Gujarati

Evolution of Man Questions in Gujarati

Class 12 Biology · Evolution · Evolution of Man

352+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 49 of 352 questions in Gujarati

51
MediumMCQ
માનવ ઉત્ક્રાંતિમાં કોણે મહત્વની અને નોંધપાત્ર ભૂમિકા ભજવી છે?
A
બેન્ડિંગ પેટર્ન
B
સંદેશાવ્યવહારની ભાષા
C
સાંસ્કૃતિક ઉત્ક્રાંતિ
D
રંગસૂત્રોની એક જોડીમાં ઘટાડો

Solution

(C) માનવ ઉત્ક્રાંતિ અનેક વિશિષ્ટ લક્ષણો દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે. જોકે જૈવિક ઉત્ક્રાંતિ થઈ હતી,પરંતુ સૌથી મહત્વનું પરિબળ જેણે માનવ પ્રગતિને વેગ આપ્યો અને મનુષ્યોને અન્ય પ્રાઈમેટ્સથી અલગ પાડ્યા તે 'સાંસ્કૃતિક ઉત્ક્રાંતિ' છે. સાંસ્કૃતિક ઉત્ક્રાંતિમાં જ્ઞાન,સાધનો,સામાજિક માળખાં અને ભાષાનું પેઢી દર પેઢી હસ્તાંતરણ સામેલ છે,જેણે મનુષ્યોને વધુ જૈવિક ફેરફારોની જરૂર વગર વિવિધ વાતાવરણમાં અનુકૂલન સાધવાની મંજૂરી આપી. તેથી,તેને માનવ ઉત્ક્રાંતિમાં સૌથી મહત્વનું પરિબળ માનવામાં આવે છે.
52
MediumMCQ
$Homo$ $erectus$ થી $Homo$ $sapiens$ ના ઉત્ક્રાંતિમાં નીચેનામાંથી કોણે મહત્વની ભૂમિકા ભજવી છે?
A
દ્વિનેત્રી દ્રષ્ટિ (Binocular vision)
B
સાંસ્કૃતિક ઉત્ક્રાંતિ
C
અભિવ્યક્તિની ઉત્ક્રાંતિ
D
મગજનો વિકાસ

Solution

(D) $Homo$ $erectus$ થી $Homo$ $sapiens$ સુધીના ઉત્ક્રાંતિમાં માનવ મગજનો વિકાસ,ખાસ કરીને મગજની ક્ષમતામાં વધારો અને પ્રીફ્રન્ટલ કોર્ટેક્સનો વિકાસ,ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. મગજના કદમાં આ વધારાને કારણે ઉચ્ચ જ્ઞાનાત્મક કાર્યો,જટિલ સાધનો બનાવવા,ભાષાનો વિકાસ અને સામાજિક સંગઠન શક્ય બન્યું,જે $Homo$ $sapiens$ ના મુખ્ય લક્ષણો છે.
53
MediumMCQ
મનુષ્યના વિશિષ્ટ લક્ષણો કયા છે?
A
બુદ્ધિ
B
સીધું શરીર (ટટ્ટાર શરીર)
C
સંવેદનશીલતા
D
ઉપરોક્ત તમામ

Solution

(D) મનુષ્યો $(Homo \text{ } sapiens)$ જૈવિક અને જ્ઞાનાત્મક લક્ષણોનું એક અનોખું મિશ્રણ ધરાવે છે જે તેમને અન્ય પ્રાઈમેટ્સથી અલગ પાડે છે।
$1$. બુદ્ધિ: મનુષ્યો પાસે અત્યંત વિકસિત મગજ છે જે જટિલ સમસ્યાઓ ઉકેલવા, અમૂર્ત વિચારસરણી અને ભાષા જેવી ઉચ્ચ જ્ઞાનાત્મક ક્ષમતાઓ ધરાવે છે।
$2$. સીધું શરીર: દ્વિપાદી ચાલન (Bipedalism), એટલે કે બે પગ પર ટટ્ટાર ચાલવાની ક્ષમતા, એ માનવ ઉત્ક્રાંતિનું એક મુખ્ય લક્ષણ છે।
$3$. સંવેદનશીલતા: મનુષ્યો ઉચ્ચ ભાવનાત્મક બુદ્ધિ, આત્મ-જાગૃતિ અને સામાજિક સંવેદનશીલતા દર્શાવે છે।
આ તમામ લક્ષણો મનુષ્યના વિશિષ્ટ લક્ષણો હોવાથી, સાચો વિકલ્પ $D$ છે।
54
MediumMCQ
વાનર અને મનુષ્ય બંનેના પૂર્વજો કોણ છે?
A
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ
B
ડ્રાયોપિથેકસ
C
હોમો હેબિલિસ
D
રામાપિથેકસ

Solution

(B) $Dryopithecus$ (ડ્રાયોપિથેકસ) ને વાનર અને મનુષ્ય બંનેના સામાન્ય પૂર્વજ માનવામાં આવે છે. તેઓ આશરે $15$ મિલિયન વર્ષો પહેલા અસ્તિત્વમાં હતા અને તેઓ વધુ વાનર જેવા દેખાતા હતા. $Ramapithecus$ (રામાપિથેકસ) વધુ મનુષ્ય જેવા હતા,જ્યારે $Dryopithecus$ વધુ વાનર જેવા હતા.
55
EasyMCQ
$Pithecanthropus$ $erectus$ (ઘણીવાર $Pithecanthropus$ તરીકે ઓળખાય છે) નું નામ નીચેનામાંથી કોની સાથે સંકળાયેલું છે?
A
જાવા માનવ
B
ક્રો-મેગ્નન માનવ
C
પેકિંગ માનવ
D
વાનર માનવ

Solution

(A) $Pithecanthropus$ $erectus$ (જાવા માનવ) નામ યુજેન ડુબોઈસ દ્વારા $1891$ માં ઇન્ડોનેશિયાના જાવામાં મળી આવેલા અશ્મિઓ માટે આપવામાં આવ્યું હતું.
$Pithecanthropus$ શબ્દ ગ્રીક શબ્દો $pithekos$ (વાનર) અને $anthropos$ (માનવ) પરથી ઉતરી આવ્યો છે,જેનો અર્થ 'વાનર-માનવ' થાય છે.
તેથી,તે ઐતિહાસિક રીતે જાવા માનવ સાથે સંકળાયેલું છે.
56
EasyMCQ
જાવા માનવનું જૈવિક નામ શું છે?
A
હોમો ઇરેક્ટસ
B
હોમો સેપિયન્સ
C
હોમો હેબિલિસ
D
પિથેકેન્થ્રોપસ ઇરેક્ટસ

Solution

(D) જાવા માનવનું મૂળ નામ યુજીન ડુબોઈસ દ્વારા $Pithecanthropus erectus$ રાખવામાં આવ્યું હતું.
પાછળથી,તેને $Homo erectus$ પ્રજાતિ હેઠળ વર્ગીકૃત કરવામાં આવ્યું હતું,ખાસ કરીને $Homo erectus erectus$ ઉપજાતિ તરીકે.
તેથી,$Pithecanthropus erectus$ અને $Homo erectus$ બંને જાવા માનવ સાથે સંકળાયેલા છે,પરંતુ $Pithecanthropus erectus$ એ ઐતિહાસિક નામ છે જેનો આ સંદર્ભમાં વારંવાર ઉપયોગ થાય છે.
57
MediumMCQ
કયા ખંડમાં માનવ અશ્મિઓની સૌથી વધુ સંખ્યા મળી આવી છે?
A
યુરોપ
B
આફ્રિકા
C
અમેરિકા
D
એશિયા

Solution

(B) આફ્રિકાને 'માનવજાતનું પારણું' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
વ્યાપક પેલિયોએન્થ્રોપોલોજીકલ સંશોધનોએ દર્શાવ્યું છે કે આધુનિક માનવીના સૌથી જૂના પૂર્વજો,જેમ કે $Australopithecus$ અને પ્રારંભિક $Homo$ પ્રજાતિઓ,આફ્રિકામાં ઉદ્ભવ્યા અને વિકસ્યા હતા.
ભૌગોલિક પરિસ્થિતિઓ અને આ ખંડ પર માનવ ઉત્ક્રાંતિના લાંબા ઇતિહાસને કારણે,માનવ અશ્મિઓની સૌથી મોટી સંખ્યા અને સૌથી જૂના અશ્મિઓ આફ્રિકામાં મળી આવ્યા છે.
58
EasyMCQ
પુરાપાષાણ યુગના રંગીન ખડક ચિત્રોના પુરાવા કોની સાથે સંકળાયેલા હતા?
A
નિયન્ડરથલ માનવ
B
ક્રો-મેગ્નન માનવ
C
જાવા એપ માનવ
D
પેકિંગ માનવ

Solution

(B) $\text{ક્રો}-\text{મેગ્નન}$ માનવ કલાત્મક કૌશલ્યો દર્શાવનાર પ્રથમ માનવ તરીકે જાણીતો છે, જેમાં રંગીન ખડક ચિત્રો અને કોતરણીનો સમાવેશ થાય છે. આ પુરાવા $\text{પુરાપાષાણ}$ (Palaeolithic) યુગના છે, જે આશરે $30,000$ થી $10,000$ વર્ષ પહેલાંના છે. તેઓ શારીરિક રીતે આધુનિક માનવો હતા જેઓ યુરોપમાં રહેતા હતા અને તેમની સાંસ્કૃતિક અને કલાત્મક પ્રગતિ માટે જાણીતા છે.
59
MediumMCQ
માનવનો ઉદવિકાસ ક્યાં થયો હતો?
A
મધ્ય આફ્રિકા
B
મધ્ય એશિયા
C
ઓસ્ટ્રેલિયા
D
અમેરિકા

Solution

(A) અશ્મિભૂત પુરાવાઓ અને આણ્વિક જીવવિજ્ઞાન ($DNA$ વિશ્લેષણ) સહિતના વૈજ્ઞાનિક પુરાવાઓ દર્શાવે છે કે આધુનિક માનવ ($Homo$ $sapiens$) નો ઉદવિકાસ આફ્રિકામાં થયો હતો. ખાસ કરીને,માનવના સૌથી જૂના પૂર્વજો પૂર્વ આફ્રિકાની રિફ્ટ વેલીમાં ઉદભવ્યા હતા,જેને ઘણીવાર 'માનવજાતનું પારણું' કહેવામાં આવે છે. ત્યાંથી,આદિમાનવો વિશ્વના અન્ય ભાગોમાં સ્થળાંતરિત થયા હતા.
60
EasyMCQ
કયો આદિમાનવ આધુનિક માનવ સાથે સૌથી વધુ સામ્યતા ધરાવે છે?
A
પેકિંગ માનવ
B
આફ્રિકન માનવ
C
જાવા એપ માનવ
D
ક્રો-મેગ્નન માનવ

Solution

(D) $Cro-Magnon$ માનવ ($Homo$ $sapiens$ $fossilis$) ને આધુનિક માનવના સૌથી નજીકના પૂર્વજ માનવામાં આવે છે અને તે હાડપિંજરની રચના તથા મગજની ક્ષમતાની દ્રષ્ટિએ આધુનિક માનવ સાથે સૌથી વધુ સામ્યતા ધરાવે છે.
61
EasyMCQ
સૌથી મોટી મસ્તિષ્ક ક્ષમતા (cranial capacity) શેમાં જોવા મળી હતી?
A
નિયન્ડરથલ માનવ
B
ક્રો-મેગ્નન માનવ
C
જાવા એપ માનવ
D
પેકિંગ માનવ

Solution

(B) વિવિધ માનવ પૂર્વજોની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા નીચે મુજબ છે:
$1$. નિયન્ડરથલ માનવ: આશરે $1400-1500 \ cc$.
$2$. ક્રો-મેગ્નન માનવ: આશરે $1600 \ cc$.
$3$. જાવા એપ માનવ (હોમો ઇરેક્ટસ ઇરેક્ટસ): આશરે $900 \ cc$.
$4$. પેકિંગ માનવ (હોમો ઇરેક્ટસ પેકિનેન્સિસ): આશરે $1050 \ cc$.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,ક્રો-મેગ્નન માનવની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા સૌથી વધુ હતી,જે આશરે $1600 \ cc$ જેટલી માનવામાં આવે છે.
62
EasyMCQ
આધુનિક પેલિયોન્ટોલોજિસ્ટ્સે જાવા માનવને શું નામ આપ્યું છે?
A
Homo habilis
B
Homo erectus modjokertensis
C
Homo erectus erectus
D
Homo sapiens

Solution

(C) જાવા માનવ,જેની શોધ સૌપ્રથમ યુજેન ડુબોઇસ દ્વારા $1891$ માં કરવામાં આવી હતી,તેને શરૂઆતમાં $Pithecanthropus$ $erectus$ નામ આપવામાં આવ્યું હતું.
આધુનિક પેલિયોન્ટોલોજિસ્ટ્સે આ અશ્મિભૂત નમૂનાને $Homo$ $erectus$ $erectus$ તરીકે પુનઃવર્ગીકૃત કર્યો છે.
63
MediumMCQ
સામાજિક જીવનના સૌથી જૂના પુરાવાઓ કોને આભારી છે?
A
ક્રો-મેગ્નન માનવ
B
નિયન્ડરથલ માનવ
C
પેકિંગ માનવ
D
જાવા માનવ

Solution

(B) $Neanderthal$ માનવને સામાજિક જીવનના સૌથી જૂના પુરાવા ધરાવતા માનવામાં આવે છે.
તેઓ સમૂહમાં અથવા નાના જૂથોમાં રહેતા હતા.
તેઓ ધાર્મિક વિધિઓ કરતા હતા અને તેમના મૃતકો માટે દફનવિધિ કરતા હતા,જે સામાજિક માળખા અને અમૂર્ત વિચારસરણીના વિકાસને સૂચવે છે.
64
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયા પૂર્વજમાં કમાન આકારનું તાળવું (arched palate) અને સમાન કદના દાંત જોવા મળ્યા હતા?
A
Limnopithecus
B
Kenyapithecus
C
Ramapithecus
D
Oreopithecus

Solution

(C) $Ramapithecus$ ના અશ્મિ પુરાવા દર્શાવે છે કે તેઓ કમાન આકારનું તાળવું અને પ્રમાણમાં સમાન કદના દાંત ધરાવતા હતા,જે માનવ જેવા દાંતના લક્ષણો તરફના સંક્રમણને સૂચવતા મહત્વપૂર્ણ હોમિનિડ લક્ષણો માનવામાં આવે છે. $Limnopithecus$,$Kenyapithecus$ અને $Oreopithecus$ માં આ પ્રકારના દાંતના લક્ષણોનું સંયોજન $Ramapithecus$ જેટલું સ્પષ્ટ રીતે જોવા મળતું નથી.
65
EasyMCQ
$1925$ માં રેમન્ડ ડાર્ટે એક અશ્મિભૂત ખોપરી શોધી હતી જેને તેમણે શું નામ આપ્યું?
A
નિયન્ડરથલ માનવ
B
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ
C
ઝિન્જાન્થ્રોપસ
D
પેરાપિથેકસ

Solution

(B) $1925$ માં,રેમન્ડ ડાર્ટે દક્ષિણ આફ્રિકાના ટાઉંગ ખાતે એક અશ્મિભૂત ખોપરી શોધી હતી.
તેમણે આ નમૂનાને એક નવી પ્રજાતિ તરીકે ઓળખાવી,જેને તેમણે $Australopithecus$ $africanus$ નામ આપ્યું.
આ શોધ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ હતી કારણ કે તે આફ્રિકામાં હોમિનિડ્સના ઉત્ક્રાંતિ માટેના પુરાવા પૂરા પાડે છે.
66
EasyMCQ
Oligopithecus કેટલા દાંત ધરાવતું હતું ($\text{દાંત}$ માં)?
A
$36$
B
$34$
C
$32$
D
$20$

Solution

(C) Oligopithecus એ પ્રારંભિક માનવસદ્રશ પ્રાઈમેટ્સ (anthropoid primates) ની એક લુપ્ત પ્રજાતિ છે। અશ્મિભૂત નમૂનાઓમાં જોવા મળતા દાંતના સૂત્રના આધારે, Oligopithecus કુલ $32$ દાંત ધરાવતું હતું। આ દાંતની ગોઠવણી ઘણા પ્રારંભિક કેટારાઈન્સ (catarrhines) ની લાક્ષણિકતા છે।
67
EasyMCQ
કયા આદિમાનવની મગજની ક્ષમતા (cranial capacity) આશરે $800-1000 \text{ cc}$ હતી?
A
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ
B
જાવા એપ-મેન
C
નિયન્ડરથલ માનવ
D
ક્રો-મેગ્નન માનવ

Solution

(B) $Homo erectus$ (જેમાં જાવા એપ-મેન,$Pithecanthropus erectus$ નો સમાવેશ થાય છે) ની મગજની ક્ષમતા આશરે $800 \text{ cc}$ થી $1000 \text{ cc}$ ની વચ્ચે હોવાનું માનવામાં આવે છે.
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસની મગજની ક્ષમતા આશરે $400-600 \text{ cc}$ જેટલી ઓછી હતી.
નિયન્ડરથલ માનવની મગજની ક્ષમતા આશરે $1400 \text{ cc}$ હતી.
ક્રો-મેગ્નન માનવની મગજની ક્ષમતા આશરે $1650 \text{ cc}$ હતી.
68
EasyMCQ
$Pleistocene$ યુગના અંતમાં પૃથ્વી પર કયો આદિમાનવ રહેતો હતો?
A
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ
B
ઝિન્ઝાન્થ્રોપસ
C
નિયન્ડરથલ માનવ
D
એટલાન્ટિક માનવ

Solution

(C) નિયન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) $Pleistocene$ યુગના અંતિમ ભાગમાં,આશરે $400,000$ થી $40,000$ વર્ષ પહેલાં પૃથ્વી પર અસ્તિત્વ ધરાવતો હતો.
તેઓ $Pleistocene$ યુગના અંતમાં જોવા મળતા હિમયુગની ઠંડી આબોહવા સાથે અનુકૂલન સાધવા માટે સક્ષમ હતા.
69
EasyMCQ
કયા આદિમાનવે અગ્નિ ઉત્પન્ન કરવા માટે પથ્થરોનો ઉપયોગ કર્યો હતો?
A
જાવા એપ-મેન
B
નિયન્ડરથલ માનવ
C
ક્રો-મેગ્નન માનવ
D
ઉપરોક્ત તમામ

Solution

(B) $Homo$ $neanderthalensis$ (નિયન્ડરથલ માનવ) ને ઐતિહાસિક રીતે પથ્થરો (ચકમક પથ્થર) ને એકબીજા સાથે અથડાવીને અગ્નિ ઉત્પન્ન કરવાની ક્ષમતા માટે શ્રેય આપવામાં આવે છે. જોકે અન્ય હોમિનિડ્સ પણ અગ્નિનો ઉપયોગ કરતા હોઈ શકે છે,પરંતુ અગ્નિ ઉત્પન્ન કરવા માટે પથ્થરોનો વ્યવસ્થિત ઉપયોગ એ નિયન્ડરથલ માનવ સાથે જોડાયેલ એક લાક્ષણિકતા છે.
70
MediumMCQ
$Pithecanthropus$ $erectus$ ના અશ્મિ ક્યાં મળી આવ્યા હતા?
A
ચીન
B
જાપાન
C
જાવા
D
ટેક્સાસ

Solution

(C) $Pithecanthropus$ $erectus$,જેને હવે સામાન્ય રીતે $Homo$ $erectus$ $erectus$ તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે,તે 'જાવા મેન' તરીકે પ્રખ્યાત છે. આ આદિ માનવ પૂર્વજના અશ્મિઓ $1891$ માં યુજેન ડુબોઈસ દ્વારા ઇન્ડોનેશિયાના જાવા ટાપુ પરથી મળી આવ્યા હતા.
71
EasyMCQ
નિયન્ડરથલ માનવ ક્યાં રહેતા હતા?
A
રણ
B
ગાઢ જંગલ
C
પર્વતો
D
ગુફા

Solution

(D) નિયન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) ગુફાઓ અથવા પથ્થરના આશ્રયસ્થાનોમાં રહેતા હતા. તેઓ પ્લેઇસ્ટોસીન યુગ દરમિયાન કઠોર આબોહવા અને શિકારી પ્રાણીઓથી બચવા માટે ગુફાઓનો ઉપયોગ કરવા માટે જાણીતા હતા. ગુફાઓના અવશેષોમાં મળી આવેલા ચૂલા અને સાધનો જેવા પુરાતત્વીય પુરાવાઓ પુષ્ટિ કરે છે કે તેઓ આ ગુફાઓમાં વસવાટ કરતા હતા.
72
EasyMCQ
માનવ ઉત્ક્રાંતિમાં,નીચેનામાંથી કયો સમયગાળો સૌથી તાજેતરનો છે?
A
મધ્ય પેલેઓલિથિક (Middle Paleolithic)
B
અપર પેલેઓલિથિક (Upper Paleolithic)
C
નિયોલિથિક (Neolithic)
D
મેસોલિથિક (Mesolithic)

Solution

(C) આ પ્રાગૈતિહાસિક સમયગાળાનો ઘટનાક્રમ નીચે મુજબ છે:
$1$. મધ્ય પેલેઓલિથિક ($300,000$ થી $50,000$ વર્ષ પહેલાં)
$2$. અપર પેલેઓલિથિક ($50,000$ થી $10,000$ વર્ષ પહેલાં)
$3$. મેસોલિથિક ($10,000$ થી $8,000$ વર્ષ પહેલાં)
$4$. નિયોલિથિક ($8,000$ થી $4,000$ વર્ષ પહેલાં)
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાં નિયોલિથિક સમયગાળો સૌથી તાજેતરનો છે.
73
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું આધુનિક માનવનું સીધું પૂર્વજ છે?
A
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ
B
રામાપિથેકસ
C
હોમો ઇરેક્ટસ
D
હોમો હેબિલિસ

Solution

(C) આધુનિક માનવ ($Homo$ $sapiens$) નો ઉત્ક્રાંતિનો ઇતિહાસ જટિલ છે. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Homo$ $erectus$ ને માનવ ઉત્ક્રાંતિના વૃક્ષમાં સીધા પૂર્વજ તરીકે ગણવામાં આવે છે. $Homo$ $erectus$ નો વિકાસ $Homo$ $habilis$ જેવા અગાઉના હોમિનિડ્સમાંથી થયો હતો અને એવું માનવામાં આવે છે કે તે તે પૂર્વજ છે જેમાંથી અંતે $Homo$ $sapiens$ ઉદ્ભવ્યા હતા. જ્યારે $Australopithecus$ અને $Ramapithecus$ પ્રારંભિક હોમિનિડ્સ છે,તેઓ ઉત્ક્રાંતિની સમયરેખામાં અગાઉની શાખાઓનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
74
AdvancedMCQ
માનવના ઉત્ક્રાંતિ દરમિયાન તેના પૂર્વજોના લક્ષણોમાં ઘણા ફેરફારો થયા છે. નીચેનામાંથી કયો ફેરફાર બિનમહત્વનો છે?
A
ખોરાકમાં સખત ફળો અને મૂળમાંથી નરમ ખોરાક તરફનો ફેરફાર
B
હાથના બંધારણમાં ગુણાત્મક સુધારો અને સાધનો બનાવવાની કુશળતા
C
પૂંછડીનું અદ્રશ્ય થવું
D
સંદેશાવ્યવહાર અને સામાજિક વર્તન માટે વાણીમાં સુધારો

Solution

(NONE) માનવ ઉત્ક્રાંતિના સંદર્ભમાં, આપેલી તમામ બાબતો (આહારમાં ફેરફાર, સાધનો બનાવવાની કુશળતા, પૂંછડીનો નાશ અને વાણીનો વિકાસ) ઉત્ક્રાંતિના મહત્વના સીમાચિહ્નો છે જે માનવ પ્રજાતિના અસ્તિત્વ અને પ્રગતિમાં ફાળો આપે છે. જો આ પ્રશ્નનું મૂલ્યાંકન પ્રમાણભૂત જીવવિજ્ઞાનના અભ્યાસક્રમ મુજબ કરવામાં આવે, તો આ પ્રશ્ન ક્ષતિપૂર્ણ ગણાય છે કારણ કે આમાંથી કોઈ પણ ફેરફાર 'બિનમહત્વનો' નથી. આદિમાનવથી આધુનિક માનવ $(Homo \text{ } sapiens)$ સુધીના સંક્રમણમાં દરેક ફેરફારે નિર્ણાયક ભૂમિકા ભજવી છે. તેથી, આપેલા વિકલ્પોમાંથી કોઈ પણ સાચો વિકલ્પ નથી કારણ કે બધા જ અત્યંત મહત્વના છે.
75
EasyMCQ
$Homo$ $sapiens$ (આધુનિક માનવ) ની ઉત્પત્તિ કેટલા વર્ષો પહેલા થઈ હતી?
A
આશરે $1.5$ લાખ વર્ષ પહેલા
B
આશરે $2$ લાખ વર્ષ પહેલા
C
આશરે $2.5$ લાખ વર્ષ પહેલા
D
આશરે $3$ લાખ વર્ષ પહેલા

Solution

(C) આધુનિક માનવના ઉત્ક્રાંતિના સમયરેખા મુજબ,$Homo$ $sapiens$ નો ઉદભવ આફ્રિકામાં થયો હતો અને ત્યારબાદ તેઓ વિશ્વભરમાં ફેલાયા હતા. વૈજ્ઞાનિક પુરાવાઓ અને અશ્મિઓના અભ્યાસ મુજબ,$Homo$ $sapiens$ સૌપ્રથમ આશરે $2.5$ લાખ વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં આવ્યા હતા. તેથી,વિકલ્પ $C$ સાચો જવાબ છે.
76
EasyMCQ
નિયન્ડરથલ માનવ પછી કયા માનવ આવ્યા?
A
ક્રો-મેગ્નન માનવ
B
હોમો સેપિયન્સ સેપિયન્સ
C
હોમો ઇરેક્ટસ
D
હોમો નિયન્ડરથેલેન્સિસ

Solution

(A) માનવ પૂર્વજોનો ઉત્ક્રાંતિનો ક્રમ સામાન્ય રીતે આ મુજબ સ્વીકારવામાં આવે છે: $Homo \text{ } erectus \rightarrow \text{નિયન્ડરથલ માનવ} \rightarrow \text{ક્રો-મેગ્નન માનવ} \rightarrow \text{આધુનિક } Homo \text{ } sapiens \text{ } sapiens$.
નિયન્ડરથલ માનવ $(Homo \text{ } neanderthalensis)$ આશરે $100,000$ થી $40,000$ વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં હતા।
તેમના પછી ક્રો-મેગ્નન માનવ આવ્યા, જેઓ આશરે $35,000$ થી $40,000$ વર્ષ પહેલાં દેખાયા હતા અને તેમને આધુનિક માનવના સૌથી નજીકના પૂર્વજ માનવામાં આવે છે।
77
EasyMCQ
માનવના કયા પૂર્વજે સૌપ્રથમ દ્વિપાદ ગમન (bipedal gait) દર્શાવ્યું હતું?
A
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ
B
ક્રો-મેગ્નન માનવ
C
જાવા એપ માનવ
D
પેકિંગ માનવ

Solution

(A) $Australopithecus$ ને સૌપ્રથમ દ્વિપાદ ગમન (બે પગે ચાલવાની ક્ષમતા) દર્શાવનાર માનવ પૂર્વજ માનવામાં આવે છે.
તેઓ આશરે $2$ થી $3$ મિલિયન વર્ષો પહેલા અસ્તિત્વમાં હતા.
તેમના પુરોગામીઓથી વિપરીત,તેઓએ સીધા ચાલવા માટે સ્પષ્ટ શારીરિક અનુકૂલનો દર્શાવ્યા હતા,જેમ કે પેલ્વિસની રચના અને ફોરામેન મેગ્નમનું સ્થાન.
78
EasyMCQ
માનવનો પ્રથમ સંભવિત અશ્મિ કયો છે?
A
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ (Australopithecus)
B
ઝિન્જાન્થ્રોપસ (Zinjanthropus)
C
પિથેકેન્થ્રોપસ (Pithecanthropus)
D
પ્લેસિયાન્થ્રોપસ (Pleasianthropus)

Solution

(A) સાચો જવાબ $Australopithecus$ છે.
$Australopithecus$ ને માનવના સૌથી જૂના પૂર્વજોમાંના એક માનવામાં આવે છે.
$Australopithecus$ ના અશ્મિઓ $1924$ માં રેમન્ડ ડાર્ટ દ્વારા દક્ષિણ આફ્રિકામાં શોધાયા હતા.
તેમને વાંદરાઓ અને મનુષ્યો વચ્ચેની 'કડી' (missing link) માનવામાં આવે છે,જે માનવ વંશાવળીના પ્રથમ સંભવિત અશ્મિ પુરાવા રજૂ કરે છે.
79
MediumMCQ
માનવનો ઉત્ક્રાંતિ શક્ય બન્યો કારણ કે આપણા વાનર જેવા પૂર્વજો પાસે હતું:
A
સ્થળાંતરની વૃત્તિ
B
દ્વિનેત્રી દ્રષ્ટિ (Binocular vision)
C
વિકસિત મગજ
D
મોટી મસ્તિષ્ક ગુહા (Cranial cavity)

Solution

(C) વાનર જેવા પૂર્વજોમાંથી માનવનો ઉત્ક્રાંતિ $\text{વિકસિત મગજ}$ ના વિકાસ દ્વારા નોંધપાત્ર રીતે સરળ બન્યો હતો। જોકે મસ્તિષ્ક ક્ષમતા અને દ્રષ્ટિ જેવા અન્ય પરિબળોએ ભૂમિકા ભજવી હતી, પરંતુ મગજનો વિસ્તાર અને તેની વધતી જતી જટિલતાને કારણે ઉચ્ચ જ્ઞાનાત્મક કાર્યો, સાધનોનો ઉપયોગ, ભાષાનો વિકાસ અને સામાજિક સહકાર શક્ય બન્યા, જે માનવ ઉત્ક્રાંતિના મુખ્ય પ્રેરક બળો હતા।
80
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયા માનવમાં મગજની ક્ષમતા (cranial capacity) આધુનિક માનવ જેટલી અથવા તેનાથી થોડી વધારે હતી?
A
નિયન્ડરથલ માનવ
B
પેકિંગ માનવ
C
જાવા એપ માનવ
D
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ

Solution

(A) આધુનિક માનવ ($Homo$ $sapiens$) ની મગજની ક્ષમતા આશરે $1400$ $cc$ હોય છે. નિયન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) ની મગજની ક્ષમતા $1300$ $cc$ થી $1600$ $cc$ ની વચ્ચે હતી,જે આધુનિક માનવ જેટલી અથવા તેનાથી થોડી વધારે હતી.
81
EasyMCQ
મૃતદેહોને યોગ્ય રીતે દફનાવવાની શરૂઆત સૌપ્રથમ કયા આદિમાનવના સમયમાં થઈ હતી?
A
પેકિંગ માનવ
B
જાવા માનવ
C
નિયન્ડરથલ માનવ
D
ક્રો-મેગ્નન માનવ

Solution

(C) $Neanderthal$ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) $100,000$ થી $40,000$ વર્ષ પહેલાં જીવતા હતા.
તેઓ પ્રથમ એવા આદિમાનવ હતા જેમણે જટિલ સામાજિક વર્તન દર્શાવ્યું હતું,જેમાં તેમના મૃતકોને સાધનો,ફૂલો અને અન્ય વસ્તુઓ સાથે દફનાવવાની પ્રથાનો સમાવેશ થાય છે,જે પરલોક અથવા ધાર્મિક વિધિઓમાં તેમની માન્યતા સૂચવે છે.
82
EasyMCQ
જાવા માનવનું વૈજ્ઞાનિક નામ શું છે?
A
Pithecanthropus erectus
B
Pithecanthropus pekinensis
C
Homo rhodesiensis
D
Homo heidelbergensis

Solution

(A) જાવા માનવની શોધ સૌપ્રથમ $1891$ માં ઇન્ડોનેશિયામાં યુજેન ડુબોઇસ દ્વારા કરવામાં આવી હતી.
તેને શરૂઆતમાં $Pithecanthropus$ $erectus$ તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવ્યું હતું,જેનો અર્થ 'સીધા ઉભા રહેતા વાનર-માનવ' થાય છે.
આધુનિક વર્ગીકરણ પદ્ધતિ મુજબ,આ નમૂનાને હવે $Homo$ $erectus$ પ્રજાતિ હેઠળ વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
83
EasyMCQ
$Homo \text{ } habilis$ માં, 'habilis' નો અર્થ શું થાય છે?
A
ભટકતી પ્રજાતિ
B
પ્રાચીન માનવ
C
આધુનિક માનવ
D
ઓજાર બનાવનાર

Solution

(D) '$habilis$' શબ્દ લેટિન ભાષામાંથી આવ્યો છે, જેનો અર્થ 'સક્ષમ', 'કુશળ' અથવા 'હોશિયાર' થાય છે.
માનવ ઉત્ક્રાંતિના સંદર્ભમાં, $Homo \text{ } habilis$ ને 'હેન્ડી મેન' (કુશળ માનવ) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે કારણ કે તેઓ પથ્થરના ઓજારો બનાવનાર અને તેનો ઉપયોગ કરનાર પ્રથમ હોમિનિડ હતા.
તેથી, 'habilis' નો અર્થ 'ઓજાર બનાવનાર' થાય છે.
84
MediumMCQ
આપેલા વિકલ્પોમાંથી નીચેનામાંથી કોને માનવીનો સૌથી આદિમ પૂર્વજ માનવામાં આવે છે?
A
રામાપિથેકસ
B
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ
C
હોમો હેબિલિસ
D
હોમો નિયાન્ડરથેલેન્સિસ

Solution

(A) આપેલા વિકલ્પોમાં,$Ramapithecus$ ને માનવીનો સૌથી આદિમ પૂર્વજ માનવામાં આવે છે. $Ramapithecus$ આશરે $12-14$ મિલિયન વર્ષો પહેલા જીવતા હતા અને તેમણે નાના કેનાઇન દાંત અને જાડા દંતવલ્ક (enamel) જેવા કેટલાક હોમિનિડ લક્ષણો દર્શાવ્યા હતા,જે માનવ જેવા પૂર્વજો તરફના સંક્રમણનું સૂચન કરે છે. $Australopithecus$ પછીથી (આશરે $2-4$ મિલિયન વર્ષો પહેલા) અસ્તિત્વમાં આવ્યા,ત્યારબાદ $Homo$ $habilis$ અને $Homo$ $neanderthalensis$ આવ્યા.
85
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?
A
$Homo$ $erectus$ એ માનવના પૂર્વજ છે.
B
ક્રો-મેગ્નન માનવના અશ્મિ ઇથોપિયામાં મળી આવ્યા છે.
C
$Australopithecus$ એ આધુનિક માનવના સાચા પૂર્વજ છે.
D
નિયન્ડરથલ માનવ એ $Homo$ $sapiens$ ના સીધા પૂર્વજ છે.

Solution

(A) સાચું વિધાન એ છે કે $Homo$ $erectus$ ને આધુનિક માનવના પૂર્વજ માનવામાં આવે છે.
$Australopithecus$ એ પ્રારંભિક હોમિનિડ છે પરંતુ આધુનિક માનવના સીધા પૂર્વજ નથી.
ક્રો-મેગ્નન અશ્મિ મુખ્યત્વે ફ્રાન્સમાં મળી આવ્યા હતા,ઇથોપિયામાં નહીં.
નિયન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) ને એક અલગ પ્રજાતિ અથવા ઉપ-પ્રજાતિ માનવામાં આવે છે જે પ્રારંભિક $Homo$ $sapiens$ સાથે અસ્તિત્વ ધરાવતા હતા,ન કે તેમના સીધા પૂર્વજ.
86
EasyMCQ
ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય સમયના માપદંડ પર $Dryopithecus$ ના અશ્મિની ઉંમર આશરે કેટલી છે?
A
$75 \times 10^6$ વર્ષ પહેલાં
B
$25 \times 10^6$ વર્ષ પહેલાં
C
$2.5 \times 10^6$ વર્ષ પહેલાં
D
$50 \times 10^6$ વર્ષ પહેલાં

Solution

(B) $Dryopithecus$ ને મનુષ્યો અને વાંદરાઓના સૌથી જૂના પૂર્વજોમાંના એક માનવામાં આવે છે.
ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય સમયના માપદંડ મુજબ,$Dryopithecus$ મિયોસીન યુગ દરમિયાન અસ્તિત્વમાં હતા.
$Dryopithecus$ ના અશ્મિઓ આશરે $20-25$ મિલિયન વર્ષ જૂના હોવાનું માનવામાં આવે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $25 \times 10^6$ વર્ષ પહેલાં છે.
87
MediumMCQ
માનવ અને ચિમ્પાન્ઝીનું સામાન્ય ઉદ્ભવસ્થાન શેના દ્વારા શ્રેષ્ઠ રીતે દર્શાવી શકાય છે?
A
દંત સૂત્ર
B
કપાલ ક્ષમતા
C
બાયનોક્યુલર દ્રષ્ટિ
D
રંગસૂત્રની સંખ્યા

Solution

(D) માનવ અને ચિમ્પાન્ઝીના સામાન્ય પૂર્વજો હોવાનો શ્રેષ્ઠ પુરાવો તેમના જનીનિક દ્રવ્યમાં રહેલી સમાનતા,ખાસ કરીને રંગસૂત્રોની બેન્ડિંગ પેટર્ન દ્વારા મળે છે. માનવમાં $46$ રંગસૂત્રો હોય છે અને ચિમ્પાન્ઝીમાં $48$ હોય છે,પરંતુ તેમની વચ્ચેની સમાનતા ખૂબ જ ઊંડી છે. એવું વ્યાપકપણે સ્વીકારવામાં આવે છે કે માનવનું $2$ નંબરનું રંગસૂત્ર એ બે પૂર્વજ રંગસૂત્રોના જોડાણથી બન્યું છે,જે ચિમ્પાન્ઝીમાં અલગ રહે છે,જે રંગસૂત્રોની સંખ્યામાં તફાવતનું કારણ છે.
88
MediumMCQ
આધુનિક માનવનો સૌથી નજીકનો સંબંધી કોને માનવામાં આવે છે?
A
ચિમ્પાન્ઝી
B
ઓરાંગુટાન
C
વાનર (Apes)
D
ગિબન

Solution

(A) આધુનિક માનવ $(Homo \ sapiens)$ નો સૌથી નજીકનો જીવંત સંબંધી ચિમ્પાન્ઝી $(Pan \ troglodytes)$ છે.
જિનેટિક અભ્યાસો દર્શાવે છે કે મનુષ્યો અને ચિમ્પાન્ઝી તેમના $DNA$ ક્રમમાં આશરે $98-99\%$ સમાનતા ધરાવે છે.
આ આનુવંશિક સમાનતાનું ઉચ્ચ પ્રમાણ બંને પ્રજાતિઓ વચ્ચેના ખૂબ જ તાજેતરના સામાન્ય પૂર્વજ હોવાનું સૂચવે છે.
89
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કોની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા (cranial capacity) સૌથી ઓછી છે?
A
ગોરિલા
B
ચિમ્પાન્ઝી
C
આધુનિક માનવ
D
જાવા એપ મેન

Solution

(B) આપેલા પ્રાઈમેટ્સ અને હોમિનિડ્સની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા આશરે નીચે મુજબ છે:
$1$. ચિમ્પાન્ઝી: $300-400 \text{ cc}$.
$2$. ગોરિલા: $400-500 \text{ cc}$.
$3$. જાવા એપ મેન $(Homo \text{ erectus})$: $800-1000 \text{ cc}$.
$4$. આધુનિક માનવ $(Homo \text{ sapiens})$: $1300-1600 \text{ cc}$.
આ મૂલ્યોની સરખામણી કરતા,આપેલા વિકલ્પોમાંથી ચિમ્પાન્ઝીની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા સૌથી ઓછી છે.
90
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયું વાંદરાઓ (apes) અને મનુષ્યો વચ્ચેની સંક્રમણ અવસ્થા હતી?
A
હોમો હેબિલિસ
B
હોમો ઇરેક્ટસ
C
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ રેમિડસ
D
ઓસ્ટ્રેલોપિથેકસ આફ્રિકાનસ

Solution

(C) $Australopithecus$ $ramidus$ ને સૌથી વધુ વાંદરા જેવા હોમિનિડ પૂર્વજ માનવામાં આવે છે.
તે વાંદરાઓ અને મનુષ્યો તરફ દોરી જતી હોમિનિડ વંશાવળી વચ્ચેની મહત્વપૂર્ણ સંક્રમણ અવસ્થા અથવા 'કડી' (missing link) તરીકે ગણવામાં આવે છે.
91
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું લક્ષણ મનુષ્યને અન્ય સસ્તન પ્રાણીઓથી અલગ પાડે છે?
A
ઉચ્ચ બુદ્ધિ
B
વાણીની શક્તિ
C
સામાજિક જીવન
D
મોટી મસ્તિષ્ક ક્ષમતા (Cranial capacity)

Solution

(D) જોકે ઘણા સસ્તન પ્રાણીઓ બુદ્ધિ,સામાજિક માળખું અને સંવાદ દર્શાવે છે,પરંતુ મનુષ્ય ($Homo$ $sapiens$) ને અન્ય સસ્તન પ્રાણીઓથી અલગ પાડતું સૌથી મહત્વનું જૈવિક લક્ષણ તેમની નોંધપાત્ર રીતે મોટી મસ્તિષ્ક ક્ષમતા (cranial capacity) છે. મનુષ્યો પાસે અત્યંત વિકસિત મગજ છે,ખાસ કરીને સેરેબ્રલ કોર્ટેક્સ,જે જટિલ જ્ઞાનાત્મક કાર્યો,અમૂર્ત તર્ક અને અદ્યતન ભાષા માટે જવાબદાર છે,જે અન્ય સસ્તન પ્રાણીઓની તુલનામાં મોટી મસ્તિષ્ક ક્ષમતા દ્વારા સમર્થિત છે.
92
MediumMCQ
માનવના ઉત્ક્રાંતિના ઇતિહાસનો સાચો ક્રમ નીચેનામાંથી કયો છે?
A
પેકિંગ માનવ,હાઇડલબર્ગ માનવ,નિયન્ડરથલ,ક્રો-મેગ્નન
B
પેકિંગ માનવ,હોમો સેપિયન્સ,ક્રો-મેગ્નન,નિયન્ડરથલ
C
પેકિંગ માનવ,નિયન્ડરથલ,હોમો સેપિયન્સ,હાઇડલબર્ગ
D
પેકિંગ માનવ,ક્રો-મેગ્નન,હોમો સેપિયન્સ,નિયન્ડરથલ

Solution

(A) માનવ પૂર્વજોનો ઉત્ક્રાંતિનો ક્રમ સામાન્ય રીતે નીચે મુજબ સ્વીકારવામાં આવે છે:
$1$. પેકિંગ માનવ ($Homo$ $erectus$ $pekinensis$) આશરે $750,000$ થી $200,000$ વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં હતા।
$2$. હાઇડલબર્ગ માનવ ($Homo$ $heidelbergensis$) આશરે $600,000$ થી $200,000$ વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં હતા।
$3$. નિયન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) આશરે $400,000$ થી $40,000$ વર્ષ પહેલાં અસ્તિત્વમાં હતા।
$4$. ક્રો-મેગ્નન માનવ ($Homo$ $sapiens$ $fossilis$) આશરે $40,000$ થી $10,000$ વર્ષ પહેલાં દેખાયા હતા।
તેથી, સાચો કાલક્રમિક ક્રમ પેકિંગ માનવ $\rightarrow$ હાઇડલબર્ગ માનવ $\rightarrow$ નિયન્ડરથલ $\rightarrow$ ક્રો-મેગ્નન છે।
93
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કોને માનવ અને વાનર વચ્ચેની જોડતી કડી માનવામાં આવે છે?
A
જાવા માનવ
B
એપ માનવ
C
જાવા એપ માનવ
D
રામાપિથેકસ

Solution

(D) $Ramapithecus$ (રામાપિથેકસ) ને વાનર અને માનવ વચ્ચેની જોડતી કડી માનવામાં આવે છે. તે આશરે $12-14$ મિલિયન વર્ષો પહેલા અસ્તિત્વમાં હતું અને તેમાં વાનર અને માનવ બંનેના લક્ષણો જોવા મળતા હતા,જેમ કે દાંત પર જાડું મીનાનું પડ અને અગાઉના પ્રાઈમેટ્સની સરખામણીમાં વધુ સીધો દેહધર્મ.
94
EasyMCQ
$Sinanthropus \text{ } pekinensis$ (પેકિંગ મેન) ના અશ્મિઓ કયા યુગ (epoch) માં મળી આવ્યા હતા?
A
પ્લેઇસ્ટોસીન (Pleistocene)
B
પ્લાયોસીન (Pliocene)
C
ઇઓસીન (Eocene)
D
પેલેઓસીન (Palaeocene)

Solution

(A) $Sinanthropus \text{ } pekinensis$, જે સામાન્ય રીતે પેકિંગ મેન તરીકે ઓળખાય છે, તે $Homo \text{ } erectus$ ની એક ઉપજાતિ છે.
આ અશ્મિઓ ચીનના બેઇજિંગ નજીકની ઝોકોઉડિયન ગુફા પ્રણાલીમાંથી મળી આવ્યા હતા.
ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય રીતે, આ અશ્મિઓ $Pleistocene$ યુગના છે, ખાસ કરીને મધ્ય $Pleistocene$ સમયગાળાના, જે આશરે $250,000$ થી $750,000$ વર્ષ પહેલાંના છે.
95
EasyMCQ
આધુનિક માનવ ($Homo$ $sapiens$) ની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા (cranial capacity) કેટલી છે?
A
$350 - 400\,\text{cm}^3$
B
$500 - 1000\,\text{cm}^3$
C
$915 - 1700\,\text{cm}^3$
D
$1350 - 1500\,\text{cm}^3$

Solution

(D) મસ્તિષ્ક ક્ષમતા એટલે ખોપરીના અંદરના ભાગનું કદ,જેમાં મગજ સુરક્ષિત રહે છે.
આધુનિક માનવ ($Homo$ $sapiens$) માટે,સરેરાશ મસ્તિષ્ક ક્ષમતા આશરે $1350\,\text{cm}^3$ થી $1500\,\text{cm}^3$ ની વચ્ચે હોય છે.
આ વિશાળ મગજનું કદ આધુનિક માનવોની મુખ્ય લાક્ષણિકતા છે,જે આપણી ઉચ્ચ જ્ઞાનાત્મક ક્ષમતાઓમાં ફાળો આપે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.
96
MediumMCQ
નિયન્ડરથલ માનવની મગજની ક્ષમતા (cranial capacity) કેટલી છે?
A
$1350 - 1500\,\text{cm}^3$
B
$1400 - 1450\,\text{cm}^3$
C
$915 - 1250\,\text{cm}^3$
D
$750 - 900\,\text{cm}^3$

Solution

(B) નિયન્ડરથલ માનવ ($Homo$ $neanderthalensis$) આશરે $100,000$ થી $40,000$ વર્ષ પહેલાં નજીકના પૂર્વ અને મધ્ય એશિયામાં રહેતા હતા.
તેઓ તેમના શરીરને સુરક્ષિત રાખવા માટે પ્રાણીઓની ચામડીનો ઉપયોગ કરતા હતા અને તેમના મૃતકોને દફનાવતા હતા.
નિયન્ડરથલ માનવની મગજની ક્ષમતા આશરે $1400 - 1450\,\text{cm}^3$ હતી,જે આધુનિક માનવ ($Homo$ $sapiens$) ની ક્ષમતા જેટલી અથવા તેનાથી થોડી વધારે છે.
97
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું મનુષ્યની સૌથી નજીકનું છે?
A
પ્રોકોન્સુલ
B
ડ્રાયોપિથેકસ
C
ગિબન
D
ઓરાંગુટાન

Solution

(D) આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Orangutan$ $(Pongo)$ એ $Hominidae$ કુળનો સભ્ય છે,જેમાં મનુષ્યોનો સમાવેશ થાય છે. જોકે $Dryopithecus$ અને $Proconsul$ એ પૂર્વજ સ્વરૂપો છે,$Orangutan$ એ જીવંત મહાન વાનર છે જે $Gibbon$ (જે $Hylobatidae$ કુળના છે,જે નાના વાનરો છે) ની તુલનામાં મનુષ્યો સાથે તાજેતરના સામાન્ય પૂર્વજ ધરાવે છે. તેથી,$Orangutan$ અન્ય સૂચિબદ્ધ વિકલ્પો કરતાં મનુષ્યની વધુ નજીક છે.
98
MediumMCQ
$Australopithecus$ ના અશ્મિઓ સૌપ્રથમ ક્યાં મળી આવ્યા હતા?
A
અમેરિકા
B
ઓસ્ટ્રેલિયા
C
દક્ષિણ આફ્રિકા
D
પૂર્વ આફ્રિકા

Solution

(C) $Australopithecus$ ના અશ્મિઓ સૌપ્રથમ $1924$ માં પ્રોફેસર રેમન્ડ ડાર્ટ દ્વારા દક્ષિણ આફ્રિકાના ટાઉંગ (Taung) ખાતેથી મળી આવ્યા હતા. આ નમૂનો 'ટાઉંગ ચાઈલ્ડ' તરીકે પ્રખ્યાત છે.
99
EasyMCQ
સૌથી વધુ મસ્તિષ્ક ક્ષમતા (cranial capacity) કોની હતી?
A
જાવા માનવ
B
પેકિંગ માનવ
C
હેન્ડી માનવ
D
આધુનિક માનવ

Solution

(D) જાવા માનવ $(Homo \text{ } erectus \text{ } erectus)$ ની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા $900 \text{ } c.c.$ છે.
પેકિંગ માનવ $(Homo \text{ } erectus \text{ } pekinensis)$ ની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા $1075 \text{ } c.c.$ છે.
હેન્ડી માનવ $(Homo \text{ } habilis)$ ની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા $700 \text{ } c.c.$ છે.
આધુનિક માનવ $(Homo \text{ } sapiens \text{ } sapiens)$ ની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા $1400-1450 \text{ } c.c.$ છે.
તેથી, આપેલા વિકલ્પોમાંથી આધુનિક માનવની મસ્તિષ્ક ક્ષમતા સૌથી વધુ છે.

Evolution — Evolution of Man · Frequently Asked Questions

1Are these Evolution questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Evolution Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.