O_{5}$
D
$CuFeS_{2}$
Solution
(B) આયર્ન પાઇરાઇટ,$FeS_{2}$,ને તેની ધાતુ જેવી ચમક અને સોના જેવા પીળા રંગને કારણે ફૂલ્સ ગોલ્ડ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
41
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કયું લોખંડની કાચી ધાતુ નથી?
A
મેલેકાઈટ
B
હેમેટાઈટ
C
સાઈડરાઈટ
D
લિમોનાઈટ
Solution
(A) લોખંડની કાચી ધાતુઓ નીચે મુજબ છે:
$1$. હેમેટાઈટ: $Fe_2O_3$
$2$. સાઈડરાઈટ: $FeCO_3$
$3$. લિમોનાઈટ: $Fe_2O_3 \cdot 3H_2O$
મેલેકાઈટ એ તાંબાની કાચી ધાતુ છે જેનું સૂત્ર $CuCO_3 \cdot Cu(OH)_2$ છે.
તેથી,મેલેકાઈટ એ લોખંડની કાચી ધાતુ નથી.
$1$. હેમેટાઈટ: $Fe_2O_3$
$2$. સાઈડરાઈટ: $FeCO_3$
$3$. લિમોનાઈટ: $Fe_2O_3 \cdot 3H_2O$
મેલેકાઈટ એ તાંબાની કાચી ધાતુ છે જેનું સૂત્ર $CuCO_3 \cdot Cu(OH)_2$ છે.
તેથી,મેલેકાઈટ એ લોખંડની કાચી ધાતુ નથી.
0 likesView Solution
42
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
$C_{6}H_{6} + CH_{3}Cl \xrightarrow{\text{Anhy. } AlCl_{3}} C_{6}H_{5}CH_{3} + HCl$
ઉપરની પ્રક્રિયાનું નામ શું છે?
ઉપરની પ્રક્રિયાનું નામ શું છે?
A
ગાટરમેન
B
રાઇમર-ટીમેન
C
ફ્રિડલ-ક્રાફ્ટ
D
કેનિઝારો
Solution
(C) આપેલ પ્રક્રિયા $C_{6}H_{6} + CH_{3}Cl \xrightarrow{\text{Anhy. } AlCl_{3}} C_{6}H_{5}CH_{3} + HCl$ છે.
આ એક ઇલેક્ટ્રોફિલિક એરોમેટિક વિસ્થાપન પ્રક્રિયા છે જેમાં લુઈસ એસિડ ઉદ્દીપક $(AlCl_{3})$ ની હાજરીમાં બેન્ઝીન વલયમાં મિથાઈલ સમૂહ દાખલ કરવામાં આવે છે.
આ પ્રક્રિયાને ફ્રિડલ-ક્રાફ્ટ આલ્કાઈલેશન પ્રક્રિયા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
આ એક ઇલેક્ટ્રોફિલિક એરોમેટિક વિસ્થાપન પ્રક્રિયા છે જેમાં લુઈસ એસિડ ઉદ્દીપક $(AlCl_{3})$ ની હાજરીમાં બેન્ઝીન વલયમાં મિથાઈલ સમૂહ દાખલ કરવામાં આવે છે.
આ પ્રક્રિયાને ફ્રિડલ-ક્રાફ્ટ આલ્કાઈલેશન પ્રક્રિયા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
43
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
એક દ્રાવણમાં $Cl^{-}$,$I^{-}$ અને $SO_{4}^{2-}$ આયનો રહેલા છે. જ્યારે આ દ્રાવણમાં નીચેનામાંથી કયો આયન ઉમેરવામાં આવે ત્યારે તે ઉપરના તમામનું અવક્ષેપન કરી શકે છે?
A
$Pb^{2+}$
B
$Ba^{2+}$
C
$Hg^{2+}$
D
$Cu^{2+}$
Solution
(A) $Pb^{2+}$ આયન $Cl^{-}$,$I^{-}$ અને $SO_{4}^{2-}$ આયનોને અદ્રાવ્ય ક્ષાર તરીકે અવક્ષેપિત કરવા માટે સક્ષમ છે.
$Pb^{2+} + 2Cl^{-} \longrightarrow PbCl_{2} \downarrow$ (સફેદ અવક્ષેપ)
$Pb^{2+} + 2I^{-} \longrightarrow PbI_{2} \downarrow$ (પીળા અવક્ષેપ)
$Pb^{2+} + SO_{4}^{2-} \longrightarrow PbSO_{4} \downarrow$ (સફેદ અવક્ષેપ)
જ્યારે $Ba^{2+}$ એ $SO_{4}^{2-}$ ને અવક્ષેપિત કરે છે,પરંતુ તે જલીય દ્રાવણમાં $Cl^{-}$ અને $I^{-}$ સાથે અદ્રાવ્ય અવક્ષેપ બનાવતું નથી.
$Pb^{2+} + 2Cl^{-} \longrightarrow PbCl_{2} \downarrow$ (સફેદ અવક્ષેપ)
$Pb^{2+} + 2I^{-} \longrightarrow PbI_{2} \downarrow$ (પીળા અવક્ષેપ)
$Pb^{2+} + SO_{4}^{2-} \longrightarrow PbSO_{4} \downarrow$ (સફેદ અવક્ષેપ)
જ્યારે $Ba^{2+}$ એ $SO_{4}^{2-}$ ને અવક્ષેપિત કરે છે,પરંતુ તે જલીય દ્રાવણમાં $Cl^{-}$ અને $I^{-}$ સાથે અદ્રાવ્ય અવક્ષેપ બનાવતું નથી.
0 likesView Solution
44
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
હેબર પ્રક્રિયાનો ઉપયોગ નીચેનામાંથી કોના ઉત્પાદન માટે થાય છે?
A
$NH_3$
B
$HNO_3$
C
$H_2SO_4$
D
$O_3$
Solution
(A) હેબર પ્રક્રિયાનો ઉપયોગ એમોનિયા $(NH_3)$ વાયુના ઉત્પાદન માટે થાય છે.
આ પ્રક્રિયામાં નાઇટ્રોજન વાયુ અને હાઇડ્રોજન વાયુ વચ્ચે પ્રક્રિયા થઈને એમોનિયા બને છે.
રાસાયણિક સમીકરણ: $N_{2(g)} + 3H_{2(g)} \rightleftharpoons 2NH_{3(g)}$
આ પ્રક્રિયામાં નાઇટ્રોજન વાયુ અને હાઇડ્રોજન વાયુ વચ્ચે પ્રક્રિયા થઈને એમોનિયા બને છે.
રાસાયણિક સમીકરણ: $N_{2(g)} + 3H_{2(g)} \rightleftharpoons 2NH_{3(g)}$
0 likesView Solution
45
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
લાફિંગ ગેસ (હસાવતો વાયુ) કયો છે?
A
$N_{2}O_{4}$
B
$NO$
C
$N_{2}O$
D
$N_{2}O_{5}$
Solution
(C) નાઈટ્રસ ઓક્સાઈડ,$N_{2}O$ ને લાફિંગ ગેસ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
46
ChemistryDifficultMCQMHT CET · 2012
$BiCl_{3}$ નું મંદ $HCl$ માં બનાવેલું દ્રાવણ જ્યારે પાણી સાથે મંદ કરવામાં આવે છે,ત્યારે સફેદ અવક્ષેપ બને છે જે શું છે?
A
બિસ્મથ ઓક્સિક્લોરાઈડ
B
બિસ્મથ ઓક્સાઈડ
C
બિસ્મથ હાઈડ્રોક્સાઈડ
D
ઉપરમાંથી કોઈ નહીં
Solution
(A) જ્યારે $BiCl_{3}$ ને પાણી સાથે મંદ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તેનું જળવિભાજન થઈને બિસ્મથ ઓક્સિક્લોરાઈડ $(BiOCl)$ ના સફેદ અવક્ષેપ મળે છે.
રાસાયણિક પ્રક્રિયા: $BiCl_{3} + H_{2}O \rightleftharpoons BiOCl \downarrow + 2HCl$
અહીં,$BiOCl$ એ સફેદ અવક્ષેપ છે.
રાસાયણિક પ્રક્રિયા: $BiCl_{3} + H_{2}O \rightleftharpoons BiOCl \downarrow + 2HCl$
અહીં,$BiOCl$ એ સફેદ અવક્ષેપ છે.
0 likesView Solution
47
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
ઝેનોનનું નીચેનામાંથી કયું સંયોજન અસ્તિત્વ ધરાવતું નથી?
A
$XeF_{6}$
B
$XeF_{4}$
C
$XeF_{5}$
D
$XeF_{2}$
Solution
(C) ઝેનોન નીચે મુજબના ફ્લોરાઈડ બનાવે છે: $XeF_{2}$,$XeF_{4}$,અને $XeF_{6}$.
$XeF_{5}$ એ ઝેનોનનું જાણીતું સ્થાયી સંયોજન નથી.
$XeF_{5}$ એ ઝેનોનનું જાણીતું સ્થાયી સંયોજન નથી.
0 likesView Solution
48
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
$Nylon-6,6$ એ એક ........... છે.
A
પોલિએસ્ટર
B
પોલિએમાઇડ
C
પોલિએક્રિલેટ
D
ઉપરમાંથી એકપણ નહીં
Solution
(B) $Nylon-6,6$ એ હેક્ઝામિથિલીન ડાયએમાઇન $(nH_2N-(CH_2)_6-NH_2)$ અને એડિપિક એસિડ $(nHOOC-(CH_2)_4-COOH)$ વચ્ચેની પ્રક્રિયા દ્વારા બનતું સંઘનન પોલિમર છે.
તેમાં પુનરાવર્તિત એકમો એમાઇડ બંધ $(-CONH-)$ દ્વારા જોડાયેલા હોવાથી,તેને પોલિએમાઇડ તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
તેમાં પુનરાવર્તિત એકમો એમાઇડ બંધ $(-CONH-)$ દ્વારા જોડાયેલા હોવાથી,તેને પોલિએમાઇડ તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
0 likesView Solution
49
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
કુદરતી રબર એ કોનો પોલીમર છે?
A
$1,3-$બ્યુટાડાઈન
B
પોલિએમાઈડ
C
આઈસોપ્રીન
D
આમાંથી કોઈ નહીં
Solution
(C) કુદરતી રબર એ આઈસોપ્રીન ($2-$મિથાઈલ-$1,3-$બ્યુટાડાઈન) નો રેખીય પોલીમર છે.
તે આઈસોપ્રીન એકમોના પોલીમરાઈઝેશન દ્વારા બને છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$nCH_2=C(CH_3)-CH=CH_2 \xrightarrow{\text{Polymerization}} [CH_2-C(CH_3)=CH-CH_2]_n$
તે આઈસોપ્રીન એકમોના પોલીમરાઈઝેશન દ્વારા બને છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$nCH_2=C(CH_3)-CH=CH_2 \xrightarrow{\text{Polymerization}} [CH_2-C(CH_3)=CH-CH_2]_n$
0 likesView Solution
50
ChemistryMediumMCQMHT CET · 2012
$300 \ mL$ ના $3.0 \ M$ $NaCl$ અને $200 \ mL$ ના $4.0 \ M$ $BaCl_{2}$ ના મિશ્રણથી બનતા દ્રાવણમાં ક્લોરાઈડ આયનોની મોલર સાંદ્રતા કેટલી હશે ($M$ માં)?
A
$1.7$
B
$1.8$
C
$5.0$
D
$3.4$
Solution
(C) $NaCl$ માટે: $n(Cl^-) = M \times V = 3.0 \ M \times 0.300 \ L = 0.9 \ mol$.
$BaCl_{2}$ માટે: $BaCl_{2} \rightarrow Ba^{2+} + 2Cl^-$.
$n(Cl^-) = 2 \times M \times V = 2 \times 4.0 \ M \times 0.200 \ L = 1.6 \ mol$.
$Cl^-$ ના કુલ મોલ = $0.9 \ mol + 1.6 \ mol = 2.5 \ mol$.
દ્રાવણનું કુલ કદ = $300 \ mL + 200 \ mL = 500 \ mL = 0.5 \ L$.
$Cl^-$ ની મોલર સાંદ્રતા = $\frac{\text{કુલ મોલ}}{\text{કુલ કદ}} = \frac{2.5 \ mol}{0.5 \ L} = 5.0 \ M$.
$BaCl_{2}$ માટે: $BaCl_{2} \rightarrow Ba^{2+} + 2Cl^-$.
$n(Cl^-) = 2 \times M \times V = 2 \times 4.0 \ M \times 0.200 \ L = 1.6 \ mol$.
$Cl^-$ ના કુલ મોલ = $0.9 \ mol + 1.6 \ mol = 2.5 \ mol$.
દ્રાવણનું કુલ કદ = $300 \ mL + 200 \ mL = 500 \ mL = 0.5 \ L$.
$Cl^-$ ની મોલર સાંદ્રતા = $\frac{\text{કુલ મોલ}}{\text{કુલ કદ}} = \frac{2.5 \ mol}{0.5 \ L} = 5.0 \ M$.
0 likesView Solution
51
ChemistryEasyMCQMHT CET · 2012
નીચેનામાંથી કઈ સ્પીસીઝ મહત્તમ ચુંબકીય મોમેન્ટ દર્શાવે છે?
A
$Mn^{6+}$
B
$Ni^{2+}$
C
$Fe^{3+}$
D
$Ag^{+}$
Solution
(C) ચુંબકીય મોમેન્ટ $(\mu)$ ની ગણતરી $\mu = \sqrt{n(n+2)} \text{ BM}$ સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને કરવામાં આવે છે,જ્યાં $n$ એ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા છે.
$1$. $Mn^{6+}$ $([Ar]3d^1)$ માટે: $n = 1$,$\mu = \sqrt{1(1+2)} = 1.73 \text{ BM}$.
$2$. $Ni^{2+}$ $([Ar]3d^8)$ માટે: $n = 2$,$\mu = \sqrt{2(2+2)} = 2.83 \text{ BM}$.
$3$. $Fe^{3+}$ $([Ar]3d^5)$ માટે: $n = 5$,$\mu = \sqrt{5(5+2)} = 5.91 \text{ BM}$.
$4$. $Ag^{+}$ $([Kr]4d^{10})$ માટે: $n = 0$,$\mu = 0 \text{ BM}$.
આમ,$Fe^{3+}$ પાસે અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા મહત્તમ $(n=5)$ હોવાથી તે મહત્તમ ચુંબકીય મોમેન્ટ દર્શાવે છે.
$1$. $Mn^{6+}$ $([Ar]3d^1)$ માટે: $n = 1$,$\mu = \sqrt{1(1+2)} = 1.73 \text{ BM}$.
$2$. $Ni^{2+}$ $([Ar]3d^8)$ માટે: $n = 2$,$\mu = \sqrt{2(2+2)} = 2.83 \text{ BM}$.
$3$. $Fe^{3+}$ $([Ar]3d^5)$ માટે: $n = 5$,$\mu = \sqrt{5(5+2)} = 5.91 \text{ BM}$.
$4$. $Ag^{+}$ $([Kr]4d^{10})$ માટે: $n = 0$,$\mu = 0 \text{ BM}$.
આમ,$Fe^{3+}$ પાસે અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા મહત્તમ $(n=5)$ હોવાથી તે મહત્તમ ચુંબકીય મોમેન્ટ દર્શાવે છે.
0 likesView Solution
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real MHT CET style covering Chemistry with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D Chemistry papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Run live MHT CET mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFrequently Asked Questions
How many Chemistry questions are in MHT CET 2012?
There are 51 Chemistry questions from the MHT CET 2012 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.
Are MHT CET 2012 Chemistry solutions available in Gujarati?
Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.
Can I practice MHT CET 2012 Chemistry as a timed test?
Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full MHT CET mock test covering Chemistry with time limits and instant score analysis.
Can teachers create Chemistry papers from MHT CET previous year questions?
Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix MHT CET Chemistry questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.
For Teachers & Institutes
Build a Custom Chemistry Paper
Pick MHT CET 2012 Chemistry questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.