PhysicsQ1–6 of 6 questions
Page 1 of 1 · Gujarati
1
PhysicsMediumMCQIIT JEE · 1987
એક કણ પર અચળ મૂલ્યનું બળ લાગે છે જે હંમેશા કણના વેગને લંબ હોય છે. કણની ગતિ એક સમતલમાં થાય છે. આના પરથી શું તારણ નીકળે છે?
A
તે વર્તુળાકાર માર્ગે ગતિ કરે છે
B
પ્રવેગ અચળ છે
C
ગતિઊર્જા અચળ છે
D
$(a)$ અને $(c)$ બંને
Solution
(D) જ્યારે કોઈ બળ કણના વેગને લંબ રૂપે લાગે છે,ત્યારે તે વેગનું મૂલ્ય (ઝડપ) બદલતું નથી,માત્ર તેની દિશા બદલે છે. આના પરિણામે નિયમિત વર્તુળાકાર ગતિ થાય છે.
ઝડપ $v$ અચળ રહેતી હોવાથી,ગતિઊર્જા $K = \frac{1}{2}mv^2$ અચળ રહે છે.
બળ હંમેશા વેગને લંબ હોવાથી અને બળનું મૂલ્ય અચળ હોવાથી,કણ વર્તુળાકાર માર્ગે ગતિ કરે છે.
તેથી,વિધાન $(a)$ અને $(c)$ બંને સાચા છે.
ઝડપ $v$ અચળ રહેતી હોવાથી,ગતિઊર્જા $K = \frac{1}{2}mv^2$ અચળ રહે છે.
બળ હંમેશા વેગને લંબ હોવાથી અને બળનું મૂલ્ય અચળ હોવાથી,કણ વર્તુળાકાર માર્ગે ગતિ કરે છે.
તેથી,વિધાન $(a)$ અને $(c)$ બંને સાચા છે.
0 likesView Solution
2
PhysicsMediumMCQIIT JEE · 1987
$X$ દિશામાં ખેંચાયેલી દોરીમાં કણનું સ્થાનાંતર $y$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે. $y$ માટે નીચેના સમીકરણોમાંથી કયા સમીકરણો તરંગ ગતિનું વર્ણન કરે છે?
A
$\cos kx \sin \omega t$
B
$k^2 x^2 - \omega^2 t^2$
C
$\cos (kx + \omega t)$
D
$(a)$ અને $(c)$ બંને
Solution
(D) જો કોઈ વિધેય $y(x, t)$ સામાન્ય તરંગ સમીકરણ $\frac{\partial^2 y}{\partial t^2} = v^2 \frac{\partial^2 y}{\partial x^2}$ નું પાલન કરે,તો તે તરંગ ગતિ દર્શાવે છે.
$1$. $y = \cos(kx + \omega t)$ માટે,આ $f(kx \pm \omega t)$ સ્વરૂપનું પ્રમાણિત પ્રગામી તરંગ સમીકરણ છે,જે તરંગ સમીકરણનું પાલન કરે છે.
$2$. $y = \cos kx \sin \omega t$ માટે,આને $\frac{1}{2} [\sin(kx + \omega t) - \sin(kx - \omega t)]$ તરીકે લખી શકાય છે. આ સ્થિત તરંગ (standing wave) દર્શાવે છે,જે વિરુદ્ધ દિશામાં ગતિ કરતા બે પ્રગામી તરંગોના સંપાતપણાથી બને છે. સ્થિત તરંગો પણ તરંગ ગતિનો એક પ્રકાર છે.
તેથી,બંને સમીકરણો તરંગ ગતિનું વર્ણન કરે છે.
$1$. $y = \cos(kx + \omega t)$ માટે,આ $f(kx \pm \omega t)$ સ્વરૂપનું પ્રમાણિત પ્રગામી તરંગ સમીકરણ છે,જે તરંગ સમીકરણનું પાલન કરે છે.
$2$. $y = \cos kx \sin \omega t$ માટે,આને $\frac{1}{2} [\sin(kx + \omega t) - \sin(kx - \omega t)]$ તરીકે લખી શકાય છે. આ સ્થિત તરંગ (standing wave) દર્શાવે છે,જે વિરુદ્ધ દિશામાં ગતિ કરતા બે પ્રગામી તરંગોના સંપાતપણાથી બને છે. સ્થિત તરંગો પણ તરંગ ગતિનો એક પ્રકાર છે.
તેથી,બંને સમીકરણો તરંગ ગતિનું વર્ણન કરે છે.
0 likesView Solution
3
PhysicsMediumMCQIIT JEE · 1987
બે સમાન વિદ્યુતભારો $Q$ ને જોડતી રેખાના મધ્યબિંદુ પર એક વિદ્યુતભાર $q$ મૂકવામાં આવે છે. જો $q$ નું મૂલ્ય નીચેનામાંથી કેટલું હોય તો ત્રણેય વિદ્યુતભારોની તંત્ર સંતુલનમાં રહેશે?
A
$ - \frac{Q}{2} $
B
$ - \frac{Q}{4} $
C
$ + \frac{Q}{4} $
D
$ + \frac{Q}{2} $
Solution
(B) ત્રણ વિદ્યુતભારોના તંત્રને સંતુલનમાં રાખવા માટે,દરેક વિદ્યુતભાર પર લાગતું પરિણામી બળ શૂન્ય હોવું જોઈએ.
ધારો કે બે વિદ્યુતભારો $Q$ એ $A$ અને $B$ બિંદુઓ પર $x$ અંતરે મૂકેલા છે. વિદ્યુતભાર $q$ ને મધ્યબિંદુ $C$ પર મૂકવામાં આવે છે (જે $A$ અને $B$ બંનેથી $x/2$ અંતરે છે).
બિંદુ $B$ પર રહેલા વિદ્યુતભાર $Q$ ના સંતુલનનો વિચાર કરો. $A$ પર રહેલા વિદ્યુતભાર $Q$ દ્વારા $B$ પર લાગતું બળ અને $C$ પર રહેલા વિદ્યુતભાર $q$ દ્વારા $B$ પર લાગતું બળ સમાન અને વિરુદ્ધ દિશામાં હોવા જોઈએ.
$F_{AB} + F_{CB} = 0$
$\frac{1}{4\pi\varepsilon_0} \frac{Q^2}{x^2} + \frac{1}{4\pi\varepsilon_0} \frac{qQ}{(x/2)^2} = 0$
$\frac{Q^2}{x^2} + \frac{4qQ}{x^2} = 0$
$Q^2 + 4qQ = 0$
$4qQ = -Q^2$
$q = -\frac{Q}{4}$
ધારો કે બે વિદ્યુતભારો $Q$ એ $A$ અને $B$ બિંદુઓ પર $x$ અંતરે મૂકેલા છે. વિદ્યુતભાર $q$ ને મધ્યબિંદુ $C$ પર મૂકવામાં આવે છે (જે $A$ અને $B$ બંનેથી $x/2$ અંતરે છે).
બિંદુ $B$ પર રહેલા વિદ્યુતભાર $Q$ ના સંતુલનનો વિચાર કરો. $A$ પર રહેલા વિદ્યુતભાર $Q$ દ્વારા $B$ પર લાગતું બળ અને $C$ પર રહેલા વિદ્યુતભાર $q$ દ્વારા $B$ પર લાગતું બળ સમાન અને વિરુદ્ધ દિશામાં હોવા જોઈએ.
$F_{AB} + F_{CB} = 0$
$\frac{1}{4\pi\varepsilon_0} \frac{Q^2}{x^2} + \frac{1}{4\pi\varepsilon_0} \frac{qQ}{(x/2)^2} = 0$
$\frac{Q^2}{x^2} + \frac{4qQ}{x^2} = 0$
$Q^2 + 4qQ = 0$
$4qQ = -Q^2$
$q = -\frac{Q}{4}$
0 likesView Solution
4
PhysicsEasyMCQIIT JEE · 1987
એક સમાંતર પ્લેટ કેપેસિટરને ચાર્જ કરવામાં આવે છે અને ત્યારબાદ ચાર્જિંગ બેટરીને દૂર કરવામાં આવે છે. જો કેપેસિટરની પ્લેટોને ઇન્સ્યુલેટીંગ હેન્ડલ્સની મદદથી એકબીજાથી દૂર કરવામાં આવે,તો
A
કેપેસિટર પરનો વિદ્યુતભાર વધે છે
B
પ્લેટો વચ્ચેનો વોલ્ટેજ ઘટે છે
C
કેપેસિટન્સ વધે છે
D
કેપેસિટરમાં સંગ્રહિત સ્થિત-વિદ્યુત ઉર્જા વધે છે
Solution
(D) જ્યારે બેટરીને દૂર કરવામાં આવે છે,ત્યારે કેપેસિટર પરનો વિદ્યુતભાર $q$ અચળ રહે છે કારણ કે વિદ્યુતભારના વહન માટે કોઈ માર્ગ હોતો નથી.
સમાંતર પ્લેટ કેપેસિટરનું કેપેસિટન્સ $C = \frac{\varepsilon_0 A}{d}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
જ્યારે પ્લેટો વચ્ચેનું અંતર $d$ વધારવામાં આવે છે,ત્યારે કેપેસિટન્સ $C$ ઘટે છે.
$q = CV$ હોવાથી,વોલ્ટેજ $V = \frac{q}{C}$ થાય છે,તેથી જેમ $C$ ઘટે તેમ વોલ્ટેજ $V$ વધે છે.
કેપેસિટરમાં સંગ્રહિત સ્થિત-વિદ્યુત ઉર્જા $U = \frac{q^2}{2C}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
અહીં $q$ અચળ છે અને $C$ ઘટે છે,તેથી ઉર્જા $U$ વધે છે.
સમાંતર પ્લેટ કેપેસિટરનું કેપેસિટન્સ $C = \frac{\varepsilon_0 A}{d}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
જ્યારે પ્લેટો વચ્ચેનું અંતર $d$ વધારવામાં આવે છે,ત્યારે કેપેસિટન્સ $C$ ઘટે છે.
$q = CV$ હોવાથી,વોલ્ટેજ $V = \frac{q}{C}$ થાય છે,તેથી જેમ $C$ ઘટે તેમ વોલ્ટેજ $V$ વધે છે.
કેપેસિટરમાં સંગ્રહિત સ્થિત-વિદ્યુત ઉર્જા $U = \frac{q^2}{2C}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
અહીં $q$ અચળ છે અને $C$ ઘટે છે,તેથી ઉર્જા $U$ વધે છે.
0 likesView Solution
5
PhysicsDifficultMCQIIT JEE · 1987
પરમાણુ સંલયન (nuclear fusion) પ્રક્રિયા દરમિયાન,
A
એક ભારે ન્યુક્લિયસ પોતાની મેળે બે ટુકડાઓમાં વિભાજિત થાય છે.
B
એક હલકું ન્યુક્લિયસ થર્મલ ન્યુટ્રોન દ્વારા અથડામણ પામીને તૂટી જાય છે.
C
એક ભારે ન્યુક્લિયસ થર્મલ ન્યુટ્રોન દ્વારા અથડામણ પામીને તૂટી જાય છે.
D
બે હલકા ન્યુક્લિયસ જોડાઈને એક ભારે ન્યુક્લિયસ અને સંભવિત અન્ય ઉત્પાદનો આપે છે.
Solution
(D) પરમાણુ સંલયન એ એક એવી પ્રક્રિયા છે જેમાં બે હલકા પરમાણુ ન્યુક્લિયસ જોડાઈને એક ભારે ન્યુક્લિયસ બનાવે છે. આ પ્રક્રિયામાં પ્રક્રિયકો અને નીપજ વચ્ચેના દળ ક્ષતિ (mass defect) ને કારણે મોટી માત્રામાં ઉર્જા મુક્ત થાય છે.
0 likesView Solution
6
PhysicsEasyMCQIIT JEE · 1987
ઋણ બીટા ક્ષય દરમિયાન,
A
પરમાણુનો ઇલેક્ટ્રોન ઉત્સર્જિત થાય છે.
B
ન્યુક્લિયસમાં પહેલેથી હાજર રહેલો ઇલેક્ટ્રોન ઉત્સર્જિત થાય છે.
C
ન્યુક્લિયસમાં રહેલો ન્યુટ્રોન ક્ષય પામીને ઇલેક્ટ્રોનનું ઉત્સર્જન કરે છે.
D
બંધન ઉર્જાનો એક ભાગ ઇલેક્ટ્રોનમાં રૂપાંતરિત થાય છે.
Solution
(C) ઋણ $\beta$-ક્ષયમાં,ન્યુક્લિયસની અંદરનો એક ન્યુટ્રોન પ્રોટોન,ઇલેક્ટ્રોન અને એન્ટિન્યુટ્રિનોમાં રૂપાંતરિત થાય છે.
આ પ્રક્રિયા નીચેના સમીકરણ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે:
$n \rightarrow p + e^- + \bar{\nu}_e$
આમ,ઇલેક્ટ્રોન ન્યુટ્રોનની ક્ષય પ્રક્રિયા દરમિયાન ઉત્પન્ન થાય છે,તેથી વિકલ્પ $C$ સાચો છે.
આ પ્રક્રિયા નીચેના સમીકરણ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે:
$n \rightarrow p + e^- + \bar{\nu}_e$
આમ,ઇલેક્ટ્રોન ન્યુટ્રોનની ક્ષય પ્રક્રિયા દરમિયાન ઉત્પન્ન થાય છે,તેથી વિકલ્પ $C$ સાચો છે.
0 likesView Solution
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real IIT JEE style covering Physics with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D Physics papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Run live IIT JEE mock exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFrequently Asked Questions
How many Physics questions are in IIT JEE 1987?
There are 6 Physics questions from the IIT JEE 1987 paper on Vedclass, each with a detailed step-by-step solution in Gujarati.
Are IIT JEE 1987 Physics solutions available in Gujarati?
Yes. All solutions on this page are in Gujarati. You can also switch to English or Hindi using the language buttons above the questions.
Can I practice IIT JEE 1987 Physics as a timed test?
Yes. Use the Vedclass Test Series to attempt a full IIT JEE mock test covering Physics with time limits and instant score analysis.
Can teachers create Physics papers from IIT JEE previous year questions?
Yes. The Vedclass Exam Paper Generator lets teachers mix IIT JEE Physics questions and generate Set A/B/C/D papers in minutes.
For Teachers & Institutes
Build a Custom Physics Paper
Pick IIT JEE 1987 Physics questions, set difficulty, and generate Set A/B/C/D in 2 minutes.