Mix Examples-Alcohol, Phenol and Ethers Questions in Gujarati

(A) $\text{આલ્કોહોલ અને ઈથરના બંધારણીય ગુણધર્મો નીચે મુજબ છે:}$
$A$. $\text{મિથેનોલ: } C-O$ $\text{બંધ લંબાઈ } 142 \ pm$ $(3)$ $\text{છે અને } C-O-H$ $\text{બંધકોણ } 108.9^o$ $(iii)$ $\text{છે।}$
$B$. $\text{ફિનોલ: } C-O$ $\text{બંધ લંબાઈ } 136 \ pm$ $(2)$ $\text{છે અને } C-O-H$ $\text{બંધકોણ } 109^o$ $(i)$ $\text{છે।}$
$C$. $\text{મિથોક્સિમીથેન: } C-O$ $\text{બંધ લંબાઈ } 141 \ pm$ $(1)$ $\text{છે અને } C-O-H$ $\text{બંધકોણ } 111.7^o$ $(ii)$ $\text{છે।}$
$\text{તેથી,સાચો ક્રમ } A-3-iii, B-2-i, C-1-ii$ $\text{છે।}$

(A) $(A$ $\rightarrow iv), (B$ $\rightarrow i), (C$ $\rightarrow ii), (D$ $\rightarrow iii)$
$(A)$ બ્યુટેન$-1-$ઓલ એ બ્યુટેનાલના ઉદ્દીપકીય રિડક્શન દ્વારા બનાવવામાં આવે છે.
$(B)$ પ્રોપેન$-2-$ઓલ એ મંદ સલ્ફ્યુરિક એસિડની હાજરીમાં પ્રોપીનના જલીયકરણ દ્વારા બનાવવામાં આવે છે.
$(C)$ $2-$મિથાઇલપ્રોપેન$-2-$ઓલ એ પ્રોપેનોનની મિથાઇલ મેગ્નેશિયમ બ્રોમાઇડ સાથેની પ્રક્રિયા અને ત્યારબાદ જળવિભાજન દ્વારા બનાવવામાં આવે છે.
$(D)$ પ્રોપેન$-1-$ઓલ એ પ્રોપીનના હાઇડ્રોબોરેશન-ઓક્સિડેશન દ્વારા બનાવવામાં આવે છે.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$A$. ક્યુમિન $O_2$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ક્યુમિન હાઇડ્રોપેરોક્સાઇડ બનાવે છે $(A \rightarrow iii)$.
$B$. બેન્ઝિન સલ્ફોનિક એસિડનું $NaOH$ સાથે ફ્યુઝન અને ત્યારબાદ એસિડિકરણ કરવાથી ફિનોલ મળે છે $(B \rightarrow i)$.
$C$. ક્લોરોબેન્ઝિન $623 \ K$ અને $300 \ atm$ દબાણે $NaOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને સોડિયમ ફિનોક્સાઇડ બનાવે છે $(C \rightarrow iv)$.
$D$. $2$-મિથાઇલ બ્યુટેનાલનું $NaBH_4$ વડે રિડક્શન કરવાથી $2$-મિથાઇલ બ્યુટેન-$1$-ઓલ મળે છે $(D \rightarrow ii)$.
આમ,સાચો ક્રમ $A-iii, B-i, C-iv, D-ii$ છે.

(N/A) ઉત્કલનબિંદુ એ આંતરઆણ્વીય આકર્ષણબળોની પ્રબળતા સાથે સીધો સંબંધ ધરાવે છે. ઊંચું ઉત્કલનબિંદુ વધુ પ્રબળ આંતરઆણ્વીય બળો સૂચવે છે. તેથી,એવું તારણ કાઢી શકાય કે આંતરઆણ્વીય આકર્ષણબળો નીચે મુજબના ક્રમમાં વધે છે: $\text{ઇથર} < \text{કાર્બનટેટ્રાક્લોરાઇડ} < \text{ઇથેનોલ} < \text{પાણી}$.

(A-III, B-IV, C-II, D-I) $(A) \rightarrow (iii)$: પ્રાથમિક આલ્કોહોલનું $CrO_3$ નો ઉપયોગ કરીને આલ્ડિહાઈડમાં ઓક્સિડેશન થતાં $O-H$ અને $C-H$ બંને બંધ તૂટે છે.
$(B) \rightarrow (iv)$: ફિનોલના નાઈટ્રેશનમાં,બેન્ઝીન વલય પર ઈલેક્ટ્રોન અનુરાગી વિસ્થાપન થાય છે,જેમાં $C-H$ બંધ તૂટે છે.
$(C) \rightarrow (ii)$: ફિનોલની $NaOH$ સાથેની પ્રક્રિયા એ એસિડ-બેઈઝ પ્રક્રિયા છે,જેમાં ફિનોલનો $O-H$ બંધ તૂટીને ફિનોક્સાઈડ આયન બનાવે છે.
$(D) \rightarrow (i)$: આલ્કોહોલનું આલ્કીનમાં નિર્જલીકરણ થતાં $C-O$ બંધ તૂટે છે.
સાચી જોડ: $(A-iii, B-iv, C-ii, D-i)$.

(A) $CH_3-CH(OH)-CH_3$ એ દ્વિતીયક આલ્કોહોલ છે. દ્વિતીયક આલ્કોહોલના નિર્જલીકરણ માટે $440 \ K$ તાપમાને $85\% \ H_3PO_4$ ની જરૂર પડે છે $(A \rightarrow iii)$.
$(B)$ $CH_3-C(CH_3)_2-OH$ એ તૃતીયક આલ્કોહોલ છે. તૃતીયક આલ્કોહોલનું નિર્જલીકરણ $358 \ K$ તાપમાને $20\% \ H_3PO_4$ સાથે સરળતાથી થાય છે $(B \rightarrow i)$.
$(C)$ $CH_3CH_2OH$ એ પ્રાથમિક આલ્કોહોલ છે. પ્રાથમિક આલ્કોહોલના નિર્જલીકરણ માટે $443 \ K$ તાપમાને સાંદ્ર $H_2SO_4$ ની જરૂર પડે છે $(C \rightarrow iv)$.
$(D)$ દ્વિતીયક આલ્કોહોલ $(R-CH(OH)-R')$ નું $573 \ K$ તાપમાને $Cu$ સાથે ઓક્સિડેશન કરવાથી કીટોન $(R-CO-R')$ મળે છે $(D \rightarrow ii)$.
તેથી,સાચી જોડ છે: $(A$ $\rightarrow iii), (B$ $\rightarrow i), (C$ $\rightarrow iv), (D$ $\rightarrow ii)$.

(A) સાચી જોડ આ મુજબ છે:
$A \rightarrow ii$ (નોંધ: પ્રશ્નમાં આપેલી જોડણીમાં સુધારો કરતા):
$A$. ફિનોલ $+$ મંદ $HNO_3$ $\rightarrow$ નાઇટ્રેશન.
$B$. ફિનોલ $+$ બ્રોમીનજળ $\rightarrow$ $2,4,6$-ટ્રાયબ્રોમોફિનોલ (બ્રોમિનેશન).
$C$. ફિનોલ $+$ $Na_2Cr_2O_7/H_2SO_4$ $\rightarrow$ બેન્ઝોકિવોનોન (ઓક્સિડેશન).
$D$. સોડિયમ ફિનોક્સાઇડ $+$ $CO_2$ અને ત્યારબાદ $H^+$ $\rightarrow$ સેલિસિલિક એસિડ (કોલ્બે પ્રક્રિયા).
આમ,સાચો ક્રમ $A-ii, B-i, C-iii, D-iv$ છે.

(A-IV, B-I, C-II, D-III) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$(A)$ કોલ્બે પ્રક્રિયા દ્વારા સેલિસિલિક એસિડ $(iv)$ મળે છે.
$(B)$ રીમર-ટીમાન પ્રક્રિયા દ્વારા સેલિસાલ્ડિહાઇડ $(i)$ મળે છે.
$(C)$ વિલિયમસન સંશ્લેષણનો ઉપયોગ ઈથર $(ii)$ બનાવવા માટે થાય છે.
$(D)$ આથવણની પ્રક્રિયા દ્વારા ઇથેનોલ $(iii)$ મેળવવામાં આવે છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $(A-iv, B-i, C-ii, D-iii)$ છે.

(A-IV, B-II, C-I, D-III) સાચી જોડી નીચે મુજબ છે:
$A \to iv$: પ્રાથમિક આલ્કાઈલ ઈથરની $HI$ સાથેની પ્રક્રિયા $S_{N}2$ મિકેનિઝમ દ્વારા થાય છે.
$B \to ii$: તૃતીયક આલ્કાઈલ સમૂહ ધરાવતા ઈથરની $HI$ સાથેની પ્રક્રિયા $S_{N}1$ મિકેનિઝમ દ્વારા થાય છે કારણ કે તેમાં સ્થાયી કાર્બોકેટાયન બને છે.
$C \to i$: એનિસોલનું બ્રોમિનેશન એ ઇલેક્ટ્રોફિલિક એરોમેટિક સબસ્ટિટ્યુશન ($S_{E}2$ એરોમેટિક) પ્રક્રિયા છે.
$D \to iii$: સાંદ્ર $H_2SO_4$ ની હાજરીમાં $443 \ K$ તાપમાને ઇથેનોલનું ઇથિનમાં નિર્જલીકરણ એ $\beta$-વિલોપન પ્રક્રિયા છે.
તેથી,સાચો ક્રમ: $A-iv, B-ii, C-i, D-iii$ છે.

(N/A) સાચી જોડી નીચે મુજબ છે:
$(i)$ $2-$મિથાઈલફિનોલ એ $o$-ક્રેસોલ $(d)$ છે.
$(ii)$ બેન્ઝીન$-1,2-$ડાયોલ એ કેટેકોલ $(c)$ છે.
$(iii)$ બેન્ઝીન$-1,3-$ડાયોલ એ રિસોર્સિનોલ $(f)$ છે.
$(iv)$ બેન્ઝીન$-1,4-$ડાયોલ એ હાઈડ્રોક્વિનોન $(a)$ છે.
$(v)$ મિથોક્સિબેન્ઝીન એ એનિસોલ $(g)$ છે.
$(vi)$ ઈથોક્સિબેન્ઝીન એ ફેનેટોલ $(b)$ છે.
તેથી,સાચો ક્રમ છે: ($i$ $\rightarrow$ $d$),($ii$ $\rightarrow$ $c$),($iii$ $\rightarrow$ $f$),($iv$ $\rightarrow$ $a$),($v$ $\rightarrow$ $g$),($vi$ $\rightarrow$ $b$).

(B) $1$. $273 \ K$ તાપમાને $CS_2$ માં $Br_2$ સાથેની પ્રક્રિયા: આ ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી એરોમેટિક વિસ્થાપન પ્રક્રિયા છે. $CS_2$ દ્રાવકની ઓછી ધ્રુવીયતાને કારણે,પ્રક્રિયા ઓછી ધ્રુવીય હોય છે,જેના પરિણામે મુખ્ય નીપજ તરીકે પેરા-આઇસોમર બને છે. આમ,$A$ એ $p$-બ્રોમોફિનોલ છે.
$2$. $CHCl_3$ અને $NaOH$ સાથેની પ્રક્રિયા અને ત્યારબાદ $H_3O^+$: આ રાઇમર-ટીમેન પ્રક્રિયા છે. તે ફિનોલના ઓર્થો સ્થાન પર ફોર્મિલ ગ્રુપ $(-CHO)$ દાખલ કરે છે. આમ,$B$ એ $o$-હાઇડ્રોક્સીબેન્ઝાલ્ડિહાઇડ (સેલિસાઇલાલ્ડિહાઇડ) છે.
તેથી,મુખ્ય નીપજો $p$-બ્રોમોફિનોલ અને $o$-હાઇડ્રોક્સીબેન્ઝાલ્ડિહાઇડ છે.

(B) પ્રક્રિયા ત્રણ તબક્કામાં થાય છે:
$1$. ક્રોસ-કેનિઝારો પ્રક્રિયા: $p$-મેથોક્સીબેન્ઝાલ્ડિહાઇડ $NaOH$ ની હાજરીમાં $HCHO$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $p$-મેથોક્સીબેન્ઝાઇલ આલ્કોહોલ $(CH_3O-C_6H_4-CH_2OH)$ અને સોડિયમ ફોર્મેટ બનાવે છે.
$2$. વિલિયમસન ઇથર સંશ્લેષણ: $p$-મેથોક્સીબેન્ઝાઇલ આલ્કોહોલ $NaH$ ની હાજરીમાં $CH_3CH_2Br$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $p$-મેથોક્સીબેન્ઝાઇલ ઇથાઇલ ઇથર $(CH_3O-C_6H_4-CH_2-O-CH_2CH_3)$ બનાવે છે.
$3$. $HI$ અને $\Delta$ સાથે વિભાજન: ગરમ કરવા પર $HI$ દ્વારા ઇથર લિંકેજ અને મેથોક્સી ગ્રુપનું વિભાજન થાય છે. મેથોક્સી ગ્રુપ $(CH_3O-)$ $OH$ અને $CH_3I$ માં રૂપાંતરિત થાય છે,અને બેન્ઝાઇલ ઇથર $(R-CH_2-O-CH_2CH_3)$ નું વિભાજન થઈને $4$-હાઇડ્રોક્સીબેન્ઝાઇલ આયોડાઇડ $(HO-C_6H_4-CH_2I)$ અને ઇથેનોલ બને છે.
આમ,અંતિમ ઉત્પાદન $A$ એ $4$-હાઇડ્રોક્સીબેન્ઝાઇલ આયોડાઇડ છે.

(D) $1$. સંયોજન $A$ ફિનોલ $(C_{6}H_{5}OH)$ છે,જે $FeCl_{3}$ દ્રાવણ સાથે લાક્ષણિક જાંબલી/ઘેરો લીલો રંગ આપે છે.
$2$. ફિનોલ $CHCl_{3}$ અને $KOH$ (રાઈમર-ટીમેન પ્રક્રિયા) સાથે પ્રક્રિયા કરીને સેલિસિલલ્ડિહાઈડ $(B)$ બનાવે છે.
$3$. સેલિસિલ આલ્કોહોલ $(C)$ એ $2$-હાઈડ્રોક્સીબેન્ઝાઈલ આલ્કોહોલ છે. $PCC$ સાથે ઓક્સિડેશન પર,પ્રાથમિક આલ્કોહોલ જૂથનું આલ્ડિહાઈડ જૂથમાં ઓક્સિડેશન થાય છે,જે સેલિસિલલ્ડિહાઈડ $(B)$ આપે છે.
$4$. તેથી,$A$ ફિનોલ છે,$B$ સેલિસિલલ્ડિહાઈડ છે,અને $C$ સેલિસિલ આલ્કોહોલ છે.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$A$. ફિનોલમાંથી સેલિસાઈલાલ્ડિહાઈડ એ રાઈમર-ટીમેન પ્રક્રિયા છે,જેમાં $CHCl_3/NaOH$ $(IV)$ વપરાય છે.
$B$. ફિનોલમાંથી બેન્ઝીન એ $Zn$ ડસ્ટનો ઉપયોગ કરીને ફિનોલનું રિડક્શન છે $(III)$.
$C$. ફિનોલમાંથી $p$-બેન્ઝોક્વિનોન એ $Na_2Cr_2O_7/H_2SO_4$ નો ઉપયોગ કરીને ફિનોલનું ઓક્સિડેશન છે $(II)$.
$D$. ફિનોલમાંથી $p$-બ્રોમોફિનોલ એ $CS_2$ જેવા અધ્રુવીય દ્રાવકમાં ફિનોલનું બ્રોમિનેશન છે $(I)$.
તેથી,સાચી જોડ $A-IV, B-III, C-II, D-I$ છે.

(D) સેરિક એમોનિયમ નાઈટ્રેટ સાથે લાલ રંગ આપવા માટે,સંયોજન આલ્કોહોલ હોવું જોઈએ.
આયોડોફોર્મ કસોટીમાં હકારાત્મક પરિણામ આપવા માટે,સંયોજનમાં $CH_3CH(OH)-$ સમૂહ અથવા $CH_3CO-$ સમૂહ હોવો જોઈએ.
આપેલા સંયોજનોનું વિશ્લેષણ કરીએ:
$1$. એસિટોફેનોન $(C_6H_5COCH_3)$: આયોડોફોર્મ કસોટી આપે છે પરંતુ આલ્કોહોલ નથી.
$2$. $1$-ફિનાઈલપ્રોપેન-$2$-ઓલ $(C_6H_5CH_2CH(OH)CH_3)$: આલ્કોહોલ છે અને $CH_3CH(OH)-$ સમૂહ ધરાવે છે.
$3$. એસિટાલડિહાઈડ $(CH_3CHO)$: આયોડોફોર્મ કસોટી આપે છે પરંતુ આલ્કોહોલ નથી.
$4$. બ્યુટેન-$2$-ઓલ $(CH_3CH(OH)CH_2CH_3)$: આલ્કોહોલ છે અને $CH_3CH(OH)-$ સમૂહ ધરાવે છે.
$5$. ડાયઈથાઈલ ઈથર $(C_2H_5OC_2H_5)$: આલ્કોહોલ કે મિથાઈલ કીટોન નથી.
$6$. $2$-ફિનાઈલઈથેનોલ $(C_6H_5CH_2CH_2OH)$: આલ્કોહોલ છે પણ $CH_3CH(OH)-$ સમૂહ ધરાવતું નથી.
$7$. $1$-સાયક્લોહેક્સાઈલપ્રોપેન-$2$-ઓલ $(C_6H_{11}CH_2CH(OH)CH_3)$: આલ્કોહોલ છે અને $CH_3CH(OH)-$ સમૂહ ધરાવે છે.
$8$. $2$-સાયક્લોહેક્સાઈલપ્રોપેન-$2$-ઓલ $(C_6H_{11}C(OH)(CH_3)_2)$: આલ્કોહોલ છે પણ $CH_3CH(OH)-$ સમૂહ ધરાવતું નથી.
આમ,કુલ $3$ સંયોજનો બંને શરતોનું પાલન કરે છે.

(A) આણ્વીય સૂત્ર $C_9H_{10}O$ માટે અસંતૃપ્તતાની માત્રા $6$ છે.
આપેલ શરતો મુજબ:
$(i)$ $NaOH$ માં ઓગળતું નથી (ફિનોલ નથી).
$(ii)$ $HCl$ માં ઓગળતું નથી (એમાઇન નથી).
$(iii)$ $2,4-DNP$ સાથે નારંગી અવક્ષેપ આપતું નથી (કાર્બોનિલ સમૂહ નથી).
$(iv)$ હાઇડ્રોજનેશન પર $C_9H_{12}O$ સમાન સંયોજન આપે છે.
આ શરતો સંતોષતું સંયોજન $Ph-CH=CH-O-CH_3$ (મિથાઇલ સ્ટાયરિલ ઈથર) છે.
તે $cis$ અને $trans$ સમઘટકો તરીકે અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
બંને સમઘટકો હાઇડ્રોજનેશન પર $Ph-CH_2-CH_2-O-CH_3$ આપે છે.
આમ,આવા $2$ સમઘટકો છે.

(C) પ્રક્રિયા નીચે મુજબ આગળ વધે છે:
$1$. આલ્કોહોલ સમૂહ $HCl$ દ્વારા પ્રોટોનેટેડ થાય છે અને $H_2O$ તરીકે દૂર થાય છે,જે તૃતીયક કાર્બોકેટાયન બનાવે છે.
$2$. આ કાર્બોકેટાયન રિંગ વિસ્તરણ (વેગનર-મીરવેઈન પુનઃરચના) માંથી પસાર થાય છે કારણ કે પાંચ-સભ્યની રિંગ વધુ સ્થિર કાર્બોકેટાયન બનાવવા માટે છ-સભ્યની રિંગમાં વિસ્તરે છે.
$3$. અંતે,$KOH$ સાથેની પ્રક્રિયાને કારણે ડીહાઈડ્રોહેલોજિનેશન ($H^+$ નું વિલોપન) થાય છે જેથી સૌથી સ્થિર આલ્કીન બને છે,જે મુખ્ય નીપજ '$B$' છે.
$4$. અંતિમ બંધારણ વિકલ્પ $C$ માં દર્શાવેલ નીપજને અનુરૂપ છે.

(A) વિધાન $I$: નાઈટ્રોફિનોલ્સની એસિડિક પ્રબળતાનો ક્રમ $p$-નાઈટ્રોફિનોલ $>$ $o$-નાઈટ્રોફિનોલ $>$ $m$-નાઈટ્રોફિનોલ છે. $p$-નાઈટ્રોફિનોલ સૌથી વધુ એસિડિક છે કારણ કે પેરા સ્થાન પર રહેલા નાઈટ્રો ગ્રુપની પ્રબળ $-I$ અને $-M$ અસરને લીધે તે ફિનોક્સાઈડ આયનને નોંધપાત્ર રીતે સ્થિર કરે છે. $o$-નાઈટ્રોફિનોલ આંતર-આણ્વીય હાઈડ્રોજન બંધને કારણે $p$-નાઈટ્રોફિનોલ કરતા ઓછું એસિડિક છે,અને $m$-નાઈટ્રોફિનોલ સૌથી ઓછું એસિડિક છે કારણ કે તે માત્ર $-I$ અસર દર્શાવે છે.
વિધાન $II$: લુકાસ પ્રક્રિયક $(conc. HCl + ZnCl_2)$ નો ઉપયોગ પ્રાથમિક,દ્વિતીયક અને તૃતીયક આલ્કોહોલ વચ્ચે તફાવત કરવા માટે થાય છે. તૃતીયક આલ્કોહોલ તરત જ ધૂંધળાપણું આપે છે,દ્વિતીયક આલ્કોહોલ $5-10$ મિનિટમાં ધૂંધળાપણું આપે છે,અને પ્રાથમિક આલ્કોહોલ (જેમ કે ઇથેનોલ) ઓરડાના તાપમાને ધૂંધળાપણું આપતા નથી; તેઓ માત્ર ગરમ કરવા પર પ્રતિક્રિયા આપે છે.
તેથી,વિધાન $I$ સાચું છે અને વિધાન $II$ ખોટું છે.

(A) $A \rightarrow$ કોલ્બે-શ્મિટ પ્રક્રિયા: ફિનોલ $NaOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ત્યારબાદ $CO_2$ અને $HCl$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને સેલિસિલિક એસિડ બનાવે છે. જે $IV$ સાથે જોડાય છે.
$B \rightarrow$ રાઈમર-ટીમેન પ્રક્રિયા: ફિનોલ $CHCl_3$ અને $NaOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ત્યારબાદ $HCl$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને સેલિસાલ્ડિહાઈડ બનાવે છે. જે $III$ સાથે જોડાય છે.
$C \rightarrow$ ફિનોલનું ઓક્સિડેશન: ફિનોલનું $Na_2Cr_2O_7$ અને $H_2SO_4$ દ્વારા ઓક્સિડેશન થઈને $p$-બેન્ઝોક્વિનોન બને છે. જે $I$ સાથે જોડાય છે.
$D \rightarrow$ વિલિયમસન ઈથર સંશ્લેષણ: ફિનોલ $NaOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને સોડિયમ ફિનોક્સાઈડ બનાવે છે,જે ત્યારબાદ $CH_3Cl$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને એનસોલ $(PhOCH_3)$ બનાવે છે. જે $II$ સાથે જોડાય છે.
તેથી,સાચી જોડ $A-IV, B-III, C-I, D-II$ છે.

(A) આપેલા સંયોજનો:
$(A)$ ઈથર: $H_3C-CH_2-O-CH_2-CH_2-CH_3$ (ધ્રુવીય)
$(B)$ પેન્ટેન (આલ્કેન): $H_3C-CH_2-CH_2-CH_2-CH_3$ (અધ્રુવીય)
$(C)$ પેન્ટેન$-3-$ઓન (કીટોન): $CH_3-CH_2-CO-CH_2-CH_3$ (વધુ ધ્રુવીય)
$(D)$ પેન્ટેન$-2-$ઓલ (આલ્કોહોલ): $H_3C-CH(OH)-CH_2-CH_2-CH_3$ (હાઈડ્રોજન બંધ)
ઉત્કલન બિંદુનો ક્રમ આંતરઆણ્વિય બળો પર આધાર રાખે છે:
હાઈડ્રોજન બંધ (આલ્કોહોલ) > દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ (કીટોન) > ઈથર > આલ્કેન.
તેથી,સાચો ક્રમ $B < A < C < D$ છે.

(D) પ્રક્રિયાઓ નીચે મુજબ જોડાયેલ છે:
$(A)$ એનિલિન $NaNO_2 + HCl$ અને ત્યારબાદ ગરમ $H_2O$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ફિનોલ બનાવે છે. આ નીપજ $(II)$ ને અનુરૂપ છે.
$(B)$ ફિનોલ $Na_2Cr_2O_7 / H_2SO_4$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $p$-બેન્ઝોક્વિનોન બનાવે છે. આ નીપજ $(IV)$ ને અનુરૂપ છે.
$(C)$ ફિનોલ $CHCl_3 + aq. NaOH$ અને ત્યારબાદ $H^+$ (રાઈમર-ટીમેન પ્રક્રિયા) સાથે પ્રક્રિયા કરીને સેલિસાલ્ડીહાઈડ બનાવે છે. આ નીપજ $(I)$ ને અનુરૂપ છે.
$(D)$ ફિનોલ $NaOH$,$CO_2$ અને $H^+$ (કોલ્બે પ્રક્રિયા) સાથે પ્રક્રિયા કરીને સેલિસિલિક એસિડ બનાવે છે. આ નીપજ $(III)$ ને અનુરૂપ છે.
તેથી,સાચી જોડ $A-II, B-IV, C-I, D-III$ છે.

(A) . $Br_2$ પાણીની કસોટી અસંતૃપ્તતા માટેની કસોટી છે જેમાં બ્રોમીન પાણીનો લાલ-નારંગી રંગ દૂર થાય છે.
$B$. આલ્કોહોલ સેરિક એમોનિયમ નાઈટ્રેટ સાથે લાલ રંગ આપે છે.
$C$. ફિનોલ તટસ્થ ફેરિક ક્લોરાઈડ સાથે જાંબલી રંગ આપે છે.
$D$. આલ્ડિહાઈડ અને કીટોન $2,4-DNP$ ($2$,$4$-ડાયનાઈટ્રોફિનાઈલ હાઈડ્રેઝીન) સાથે પીળા,નારંગી અથવા લાલ રંગના અવક્ષેપ આપે છે.

(C) $AlCl_3$ ની હાજરીમાં બેન્ઝિનની $n$-પ્રોપાઇલ ક્લોરાઇડ સાથેની પ્રક્રિયા ફ્રિડેલ-ક્રાફ્ટસ આલ્કાઇલેશન છે.
પ્રાથમિક કાર્બોકેટાયન $(CH_3CH_2CH_2^+)$ નું વધુ સ્થાયી દ્વિતીયક કાર્બોકેટાયન $(CH_3CH^+CH_3)$ માં પુનઃરચના થવાને કારણે,મુખ્ય નીપજ $P$ તરીકે આઇસોપ્રોપાઇલબેન્ઝિન (ક્યુમીન) બને છે.
બીજા તબક્કામાં,ક્યુમીન $O_2$ સાથે ઓક્સિડેશન પામે છે અને ત્યારબાદ એસિડ જળવિભાજન $(H_3O^+)$ દ્વારા મુખ્ય નીપજો તરીકે ફિનોલ અને એસિટોન $(CH_3COCH_3)$ આપે છે.
આમ,$P$ એ આઇસોપ્રોપાઇલબેન્ઝિન છે અને $Q$ એ એસિટોન છે.

(A) $Br^-$ નું ન્યુક્લિયોફિલિક વિસ્થાપન અનુભવે છે. $HBr$ નું વિલોપન અનુભવે છે. ન્યુક્લિયોફિલિક યોગશીલ પ્રક્રિયા અનુભવતું નથી. એસિટિક એનહાઈડ્રાઈડ સાથે એસ્ટરીકરણ કરતું નથી,પરંતુ ડિહાઈડ્રોજનેશન થઈ શકે છે. આમ,$(A-p, q, t)$.
$(B)$ $SOCl_2, PCl_5$ વગેરે સાથે ન્યુક્લિયોફિલિક વિસ્થાપન અનુભવે છે. વિલોપન અનુભવતું નથી. ન્યુક્લિયોફિલિક યોગશીલ પ્રક્રિયા અનુભવતું નથી. એસિટિક એનહાઈડ્રાઈડ સાથે એસ્ટરીકરણ અનુભવે છે. $C_6H_5CHO$ આપવા માટે ડિહાઈડ્રોજનેશન અનુભવે છે. આમ,$(B-p, s, t)$.
$(C)$ ન્યુક્લિયોફિલિક વિસ્થાપન અનુભવતું નથી (કોઈ લિવિંગ ગ્રુપ નથી). વિલોપન અનુભવતું નથી. $-CHO$ ના કાર્બોનિલ કાર્બન પર ન્યુક્લિયોફિલિક યોગશીલ પ્રક્રિયા અનુભવે છે. એસિટિક એનહાઈડ્રાઈડ સાથે એસ્ટરીકરણ અનુભવે છે. ડિહાઈડ્રોજનેશન અનુભવતું નથી. આમ,$(C-r, s)$.
$(D)$ એરોમેટિક ન્યુક્લિયોફિલિક વિસ્થાપન $(S_NAr)$ અનુભવે છે. વિલોપન,ન્યુક્લિયોફિલિક યોગશીલ,એસ્ટરીકરણ કે ડિહાઈડ્રોજનેશન અનુભવતું નથી. આમ,$(D-p)$.

(B) પ્રતિક્રિયાઓનું વિશ્લેષણ:
$P$: $t$-બ્યુટોક્સાઇડ $(t-BuO^-)$ ની $t$-બ્યુટાઇલ બ્રોમાઇડ $(t-BuBr)$ સાથેની પ્રતિક્રિયા. $t-BuO^-$ એક પ્રબળ બેઇઝ છે અને $t-BuBr$ તૃતીયક હેલાઇડ હોવાથી,વિલોપન $(E2)$ પ્રક્રિયા થાય છે,જે આઇસોબ્યુટિલિન $(4)$ અને $t$-બ્યુટેનોલ $(1)$ આપે છે.
$Q$: $t$-બ્યુટાઇલ મિથાઇલ ઈથરની $HBr$ સાથેની પ્રતિક્રિયા. આ ઈથરનું એસિડ-ઉદ્દીપિત વિભાજન છે,જે $t$-બ્યુટાઇલ બ્રોમાઇડ $(2)$ અને મિથેનોલ આપે છે.
$R$: $t$-બ્યુટાઇલ બ્રોમાઇડની $NaOMe$ સાથેની પ્રતિક્રિયા. $NaOMe$ એક પ્રબળ બેઇઝ છે અને $t-BuBr$ તૃતીયક હેલાઇડ હોવાથી,વિલોપન $(E2)$ પ્રક્રિયા થાય છે,જે આઇસોબ્યુટિલિન $(4)$ આપે છે.
$S$: $t$-બ્યુટોક્સાઇડની મિથાઇલ બ્રોમાઇડ $(MeBr)$ સાથેની પ્રતિક્રિયા. આ $S_N2$ પ્રક્રિયા છે,જે $t$-બ્યુટાઇલ મિથાઇલ ઈથર $(3)$ આપે છે.
જોડકાં: $P$ $\rightarrow 1, 4; Q$ $\rightarrow 2; R$ $\rightarrow 4; S$ $\rightarrow 3$.

(C) પગલું $1$: $P$ (એનિલીન) નું $Q$ ($2,4,6$-ટ્રાયબ્રોમોબેન્ઝોઈલ ક્લોરાઈડ) માં રૂપાંતર.
એનિલીન વધારાના $Br_2/H_2O$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $2,4,6$-ટ્રાયબ્રોમોએનિલીન બનાવે છે. ડાયઝોટાઈઝેશન અને ત્યારબાદ $CuCN/KCN$ સાથેની પ્રક્રિયા $2,4,6$-ટ્રાયબ્રોમોબેન્ઝોનાઈટ્રાઈલ આપે છે. જળવિભાજનથી $2,4,6$-ટ્રાયબ્રોમોબેન્ઝોઈક એસિડ મળે છે,જે $SOCl_2$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $Q$ ($2,4,6$-ટ્રાયબ્રોમોબેન્ઝોઈલ ક્લોરાઈડ) બનાવે છે.
પગલું $2$: $R$ (બેન્ઝીન) નું $S$ ($4$-બ્રોમોફિનોલ) માં રૂપાંતર.
બેન્ઝીન ઓલિયમ સાથે પ્રક્રિયા કરીને બેન્ઝીન સલ્ફોનિક એસિડ બનાવે છે,જે $NaOH$ સાથે ફ્યુઝન અને ત્યારબાદ એસિડિફિકેશન દ્વારા ફિનોલ આપે છે. $273 \ K$ તાપમાને $Br_2/CS_2$ સાથે ફિનોલનું બ્રોમિનેશન મુખ્ય નીપજ તરીકે $4$-બ્રોમોફિનોલ $(S)$ આપે છે.
પગલું $3$: $Q$ અને $S$ માંથી $T$ નું સંશ્લેષણ.
$S$ ($4$-બ્રોમોફિનોલ) $NaOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને સોડિયમ $4$-બ્રોમોફિનોક્સાઈડ બનાવે છે,જે ન્યુક્લિયોફાઈલ તરીકે વર્તે છે અને $Q$ ($2,4,6$-ટ્રાયબ્રોમોબેન્ઝોઈલ ક્લોરાઈડ) ના કાર્બોનિલ કાર્બન પર હુમલો કરીને એસ્ટર $T$ ($4$-બ્રોમોફિનાઈલ $2,4,6$-ટ્રાયબ્રોમોબેન્ઝોએટ) બનાવે છે.
$T$ ની રચનામાં બેન્ઝોઈલ ભાગમાંથી $3$ $Br$ પરમાણુઓ અને ફિનોક્સી ભાગમાંથી $1$ $Br$ પરમાણુ હોય છે.
$T$ માં $Br$ પરમાણુઓની કુલ સંખ્યા $= 3 + 1 = 4$.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$P$. $tert$-બ્યુટાઇલ ક્લોરાઇડ $NaOEt$ સાથે $E2$ વિલોપન પ્રક્રિયા કરીને આઇસોબ્યુટિલિન બનાવે છે. તેથી,$P-2$.
$Q$. સોડિયમ $tert$-બ્યુટોક્સાઇડ $EtBr$ સાથે $S_N2$ પ્રક્રિયા દ્વારા $tert$-બ્યુટાઇલ ઇથાઇલ ઇથર બનાવે છે. તેથી,$Q-3$.
$R$. $1$-મિથાઇલસાયક્લોપેન્ટેન $(i) \ Hg(OAc)_2; (ii) \ NaBH_4$ સાથે ઓક્સિમર્ક્યુરેશન-ડીમર્ક્યુરેશન પ્રક્રિયા કરીને $1$-મિથાઇલસાયક્લોપેન્ટેનોલ આપે છે (માર્કોવનીકોવ ઉમેરણ). તેથી,$R-1$.
$S$. $1$-મિથાઇલસાયક્લોપેન્ટેન $(i) \ BH_3; (ii) \ H_2O_2/NaOH$ સાથે હાઇડ્રોબોરેશન-ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયા કરીને $2$-મિથાઇલસાયક્લોપેન્ટેનોલ આપે છે (એન્ટી-માર્કોવનીકોવ ઉમેરણ,સિન-ઉમેરણ). તેથી,$S-4$.
તેથી,સાચો ક્રમ $P-2, Q-3, R-1, S-4$ છે.

(C) $(P)$ બેન્ઝીન સલ્ફોનિક એસિડ પીગળેલા $NaOH$ અને ત્યારબાદ $H_3O^+$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને ફિનોલ આપે છે. સાંદ્ર $HNO_3$ સાથે ફિનોલનું નાઈટ્રેશન $2,4,6$-ટ્રાયનાઈટ્રોફિનોલ (પિક્રિક એસિડ) આપે છે,જે $(3)$ ને અનુરૂપ છે.
$(Q)$ નાઈટ્રોબેન્ઝીનનું એનિલીનમાં રિડક્શન થાય છે,જે ત્યારબાદ બેન્ઝીન ડાયઝોનિયમ ક્લોરાઈડમાં ફેરવાય છે. જળવિભાજનથી ફિનોલ મળે છે,જેનું નાઈટ્રેશન $2,4,6$-ટ્રાયનાઈટ્રોફિનોલ $(3)$ આપે છે.
$(R)$ રિસોર્સિનોલ ($1,3$-ડાયહાઈડ્રોક્સીબેન્ઝીન) સલ્ફોનેશન અને નાઈટ્રેશન બાદ ડીસલ્ફોનેશન પામીને $2$-નાઈટ્રોરિસોર્સિનોલ આપે છે,જે $(4)$ છે.
$(S)$ ટોલ્યુઈનનું ઓક્સિડેશન બેન્ઝોઈક એસિડમાં થાય છે,જેનું નાઈટ્રેશન $3,5$-ડાયનાઈટ્રોબેન્ઝોઈક એસિડમાં થાય છે,ત્યારબાદ એમાઈડમાં રૂપાંતર,હોફમેન બ્રોમામાઈડ ડિગ્રેડેશન દ્વારા $3,5$-ડાયનાઈટ્રોએનિલીન,પછી ડાયઝોનિયમ ક્ષાર અને અંતે $3,5$-ડાયનાઈટ્રોફિનોલ $(1)$ મળે છે.
આમ,સાચી જોડ $P-3, Q-5, R-4, S-1$ છે.

(D) જ્યારે મિશ્રણમાં $NaOH$ ઉમેરવામાં આવે છે,ત્યારે બેન્ઝોઇક એસિડ $NaOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને સોડિયમ બેન્ઝોએટ બનાવે છે,જે એક ક્ષાર છે અને જલીય સ્તરમાં દ્રાવ્ય છે.
$C_6H_5COOH + NaOH \rightarrow C_6H_5COONa + H_2O$
ક્લોરોબેન્ઝીન અને એનિલિન $NaOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરતા નથી અને કાર્બનિક ઇથાઇલ એસિટેટ સ્તરમાં રહે છે.
તેથી,ઇથાઇલ એસિટેટના સ્તરમાં ક્લોરોબેન્ઝીન અને એનિલિન હોય છે.

(C) $C_4H_8O$ આણ્વીય સૂત્ર ધરાવતા ચક્રીય ઈથર્સ નીચે મુજબ છે:
$1$. ટેટ્રાહાઈડ્રોફ્યુરાન ($1$ સમઘટક)
$2$. $2$-મિથાઈલટેટ્રાહાઈડ્રોફ્યુરાન ($1$ કિરાલ કેન્દ્ર,તેથી $2$ પ્રતિબિંબીઓ)
$3$. $3$-મિથાઈલટેટ્રાહાઈડ્રોફ્યુરાન ($1$ કિરાલ કેન્દ્ર,તેથી $2$ પ્રતિબિંબીઓ)
$4$. $2$-ઈથાઈલઓક્સિરેન ($1$ કિરાલ કેન્દ્ર,તેથી $2$ પ્રતિબિંબીઓ)
$5$. $2,2$-ડાયમિથાઈલઓક્સિરેન ($1$ સમઘટક)
$6$. cis-$2,3$-ડાયમિથાઈલઓક્સિરેન ($1$ સમઘટક)
$7$. trans-$2,3$-ડાયમિથાઈલઓક્સિરેન ($2$ પ્રતિબિંબીઓ)
કુલ સમઘટકો = $1 + 2 + 2 + 2 + 1 + 1 + 1 = 10$.

(A) ઉત્કલન બિંદુ આંતરઆણ્વીય આકર્ષણ બળો પર આધાર રાખે છે.
$(c)$ $CH_3(CH_2)_3OH$ ($n$-બ્યુટેનોલ) માં આંતરઆણ્વીય હાઇડ્રોજન બંધ હોય છે,જે સૌથી મજબૂત આકર્ષણ છે,તેથી તેનું ઉત્કલન બિંદુ સૌથી વધુ છે.
$(b)$ $C_2H_5-O-C_2H_5$ (ડાયઇથાઇલ ઈથર) માં દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ હોય છે.
$(a)$ $n$-બ્યુટેન $(C_4H_{10})$ અને $(d)$ $CH_3-CH_3$ (ઇથેન) આલ્કેન છે અને તેમાં માત્ર નિર્બળ લંડન વિસર્જન બળો હોય છે.
$(a)$ અને $(d)$ ની સરખામણી કરતા,$n$-બ્યુટેનનું આણ્વીય દળ ઇથેન કરતા વધારે છે,તેથી તેનું ઉત્કલન બિંદુ વધારે હોય છે.
આમ,ઉત્કલન બિંદુનો ક્રમ છે: $(c) > (b) > (a) > (d)$.

(C) . મિથેનોલને વુડ સ્પિરિટ $(q)$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$B$. કોલ્બે પ્રક્રિયામાં ફિનોલનું સેલિસિલિક એસિડમાં રૂપાંતર થાય છે $(p)$.
$C$. વિલિયમસન પ્રક્રિયા એ ઈથર બનાવવા માટે આલ્કાઈલ હેલાઈડની સોડિયમ આલ્કોક્સાઈડ સાથેની પ્રક્રિયા છે $(s)$.
$D$. $2^\circ$ આલ્કોહોલનું કીટોનમાં રૂપાંતર $573 \ K$ તાપમાને ગરમ કોપર પરથી વરાળ પસાર કરીને કરવામાં આવે છે $(r)$.
આમ,સાચી જોડ $A-q, B-p, C-s, D-r$ છે.

(B) . ફ્રિડલ-ક્રાફ્ટ આલ્કાઇલેશન: ઇલેક્ટ્રોફાઇલ કાર્બોકેટાયન $\stackrel{+}{C}H_3$ $(R)$ છે.
$B$. કોલ્બે-શ્મિટ પ્રક્રિયા: ઇલેક્ટ્રોફાઇલ $CO_2$ $(P)$ છે.
$C$. રાઇમર-ટીમેન પ્રક્રિયા: ઇલેક્ટ્રોફાઇલ ડાયક્લોરોકાર્બીન $:CCl_2$ $(Q)$ છે.
$D$. બેન્ઝીનનું સલ્ફોનેશન: ઇલેક્ટ્રોફાઇલ $SO_3$ $(T)$ છે.
તેથી,સાચી જોડ $A-R, B-P, C-Q, D-T$ છે.

(A) $I$: એસિડ ઉદ્દીપકની હાજરીમાં ઓલિફિન્સ (આલ્કીન) ના જલીયકરણથી આલ્કોહોલ મળે છે. (દા.ત.,$CH_2=CH_2 + H_2O \xrightarrow{H^+} CH_3CH_2OH$)
$II$: જલીય $NaOH$ અથવા $KOH$ સાથે આલ્કાઇલ હેલાઇડના જળવિભાજનથી આલ્કોહોલ મળે છે. (દા.ત.,$R-X + OH^- \rightarrow R-OH + X^-$)
$III$: $NaBH_4$ અથવા $LiAlH_4$ જેવા રિડક્શનકર્તાનો ઉપયોગ કરીને કાર્બોનિલ સંયોજનો (આલ્ડિહાઇડ,કીટોન,કાર્બોક્સિલિક એસિડ અથવા એસ્ટર) ના રિડક્શનથી આલ્કોહોલ મળે છે. (દા.ત.,$RCHO + 2[H] \rightarrow RCH_2OH$)
આ ત્રણેય પદ્ધતિઓ આલ્કોહોલ બનાવવા માટેની પ્રમાણિત પદ્ધતિઓ હોવાથી,સાચો જવાબ $I, II$ અને $III$ છે.

(A, B, C) ચાલો ફિનોલની પ્રક્રિયાઓનું વિશ્લેષણ કરીએ:
$1$. $H_2SO_4$ ની હાજરીમાં થેલિક એનહાઈડ્રાઈડ સાથેની પ્રક્રિયા ફિનોલ્ફથેલીન આપે છે. આમ,$A$ એ ફિનોલ્ફથેલીન છે.
$2$. $H^+$ ની હાજરીમાં સેલિસિલિક એસિડ સાથેની પ્રક્રિયા ફિનાઈલ સેલિસિલેટ (સેલોલ) આપે છે. આમ,$B$ એ ફિનાઈલ સેલિસિલેટ છે.
$3$. પ્રક્રિયા ક્રમ $(i)$ $NaOH$,(ii) $CO_2, \Delta, P$,(iii) $H^+/H_2O$,(iv) $(CH_3CO)_2O$ એ કોલ્બે-શ્મિટ પ્રક્રિયા અને ત્યારબાદ એસિટિલેશન છે,જે એસ્પિરિન આપે છે. આમ,$C$ એ એસ્પિરિન છે.
$4$. $NaOH$ માં $PhN_2Cl$ સાથેની પ્રક્રિયા $p$-હાઈડ્રોક્સીએઝોબેન્ઝીન આપે છે. દર્શાવેલ બંધારણ $D$ એ $p$-એમિનોએઝોબેન્ઝીન છે,જે ખોટું છે.
તેથી,સાચી જોડીઓ $A$,$B$ અને $C$ છે.

(D) નાટાલાઈટ એ ડાયઈથાઈલ ઈથર અને ઈથાઈલ આલ્કોહોલના મિશ્રણનું વ્યાપારી નામ છે.
તેનો ઉપયોગ પેટ્રોલના વિકલ્પ તરીકે થાય છે.
તેમાં $54\%$ આલ્કોહોલ,$45\%$ ઈથર અને $1\%$ ટ્રાયમિથાઈલ એમાઈન હોય છે.

(B) આણ્વીય સૂત્ર $C_4H_{10}O$ નીચેના ઈથર્સ દર્શાવે છે:
$1.$ ડાયઈથાઈલ ઈથર: $CH_3CH_2-O-CH_2CH_3$ (ઈથોક્સીઈથેન)
$2.$ મિથાઈલ પ્રોપાઈલ ઈથર: $CH_3-O-CH_2CH_2CH_3$ ($1$-મિથોક્સીપ્રોપેન)
$3.$ મિથાઈલ આઈસોપ્રોપાઈલ ઈથર: $CH_3-O-CH(CH_3)_2$ ($2$-મિથોક્સીપ્રોપેન)
આ ત્રણેય ઈથર્સ એકબીજાના મેટામર્સ છે કારણ કે તેઓ સમાન આણ્વીય સૂત્ર ધરાવે છે પરંતુ સમાન ક્રિયાશીલ સમૂહ (ઈથર ઓક્સિજન પરમાણુ) સાથે જોડાયેલા અલગ-અલગ આલ્કાઈલ સમૂહો ધરાવે છે.
તેથી,કુલ $3$ મેટામેરિક ઈથર્સ છે.

(C) $C_4H_{10}O$ આણ્વીય સૂત્ર માટેના આઇસોમેરિક ઇથર્સ નીચે મુજબ છે:
$1$. ડાયઇથાઇલ ઇથર: $CH_3CH_2OCH_2CH_3$
$2$. મિથાઇલ પ્રોપાઇલ ઇથર: $CH_3OCH_2CH_2CH_3$
$3$. મિથાઇલ આઇસોપ્રોપાઇલ ઇથર: $CH_3OCH(CH_3)_2$
આમ,કુલ $3$ આઇસોમેરિક ઇથર્સ શક્ય છે.

(C) $(i)$ ફિનોલ ઇથેનોલ કરતા વધુ એસિડિક છે કારણ કે ફિનોક્સાઇડ આયન સંસ્પંદન દ્વારા સ્થિર થાય છે,જ્યારે ઇથોક્સાઇડ આયન આલ્કાઇલ ગ્રુપની $+I$ અસરને કારણે અસ્થિર થાય છે. વિધાન $T$ છે.
$(ii)$ $o$-નાઇટ્રોફિનોલમાં આંતઃઆણ્વીય હાઇડ્રોજન બંધ જોવા મળે છે,જ્યારે $p$-નાઇટ્રોફિનોલમાં આંતરઆણ્વીય હાઇડ્રોજન બંધ જોવા મળે છે,જેના કારણે $p$-નાઇટ્રોફિનોલનું ગલનબિંદુ ઊંચું હોય છે. વિધાન $T$ છે.
$(iii)$ ફિનોલ એ કાર્બોનિક એસિડ $(H_2CO_3)$ કરતા નિર્બળ એસિડ છે,તેથી તે $NaHCO_3$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $CO_2$ મુક્ત કરતું નથી. વિધાન $F$ છે.
$(iv)$ $-OH$ ગ્રુપની $+M$ અસરને કારણે ફિનોલની એરોમેટિક રીંગ ઇલેક્ટ્રોનથી સમૃદ્ધ હોય છે,જે તેને ઇલેક્ટ્રોફિલિક વિસ્થાપન માટે સક્રિય બનાવે છે,ન્યુક્લિયોફિલિક વિસ્થાપન માટે નહીં. વિધાન $F$ છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $TTFF$ છે.

(D) $CH_{2}=CH_{2} \xrightarrow{\text{Conc. } H_{2}SO_{4}} CH_{3}CH_{2}HSO_{4} \text{ (A)}$
$CH_{3}CH_{2}HSO_{4} \xrightarrow{\Delta, H_{2}O} CH_{3}CH_{2}OH \text{ (B)}$
$CH_{3}CH_{2}OH \xrightarrow{PBr_{3}} CH_{3}CH_{2}Br \text{ (C)}$
$CH_{3}CH_{2}Br \xrightarrow{\text{Alc. } KOH, \Delta} CH_{2}=CH_{2} \text{ (D)}$
આમ,$B$ એ ઈથેનોલ $(CH_{3}CH_{2}OH)$ છે અને $D$ એ આલ્કોહોલિક $KOH$ છે.

(C) કાર્બનિક સંયોજનોના ઉત્કલનબિંદુ આંતરઆણ્વીય આકર્ષણ બળોની પ્રબળતા પર આધાર રાખે છે.
$1$. પ્રોપેન-$1$-ઓલ $(CH_3CH_2CH_2OH)$ માં પ્રબળ આંતરઆણ્વીય હાઇડ્રોજન બંધ જોવા મળે છે,તેથી તેનું ઉત્કલનબિંદુ સૌથી વધુ છે.
$2$. પ્રોપેનોન $(CH_3COCH_3)$ અને પ્રોપેનાલ $(CH_3CH_2CHO)$ ધ્રુવીય સંયોજનો છે જેમાં દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ હોય છે. પ્રોપેનોનનો ડાયપોલ મોમેન્ટ પ્રોપેનાલ કરતા વધારે હોવાથી તેનું ઉત્કલનબિંદુ વધારે હોય છે.
$3$. મેથોક્સી ઇથેન $(CH_3OCH_2CH_3)$ એ ઇથર છે જેમાં નબળા દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ હોય છે અને હાઇડ્રોજન બંધ હોતો નથી,તેથી તેનું ઉત્કલનબિંદુ સૌથી ઓછું છે.
સાચો ક્રમ: પ્રોપેન-$1$-ઓલ $(B)$ > પ્રોપેનોન $(D)$ > પ્રોપેનાલ $(C)$ > મેથોક્સી ઇથેન $(A)$.
તેથી,સાચો ક્રમ $B > D > C > A$ છે.

(B) $m$-ક્રેસોલ એ $3$-મિથાઈલફિનોલ છે,જેમાં હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહની સાપેક્ષમાં મેટા સ્થાન પર મિથાઈલ સમૂહ હોય છે.
કેટેકોલ એ બેન્ઝીન-$1,2$-ડાયોલ છે,જેમાં પાસપાસેના સ્થાનો પર બે હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહ હોય છે.
રિસોર્સિનોલ એ બેન્ઝીન-$1,3$-ડાયોલ છે,જેમાં મેટા સ્થાનો પર બે હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહ હોય છે.
વિકલ્પ $B$ માં આપેલ બંધારણો જોતા:
બંધારણ $1$ એ $m$-ક્રેસોલ છે.
બંધારણ $2$ એ કેટેકોલ છે.
બંધારણ $3$ એ રિસોર્સિનોલ છે.
તેથી,વિકલ્પ $B$ સાચો જવાબ છે.

(B) ઉત્કલન બિંદુનો ક્રમ નક્કી કરવા માટે,આપણે દરેક અણુમાં હાજર આંતરઆણ્વિય બળોનું વિશ્લેષણ કરીએ છીએ:
$1$. $CH_3CH_2CH_3$ $(III)$: આ એક આલ્કેન છે,જેમાં માત્ર નિર્બળ લંડન ડિસ્પર્ઝન બળો હોય છે. તેનું ઉત્કલન બિંદુ સૌથી ઓછું છે.
$2$. $CH_3-O-CH_3$ $(I)$: આ એક ઈથર છે,જેમાં નિર્બળ દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ હોય છે. તેનું ઉત્કલન બિંદુ આલ્કેન કરતા વધારે પણ અન્ય ધ્રુવીય અણુઓ કરતા ઓછું હોય છે.
$3$. $CH_3CHO$ $(II)$: આ એક આલ્ડિહાઈડ છે,જેમાં ધ્રુવીય $C=O$ બંધને કારણે મજબૂત દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ હોય છે.
$4$. $CH_3CH_2OH$ $(IV)$: આ એક આલ્કોહોલ છે,જે મજબૂત આંતરઆણ્વિય હાઈડ્રોજન બંધ દર્શાવે છે. તેનું ઉત્કલન બિંદુ આ બધામાં સૌથી વધુ છે.
આમ,ઉત્કલન બિંદુનો ચડતો ક્રમ $III < I < II < IV$ છે.

(A) પ્રતિક્રિયા $I$: $p$-મિથાઇલએનિસોલનું $HI$ સાથે વિભાજન થાય છે. રેઝોનન્સને કારણે ઓક્સિજન અને એરોમેટિક રિંગ વચ્ચેનો બંધ મજબૂત હોવાથી,મિથાઇલ ગ્રુપ અને ઓક્સિજન વચ્ચેનો $C-O$ બંધ તૂટે છે,જેનાથી મુખ્ય નીપજ $X$ તરીકે $p$-ક્રેસોલ ($4$-મિથાઇલફિનોલ) અને $CH_3I$ મળે છે.
પ્રતિક્રિયા $II$: આ $4$-મિથોક્સીએસીટોફિનોનનું વુલ્ફ-કિશનર રિડક્શન છે. કાર્બોનિલ ગ્રુપ $(C=O)$ નું રિડક્શન મિથાઇલિન ગ્રુપ $(CH_2)$ માં થાય છે. આમ,નીપજ $Y$ એ $1$-મિથોક્સી-$4$-ઇથાઇલબેન્ઝિન છે.
તેથી,નીપજો $X$ અને $Y$ અનુક્રમે $p$-ક્રેસોલ અને $1$-મિથોક્સી-$4$-ઇથાઇલબેન્ઝિન છે.

(C) ચાલો દરેક પ્રક્રિયાનું વિશ્લેષણ કરીએ:
$(i)$ $C_2H_5COOH \xrightarrow{LiAlH_4} C_2H_5CH_2OH$ (પ્રોપેન$-1-$ઓલ,એક આલ્કોહોલ).
$(ii)$ $C_2H_5Br$ $\xrightarrow{Mg, \text{dry ether}} C_2H_5MgBr$ $\xrightarrow{H_2O} C_2H_6$ (ઈથેન,એક આલ્કેન).
$(iii)$ $\text{બેન્ઝીન ડાયઝોનિયમ ક્લોરાઈડ} \xrightarrow{H_3PO_2, H_2O} \text{બેન્ઝીન}$ (એક એરોમેટિક હાઈડ્રોકાર્બન).
$(iv)$ $4-\text{ક્લોરોટોલ્યુઈન} \xrightarrow[300 \text{ atm}]{\text{NaOH, } 623 \text{ K}} 4-\text{મિથાઈલફિનોલ}$ (એક ફિનોલ).
આમ,પ્રક્રિયા $(i)$ અને $(iv)$ અનુક્રમે આલ્કોહોલ અને ફિનોલ આપે છે.

(C) ચાલો દરેક પ્રક્રિયાનું વિશ્લેષણ કરીએ:
$(i)$ આલ્કીનનું હાઇડ્રોબોરેશન-ઓક્સિડેશન આલ્કોહોલ આપે છે. આ પ્રક્રિયામાં સાયક્લોહેક્સાઇલમિથેનોલ મળે છે,જે આલ્કોહોલ છે.
(ii) એસ્ટર $(Methyl \ benzoate)$ નું ઉદ્દીપકીય હાઇડ્રોજનેશન પ્રાથમિક આલ્કોહોલ $(Benzyl \ alcohol)$ અને મિથેનોલ આપે છે.
(iii) કીટોન $(Acetophenone)$ નું $NaBH_4$ વડે રિડક્શન દ્વિતીયક આલ્કોહોલ $(1-phenylethanol)$ આપે છે.
(iv) જેમ-ડાયક્લોરાઇડ $(2,2-dichloropropane)$ નું જલીય $NaOH$ સાથે જળવિભાજન કીટોન $(Acetone)$ આપે છે,આલ્કોહોલ નહીં.
તેથી,પ્રક્રિયાઓ $(i), (ii),$ અને $(iii)$ આલ્કોહોલ ઉત્પન્ન કરે છે. સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(A) વિકલ્પ $A$ માં,$CH_3OH$ અને $CH_3CH_2OH$ બંને આયોડોફોર્મ કસોટી આપતા નથી. આયોડોફોર્મ કસોટી $CH_3CO-$ અથવા $CH_3CH(OH)-$ સમૂહ ધરાવતા સંયોજનો દ્વારા આપવામાં આવે છે. આ બંને સંયોજનોમાં આ સમૂહો ન હોવાથી,તેમને $(I_2 + NaOH)$ દ્વારા અલગ પાડી શકાતા નથી.
વિકલ્પ $B$ માં,લ્યુકાસ પ્રક્રિયક $(\text{નિર્જળ } ZnCl_2 + \text{સાંદ્ર } HCl)$ પ્રાથમિક,દ્વિતીયક અને તૃતીયક આલ્કોહોલને અલગ પાડે છે. $CH_3CH_2OH$ પ્રાથમિક આલ્કોહોલ છે,જ્યારે $CH_3-C(CH_3)_2-OH$ તૃતીયક આલ્કોહોલ છે. આ સાચી જોડી છે.
વિકલ્પ $C$ માં,ટર્મિનલ આલ્કાઈન $CH_3-C \equiv CH$ એ $Na$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $H_2$ વાયુ મુક્ત કરે છે,જ્યારે આંતરિક આલ્કાઈન $CH_3-C \equiv C-CH_3$ તેમ કરતા નથી. આ સાચી જોડી છે.
વિકલ્પ $D$ માં,$2,4-DNP$ નો ઉપયોગ કાર્બોનિલ સંયોજનોની ઓળખ માટે થાય છે,પરંતુ તે આલ્ડીહાઈડ અને કીટોન વચ્ચે ભેદ પારખી શકતું નથી.

(D) $1$. લ્યુકાસ કસોટી (સાંદ્ર $HCl / ZnCl_2$) પ્રાથમિક,દ્વિતીયક અને તૃતીયક આલ્કોહોલ વચ્ચે તફાવત કરવા માટે વપરાય છે. તૃતીયક આલ્કોહોલ તરત જ પ્રતિક્રિયા આપીને ધૂંધળાપણું ઉત્પન્ન કરે છે.
$2$. આલ્કોહોલ $X$ તરત જ ધૂંધળાપણું ઉત્પન્ન કરે છે,જેનો અર્થ છે કે તે તૃતીયક આલ્કોહોલ હોવો જોઈએ. $C_5 H_{12} O$ ના સમઘટકોમાં,$2$-મિથાઈલબ્યુટેન-$2$-ઓલ એ તૃતીયક આલ્કોહોલ છે.
$3$. આલ્કોહોલ $Y$ સાંદ્ર $H_2 SO_4$ સાથે $443 \ K$ તાપમાને નિર્જલીકરણ પામે છે. આ આલ્કોહોલ માટે આલ્કીન બનાવવાની લાક્ષણિક પ્રતિક્રિયા છે.
$4$. વિકલ્પોની સરખામણી કરતા,$2$-મિથાઈલબ્યુટેન-$2$-ઓલ એ તૃતીયક આલ્કોહોલ $(X)$ છે અને $3$-મિથાઈલબ્યુટેન-$1$-ઓલ એ પ્રાથમિક સમઘટક $(Y)$ છે.
$5$. તેથી,સાચી જોડી $X = 2$-મિથાઈલબ્યુટેન-$2$-ઓલ અને $Y = 3$-મિથાઈલબ્યુટેન-$1$-ઓલ છે,જે વિકલ્પ $D$ ને અનુરૂપ છે.

(C) . મિથેનોલ $(CH_3OH)$ ને વુડ સ્પિરિટ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે કારણ કે તે લાકડાના વિનાશક નિસ્યંદન દ્વારા મેળવવામાં આવતું હતું.
$B$. નિર્જળ $ZnCl_2$ અને સાંદ્ર $HCl$ ના મિશ્રણને લ્યુકાસ પ્રક્રિયક કહેવામાં આવે છે.
$C$. રેક્ટિફાઇડ સ્પિરિટ એ $95 \% C_2H_5OH$ અને $5 \% H_2O$ નું મિશ્રણ છે.
$D$. મંદ આલ્કલાઇન $KMnO_4$ ના દ્રાવણને બેયર પ્રક્રિયક કહેવામાં આવે છે,જે અસંતૃપ્તતાની કસોટી માટે વપરાય છે.
તેથી,સાચી જોડ $A-III, B-I, C-IV, D-II$ છે.

(D) એનિસોલ $(C_6H_5OCH_3)$ ની $HI$ સાથેની પ્રક્રિયા નીચે મુજબ થાય છે:
$C_6H_5OCH_3 + HI \rightarrow C_6H_5OH + CH_3I$
અહીં,$X$ એ ફિનોલ $(C_6H_5OH)$ છે અને $Y$ એ મિથાઈલ આયોડાઈડ $(CH_3I)$ છે.
ત્યારબાદ,નિર્જળ $AlCl_3$ ની હાજરીમાં બેન્ઝીન $(C_6H_6)$ સાથે મિથાઈલ આયોડાઈડ $(Y)$ ની પ્રક્રિયા ફ્રિડલ-ક્રાફ્ટ આલ્કાઈલેશન છે:
$C_6H_6 + CH_3I \xrightarrow{\text{Anhy. } AlCl_3} C_6H_5CH_3 + HI$
આમ,$Z$ એ ટોલ્યુઈન $(C_6H_5CH_3)$ છે.