Gujarati

Mix Examples - Heron’s Formula Questions in Gujarati

Class 9 Mathematics · Heron’s Formula · Mix Examples - Heron’s Formula

114+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 50 of 114 questions in Gujarati

1
MediumMCQ
એક કાટકોણ ત્રિકોણનો પાયો $8 \, cm$ અને કર્ણ $10 \, cm$ છે. તેનું ક્ષેત્રફળ ($cm^2$ માં) કેટલું થશે?
A
$24$
B
$40$
C
$48$
D
$80$

Solution

(A) ધારો કે કાટકોણ ત્રિકોણ $\triangle ABC$ છે જેમાં $\angle B = 90^{\circ}$ છે.
આપેલ છે: પાયો $BC = 8 \, cm$ અને કર્ણ $AC = 10 \, cm$.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ: $AC^2 = AB^2 + BC^2$.
કિંમતો મૂકતા: $10^2 = AB^2 + 8^2$.
$100 = AB^2 + 64$.
$AB^2 = 100 - 64 = 36$.
$AB = \sqrt{36} = 6 \, cm$.
કાટકોણ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર: $\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ}$.
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{1}{2} \times 8 \times 6 = 24 \, cm^2$.
2
MediumMCQ
એક સમદ્વિબાજુ કાટકોણ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $8 \, cm^{2}$ છે. તેના કર્ણની લંબાઈ કેટલી છે?
A
$4 \, cm$
B
$\sqrt{32} \, cm$
C
$\sqrt{48} \, cm$
D
$\sqrt{24} \, cm$

Solution

(B) ધારો કે સમદ્વિબાજુ કાટકોણ ત્રિકોણની બે સમાન બાજુઓ $a \, cm$ છે.
ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $\frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
તે સમદ્વિબાજુ કાટકોણ ત્રિકોણ હોવાથી,પાયો $= a$ અને વેધ $= a$ થશે.
તેથી,$\frac{1}{2} \times a \times a = 8$.
$a^{2} = 16$,જે આપણને $a = 4 \, cm$ આપે છે.
પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,કર્ણ $h = \sqrt{a^{2} + a^{2}} = \sqrt{4^{2} + 4^{2}} = \sqrt{16 + 16} = \sqrt{32} \, cm$ થાય.
Solution diagram
3
EasyMCQ
એક સમબાજુ ત્રિકોણની પરિમિતિ $60 \, m$ છે. તેનું ક્ષેત્રફળ કેટલું થાય?
A
$10 \sqrt{3} \, m^{2}$
B
$15 \sqrt{3} \, m^{2}$
C
$100 \sqrt{3} \, m^{2}$
D
$20 \sqrt{3} \, m^{2}$

Solution

(C) સમબાજુ ત્રિકોણની પરિમિતિનું સૂત્ર $P = 3a$ છે,જ્યાં $a$ એ બાજુની લંબાઈ છે.
આપેલ છે કે $3a = 60 \, m$,તેથી બાજુની લંબાઈ $a = 60 / 3 = 20 \, m$ મળે.
સમબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધવાનું સૂત્ર $\text{Area} = \frac{\sqrt{3}}{4} a^2$ છે.
સૂત્રમાં $a = 20 \, m$ મૂકતા:
$\text{Area} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (20)^2 = \frac{\sqrt{3}}{4} \times 400 = 100 \sqrt{3} \, m^2$.
4
MediumMCQ
એક ત્રિકોણની બાજુઓ $56 \ cm$,$60 \ cm$ અને $52 \ cm$ છે. તો ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ ($cm^2$ માં) શોધો.
A
$1322$
B
$1311$
C
$1392$
D
$1344$

Solution

(D) આપેલ છે કે,ત્રિકોણની ત્રણ બાજુઓ $a = 56 \ cm$,$b = 60 \ cm$ અને $c = 52 \ cm$ છે.
સૌ પ્રથમ,ત્રિકોણની અર્ધ-પરિમિતિ $(s)$ ની ગણતરી કરીએ:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{56 + 60 + 52}{2} = \frac{168}{2} = 84 \ cm$.
હેરોનના સૂત્રનો ઉપયોગ કરતા,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$ છે.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{84(84 - 56)(84 - 60)(84 - 52)}$
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{84 \times 28 \times 24 \times 32}$
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{1806336} = 1344 \ cm^2$.
આમ,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $1344 \ cm^2$ છે.
5
EasyMCQ
$2 \sqrt{3} \, cm$ બાજુ ધરાવતા સમબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ ($cm^2$ માં) કેટલું થાય?
A
$5.196$
B
$0.866$
C
$3.496$
D
$1.732$

Solution

(A) સમબાજુ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર: $\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (\text{બાજુ})^2$ છે.
અહીં બાજુનું માપ $2\sqrt{3} \, cm$ આપેલ છે.
સૂત્રમાં કિંમત મૂકતા:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (2\sqrt{3})^2$
$= \frac{\sqrt{3}}{4} \times (4 \times 3)$
$= \frac{\sqrt{3}}{4} \times 12$
$= 3\sqrt{3} \, cm^2$.
$\sqrt{3} \approx 1.732$ લેતા:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = 3 \times 1.732 = 5.196 \, cm^2$.
6
EasyMCQ
$9 \sqrt{3} \text{ cm}^2$ ક્ષેત્રફળ ધરાવતા સમબાજુ ત્રિકોણની દરેક બાજુની લંબાઈ ($\text{cm}$ માં) કેટલી થાય?
A
$8$
B
$6$
C
$36$
D
$4$

Solution

(B) સમબાજુ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર: $\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (\text{બાજુ})^2$ છે.
અહીં ક્ષેત્રફળ $9 \sqrt{3} \text{ cm}^2$ આપેલું છે,તેથી:
$9 \sqrt{3} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (\text{બાજુ})^2$.
બંને બાજુ $\sqrt{3}$ વડે ભાગતા:
$9 = \frac{1}{4} \times (\text{બાજુ})^2$.
બંને બાજુ $4$ વડે ગુણતા:
$(\text{બાજુ})^2 = 36$.
બંને બાજુ વર્ગમૂળ લેતા:
$\text{બાજુ} = \sqrt{36} = 6 \text{ cm}$.
7
MediumMCQ
જો એક સમબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $16 \sqrt{3} \, cm^{2}$ હોય,તો ત્રિકોણની પરિમિતિ ($cm$ માં) કેટલી થાય?
A
$48$
B
$12$
C
$24$
D
$36$

Solution

(C) સમબાજુ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર: $\text{Area} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (\text{બાજુ})^2$ છે.
અહીં ક્ષેત્રફળ $16 \sqrt{3} \, cm^{2}$ આપેલું છે,તેથી:
$16 \sqrt{3} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (\text{બાજુ})^2$.
બંને બાજુ $\sqrt{3}$ વડે ભાગતા:
$16 = \frac{1}{4} \times (\text{બાજુ})^2$.
$4$ વડે ગુણતા:
$(\text{બાજુ})^2 = 16 \times 4 = 64$.
વર્ગમૂળ લેતા:
$\text{બાજુ} = \sqrt{64} = 8 \, cm$.
સમબાજુ ત્રિકોણની પરિમિતિ $= 3 \times \text{બાજુ}$ થાય:
$\text{પરિમિતિ} = 3 \times 8 = 24 \, cm$.
8
MediumMCQ
એક ત્રિકોણની બાજુઓ અનુક્રમે $35 \text{ cm}$,$54 \text{ cm}$ અને $61 \text{ cm}$ છે. તેના સૌથી લાંબા વેધની લંબાઈ શોધો:
A
$16 \sqrt{5} \text{ cm}$
B
$10 \sqrt{5} \text{ cm}$
C
$28 \text{ cm}$
D
$24 \sqrt{5} \text{ cm}$

Solution

(D) ત્રિકોણની બાજુઓ $a = 35 \text{ cm}$,$b = 54 \text{ cm}$ અને $c = 61 \text{ cm}$ છે.
પ્રથમ,અર્ધ-પરિમિતિ $s$ ની ગણતરી કરો:
$s = \frac{35 + 54 + 61}{2} = \frac{150}{2} = 75 \text{ cm}$.
હેરોનના સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)} = \sqrt{75(75-35)(75-54)(75-61)}$
$= \sqrt{75 \times 40 \times 21 \times 14} = \sqrt{(25 \times 3) \times (8 \times 5) \times (3 \times 7) \times (2 \times 7)}$
$= \sqrt{25 \times 3^2 \times 7^2 \times 16 \times 5} = 5 \times 3 \times 7 \times 4 \sqrt{5} = 420 \sqrt{5} \text{ cm}^2$.
સૌથી લાંબો વેધ ત્રિકોણની સૌથી નાની બાજુ પરનો વેધ હોય છે.
સૌથી નાની બાજુ $35 \text{ cm}$ હોવાથી,સૌથી લાંબો વેધ $h$ નીચે મુજબ મળે:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ} \implies 420 \sqrt{5} = \frac{1}{2} \times 35 \times h$.
$h = \frac{420 \sqrt{5} \times 2}{35} = 12 \times 2 \sqrt{5} = 24 \sqrt{5} \text{ cm}$.
9
MediumMCQ
$2 \, cm$ પાયો અને $4 \, cm$ સમાન બાજુઓ ધરાવતા સમદ્વિબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ કેટલું થાય?
A
$\sqrt{15} \, cm^2$
B
$\sqrt{15/2} \, cm^2$
C
$2 \sqrt{15} \, cm^2$
D
$4 \sqrt{15} \, cm^2$

Solution

(A) સમદ્વિબાજુ ત્રિકોણની બાજુઓ $a = 4 \, cm$,$b = 4 \, cm$ અને $c = 2 \, cm$ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s$ ની ગણતરી નીચે મુજબ છે:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{4 + 4 + 2}{2} = \frac{10}{2} = 5 \, cm$.
હેરોનના સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ:
$\text{Area} = \sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$
કિંમતો મૂકતા:
$\text{Area} = \sqrt{5(5 - 4)(5 - 4)(5 - 2)}$
$\text{Area} = \sqrt{5 \times 1 \times 1 \times 3}$
$\text{Area} = \sqrt{15} \, cm^2$.
10
MediumMCQ
એક ત્રિકોણાકાર બોર્ડની બાજુઓ $6 \, cm$,$8 \, cm$ અને $10 \, cm$ છે. તેને $9$ પૈસા પ્રતિ $cm^2$ ના દરે રંગવાનો ખર્ચ કેટલો થાય?
A
$Rs \, 2.00$
B
$Rs \, 2.16$
C
$Rs \, 2.48$
D
$Rs \, 3.00$

Solution

(B) ત્રિકોણની બાજુઓ $a = 6 \, cm$,$b = 8 \, cm$ અને $c = 10 \, cm$ છે.
સૌ પ્રથમ,અર્ધ-પરિમિતિ $s$ ની ગણતરી કરો:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{6 + 8 + 10}{2} = \frac{24}{2} = 12 \, cm$.
હેરોનના સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ:
$Area = \sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$
$Area = \sqrt{12(12 - 6)(12 - 8)(12 - 10)}$
$Area = \sqrt{12 \times 6 \times 4 \times 2}$
$Area = \sqrt{576} = 24 \, cm^2$.
રંગવાનો ખર્ચ $9$ પૈસા પ્રતિ $cm^2$ છે,જે $Rs \, 0.09$ પ્રતિ $cm^2$ થાય.
કુલ ખર્ચ $= 24 \times 0.09 = Rs \, 2.16$.
11
EasyMCQ
સાચું કે ખોટું લખો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
જો $a, b, c$ એ ત્રિકોણની ત્રણ બાજુઓની લંબાઈ હોય, તો ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$ થાય, જ્યાં $s = \text{ત્રિકોણની પરિમિતિ}$.
A
સાચું
B
ખોટું
C
નક્કી કરી શકાતું નથી
D
આમાંથી કોઈ નહીં

Solution

(B) આ વિધાન ખોટું છે.
હેરોનના સૂત્ર મુજબ, $a, b, c$ બાજુઓ ધરાવતા ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $\sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે, જ્યાં $s$ એ ત્રિકોણની અર્ધ-પરિમિતિ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s$ ને $s = \frac{a+b+c}{2}$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે, જે ત્રિકોણની પરિમિતિના અડધા ભાગ જેટલી હોય છે.
આપેલા વિધાનમાં, $s$ ને અર્ધ-પરિમિતિને બદલે ત્રિકોણની પરિમિતિ તરીકે ખોટી રીતે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવ્યું છે.
12
Easy
સાચું કે ખોટું લખો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
$4 \, \text{cm}$ પાયો અને $6 \, \text{cm}$ વેધ ધરાવતા ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $24 \, \text{cm}^2$ છે.

Solution

(B) ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધવાનું સૂત્ર: $\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ}$.
અહીં,$\text{પાયો} = 4 \, \text{cm}$ અને $\text{વેધ} = 6 \, \text{cm}$ આપેલ છે.
સૂત્રમાં આ કિંમતો મૂકતા: $\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{1}{2} \times 4 \, \text{cm} \times 6 \, \text{cm} = 12 \, \text{cm}^2$.
આમ,ગણતરી કરેલ ક્ષેત્રફળ $12 \, \text{cm}^2$ છે,$24 \, \text{cm}^2$ નથી,તેથી આપેલ વિધાન ખોટું છે.
13
Easy
નીચેનું વિધાન સત્ય છે કે અસત્ય તે જણાવો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો:
$\Delta ABC$ નું ક્ષેત્રફળ $8 \, cm^2$ છે,જેમાં $AB = AC = 4 \, cm$ અને $\angle A = 90^{\circ}$ છે.

Solution

(TRUE) આપેલ છે કે $\Delta ABC$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે જેમાં $\angle A = 90^{\circ}$,$AB = 4 \, cm$ અને $AC = 4 \, cm$ છે.
કાટકોણ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર નીચે મુજબ છે:
ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ}$
અહીં,આપણે $AC$ ને પાયો અને $AB$ ને વેધ તરીકે લઈ શકીએ છીએ.
ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times 4 \, cm \times 4 \, cm$
ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times 16 \, cm^2 = 8 \, cm^2$
ગણતરી કરેલ ક્ષેત્રફળ $8 \, cm^2$ હોવાથી,આપેલ વિધાન સત્ય છે.
Solution diagram
14
Medium
સાચું કે ખોટું લખો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
જો સમદ્વિબાજુ ત્રિકોણની પરિમિતિ $11 \, cm$ હોય અને પાયો $5 \, cm$ હોય,તો તેનું ક્ષેત્રફળ $\frac{5}{4} \sqrt{11} \, cm^2$ થાય.

Solution

(TRUE) ધારો કે સમદ્વિબાજુ ત્રિકોણની સમાન બાજુઓ $a$ છે અને પાયો $b = 5 \, cm$ છે.
ત્રિકોણની પરિમિતિ $11 \, cm$ આપેલી છે.
તેથી,$a + a + 5 = 11$.
$2a = 11 - 5 = 6$.
$a = 3 \, cm$.
સમદ્વિબાજુ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર $\text{Area} = \frac{b}{4} \sqrt{4a^2 - b^2}$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $\text{Area} = \frac{5}{4} \sqrt{4(3)^2 - 5^2} = \frac{5}{4} \sqrt{4(9) - 25} = \frac{5}{4} \sqrt{36 - 25} = \frac{5}{4} \sqrt{11} \, cm^2$.
ગણતરી કરેલ ક્ષેત્રફળ આપેલ કિંમત સાથે મેળ ખાતું હોવાથી,આપેલ વિધાન સાચું છે.
15
Medium
સાચું કે ખોટું લખો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
સમબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $20 \sqrt{3} \text{ cm}^2$ છે,જેની દરેક બાજુ $8 \text{ cm}$ છે.

Solution

(B) સમબાજુ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર $\text{Area} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (\text{side})^2$ છે.
અહીં ત્રિકોણની બાજુ $8 \text{ cm}$ આપેલી છે,તેથી આ કિંમત સૂત્રમાં મૂકતા:
$\text{Area} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (8)^2$
$\text{Area} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times 64$
$\text{Area} = 16 \sqrt{3} \text{ cm}^2$.
ગણતરી કરેલ ક્ષેત્રફળ $16 \sqrt{3} \text{ cm}^2$ એ આપેલ ક્ષેત્રફળ $20 \sqrt{3} \text{ cm}^2$ જેટલું નથી,તેથી આ વિધાન ખોટું છે.
16
Difficult
સાચું કે ખોટું લખો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
જો સમબાજુ ચતુષ્કોણની બાજુ $10 \, cm$ હોય અને એક વિકર્ણ $16 \, cm$ હોય,તો સમબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ $96 \, cm^2$ થાય.

Solution

(A) ધારો કે $ABCD$ એ સમબાજુ ચતુષ્કોણ છે જેનો એક વિકર્ણ $AC = 16 \, cm$ છે. સમબાજુ ચતુષ્કોણની દરેક બાજુ $10 \, cm$ છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે સમબાજુ ચતુષ્કોણના વિકર્ણો એકબીજાને કાટખૂણે દુભાગે છે,તેથી
$OA = OC = 8 \, cm$ અને $OB = OD$.
$\Delta AOB$ માં,$\angle AOB = 90^{\circ}$ છે.
તેથી,$AB^2 = OA^2 + OB^2$
$\Rightarrow OB^2 = AB^2 - OA^2$
$= (10)^2 - 8^2 = 100 - 64 = 36$
$OB = \sqrt{36} = 6 \, cm$.
$DB = 2(OB) = 2 \times 6 = 12 \, cm$.
આમ,સમબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times \text{વિકર્ણોનો ગુણાકાર}$
$= \frac{1}{2} \times 16 \times 12 = 96 \, cm^2$.
તેથી,આપેલ વિધાન સાચું છે.
Solution diagram
17
Medium
સાચું કે ખોટું લખો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનો પાયો અને તેને અનુરૂપ વેધ અનુક્રમે $10 \text{ cm}$ અને $3.5 \text{ cm}$ છે. સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ $30 \text{ cm}^2$ છે.

Solution

(B) સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનો પાયો $10 \text{ cm}$ છે અને તેને અનુરૂપ વેધ $3.5 \text{ cm}$ છે.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર: $\text{ક્ષેત્રફળ} = \text{પાયો} \times \text{અનુરૂપ વેધ}$.
આપેલ કિંમતો મૂકતા: $\text{ક્ષેત્રફળ} = 10 \text{ cm} \times 3.5 \text{ cm} = 35 \text{ cm}^2$.
અહીં ગણતરી કરેલ ક્ષેત્રફળ $35 \text{ cm}^2$ મળે છે,જે $30 \text{ cm}^2$ નથી,તેથી આપેલ વિધાન ખોટું છે.
18
Medium
નીચેનું વિધાન ખરું છે કે ખોટું તે જણાવો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો:
$a$ બાજુવાળા નિયમિત ષટ્કોણનું ક્ષેત્રફળ એ $a$ બાજુવાળા પાંચ સમબાજુ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળોના સરવાળા જેટલું હોય છે.

Solution

(FALSE) આ વિધાન ખોટું છે.
એક નિયમિત ષટ્કોણના કેન્દ્રને તેના દરેક શિરોબિંદુઓ સાથે જોડવાથી તેને છ સમબાજુ ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરી શકાય છે.
આ છ ત્રિકોણોમાંથી દરેક $a$ બાજુવાળો સમબાજુ ત્રિકોણ હોવાથી, નિયમિત ષટ્કોણનું કુલ ક્ષેત્રફળ આ છ સમબાજુ ત્રિકોણોના ક્ષેત્રફળના સરવાળા જેટલું થાય છે.
તેથી, $a$ બાજુવાળા નિયમિત ષટ્કોણનું ક્ષેત્રફળ $6 \times (\text{a બાજુવાળા સમબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ})$ થાય, ન કે પાંચ આવા ત્રિકોણોના ક્ષેત્રફળનો સરવાળો.
Solution diagram
19
Medium
સાચું કે ખોટું લખો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
$51 \, m$,$37 \, m$ અને $20 \, m$ બાજુઓ ધરાવતા ત્રિકોણાકાર મેદાનને સમતલ કરવાનો ખર્ચ $Rs \, 3$ પ્રતિ $m^2$ ના દરે $Rs \, 918$ થાય છે.

Solution

(TRUE) ત્રિકોણની બાજુઓ $a = 51 \, m$,$b = 37 \, m$ અને $c = 20 \, m$ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s$ ની ગણતરી નીચે મુજબ છે:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{51 + 37 + 20}{2} = \frac{108}{2} = 54 \, m$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$
$= \sqrt{54(54-51)(54-37)(54-20)}$
$= \sqrt{54 \times 3 \times 17 \times 34}$
$= \sqrt{(2 \times 3^3) \times 3 \times 17 \times (2 \times 17)}$
$= \sqrt{2^2 \times 3^4 \times 17^2} = 2 \times 3^2 \times 17 = 2 \times 9 \times 17 = 306 \, m^2$.
મેદાનને સમતલ કરવાનો ખર્ચ = $\text{ક્ષેત્રફળ} \times \text{દર} = 306 \, m^2 \times Rs \, 3/m^2 = Rs \, 918$.
ગણતરી કરેલ ખર્ચ આપેલ કિંમત સાથે મેળ ખાતો હોવાથી,આપેલ વિધાન સાચું છે.
20
Medium
સાચું કે ખોટું જણાવો અને તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
એક ત્રિકોણમાં બાજુઓ $11 \, cm$,$12 \, cm$ અને $13 \, cm$ છે. $12 \, cm$ લંબાઈ ધરાવતી બાજુને અનુરૂપ વેધની લંબાઈ $10.25 \, cm$ છે.

Solution

(A) ધારો કે ત્રિકોણની બાજુઓ $a = 11 \, cm$,$b = 12 \, cm$ અને $c = 13 \, cm$ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s$ ની ગણતરી નીચે મુજબ છે:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{11 + 12 + 13}{2} = \frac{36}{2} = 18 \, cm$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)} = \sqrt{18(18-11)(18-12)(18-13)}$
$= \sqrt{18 \times 7 \times 6 \times 5} = \sqrt{3780} = \sqrt{36 \times 105} = 6\sqrt{105} \, cm^2$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ}$.
અહીં પાયો $12 \, cm$ છે,ધારો કે વેધ $h$ છે:
$6\sqrt{105} = \frac{1}{2} \times 12 \times h$
$6\sqrt{105} = 6h$
$h = \sqrt{105} \, cm$.
કારણ કે $\sqrt{100} = 10$ અને $\sqrt{121} = 11$,તેથી $\sqrt{105} \approx 10.2469 \, cm$,જે આશરે $10.25 \, cm$ થાય છે.
આમ,આપેલ વિધાન સાચું છે.
21
MediumMCQ
એક ત્રિકોણાકાર ખેતરની બાજુઓ $41\, m$,$40\, m$ અને $9\, m$ છે. જો દરેક ગુલાબના ક્યારાને સરેરાશ $900\, cm^2$ જગ્યાની જરૂર હોય,તો ખેતરમાં કેટલા ગુલાબના ક્યારા બનાવી શકાય?
A
$2000$
B
$1800$
C
$2200$
D
$1500$

Solution

(A) ધારો કે ત્રિકોણાકાર ખેતરની બાજુઓ $a = 41\, m$,$b = 40\, m$ અને $c = 9\, m$ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{41 + 40 + 9}{2} = \frac{90}{2} = 45\, m$.
હેરોનના સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને,ત્રિકોણાકાર ખેતરનું ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{45(45 - 41)(45 - 40)(45 - 9)} = \sqrt{45 \times 4 \times 5 \times 36}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{9 \times 5 \times 4 \times 5 \times 36} = \sqrt{32400} = 180\, m^2$.
દરેક ગુલાબના ક્યારા માટે $900\, cm^2$ જગ્યાની જરૂર છે. તેને ચોરસ મીટરમાં ફેરવતા: $900\, cm^2 = \frac{900}{10000}\, m^2 = 0.09\, m^2$.
ગુલાબના ક્યારાની સંખ્યા $= \frac{\text{કુલ ક્ષેત્રફળ}}{\text{દરેક ક્યારાનું ક્ષેત્રફળ}} = \frac{180}{0.09} = 2000$.
22
Difficult
આકૃતિમાં દર્શાવેલ છાયાંકિત ભાગનું ક્ષેત્રફળ શોધો.
Question diagram

Solution

(N/A) આકૃતિ બે ત્રિકોણની બનેલી છે. છાયાંકિત ભાગનું ક્ષેત્રફળ એ મોટા ત્રિકોણ અને નાના ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનો તફાવત છે.
$1$. મોટા ત્રિકોણ માટે જેની બાજુઓ $a = 122 \ m$,$b = 120 \ m$ અને $c = 22 \ m$ છે:
અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{122 + 120 + 22}{2} = \frac{264}{2} = 132 \ m$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)} = \sqrt{132(132-122)(132-120)(132-22)}$
$= \sqrt{132 \times 10 \times 12 \times 110} = \sqrt{1742400} = 1320 \ m^2$.
$2$. નાના ત્રિકોણ માટે જેની બાજુઓ $a = 24 \ m$,$b = 26 \ m$ અને $c = 22 \ m$ છે:
આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ તે કાટકોણ ત્રિકોણ હોવાથી,આપણે સૂત્રનો ઉપયોગ કરી શકીએ: ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ}$.
ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times 24 \times 10 = 120 \ m^2$.
$3$. છાયાંકિત ભાગનું ક્ષેત્રફળ $= \text{મોટા ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ} - \text{નાના ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ}$
$= 1320 \ m^2 - 120 \ m^2 = 1200 \ m^2$.
23
MediumMCQ
$50 \, m$,$65 \, m$ અને $65 \, m$ બાજુઓ ધરાવતા ત્રિકોણાકાર ખેતરમાં ઘાસ વાવવાનો ખર્ચ શોધો,જો તેનો દર $7 \, Rs$ પ્રતિ $m^2$ હોય ( $Rs$ માં).
A
$12500$
B
$11256$
C
$10500$
D
$10000$

Solution

(C) ત્રિકોણાકાર ખેતરની બાજુઓ $a = 50 \, m$,$b = 65 \, m$ અને $c = 65 \, m$ છે.
સૌ પ્રથમ,આપણે અર્ધ-પરિમિતિ $s$ ની ગણતરી કરીએ:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{50 + 65 + 65}{2} = \frac{180}{2} = 90 \, m$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરીને,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$
$= \sqrt{90(90-50)(90-65)(90-65)}$
$= \sqrt{90 \times 40 \times 25 \times 25}$
$= \sqrt{3600 \times 625} = 60 \times 25 = 1500 \, m^2$.
ઘાસ વાવવાનો ખર્ચ એ ક્ષેત્રફળ અને દરનો ગુણાકાર છે:
$\text{ખર્ચ} = 1500 \, m^2 \times 7 \, Rs/m^2 = 10,500 \, Rs$.
24
DifficultMCQ
ફ્લાયઓવરની ત્રિકોણાકાર બાજુની દીવાલોનો ઉપયોગ જાહેરાત માટે કરવામાં આવ્યો છે. દીવાલોની બાજુઓ $13 \, m$,$14 \, m$ અને $15 \, m$ છે. જાહેરાતથી પ્રતિ વર્ષ $Rs \, 2000$ પ્રતિ $m^2$ ની કમાણી થાય છે. એક કંપનીએ તેની એક દીવાલ $6$ મહિના માટે ભાડે લીધી. તેણે કેટલું ભાડું ચૂકવ્યું? (Rs માં)
A
$79000$
B
$85000$
C
$70000$
D
$84000$

Solution

(D) ફ્લાયઓવરની ત્રિકોણાકાર બાજુની દીવાલોની બાજુઓ $a = 13 \, m$,$b = 14 \, m$ અને $c = 15 \, m$ છે.
સૌ પ્રથમ,આપણે અર્ધ-પરિમિતિ $s$ ની ગણતરી કરીએ:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{13 + 14 + 15}{2} = \frac{42}{2} = 21 \, m$.
હેરોનના સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ:
$\text{Area} = \sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)} = \sqrt{21(21 - 13)(21 - 14)(21 - 15)}$
$= \sqrt{21 \times 8 \times 7 \times 6} = \sqrt{(3 \times 7) \times (2^3) \times 7 \times (2 \times 3)}$
$= \sqrt{7^2 \times 3^2 \times 2^4} = 7 \times 3 \times 2^2 = 84 \, m^2$.
વાર્ષિક ભાડું $Rs \, 2000$ પ્રતિ $m^2$ છે.
$6$ મહિના (અડધા વર્ષ) માટે $1 \, m^2$ નું ભાડું $Rs \, \frac{2000}{2} = Rs \, 1000$ થાય.
તેથી,$6$ મહિના માટે $84 \, m^2$ નું કુલ ભાડું $84 \times 1000 = Rs \, 84,000$ થાય.
25
Difficult
એક સમબાજુ ત્રિકોણના અંદરના ભાગમાં આવેલા એક બિંદુમાંથી ત્રણેય બાજુઓ પર લંબ દોરવામાં આવ્યા છે. આ લંબની લંબાઈ $14 \, cm$,$10 \, cm$ અને $6 \, cm$ છે. ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો.

Solution

(D) ધારો કે $ABC$ એક સમબાજુ ત્રિકોણ છે જેની બાજુની લંબાઈ $a$ છે. ધારો કે $O$ એક અંદરનું બિંદુ છે,અને $O$ માંથી બાજુઓ $AB$,$BC$ અને $AC$ પર દોરેલા લંબ અનુક્રમે $h_1 = 14 \, cm$,$h_2 = 10 \, cm$ અને $h_3 = 6 \, cm$ છે.
$\Delta ABC$ નું ક્ષેત્રફળ એ $\Delta OAB$,$\Delta OBC$ અને $\Delta OAC$ ના ક્ષેત્રફળનો સરવાળો છે.
$\Delta OAB$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times a \times 14 = 7a \, cm^2$.
$\Delta OBC$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times a \times 10 = 5a \, cm^2$.
$\Delta OAC$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times a \times 6 = 3a \, cm^2$.
કુલ ક્ષેત્રફળ $= 7a + 5a + 3a = 15a \, cm^2$.
આપણે જાણીએ છીએ કે સમબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $\frac{\sqrt{3}}{4} a^2$ છે.
બંને ક્ષેત્રફળના સૂત્રોને સરખાવતા:
$\frac{\sqrt{3}}{4} a^2 = 15a$
$a \neq 0$ હોવાથી,$a$ વડે ભાગતા:
$\frac{\sqrt{3}}{4} a = 15$
$a = \frac{15 \times 4}{\sqrt{3}} = \frac{60}{\sqrt{3}} = 20\sqrt{3} \, cm$.
હવે,$a = 20\sqrt{3}$ ને ક્ષેત્રફળના સૂત્રમાં મૂકતા:
ક્ષેત્રફળ $= 15 \times (20\sqrt{3}) = 300\sqrt{3} \, cm^2$.
આમ,સમબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $300\sqrt{3} \, cm^2$ છે.
26
Difficult
એક સમદ્વિબાજુ ત્રિકોણની પરિમિતિ $32 \, cm$ છે. તેની સમાન બાજુ અને પાયાનો ગુણોત્તર $3:2$ છે. ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો.

Solution

(D) ધારો કે સમદ્વિબાજુ ત્રિકોણની સમાન બાજુઓ $3x$ અને $3x$ છે,અને પાયો $2x$ છે.
ત્રિકોણની પરિમિતિ તેની બાજુઓનો સરવાળો છે: $3x + 3x + 2x = 8x$.
આપેલ છે કે પરિમિતિ $32 \, cm$ છે,તેથી $8x = 32$,જેનો અર્થ છે કે $x = 4$.
આમ,ત્રિકોણની બાજુઓ $12 \, cm, 12 \, cm$ અને $8 \, cm$ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{12 + 12 + 8}{2} = \frac{32}{2} = 16 \, cm$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{16(16-12)(16-12)(16-8)} = \sqrt{16 \times 4 \times 4 \times 8}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{16 \times 16 \times 8} = 16 \sqrt{8} = 16 \times 2\sqrt{2} = 32\sqrt{2} \, cm^2$.
27
Difficult
આકૃતિમાં આપેલ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો. શિરોબિંદુ $A$ માંથી બાજુ $DC$ પર દોરેલા વેધની લંબાઈ પણ શોધો.
Question diagram

Solution

(N/A) $\Delta BCD$ ની બાજુઓ $a = 12 \text{ cm}, b = 17 \text{ cm}$ અને $c = 25 \text{ cm}$ છે.
$\therefore \Delta BCD$ ની અર્ધ-પરિમિતિ $(s)$:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{12 + 17 + 25}{2} = \frac{54}{2} = 27 \text{ cm}.$
$\therefore \Delta BCD$ નું ક્ષેત્રફળ = $\sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$ [હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા]
$= \sqrt{27(27 - 12)(27 - 17)(27 - 25)}$
$= \sqrt{27 \times 15 \times 10 \times 2}$
$= \sqrt{(9 \times 3) \times (3 \times 5) \times (5 \times 2) \times 2}$
$= \sqrt{9 \times 9 \times 25 \times 4} = 3 \times 3 \times 5 \times 2 = 90 \text{ cm}^2.$
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનો વિકર્ણ તેને સમાન ક્ષેત્રફળવાળા બે ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરે છે:
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ = $2 \times \Delta BCD$ નું ક્ષેત્રફળ = $2 \times 90 = 180 \text{ cm}^2.$
ધારો કે શિરોબિંદુ $A$ માંથી બાજુ $DC$ પરનો વેધ $h$ છે.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ = પાયો $\times$ વેધ
$180 = DC \times h$
$180 = 12 \times h$
$h = \frac{180}{12} = 15 \text{ cm}.$
આમ,સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ $180 \text{ cm}^2$ છે અને વેધની લંબાઈ $15 \text{ cm}$ છે.
Solution diagram
28
Difficult
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ આકારના એક ખેતરની બાજુઓ $60 \, m$ અને $40 \, m$ છે અને તેનો એક વિકર્ણ $80 \, m$ લાંબો છે. આ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો.

Solution

(N/A) ધારો કે ખેતર $ABCD$ છે.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ $= 2 \times (\Delta ABC \text{ નું ક્ષેત્રફળ}) \quad ...(1)$
હવે,$\Delta ABC$ ની બાજુઓ $a = 40 \, m, b = 60 \, m$ અને $c = 80 \, m$ છે.
$\Delta ABC$ ની અર્ધ-પરિમિતિ,$s = \frac{a+b+c}{2} = \frac{40+60+80}{2} = \frac{180}{2} = 90 \, m$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,$\Delta ABC$ નું ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$
$= \sqrt{90(90-40)(90-60)(90-80)}$
$= \sqrt{90 \times 50 \times 30 \times 10}$
$= \sqrt{1350000} = 300\sqrt{15} \, m^2 \approx 1161.895 \, m^2$.
સમીકરણ $(1)$ પરથી,
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ $= 2 \times 300\sqrt{15} = 600\sqrt{15} \, m^2 \approx 2323.79 \, m^2$.
Solution diagram
29
DifficultMCQ
એક ત્રિકોણાકાર ખેતરની પરિમિતિ $420\, m$ છે અને તેની બાજુઓનો ગુણોત્તર $6: 7: 8$ છે. ત્રિકોણાકાર ખેતરનું ક્ષેત્રફળ શોધો ($m^2$ માં).
A
$8133.265$
B
$85123.245$
C
$8212.356$
D
$8025.253$

Solution

(A) ધારો કે ત્રિકોણની બાજુઓ $6x, 7x$ અને $8x$ મીટર છે.
આપેલ છે કે પરિમિતિ $420\, m$ છે,તેથી:
$6x + 7x + 8x = 420$
$21x = 420$
$x = 20$
આમ,બાજુઓ $a = 120\, m, b = 140\, m, c = 160\, m$ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{420}{2} = 210\, m$ છે.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{210(210-120)(210-140)(210-160)}$
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{210 \times 90 \times 70 \times 50}$
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{66150000} \approx 8133.265\, m^2$.
30
DifficultMCQ
ચતુષ્કોણ $ABCD$ ની બાજુઓ અનુક્રમે $6 \, cm$,$8 \, cm$,$12 \, cm$ અને $14 \, cm$ (ક્રમમાં લેતા) છે,અને પ્રથમ બે બાજુઓ વચ્ચેનો ખૂણો કાટખૂણો છે. તેનું ક્ષેત્રફળ $cm^2$ માં શોધો.
A
$80.562$
B
$82.787$
C
$85.221$
D
$85.231$

Solution

(B) ચતુષ્કોણ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ શોધવા માટે,આપણે તેને બે ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરીએ છીએ: $\Delta ABC$ અને $\Delta ACD$.
$\angle B = 90^\circ$ હોવાથી,$\Delta ABC$ એ કાટકોણ ત્રિકોણ છે.
$\Delta ABC$ માં પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ:
$AC = \sqrt{AB^2 + BC^2} = \sqrt{6^2 + 8^2} = \sqrt{36 + 64} = \sqrt{100} = 10 \, cm$.
$\Delta ABC$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ} = \frac{1}{2} \times 6 \times 8 = 24 \, cm^2$.
હવે,$\Delta ACD$ માટે,બાજુઓ $a = 10 \, cm$,$b = 12 \, cm$ અને $c = 14 \, cm$ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{10 + 12 + 14}{2} = \frac{36}{2} = 18 \, cm$.
હેરોનના સૂત્રનો ઉપયોગ કરતા,$\Delta ACD$ નું ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)} = \sqrt{18(18-10)(18-12)(18-14)} = \sqrt{18 \times 8 \times 6 \times 4} = \sqrt{3456} \approx 58.787 \, cm^2$.
ચતુષ્કોણ $ABCD$ નું કુલ ક્ષેત્રફળ $= \text{ક્ષેત્રફળ}(\Delta ABC) + \text{ક્ષેત્રફળ}(\Delta ACD) = 24 + 58.787 = 82.787 \, cm^2$.
Solution diagram
31
DifficultMCQ
$40 \, cm$ પરિમિતિ અને $12 \, cm$ વિકર્ણ ધરાવતી સમબાજુ ચતુષ્કોણ આકારની શીટને બંને બાજુએ $Rs \, 5$ પ્રતિ $cm^2$ ના દરે રંગવામાં આવે છે. રંગવાનો ખર્ચ (Rs માં) શોધો.
A
$985$
B
$990$
C
$960$
D
$980$

Solution

(C) સમબાજુ ચતુષ્કોણની પરિમિતિ $40 \, cm$ છે.
સમબાજુ ચતુષ્કોણની બધી બાજુઓ સમાન હોવાથી,બાજુની લંબાઈ $\frac{40}{4} = 10 \, cm$ થાય.
વિકર્ણ સમબાજુ ચતુષ્કોણને $10 \, cm, 10 \, cm$ અને $12 \, cm$ બાજુઓવાળા બે એકરૂપ ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરે છે.
એક ત્રિકોણ માટે હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા:
અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{10 + 10 + 12}{2} = \frac{32}{2} = 16 \, cm$.
એક ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)} = \sqrt{16(16-10)(16-10)(16-12)} = \sqrt{16 \times 6 \times 6 \times 4} = \sqrt{2304} = 48 \, cm^2$.
સમબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ $= 2 \times 48 = 96 \, cm^2$.
બંને બાજુ રંગવાનું હોવાથી,કુલ ક્ષેત્રફળ $2 \times 96 = 192 \, cm^2$ થાય.
$Rs \, 5$ પ્રતિ $cm^2$ ના દરે રંગવાનો કુલ ખર્ચ $192 \times 5 = Rs \, 960$ થાય.
Solution diagram
32
MediumMCQ
આકૃતિમાં આપેલ સમલંબ ચતુષ્કોણ $PQRS$ નું ક્ષેત્રફળ શોધો,જ્યાં ઊંચાઈ $PQ$ છે (in $m^2$).
Question diagram
A
$114$
B
$22$
C
$18$
D
$11$

Solution

(A) $RT \perp SP$ દોરો. આકૃતિ પરથી સ્પષ્ટ છે કે $RT = PQ = 7 \ m$ અને $PT = QR = 7 \ m$ છે.
કારણ કે $SP = 12 \ m$ છે,તેથી $ST = SP - PT = 12 \ m - 7 \ m = 5 \ m$ થાય.
હવે,કાટકોણ ત્રિકોણ $STR$ માં,પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ:
$SR^2 = ST^2 + RT^2$
$13^2 = 5^2 + RT^2$
$169 = 25 + RT^2$
$RT^2 = 169 - 25 = 144$
$RT = 12 \ m$.
આમ,સમલંબ ચતુષ્કોણની ઊંચાઈ $12 \ m$ છે.
સમલંબ ચતુષ્કોણ $PQRS$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times (SP + QR) \times PQ$
$= \frac{1}{2} \times (12 \ m + 7 \ m) \times 12 \ m$
$= \frac{1}{2} \times 19 \ m \times 12 \ m = 19 \times 6 \ m^2 = 114 \ m^2$.
Solution diagram
33
DifficultMCQ
જો ત્રિકોણની દરેક બાજુ બમણી કરવામાં આવે,તો આ રીતે બનેલા નવા ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળ અને આપેલા ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનો ગુણોત્તર શોધો.
A
$2:1$
B
$4:1$
C
$5:6$
D
$4:9$

Solution

(B) ધારો કે $a, b, c$ એ આપેલા ત્રિકોણની બાજુઓ છે અને $s$ એ તેની અર્ધ-પરિમિતિ છે.
તેથી,$s = \frac{a+b+c}{2}$,જેનો અર્થ છે કે $2s = a+b+c$ $...(1)$.
આપેલા ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $\Delta = \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$ છે.
પ્રશ્ન મુજબ,નવા ત્રિકોણની બાજુઓ $2a, 2b$ અને $2c$ છે.
ધારો કે $S$ એ નવા ત્રિકોણની અર્ધ-પરિમિતિ છે.
$S = \frac{2a+2b+2c}{2} = a+b+c = 2s$ $...(2)$.
નવા ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $\Delta' = \sqrt{S(S-2a)(S-2b)(S-2c)}$ છે.
સૂત્રમાં $S = 2s$ મૂકતા:
$\Delta' = \sqrt{2s(2s-2a)(2s-2b)(2s-2c)}$
$\Delta' = \sqrt{2s \cdot 2(s-a) \cdot 2(s-b) \cdot 2(s-c)}$
$\Delta' = \sqrt{16s(s-a)(s-b)(s-c)}$
$\Delta' = 4\sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)} = 4\Delta$.
આમ,નવા ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળ અને આપેલા ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળનો ગુણોત્તર $\frac{\Delta'}{\Delta} = \frac{4\Delta}{\Delta} = 4:1$ છે.
34
DifficultMCQ
આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ પતંગ બનાવવા માટે દરેક રંગના કેટલા કાગળની જરૂર પડશે,જ્યાં $ABCD$ એ $44 \, cm$ વિકર્ણ ધરાવતો ચોરસ છે? ($cm^2$ માં)
Question diagram
A
$125.36$
B
$139.25$
C
$373.15$
D
$126.31$

Solution

(C) આ પતંગ એક ચોરસ $ABCD$ અને નીચેના ભાગમાં એક સમદ્વિબાજુ ત્રિકોણની બનેલી છે.
આપેલ છે કે ચોરસનો વિકર્ણ $44 \, cm$ છે.
ચોરસનું ક્ષેત્રફળ વિકર્ણ $d$ નો ઉપયોગ કરીને $\text{Area} = \frac{1}{2} d^2$ તરીકે ગણી શકાય.
ચોરસ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times 44 \times 44 = 968 \, cm^2$.
ચોરસ તેના વિકર્ણો દ્વારા ચાર સમાન ત્રિકોણમાં વિભાજિત થાય છે. દરેક ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $\frac{968}{4} = 242 \, cm^2$ છે.
આકૃતિ પરથી:
- લાલ રંગ (ભાગ $IV$) $= 242 \, cm^2$.
- પીળો રંગ (ભાગ $I$ અને $II$) $= 242 + 242 = 484 \, cm^2$.
- લીલો રંગ (ભાગ $III$ અને નીચેનો ત્રિકોણ).
નીચેના ત્રિકોણ માટે જેની બાજુઓ $20 \, cm, 20 \, cm, 14 \, cm$ છે:
અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{20+20+14}{2} = 27 \, cm$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)} = \sqrt{27(27-20)(27-20)(27-14)} = \sqrt{27 \times 7 \times 7 \times 13} = 21 \sqrt{39} \approx 21 \times 6.245 = 131.15 \, cm^2$.
કુલ લીલો રંગ $= 242 + 131.15 = 373.15 \, cm^2$.
35
Medium
એક ત્રિકોણની પરિમિતિ $50 \, cm$ છે. ત્રિકોણની એક બાજુ નાની બાજુ કરતાં $4 \, cm$ વધારે છે અને ત્રીજી બાજુ નાની બાજુના બમણા કરતાં $6 \, cm$ ઓછી છે. ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો.

Solution

(D) ધારો કે ત્રિકોણની નાની બાજુ $x \, cm$ છે. તેથી,બીજી બાજુ $(x + 4) \, cm$ અને ત્રીજી બાજુ $(2x - 6) \, cm$ થશે.
ત્રિકોણની પરિમિતિ તેની બાજુઓનો સરવાળો છે:
$x + (x + 4) + (2x - 6) = 50$
$4x - 2 = 50$
$4x = 52$
$x = 13 \, cm$.
ત્રણેય બાજુઓ $13 \, cm$,$17 \, cm$ અને $20 \, cm$ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{13 + 17 + 20}{2} = \frac{50}{2} = 25 \, cm$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$:
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{25(25 - 13)(25 - 17)(25 - 20)}$
$= \sqrt{25 \times 12 \times 8 \times 5}$
$= \sqrt{25 \times (4 \times 3) \times (4 \times 2) \times 5}$
$= 5 \times 4 \times \sqrt{3 \times 2 \times 5}$
$= 20 \sqrt{30} \, cm^2$.
36
MediumMCQ
એક સમલંબ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ $475 \, cm^2$ છે અને તેની ઊંચાઈ $19 \, cm$ છે. જો એક સમાંતર બાજુ બીજી બાજુ કરતાં $4 \, cm$ વધારે હોય,તો તેની બંને સમાંતર બાજુઓની લંબાઈ શોધો.
A
$23 \, cm, 27 \, cm$
B
$21 \, cm, 25 \, cm$
C
$25 \, cm, 29 \, cm$
D
$19 \, cm, 23 \, cm$

Solution

(A) સમલંબ ચતુષ્કોણના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર: $\text{ક્ષેત્રફળ} = \frac{1}{2} \times (\text{સમાંતર બાજુઓનો સરવાળો}) \times \text{ઊંચાઈ}$.
ધારો કે એક સમાંતર બાજુની લંબાઈ $x \, cm$ છે.
તેથી,બીજી સમાંતર બાજુની લંબાઈ $(x + 4) \, cm$ થશે.
આપેલ છે કે,$\text{ક્ષેત્રફળ} = 475 \, cm^2$ અને $\text{ઊંચાઈ} = 19 \, cm$.
આ કિંમતોને સૂત્રમાં મૂકતા:
$475 = \frac{1}{2} \times (x + x + 4) \times 19$
$475 = \frac{1}{2} \times (2x + 4) \times 19$
$475 = (x + 2) \times 19$
$x + 2 = \frac{475}{19} = 25$
$x = 25 - 2 = 23 \, cm$.
આમ,બંને સમાંતર બાજુઓની લંબાઈ $23 \, cm$ અને $(23 + 4) \, cm$ એટલે કે $23 \, cm$ અને $27 \, cm$ છે.
37
MediumMCQ
ઘર બનાવવા માટે એક લંબચોરસ પ્લોટ આપવામાં આવ્યો છે, જેની લંબાઈ $40 \, m$ અને પહોળાઈ $15 \, m$ છે। નિયમો મુજબ, આગળ અને પાછળના ભાગમાં દરેક બાજુએ ઓછામાં ઓછી $3 \, m$ જગ્યા અને બાકીની દરેક બાજુએ $2 \, m$ જગ્યા છોડવી જરૂરી છે। તો ઘર બાંધી શકાય તેવો સૌથી મોટો વિસ્તાર શોધો ($m^2$ માં)।
A
$368$
B
$374$
C
$359$
D
$387$

Solution

(B) લંબચોરસ પ્લોટની લંબાઈ $40 \, m$ અને પહોળાઈ $15 \, m$ છે。
નિયમો મુજબ, આગળ અને પાછળના ભાગમાં $3 \, m$ જગ્યા અને બાકીની બંને બાજુએ $2 \, m$ જગ્યા છોડવી જરૂરી છે。
બાંધકામ વિસ્તારની નવી લંબાઈ $= 40 - (3 + 3) = 40 - 6 = 34 \, m$.
બાંધકામ વિસ્તારની નવી પહોળાઈ $= 15 - (2 + 2) = 15 - 4 = 11 \, m$.
ઘર બાંધી શકાય તેવો સૌથી મોટો વિસ્તાર $= \text{લંબાઈ} \times \text{પહોળાઈ} = 34 \, m \times 11 \, m = 374 \, m^2$.
38
DifficultMCQ
એક ખેતર સમલંબ ચતુષ્કોણ આકારનું છે જેની સમાંતર બાજુઓ $90 \, m$ અને $30 \, m$ છે. આ બાજુઓ ત્રીજી બાજુને કાટખૂણે મળે છે. ચોથી બાજુની લંબાઈ $100 \, m$ છે. જો ખેતરના $1 \, m^2$ ને ખેડવાનો ખર્ચ $\operatorname{Rs} 4$ હોય,તો ખેતરને ખેડવાનો કુલ ખર્ચ શોધો ($\operatorname{Rs}$ માં).
A
$19200$
B
$19562$
C
$19800$
D
$18900$

Solution

(A) ધારો કે સમલંબ ચતુષ્કોણ $ABCD$ છે જેમાં સમાંતર બાજુઓ $AB = 90 \, m$ અને $CD = 30 \, m$ છે. બાજુ $AC$ એ $AB$ અને $CD$ બંનેને લંબ છે.
$DM \perp AB$ દોરો. $ACDM$ એક લંબચોરસ બનાવે છે,તેથી $AM = CD = 30 \, m$ અને $DM = AC$ થાય.
હવે,$MB = AB - AM = 90 \, m - 30 \, m = 60 \, m$.
કાટકોણ ત્રિકોણ $\triangle DMB$ માં,પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ:
$DM^2 = DB^2 - MB^2 = (100)^2 - (60)^2$
$DM^2 = 10000 - 3600 = 6400$
$DM = \sqrt{6400} = 80 \, m$.
આમ,સમલંબ ચતુષ્કોણની ઊંચાઈ $80 \, m$ છે.
સમલંબ ચતુષ્કોણ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times (\text{સમાંતર બાજુઓનો સરવાળો}) \times \text{ઊંચાઈ}$
$= \frac{1}{2} \times (90 + 30) \times 80 = \frac{1}{2} \times 120 \times 80 = 4800 \, m^2$.
ખેતર ખેડવાનો કુલ ખર્ચ $= \text{ક્ષેત્રફળ} \times \text{દર} = 4800 \times 4 = \operatorname{Rs} 19,200$.
Solution diagram
39
DifficultMCQ
આકૃતિમાં,$\Delta ABC$ ની બાજુઓ $AB = 7.5\, cm$,$AC = 6.5\, cm$ અને $BC = 7\, cm$ છે. પાયા $BC$ પર $\Delta ABC$ જેટલા જ ક્ષેત્રફળવાળું સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $DBCE$ રચવામાં આવ્યું છે. સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણની ઊંચાઈ $DF$ શોધો ($\text{cm}$ માં).
Question diagram
A
$1$
B
$3$
C
$8$
D
$13$

Solution

(B) $\Delta ABC$ ની બાજુઓ $a = 6.5\, cm$,$b = 7\, cm$ અને $c = 7.5\, cm$ છે.
$\Delta ABC$ ની અર્ધ-પરિમિતિ $s$:
$s = \frac{6.5 + 7 + 7.5}{2} = \frac{21}{2} = 10.5\, cm$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,$\Delta ABC$ નું ક્ષેત્રફળ:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$
$= \sqrt{10.5(10.5 - 6.5)(10.5 - 7)(10.5 - 7.5)}$
$= \sqrt{10.5 \times 4 \times 3.5 \times 3}$
$= \sqrt{441} = 21\, cm^2$.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $DBCE$ એ સમાન પાયા $BC$ પર રચાયેલ છે અને તેનું ક્ષેત્રફળ $\Delta ABC$ જેટલું જ છે:
$\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } DBCE \text{ નું ક્ષેત્રફળ} = \Delta ABC \text{ નું ક્ષેત્રફળ} = 21\, cm^2$.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ = $\text{પાયો} \times \text{ઊંચાઈ}$.
$BC \times DF = 21\, cm^2$
$7\, cm \times DF = 21\, cm^2$
$DF = \frac{21}{7} = 3\, cm$.
આમ,સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણની ઊંચાઈ $DF = 3\, cm$ છે.
40
Difficult
એક લંબચોરસ $ABCD$ ના પરિમાણો $51 \, cm \times 25 \, cm$ છે. આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ લંબચોરસમાંથી એક સમલંબ ચતુષ્કોણ $PQCD$ કાપવામાં આવે છે,જેની સમાંતર બાજુઓ $QC$ અને $PD$ નો ગુણોત્તર $9:8$ છે. જો સમલંબ ચતુષ્કોણ $PQCD$ નું ક્ષેત્રફળ લંબચોરસના ક્ષેત્રફળના $\frac{5}{6}$ ભાગનું હોય,તો $QC$ અને $PD$ ની લંબાઈ શોધો.
Question diagram

Solution

(N/A) $ABCD$ એક લંબચોરસ છે જેમાં $AB = 51 \, cm$ અને $BC = 25 \, cm$ છે.
સમાંતર બાજુઓ $QC$ અને $PD$ નો ગુણોત્તર $9:8$ હોવાથી,ધારો કે $QC = 9x$ અને $PD = 8x$ છે.
સમલંબ ચતુષ્કોણ $PQCD$ ની ઊંચાઈ લંબચોરસની પહોળાઈ જેટલી જ એટલે કે $25 \, cm$ છે.
સમલંબ ચતુષ્કોણ $PQCD$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times (QC + PD) \times \text{ઊંચાઈ} = \frac{1}{2} \times (9x + 8x) \times 25 = \frac{1}{2} \times 17x \times 25$.
લંબચોરસ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ $= \text{લંબાઈ} \times \text{પહોળાઈ} = 51 \times 25$.
આપેલ છે કે સમલંબ ચતુષ્કોણ $PQCD$ નું ક્ષેત્રફળ $= \frac{5}{6} \times \text{લંબચોરસ } ABCD \text{ નું ક્ષેત્રફળ}$.
તેથી,$\frac{1}{2} \times 17x \times 25 = \frac{5}{6} \times 51 \times 25$.
બંને બાજુ $25$ વડે ભાગતા અને $2$ વડે ગુણતા,આપણને મળે છે $17x = \frac{5}{6} \times 51 \times 2 = \frac{5}{3} \times 51 = 5 \times 17 = 85$.
આમ,$x = \frac{85}{17} = 5$.
તેથી,$QC$ ની લંબાઈ $= 9x = 9 \times 5 = 45 \, cm$.
અને $PD$ ની લંબાઈ $= 8x = 8 \times 5 = 40 \, cm$.
41
Difficult
આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ $50\, cm \times 70\, cm$ માપની એક લંબચોરસ ટાઇલ પર એક ડિઝાઇન બનાવવામાં આવી છે. આ ડિઝાઇનમાં $8$ ત્રિકોણ છે,જેની બાજુઓ $26\, cm, 17\, cm$ અને $25\, cm$ છે. ડિઝાઇનનું કુલ ક્ષેત્રફળ અને ટાઇલનું બાકી રહેલું ક્ષેત્રફળ શોધો.
Question diagram

Solution

(N/A) આપેલ છે કે,લંબચોરસ ટાઇલના માપ $50\, cm \times 70\, cm$ છે.
લંબચોરસ ટાઇલનું ક્ષેત્રફળ $= 50\, cm \times 70\, cm = 3500\, cm^2$.
દરેક ત્રિકોણની બાજુઓ $a = 25\, cm, b = 17\, cm$ અને $c = 26\, cm$ છે.
હવે,અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{a + b + c}{2}$ દ્વારા મળે છે.
$s = \frac{25 + 17 + 26}{2} = \frac{68}{2} = 34\, cm$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,એક ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{34(34 - 25)(34 - 17)(34 - 26)} = \sqrt{34 \times 9 \times 17 \times 8}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{(17 \times 2) \times 3^2 \times 17 \times (2^3)} = \sqrt{17^2 \times 2^4 \times 3^2} = 17 \times 4 \times 3 = 204\, cm^2$.
$8$ ત્રિકોણનું કુલ ક્ષેત્રફળ $= 8 \times 204\, cm^2 = 1632\, cm^2$.
આમ,ડિઝાઇનનું કુલ ક્ષેત્રફળ $1632\, cm^2$ છે.
ટાઇલનું બાકી રહેલું ક્ષેત્રફળ $=$ લંબચોરસનું ક્ષેત્રફળ $-$ ડિઝાઇનનું ક્ષેત્રફળ.
બાકી રહેલું ક્ષેત્રફળ $= 3500\, cm^2 - 1632\, cm^2 = 1868\, cm^2$.
તેથી,ડિઝાઇનનું કુલ ક્ષેત્રફળ $1632\, cm^2$ અને ટાઇલનું બાકી રહેલું ક્ષેત્રફળ $1868\, cm^2$ છે.
42
MediumMCQ
એક ત્રિકોણની બાજુઓના માપ $12 \, cm$,$17 \, cm$ અને $25 \, cm$ છે. આ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો. ($, cm^2$ માં)
A
$89$
B
$90$
C
$92$
D
$95$

Solution

(B) ધારો કે આપેલ ત્રિકોણની બાજુઓ $a = 12 \, cm$,$b = 17 \, cm$ અને $c = 25 \, cm$ છે.
પ્રથમ,અર્ધ-પરિમિતિ $(s)$ ની ગણતરી કરો:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{12 + 17 + 25}{2} = \frac{54}{2} = 27 \, cm$.
હવે,તફાવતની ગણતરી કરો:
$s - a = 27 - 12 = 15 \, cm$
$s - b = 27 - 17 = 10 \, cm$
$s - c = 27 - 25 = 2 \, cm$
હેરોનના સૂત્રનો ઉપયોગ કરીને,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{27 \times 15 \times 10 \times 2} \, cm^2$
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{(9 \times 3) \times (3 \times 5) \times (5 \times 2) \times 2} \, cm^2$
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{9 \times 9 \times 25 \times 4} \, cm^2$
$\text{ક્ષેત્રફળ} = 3 \times 3 \times 5 \times 2 = 90 \, cm^2$.
43
MediumMCQ
એક ખેતરનો આકાર ત્રિકોણ છે. ખેતરની બાજુઓના માપ $51 \,m$,$52 \,m$ અને $53 \,m$ છે,તો તેનું ક્ષેત્રફળ શોધો. ($,m^2$ માં)
A
$1520$
B
$1270$
C
$1170$
D
$1720$

Solution

(C) ત્રિકોણાકાર ખેતર માટે,બાજુઓના માપ $a = 51 \,m$,$b = 52 \,m$ અને $c = 53 \,m$ છે.
પ્રથમ,અર્ધ-પરિમિતિ $(s)$ ની ગણતરી કરો:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{51 + 52 + 53}{2} = \frac{156}{2} = 78 \,m$.
હવે,તફાવતની ગણતરી કરો:
$s - a = 78 - 51 = 27 \,m$
$s - b = 78 - 52 = 26 \,m$
$s - c = 78 - 53 = 25 \,m$
હેરોનનું સૂત્ર વાપરીને,ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ:
$\text{ક્ષેત્રફળ} = \sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$
$= \sqrt{78 \times 27 \times 26 \times 25}$
$= \sqrt{(2 \times 3 \times 13) \times (3^3) \times (2 \times 13) \times 5^2}$
$= \sqrt{2^2 \times 3^4 \times 13^2 \times 5^2}$
$= 2 \times 3^2 \times 13 \times 5$
$= 1170 \,m^2$.
44
DifficultMCQ
એક ત્રિકોણાકાર પ્લોટની બાજુઓનો ગુણોત્તર $4: 7: 9$ છે અને તેની પરિમિતિ $500 \, m$ છે. તો તેનું ક્ષેત્રફળ શોધો.
A
$3750 \sqrt{5} \, m^2$
B
$3650 \sqrt{5} \, m^2$
C
$3570 \sqrt{5} \, m^2$
D
$3470 \sqrt{5} \, m^2$

Solution

(A) ધારો કે ત્રિકોણની બાજુઓ $4x, 7x$ અને $9x$ મીટર છે.
ત્રિકોણની પરિમિતિ $500 \, m$ આપેલી છે.
તેથી,$4x + 7x + 9x = 500$.
$20x = 500 \implies x = 25$.
બાજુઓ $a = 4 \times 25 = 100 \, m$,$b = 7 \times 25 = 175 \, m$ અને $c = 9 \times 25 = 225 \, m$ છે.
અર્ધ-પરિમિતિ $s = \frac{a+b+c}{2} = \frac{500}{2} = 250 \, m$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$.
$s-a = 250 - 100 = 150 \, m$.
$s-b = 250 - 175 = 75 \, m$.
$s-c = 250 - 225 = 25 \, m$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{250 \times 150 \times 75 \times 25} = \sqrt{25^2 \times 10^2 \times 3^2 \times 5^2} = 25 \times 10 \times 3 \times 5 \sqrt{5} = 3750 \sqrt{5} \, m^2$.
45
MediumMCQ
$50 \, cm$ બાજુની લંબાઈ ધરાવતા સમબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો.
A
$625 \sqrt{3} \, cm^2$
B
$627 \sqrt{2} \, cm^2$
C
$565 \sqrt{2} \, cm^2$
D
$562 \sqrt{3} \, cm^2$

Solution

(A) બાજુની લંબાઈ ધરાવતા સમબાજુ ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધવાનું સૂત્ર: $\text{Area} = \frac{\sqrt{3}}{4} a^2$ છે.
અહીં બાજુની લંબાઈ $a = 50 \, cm$ આપેલ છે.
સૂત્રમાં $a$ ની કિંમત મૂકતા:
$\text{Area} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times (50)^2$
$\text{Area} = \frac{\sqrt{3}}{4} \times 2500$
$\text{Area} = 625 \sqrt{3} \, cm^2$.
આમ,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
46
MediumMCQ
$9 \, cm$,$10 \, cm$ અને $17 \, cm$ બાજુઓ ધરાવતા ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો. ($, cm^2$ માં)
A
$36$
B
$38$
C
$40$
D
$42$

Solution

(A) $a = 9 \, cm$,$b = 10 \, cm$ અને $c = 17 \, cm$ બાજુઓ ધરાવતા ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધવા માટે હેરોનના સૂત્રનો ઉપયોગ કરીએ.
પ્રથમ,અર્ધ-પરિમિતિ $s$ ની ગણતરી કરો:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{9 + 10 + 17}{2} = \frac{36}{2} = 18 \, cm$.
હવે,ક્ષેત્રફળના સૂત્ર $\text{Area} = \sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$ નો ઉપયોગ કરો:
$\text{Area} = \sqrt{18(18 - 9)(18 - 10)(18 - 17)}$
$\text{Area} = \sqrt{18 \times 9 \times 8 \times 1}$
$\text{Area} = \sqrt{1296} = 36 \, cm^2$.
47
MediumMCQ
$360 \, m$,$450 \, m$ અને $450 \, m$ બાજુઓ ધરાવતા ત્રિકોણાકાર ખેતરનું ક્ષેત્રફળ શોધો.
A
$14750 \sqrt{15} \, m^2$
B
$15700 \sqrt{20} \, m^2$
C
$16200 \sqrt{21} \, m^2$
D
$17450 \sqrt{21} \, m^2$

Solution

(C) ત્રિકોણની બાજુઓ $a = 360 \, m$,$b = 450 \, m$ અને $c = 450 \, m$ આપેલ છે.
સૌ પ્રથમ,અર્ધ-પરિમિતિ $(s)$ ની ગણતરી કરો:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{360 + 450 + 450}{2} = \frac{1260}{2} = 630 \, m$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,ક્ષેત્રફળ = $\sqrt{s(s - a)(s - b)(s - c)}$.
ક્ષેત્રફળ = $\sqrt{630(630 - 360)(630 - 450)(630 - 450)}$.
ક્ષેત્રફળ = $\sqrt{630 \times 270 \times 180 \times 180}$.
ક્ષેત્રફળ = $180 \times \sqrt{630 \times 270}$.
ક્ષેત્રફળ = $180 \times \sqrt{(90 \times 7) \times (90 \times 3)}$.
ક્ષેત્રફળ = $180 \times 90 \times \sqrt{7 \times 3}$.
ક્ષેત્રફળ = $16200 \sqrt{21} \, m^2$.
48
MediumMCQ
એક ત્રિકોણાકાર પાર્ટી પ્લોટની બાજુઓનું માપ $200\,m$,$210\,m$ અને $290\,m$ છે. જો ઘાસ ઉગાડવાનો ખર્ચ $5/m^2$ ના દરે હોય,તો પ્લોટમાં ઘાસ ઉગાડવાનો કુલ ખર્ચ શોધો.
A
$189540$
B
$115890$
C
$105700$
D
$105000$

Solution

(D) ત્રિકોણાકાર પ્લોટની બાજુઓ $a = 200\,m$,$b = 210\,m$ અને $c = 290\,m$ છે.
સૌ પ્રથમ,અર્ધ-પરિમિતિ $(s)$ શોધો:
$s = \frac{a + b + c}{2} = \frac{200 + 210 + 290}{2} = \frac{700}{2} = 350\,m$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરીને,ક્ષેત્રફળ $(A)$:
$A = \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$
$A = \sqrt{350(350-200)(350-210)(350-290)}$
$A = \sqrt{350 \times 150 \times 140 \times 60} = 21000\,m^2$.
ઘાસ ઉગાડવાનો કુલ ખર્ચ = $\text{ક્ષેત્રફળ }\times \text{દર }= 21000 \times 5 = \text{Rs. } 105000$.
49
MediumMCQ
એક ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો,જેની બે બાજુઓ $15\,cm$ અને $28\,cm$ છે અને પરિમિતિ $84\,cm$ છે. ($,cm^2$ માં)
A
$126$
B
$128$
C
$130$
D
$124$

Solution

(A) આપેલ બાજુઓ $a = 15\,cm$ અને $b = 28\,cm$ છે. પરિમિતિ $P = 84\,cm$ છે.
ત્રીજી બાજુ $c = P - (a + b) = 84 - (15 + 28) = 84 - 43 = 41\,cm$.
અર્ધ-પરિમિતિ $s = P / 2 = 84 / 2 = 42\,cm$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{42(42-15)(42-28)(42-41)}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{42 \times 27 \times 14 \times 1}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{(14 \times 3) \times (9 \times 3) \times 14 \times 1} = \sqrt{14^2 \times 3^2 \times 3^2} = 14 \times 3 \times 3 = 126\,cm^2$.
50
MediumMCQ
એક સમદ્વિબાજુ ત્રિકોણની પરિમિતિ $50\,cm$ છે અને તેની સમાન બાજુઓમાંથી દરેકનું માપ $17\,cm$ છે. ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ શોધો. ($,cm^2$ માં)
A
$132$
B
$120$
C
$127$
D
$123$

Solution

(B) ધારો કે સમાન બાજુઓ $a = 17\,cm$ અને $b = 17\,cm$ છે.
ત્રિકોણની પરિમિતિ $P = 50\,cm$ છે.
ધારો કે ત્રીજી બાજુ $c$ છે. તેથી,$a + b + c = 50$.
$17 + 17 + c = 50 \implies 34 + c = 50 \implies c = 16\,cm$.
અર્ધ-પરિમિતિ $s = P / 2 = 50 / 2 = 25\,cm$.
હેરોનનું સૂત્ર વાપરતા,ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{s(s-a)(s-b)(s-c)}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{25(25-17)(25-17)(25-16)}$.
ક્ષેત્રફળ $= \sqrt{25 \times 8 \times 8 \times 9}$.
ક્ષેત્રફળ $= 5 \times 8 \times 3 = 120\,cm^2$.

Heron’s Formula — Mix Examples - Heron’s Formula · Frequently Asked Questions

1Are these Heron’s Formula questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Heron’s Formula Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.