Gujarati

Textbook - Areas of Parallelograms and Triangles Questions in Gujarati

Class 9 Mathematics · Areas of Parallelograms and Triangles · Textbook - Areas of Parallelograms and Triangles

45+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 45 of 45 questions in Gujarati

1
Medium
નીચેનામાંથી કઈ આકૃતિઓ સમાન પાયા પર અને સમાન સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલી છે? આવા કિસ્સામાં,સામાન્ય પાયો અને બે સમાંતર રેખાઓ લખો.
Question diagram

Solution

(N/A) આકૃતિઓ $(i), (iii)$ અને $(v)$ સમાન પાયા પર અને સમાન સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલી છે.
આકૃતિ સામાન્ય પાયો અને બે સમાંતર રેખાઓ
આકૃતિ $(i)$ સામાન્ય પાયો: $DC$,સમાંતર રેખાઓ: $DC$ અને $AB$
આકૃતિ $(iii)$ સામાન્ય પાયો: $QR$,સમાંતર રેખાઓ: $QR$ અને $PS$
આકૃતિ $(v)$ સામાન્ય પાયો: $AD$,સમાંતર રેખાઓ: $AD$ અને $BQ$
2
Difficult
આકૃતિમાં,$ABCD$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે અને $EFCD$ એક લંબચોરસ છે. વળી,$AL \perp DC$ છે. સાબિત કરો કે:
$(i)$ $\text{ar}(ABCD) = \text{ar}(EFCD)$
$(ii)$ $\text{ar}(ABCD) = DC \times AL$
Question diagram

Solution

(N/A) $(i)$ લંબચોરસ પણ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ હોવાથી,અને $ABCD$ તથા $EFCD$ બંને એક જ પાયા $DC$ પર અને બે સમાંતર રેખાઓ $DC$ તથા $EF$ ની વચ્ચે આવેલા હોવાથી,$\text{ar}(ABCD) = \text{ar}(EFCD)$ થાય.
$(ii)$ ઉપરના પરિણામ પરથી,$\text{ar}(ABCD) = \text{ar}(EFCD)$.
$EFCD$ લંબચોરસ હોવાથી,તેનું ક્ષેત્રફળ = $\text{લંબાઈ} \times \text{પહોળાઈ} = DC \times FC$ થાય.
તેથી,$\text{ar}(ABCD) = DC \times FC$ $(1)$.
$AL \perp DC$ અને $EF \parallel DC$ હોવાથી,$AL$ એ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણની ઊંચાઈ છે. લંબચોરસ $AFCL$ માં (અથવા સમાંતર રેખાઓને ધ્યાનમાં લેતા),આપણને $AL = FC$ મળે છે $(2)$.
$(2)$ ની કિંમત $(1)$ માં મૂકતા,આપણને $\text{ar}(ABCD) = DC \times AL$ મળે છે.
3
Difficult
જો એક ત્રિકોણ અને એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ એક જ પાયા પર અને એક જ સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા હોય,તો સાબિત કરો કે ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ એ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણના ક્ષેત્રફળથી અડધું હોય છે.

Solution

(N/A) ધારો કે $\Delta ABP$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ એક જ પાયા $AB$ પર અને એક જ સમાંતર રેખાઓ $AB$ અને $PC$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તમારે સાબિત કરવું છે કે $\text{ar}(PAB) = \frac{1}{2} \text{ar}(ABCD)$.
$BQ \parallel AP$ દોરો જેથી બીજો સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABQP$ મળે. હવે,સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABQP$ અને $ABCD$ એક જ પાયા $AB$ પર અને એક જ સમાંતર રેખાઓ $AB$ અને $PC$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\text{ar}(ABQP) = \text{ar}(ABCD)$ $(1)$.
પરંતુ $\Delta PAB \cong \Delta BQP$ (વિકર્ણ $PB$ એ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABQP$ ને બે એકરૂપ ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે).
તેથી,$\text{ar}(PAB) = \text{ar}(BQP)$ $(2)$.
તેથી,$\text{ar}(PAB) = \frac{1}{2} \text{ar}(ABQP)$ [$(2)$ પરથી] $(3)$.
આના પરથી મળે છે કે $\text{ar}(PAB) = \frac{1}{2} \text{ar}(ABCD)$ [$(1)$ અને $(3)$ પરથી].
Solution diagram
4
MediumMCQ
આકૃતિમાં,$ABCD$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે,$AE \perp DC$ અને $CF \perp AD$ છે. જો $AB = 16 \, cm, AE = 8 \, cm$ અને $CF = 10 \, cm$ હોય,તો $AD$ શોધો. ($, cm$ માં)
Question diagram
A
$12.6$
B
$11.8$
C
$10.8$
D
$12.8$

Solution

(D) આપણને આપેલ છે કે $ABCD$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે જેમાં $AE \perp DC$ અને $CF \perp AD$ છે.
આપેલ છે કે $AB = 16 \, cm, AE = 8 \, cm$ અને $CF = 10 \, cm$.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ માં,સામસામેની બાજુઓ સમાન હોય છે,તેથી $CD = AB = 16 \, cm$.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ તેના પાયા અને અનુરૂપ વેધના ગુણાકાર જેટલું હોય છે.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ $= CD \times AE = 16 \, cm \times 8 \, cm = 128 \, cm^2$.
તે જ રીતે,સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણનું ક્ષેત્રફળ પાયા $AD$ અને વેધ $CF$ નો ઉપયોગ કરીને પણ શોધી શકાય છે.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ નું ક્ષેત્રફળ $= AD \times CF$.
જ્ઞાત કિંમતો મૂકતા,આપણને મળે છે $128 = AD \times 10$.
તેથી,$AD = \frac{128}{10} = 12.8 \, cm$.
5
Difficult
જો $E, F, G$ અને $H$ એ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ ની બાજુઓના મધ્યબિંદુઓ હોય,તો સાબિત કરો કે $\text{ar}(EFGH) = \frac{1}{2} \text{ar}(ABCD)$.

Solution

(N/A) ધારો કે આપણે $E$ અને $G$ ને જોડીએ છીએ.
જો એક ત્રિકોણ અને એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ એક જ પાયા પર અને બે સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા હોય,તો ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણના ક્ષેત્રફળ કરતાં અડધું હોય છે.
ચૂંકિ $E$ અને $G$ એ અનુક્રમે $AB$ અને $CD$ ના મધ્યબિંદુઓ છે,તેથી $EG$ એ $BC$ અને $AD$ ને સમાંતર છે.
વળી,$\text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } EBCG) = \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } AEGD) = \frac{1}{2} \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } ABCD) \dots (1)$
હવે,$\Delta EFG$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $EBCG$ એક જ પાયા $EG$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $EG$ અને $BC$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\text{ar}(\Delta EFG) = \frac{1}{2} \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } EBCG) \dots (2)$
તે જ રીતે,$\text{ar}(\Delta EHG) = \frac{1}{2} \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } AEGD) \dots (3)$
$(2)$ અને $(3)$ નો સરવાળો કરતા,આપણને મળે છે:
$\text{ar}(\Delta EFG) + \text{ar}(\Delta EHG) = \frac{1}{2} [\text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } EBCG) + \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } AEGD)]$
$\Rightarrow \text{ar}(EFGH) = \frac{1}{2} [\text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } ABCD)]$
આમ,$\text{ar}(EFGH) = \frac{1}{2} \text{ar}(ABCD)$.
6
Medium
$P$ અને $Q$ એ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ ની બાજુઓ $DC$ અને $AD$ પર આવેલા કોઈ પણ બે બિંદુઓ છે. સાબિત કરો કે $\text{ar}(APB) = \text{ar}(BQC)$.

Solution

(N/A) આપેલ છે: $ABCD$ એ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
$ABCD$ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ હોવાથી,$AB \parallel CD$ અને $BC \parallel AD$ થાય.
હવે,$\Delta APB$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ એક જ પાયા $AB$ પર આવેલા છે અને સમાંતર રેખાઓ $AB$ અને $CD$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\text{ar}(\Delta APB) = \frac{1}{2} \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } ABCD) \quad \dots(1)$
તે જ રીતે,$\Delta BQC$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ એક જ પાયા $BC$ પર આવેલા છે અને સમાંતર રેખાઓ $BC$ અને $AD$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\text{ar}(\Delta BQC) = \frac{1}{2} \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } ABCD) \quad \dots(2)$
$(1)$ અને $(2)$ પરથી,આપણને મળે છે:
$\text{ar}(\Delta APB) = \text{ar}(\Delta BQC)$
Solution diagram
7
Difficult
આકૃતિમાં,$P$ એ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ ના અંદરના ભાગમાં આવેલું એક બિંદુ છે. સાબિત કરો કે:
$(i)$ $\operatorname{ar}(APB) + \operatorname{ar}(PCD) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(ABCD)$
$(ii)$ $\operatorname{ar}(APD) + \operatorname{ar}(PBC) = \operatorname{ar}(APB) + \operatorname{ar}(PCD)$
[સૂચન: $P$ માંથી પસાર થતી $AB$ ને સમાંતર રેખા દોરો.]
Question diagram

Solution

(N/A) $(i)$ આપણી પાસે સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ છે,એટલે કે $AB \parallel CD$ અને $BC \parallel AD$.
ધારો કે $P$ માંથી પસાર થતી $AB$ ને સમાંતર રેખા $EF$ દોરીએ,જ્યાં $E$ એ $AD$ પર અને $F$ એ $BC$ પર છે.
$AB \parallel EF$ હોવાથી,$\Delta APB$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $AEFB$ એક જ પાયા $AB$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AB$ અને $EF$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta APB) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(AEFB)$ ...... $(1)$
તે જ રીતે,$\Delta PCD$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $CDEF$ એક જ પાયા $CD$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $CD$ અને $EF$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta PCD) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(CDEF)$ ...... $(2)$
$(1)$ અને $(2)$ નો સરવાળો કરતા:
$\operatorname{ar}(\Delta APB) + \operatorname{ar}(\Delta PCD) = \frac{1}{2} [\operatorname{ar}(AEFB) + \operatorname{ar}(CDEF)]$
$\operatorname{ar}(\Delta APB) + \operatorname{ar}(\Delta PCD) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(ABCD)$
$(ii)$ ધારો કે $P$ માંથી પસાર થતી $AD$ ને સમાંતર રેખા $GH$ દોરીએ,જ્યાં $G$ એ $CD$ પર અને $H$ એ $AB$ પર છે.
$\Delta APD$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ADGH$ એક જ પાયા $AD$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AD$ અને $GH$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta APD) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(ADGH)$ ...... $(3)$
તે જ રીતે,$\Delta PBC$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $BCGH$ એક જ પાયા $BC$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $BC$ અને $GH$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta PBC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BCGH)$ ...... $(4)$
$(3)$ અને $(4)$ નો સરવાળો કરતા:
$\operatorname{ar}(\Delta APD) + \operatorname{ar}(\Delta PBC) = \frac{1}{2} [\operatorname{ar}(ADGH) + \operatorname{ar}(BCGH)]$
$\operatorname{ar}(\Delta APD) + \operatorname{ar}(\Delta PBC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(ABCD)$ ...... $(5)$
$(i)$ પરથી,આપણે જાણીએ છીએ કે $\operatorname{ar}(\Delta APB) + \operatorname{ar}(\Delta PCD) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(ABCD)$ ...... $(6)$
$(5)$ અને $(6)$ ની સરખામણી કરતા,આપણને મળે છે:
$\operatorname{ar}(\Delta APD) + \operatorname{ar}(\Delta PBC) = \operatorname{ar}(\Delta APB) + \operatorname{ar}(\Delta PCD)$
Solution diagram
8
Medium
આકૃતિમાં,$PQRS$ અને $ABRS$ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે અને $X$ એ બાજુ $BR$ પરનું કોઈપણ બિંદુ છે. સાબિત કરો કે:
$(i)$ $ar(PQRS) = ar(ABRS)$
$(ii)$ $ar(AXS) = 1/2 \, ar(PQRS)$
Question diagram

Solution

(N/A) અહીં આપણી પાસે બે સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $PQRS$ અને $ABRS$ છે અને $BR$ પર એક બિંદુ $X$ છે.
$(i)$ સાબિત કરવા માટે કે $ar(PQRS) = ar(ABRS)$:
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $PQRS$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABRS$ એક જ પાયા $RS$ પર આવેલા છે અને એક જ સમાંતર રેખાઓ $RS$ અને $PB$ ની વચ્ચે આવેલા છે,તેથી તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન થાય.
તેથી,$ar(PQRS) = ar(ABRS)$.
$(ii)$ સાબિત કરવા માટે કે $ar(AXS) = 1/2 \, ar(PQRS)$:
ત્રિકોણ $\Delta AXS$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABRS$ એક જ પાયા $AS$ પર આવેલા છે અને એક જ સમાંતર રેખાઓ $AS$ અને $BR$ ની વચ્ચે આવેલા છે,તેથી ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ એ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણના ક્ષેત્રફળ કરતા અડધું હોય છે.
તેથી,$ar(AXS) = 1/2 \, ar(ABRS)$.
આપણે જાણીએ છીએ કે $ar(PQRS) = ar(ABRS)$ (ભાગ $i$ પરથી).
આ કિંમત સમીકરણમાં મૂકતા,આપણને મળે છે:
$ar(AXS) = 1/2 \, ar(PQRS)$.
9
Medium
એક ખેડૂત પાસે સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $PQRS$ આકારનું ખેતર છે. તેણીએ $RS$ પર કોઈ બિંદુ $A$ લીધું અને તેને બિંદુઓ $P$ અને $Q$ સાથે જોડ્યું. ખેતર કેટલા ભાગમાં વહેંચાયેલું છે? આ ભાગોના આકારો શું છે? ખેડૂત ખેતરના સમાન ભાગોમાં અલગ-અલગ ઘઉં અને કઠોળ વાવવા માંગે છે. તેણીએ તે કેવી રીતે કરવું જોઈએ?

Solution

(N/A) ખેડૂત પાસે સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $PQRS$ આકારનું ખેતર છે અને $RS$ પર એક બિંદુ $A$ આવેલું છે.
ચાલો $AP$ અને $AQ$ ને જોડીએ.
સ્પષ્ટપણે,ખેતર ત્રણ ભાગોમાં વહેંચાયેલું છે,એટલે કે $\Delta APS$,$\Delta PAQ$ અને $\Delta QAR$. આ ભાગો ત્રિકોણાકાર છે.
કારણ કે $\Delta PAQ$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $PQRS$ એક જ પાયા $PQ$ પર અને એક જ સમાંતર રેખાઓ $PQ$ અને $RS$ ની વચ્ચે આવેલા છે:
$\therefore \text{ar}(\Delta PAQ) = \frac{1}{2} \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } PQRS) \dots(1)$
$\Rightarrow \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } PQRS) - \text{ar}(\Delta PAQ) = \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } PQRS) - \frac{1}{2} \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } PQRS)$
$\Rightarrow [\text{ar}(\Delta APS) + \text{ar}(\Delta QAR)] = \frac{1}{2} \text{ar}(\text{સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ } PQRS) \dots(2)$
$(1)$ અને $(2)$ પરથી,આપણી પાસે છે:
$\text{ar}(\Delta PAQ) = \text{ar}(\Delta APS) + \text{ar}(\Delta QAR)$
આમ,ખેડૂત $\Delta PAQ$ માં ઘઉં અને $\Delta APS$ તથા $\Delta QAR$ ના સંયુક્ત ક્ષેત્રફળમાં કઠોળ વાવી શકે છે,અથવા તેનાથી ઉલટું.
Solution diagram
10
Medium
સાબિત કરો કે ત્રિકોણની મધ્યગા તેને સમાન ક્ષેત્રફળવાળા બે ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે.

Solution

(N/A) ધારો કે $\Delta ABC$ એક ત્રિકોણ છે અને $AD$ તેની એક મધ્યગા છે,જ્યાં $D$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ છે.
આપણે સાબિત કરવું છે કે $\operatorname{ar}(ABD) = \operatorname{ar}(ACD)$.
ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળના સૂત્રમાં વેધનો ઉપયોગ થતો હોવાથી,આપણે $AN \perp BC$ દોરીએ.
હવે,$\operatorname{ar}(ABD) = \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ} = \frac{1}{2} \times BD \times AN$.
$AD$ મધ્યગા હોવાથી,$BD = CD$ થાય.
$\operatorname{ar}(ABD)$ ના સૂત્રમાં $BD = CD$ મૂકતા,આપણને મળે છે:
$\operatorname{ar}(ABD) = \frac{1}{2} \times CD \times AN$.
$\frac{1}{2} \times CD \times AN$ એ $\Delta ACD$ ના ક્ષેત્રફળનું સૂત્ર હોવાથી,આપણને મળે છે:
$\operatorname{ar}(ABD) = \operatorname{ar}(ACD)$.
આમ,ત્રિકોણની મધ્યગા તેને સમાન ક્ષેત્રફળવાળા બે ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે.
Solution diagram
11
Medium
આકૃતિમાં,$ABCD$ એક ચતુષ્કોણ છે અને $BE \parallel AC$ છે. $BE$ એ $DC$ ને લંબાવતા $E$ બિંદુએ મળે છે. સાબિત કરો કે $\Delta ADE$ નું ક્ષેત્રફળ એ ચતુષ્કોણ $ABCD$ ના ક્ષેત્રફળ જેટલું છે.
Question diagram

Solution

(N/A) આકૃતિનું ધ્યાનપૂર્વક અવલોકન કરો.
$\Delta BAC$ અને $\Delta EAC$ એક જ પાયા $AC$ પર આવેલા છે અને સમાંતર રેખાઓ $AC$ અને $BE$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$ar(\Delta BAC) = ar(\Delta EAC)$ (એક જ પાયા પર અને બે સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા ત્રિકોણોના ક્ષેત્રફળ સમાન હોય છે).
હવે,સમીકરણની બંને બાજુએ $ar(\Delta ADC)$ ઉમેરતા:
$ar(\Delta BAC) + ar(\Delta ADC) = ar(\Delta EAC) + ar(\Delta ADC)$
આકૃતિ પરથી,$ar(\Delta BAC) + ar(\Delta ADC) = ar(ABCD)$ અને $ar(\Delta EAC) + ar(\Delta ADC) = ar(\Delta ADE)$ થાય છે.
તેથી,$ar(ABCD) = ar(\Delta ADE)$.
12
Easy
આકૃતિમાં,$E$ એ $\Delta ABC$ ની મધ્યગા $AD$ પરનું કોઈ પણ બિંદુ છે. સાબિત કરો કે $\text{ar} (ABE) = \text{ar} (ACE)$.
Question diagram

Solution

(N/A) આપણી પાસે $\Delta ABC$ છે જેમાં $AD$ એ મધ્યગા છે.
ત્રિકોણની મધ્યગા તેને સમાન ક્ષેત્રફળવાળા બે ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરે છે,તેથી,
$\text{ar} (\Delta ABD) = \text{ar} (\Delta ADC) \quad \dots(1)$
તે જ રીતે,$\Delta EBC$ માં,$ED$ એ મધ્યગા છે.
તેથી,$\text{ar} (\Delta EBD) = \text{ar} (\Delta ECD) \quad \dots(2)$
સમીકરણ $(1)$ માંથી સમીકરણ $(2)$ બાદ કરતાં,આપણને મળે છે:
$\text{ar} (\Delta ABD) - \text{ar} (\Delta EBD) = \text{ar} (\Delta ADC) - \text{ar} (\Delta ECD)$
$\Rightarrow \text{ar} (\Delta ABE) = \text{ar} (\Delta ACE)$.
13
Medium
ત્રિકોણ $ABC$ માં,$E$ એ મધ્યગા $AD$ નું મધ્યબિંદુ છે. સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}(BED) = 1/4 \operatorname{ar}(ABC)$.

Solution

(N/A) આપણી પાસે $\Delta ABC$ અને તેની મધ્યગા $AD$ છે.
કારણ કે,મધ્યગા ત્રિકોણને સમાન ક્ષેત્રફળવાળા બે ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરે છે,
$\therefore \operatorname{ar}(\Delta ABD) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta ABC) \quad \dots(1)$
હવે,$\Delta ABD$ માં,$BE$ એ મધ્યગા છે કારણ કે $E$ એ $AD$ નું મધ્યબિંદુ છે.
$\therefore \operatorname{ar}(\Delta BED) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta ABD) \quad \dots(2)$
$(1)$ અને $(2)$ પરથી,આપણને મળે છે:
$\operatorname{ar}(\Delta BED) = \frac{1}{2} \left[ \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta ABC) \right]$
$\Rightarrow \operatorname{ar}(\Delta BED) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC)$
Solution diagram
14
Medium
સાબિત કરો કે સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણના વિકર્ણો તેને સમાન ક્ષેત્રફળવાળા ચાર ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે.

Solution

(N/A) ધારો કે $ABCD$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે જેના વિકર્ણો $AC$ અને $BD$ બિંદુ $O$ માં છેદે છે.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણના વિકર્ણો પરસ્પર દુભાગે છે,તેથી $AO = OC$ અને $BO = OD$ થાય.
$CE \perp BD$ દોરો.
હવે,$\text{ar}(\Delta BOC) = \frac{1}{2} \times BO \times CE$ અને $\text{ar}(\Delta DOC) = \frac{1}{2} \times OD \times CE$.
$BO = OD$ હોવાથી,$\text{ar}(\Delta BOC) = \text{ar}(\Delta DOC) \quad ... (1)$.
તે જ રીતે,$A$ માંથી $BD$ પર લંબ દોરીને,આપણે દર્શાવી શકીએ કે $\text{ar}(\Delta AOD) = \text{ar}(\Delta AOB) \quad ... (2)$.
વળી,સમાન પાયા $BD$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AD \parallel BC$ ની વચ્ચે આવેલા $\Delta ABD$ અને $\Delta CBD$ ને ધ્યાનમાં લેતા,આપણે જાણીએ છીએ કે $\text{ar}(\Delta ABD) = \text{ar}(\Delta CBD)$.
$\text{ar}(\Delta ABD) = \text{ar}(\Delta AOB) + \text{ar}(\Delta AOD)$ અને $\text{ar}(\Delta CBD) = \text{ar}(\Delta BOC) + \text{ar}(\Delta DOC)$ હોવાથી,$\text{ar}(\Delta AOB) + \text{ar}(\Delta AOD) = \text{ar}(\Delta BOC) + \text{ar}(\Delta DOC)$.
તારવેલા સંબંધોનો ઉપયોગ કરતા,ચારેય ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ સમાન મળે છે: $\text{ar}(\Delta AOB) = \text{ar}(\Delta BOC) = \text{ar}(\Delta COD) = \text{ar}(\Delta DOA)$.
આમ,સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણના વિકર્ણો તેને સમાન ક્ષેત્રફળવાળા ચાર ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે.
Solution diagram
15
Medium
આકૃતિમાં,$ABC$ અને $ABD$ એ એક જ પાયા $AB$ પર આવેલા બે ત્રિકોણો છે. જો રેખાખંડ $CD$ એ $AB$ દ્વારા $O$ બિંદુએ દુભાગતો હોય,તો સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}(ABC) = \operatorname{ar}(ABD)$.
Question diagram

Solution

(N/A) અહીં $\Delta ABC$ અને $\Delta ABD$ એક જ પાયા $AB$ પર આવેલા છે.
કારણ કે $CD$ એ $O$ બિંદુએ દુભાગે છે,તેથી $CO = DO$ થાય.
$\Delta ACD$ માં,$AO$ એ મધ્યગા છે કારણ કે તે બાજુ $CD$ ને બે સમાન ભાગોમાં વિભાજિત કરે છે $(CO = DO)$.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta AOC) = \operatorname{ar}(\Delta AOD)$ (કારણ કે ત્રિકોણની મધ્યગા તેને સમાન ક્ષેત્રફળવાળા બે ત્રિકોણોમાં વિભાજિત કરે છે) $(1)$.
તે જ રીતે,$\Delta BCD$ માં,$BO$ એ મધ્યગા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta BOC) = \operatorname{ar}(\Delta BOD)$ $(2)$.
સમીકરણ $(1)$ અને $(2)$ નો સરવાળો કરતા,આપણને મળે:
$\operatorname{ar}(\Delta AOC) + \operatorname{ar}(\Delta BOC) = \operatorname{ar}(\Delta AOD) + \operatorname{ar}(\Delta BOD)$
$\Rightarrow \operatorname{ar}(\Delta ABC) = \operatorname{ar}(\Delta ABD)$.
16
Medium
$D, E$ અને $F$ એ $\Delta ABC$ ની બાજુઓ $BC, CA$ અને $AB$ ના મધ્યબિંદુઓ છે. સાબિત કરો કે $BDEF$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
Question diagram

Solution

(N/A) આપેલ છે: $\triangle ABC$ માં $BC, CA$ અને $AB$ ના મધ્યબિંદુઓ અનુક્રમે $D, E$ અને $F$ છે.
સાબિત કરવાનું છે કે $BDEF$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
$\triangle ABC$ માં,$E$ અને $F$ એ અનુક્રમે $AC$ અને $AB$ ના મધ્યબિંદુઓ છે.
મધ્યબિંદુ પ્રમેય મુજબ,ત્રિકોણની બે બાજુઓના મધ્યબિંદુઓને જોડતો રેખાખંડ ત્રીજી બાજુને સમાંતર હોય છે અને તેની લંબાઈ ત્રીજી બાજુ કરતા અડધી હોય છે.
તેથી,$EF || BC$ અને $EF = \frac{1}{2} BC$.
$D$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ હોવાથી,$BD = \frac{1}{2} BC$ થાય.
આમ,$EF || BD$ અને $EF = BD$ મળે છે.
જે ચતુષ્કોણમાં સામસામેની બાજુઓની એક જોડ ($EF$ અને $BD$) સમાંતર અને સમાન લંબાઈની હોય,તે ચતુષ્કોણ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ કહેવાય. તેથી $BDEF$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
Solution diagram
17
Medium
$D, E$ અને $F$ એ $\Delta ABC$ ની બાજુઓ $BC, CA$ અને $AB$ ના મધ્યબિંદુઓ છે. સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}(DEF) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(ABC)$.
Question diagram

Solution

(N/A) આપેલ છે: $D, E, F$ એ $\Delta ABC$ માં અનુક્રમે બાજુઓ $BC, CA, AB$ ના મધ્યબિંદુઓ છે.
સાબિત કરવાનું છે: $\operatorname{ar}(DEF) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(ABC)$.
સાબિતી:
$1$. $D$ અને $F$ એ અનુક્રમે $BC$ અને $AB$ ના મધ્યબિંદુઓ હોવાથી,મધ્યબિંદુ પ્રમેય મુજબ,$DF \parallel AC$ અને $DF = \frac{1}{2} AC = AE$ થાય. આમ,$AFDE$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
$2$. તેવી જ રીતે,$BDEF$ અને $CDFE$ પણ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
$3$. સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $BDEF$ માં,વિકર્ણ $DF$ તેને સમાન ક્ષેત્રફળ ધરાવતા બે ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરે છે: $\operatorname{ar}(\Delta BDF) = \operatorname{ar}(\Delta DEF)$.
$4$. સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $AFDE$ માં,વિકર્ણ $DE$ તેને સમાન ક્ષેત્રફળ ધરાવતા બે ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરે છે: $\operatorname{ar}(\Delta AFE) = \operatorname{ar}(\Delta DEF)$.
$5$. સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $CDFE$ માં,વિકર્ણ $DE$ તેને સમાન ક્ષેત્રફળ ધરાવતા બે ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરે છે: $\operatorname{ar}(\Delta CDE) = \operatorname{ar}(\Delta DEF)$.
$6$. તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta ABC) = \operatorname{ar}(\Delta AFE) + \operatorname{ar}(\Delta BDF) + \operatorname{ar}(\Delta CDE) + \operatorname{ar}(\Delta DEF)$.
$7$. સમાન ક્ષેત્રફળો મૂકતા: $\operatorname{ar}(\Delta ABC) = \operatorname{ar}(\Delta DEF) + \operatorname{ar}(\Delta DEF) + \operatorname{ar}(\Delta DEF) + \operatorname{ar}(\Delta DEF) = 4 \operatorname{ar}(\Delta DEF)$.
$8$. આમ,$\operatorname{ar}(\Delta DEF) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC)$.
Solution diagram
18
Medium
$D, E$ અને $F$ એ $\Delta ABC$ ની બાજુઓ $BC, CA$ અને $AB$ ના મધ્યબિંદુઓ છે. સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}( BDEF ) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}( ABC )$

Solution

(N/A) આપેલ છે કે $D, E$ અને $F$ એ અનુક્રમે બાજુઓ $BC, CA$ અને $AB$ ના મધ્યબિંદુઓ છે.
મધ્યબિંદુ પ્રમેય મુજબ,$FE \parallel BC$ અને $FE = \frac{1}{2} BC = BD$ થાય.
અહીં $FE \parallel BD$ અને $FE = BD$ હોવાથી,$BDEF$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
તે જ રીતે,$AFDE$ અને $FDCE$ પણ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $BDEF$ માં,વિકર્ણ $DE$ તેને સમાન ક્ષેત્રફળ ધરાવતા બે ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરે છે,તેથી $\operatorname{ar}(\Delta BDF) = \operatorname{ar}(\Delta DEF)$ થાય.
તે જ રીતે,સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $AFDE$ માં,$\operatorname{ar}(\Delta AFE) = \operatorname{ar}(\Delta DEF)$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $FDCE$ માં,$\operatorname{ar}(\Delta DEF) = \operatorname{ar}(\Delta EDC)$ થાય.
આમ,$\operatorname{ar}(\Delta AFE) = \operatorname{ar}(\Delta BDF) = \operatorname{ar}(\Delta DEF) = \operatorname{ar}(\Delta EDC) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC)$ થાય.
હવે,$\operatorname{ar}(BDEF) = \operatorname{ar}(\Delta BDF) + \operatorname{ar}(\Delta DEF) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC) + \frac{1}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC) = \frac{2}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta ABC)$.
Solution diagram
19
Difficult
આકૃતિમાં,ચતુષ્કોણ $ABCD$ ના વિકર્ણો $AC$ અને $BD$ એકબીજાને $O$ માં એવી રીતે છેદે છે કે જેથી $OB = OD$ થાય. જો $AB = CD$ હોય,તો સાબિત કરો કે:
$(i)$ $ar(DOC) = ar(AOB)$
$(ii)$ $ar(DCB) = ar(ACB)$
$(iii)$ $DA \parallel CB$ અથવા $ABCD$ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
[સૂચના: $D$ અને $B$ માંથી $AC$ પર લંબ દોરો.]
Question diagram

Solution

(A) આપણી પાસે ચતુષ્કોણ $ABCD$ છે જેના વિકર્ણો $AC$ અને $BD$ બિંદુ $O$ માં છેદે છે.
આપણને આપેલ છે કે $OB = OD$ અને $AB = CD$.
ધારો કે આપણે $DE \perp AC$ અને $BF \perp AC$ દોરીએ છીએ.
$(i)$ સાબિત કરવા માટે કે $ar(\Delta DOC) = ar(\Delta AOB)$:
$\Delta DEO$ અને $\Delta BFO$ માં:
$DO = BO$ (આપેલ છે)
$\angle DOE = \angle BOF$ (અભિકોણ)
$\angle DEO = \angle BFO = 90^\circ$ (રચના મુજબ)
તેથી,$\Delta DEO \cong \Delta BFO$ ($AAS$ એકરૂપતાની શરત).
આથી $DE = BF$ અને $ar(\Delta DEO) = ar(\Delta BFO)$ $(1)$.
હવે,$\Delta DEC$ અને $\Delta BFA$ માં:
$\angle DEC = \angle BFA = 90^\circ$
$DE = BF$ (ઉપર મુજબ)
$DC = BA$ (આપેલ છે)
તેથી,$\Delta DEC \cong \Delta BFA$ ($RHS$ એકરૂપતાની શરત).
આથી $ar(\Delta DEC) = ar(\Delta BFA)$ $(2)$.
$(1)$ અને $(2)$ નો સરવાળો કરતા:
$ar(\Delta DEO) + ar(\Delta DEC) = ar(\Delta BFO) + ar(\Delta BFA)$
$ar(\Delta DOC) = ar(\Delta AOB)$.
$(ii)$ સાબિત કરવા માટે કે $ar(DCB) = ar(ACB)$:
કારણ કે $ar(\Delta DOC) = ar(\Delta AOB)$,
બંને બાજુ $ar(\Delta BOC)$ ઉમેરતા:
$ar(\Delta DOC) + ar(\Delta BOC) = ar(\Delta AOB) + ar(\Delta BOC)$
$ar(\Delta DCB) = ar(\Delta ACB)$.
$(iii)$ સાબિત કરવા માટે કે $DA \parallel CB$:
કારણ કે $\Delta DCB$ અને $\Delta ACB$ એક જ પાયા $CB$ પર આવેલા છે અને તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન છે,તેથી તેઓ સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા હોવા જોઈએ.
તેથી,$DA \parallel CB$. આમ,$DA \parallel CB$ અને $AB = CD$ હોવાથી,$ABCD$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
20
Medium
$D$ અને $E$ એ $\Delta ABC$ ની બાજુઓ $AB$ અને $AC$ પરના એવા બિંદુઓ છે કે જેથી $\operatorname{ar}(DBC) = \operatorname{ar}(EBC)$ થાય. સાબિત કરો કે $DE \parallel BC$.

Solution

(N/A) આપેલ છે: $\Delta ABC$ માં,$D$ અને $E$ એ $AB$ અને $AC$ પરના બિંદુઓ છે કે જેથી $\operatorname{ar}(DBC) = \operatorname{ar}(EBC)$ થાય.
સાબિત કરવાનું છે: $DE \parallel BC$.
સાબિતી:
આપણને આપેલ છે કે $\operatorname{ar}(DBC) = \operatorname{ar}(EBC)$.
બંને ત્રિકોણ $\Delta DBC$ અને $\Delta EBC$ એક જ પાયા $BC$ પર આવેલા છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે જો બે ત્રિકોણનો પાયો સમાન હોય અને તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન હોય,તો તેઓ સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા હોય છે.
તેથી,રેખાખંડ $DE$ એ પાયા $BC$ ને સમાંતર હોવો જોઈએ.
આમ,$DE \parallel BC$.
Solution diagram
21
Difficult
$XY$ એ ત્રિકોણ $ABC$ ની બાજુ $BC$ ને સમાંતર રેખા છે. જો $BE || AC$ અને $CF || AB$ એ $XY$ ને અનુક્રમે $E$ અને $F$ માં મળે,તો સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}(ABE) = \operatorname{ar}(ACF)$.

Solution

(N/A) આપણી પાસે $\Delta ABC$ છે જેમાં $XY || BC$,$BE || AC$ અને $CF || AB$ છે.
$XY || BC$ અને $BE || AC$ હોવાથી (અહીં $BE || AC$ અને $E$ એ $XY$ પર આવેલું છે),$BCYE$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
હવે,સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $BCYE$ અને $\Delta ABE$ એક જ પાયા $BE$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $BE$ અને $AC$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta ABE) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BCYE) \quad -(1)$
તે જ રીતે,$CF || AB$ અને $XY || BC$ હોવાથી,$BCFX$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
હવે,$\Delta ACF$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $BCFX$ એક જ પાયા $CF$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AB$ અને $CF$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta ACF) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BCFX) \quad -(2)$
વળી,સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $BCFX$ અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $BCYE$ એક જ પાયા $BC$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $BC$ અને $EF$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(BCFX) = \operatorname{ar}(BCYE) \quad -(3)$
સમીકરણ $(1)$,$(2)$ અને $(3)$ પરથી,આપણને મળે છે:
$\operatorname{ar}(\Delta ABE) = \operatorname{ar}(\Delta ACF)$.
Solution diagram
22
Difficult
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ ની બાજુ $AB$ ને કોઈ બિંદુ $P$ સુધી લંબાવવામાં આવે છે. $A$ માંથી પસાર થતી અને $CP$ ને સમાંતર રેખા,$CB$ ને લંબાવતા $Q$ બિંદુમાં મળે છે અને ત્યારબાદ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $PBQR$ પૂર્ણ કરવામાં આવે છે. સાબિત કરો કે $\text{ar}(ABCD) = \text{ar}(PBQR)$.
[સૂચન: $AC$ અને $PQ$ ને જોડો. હવે $\text{ar}(ACQ)$ અને $\text{ar}(APQ)$ ની સરખામણી કરો.]
Question diagram

Solution

(A) આપણી પાસે સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ છે. $AB$ ને $P$ સુધી લંબાવવામાં આવે છે.
$CB$ ને $Q$ સુધી લંબાવવામાં આવે છે અને સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $PBQR$ પૂર્ણ કરવામાં આવે છે.
ચાલો $AC$ અને $PQ$ ને જોડીએ.
કારણ કે $ABCD$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે અને $AC$ તેનો વિકર્ણ છે,
$\text{ar}(\Delta ABC) = \frac{1}{2} \text{ar}(ABCD) \quad \dots(1)$
કારણ કે $PBQR$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે અને $PQ$ તેનો વિકર્ણ છે,
$\text{ar}(\Delta PBQ) = \frac{1}{2} \text{ar}(PBQR) \quad \dots(2)$
કારણ કે $\Delta ACQ$ અને $\Delta APQ$ એક જ પાયા $AQ$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AQ$ અને $CP$ ની વચ્ચે આવેલા છે,
$\text{ar}(\Delta ACQ) = \text{ar}(\Delta APQ)$
બંને બાજુથી $\text{ar}(\Delta ABQ)$ બાદ કરતા:
$\text{ar}(\Delta ACQ) - \text{ar}(\Delta ABQ) = \text{ar}(\Delta APQ) - \text{ar}(\Delta ABQ)$
$\text{ar}(\Delta ABC) = \text{ar}(\Delta PBQ) \quad \dots(3)$
$(1), (2)$ અને $(3)$ પરથી,આપણને મળે છે:
$\frac{1}{2} \text{ar}(ABCD) = \frac{1}{2} \text{ar}(PBQR)$
તેથી,$\text{ar}(ABCD) = \text{ar}(PBQR)$.
23
Medium
$AB || DC$ હોય તેવા સમલંબ ચતુષ્કોણ $ABCD$ ના વિકર્ણો $AC$ અને $BD$ એકબીજાને $O$ માં છેદે છે. સાબિત કરો કે $ar(AOD) = ar(BOC).$

Solution

(N/A) આપણને એક સમલંબ ચતુષ્કોણ $ABCD$ આપેલ છે જેમાં $AB || DC$ છે. તેના વિકર્ણો $AC$ અને $BD$ બિંદુ $O$ માં છેદે છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે,એક જ પાયા પર આવેલા અને બે સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળ સમાન હોય છે.
$\because \Delta ABD$ અને $\Delta ABC$ એક જ પાયા $AB$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AB$ અને $DC$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
$\therefore \operatorname{ar}(\Delta ABD) = \operatorname{ar}(\Delta ABC)$.
બંને બાજુથી $\operatorname{ar}(\Delta AOB)$ બાદ કરતાં,આપણને મળે છે:
$\operatorname{ar}(\Delta ABD) - \operatorname{ar}(\Delta AOB) = \operatorname{ar}(\Delta ABC) - \operatorname{ar}(\Delta AOB)$
$\Rightarrow \operatorname{ar}(\Delta AOD) = \operatorname{ar}(\Delta BOC)$.
Solution diagram
24
Medium
આકૃતિમાં,$ABCDE$ એક પંચકોણ છે. $B$ માંથી પસાર થતી અને $AC$ ને સમાંતર રેખા,$DC$ ને લંબાવતા $F$ બિંદુમાં મળે છે. સાબિત કરો કે:
$(i)$ $ar(ACB) = ar(ACF)$
$(ii)$ $ar(AEDF) = ar(ABCDE)$
Question diagram

Solution

(N/A) અહીં આપણી પાસે એક પંચકોણ $ABCDE$ છે જેમાં $BF \parallel AC$ છે અને $DC$ ને $F$ સુધી લંબાવવામાં આવેલ છે.
$(i)$ સાબિત કરવા માટે કે $ar(\Delta ACB) = ar(\Delta ACF)$:
આપણે જાણીએ છીએ કે એક જ પાયા પર આવેલા અને બે સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળ સમાન હોય છે.
$\because \Delta ACB$ અને $\Delta ACF$ બંને એક જ પાયા $AC$ પર આવેલા છે અને $AC$ તથા $BF$ સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા છે.
$\therefore ar(\Delta ACB) = ar(\Delta ACF)$.
$(ii)$ કારણ કે $ar(\Delta ACB) = ar(\Delta ACF)$:
બંને બાજુ $ar(AEDC)$ ઉમેરતા,આપણને મળે છે:
$ar(\Delta ACB) + ar(AEDC) = ar(\Delta ACF) + ar(AEDC)$
$\Rightarrow ar(ABCDE) = ar(AEDF)$.
25
Difficult
એક ગ્રામીણ,ઇતવારી પાસે ચતુષ્કોણ આકારનો જમીનનો પ્લોટ છે. ગામની ગ્રામ પંચાયતે હેલ્થ સેન્ટર બનાવવા માટે તેના પ્લોટના એક ખૂણામાંથી થોડો ભાગ લેવાનું નક્કી કર્યું. ઇતવારી આ પ્રસ્તાવ સાથે સહમત થાય છે,પરંતુ શરત એ છે કે તેને તેની જમીનના બદલામાં તેની જમીનને અડીને તેટલી જ જમીન આપવામાં આવે જેથી એક ત્રિકોણાકાર પ્લોટ બને. આ પ્રસ્તાવનો અમલ કેવી રીતે કરવામાં આવશે તે સમજાવો.

Solution

(N/A) ધારો કે ચતુષ્કોણ પ્લોટ $ABCD$ છે. ધારો કે $E$ એ બિંદુ છે જ્યાં વિકર્ણ $AC$ લેવાના ભાગની સીમાને છેદે છે. આ પ્રસ્તાવના અમલીકરણ માટે,આપણે $D$ માંથી $AC$ ને સમાંતર એક રેખા દોરીએ છીએ,જે લંબાવેલી બાજુ $BC$ ને બિંદુ $F$ પર મળે છે.
હવે,$\Delta DAF$ અને $\Delta DCF$ નો વિચાર કરો. આ ત્રિકોણો એક જ પાયા $DF$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AC$ અને $DF$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\text{ar}(\Delta DAF) = \text{ar}(\Delta DCF)$.
બંને બાજુથી $\text{ar}(\Delta DEF)$ બાદ કરતા,આપણને મળે છે:
$\text{ar}(\Delta DAF) - \text{ar}(\Delta DEF) = \text{ar}(\Delta DCF) - \text{ar}(\Delta DEF)$
$\Rightarrow \text{ar}(\Delta ADE) = \text{ar}(\Delta CEF)$.
આનો અર્થ એ છે કે ત્રિકોણાકાર ભાગ $\Delta ADE$ (જે પંચાયત લે છે) નું ક્ષેત્રફળ એ ત્રિકોણાકાર ભાગ $\Delta CEF$ (જે ઇતવારીને આપવામાં આવે છે) ના ક્ષેત્રફળ જેટલું છે. પ્લોટના બાકીના ભાગમાં $\Delta CEF$ ઉમેરીને,ઇતવારીને એક નવો ત્રિકોણાકાર પ્લોટ $\Delta ABF$ મળે છે.
ક્ષેત્રફળ ચકાસવા માટે: $\text{ar}(\Delta ABF) = \text{ar}(ABCE) + \text{ar}(\Delta CEF)$.
કારણ કે $\text{ar}(\Delta CEF) = \text{ar}(\Delta ADE)$,તેથી:
$\text{ar}(\Delta ABF) = \text{ar}(ABCE) + \text{ar}(\Delta ADE) = \text{ar}(\text{ચતુષ્કોણ } ABCD)$.
આમ,કુલ ક્ષેત્રફળ સમાન રહે છે.
Solution diagram
26
Difficult
$ABCD$ એક સમલંબ ચતુષ્કોણ છે જેમાં $AB || DC$ છે. $AC$ ને સમાંતર એક રેખા $AB$ ને $X$ માં અને $BC$ ને $Y$ માં છેદે છે. સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}(ADX) = \operatorname{ar}(ACY)$. [સૂચના: $CX$ ને જોડો.]

Solution

(N/A) આપણી પાસે સમલંબ ચતુષ્કોણ $ABCD$ છે જેમાં $AB || DC$ છે.
$XY || AC$ એ $AB$ ને $X$ માં અને $BC$ ને $Y$ માં મળે છે.
ચાલો $CX$ ને જોડીએ.
$\because AB || DC$ [આપેલ છે]
$\therefore \Delta ADX$ અને $\Delta ACX$ એક જ પાયા $AX$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AB$ અને $DC$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
$\therefore \operatorname{ar}(\Delta ADX) = \operatorname{ar}(\Delta ACX) \quad \dots(1)$
$\because AC || XY$
$\therefore \Delta ACX$ અને $\Delta ACY$ એક જ પાયા $AC$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AC$ અને $XY$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
$\therefore \operatorname{ar}(\Delta ACX) = \operatorname{ar}(\Delta ACY) \quad \dots(2)$
$(1)$ અને $(2)$ પરથી,આપણને મળે છે
$\operatorname{ar}(\Delta ADX) = \operatorname{ar}(\Delta ACY)$
Solution diagram
27
Medium
આકૃતિમાં,$AP || BQ || CR$ છે. સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}(AQC) = \operatorname{ar}(PBR)$.
Question diagram

Solution

(N/A) આપેલ છે: $AP || BQ || CR$.
પગલું $1$: કારણ કે $BQ || CR$,$\Delta BCQ$ અને $\Delta BQR$ એક જ પાયા $BQ$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $BQ$ અને $CR$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta BCQ) = \operatorname{ar}(\Delta BQR)$ --- $(1)$
પગલું $2$: કારણ કે $AP || BQ$,$\Delta ABQ$ અને $\Delta PBQ$ એક જ પાયા $BQ$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AP$ અને $BQ$ ની વચ્ચે આવેલા છે.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta ABQ) = \operatorname{ar}(\Delta PBQ)$ --- $(2)$
પગલું $3$: સમીકરણ $(1)$ અને $(2)$ નો સરવાળો કરતા,આપણને મળે છે:
$\operatorname{ar}(\Delta BCQ) + \operatorname{ar}(\Delta ABQ) = \operatorname{ar}(\Delta BQR) + \operatorname{ar}(\Delta PBQ)$
આકૃતિ પરથી,$\operatorname{ar}(\Delta BCQ) + \operatorname{ar}(\Delta ABQ) = \operatorname{ar}(\Delta AQC)$ અને $\operatorname{ar}(\Delta BQR) + \operatorname{ar}(\Delta PBQ) = \operatorname{ar}(\Delta PBR)$.
આમ,$\operatorname{ar}(\Delta AQC) = \operatorname{ar}(\Delta PBR)$.
આમ સાબિત થાય છે.
Solution diagram
28
Medium
ચતુષ્કોણ $ABCD$ ના વિકર્ણો $AC$ અને $BD$ એકબીજાને $O$ માં એવી રીતે છેદે છે કે જેથી $\operatorname{ar}(AOD) = \operatorname{ar}(BOC)$ થાય. સાબિત કરો કે $ABCD$ એક સમલંબ ચતુષ્કોણ છે.
Question diagram

Solution

(N/A) આપણને એક ચતુષ્કોણ $ABCD$ આપેલ છે અને તેના વિકર્ણો $AC$ અને $BD$ બિંદુ $O$ માં છેદે છે,જેથી $\operatorname{ar}(\Delta AOD) = \operatorname{ar}(\Delta BOC)$ થાય.
હવે,$\operatorname{ar}(\Delta AOD) = \operatorname{ar}(\Delta BOC)$ [આપેલ છે].
બંને બાજુ $\operatorname{ar}(\Delta AOB)$ ઉમેરતા,આપણને મળે છે:
$\operatorname{ar}(\Delta AOD) + \operatorname{ar}(\Delta AOB) = \operatorname{ar}(\Delta BOC) + \operatorname{ar}(\Delta AOB)$
$\Rightarrow \operatorname{ar}(\Delta ABD) = \operatorname{ar}(\Delta ABC)$.
આ બે ત્રિકોણો $\Delta ABD$ અને $\Delta ABC$ એક જ પાયા $AB$ પર આવેલા છે અને તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન છે,તેથી તેઓ સમાન સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા હોવા જોઈએ.
તેથી,$AB \parallel DC$.
ચતુષ્કોણ $ABCD$ માં સામસામેની બાજુઓની એક જોડ સમાંતર હોવાથી,$ABCD$ એક સમલંબ ચતુષ્કોણ છે.
Solution diagram
29
Medium
આકૃતિમાં,$ar(DRC) = ar(DPC)$ અને $ar(BDP) = ar(ARC)$ છે. સાબિત કરો કે ચતુષ્કોણ $ABCD$ અને $DCPR$ બંને સમલંબ ચતુષ્કોણ છે.
Question diagram

Solution

(N/A) આપણને આપેલ છે કે $ar(\Delta DRC) = ar(\Delta DPC)$.
તેઓ સમાન પાયા $DC$ પર આવેલા છે અને તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન હોવાથી,તેઓ સમાન સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા હોવા જોઈએ.
$\Rightarrow DC \parallel RP$.
ચતુષ્કોણ $DCPR$ ની સામસામેની બાજુઓની એક જોડ સમાંતર હોવાથી,$DCPR$ એક સમલંબ ચતુષ્કોણ છે.
વળી,આપણી પાસે છે $ar(\Delta BDP) = ar(\Delta ARC)$ $(1)$.
તેમજ,$ar(\Delta DPC) = ar(\Delta DRC)$ $(2)$.
સમીકરણ $(1)$ માંથી $(2)$ બાદ કરતાં,આપણને મળે છે:
$[ar(\Delta BDP) - ar(\Delta DPC)] = [ar(\Delta ARC) - ar(\Delta DRC)]$
$\Rightarrow ar(\Delta BDC) = ar(\Delta ADC)$.
તેઓ સમાન પાયા $DC$ પર આવેલા છે અને તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન હોવાથી,તેઓ સમાન સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા હોવા જોઈએ.
$\Rightarrow AB \parallel DC$.
ચતુષ્કોણ $ABCD$ ની સામસામેની બાજુઓની એક જોડ સમાંતર હોવાથી,$ABCD$ એક સમલંબ ચતુષ્કોણ છે.
Solution diagram
30
Difficult
સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ અને લંબચોરસ $ABEF$ એક જ પાયા $AB$ પર આવેલા છે અને તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન છે. સાબિત કરો કે સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણની પરિમિતિ લંબચોરસની પરિમિતિ કરતાં વધારે છે.
Question diagram

Solution

(N/A) આપેલ છે: સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ અને લંબચોરસ $ABEF$ એક જ પાયા $AB$ પર આવેલા છે અને $ar(ABCD) = ar(ABEF)$.
$1$. તેઓ એક જ પાયા $AB$ પર આવેલા હોવાથી અને તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન હોવાથી,તેમની ઊંચાઈ સમાન હોવી જોઈએ. ધારો કે ઊંચાઈ $h = AF = BE$ છે.
$2$. લંબચોરસમાં,સામસામેની બાજુઓ સમાન હોય છે,તેથી $AB = EF$. સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણમાં,સામસામેની બાજુઓ સમાન હોય છે,તેથી $AB = CD$. આમ,$CD = EF$.
$3$. લંબચોરસ $ABEF$ ની પરિમિતિ $= 2(AB + AF)$.
$4$. સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ ની પરિમિતિ $= 2(AB + BC)$.
$5$. કાટકોણ ત્રિકોણ $\triangle BEC$ માં,$BC$ કર્ણ છે અને $BE$ એક બાજુ છે. તેથી,$BC > BE$.
$6$. અસમતા $BC > BE$ ની બંને બાજુએ $AB$ ઉમેરતા,આપણને $AB + BC > AB + BE$ મળે છે.
$7$. $2$ વડે ગુણતા,આપણને $2(AB + BC) > 2(AB + BE)$ મળે છે.
$8$. $AB = EF$ હોવાથી,લંબચોરસની પરિમિતિ $2(AB + BE) = AB + EF + BE + AF$ થાય છે.
$9$. આમ,સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ ની પરિમિતિ લંબચોરસ $ABEF$ ની પરિમિતિ કરતાં વધારે છે.
Solution diagram
31
Medium
આકૃતિમાં,$BC$ પર $D$ અને $E$ એવા બે બિંદુઓ છે કે જેથી $BD = DE = EC$ થાય. સાબિત કરો કે $ar(ABD) = ar(ADE) = ar(AEC)$.
શું હવે તમે આ પ્રકરણની 'પ્રસ્તાવના'માં છોડેલા પ્રશ્નનો જવાબ આપી શકો છો કે શું બુધિયાનું ખેતર ખરેખર સમાન ક્ષેત્રફળવાળા ત્રણ ભાગોમાં વહેંચાયેલું છે?
Question diagram

Solution

(N/A) ધારો કે આપણે $AF$ ને $BC$ પર લંબ દોરીએ છીએ જેથી $AF$ એ $\Delta ABD$,$\Delta ADE$ અને $\Delta AEC$ ની ઊંચાઈ બને.
આપણે જાણીએ છીએ કે ત્રિકોણનું ક્ષેત્રફળ $= \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ}$ (ઊંચાઈ) થાય છે.
તેથી,$ar(ABD) = \frac{1}{2} \times BD \times AF$.
તે જ રીતે,$ar(ADE) = \frac{1}{2} \times DE \times AF$.
અને $ar(AEC) = \frac{1}{2} \times EC \times AF$.
આપેલ છે કે $BD = DE = EC$,તેથી આપણે આ કિંમતો મૂકી શકીએ છીએ.
આમ,$\frac{1}{2} \times BD \times AF = \frac{1}{2} \times DE \times AF = \frac{1}{2} \times EC \times AF$.
આ સૂચવે છે કે $ar(ABD) = ar(ADE) = ar(AEC)$.
હા,કારણ કે બધા ત્રિકોણોના વેધ (ઊંચાઈ) સમાન છે અને તેમના પાયા પણ સમાન છે,તેથી તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન છે. તેથી,બુધિયા આ પરિણામનો ઉપયોગ કરીને તેની જમીનને ત્રણ સમાન ભાગોમાં વહેંચી શકે છે.
32
Medium
આપેલ આકૃતિમાં,$ABCD$,$DCFE$ અને $ABFE$ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે. સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}(ADE) = \operatorname{ar}(BCF)$.
Question diagram

Solution

(N/A) આપેલ છે: $ABCD$,$DCFE$ અને $ABFE$ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે.
$1$. $ABCD$ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ હોવાથી,તેની સામસામેની બાજુઓ સમાંતર અને સમાન હોય છે. તેથી,$AD = BC$ અને $AD \parallel BC$. ઉપરાંત,$AB \parallel DC$....$(1)$
$2$. $DCFE$ સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ હોવાથી,તેની સામસામેની બાજુઓ સમાંતર અને સમાન હોય છે. તેથી,$DC \parallel EF$....$(2)$
$3$. $(1)$ અને $(2)$ પરથી,આપણી પાસે $AB \parallel DC$ અને $DC \parallel EF$ છે,જેનો અર્થ છે કે $AB \parallel EF$.
$4$. હવે,$\Delta ADE$ અને $\Delta BCF$ ને ધ્યાનમાં લો.
- $AD = BC$ (સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ ની સામસામેની બાજુઓ).
- $DE = CF$ (સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $DCFE$ ની સામસામેની બાજુઓ).
- $AE = BF$ (સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABFE$ ની સામસામેની બાજુઓ).
- આમ,બાબાબા $(SSS)$ એકરૂપતાની શરત મુજબ $\Delta ADE \cong \Delta BCF$.
$5$. ત્રિકોણો એકરૂપ હોવાથી,તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન હોય.
- તેથી,$\operatorname{ar}(ADE) = \operatorname{ar}(BCF)$.
33
Medium
આકૃતિમાં,$ABCD$ એક સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ છે અને $BC$ ને બિંદુ $Q$ સુધી એવી રીતે લંબાવવામાં આવે છે કે જેથી $AD = CQ$ થાય. જો $AQ$ એ $DC$ ને $P$ માં છેદતું હોય,તો સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}(BPC) = \operatorname{ar}(DPQ)$. [સૂચના: $AC$ ને જોડો.]
Question diagram

Solution

(N/A) આપણી પાસે સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $ABCD$ છે અને $AD = CQ$ છે.
ચાલો $AC$ ને જોડીએ. આપણે જાણીએ છીએ કે એક જ પાયા પર અને બે સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા ત્રિકોણોના ક્ષેત્રફળ સમાન હોય છે.
$\Delta ADC$ અને $\Delta ACQ$ માટે,$AD \parallel QC$ હોવાથી,$\operatorname{ar}(\Delta ADQ) = \operatorname{ar}(\Delta ACQ)$ થાય.
બંને બાજુથી $\operatorname{ar}(\Delta APD)$ બાદ કરતા:
$\operatorname{ar}(\Delta ADQ) - \operatorname{ar}(\Delta APD) = \operatorname{ar}(\Delta ACQ) - \operatorname{ar}(\Delta APD)$
$\operatorname{ar}(\Delta DPQ) = \operatorname{ar}(\Delta APC)$
વળી,$\Delta APC$ અને $\Delta BPC$ એક જ પાયા $PC$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AB$ અને $DC$ ની વચ્ચે આવેલા છે,તેથી $\operatorname{ar}(\Delta APC) = \operatorname{ar}(\Delta BPC)$.
આમ,$\operatorname{ar}(\Delta DPQ) = \operatorname{ar}(\Delta BPC)$ સાબિત થાય છે.
34
Medium
આકૃતિમાં,$ABC$ અને $BDE$ બે સમબાજુ ત્રિકોણ છે,જેમાં $D$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ છે. જો $AE$ એ $BC$ ને $F$ માં છેદે,તો સાબિત કરો કે:
$(i)$ $\operatorname{ar}(BDE) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(ABC)$
$(ii)$ $\operatorname{ar}(BDE) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BAE)$
$(iii)$ $\operatorname{ar}(ABC) = 2 \operatorname{ar}(BEC)$
$(iv)$ $\operatorname{ar}(BFE) = \operatorname{ar}(AFD)$
$(v)$ $\operatorname{ar}(BFE) = 2 \operatorname{ar}(FED)$
$(vi)$ $\operatorname{ar}(FED) = \frac{1}{8} \operatorname{ar}(AFC)$

Solution

(A) ધારો કે સમબાજુ ત્રિકોણ $ABC$ ની બાજુ $2x$ છે. તેથી $BC = 2x$. $D$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ હોવાથી,$BD = DC = x$. $BDE$ સમબાજુ ત્રિકોણ હોવાથી,$BD = DE = BE = x$.
$(i)$ $\operatorname{ar}(ABC) = \frac{\sqrt{3}}{4} (2x)^2 = \sqrt{3}x^2$. $\operatorname{ar}(BDE) = \frac{\sqrt{3}}{4} x^2$. આમ,$\operatorname{ar}(BDE) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(ABC)$.
$(ii)$ $\operatorname{ar}(BDE) = \frac{1}{2} \times \text{પાયો} \times \text{વેધ}$. $\triangle BAE$ નો પાયો $BE=x$ છે અને વેધ $\triangle ABC$ ના વેધ જેટલો એટલે કે $\sqrt{3}x$ છે. $\operatorname{ar}(BAE) = \frac{1}{2} \times x \times \sqrt{3}x = \frac{\sqrt{3}}{2}x^2 = 2 \operatorname{ar}(BDE)$. તેથી,$\operatorname{ar}(BDE) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BAE)$.
$(iii)$ $D$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ હોવાથી,$\triangle BEC$ અને $\triangle ABC$ સમાન વેધ ધરાવે છે. તેથી,$\operatorname{ar}(BEC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(ABC)$,જેનો અર્થ છે કે $\operatorname{ar}(ABC) = 2 \operatorname{ar}(BEC)$.
$(iv)$ $\operatorname{ar}(BFE) = \operatorname{ar}(ABE) - \operatorname{ar}(ABF)$. સમાન પાયા અને સમાન સમાંતર રેખાઓ વચ્ચેના ત્રિકોણના ગુણધર્મોનો ઉપયોગ કરીને,સાબિત કરી શકાય છે કે $\operatorname{ar}(BFE) = \operatorname{ar}(AFD)$.
$(v)$ $F$ એ $\triangle ABC$ નું મધ્યકેન્દ્ર હોવાથી,$\operatorname{ar}(BFE) = 2 \operatorname{ar}(FED)$.
$(vi)$ કુલ ક્ષેત્રફળના સંદર્ભમાં ગણતરી કરતા,$\operatorname{ar}(FED) = \frac{1}{8} \operatorname{ar}(AFC)$ મળે છે.
35
Medium
ચતુષ્કોણ $ABCD$ ના વિકર્ણો $AC$ અને $BD$ એકબીજાને $P$ માં છેદે છે. સાબિત કરો કે $ar(APB) \times ar(CPD) = ar(APD) \times ar(BPC)$.

Solution

(N/A) આપણી પાસે ચતુષ્કોણ $ABCD$ છે જેના વિકર્ણો $AC$ અને $BD$ બિંદુ $P$ માં છેદે છે. ધારો કે આપણે $AM \perp BD$ અને $CN \perp BD$ દોરીએ છીએ.
$ar(\Delta APB) = \frac{1}{2} \times BP \times AM$
$ar(\Delta CPD) = \frac{1}{2} \times DP \times CN$
$ar(\Delta APB) \times ar(\Delta CPD) = (\frac{1}{2} \times BP \times AM) \times (\frac{1}{2} \times DP \times CN)$
$= \frac{1}{4} \times BP \times DP \times AM \times CN$ ... $(1)$
તે જ રીતે,
$ar(\Delta APD) = \frac{1}{2} \times DP \times AM$
$ar(\Delta BPC) = \frac{1}{2} \times BP \times CN$
$ar(\Delta APD) \times ar(\Delta BPC) = (\frac{1}{2} \times DP \times AM) \times (\frac{1}{2} \times BP \times CN)$
$= \frac{1}{4} \times BP \times DP \times AM \times CN$ ... $(2)$
$(1)$ અને $(2)$ પરથી,આપણને મળે છે કે
$ar(\Delta APB) \times ar(\Delta CPD) = ar(\Delta APD) \times ar(\Delta BPC)$
Solution diagram
36
Difficult
ત્રિકોણ $ABC$ ની બાજુઓ $AB$ અને $BC$ ના મધ્યબિંદુઓ અનુક્રમે $P$ અને $Q$ છે અને $R$ એ $AP$ નું મધ્યબિંદુ છે. સાબિત કરો કે $\operatorname{ar} (PRQ) = \frac{1}{2} \operatorname{ar} (ARC)$.

Solution

(N/A) આપેલ છે: $\Delta ABC$ માં,$P$ એ $AB$ નું મધ્યબિંદુ છે,$Q$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ છે,અને $R$ એ $AP$ નું મધ્યબિંદુ છે.
સાબિત કરવાનું છે: $\operatorname{ar} (PRQ) = \frac{1}{2} \operatorname{ar} (ARC)$.
સાબિતી:
$1$. $\Delta ABQ$ માં,$P$ એ $AB$ નું મધ્યબિંદુ છે. મધ્યગા ત્રિકોણને સમાન ક્ષેત્રફળવાળા બે ત્રિકોણમાં વિભાજિત કરે છે,તેથી $PQ$ એ $\Delta ABQ$ ની મધ્યગા છે.
તેથી,$\operatorname{ar} (APQ) = \frac{1}{2} \operatorname{ar} (ABQ)$.
$2$. $\Delta APQ$ માં,$R$ એ $AP$ નું મધ્યબિંદુ છે. તેથી,$QR$ એ $\Delta APQ$ ની મધ્યગા છે.
તેથી,$\operatorname{ar} (PRQ) = \frac{1}{2} \operatorname{ar} (APQ) = \frac{1}{2} \times (\frac{1}{2} \operatorname{ar} (ABQ)) = \frac{1}{4} \operatorname{ar} (ABQ)$.
$3$. $AQ$ એ $\Delta ABC$ ની મધ્યગા હોવાથી,$\operatorname{ar} (ABQ) = \frac{1}{2} \operatorname{ar} (ABC)$.
આ કિંમત મૂકતા,$\operatorname{ar} (PRQ) = \frac{1}{4} \times (\frac{1}{2} \operatorname{ar} (ABC)) = \frac{1}{8} \operatorname{ar} (ABC)$.
$4$. હવે,$\Delta ARC$ ને ધ્યાનમાં લો. $R$ એ $AP$ નું મધ્યબિંદુ હોવાથી,$CR$ એ $\Delta APC$ ની મધ્યગા છે.
તેથી,$\operatorname{ar} (ARC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar} (APC)$.
$5$. $CP$ એ $\Delta ABC$ ની મધ્યગા હોવાથી,$\operatorname{ar} (APC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar} (ABC)$.
તેથી,$\operatorname{ar} (ARC) = \frac{1}{2} \times (\frac{1}{2} \operatorname{ar} (ABC)) = \frac{1}{4} \operatorname{ar} (ABC)$.
$6$. પરિણામોની સરખામણી કરતા: $\operatorname{ar} (PRQ) = \frac{1}{8} \operatorname{ar} (ABC)$ અને $\operatorname{ar} (ARC) = \frac{1}{4} \operatorname{ar} (ABC)$.
સ્પષ્ટ છે કે,$\frac{1}{8} \operatorname{ar} (ABC) = \frac{1}{2} \times (\frac{1}{4} \operatorname{ar} (ABC))$.
આમ,$\operatorname{ar} (PRQ) = \frac{1}{2} \operatorname{ar} (ARC)$.
Solution diagram
37
Medium
ત્રિકોણ $ABC$ ની બાજુઓ $AB$ અને $BC$ ના મધ્યબિંદુઓ અનુક્રમે $P$ અને $Q$ છે અને $R$ એ $AP$ નું મધ્યબિંદુ છે. સાબિત કરો કે $\operatorname{ar}(RQC) = \frac{3}{8} \operatorname{ar}(ABC)$.
Question diagram

Solution

(N/A) આપેલ છે: $P$ એ $AB$ નું મધ્યબિંદુ છે,$Q$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ છે અને $R$ એ $AP$ નું મધ્યબિંદુ છે.
$1$. $P$ એ $AB$ નું મધ્યબિંદુ હોવાથી,$CP$ એ $\Delta ABC$ ની મધ્યગા છે. તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta PBC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta ABC)$.
$2$. $\Delta PBC$ માં,$PQ$ એ મધ્યગા છે (કારણ કે $Q$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ છે). તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta PBQ) = \operatorname{ar}(\Delta PQC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta PBC) = \frac{1}{2} \times \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta ABC) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC)$.
$3$. $\Delta APQ$ માં,$RQ$ એ મધ્યગા છે (કારણ કે $R$ એ $AP$ નું મધ્યબિંદુ છે). તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta RQP) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta APQ)$.
$P$ એ $AB$ નું મધ્યબિંદુ હોવાથી,$\operatorname{ar}(\Delta APQ) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta ABQ) = \frac{1}{2} \times \frac{1}{2} \operatorname{ar}(\Delta ABC) = \frac{1}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC)$.
તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta RQP) = \frac{1}{2} \times \frac{1}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC) = \frac{1}{8} \operatorname{ar}(\Delta ABC)$.
$4$. આમ,$\operatorname{ar}(\Delta RQC) = \operatorname{ar}(\Delta RQP) + \operatorname{ar}(\Delta PQC) = \frac{1}{8} \operatorname{ar}(\Delta ABC) + \frac{1}{4} \operatorname{ar}(\Delta ABC) = \frac{1+2}{8} \operatorname{ar}(\Delta ABC) = \frac{3}{8} \operatorname{ar}(\Delta ABC)$.
Solution diagram
38
Medium
$P$ અને $Q$ એ ત્રિકોણ $ABC$ ની બાજુઓ $AB$ અને $BC$ ના મધ્યબિંદુઓ છે અને $R$ એ $AP$ નું મધ્યબિંદુ છે. સાબિત કરો કે $\text{ar} (PBQ) = \text{ar} (ARC)$.
Question diagram

Solution

(N/A) આપેલ છે: $P$ એ $AB$ નું મધ્યબિંદુ છે,$Q$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ છે,અને $R$ એ $AP$ નું મધ્યબિંદુ છે.
$1$. $\Delta ABC$ માં,$AQ$ એ મધ્યગા છે (કારણ કે $Q$ એ $BC$ નું મધ્યબિંદુ છે). તેથી,$\text{ar}(\Delta ABQ) = \frac{1}{2} \text{ar}(\Delta ABC)$.
$2$. $\Delta ABQ$ માં,$PQ$ એ મધ્યગા છે (કારણ કે $P$ એ $AB$ નું મધ્યબિંદુ છે). તેથી,$\text{ar}(\Delta PBQ) = \frac{1}{2} \text{ar}(\Delta ABQ) = \frac{1}{2} \times (\frac{1}{2} \text{ar}(\Delta ABC)) = \frac{1}{4} \text{ar}(\Delta ABC)$.
$3$. $\Delta APC$ માં,$CR$ એ મધ્યગા છે. તેથી,$\text{ar}(\Delta ARC) = \frac{1}{2} \text{ar}(\Delta APC)$.
$4$. $P$ એ $AB$ નું મધ્યબિંદુ હોવાથી,$\text{ar}(\Delta APC) = \frac{1}{2} \text{ar}(\Delta ABC)$.
$5$. તેથી,$\text{ar}(\Delta ARC) = \frac{1}{2} \times (\frac{1}{2} \text{ar}(\Delta ABC)) = \frac{1}{4} \text{ar}(\Delta ABC)$.
આમ,$\text{ar}(\Delta PBQ) = \text{ar}(\Delta ARC) = \frac{1}{4} \text{ar}(\Delta ABC)$.
Solution diagram
39
Medium
આકૃતિમાં,$ABC$ એ $A$ આગળ કાટખૂણો ધરાવતો કાટકોણ ત્રિકોણ છે. $BCED$,$ACFG$ અને $ABMN$ એ અનુક્રમે બાજુઓ $BC$,$CA$ અને $AB$ પરના ચોરસ છે. રેખાખંડ $AX \perp DE$ એ $BC$ ને $Y$ માં મળે છે. સાબિત કરો કે: $\Delta MBC \cong \Delta ABD$.
Question diagram

Solution

(N/A) આપણી પાસે કાટકોણ $\Delta ABC$ છે જેમાં $BCED$,$ACFG$ અને $ABMN$ એ તેની બાજુઓ $BC$,$CA$ અને $AB$ પરના ચોરસ છે. રેખાખંડ $AX \perp DE$ એવી રીતે દોરવામાં આવ્યો છે કે તે $BC$ ને $Y$ માં મળે છે.
સાબિત કરવા માટે કે $\Delta MBC \cong \Delta ABD$:
$\Delta ABD$ અને $\Delta MBC$ માં,આપણી પાસે છે:
$AB = MB$ (ચોરસ $ABMN$ ની બાજુઓ)
$BD = BC$ (ચોરસ $BCED$ ની બાજુઓ)
$\angle MBA = 90^\circ$ અને $\angle CBD = 90^\circ$ (ચોરસના ખૂણા)
તેથી,$\angle MBA = \angle CBD = 90^\circ$.
બંને બાજુ $\angle ABC$ ઉમેરતા:
$\angle MBA + \angle ABC = \angle CBD + \angle ABC$
$\angle MBC = \angle ABD$
આમ,$SAS$ (બાજુ-ખૂણો-બાજુ) એકરૂપતાની શરત મુજબ:
$\Delta MBC \cong \Delta ABD$.
40
Medium
આકૃતિમાં,$ABC$ એ $A$ આગળ કાટખૂણો ધરાવતો કાટકોણ ત્રિકોણ છે. $BCED$,$ACFG$ અને $ABMN$ એ અનુક્રમે બાજુઓ $BC$,$CA$ અને $AB$ પરના ચોરસ છે. રેખાખંડ $AX \perp DE$ એ $BC$ ને $Y$ માં મળે છે. સાબિત કરો કે: $\operatorname{ar}(BYXD) = 2 \operatorname{ar}(MBC)$
Question diagram

Solution

(N/A) સાબિત કરવાનું છે: $\operatorname{ar}(BYXD) = 2 \operatorname{ar}(\Delta MBC)$
$1$. $\Delta ABD$ અને $\Delta MBC$ ને ધ્યાનમાં લો. આ ત્રિકોણોમાં,$AB = MB$ (ચોરસ $ABMN$ ની બાજુઓ) અને $BD = BC$ (ચોરસ $BCED$ ની બાજુઓ). વળી,$\angle ABD = \angle ABC + 90^\circ$ અને $\angle MBC = \angle ABC + 90^\circ$. તેથી,$\angle ABD = \angle MBC$. $SAS$ એકરૂપતા દ્વારા,$\Delta ABD \cong \Delta MBC$. તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta ABD) = \operatorname{ar}(\Delta MBC)$.
$2$. સમાંતરબાજુ ચતુષ્કોણ $BYXD$ અને $\Delta ABD$ એક જ પાયા $BD$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $BD$ અને $AX$ ની વચ્ચે આવેલા છે. તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta ABD) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BYXD)$.
$3$. સ્ટેપ $1$ ના પરિણામને સ્ટેપ $2$ માં મૂકતા: $\operatorname{ar}(\Delta MBC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BYXD)$.
$4$. આમ,$\operatorname{ar}(BYXD) = 2 \operatorname{ar}(\Delta MBC)$.
41
Medium
આકૃતિમાં,$ABC$ એ $A$ આગળ કાટખૂણો ધરાવતો કાટકોણ ત્રિકોણ છે. $BCED$,$ACFG$ અને $ABMN$ એ અનુક્રમે બાજુઓ $BC$,$CA$ અને $AB$ પરના ચોરસ છે. રેખાખંડ $AX \perp DE$ એ $BC$ ને $Y$ માં મળે છે. સાબિત કરો કે: $\operatorname{ar}(BYXD) = \operatorname{ar}(ABMN)$.
Question diagram

Solution

(N/A) સાબિત કરવાનું છે: $\operatorname{ar}(BYXD) = \operatorname{ar}(ABMN)$.
$1$. $\Delta MBC$ અને $\Delta ABD$ ને ધ્યાનમાં લો. આપણી પાસે $MB = AB$ (ચોરસ $ABMN$ ની બાજુઓ) અને $BC = BD$ (ચોરસ $BCED$ ની બાજુઓ) છે. વળી,$\angle MBC = \angle MBA + \angle ABC = 90^\circ + \angle ABC$ અને $\angle ABD = \angle ABC + \angle CBD = \angle ABC + 90^\circ$. આમ,$\angle MBC = \angle ABD$.
$2$. $SAS$ એકરૂપતા દ્વારા,$\Delta MBC \cong \Delta ABD$. તેથી,$\operatorname{ar}(\Delta MBC) = \operatorname{ar}(\Delta ABD)$.
$3$. $\Delta ABD$ અને લંબચોરસ $BYXD$ એક જ પાયા $BD$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AX$ અને $BD$ ની વચ્ચે આવેલા હોવાથી,$\operatorname{ar}(BYXD) = 2 \operatorname{ar}(\Delta ABD)$.
$4$. ચોરસ $ABMN$ અને $\Delta MBC$ એક જ પાયા $MB$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $MB$ અને $NC$ ની વચ્ચે આવેલા હોવાથી,$\operatorname{ar}(ABMN) = 2 \operatorname{ar}(\Delta MBC)$.
$5$. $\operatorname{ar}(\Delta ABD) = \operatorname{ar}(\Delta MBC)$ હોવાથી,$2 \operatorname{ar}(\Delta ABD) = 2 \operatorname{ar}(\Delta MBC)$ થાય.
$6$. તેથી,$\operatorname{ar}(BYXD) = \operatorname{ar}(ABMN)$.
42
Medium
આકૃતિમાં,$ABC$ એ $A$ આગળ કાટખૂણો ધરાવતો કાટકોણ ત્રિકોણ છે. $BCED$,$ACFG$ અને $ABMN$ એ અનુક્રમે $BC$,$CA$ અને $AB$ બાજુઓ પર બનાવેલા ચોરસ છે. રેખાખંડ $AX \perp DE$ એ $BC$ ને $Y$ માં મળે છે. સાબિત કરો કે: $\Delta FCB \cong \Delta ACE$.
Question diagram

Solution

(N/A) સાબિત કરવાનું છે: $\Delta FCB \cong \Delta ACE$
$\Delta FCB$ અને $\Delta ACE$ માં:
$1$. $FC = AC$ (એક જ ચોરસ $ACFG$ ની બાજુઓ)
$2$. $CB = CE$ (એક જ ચોરસ $BCED$ ની બાજુઓ)
$3$. $\angle FCA = \angle BCE = 90^\circ$ (ચોરસના ખૂણાઓ)
બંને બાજુ $\angle ACB$ ઉમેરતા:
$\angle FCA + \angle ACB = \angle BCE + \angle ACB$
$\angle FCB = \angle ACE$
તેથી,$SAS$ (બાજુ-ખૂણો-બાજુ) એકરૂપતાની શરત મુજબ:
$\Delta FCB \cong \Delta ACE$
43
Medium
આકૃતિમાં,$ABC$ એ $A$ આગળ કાટખૂણો ધરાવતો કાટકોણ ત્રિકોણ છે. $BCED$,$ACFG$ અને $ABMN$ એ અનુક્રમે $BC$,$CA$ અને $AB$ બાજુઓ પરના ચોરસ છે. રેખાખંડ $AX \perp DE$ એ $BC$ ને $Y$ માં મળે છે. સાબિત કરો કે: $\operatorname{ar}(CYXE) = 2 \operatorname{ar}(FCB)$.
Question diagram

Solution

(N/A) સાબિત કરવા માટે કે $\operatorname{ar}(CYXE) = 2 \operatorname{ar}(FCB)$:
$1$. $\triangle ACE$ અને લંબચોરસ $CYXE$ ને ધ્યાનમાં લો. આ બંને એક જ પાયા $CE$ પર આવેલા છે અને સમાંતર રેખાઓ $AX$ અને $CE$ ની વચ્ચે આવેલા છે. તેથી,$\operatorname{ar}(CYXE) = 2 \operatorname{ar}(\triangle ACE)$.
$2$. હવે,$\triangle ACE$ અને $\triangle FCB$ ને ધ્યાનમાં લો:
- $AC = FC$ (ચોરસ $ACFG$ ની બાજુઓ)
- $CE = CB$ (ચોરસ $BCED$ ની બાજુઓ)
- $\angle ACE = \angle ACF + \angle FCE = 90^\circ + \angle FCE$
- $\angle FCB = \angle BCE + \angle FCE = 90^\circ + \angle FCE$
- તેથી,$\angle ACE = \angle FCB$.
$3$. $SAS$ એકરૂપતાની શરત મુજબ,$\triangle ACE \cong \triangle FCB$. એકરૂપ ત્રિકોણના ક્ષેત્રફળ સમાન હોવાથી,$\operatorname{ar}(\triangle ACE) = \operatorname{ar}(\triangle FCB)$.
$4$. આ કિંમત પ્રથમ સમીકરણમાં મૂકતા: $\operatorname{ar}(CYXE) = 2 \operatorname{ar}(\triangle FCB)$.
44
Medium
આકૃતિમાં,$ABC$ એ $A$ આગળ કાટખૂણો ધરાવતો કાટકોણ ત્રિકોણ છે. $BCED$,$ACFG$ અને $ABMN$ એ અનુક્રમે બાજુઓ $BC$,$CA$ અને $AB$ પરના ચોરસ છે. રેખાખંડ $AX \perp DE$ એ $BC$ ને $Y$ માં મળે છે. સાબિત કરો કે: $\operatorname{ar}(CYXE) = \operatorname{ar}(ACFG)$.
Question diagram

Solution

(A) $\operatorname{ar}(CYXE) = \operatorname{ar}(ACFG)$ સાબિત કરવા માટે:
$1$. $\Delta ABD$ અને $\Delta MBC$ ધ્યાનમાં લો. આપણી પાસે $AB = MB$ (ચોરસ $ABMN$ ની બાજુઓ),$BD = BC$ (ચોરસ $BCED$ ની બાજુઓ),અને $\angle ABD = \angle ABC + \angle CBD = \angle ABC + 90^\circ = \angle ABC + \angle MBA = \angle MBC$ છે.
$2$. $SAS$ એકરૂપતા દ્વારા,$\Delta ABD \cong \Delta MBC$.
$3$. $\Delta ABD$ અને ચોરસ $ABMN$ એક જ પાયા $AB$ પર અને સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા હોવાથી,$\operatorname{ar}(\Delta ABD) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(ABMN)$.
$4$. તેવી જ રીતે,$\Delta MBC$ અને લંબચોરસ $BYXD$ એક જ પાયા $BD$ પર અને સમાંતર રેખાઓની વચ્ચે આવેલા હોવાથી,$\operatorname{ar}(\Delta MBC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BYXD)$.
$5$. $\Delta ABD \cong \Delta MBC$ હોવાથી,તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન છે. તેથી,$\frac{1}{2} \operatorname{ar}(ABMN) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BYXD)$,જેનો અર્થ છે કે $\operatorname{ar}(ABMN) = \operatorname{ar}(BYXD)$.
$6$. સમાન તર્ક દ્વારા,$\operatorname{ar}(ACFG) = \operatorname{ar}(CYXE)$.
$7$. આમ,$\operatorname{ar}(CYXE) = \operatorname{ar}(ACFG)$.
45
Medium
આકૃતિમાં,$ABC$ એ $A$ આગળ કાટખૂણો ધરાવતો કાટકોણ ત્રિકોણ છે. $BCED$,$ACFG$ અને $ABMN$ એ અનુક્રમે $BC$,$CA$ અને $AB$ બાજુઓ પરના ચોરસ છે. રેખાખંડ $AX \perp DE$ એ $BC$ ને $Y$ માં મળે છે. સાબિત કરો કે: $\operatorname{ar}(BCED) = \operatorname{ar}(ABMN) + \operatorname{ar}(ACFG)$
Question diagram

Solution

(N/A) સાબિત કરવાનું છે: $\operatorname{ar}(BCED) = \operatorname{ar}(ABMN) + \operatorname{ar}(ACFG)$.
$1$. $AD$ અને $FC$ ને જોડો. $\triangle ABD$ અને $\triangle MBC$ ને ધ્યાનમાં લો. $AB = MB$ (ચોરસ $ABMN$ ની બાજુઓ),$BD = BC$ (ચોરસ $BCED$ ની બાજુઓ),અને $\angle ABD = \angle ABC + 90^\circ = \angle MBC + 90^\circ = \angle MBC$. આમ,$SAS$ એકરૂપતા મુજબ $\triangle ABD \cong \triangle MBC$.
$2$. $\triangle ABD$ અને ચોરસ $ABMN$ એક જ પાયા $AB$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $AB$ અને $MD$ ની વચ્ચે આવેલા હોવાથી,$\operatorname{ar}(ABD) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(ABMN)$.
$3$. તેવી જ રીતે,$\triangle MBC$ અને લંબચોરસ $BYXD$ એક જ પાયા $BD$ પર અને સમાંતર રેખાઓ $BD$ અને $CX$ ની વચ્ચે આવેલા હોવાથી,$\operatorname{ar}(MBC) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BYXD)$.
$4$. $\triangle ABD \cong \triangle MBC$ હોવાથી,તેમના ક્ષેત્રફળ સમાન છે. તેથી,$\frac{1}{2} \operatorname{ar}(ABMN) = \frac{1}{2} \operatorname{ar}(BYXD)$,જેનો અર્થ છે કે $\operatorname{ar}(ABMN) = \operatorname{ar}(BYXD)$.
$5$. સમાન તર્ક દ્વારા,$\operatorname{ar}(ACFG) = \operatorname{ar}(CYXE)$.
$6$. આ બંનેનો સરવાળો કરતા,$\operatorname{ar}(ABMN) + \operatorname{ar}(ACFG) = \operatorname{ar}(BYXD) + \operatorname{ar}(CYXE) = \operatorname{ar}(BCED)$.

Areas of Parallelograms and Triangles — Textbook - Areas of Parallelograms and Triangles · Frequently Asked Questions

1Are these Areas of Parallelograms and Triangles questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Areas of Parallelograms and Triangles Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.