Evolution of Man Questions in Gujarati

(B) $W. C. Pei$ એક ચીની પેલિયોન્ટોલોજિસ્ટ હતા,જેઓ $1929$ માં ચીનના $Zhoukoudian$ સ્થળ પર પેકિંગ માનવ ($Homo$ $erectus$ $pekinensis$) ની પ્રથમ ખોપરી શોધવા માટે જાણીતા છે.

(A) $1856$ માં,જોહાન કાર્લ ફૂહલરોટે જર્મનીના ડ્યુસેલ્ડોર્ફ નજીક નિએન્ડર ખીણમાં હોમિનિડના અશ્મિભૂત અવશેષો શોધી કાઢ્યા હતા. આ અશ્મિઓને પાછળથી $Homo$ $neanderthalensis$ પ્રજાતિના હોવાનું ઓળખવામાં આવ્યું હતું,જેને સામાન્ય રીતે નિએન્ડરથલ માનવ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ શોધ માનવ ઉત્ક્રાંતિના અભ્યાસમાં એક સીમાચિહ્નરૂપ ઘટના હતી.

(A) $Australopithecus$ (ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ) ને સૌ પ્રથમ માનવ પૂર્વજ માનવામાં આવે છે જેણે દ્વિપાદી ગમન (bipedalism) દર્શાવ્યું હતું અને ટટ્ટાર ઉભા રહ્યા હતા. તેઓ અંદાજે $3.9$ થી $2.9$ મિલિયન વર્ષો પહેલા જીવતા હતા. જોકે $Homo$ $erectus$ (જેમાં જાવા મેન અને પેકિંગ મેનનો સમાવેશ થાય છે) પણ ટટ્ટાર ચાલતા હતા,પરંતુ $Australopithecus$ એ દ્વિપાદી ગમનનો પ્રારંભિક ઉત્ક્રાંતિનો તબક્કો દર્શાવે છે.

(B) માનવ ઉદ્દવિકાસ અનેક મુખ્ય શારીરિક ફેરફારો દ્વારા લાક્ષણિક છે. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,જડબાના કદમાં ઘટાડો (પ્રોગ્નેથિઝમમાં ઘટાડો) એ માનવ ઉદ્દવિકાસની એક મુખ્ય લાક્ષણિકતા છે. જેમ જેમ મગજનું કદ નોંધપાત્ર રીતે વધ્યું (એન્સેફલાઇઝેશન),તેમ તેમ ચહેરાનું માળખું વધુ સપાટ બન્યું,જેના પરિણામે આપણા પ્રાઈમેટ પૂર્વજોની તુલનામાં જડબા અને દાંતના કદમાં ઘટાડો થયો. જોકે પૂંછડીનું અદ્રશ્ય થવું જેવી અન્ય લાક્ષણિકતાઓ હોમિનોઇડ વંશાવળીમાં વહેલા જોવા મળી હતી,પરંતુ જડબાના કદમાં ઘટાડો એ ખાસ કરીને $Homo$ પ્રજાતિના ઉદ્દવિકાસ સાથે જોડાયેલ એક નિર્ણાયક વલણ છે.

(D) પૃષ્ઠવંશીઓના ઉદ્દવિકાસનો ક્રમ જે માનવ સુધી પહોંચે છે તે જલીય જીવનથી સ્થલીય જીવન તરફની પ્રગતિ દર્શાવે છે. સાચો ક્રમ આ મુજબ છે: $Fish \rightarrow Amphibians \rightarrow Reptiles \rightarrow Mammals \rightarrow Humans$ (મત્સ્ય $\rightarrow$ ઉભયજીવી $\rightarrow$ સરિસૃપ $\rightarrow$ સસ્તન $\rightarrow$ માનવ). મત્સ્ય એ પ્રથમ પૃષ્ઠવંશીઓ હતા,ત્યારબાદ ઉભયજીવીઓ આવ્યા જે જમીન પર રહી શકતા હતા,ત્યારબાદ સરિસૃપ જે સંપૂર્ણપણે જમીન પર અનુકૂલિત હતા અને અંતે સસ્તન પ્રાણીઓ આવ્યા,જેમાંથી માનવનો ઉદ્દવિકાસ થયો.

(D) ઉલ્લેખિત માનવ પૂર્વજોની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા નીચે મુજબ છે:
$1$. પેકિંગ માનવ ($Homo$ $erectus$ $pekinensis$): આશરે $900-1200$ $cc$.
$2$. નિએન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$): આશરે $1400-1500$ $cc$.
$3$. જાવા માનવ ($Homo$ $erectus$ $erectus$): આશરે $800-1000$ $cc$.
$4$. ક્રો-મેગ્નન માનવ ($Homo$ $sapiens$ $fossilis$): આશરે $1600$ $cc$.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,ક્રો-મેગ્નન માનવની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા સૌથી વધુ હતી.

(D) ઉત્ક્રાંતિ જીવવિજ્ઞાનમાં $\text{પેકિંગ}$ માનવ ($Homo$ $erectus$ $pekinensis$) ને સૌથી પહેલા એવા હોમિનિડ્સમાંના એક તરીકે ઓળખવામાં આવે છે જેમણે શિકારીઓથી બચવા અને ખોરાક રાંધવા માટે અગ્નિનો ઉપયોગ કરવાનું શીખી લીધું હતું. ચીનમાં $\text{ઝોકોઉડિયન}$ ગુફાના સ્થળે મળી આવેલા ચૂલાના પુરાવા અને બળી ગયેલા અવશેષો આ તારણને સમર્થન આપે છે.

(C) અશ્મિઓના પુરાવાઓ અને આણ્વિક જીવવિજ્ઞાનના અભ્યાસોના આધારે,તે વ્યાપકપણે સ્વીકારવામાં આવ્યું છે કે મનુષ્યોના સૌથી જૂના પૂર્વજો $(Hominids)$ ની ઉત્પત્તિ $Africa$ (આફ્રિકા) માં થઈ હતી.
$Australopithecus$ અને પ્રારંભિક $Homo$ પ્રજાતિઓના અશ્મિઓ મુખ્યત્વે પૂર્વ આફ્રિકાની રિફ્ટ વેલીમાંથી મળી આવ્યા છે.
તેથી,$Africa$ ને માનવ ઉદ્દવિકાસનું પારણું માનવામાં આવે છે.

(C) પ્રથમ માનવ પૂર્વજ જેના અશ્મિઓ શોધાયા અને વૈજ્ઞાનિક રીતે વર્ણવવામાં આવ્યા છે તે $Australopithecus$ છે. ખાસ કરીને,$1924$ માં દક્ષિણ આફ્રિકામાં રેમન્ડ ડાર્ટ દ્વારા 'ટાઉંગ ચાઈલ્ડ' ની શોધે $Australopithecus$ $africanus$ નો પ્રથમ પુરાવો પૂરો પાડ્યો હતો. જોકે $Homo$ $neanderthalensis$ જેવા અન્ય હોમિનિડ્સ અગાઉ શોધાયા હતા,પરંતુ ઉત્ક્રાંતિ જીવવિજ્ઞાનમાં $Australopithecus$ ને વાંદરાઓ અને મનુષ્યો વચ્ચેના તફાવતને દૂર કરવા માટે માનવ વંશાવળીના સૌથી પ્રારંભિક મહત્વપૂર્ણ પૂર્વજ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

(A) ડ્રાયોપિથેકસ અને રામાપિથેકસ લગભગ $15$ મિલિયન વર્ષો પહેલા અસ્તિત્વમાં હતા. આ પ્રાઈમેટ્સ ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય સમય માપક્રમના $Miocene$ (માયોસીન) યુગ દરમિયાન જીવતા હતા. ડ્રાયોપિથેકસ વધુ વાનર જેવા હતા,જ્યારે રામાપિથેકસ વધુ મનુષ્ય જેવા હતા.

(A) આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Gorilla$ મનુષ્ય સાથે સૌથી વધુ નજીકથી સંબંધિત છે.
$DNA$ હાઇબ્રિડાઇઝેશન અને સિક્વન્સિંગ સહિતના આનુવંશિક અભ્યાસોએ દર્શાવ્યું છે કે મનુષ્યો તેમના $DNA$ ની ખૂબ જ ઊંચી ટકાવારી $Gorilla$ અને $Chimpanzee$ સાથે વહેંચે છે.
$Gorilla$ એ $Hominidae$ કુળનો સભ્ય છે,જેમાં મનુષ્યોનો પણ સમાવેશ થાય છે,જે તેમને આપણા નજીકના ઉત્ક્રાંતિ સંબંધી બનાવે છે.

(A) દ્વિપાદ ચલન એટલે બે પગ પર ચાલવાની ક્ષમતા. હોમિનિડ્સમાં દ્વિપાદ ચલનનો સૌથી મહત્વનો ઉત્ક્રાંતિગત લાભ એ છે કે તેનાથી અગ્ર ઉપાંગો (હાથ) મુક્ત થયા. અગ્ર ઉપાંગોનો ઉપયોગ ચાલવા માટે ન થતો હોવાથી,તેઓ અન્ય જટિલ કાર્યો જેવા કે સાધનો બનાવવા,વસ્તુઓ લઈ જવા અને મગજ દ્વારા નિર્દેશિત અત્યાધુનિક હલનચલન કરવા માટે ઉપલબ્ધ બન્યા.

(C) $Homo$ $erectus$ એ પ્લેઇસ્ટોસીન યુગની માનવની એક લુપ્ત પ્રજાતિ છે.
ચોક્કસ રીતે કહીએ તો,પેકિંગ માનવ ($Homo$ $erectus$ $pekinensis$) ની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા $850 \ cc$ થી $1300 \ cc$ ની વચ્ચે હતી,જેની સરેરાશ આશરે $1075 \ cc$ થાય છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(D) $Homo$ $erectus$ એ આદિકાળના માનવોની એક પ્રજાતિ છે જે પ્લેઇસ્ટોસીન યુગ દરમિયાન અસ્તિત્વમાં હતી.
ઐતિહાસિક રીતે,$Homo$ $erectus$ માં જાવા મેન ($Pithecanthropus$ $erectus$) અને પેકિંગ મેન ($Sinanthropus$ $pekinensis$) બંનેનો સમાવેશ થાય છે.
તેથી,$Homo$ $erectus$ શબ્દ આ બંને પ્રારંભિક માનવ પૂર્વજોને આવરી લે છે.

(A) સાચું વિધાન એ છે કે $Homo$ $erectus$ ને $Homo$ $sapiens$ ના સીધા પૂર્વજ માનવામાં આવે છે. $Homo$ $erectus$ નો વિકાસ $Homo$ $habilis$ માંથી થયો હતો અને અંતે તે $Homo$ $sapiens$ ના ઉદભવ તરફ દોરી ગયો. નિએન્ડરથલ માનવને એક અલગ પ્રજાતિ ($Homo$ $neanderthalensis$) માનવામાં આવે છે જે આધુનિક માનવ સાથે અસ્તિત્વમાં હતા,પરંતુ તેઓ સીધા પૂર્વજ નથી. $Australopithecus$ એ માનવ ઉત્ક્રાંતિમાં એક અલગ શાખા દર્શાવતી જૂની હોમિનિડ પ્રજાતિ છે. ક્રો-મેગ્નન અશ્મિઓ સૌપ્રથમ ફ્રાન્સમાં મળી આવ્યા હતા,ઇથોપિયામાં નહીં.

(D) ક્રોમેગ્નન માનવ $(Homo \text{ } sapiens \text{ } fossilis)$ આશરે $34,000$ વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં હતો. તેઓ શારીરિક રીતે આધુનિક માનવો હતા જેઓ શિકારી અને સંગ્રહખોર હતા. તેમની ગુફાઓમાંથી મળી આવેલા પુરાતત્વીય પુરાવાઓ, જેમ કે સાધનો અને અવશેષો, દર્શાવે છે કે તેઓ વનસ્પતિ આધારિત ખોરાક (ફળો, બદામ, મૂળ) અને પ્રાણીઓના માંસ બંનેનો સમાવેશ કરતા વૈવિધ્યસભર આહાર લેતા હતા. તેથી, તેઓ સર્વાહારી તરીકે વર્ગીકૃત થયેલ છે.

(B) માનવ તરફના પ્રાઈમેટના ઉદ્દવિકાસમાં ઘણા મહત્વપૂર્ણ મોર્ફોલોજિકલ ફેરફારો થયા છે. સૌથી મહત્વપૂર્ણ અનુકૂલનોમાંનું એક વિરોધી અંગૂઠાનો વિકાસ હતો,જે પકડવા અને સાધનોના ઉપયોગ માટે વધુ સારી ક્ષમતા પ્રદાન કરે છે. આદિ વાનરોમાં,અંગૂઠો ઘણીવાર અન્ય આંગળીઓની સમાંતર રહેતો હતો,પરંતુ હોમિનિડ્સ તરફના ઉદ્દવિકાસીય વલણમાં અંગૂઠો વિરોધી (opposable) બન્યો. જો કે,આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$32$ દાંતની હાજરી એ ઓલ્ડ વર્લ્ડ મંકી,એપ્સ અને મનુષ્યોમાં જોવા મળતા ડેન્ટલ ફોર્મ્યુલા $(2:1:2:3)$ નું લાક્ષણિક લક્ષણ છે,જે વધુ આદિમ સસ્તન પ્રાણીઓમાં દાંતની વધુ સંખ્યાની તુલનામાં એક વિશિષ્ટ ઉદ્દવિકાસીય લક્ષણ દર્શાવે છે. તેથી,$32$ દાંત એ માનવ તરફ દોરી જતી વંશાવળી સાથે સંકળાયેલું સાચું લક્ષણ છે.

(A) એપ જેવા પૂર્વજોમાંથી માનવનો ઉદ્દવિકાસ મુખ્યત્વે વૃક્ષવાસી જીવનશૈલીમાંથી ભૂચર (જમીન પર રહેતી) જીવનશૈલીમાં થયેલા રૂપાંતરણને કારણે શક્ય બન્યો હતો. આ માટેનું મુખ્ય અનુકૂલન દ્વિપાદ ચલન (બે પગે ચાલવું) હતું. આ અનુકૂલનને કારણે આપણા પૂર્વજો ખુલ્લા ઘાસના મેદાનોમાં કાર્યક્ષમ રીતે હરીફરી શક્યા,તેમના હાથ સાધનોના ઉપયોગ અને વસ્તુઓ લઈ જવા માટે મુક્ત થયા,અને શિકારીઓ કે સંસાધનોને જોવા માટે તેમને વધુ સારી દ્રષ્ટિ મળી. જોકે અગ્નિ,શિકાર અને પોષણ એ પછીના વિકાસના તબક્કાઓ છે,પરંતુ દ્વિપાદ ચલન એ પાયાનું પરિવર્તન હતું જેણે માનવ ઉદ્દવિકાસનો માર્ગ મોકળો કર્યો.

(B) ભૂસ્તરીય સમય માપક્રમ પૃથ્વીના ઇતિહાસને વિવિધ યુગમાં વર્ગીકૃત કરે છે. માનવ ($Homo$ $sapiens$) સીનોઝોઈક યુગના ક્વાટર્નરી સમયગાળા દરમિયાન અસ્તિત્વમાં આવ્યા હતા. સીનોઝોઈક યુગને ઘણીવાર 'સસ્તન પ્રાણીઓનો યુગ' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે અને તે હાલનો યુગ છે જેમાં આપણે જીવી રહ્યા છીએ. તેથી,સાચો જવાબ હાલનો અથવા સીનોઝોઈક યુગ છે.

(B) $Australopithecus$ (ઓસ્ટ્રેલોપિથેક્સ) ને સૌ પ્રથમ દ્વિપાદ ચલન (બે પગે ચાલવાની ક્ષમતા) દર્શાવનાર માનવ પૂર્વજ માનવામાં આવે છે.
અશ્મિભૂત પુરાવાઓ,જેમ કે લેટોલી ફૂટપ્રિન્ટ્સ,પુષ્ટિ કરે છે કે $Australopithecus$ સીધા ચાલતા હતા.
$Cro-Magnon$ (ક્રો-મેગ્નન) એ આધુનિક માનવના પૂર્વજો હતા,જ્યારે $Java$ $Ape-man$ ($Homo$ $erectus$ $erectus$) અને $Peking$ $man$ ($Homo$ $erectus$ $pekinensis$) ઉત્ક્રાંતિના સમયરેખામાં ઘણા સમય પછી આવ્યા હતા.

(C) ક્રો-મેગ્નન માનવ ($Homo$ $sapiens$ $fossilis$) ને આધુનિક માનવ ($Homo$ $sapiens$ $sapiens$) ના સૌથી નજીકના પૂર્વજ માનવામાં આવે છે.
તેઓ આશરે $34,000$ વર્ષ પહેલાં જીવતા હતા અને તેમની મગજની ક્ષમતા આશરે $1650$ $cc$ હતી,જે આધુનિક માનવ કરતા પણ વધુ હતી.
તેઓ તેમના અદ્યતન સાધનો,ગુફા ચિત્રો અને સામાજિક માળખા માટે જાણીતા હતા,જે તેમને આધુનિક માનવના સૌથી સીધા ઉત્ક્રાંતિના પૂર્વજો બનાવે છે.

(B) ક્રો-મેગ્નન માનવ ($Homo$ $sapiens$ $fossilis$) તેમની કલાત્મક કુશળતા માટે જાણીતા છે. તેઓ આશરે $34,000$ વર્ષ પહેલાં જીવતા હતા અને તેઓ ગુફાઓમાં ચિત્રો અને કોતરણી બનાવવા માટે પ્રખ્યાત છે,જે તેમના સાંસ્કૃતિક અને જ્ઞાનાત્મક વિકાસનો પુરાવો પૂરો પાડે છે.

(D) જાવા એપ-મેન,જેને વૈજ્ઞાનિક રીતે $Homo$ $erectus$ $erectus$ (અગાઉ $Pithecanthropus$ $erectus$) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,તેની શોધ ડચ શરીરરચનાશાસ્ત્રી $Eugene$ $Dubois$ દ્વારા $1891$ માં ઇન્ડોનેશિયાના જાવા ટાપુ પર કરવામાં આવી હતી.

(D) આદિ માનવ,ખાસ કરીને $Homo$ પ્રજાતિ,$Pliocene$ યુગ દરમિયાન ઉદ્દભવ્યા હતા. જોકે સૌથી પહેલા હોમિનિડ્સ અગાઉ દેખાયા હતા,પરંતુ $Homo$ પ્રજાતિમાં પરિવર્તન સામાન્ય રીતે મોડા $Pliocene$ સમયગાળા સાથે સંકળાયેલું છે,જે આશરે $2.5$ થી $2.0$ મિલિયન વર્ષ પહેલાંનો સમય છે.

(C) માનવનો ઉત્ક્રાંતિનો ઇતિહાસ વિકાસનો એક ક્રમ દર્શાવે છે. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Ramapithecus$ (રામાપિથેકસ) ને માનવનો સૌથી આદિ પૂર્વજ માનવામાં આવે છે.
$Ramapithecus$ આશરે $12-14$ મિલિયન વર્ષો પહેલા અસ્તિત્વમાં હતા અને તેમને સૌથી જૂના હોમિનિડ્સમાંના એક માનવામાં આવે છે,જેણે માનવ જેવા કેટલાક લક્ષણો દર્શાવ્યા હતા,જેમ કે નાના કેનાઇન દાંત અને જાડું ઇનેમલ. આ લક્ષણો સૂચવે છે કે તેઓ અગાઉના વાનરોની તુલનામાં જમીન પર રહેવાની જીવનશૈલી તરફ આગળ વધ્યા હતા.

(C) ક્રોમેગ્નન માનવ ($Homo$ $sapiens$ $fossilis$) ને આધુનિક માનવ ($Homo$ $sapiens$ $sapiens$) નો સૌથી સંભવિત સીધો પૂર્વજ માનવામાં આવે છે.
તેઓ આશરે $10,000$ થી $50,000$ વર્ષ પહેલાં જીવતા હતા અને તેમની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા આશરે $1650$ $cc$ હતી,જે આધુનિક માનવ કરતા પણ વધુ છે.
તેઓ તેમની કલાત્મક કુશળતા,જેમ કે ગુફા ચિત્રો માટે જાણીતા હતા અને પથ્થર તથા હાડકાંમાંથી બનાવેલા અત્યાધુનિક સાધનોનો ઉપયોગ કરતા હતા.

(A) $Homo$ $habilis$ (હોમો હેબિલિસ) ની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા અંદાજે $650$ $cc$ થી $800$ $cc$ ની વચ્ચે હતી.
$Homo$ $habilis$ ને પ્રથમ માનવ-સમાન હોમિનિડ માનવામાં આવે છે,જેને ઘણીવાર 'હેન્ડી મેન' (handy man) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
તેમનું મગજનું કદ $Australopithecus$ (ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ) (જે લગભગ $400-600$ $cc$ હતું) કરતા નોંધપાત્ર રીતે મોટું હતું.

(C) $Homo$ $neanderthalensis$ (નિએન્ડરથલ માનવ) ની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા $1400$ થી $1600$ $cc$ ની વચ્ચે હતી,જે આધુનિક માનવ ($Homo$ $sapiens$) ની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા (સરેરાશ $1350$ $cc$) ની લગભગ સમાન અથવા તેનાથી થોડી વધારે છે.
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસની ક્ષમતા ઘણી ઓછી (આશરે $400-500$ $cc$) હતી.
જાવા એપ માનવ ($Homo$ $erectus$ $erectus$) ની ક્ષમતા આશરે $900$ $cc$ હતી.
પેકિંગ માનવ ($Homo$ $erectus$ $pekinensis$) ની ક્ષમતા આશરે $1075$ $cc$ હતી.

(A) ઉલ્લેખિત હોમિનિડ્સની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા નીચે મુજબ છે:
$1$. જાવા એપ માનવ ($Homo$ $erectus$ $erectus$): આશરે $900$ $cc$.
$2$. પેકિંગ માનવ ($Homo$ $erectus$ $pekinensis$): આશરે $1075$ $cc$.
$3$. નિએન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$): આશરે $1400-1500$ $cc$.
$4$. ક્રો-મેગ્નન માનવ ($Homo$ $sapiens$ $fossilis$): આશરે $1600$ $cc$.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,ક્રો-મેગ્નન માનવની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા સૌથી વધુ હતી.

(D) નિએન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) આશરે $1,00,000$ થી $40,000$ વર્ષ પહેલાં પૂર્વ અને મધ્ય એશિયામાં રહેતો હતો. તેઓ તેમના શરીરને સુરક્ષિત રાખવા માટે પ્રાણીઓની ચામડીનો ઉપયોગ કરતા હતા અને તેમના મૃતકોને દફનાવતા હતા.

(D) આપેલ હોમિનિડ્સની મગજની ક્ષમતા નીચે મુજબ છે:
$1$. $Australopithecus$: આશરે $400-500 \ cm^3$.
$2$. $Homo \ habilis$: આશરે $650-800 \ cm^3$.
$3$. $Homo \ erectus$: આશરે $800-1100 \ cm^3$.
$4$. $Neanderthal$: આશરે $1400-1500 \ cm^3$.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Neanderthal$ માં મગજની ક્ષમતા સૌથી વધુ હતી,જે આધુનિક માનવ $(Homo \ sapiens)$ કરતા પણ વધારે છે. તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.

(C) પૂર્વ ઐતિહાસિક ગુફા ચિત્રકલા આશરે $18,000$ વર્ષ પહેલાં વિકસિત થઈ હોવાનું માનવામાં આવે છે. આ સમયગાળો આદિમાનવ,ખાસ કરીને $Homo$ $sapiens$ ના સાંસ્કૃતિક અને જ્ઞાનાત્મક ઉત્ક્રાંતિનો એક મહત્વપૂર્ણ તબક્કો દર્શાવે છે,જેમણે ગુફાઓની દીવાલો પર પ્રતીકાત્મક ચિત્રો દ્વારા પોતાની અભિવ્યક્તિ શરૂ કરી હતી.

(C) $Pithecanthropus$ (જેને હવે $Homo$ $erectus$ $erectus$ તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે) ના અશ્મિઓ યુજીન ડુબોઈસ દ્વારા $1891$ માં ઇન્ડોનેશિયાના જાવા ટાપુ પરથી મળી આવ્યા હતા. તેથી,તેઓ સામાન્ય રીતે જાવા માનવ તરીકે ઓળખાય છે.

(A) $Homo$ $erectus$ ના અશ્મિઓ સૌપ્રથમ $1891$ માં યુજીન ડુબોઈસ દ્વારા જાવામાં શોધાયા હતા. તેમને સામાન્ય રીતે 'જાવા માનવ' ($Pithecanthropus$ $erectus$) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. જોકે $Homo$ $erectus$ ના અશ્મિઓ વિશ્વના વિવિધ ભાગોમાં મળી આવ્યા છે,પરંતુ તેની પ્રથમ શોધ જાવામાં થઈ હતી.

(C) નિએન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) ને પ્રથમ પૂર્વ ઐતિહાસિક માનવ માનવામાં આવે છે જેમણે મૃતદેહોને દફનાવવાની વિધિ શરૂ કરી હતી.
પુરાતત્વીય પુરાવાઓ સૂચવે છે કે તેઓ સામાજિક માળખું અને પ્રતીકાત્મક વર્તન દર્શાવતા હતા,જેમાં મૃતકો સાથે કબરમાં સાધનો,ફૂલો અથવા અન્ય વસ્તુઓ મૂકવાનો સમાવેશ થાય છે,જે પરલોકમાં વિશ્વાસ અથવા મૃતકો પ્રત્યે આદર સૂચવે છે.

(B) ક્રો-મેગ્નન મેન ($Homo$ $sapiens$ $fossilis$) ને આધુનિક માનવના સૌથી નજીકના પૂર્વજ માનવામાં આવે છે. તેઓ તેમની કલાત્મક કુશળતા માટે જાણીતા હતા,જેમાં ગુફા ચિત્રોનો સમાવેશ થાય છે,અને તેઓ હાડકાં તથા પથ્થરોમાંથી અત્યાધુનિક ઓજારો અને શસ્ત્રો બનાવવામાં ખૂબ જ નિપુણ હતા.

(B) જૈવિક ઉત્ક્રાંતિ અને આનુવંશિક સમાનતાની દ્રષ્ટિએ,$Gorilla$ એ માનવના સૌથી નજીકના જીવંત સંબંધીઓ પૈકીનો એક છે. જોકે $Chimpanzee$ સૌથી નજીક છે,પરંતુ આપેલા વિકલ્પોમાંથી $Gorilla$ માનવ સાથે તેના $DNA$ અને ઉત્ક્રાંતિના વંશનો નોંધપાત્ર હિસ્સો ધરાવે છે. $Sinanthropus$ એ એક લુપ્ત પ્રજાતિ છે (જેને હવે $Homo$ $erectus$ માં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે),અને $Gibbon$ તથા $Orangutan$ એ $Gorilla$ ની સરખામણીમાં માનવથી વધુ દૂરના સંબંધીઓ છે.

(A) $\text{આફ્રિકા}$ ખંડને વ્યાપકપણે 'માનવજાતનું પારણું' માનવામાં આવે છે.
વ્યાપક પેલિયોએન્થ્રોપોલોજીકલ સંશોધનોએ દર્શાવ્યું છે કે માનવના સૌથી જૂના પૂર્વજો, જેમ કે $Australopithecus$ અને $Homo$ પ્રજાતિની પ્રારંભિક જાતિઓ, $\text{આફ્રિકા}$માં ઉદ્ભવી અને વિકસી હતી.
અશ્મિઓના સંરક્ષણ માટે અનુકૂળ ભૌગોલિક પરિસ્થિતિઓ અને આ પ્રદેશમાં માનવ ઉત્ક્રાંતિના લાંબા ઇતિહાસને કારણે, પૂર્વ-ઐતિહાસિક માનવના સૌથી વધુ અશ્મિઓ $\text{આફ્રિકા}$માંથી મળી આવ્યા છે.

(C) આધુનિક માનવનું વૈજ્ઞાનિક નામ $Homo \ sapiens \ sapiens$ છે.
અહીં $Homo$ એ પ્રજાતિ (genus) દર્શાવે છે,$sapiens$ એ જાતિ (species) દર્શાવે છે,અને બીજું $sapiens$ એ ઉપજાતિ (subspecies) દર્શાવે છે.
સામાન્ય રીતે પ્રજાતિ માટે $Homo \ sapiens$ વપરાય છે,પરંતુ શરીરરચનાની દ્રષ્ટિએ આધુનિક માનવ માટે ચોક્કસ વૈજ્ઞાનિક નામ $Homo \ sapiens \ sapiens$ છે.

(B) $Homo$ પ્રજાતિમાં ઘણી પ્રજાતિઓનો સમાવેશ થાય છે,જેમાંથી મોટાભાગની લુપ્ત થઈ ગઈ છે.
$Homo$ $erectus$ એ આદિકાળના માનવીની એક લુપ્ત પ્રજાતિ છે જે પ્લેઇસ્ટોસીન ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય યુગ દરમિયાન અસ્તિત્વમાં હતી.
$Homo$ $sapiens$ $sapiens$ (આધુનિક માનવ) અને $Homo$ $sapiens$ એ હાલમાં અસ્તિત્વ ધરાવતી (જીવંત) પ્રજાતિઓ છે.
તેથી,$Homo$ $erectus$ એ સાચો જવાબ છે કારણ કે તે એક લુપ્ત માનવ પ્રજાતિ છે.

(D) $Homo$ પ્રજાતિમાં ઘણી જાતિઓનો સમાવેશ થાય છે,જે લુપ્ત અને અસ્તિત્વ ધરાવતી બંને છે. જોકે જાતિઓની ચોક્કસ સંખ્યા પેલિયોએન્થ્રોપોલોજીકલ ચર્ચાનો વિષય છે,પરંતુ પ્રમાણભૂત જૈવિક સંદર્ભોમાં સૌથી વધુ માન્ય જાતિઓમાં $Homo$ $habilis$,$Homo$ $erectus$,$Homo$ $neanderthalensis$,અને $Homo$ $sapiens$ નો સમાવેશ થાય છે.
આપેલા વિકલ્પોને ધ્યાનમાં લેતા,$12$ એ સૌથી યોગ્ય પસંદગી છે કારણ કે તે $Homo$ પ્રજાતિના ઉત્ક્રાંતિને સમજાવવા માટે ઘણીવાર પાઠ્યપુસ્તકોમાં ઉલ્લેખિત વિવિધતાને દર્શાવે છે.

(B) $Homo$ પ્રજાતિમાં ઘણી પ્રજાતિઓનો સમાવેશ થાય છે,જેમાંથી મોટાભાગની લુપ્ત થઈ ગઈ છે.
$Homo erectus$ એ આદિકાળના માનવની એક જાણીતી લુપ્ત પ્રજાતિ છે જે પ્લેઇસ્ટોસીન ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય યુગ દરમિયાન અસ્તિત્વમાં હતી.
$Homo sapiens$ એ આધુનિક માનવને દર્શાવે છે,જે હાલમાં અસ્તિત્વમાં છે.
$Homo americanus$ અને $Homo posthuma$ એ પેલિયોએન્થ્રોપોલોજીમાં લુપ્ત માનવ પ્રજાતિઓ માટે માન્ય વૈજ્ઞાનિક નામો તરીકે ઓળખાતા નથી.

(D) હોમો $(Homo)$ પ્રજાતિમાં ઘણી જાતિઓનો સમાવેશ થાય છે. જોકે આજે માત્ર હોમો સેપિયન્સ ($Homo$ $sapiens$) જ અસ્તિત્વ ધરાવતી જાતિ છે,પરંતુ ઐતિહાસિક રીતે આ પ્રજાતિમાં હોમો હેબિલિસ ($Homo$ $habilis$),હોમો ઇરેક્ટસ ($Homo$ $erectus$) અને હોમો નિએન્ડરથલેન્સિસ ($Homo$ $neanderthalensis$) જેવી લુપ્ત જાતિઓનો સમાવેશ થાય છે. સામાન્ય જીવવિજ્ઞાનના અભ્યાસક્રમ અને પાઠ્યપુસ્તકના સંદર્ભમાં,હોમો પ્રજાતિની વિવિધતાને ધ્યાનમાં લેતા,અહીં આપેલા વિકલ્પોમાંથી $4$ એ સૌથી યોગ્ય ઉત્તર છે.

(C) આધુનિક માનવનું વૈજ્ઞાનિક નામ $Homo \ sapiens \ sapiens$ છે.
જોકે $Homo \ sapiens$ એ પ્રજાતિનું નામ છે,પરંતુ આધુનિક માનવોને ખાસ રીતે દર્શાવવા માટે તેમાં $sapiens$ ઉપજાતિ ઉમેરવામાં આવે છે,જે તેમને $Homo \ sapiens$ ના પ્રાચીન સ્વરૂપોથી અલગ પાડે છે.

(B) માનવ ઉત્ક્રાંતિનો સાચો ઘટનાક્રમ નીચે મુજબ છે:
$1$. $Ramapithecus$: આશરે $14-15$ મિલિયન વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં હતા.
$2$. $Australopithecus$: આશરે $2-5$ મિલિયન વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં હતા.
$3$. $Homo \text{ } habilis$: આશરે $2$ મિલિયન વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં હતા (પ્રથમ માનવ જેવું હોમિનિડ).
$4$. $Homo \text{ } erectus$: આશરે $1.5$ મિલિયન વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં હતા.
તેથી,સાચો ક્રમ $Ramapithecus \to Australopithecus \to Homo \text{ } habilis \to Homo \text{ } erectus$ છે.

(B) : મનુષ્યના પૂર્વજોથી લઈને આધુનિક માનવ સુધી મગજની ક્ષમતામાં ક્રમશઃ વધારો થયો છે.
$Homo \text{ } habilis$ ની મગજની ક્ષમતા $650-800 \text{ } cc$ હતી, જે $Homo \text{ } erectus$ માં વધીને આશરે $900 \text{ } cc$ થઈ હતી.
નિયન્ડરથલ માનવ $(Homo \text{ } neanderthalensis)$ ની મગજની ક્ષમતા $1400 \text{ } cc$ હતી, જે $Homo \text{ } sapiens$ માં વિકસીને આશરે $1450 \text{ } cc$ થઈ હતી.

(C) સાચો જવાબ $(C)$ છે.
દ્વિનેત્રી દ્રષ્ટિ,નાના જડબાં અને સીધી મુદ્રા એ માનવ ઉત્ક્રાંતિ દરમિયાન થયેલા મહત્વપૂર્ણ અનુકૂલનો છે.
જોકે,આધુનિક માનવની તેના પૂર્વજોમાંથી ઉત્ક્રાંતિમાં સૌથી નોંધપાત્ર વલણ કપાલ ક્ષમતા (cranial capacity) માં વધારો છે.
આધુનિક માનવમાં કપાલ ક્ષમતા આશરે $1450$ $cc$ છે,જ્યારે $Australopithecus$ માં તે માત્ર $500$ $cc$ જેટલી હતી.
આ વધેલી કપાલ ક્ષમતા મોટા મગજને સમાવે છે અને આધુનિક માનવના સામાજિક,સાંસ્કૃતિક અને બૌદ્ધિક વિકાસનો આધાર બનાવે છે.

(B) સાચો જવાબ $B$ છે. નિયન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) $1,00,000$ થી $40,000$ વર્ષ પહેલાં મધ્ય એશિયા અને યુરોપમાં રહેતા હતા. તેઓ ટૂંકા કદ,ભારે ભમર,પાછળ તરફ નમેલા કપાળ,ભારે દાંત સાથેના મોટા જડબા,મજબૂત શરીર,ધીમી ચાલ અને નમેલી મુદ્રા દ્વારા ઓળખાતા હતા. તેઓ તેમના શરીરને સુરક્ષિત રાખવા માટે પ્રાણીઓની ચામડીનો ઉપયોગ કરતા હતા અને તેમના મૃતકોને દફનાવતા હતા.

(D) : આધુનિક માનવ $(Homo \ sapiens)$ ના ઉત્ક્રાંતિના ઇતિહાસ દરમિયાન સૌથી સ્પષ્ટ ફેરફાર મગજના કદમાં થયેલો નોંધપાત્ર વધારો છે.
પ્રારંભિક માનવ પૂર્વજોથી લઈને આધુનિક માનવ સુધી મગજની ક્ષમતામાં ક્રમશઃ વધારો થયો છે.
$Homo \ habilis$ ની મગજની ક્ષમતા $650-800 \ c.c.$ હતી,જે $Homo \ erectus$ માં વધીને $900 \ c.c.$ થઈ હતી.
આધુનિક માનવ સહિતના સાચા માનવોએ મગજની ક્ષમતામાં સતત અને ક્રમિક વધારો દર્શાવ્યો છે.
$Neanderthal$ માનવની મગજની ક્ષમતા આશરે $1400 \ c.c.$ હતી,જે વિકસીને આધુનિક માનવ $(Homo \ sapiens \ sapiens)$ માં સરેરાશ $1450 \ c.c.$ $(1300-1600 \ c.c.)$ સુધી પહોંચી છે.