અ Gujarati
Nomenclature and oxidation State Questions in Gujarati
Class 12 Chemistry · Coordination Compounds · Nomenclature and oxidation State
310+
Questions
Gujarati
Language
100%
With Solutions
Showing 49 of 310 questions in Gujarati
1
MediumMCQ
સંકીર્ણ $[Cr(H_2O)_4Cl_2]^+$ માં $Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$1$
B
$3$
C
$5$
D
$6$
Solution
(B) ધારો કે $Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
સંકીર્ણ $[Cr(H_2O)_4Cl_2]^+$ માં,$H_2O$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ અને $Cl$ નો $-1$ છે.
સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર $+1$ છે.
તેથી,સમીકરણ: $x + 4(0) + 2(-1) = +1$ થાય.
$x - 2 = +1$.
$x = +3$.
આમ,$Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
સંકીર્ણ $[Cr(H_2O)_4Cl_2]^+$ માં,$H_2O$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ અને $Cl$ નો $-1$ છે.
સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર $+1$ છે.
તેથી,સમીકરણ: $x + 4(0) + 2(-1) = +1$ થાય.
$x - 2 = +1$.
$x = +3$.
આમ,$Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
0 likes
View Solution2
MediumMCQ
$K[Co(CO)_4]$ માં કોબાલ્ટનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+1$
B
$+3$
C
$-1$
D
$-3$
Solution
(C) સંકીર્ણ $K[Co(CO)_4]$ છે.
ધારો કે $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$K$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે અને લિગેન્ડ $CO$ (કાર્બોનિલ) તટસ્થ $(0)$ છે.
ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો શૂન્ય લેતા: $1 + x + 4(0) = 0$.
$x$ માટે ઉકેલતા: $x = -1$.
ધારો કે $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$K$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે અને લિગેન્ડ $CO$ (કાર્બોનિલ) તટસ્થ $(0)$ છે.
ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો શૂન્ય લેતા: $1 + x + 4(0) = 0$.
$x$ માટે ઉકેલતા: $x = -1$.
0 likes
View Solution3
EasyMCQ
$Ni(CO)_4$ માં નિકલનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$0$
B
$+4$
C
$-4$
D
$+2$
Solution
(A) $Ni(CO)_4$ સંકીર્ણ સંયોજનમાં,લિગેન્ડ કાર્બોનિલ $(CO)$ છે,જે તટસ્થ લિગેન્ડ છે અને તેનો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
ધારો કે $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણમાં બધા પરમાણુઓના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$x + 4 \times (0) = 0$
$x = 0$.
તેથી,$Ni(CO)_4$ માં નિકલનો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
ધારો કે $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણમાં બધા પરમાણુઓના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$x + 4 \times (0) = 0$
$x = 0$.
તેથી,$Ni(CO)_4$ માં નિકલનો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
0 likes
View Solution4
EasyMCQ
$[Cr(NH_3)_4Cl_2]^+$ માં $Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+3$
B
$+2$
C
$+1$
D
$0$
Solution
(A) ધારો કે $Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$NH_3$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ અને $Cl$ નો $-1$ છે.
સંકીર્ણ $[Cr(NH_3)_4Cl_2]^+$ પરનો કુલ વીજભાર $+1$ છે.
તેથી,$x + 4(0) + 2(-1) = +1$.
$x - 2 = +1$.
$x = +3$.
$NH_3$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ અને $Cl$ નો $-1$ છે.
સંકીર્ણ $[Cr(NH_3)_4Cl_2]^+$ પરનો કુલ વીજભાર $+1$ છે.
તેથી,$x + 4(0) + 2(-1) = +1$.
$x - 2 = +1$.
$x = +3$.
0 likes
View Solution5
MediumMCQ
$K_4[Fe(CN)_6]$ સંયોજનમાં આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+6$
B
$+4$
C
$+3$
D
$+2$
Solution
(D) ધારો કે આયર્ન $(Fe)$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$K_4[Fe(CN)_6]$ સંકીર્ણ સંયોજનમાં,પોટેશિયમ $(K)$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ અને સાયનાઈડ લિગેન્ડ $(CN^-)$ નો $-1$ છે.
તટસ્થ સંયોજનમાં ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$4(+1) + x + 6(-1) = 0$
$4 + x - 6 = 0$
$x - 2 = 0$
$x = +2$.
આમ,આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે.
$K_4[Fe(CN)_6]$ સંકીર્ણ સંયોજનમાં,પોટેશિયમ $(K)$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ અને સાયનાઈડ લિગેન્ડ $(CN^-)$ નો $-1$ છે.
તટસ્થ સંયોજનમાં ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$4(+1) + x + 6(-1) = 0$
$4 + x - 6 = 0$
$x - 2 = 0$
$x = +2$.
આમ,આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે.
1 likes
View Solution6
MediumMCQ
બ્રાઉન રિંગ સંકીર્ણ સંયોજનનું સૂત્ર $[Fe(H_2O)_5NO]SO_4$ છે. આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$2$
B
$1$
C
$3$
D
$0$
Solution
(B) બ્રાઉન રિંગ સંકીર્ણ $[Fe(H_2O)_5NO]SO_4$ માં,આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક લિગાન્ડ્સને ધ્યાનમાં લઈને ગણવામાં આવે છે.
પાણી $(H_2O)$ એ $0$ વીજભાર ધરાવતો તટસ્થ લિગાન્ડ છે.
આ વિશિષ્ટ સંકીર્ણમાં નાઈટ્રિક ઓક્સાઈડ $(NO)$ લિગાન્ડ $NO^+$ તરીકે વર્તે છે.
સલ્ફેટ આયન $(SO_4^{2-})$ નો વીજભાર $-2$ છે.
ધારો કે $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$x + 5(0) + 1(+1) + (-2) = 0$
$x + 1 - 2 = 0$
$x - 1 = 0$
$x = +1$.
તેથી,આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે.
પાણી $(H_2O)$ એ $0$ વીજભાર ધરાવતો તટસ્થ લિગાન્ડ છે.
આ વિશિષ્ટ સંકીર્ણમાં નાઈટ્રિક ઓક્સાઈડ $(NO)$ લિગાન્ડ $NO^+$ તરીકે વર્તે છે.
સલ્ફેટ આયન $(SO_4^{2-})$ નો વીજભાર $-2$ છે.
ધારો કે $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$x + 5(0) + 1(+1) + (-2) = 0$
$x + 1 - 2 = 0$
$x - 1 = 0$
$x = +1$.
તેથી,આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે.
0 likes
View Solution7
MediumMCQ
$[Co(NH_3)_4ClNO_2]$ માં $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+2$
B
$+3$
C
$+4$
D
$+5$
Solution
(A) ધારો કે $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$NH_3$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$,$Cl^-$ નો $-1$ અને $NO_2^-$ નો $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ સંયોજનમાં ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$x + 4(0) + (-1) + (-1) = 0$
$x - 2 = 0$
$x = +2$.
$NH_3$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$,$Cl^-$ નો $-1$ અને $NO_2^-$ નો $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ સંયોજનમાં ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$x + 4(0) + (-1) + (-1) = 0$
$x - 2 = 0$
$x = +2$.
0 likes
View Solution8
EasyMCQ
$K_4[Ni(CN)_4]$ માં નિકલનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$-2$
B
$-1$
C
$+2$
D
$0$
Solution
(D) સંકીર્ણ $K_4[Ni(CN)_4]$ છે.
ધારો કે $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$K$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ અને $CN$ નો $-1$ છે.
નિયમ લાગુ પાડતા: $4 \times (+1) + x + 4 \times (-1) = 0$.
$4 + x - 4 = 0$.
$x = 0$.
તેથી,નિકલનો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
ધારો કે $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$K$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ અને $CN$ નો $-1$ છે.
નિયમ લાગુ પાડતા: $4 \times (+1) + x + 4 \times (-1) = 0$.
$4 + x - 4 = 0$.
$x = 0$.
તેથી,નિકલનો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
0 likes
View Solution9
EasyMCQ
${K_3}[Fe{(CN)_6}]$ માં $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+2$
B
$+3$
C
$+1$
D
$+4$
Solution
(B) ${K_3}[Fe{(CN)_6}]$ માં $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક શોધવા માટે,ધારો કે $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$K$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે અને $CN^-$ નો ઓક્સિડેશન આંક $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ માટે ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$3(+1) + x + 6(-1) = 0$
$3 + x - 6 = 0$
$x - 3 = 0$
$x = +3$.
તેથી,$Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
$K$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે અને $CN^-$ નો ઓક્સિડેશન આંક $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ માટે ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$3(+1) + x + 6(-1) = 0$
$3 + x - 6 = 0$
$x - 3 = 0$
$x = +3$.
તેથી,$Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
0 likes
View Solution10
MediumMCQ
$H_2S_2O_7$ માં સલ્ફર અને $K_4[Fe(CN)_6]$ માં આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક અનુક્રમે કેટલો છે?
A
$+ 6$ અને $+ 2$
B
$+ 2$ અને $+ 2$
C
$+ 8$ અને $+ 2$
D
$+ 6$ અને $+ 4$
Solution
(A) $H_2S_2O_7$ માટે:
$2(+1) + 2(x) + 7(-2) = 0$
$2 + 2x - 14 = 0$
$2x = 12$
$x = + 6$ ($S$ માટે).
$K_4[Fe(CN)_6]$ માટે:
$4(+1) + x + 6(-1) = 0$
$4 + x - 6 = 0$
$x = + 2$ ($Fe$ માટે).
આમ,ઓક્સિડેશન આંક અનુક્રમે $+ 6$ અને $+ 2$ છે.
$2(+1) + 2(x) + 7(-2) = 0$
$2 + 2x - 14 = 0$
$2x = 12$
$x = + 6$ ($S$ માટે).
$K_4[Fe(CN)_6]$ માટે:
$4(+1) + x + 6(-1) = 0$
$4 + x - 6 = 0$
$x = + 2$ ($Fe$ માટે).
આમ,ઓક્સિડેશન આંક અનુક્રમે $+ 6$ અને $+ 2$ છે.
0 likes
View Solution11
EasyMCQ
પોટેશિયમ ફેરોસાયનાઈડમાં આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$2$
B
$3$
C
$4$
D
$0$
Solution
(A) પોટેશિયમ ફેરોસાયનાઈડનું રાસાયણિક સૂત્ર $K_4[Fe(CN)_6]$ છે.
ધારો કે આયર્ન $(Fe)$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
પોટેશિયમ $(K)$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ અને સાયનાઈડ લિગેન્ડ $(CN)$ નો $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ માટે ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો શૂન્ય થાય છે:
$4(+1) + x + 6(-1) = 0$
$4 + x - 6 = 0$
$x - 2 = 0$
$x = +2$.
તેથી,આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક $2$ છે.
ધારો કે આયર્ન $(Fe)$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
પોટેશિયમ $(K)$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ અને સાયનાઈડ લિગેન્ડ $(CN)$ નો $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ માટે ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો શૂન્ય થાય છે:
$4(+1) + x + 6(-1) = 0$
$4 + x - 6 = 0$
$x - 2 = 0$
$x = +2$.
તેથી,આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક $2$ છે.
0 likes
View Solution12
EasyMCQ
$K_3[Fe(CN)_6]$ ને શું કહેવામાં આવે છે?
A
પોટેશિયમ ફેરિસાયનાઇડ
B
રેડ પ્રુસિયેટ ઓફ પોટાશ
C
પોટેશિયમ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ$(III)$
D
આપેલ તમામ
Solution
(D) $K_3[Fe(CN)_6]$ નું $IUPAC$ નામ પોટેશિયમ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ$(III)$ છે.
તેને સામાન્ય રીતે પોટેશિયમ ફેરિસાયનાઇડ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
તેને ઐતિહાસિક રીતે રેડ પ્રુસિયેટ ઓફ પોટાશ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
તેથી,આપેલા તમામ નામ સાચા છે.
તેને સામાન્ય રીતે પોટેશિયમ ફેરિસાયનાઇડ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
તેને ઐતિહાસિક રીતે રેડ પ્રુસિયેટ ઓફ પોટાશ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
તેથી,આપેલા તમામ નામ સાચા છે.
0 likes
View Solution13
MediumMCQ
સંયોજન $[Fe(H_2O)_5(NO)]SO_4$ માં આયર્નનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+1$
B
$+3$
C
$+2$
D
$+4$
Solution
(A) સંયોજન $[Fe(H_2O)_5(NO)]SO_4$ એ $[Fe(H_2O)_5(NO)]^{2+}$ અને $SO_4^{2-}$ આયનોમાં વિયોજિત થાય છે.
સંકીર્ણ આયન $[Fe(H_2O)_5(NO)]^{2+}$ માં,લિગેન્ડ $H_2O$ તટસ્થ છે (ઓક્સિડેશન આંક $0$).
બ્રાઉન રિંગ સંકીર્ણમાં લિગેન્ડ $NO$ ને $NO^+$ સ્વરૂપમાં ગણવામાં આવે છે,જેનો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે.
ધારો કે $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$x + 5(0) + 1 = +2$
$x = +2 - 1 = +1$.
તેથી,$Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે.
સંકીર્ણ આયન $[Fe(H_2O)_5(NO)]^{2+}$ માં,લિગેન્ડ $H_2O$ તટસ્થ છે (ઓક્સિડેશન આંક $0$).
બ્રાઉન રિંગ સંકીર્ણમાં લિગેન્ડ $NO$ ને $NO^+$ સ્વરૂપમાં ગણવામાં આવે છે,જેનો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે.
ધારો કે $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$x + 5(0) + 1 = +2$
$x = +2 - 1 = +1$.
તેથી,$Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ છે.
0 likes
View Solution14
MediumMCQ
$[Pt(NH_3)_3(Br)(NO_2)Cl]Cl$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
ટ્રાયએમાઈનક્લોરોબ્રોમોનાઈટ્રોપ્લેટિનમ $(IV)$ ક્લોરાઈડ
B
ટ્રાયએમાઈનબ્રોમોનાઈટ્રોક્લોરોપ્લેટિનમ $(IV)$ ક્લોરાઈડ
C
ટ્રાયએમાઈનબ્રોમોક્લોરોનાઈટ્રોપ્લેટિનમ $(IV)$ ક્લોરાઈડ
D
ટ્રાયએમાઈનનાઈટ્રોક્લોરોબ્રોમોપ્લેટિનમ $(IV)$ ક્લોરાઈડ
Solution
(C) સંયોજન $[Pt(NH_3)_3(Br)(NO_2)Cl]Cl$ નું નામકરણ કરવા માટે $IUPAC$ નિયમોનું પાલન કરીએ:
$1$. લિગાન્ડ્સને મૂળાક્ષરના ક્રમમાં ગોઠવો: એમાઈન $(NH_3)$,બ્રોમો $(Br^-)$,ક્લોરો $(Cl^-)$,નાઈટ્રો $(NO_2^-)$.
$2$. ત્રણ $NH_3$ લિગાન્ડ્સ માટે પૂર્વગ 'ટ્રાયએમાઈન' વપરાય છે.
$3$. આને જોડતા,આપણને 'ટ્રાયએમાઈનબ્રોમોક્લોરોનાઈટ્રો' મળે છે.
$4$. ધાતુ પ્લેટિનમ $(Pt)$ છે. સંકીર્ણ ધન આયન હોવાથી,'પ્લેટિનમ' નામ વપરાય છે.
$5$. $Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક: $x + 3(0) + 1(-1) + 1(-1) + 1(-1) = +1$ (બહારના $Cl^-$ માટે),તેથી $x - 3 = 1$,એટલે કે $x = +4$.
$6$. અંતિમ નામ ટ્રાયએમાઈનબ્રોમોક્લોરોનાઈટ્રોપ્લેટિનમ $(IV)$ ક્લોરાઈડ છે.
$1$. લિગાન્ડ્સને મૂળાક્ષરના ક્રમમાં ગોઠવો: એમાઈન $(NH_3)$,બ્રોમો $(Br^-)$,ક્લોરો $(Cl^-)$,નાઈટ્રો $(NO_2^-)$.
$2$. ત્રણ $NH_3$ લિગાન્ડ્સ માટે પૂર્વગ 'ટ્રાયએમાઈન' વપરાય છે.
$3$. આને જોડતા,આપણને 'ટ્રાયએમાઈનબ્રોમોક્લોરોનાઈટ્રો' મળે છે.
$4$. ધાતુ પ્લેટિનમ $(Pt)$ છે. સંકીર્ણ ધન આયન હોવાથી,'પ્લેટિનમ' નામ વપરાય છે.
$5$. $Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક: $x + 3(0) + 1(-1) + 1(-1) + 1(-1) = +1$ (બહારના $Cl^-$ માટે),તેથી $x - 3 = 1$,એટલે કે $x = +4$.
$6$. અંતિમ નામ ટ્રાયએમાઈનબ્રોમોક્લોરોનાઈટ્રોપ્લેટિનમ $(IV)$ ક્લોરાઈડ છે.
0 likes
View Solution15
DifficultMCQ
dichloro bis (urea) copper $(II)$ નું સૂત્ર શું છે?
A
$[Cu\{O=C(NH_2)_2\}Cl_2]$
B
$[CuCl_2\{O=C(NH_2)_2\}_2]$
C
$[Cu\{O=C(NH_2)_2\}Cl]Cl$
D
$[CuCl_2]\{O=C(NH_2)_2\}_2$
Solution
(B) આ સવર્ગ સંયોજનમાં,મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Cu^{2+}$ છે.
તેમાં $2$ ક્લોરો લિગેન્ડ $(Cl^-)$ અને $2$ યુરિયા લિગેન્ડ $(O=C(NH_2)_2)$ હાજર છે.
$IUPAC$ નામકરણના નિયમો મુજબ,લિગેન્ડના નામ મૂળાક્ષરોના ક્રમમાં લખવામાં આવે છે.
'ક્લોરો' એ 'યુરિયા' પહેલા આવે છે.
અહીં $2$ યુરિયા લિગેન્ડ હોવાથી,'યુરિયા' નામ માટે 'bis' પૂર્વગનો ઉપયોગ થાય છે.
આમ,સાચું સૂત્ર $[CuCl_2\{O=C(NH_2)_2\}_2]$ છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
તેમાં $2$ ક્લોરો લિગેન્ડ $(Cl^-)$ અને $2$ યુરિયા લિગેન્ડ $(O=C(NH_2)_2)$ હાજર છે.
$IUPAC$ નામકરણના નિયમો મુજબ,લિગેન્ડના નામ મૂળાક્ષરોના ક્રમમાં લખવામાં આવે છે.
'ક્લોરો' એ 'યુરિયા' પહેલા આવે છે.
અહીં $2$ યુરિયા લિગેન્ડ હોવાથી,'યુરિયા' નામ માટે 'bis' પૂર્વગનો ઉપયોગ થાય છે.
આમ,સાચું સૂત્ર $[CuCl_2\{O=C(NH_2)_2\}_2]$ છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
0 likes
View Solution16
MediumMCQ
સંકીર્ણ $[Pt(NH_3)_2Cl_2]$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
પ્લેટિનમ $(II)$ ડાયએમાઈનો ડાયક્લોરાઈડ
B
ડાયએમાઈનો ડાયક્લોરો પ્લેટિનેટ $(IV)$
C
બિસ (એમાઈનો) ડાયક્લોરો પ્લેટિનમ $(IV)$
D
ડાયએમાઈન ડાયક્લોરિડો પ્લેટિનમ $(II)$
Solution
(D) $1$. લિગાન્ડ્સ ઓળખો: $NH_3$ ને 'એમાઈન' અને $Cl^-$ ને 'ક્લોરિડો' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$2$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ $Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક નક્કી કરો: ધારો કે ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે. તો $x + 2(0) + 2(-1) = 0$,જે $x = +2$ આપે છે.
$3$. લિગાન્ડ્સને મૂળાક્ષર પ્રમાણે ગોઠવો: 'એમાઈન' એ 'ક્લોરિડો' પહેલા આવે છે.
$4$. ભાગોને જોડો: 'ડાયએમાઈન' (બે $NH_3$ માટે) અને 'ડાયક્લોરિડો' (બે $Cl^-$ માટે).
$5$. અંતિમ $IUPAC$ નામ 'ડાયએમાઈનડાયક્લોરિડોપ્લેટિનમ$(II)$' છે.
$2$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ $Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક નક્કી કરો: ધારો કે ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે. તો $x + 2(0) + 2(-1) = 0$,જે $x = +2$ આપે છે.
$3$. લિગાન્ડ્સને મૂળાક્ષર પ્રમાણે ગોઠવો: 'એમાઈન' એ 'ક્લોરિડો' પહેલા આવે છે.
$4$. ભાગોને જોડો: 'ડાયએમાઈન' (બે $NH_3$ માટે) અને 'ડાયક્લોરિડો' (બે $Cl^-$ માટે).
$5$. અંતિમ $IUPAC$ નામ 'ડાયએમાઈનડાયક્લોરિડોપ્લેટિનમ$(II)$' છે.
0 likes
View Solution17
EasyMCQ
ડાયએમાઈન સિલ્વર $(I)$ ક્લોરાઈડનું સાચું સૂત્ર કયું છે?
A
$Ag(NH_3)Cl$
B
$Ag(NH_2)Cl$
C
$[Ag(NH_3)_2]Cl$
D
$[Ag(NH_2)_2]Cl$
Solution
(C) 'ડાયએમાઈન સિલ્વર $(I)$ ક્લોરાઈડ' નામ એક સવર્ગ સંયોજન સૂચવે છે.
'ડાયએમાઈન' એટલે કેન્દ્રિય ધાતુ આયન સાથે જોડાયેલા બે $NH_3$ લિગાન્ડ.
'સિલ્વર $(I)$' સૂચવે છે કે કેન્દ્રિય ધાતુ $Ag^+$ છે.
'ક્લોરાઈડ' એ સવર્ગ ક્ષેત્રની બહારનો પ્રતિ-આયન છે.
આથી,સવર્ગ ઘટક $[Ag(NH_3)_2]^+$ બને છે અને ક્લોરાઈડ આયન સાથે તેનું સૂત્ર $[Ag(NH_3)_2]Cl$ થાય છે.
'ડાયએમાઈન' એટલે કેન્દ્રિય ધાતુ આયન સાથે જોડાયેલા બે $NH_3$ લિગાન્ડ.
'સિલ્વર $(I)$' સૂચવે છે કે કેન્દ્રિય ધાતુ $Ag^+$ છે.
'ક્લોરાઈડ' એ સવર્ગ ક્ષેત્રની બહારનો પ્રતિ-આયન છે.
આથી,સવર્ગ ઘટક $[Ag(NH_3)_2]^+$ બને છે અને ક્લોરાઈડ આયન સાથે તેનું સૂત્ર $[Ag(NH_3)_2]Cl$ થાય છે.
0 likes
View Solution18
MediumMCQ
$[Pt(NH_3)_4Cl_2][PtCl_4]$ નું સાચું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
ટેટ્રાએમાઈનડાયક્લોરોપ્લેટિનમ $(IV)$ ટેટ્રાક્લોરોપ્લેટિનેટ $(II)$
B
ડાયક્લોરોટેટ્રાએમાઈનપ્લેટિનમ $(IV)$ ટેટ્રાક્લોરોપ્લેટિનેટ $(II)$
C
ટેટ્રાક્લોરોપ્લેટિનમ $(II)$ ટેટ્રાએમાઈનપ્લેટિનેટ $(IV)$
D
ટેટ્રાક્લોરોપ્લેટિનમ $(II)$ ડાયક્લોરોટેટ્રાએમાઈનપ્લેટિનેટ $(IV)$
Solution
(A) $1$. આ સંકીર્ણ એક ક્ષાર છે જે ધન આયન $[Pt(NH_3)_4Cl_2]^{2+}$ અને ઋણ આયન $[PtCl_4]^{2-}$ ધરાવે છે.
$2$. ધન આયન $[Pt(NH_3)_4Cl_2]^{2+}$ માં,$Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ ધારો. $x + 4(0) + 2(-1) = +2$,તેથી $x = +4$. તેનું નામ ટેટ્રાએમાઈનડાયક્લોરોપ્લેટિનમ $(IV)$ છે.
$3$. ઋણ આયન $[PtCl_4]^{2-}$ માં,$Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક $y$ ધારો. $y + 4(-1) = -2$,તેથી $y = +2$. તે ઋણ આયન હોવાથી,ધાતુનું નામ પ્લેટિનેટ $(II)$ થશે.
$4$. આમ,સાચું નામ ટેટ્રાએમાઈનડાયક્લોરોપ્લેટિનમ $(IV)$ ટેટ્રાક્લોરોપ્લેટિનેટ $(II)$ છે.
$2$. ધન આયન $[Pt(NH_3)_4Cl_2]^{2+}$ માં,$Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ ધારો. $x + 4(0) + 2(-1) = +2$,તેથી $x = +4$. તેનું નામ ટેટ્રાએમાઈનડાયક્લોરોપ્લેટિનમ $(IV)$ છે.
$3$. ઋણ આયન $[PtCl_4]^{2-}$ માં,$Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક $y$ ધારો. $y + 4(-1) = -2$,તેથી $y = +2$. તે ઋણ આયન હોવાથી,ધાતુનું નામ પ્લેટિનેટ $(II)$ થશે.
$4$. આમ,સાચું નામ ટેટ્રાએમાઈનડાયક્લોરોપ્લેટિનમ $(IV)$ ટેટ્રાક્લોરોપ્લેટિનેટ $(II)$ છે.
0 likes
View Solution19
MediumMCQ
પોટેશિયમ ફેરોસાયનાઈડનું સાચું સૂત્ર કયું છે?
A
$K_4[Fe(CN)_6]$
B
$K_2[Fe(CN)_6] \cdot H_2O$
C
$K_3[Fe(CN)_6]$
D
આમાંથી કોઈ નહીં
Solution
(A) પોટેશિયમ ફેરોસાયનાઈડ એ હેક્ઝાસાયનિડોફેરેટ$(II)$ આયન ધરાવતું સંકલન સંયોજન છે.
આ સંકુલમાં,આયર્ન પરમાણુ $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં હોય છે.
$IUPAC$ નામકરણના નિયમો અનુસાર,તેનું સૂત્ર $K_4[Fe(CN)_6]$ છે.
આ સંકુલમાં,આયર્ન પરમાણુ $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં હોય છે.
$IUPAC$ નામકરણના નિયમો અનુસાર,તેનું સૂત્ર $K_4[Fe(CN)_6]$ છે.
0 likes
View Solution20
MediumMCQ
$[Co(NH_3)_3(NO_2)_3]$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
ટ્રાયએમાઇનટ્રાયનાઇટ્રો-$N$-કોબાલ્ટ $(III)$
B
ટ્રાયનાઇટ્રોટ્રાયએમાઇન કોબાલ્ટ $(II)$
C
ટ્રાયનાઇટ્રોટ્રાયએમાઇન કોબાલ્ટ $(III)$ આયન
D
ટ્રાયનાઇટ્રાઇટ્રાયએમાઇન કોબાલ્ટેટ $(III)$
Solution
(A) $1$. લિગાન્ડ્સ ઓળખો: $NH_3$ એ એમાઇન છે અને $NO_2^-$ એ નાઇટ્રો-$N$ છે.
$2$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ $(Co)$ નો ઓક્સિડેશન આંક નક્કી કરો: ધારો કે $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે. $x + 3(0) + 3(-1) = 0$,તેથી $x = +3$.
$3$. સંકીર્ણ સંયોજનો માટે $IUPAC$ નામકરણના નિયમો લાગુ કરો: લિગાન્ડ્સને મૂળાક્ષરોના ક્રમમાં ગોઠવો (નાઇટ્રો-$N$ પહેલા એમાઇન).
$4$. નામ ટ્રાયએમાઇનટ્રાયનાઇટ્રો-$N$-કોબાલ્ટ $(III)$ છે.
$2$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ $(Co)$ નો ઓક્સિડેશન આંક નક્કી કરો: ધારો કે $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે. $x + 3(0) + 3(-1) = 0$,તેથી $x = +3$.
$3$. સંકીર્ણ સંયોજનો માટે $IUPAC$ નામકરણના નિયમો લાગુ કરો: લિગાન્ડ્સને મૂળાક્ષરોના ક્રમમાં ગોઠવો (નાઇટ્રો-$N$ પહેલા એમાઇન).
$4$. નામ ટ્રાયએમાઇનટ્રાયનાઇટ્રો-$N$-કોબાલ્ટ $(III)$ છે.
0 likes
View Solution21
MediumMCQ
સોડિયમ ટેટ્રાફ્લોરો ઓક્સોક્રોમેટ સંકીર્ણમાં ક્રોમિયમનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$II$
B
$IV$
C
$VI$
D
$III$
Solution
(B) સોડિયમ ટેટ્રાફ્લોરો ઓક્સોક્રોમેટનું રાસાયણિક સૂત્ર $Na_2[CrF_4O]$ છે.
ધારો કે ક્રોમિયમનો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
સોડિયમ $(Na)$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$,ફ્લોરિન $(F)$ નો $-1$ અને ઓક્સિજન $(O)$ નો $-2$ છે.
ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો શૂન્ય લેતા: $2(+1) + x + 4(-1) + (-2) = 0$.
$2 + x - 4 - 2 = 0$.
$x - 4 = 0$.
$x = +4$.
ધારો કે ક્રોમિયમનો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
સોડિયમ $(Na)$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$,ફ્લોરિન $(F)$ નો $-1$ અને ઓક્સિજન $(O)$ નો $-2$ છે.
ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો શૂન્ય લેતા: $2(+1) + x + 4(-1) + (-2) = 0$.
$2 + x - 4 - 2 = 0$.
$x - 4 = 0$.
$x = +4$.
0 likes
View Solution22
MediumMCQ
$K_4[Fe(CN)_6]$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
પોટેશિયમ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(II)$
B
પોટેશિયમ ફેરોસાયનાઈડ
C
ટેટ્રાપોટેશિયમ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(II)$
D
ટેટ્રાપોટેશિયમ ફેરસહેક્ઝાસાયનાઈડ $(II)$
Solution
(A) $IUPAC$ નિયમો મુજબ $K_4[Fe(CN)_6]$ સંકીર્ણનું નામકરણ:
$1$. પ્રથમ ધન આયનનું નામ લખો: $Potassium$.
$2$. લિગેન્ડનું નામ મૂળાક્ષર પ્રમાણે લખો: $hexacyano$ ($6$ $CN^-$ આયનો માટે).
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુનું નામ: સંકીર્ણ આયન $[Fe(CN)_6]^{4-}$ ઋણાયન હોવાથી,$Fe$ ને $ferrate$ તરીકે લખવામાં આવે છે.
$4$. $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક શોધો: $x + 6(-1) = -4$,તેથી $x = +2$. આમ,તે $ferrate(II)$ થશે.
આમ,સાચું નામ $Potassium hexacyanoferrate(II)$ છે.
$1$. પ્રથમ ધન આયનનું નામ લખો: $Potassium$.
$2$. લિગેન્ડનું નામ મૂળાક્ષર પ્રમાણે લખો: $hexacyano$ ($6$ $CN^-$ આયનો માટે).
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુનું નામ: સંકીર્ણ આયન $[Fe(CN)_6]^{4-}$ ઋણાયન હોવાથી,$Fe$ ને $ferrate$ તરીકે લખવામાં આવે છે.
$4$. $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક શોધો: $x + 6(-1) = -4$,તેથી $x = +2$. આમ,તે $ferrate(II)$ થશે.
આમ,સાચું નામ $Potassium hexacyanoferrate(II)$ છે.
0 likes
View Solution23
EasyMCQ
$[Ni(CO)_4]$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
ટેટ્રાકાર્બોનિલનિકલ $(II)$
B
ટેટ્રાકાર્બોનિલનિકલ $(0)$
C
ટેટ્રાકાર્બોનિલનિકલેટ $(II)$
D
ટેટ્રાકાર્બોનિલનિકલેટ $(0)$
Solution
(B) $[Ni(CO)_4]$ સંકીર્ણમાં,$CO$ એ $0$ ઓક્સિડેશન અવસ્થા ધરાવતો તટસ્થ લિગેન્ડ છે.
ધારો કે $Ni$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે.
$x + 4(0) = 0$,તેથી $x = 0$ મળે છે.
સંકીર્ણ તટસ્થ હોવાથી,ધાતુનું નામ નિકલેટને બદલે નિકલ તરીકે લખાય છે.
તેથી,$IUPAC$ નામ ટેટ્રાકાર્બોનિલનિકલ $(0)$ છે.
ધારો કે $Ni$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે.
$x + 4(0) = 0$,તેથી $x = 0$ મળે છે.
સંકીર્ણ તટસ્થ હોવાથી,ધાતુનું નામ નિકલેટને બદલે નિકલ તરીકે લખાય છે.
તેથી,$IUPAC$ નામ ટેટ્રાકાર્બોનિલનિકલ $(0)$ છે.
1 likes
View Solution24
MediumMCQ
$Fe_4[Fe(CN)_6]_3$ માટેનું સાચું નામકરણ કયું છે?
A
ફેરોસો-ફેરિક સાયનાઇડ
B
ફેરિક-ફેરસ હેક્ઝાસાયનેટ
C
આયર્ન $(III)$ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(II)$
D
હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(III-II)$
Solution
(C) $Fe_4[Fe(CN)_6]_3$ એ એક સવર્ગ સંયોજન છે.
આ સંકીર્ણમાં,ઋણાયન $[Fe(CN)_6]^{4-}$ છે અને ધનાયન $Fe^{3+}$ છે.
$IUPAC$ ના નામકરણના નિયમો મુજબ,પહેલા ધનાયનનું નામ અને ત્યારબાદ ઋણાયનનું નામ લખવામાં આવે છે.
ઋણાયન $[Fe(CN)_6]^{4-}$ માં $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક: $x + 6(-1) = -4$,જે $x = +2$ આપે છે.
આમ,ઋણાયન હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(II)$ છે.
ધનાયન $Fe^{3+}$ ને આયર્ન $(III)$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
તેથી,સાચું નામ આયર્ન $(III)$ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(II)$ છે.
આ સંકીર્ણમાં,ઋણાયન $[Fe(CN)_6]^{4-}$ છે અને ધનાયન $Fe^{3+}$ છે.
$IUPAC$ ના નામકરણના નિયમો મુજબ,પહેલા ધનાયનનું નામ અને ત્યારબાદ ઋણાયનનું નામ લખવામાં આવે છે.
ઋણાયન $[Fe(CN)_6]^{4-}$ માં $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક: $x + 6(-1) = -4$,જે $x = +2$ આપે છે.
આમ,ઋણાયન હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(II)$ છે.
ધનાયન $Fe^{3+}$ ને આયર્ન $(III)$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
તેથી,સાચું નામ આયર્ન $(III)$ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(II)$ છે.
0 likes
View Solution25
MediumMCQ
$Na_3[Co(ONO)_6]$ સંયોજનનું $IUPAC$ નામ શું થશે?
A
હેક્ઝાનાઇટ્રાઇટોકોબાલ્ટ $(III)$ સોડિયમ
B
સોડિયમ કોબાલ્ટ નાઇટ્રાઇટ
C
સોડિયમ હેક્ઝાનાઇટ્રોકોબાલ્ટેટ $(III)$
D
સોડિયમ હેક્ઝાનાઇટ્રાઇટોકોબાલ્ટેટ $(III)$
Solution
(D) સંયોજન $Na_3[Co(ONO)_6]$ છે.
$1$. ધન આયન $Na^+$ છે,જેનું નામ $Sodium$ છે.
$2$. સવર્ગ સ્પીસીઝ $[Co(ONO)_6]^{3-}$ છે.
$3$. લિગેન્ડ $ONO^-$ ને $nitrito$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$4$. સવર્ગ સ્પીસીઝ ઋણ આયન હોવાથી,મધ્યસ્થ ધાતુ $Co$ ને $cobaltate$ કહેવાય છે.
$5$. $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
$6$. તેથી,$IUPAC$ નામ $Sodium \ hexanitritocobaltate(III)$ છે.
$1$. ધન આયન $Na^+$ છે,જેનું નામ $Sodium$ છે.
$2$. સવર્ગ સ્પીસીઝ $[Co(ONO)_6]^{3-}$ છે.
$3$. લિગેન્ડ $ONO^-$ ને $nitrito$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$4$. સવર્ગ સ્પીસીઝ ઋણ આયન હોવાથી,મધ્યસ્થ ધાતુ $Co$ ને $cobaltate$ કહેવાય છે.
$5$. $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
$6$. તેથી,$IUPAC$ નામ $Sodium \ hexanitritocobaltate(III)$ છે.
0 likes
View Solution26
MediumMCQ
$[Cr(NH_3)_6]Cl_3$ માં $Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$8$
B
$6$
C
$4$
D
$3$
Solution
(D) ધારો કે $Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$NH_3$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે અને $Cl$ નો ઓક્સિડેશન આંક $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ માટે ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$x + 6 \times (0) + 3 \times (-1) = 0$
$x - 3 = 0$
$x = +3$
તેથી,$Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
$NH_3$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે અને $Cl$ નો ઓક્સિડેશન આંક $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ માટે ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$x + 6 \times (0) + 3 \times (-1) = 0$
$x - 3 = 0$
$x = +3$
તેથી,$Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
0 likes
View Solution27
MediumMCQ
$[Co(ONO)(NH_3)_5]Cl_2$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
પેન્ટાએમાઈન નાઈટ્રો કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
B
પેન્ટાએમાઈન નાઈટ્રાઈટો કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
C
પેન્ટાએમાઈન નાઈટ્રોસો કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
D
પેન્ટાએમાઈન ઓક્સો-નાઈટ્રો કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
Solution
(B) સંકીર્ણ $[Co(ONO)(NH_3)_5]Cl_2$ છે.
$1$. $NH_3$ લિગેન્ડને 'એમાઈન' કહેવામાં આવે છે અને તેની સંખ્યા $5$ છે,તેથી તે 'પેન્ટાએમાઈન' છે.
$2$. $ONO^-$ લિગેન્ડ એ એમ્બિડેન્ટેટ લિગેન્ડ છે જે ઓક્સિજન દ્વારા જોડાયેલ છે,જેને 'નાઈટ્રાઈટો' કહેવાય છે.
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ કોબાલ્ટ $(Co)$ છે.
$4$. $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક: $x + (-1) + 5(0) = +2$,તેથી $x = +3$.
$5$. પ્રતિ આયન ક્લોરાઈડ $(Cl^-)$ છે.
આમ,$IUPAC$ નામ 'પેન્ટાએમાઈન નાઈટ્રાઈટો કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ' થાય છે.
$1$. $NH_3$ લિગેન્ડને 'એમાઈન' કહેવામાં આવે છે અને તેની સંખ્યા $5$ છે,તેથી તે 'પેન્ટાએમાઈન' છે.
$2$. $ONO^-$ લિગેન્ડ એ એમ્બિડેન્ટેટ લિગેન્ડ છે જે ઓક્સિજન દ્વારા જોડાયેલ છે,જેને 'નાઈટ્રાઈટો' કહેવાય છે.
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ કોબાલ્ટ $(Co)$ છે.
$4$. $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક: $x + (-1) + 5(0) = +2$,તેથી $x = +3$.
$5$. પ્રતિ આયન ક્લોરાઈડ $(Cl^-)$ છે.
આમ,$IUPAC$ નામ 'પેન્ટાએમાઈન નાઈટ્રાઈટો કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ' થાય છે.
0 likes
View Solution28
MediumMCQ
સંકીર્ણ સંયોજન $[Co(NH_3)_6]Cl_3$ માં કોબાલ્ટનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+3$
B
$+6$
C
$+5$
D
$+2$
Solution
(A) સંકીર્ણ સંયોજન $[Co(NH_3)_6]Cl_3$ નું આયનીકરણ $[Co(NH_3)_6]Cl_3 \to [Co(NH_3)_6]^{3+} + 3Cl^-$ મુજબ થાય છે.
ધારો કે $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
તટસ્થ લિગેન્ડ $NH_3$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
તેથી,$x + 6(0) = +3$,જે $x = +3$ આપે છે.
આમ,કોબાલ્ટનો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
ધારો કે $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
તટસ્થ લિગેન્ડ $NH_3$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
તેથી,$x + 6(0) = +3$,જે $x = +3$ આપે છે.
આમ,કોબાલ્ટનો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
0 likes
View Solution29
MediumMCQ
પોટેશિયમ ક્યુપ્રોક્લોરાઈડ $(K_3[CuCl_4])$ નું સાચું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
પોટેશિયમ કોપર $(I)$ ટેટ્રાક્લોરાઈડ
B
પોટેશિયમ ટેટ્રાક્લોરોક્યુપરેટ $(I)$
C
ટેટ્રાક્લોરોપોટેશિયમ ક્યુપરેટ $(I)$
D
ટેટ્રાક્લોરોકોપર $(I)$ પોટેશિયેટ
Solution
(B) પોટેશિયમ ક્યુપ્રોક્લોરાઈડનું રાસાયણિક સૂત્ર $K_3[CuCl_4]$ છે.
$IUPAC$ ના નિયમો મુજબ:
$1$. ધન આયન (પોટેશિયમ) નું નામ પહેલા લખવામાં આવે છે.
$2$. લિગેન્ડ (ક્લોરો) માટે 'ટેટ્રા' પૂર્વગ વપરાય છે.
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ (કોપર) ને 'ક્યુપરેટ' તરીકે લખવામાં આવે છે કારણ કે સંકીર્ણ આયન $[CuCl_4]^{3-}$ ઋણાયન છે.
$4$. કોપરનો ઓક્સિડેશન આંક: $x + 4(-1) = -3$,તેથી $x = +1$.
આમ,સાચું નામ પોટેશિયમ ટેટ્રાક્લોરોક્યુપરેટ $(I)$ છે.
$IUPAC$ ના નિયમો મુજબ:
$1$. ધન આયન (પોટેશિયમ) નું નામ પહેલા લખવામાં આવે છે.
$2$. લિગેન્ડ (ક્લોરો) માટે 'ટેટ્રા' પૂર્વગ વપરાય છે.
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ (કોપર) ને 'ક્યુપરેટ' તરીકે લખવામાં આવે છે કારણ કે સંકીર્ણ આયન $[CuCl_4]^{3-}$ ઋણાયન છે.
$4$. કોપરનો ઓક્સિડેશન આંક: $x + 4(-1) = -3$,તેથી $x = +1$.
આમ,સાચું નામ પોટેશિયમ ટેટ્રાક્લોરોક્યુપરેટ $(I)$ છે.
0 likes
View Solution30
MediumMCQ
$K_3[Fe(CN)_6]$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
પોટેશિયમ ફેરોસાયનાઈડ $(II)$
B
પોટેશિયમ હેક્ઝાફેરોસાયનેટ $(III)$
C
પોટેશિયમ ફેરોહેક્ઝાસાયનેટ $(II)$
D
પોટેશિયમ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(III)$
Solution
(D) $1$. ધન આયન ઓળખો: $K^+$ એટલે પોટેશિયમ.
$2$. સવર્ગ સ્ફિયર ઓળખો: $[Fe(CN)_6]^{3-}$.
$3$. લિગેન્ડના નામ: છ $CN^-$ લિગેન્ડને 'હેક્ઝાસાયનો' કહેવાય છે.
$4$. મધ્યસ્થ ધાતુનું નામ: સંકીર્ણ આયન ઋણભારિત હોવાથી,$Fe$ ને 'ફેરેટ' કહેવાય છે.
$5$. $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક નક્કી કરો: $x + 6(-1) = -3$,તેથી $x = +3$.
$6$. નામ: પોટેશિયમ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(III)$.
$2$. સવર્ગ સ્ફિયર ઓળખો: $[Fe(CN)_6]^{3-}$.
$3$. લિગેન્ડના નામ: છ $CN^-$ લિગેન્ડને 'હેક્ઝાસાયનો' કહેવાય છે.
$4$. મધ્યસ્થ ધાતુનું નામ: સંકીર્ણ આયન ઋણભારિત હોવાથી,$Fe$ ને 'ફેરેટ' કહેવાય છે.
$5$. $Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક નક્કી કરો: $x + 6(-1) = -3$,તેથી $x = +3$.
$6$. નામ: પોટેશિયમ હેક્ઝાસાયનોફેરેટ $(III)$.
0 likes
View Solution31
MediumMCQ
સવર્ગ સંયોજન $K_4[Ni(CN)_4]$ માં નિકલનો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$-1$
B
$0$
C
$+1$
D
$+2$
Solution
(B) ધારો કે $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$K_4[Ni(CN)_4]$ માં,$K$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ અને $CN$ નો $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણમાં તમામ પરમાણુઓના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$4(+1) + x + 4(-1) = 0$
$4 + x - 4 = 0$
$x = 0$
તેથી,$Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
$K_4[Ni(CN)_4]$ માં,$K$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+1$ અને $CN$ નો $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણમાં તમામ પરમાણુઓના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$4(+1) + x + 4(-1) = 0$
$4 + x - 4 = 0$
$x = 0$
તેથી,$Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
0 likes
View Solution32
DifficultMCQ
$IUPAC$ નામકરણ મુજબ,સોડિયમ નાઈટ્રોપ્રસાઈડનું નામ શું છે?
A
સોડિયમ પેન્ટાસાયનિડોનાઈટ્રોસિલફેરેટ$(II)$
B
સોડિયમ નાઈટ્રોફેરિસાયનાઈડ
C
સોડિયમ નાઈટ્રોફેરોસાયનાઈડ
D
સોડિયમ પેન્ટાસાયનોનાઈટ્રોસિલફેરેટ$(II)$
Solution
(A) સોડિયમ નાઈટ્રોપ્રસાઈડનું રાસાયણિક સૂત્ર $Na_2[Fe(CN)_5(NO)] \cdot 2H_2O$ છે.
આ સંકીર્ણમાં,લિગેન્ડ $NO$ ને $NO^+$ (નાઈટ્રોસોનિયમ આયન) તરીકે ગણવામાં આવે છે.
$Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક આ રીતે ગણવામાં આવે છે: $2(+1) + x + 5(-1) + (+1) = 0$,જે $x = +2$ આપે છે.
આમ,મધ્યસ્થ ધાતુ $Fe(II)$ છે.
લિગેન્ડ્સમાં પાંચ સાયનાઈડ આયનો (પેન્ટાસાયનિડો) અને એક નાઈટ્રોસિલ સમૂહ (નાઈટ્રોસિલ) છે.
$IUPAC$ ના નિયમો મુજબ,તેનું નામ સોડિયમ પેન્ટાસાયનિડોનાઈટ્રોસિલફેરેટ$(II)$ છે.
આ સંકીર્ણમાં,લિગેન્ડ $NO$ ને $NO^+$ (નાઈટ્રોસોનિયમ આયન) તરીકે ગણવામાં આવે છે.
$Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક આ રીતે ગણવામાં આવે છે: $2(+1) + x + 5(-1) + (+1) = 0$,જે $x = +2$ આપે છે.
આમ,મધ્યસ્થ ધાતુ $Fe(II)$ છે.
લિગેન્ડ્સમાં પાંચ સાયનાઈડ આયનો (પેન્ટાસાયનિડો) અને એક નાઈટ્રોસિલ સમૂહ (નાઈટ્રોસિલ) છે.
$IUPAC$ ના નિયમો મુજબ,તેનું નામ સોડિયમ પેન્ટાસાયનિડોનાઈટ્રોસિલફેરેટ$(II)$ છે.
0 likes
View Solution33
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિધાન ખોટું છે?
A
$Ni(CO)_4$ માં $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+4$ છે
B
$Ni(CO)_4$ માં $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક શૂન્ય છે
C
$Ni$ એ ધાતુ છે
D
$CO$ એ વાયુ છે
Solution
(A) $Ni(CO)_4$ સંકીર્ણ સંયોજનમાં,લિગેન્ડ $CO$ (કાર્બોનિલ) એ તટસ્થ લિગેન્ડ છે જેનો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે.
તેથી,$Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક આ રીતે ગણવામાં આવે છે: $x + 4(0) = 0$,જે $x = 0$ આપે છે.
આમ,વિધાન $(A)$ ખોટું છે કારણ કે $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે,$+4$ નથી.
તેથી,$Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક આ રીતે ગણવામાં આવે છે: $x + 4(0) = 0$,જે $x = 0$ આપે છે.
આમ,વિધાન $(A)$ ખોટું છે કારણ કે $Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ છે,$+4$ નથી.
0 likes
View Solution34
MediumMCQ
$K_3[Fe(CN)_6]$ માં $Fe$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા જણાવો.
A
$2$
B
$3$
C
$0$
D
આમાંથી કોઈ નહીં
Solution
(B) ધારો કે $Fe$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે.
$K_3[Fe(CN)_6]$ માં,$K$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+1$ છે અને $CN^-$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ સંયોજનમાં ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$3 \times (+1) + x + 6 \times (-1) = 0$
$3 + x - 6 = 0$
$x - 3 = 0$
$x = +3$.
તેથી,$Fe$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+3$ છે.
$K_3[Fe(CN)_6]$ માં,$K$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+1$ છે અને $CN^-$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $-1$ છે.
તટસ્થ સંકીર્ણ સંયોજનમાં ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓનો સરવાળો $0$ થાય છે.
$3 \times (+1) + x + 6 \times (-1) = 0$
$3 + x - 6 = 0$
$x - 3 = 0$
$x = +3$.
તેથી,$Fe$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $+3$ છે.
0 likes
View Solution35
EasyMCQ
$K_2[PtCl_6]$ નું યોગ્ય નામ શું છે?
A
પોટેશિયમ પ્લેટિનમ હેક્ઝાક્લોરાઇડ
B
પોટેશિયમ હેક્ઝાક્લોરોપ્લેટિનેટ$(IV)$
C
પોટેશિયમ હેક્ઝાક્લોરોપ્લેટિનમ$(IV)$
D
પોટેશિયમ હેક્ઝાક્લોરોપ્લેટિનમ
Solution
(B) $K_2[PtCl_6]$ સંકીર્ણનું નામ $IUPAC$ નિયમો મુજબ નીચે મુજબ છે:
$1$. ધન આયન $K^+$ ને પહેલા $Potassium$ તરીકે નામ આપવામાં આવે છે.
$2$. ત્યારબાદ સવર્ગ સ્પીસીઝ $[PtCl_6]^{2-}$ નું નામ આપવામાં આવે છે.
$3$. લિગેન્ડ $Cl^-$ ને $chloro$ કહેવાય છે અને $6$ હોવાથી તે $hexachloro$ થાય છે.
$4$. મધ્યસ્થ ધાતુ $Pt$ ઋણ આયનમાં હોવાથી તેને $platinate$ કહેવાય છે.
$5$. $Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x + 6(-1) = -2$ એટલે કે $x = +4$ થાય છે.
$6$. આમ,સાચું નામ $Potassium \ hexachloroplatinate(IV)$ છે.
$1$. ધન આયન $K^+$ ને પહેલા $Potassium$ તરીકે નામ આપવામાં આવે છે.
$2$. ત્યારબાદ સવર્ગ સ્પીસીઝ $[PtCl_6]^{2-}$ નું નામ આપવામાં આવે છે.
$3$. લિગેન્ડ $Cl^-$ ને $chloro$ કહેવાય છે અને $6$ હોવાથી તે $hexachloro$ થાય છે.
$4$. મધ્યસ્થ ધાતુ $Pt$ ઋણ આયનમાં હોવાથી તેને $platinate$ કહેવાય છે.
$5$. $Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x + 6(-1) = -2$ એટલે કે $x = +4$ થાય છે.
$6$. આમ,સાચું નામ $Potassium \ hexachloroplatinate(IV)$ છે.
0 likes
View Solution36
MediumMCQ
$K_3[Al(C_2O_4)_3]$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
પોટેશિયમ એલ્યુમિનો ઓક્ઝેલેટો
B
પોટેશિયમ એલ્યુમિનિયમ $(III)$ ટ્રાયઓક્ઝેલેટ
C
પોટેશિયમ ટ્રાયઓક્ઝેલેટો એલ્યુમિનેટ $(III)$
D
પોટેશિયમ ટ્રાયઓક્ઝેલેટો એલ્યુમિનેટ $(IV)$
Solution
(C) $IUPAC$ નિયમો મુજબ $K_3[Al(C_2O_4)_3]$ નું નામકરણ:
$1$. પ્રથમ ધન આયનનું નામ લખો: $Potassium$.
$2$. લિગેન્ડ્સને મૂળાક્ષરના ક્રમમાં લખો: $trioxalato$ (કારણ કે $3$ ઓક્ઝેલેટ આયનો છે).
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુનું નામ: સંકીર્ણ આયન $[Al(C_2O_4)_3]^{3-}$ ઋણ આયન હોવાથી,$Al$ ને $aluminate$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$4$. $Al$ નો ઓક્સિડેશન આંક શોધો: $x + 3(-2) = -3$,તેથી $x = +3$.
$5$. નામ: $Potassium$ $trioxalato$ $aluminate(III)$.
$1$. પ્રથમ ધન આયનનું નામ લખો: $Potassium$.
$2$. લિગેન્ડ્સને મૂળાક્ષરના ક્રમમાં લખો: $trioxalato$ (કારણ કે $3$ ઓક્ઝેલેટ આયનો છે).
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુનું નામ: સંકીર્ણ આયન $[Al(C_2O_4)_3]^{3-}$ ઋણ આયન હોવાથી,$Al$ ને $aluminate$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$4$. $Al$ નો ઓક્સિડેશન આંક શોધો: $x + 3(-2) = -3$,તેથી $x = +3$.
$5$. નામ: $Potassium$ $trioxalato$ $aluminate(III)$.
0 likes
View Solution37
MediumMCQ
${K_3}[Ir({C_2}{O_4})_3]$ નું $I.U.P.A.C.$ નામ શું છે?
A
પોટેશિયમ ટ્રાયઓક્ઝેલેટોઈરિડેટ$(III)$
B
પોટેશિયમ ટ્રિસ(ઓક્ઝેલેટો)ઈરિડેટ$(III)$
C
પોટેશિયમ ટ્રિસ(ઓક્ઝેલેટો)ઈરિડિયમ$(III)$
D
પોટેશિયમ ટ્રાયઓક્ઝેલેટોઈરિડિયમ$(III)$
Solution
(B) સવર્ગ સ્પીસીઝ ઋણાયન છે,તેથી મધ્યસ્થ ધાતુ $Ir$ ને ઈરિડેટ તરીકે નામ આપવામાં આવે છે.
લિગેન્ડ બાયડેન્ટેટ (ઓક્ઝેલેટ) હોવાથી,'tri' ને બદલે 'tris' પૂર્વગનો ઉપયોગ થાય છે.
$Ir$ નો ઓક્સિડેશન આંક: $x + 3(-2) = -3$,જે $x = +3$ આપે છે.
તેથી,સાચું $I.U.P.A.C.$ નામ પોટેશિયમ ટ્રિસ(ઓક્ઝેલેટો)ઈરિડેટ$(III)$ છે.
લિગેન્ડ બાયડેન્ટેટ (ઓક્ઝેલેટ) હોવાથી,'tri' ને બદલે 'tris' પૂર્વગનો ઉપયોગ થાય છે.
$Ir$ નો ઓક્સિડેશન આંક: $x + 3(-2) = -3$,જે $x = +3$ આપે છે.
તેથી,સાચું $I.U.P.A.C.$ નામ પોટેશિયમ ટ્રિસ(ઓક્ઝેલેટો)ઈરિડેટ$(III)$ છે.
0 likes
View Solution38
MediumMCQ
$[Co(NH_3)_6]Cl_3$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
હેક્ઝાએમાઈનકોબાલ્ટ$(III)$ ક્લોરાઈડ
B
હેક્ઝાએમાઈનકોબાલ્ટ$(II)$ ક્લોરાઈડ
C
ટ્રાયએમાઈનકોબાલ્ટ$(III)$ ટ્રાયક્લોરાઈડ
D
આમાંથી કોઈ નહીં
Solution
(A) $1$. લિગાન્ડ ઓળખો: $NH_3$ ને 'એમાઈન' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. $6$ લિગાન્ડ હોવાથી,તે 'હેક્ઝાએમાઈન' છે.
$2$. ધાતુ ઓળખો: મધ્યસ્થ ધાતુ કોબાલ્ટ $(Co)$ છે.
$3$. ઓક્સિડેશન અવસ્થા ગણો: ધારો કે $Co$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે. $NH_3$ પરનો વીજભાર $0$ અને $Cl$ પર $-1$ છે. તેથી,$x + 6(0) + 3(-1) = 0$,જે $x = +3$ આપે છે.
$4$. સંકીર્ણનું નામકરણ: સંકીર્ણ ધન આયન છે,તેથી ધાતુનું નામ 'કોબાલ્ટ' રહેશે. ઓક્સિડેશન અવસ્થા રોમન અંકમાં કૌંસમાં લખાય છે: 'કોબાલ્ટ$(III)$' .
$5$. ઋણ આયનનું નામ: પ્રતિ આયન $Cl^-$ છે,જે 'ક્લોરાઈડ' છે.
$6$. સંયોજન: સંપૂર્ણ નામ 'હેક્ઝાએમાઈનકોબાલ્ટ$(III)$ ક્લોરાઈડ' છે.
$2$. ધાતુ ઓળખો: મધ્યસ્થ ધાતુ કોબાલ્ટ $(Co)$ છે.
$3$. ઓક્સિડેશન અવસ્થા ગણો: ધારો કે $Co$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા $x$ છે. $NH_3$ પરનો વીજભાર $0$ અને $Cl$ પર $-1$ છે. તેથી,$x + 6(0) + 3(-1) = 0$,જે $x = +3$ આપે છે.
$4$. સંકીર્ણનું નામકરણ: સંકીર્ણ ધન આયન છે,તેથી ધાતુનું નામ 'કોબાલ્ટ' રહેશે. ઓક્સિડેશન અવસ્થા રોમન અંકમાં કૌંસમાં લખાય છે: 'કોબાલ્ટ$(III)$' .
$5$. ઋણ આયનનું નામ: પ્રતિ આયન $Cl^-$ છે,જે 'ક્લોરાઈડ' છે.
$6$. સંયોજન: સંપૂર્ણ નામ 'હેક્ઝાએમાઈનકોબાલ્ટ$(III)$ ક્લોરાઈડ' છે.
0 likes
View Solution39
MediumMCQ
$[Co(NH_3)_3(H_2O)_2Cl]Cl_2$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
ડાયએક્વાક્લોરોડાયએમાઈન કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
B
ટ્રાયએમાઈનડાયએક્વાક્લોરો કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
C
ક્લોરોડાયએમાઈનડાયએક્વા કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
D
ડાયએમાઈનડાયએક્વાક્લોરો કોબાલ્ટ $(II)$ ક્લોરાઈડ
Solution
(B) $1$. લિગાન્ડ્સને મૂળાક્ષરોના ક્રમમાં ઓળખો: $NH_3$ (એમાઈન),$H_2O$ (એક્વા),અને $Cl^-$ (ક્લોરો).
$2$. અહીં $3$ એમાઈન,$2$ એક્વા અને $1$ ક્લોરો લિગાન્ડ છે.
$3$. સવર્ગ સ્ફિયરનું નામ $Triamminediaquachlorocobalt(III)$ થશે.
$4$. કાઉન્ટર આયન ક્લોરાઈડ છે.
$5$. તેથી,સાચું $IUPAC$ નામ $Triamminediaquachlorocobalt(III)$ ક્લોરાઈડ છે.
$2$. અહીં $3$ એમાઈન,$2$ એક્વા અને $1$ ક્લોરો લિગાન્ડ છે.
$3$. સવર્ગ સ્ફિયરનું નામ $Triamminediaquachlorocobalt(III)$ થશે.
$4$. કાઉન્ટર આયન ક્લોરાઈડ છે.
$5$. તેથી,સાચું $IUPAC$ નામ $Triamminediaquachlorocobalt(III)$ ક્લોરાઈડ છે.
0 likes
View Solution40
MediumMCQ
ડાયએમાઈનડાયક્લોરોપ્લેટિનમ $(II)$ સંકીર્ણનું સૂત્ર શું છે?
A
$Pt[Cl_2(NH_3)_2]$
B
$Pt[R(NH_2)_2]Cl_2$
C
$[Pt(NH_3)_2Cl_2]$
D
$[PtR(NH_2)_2]Cl_2$
Solution
(C) $IUPAC$ નામ 'ડાયએમાઈનડાયક્લોરોપ્લેટિનમ $(II)$' દર્શાવે છે કે મધ્યસ્થ ધાતુ આયન પ્લેટિનમ $(Pt)$ છે જેનો ઓક્સિડેશન આંક $+2$ છે.
લિગાન્ડ તરીકે બે એમાઈન $(NH_3)$ સમૂહ અને બે ક્લોરો $(Cl^-)$ સમૂહ છે.
સવર્ગ સ્ફિયરને ચોરસ કૌંસ $[...]$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
તેથી,સાચું સૂત્ર $[Pt(NH_3)_2Cl_2]$ છે.
લિગાન્ડ તરીકે બે એમાઈન $(NH_3)$ સમૂહ અને બે ક્લોરો $(Cl^-)$ સમૂહ છે.
સવર્ગ સ્ફિયરને ચોરસ કૌંસ $[...]$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
તેથી,સાચું સૂત્ર $[Pt(NH_3)_2Cl_2]$ છે.
0 likes
View Solution41
MediumMCQ
પોટેશિયમ ડાયસાયનોબિસ(ઓક્ઝેલેટો)નિકલેટ$(II)$ નું સૂત્ર શું છે?
A
$K_4[Ni(CN)_2(C_2O_4)_2]$
B
$K_3[Ni_2(CN)_2(C_2O_4)_2]$
C
$K[Ni(CN)(C_2O_4)_2]$
D
$K_2[Ni(CN)_2(C_2O_4)_2]$
Solution
(A) સૂત્ર નક્કી કરવા માટે,આપણે નામના ઘટકોનું વિશ્લેષણ કરીએ છીએ:
$1$. મધ્યસ્થ ધાતુ નિકલ $(Ni)$ છે જેનો ઓક્સિડેશન આંક $+II$ છે.
$2$. લિગાન્ડ્સ બે સાયનો $(CN^-)$ અને બે ઓક્ઝેલેટો $(C_2O_4^{2-})$ સમૂહો છે.
$3$. સવર્ગ સ્ફિયરનો વીજભાર: $x = (+2) + 2(-1) + 2(-2) = -4$ થાય છે.
$4$. $-4$ વીજભારને સંતુલિત કરવા માટે ચાર પોટેશિયમ આયનો $(K^+)$ ની જરૂર પડે છે.
$5$. આમ,સાચું સૂત્ર $K_4[Ni(CN)_2(C_2O_4)_2]$ છે.
$1$. મધ્યસ્થ ધાતુ નિકલ $(Ni)$ છે જેનો ઓક્સિડેશન આંક $+II$ છે.
$2$. લિગાન્ડ્સ બે સાયનો $(CN^-)$ અને બે ઓક્ઝેલેટો $(C_2O_4^{2-})$ સમૂહો છે.
$3$. સવર્ગ સ્ફિયરનો વીજભાર: $x = (+2) + 2(-1) + 2(-2) = -4$ થાય છે.
$4$. $-4$ વીજભારને સંતુલિત કરવા માટે ચાર પોટેશિયમ આયનો $(K^+)$ ની જરૂર પડે છે.
$5$. આમ,સાચું સૂત્ર $K_4[Ni(CN)_2(C_2O_4)_2]$ છે.
0 likes
View Solution42
MediumMCQ
$[Ni(CN)_4]^x$ સંકીર્ણમાં $x$ નું મૂલ્ય શું છે?
A
$2$
B
$-2$
C
$0$
D
$4$
Solution
(B) સંકીર્ણ $[Ni(CN)_4]^x$ છે.
આ સંકીર્ણમાં,$Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક સામાન્ય રીતે $+2$ હોય છે.
લિગેન્ડ $CN^-$ પરનો વીજભાર $-1$ છે.
સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર $x$ એ મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ અને લિગેન્ડના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો છે:
$x = (+2) + 4(-1)$
$x = 2 - 4$
$x = -2$
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(B)$ છે.
આ સંકીર્ણમાં,$Ni$ નો ઓક્સિડેશન આંક સામાન્ય રીતે $+2$ હોય છે.
લિગેન્ડ $CN^-$ પરનો વીજભાર $-1$ છે.
સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર $x$ એ મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ અને લિગેન્ડના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો છે:
$x = (+2) + 4(-1)$
$x = 2 - 4$
$x = -2$
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(B)$ છે.
0 likes
View Solution43
MediumMCQ
$[Co(NH_3)_5Cl]Cl_2$ નું સાચું $IUPAC$ નામ પસંદ કરો.
A
ક્લોરોપેન્ટાએમાઈન કોબાલ્ટ $(III)$
B
પેન્ટાએમાઈનક્લોરિડોકોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
C
ક્લોરોપેન્ટાએમાઈન કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ
D
ક્લોરોપેન્ટાએમાઈન કોબાલ્ટ $(II)$ ક્લોરાઈડ
Solution
(B) $1$. લિગાન્ડ્સ ઓળખો: $5$ એમાઈન $(NH_3)$ અને $1$ ક્લોરિડો $(Cl^-)$ લિગાન્ડ છે. $IUPAC$ નિયમો મુજબ,લિગાન્ડ્સના નામ મૂળાક્ષરો પ્રમાણે લખાય છે: એમાઈન પહેલા અને ક્લોરિડો પછી.
$2$. સવર્ગ સ્ફિયરનું નામ: $5$ એમાઈન લિગાન્ડ્સ 'પેન્ટાએમાઈન' તરીકે અને $1$ ક્લોરિડો લિગાન્ડ 'ક્લોરિડો' તરીકે ઓળખાય છે.
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ $(Co)$ નો ઓક્સિડેશન આંક નક્કી કરો: ધારો કે ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે. $NH_3$ નો વીજભાર $0$ અને $Cl$ નો $-1$ છે. સંકીર્ણનો કુલ વીજભાર $+2$ છે. તેથી,$x + 5(0) + 1(-1) = +2$,જે $x = +3$ આપે છે.
$4$. નામ પૂર્ણ કરો: સાચું નામ 'પેન્ટાએમાઈનક્લોરિડોકોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ' છે.
$2$. સવર્ગ સ્ફિયરનું નામ: $5$ એમાઈન લિગાન્ડ્સ 'પેન્ટાએમાઈન' તરીકે અને $1$ ક્લોરિડો લિગાન્ડ 'ક્લોરિડો' તરીકે ઓળખાય છે.
$3$. મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ $(Co)$ નો ઓક્સિડેશન આંક નક્કી કરો: ધારો કે ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે. $NH_3$ નો વીજભાર $0$ અને $Cl$ નો $-1$ છે. સંકીર્ણનો કુલ વીજભાર $+2$ છે. તેથી,$x + 5(0) + 1(-1) = +2$,જે $x = +3$ આપે છે.
$4$. નામ પૂર્ણ કરો: સાચું નામ 'પેન્ટાએમાઈનક્લોરિડોકોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ' છે.
0 likes
View Solution44
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયા સંયોજનમાં સંક્રાંતિ ધાતુનો ઓક્સિડેશન આંક શૂન્ય છે?
A
$CrO_5$
B
$NH_2-NH_2$
C
$NOClO_4$
D
$[Fe(CO)_5]$
Solution
(D) ઉકેલ:
$(1)$ વિકલ્પ $B$ અને $C$ માં કોઈ સંક્રાંતિ ધાતુઓ નથી,તેથી તે દૂર થાય છે.
$(2)$ $CrO_5$ (ક્રોમિયમ પેન્ટોક્સાઇડ) માં,પેરોક્સો બંધારણને કારણે $Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+6$ છે.
$(3)$ $[Fe(CO)_5]$ માં,કાર્બન મોનોક્સાઇડ $(CO)$ એ તટસ્થ લિગેન્ડ છે. સંકિર્ણનો કુલ વીજભાર શૂન્ય હોવાથી,$Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x + 5(0) = 0$ તરીકે ગણવામાં આવે છે,જે $x = 0$ આપે છે.
$(1)$ વિકલ્પ $B$ અને $C$ માં કોઈ સંક્રાંતિ ધાતુઓ નથી,તેથી તે દૂર થાય છે.
$(2)$ $CrO_5$ (ક્રોમિયમ પેન્ટોક્સાઇડ) માં,પેરોક્સો બંધારણને કારણે $Cr$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+6$ છે.
$(3)$ $[Fe(CO)_5]$ માં,કાર્બન મોનોક્સાઇડ $(CO)$ એ તટસ્થ લિગેન્ડ છે. સંકિર્ણનો કુલ વીજભાર શૂન્ય હોવાથી,$Fe$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x + 5(0) = 0$ તરીકે ગણવામાં આવે છે,જે $x = 0$ આપે છે.
0 likes
View Solution45
MediumMCQ
સંકિર્ણ ક્લોરોકમ્પાઉન્ડ ડાયએક્વાટ્રાયએમાઈન કોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડને કેવી રીતે દર્શાવવામાં આવે છે?
A
$[Co(NH_3)_3(H_2O)_2]Cl_3$
B
$[Co(NH_3)_3(H_2O)_3]Cl_3$
C
$[CoCl(NH_3)_3(H_2O)_2]Cl_3$
D
$[CoCl(NH_3)_3(H_2O)_2]Cl_2$
Solution
(D) સંકિર્ણનું નામ ક્લોરોડાયએક્વાટ્રાયએમાઈનકોબાલ્ટ $(III)$ ક્લોરાઈડ છે.
આ સંકિર્ણમાં,મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ $Co$ છે જેનો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
લિગેન્ડ્સમાં $3$ એમાઈન $(NH_3)$,$2$ એક્વા $(H_2O)$,અને $1$ ક્લોરો $(Cl^-)$ લિગેન્ડ સંકલન ક્ષેત્રની અંદર છે.
$Co$ ના $+3$ વીજભાર અને અંદરના ક્લોરો લિગેન્ડના $-1$ વીજભારને સંતુલિત કરવા માટે,સંકિર્ણ આયનનો કુલ વીજભાર $[+3 + (-1)] = +2$ થાય છે.
તેથી,સંકિર્ણને તટસ્થ કરવા માટે સંકલન ક્ષેત્રની બહાર $2$ ક્લોરાઈડ આયનો $(Cl^-)$ જરૂરી છે.
તેથી સાચું સૂત્ર $[CoCl(NH_3)_3(H_2O)_2]Cl_2$ છે.
આ સંકિર્ણમાં,મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ $Co$ છે જેનો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
લિગેન્ડ્સમાં $3$ એમાઈન $(NH_3)$,$2$ એક્વા $(H_2O)$,અને $1$ ક્લોરો $(Cl^-)$ લિગેન્ડ સંકલન ક્ષેત્રની અંદર છે.
$Co$ ના $+3$ વીજભાર અને અંદરના ક્લોરો લિગેન્ડના $-1$ વીજભારને સંતુલિત કરવા માટે,સંકિર્ણ આયનનો કુલ વીજભાર $[+3 + (-1)] = +2$ થાય છે.
તેથી,સંકિર્ણને તટસ્થ કરવા માટે સંકલન ક્ષેત્રની બહાર $2$ ક્લોરાઈડ આયનો $(Cl^-)$ જરૂરી છે.
તેથી સાચું સૂત્ર $[CoCl(NH_3)_3(H_2O)_2]Cl_2$ છે.
0 likes
View Solution46
MediumMCQ
સંકીર્ણ સંયોજન $[Co(NH_3)_3NO_2ClCN]$ નું નામ શું છે?
A
ટ્રાયએમાઈનક્લોરોસાયનોનાઈટ્રો કોબાલ્ટ $(III)$
B
નાઈટ્રોક્લોરોસાયનોટ્રાયએમાઈન કોબાલ્ટ $(III)$
C
સાયનોનાઈટ્રોક્લોરોટ્રાયએમાઈન કોબાલ્ટ $(III)$
D
ટ્રાયએમાઈનનાઈટ્રોક્લોરોસાયનો કોબાલ્ટ $(III)$
Solution
(A) $IUPAC$ નામકરણના નિયમો મુજબ:
$1$. લિગાન્ડ્સને મૂળાક્ષરના ક્રમમાં ગોઠવવામાં આવે છે: એમાઈન $(NH_3)$,ક્લોરો $(Cl^-)$,સાયનો $(CN^-)$,અને નાઈટ્રો $(NO_2^-)$.
$2$. ત્રણ એમાઈન લિગાન્ડ માટે 'ટ્રાય' પૂર્વગ વપરાય છે.
$3$. ધાતુનું નામ 'કોબાલ્ટ' છે અને તેની ઓક્સિડેશન અવસ્થા કૌંસમાં લખાય છે.
$4$. $Co$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા: $x + 3(0) + (-1) + (-1) + (-1) = 0$,તેથી $x = +3$.
$5$. આમ,સાચું નામ ટ્રાયએમાઈનક્લોરોસાયનોનાઈટ્રોકોબાલ્ટ $(III)$ છે.
$1$. લિગાન્ડ્સને મૂળાક્ષરના ક્રમમાં ગોઠવવામાં આવે છે: એમાઈન $(NH_3)$,ક્લોરો $(Cl^-)$,સાયનો $(CN^-)$,અને નાઈટ્રો $(NO_2^-)$.
$2$. ત્રણ એમાઈન લિગાન્ડ માટે 'ટ્રાય' પૂર્વગ વપરાય છે.
$3$. ધાતુનું નામ 'કોબાલ્ટ' છે અને તેની ઓક્સિડેશન અવસ્થા કૌંસમાં લખાય છે.
$4$. $Co$ ની ઓક્સિડેશન અવસ્થા: $x + 3(0) + (-1) + (-1) + (-1) = 0$,તેથી $x = +3$.
$5$. આમ,સાચું નામ ટ્રાયએમાઈનક્લોરોસાયનોનાઈટ્રોકોબાલ્ટ $(III)$ છે.
0 likes
View Solution47
MediumMCQ
$[Pt(C_2H_4)Cl_3]^{-}$ માં $Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+1$
B
$+2$
C
$+3$
D
$+4$
Solution
(B) ધારો કે $[Pt(C_2H_4)Cl_3]^{-}$ માં $Pt$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર $-1$ હોવાથી,તેમાંના તમામ તત્વોના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $-1$ થવો જોઈએ.
ઇથિલિન $(C_2H_4)$ એ $0$ ઓક્સિડેશન આંક ધરાવતો તટસ્થ લિગેન્ડ છે.
ક્લોરિન $(Cl)$ લિગેન્ડ તરીકે $-1$ ઓક્સિડેશન આંક ધરાવે છે.
તેથી,$x + 0 + 3(-1) = -1$.
$x - 3 = -1$.
$x = +2$.
સંકીર્ણ પરનો કુલ વીજભાર $-1$ હોવાથી,તેમાંના તમામ તત્વોના ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો $-1$ થવો જોઈએ.
ઇથિલિન $(C_2H_4)$ એ $0$ ઓક્સિડેશન આંક ધરાવતો તટસ્થ લિગેન્ડ છે.
ક્લોરિન $(Cl)$ લિગેન્ડ તરીકે $-1$ ઓક્સિડેશન આંક ધરાવે છે.
તેથી,$x + 0 + 3(-1) = -1$.
$x - 3 = -1$.
$x = +2$.
0 likes
View Solution48
EasyMCQ
$K[Ag(CN)_2]$ નું $IUPAC$ નામ શું છે?
A
પોટેશિયમ આર્જેન્ટોસાયનાઈડ
B
પોટેશિયમ સિલ્વર સાયનાઈડ
C
પોટેશિયમ ડાયસાયનોઆર્જેન્ટેટ $(I)$
D
પોટેશિયમ ડાયસાયનોસિલ્વર $(II)$
Solution
(C) $K[Ag(CN)_2]$ નું $IUPAC$ નામ પોટેશિયમ ડાયસાયનોઆર્જેન્ટેટ $(I)$ છે.
આ સંકીર્ણ સંયોજનમાં,$K^+$ એ કાઉન્ટર આયન છે.
સંકીર્ણ ઋણાયન $[Ag(CN)_2]^-$ છે.
અહીં,$Ag$ એ મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ છે.
ધારો કે $Ag$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$x + 2(-1) = -1 \implies x = +1$.
સંકીર્ણ ભાગ ઋણાયન હોવાથી,ધાતુના નામમાં '-એટ' પ્રત્યય ઉમેરવામાં આવે છે,તેથી $Silver$ નું $Argentate$ થાય છે.
આ સંકીર્ણ સંયોજનમાં,$K^+$ એ કાઉન્ટર આયન છે.
સંકીર્ણ ઋણાયન $[Ag(CN)_2]^-$ છે.
અહીં,$Ag$ એ મધ્યસ્થ ધાતુ પરમાણુ છે.
ધારો કે $Ag$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
$x + 2(-1) = -1 \implies x = +1$.
સંકીર્ણ ભાગ ઋણાયન હોવાથી,ધાતુના નામમાં '-એટ' પ્રત્યય ઉમેરવામાં આવે છે,તેથી $Silver$ નું $Argentate$ થાય છે.
0 likes
View Solution49
EasyMCQ
$[Co(H_2O)_5Cl]^{2+}$ માં $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક કેટલો છે?
A
$+2$
B
$+3$
C
$+1$
D
$+4$
Solution
(B) ધારો કે $Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $x$ છે.
સંકીર્ણ $[Co(H_2O)_5Cl]^{2+}$ માં,$H_2O$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ અને $Cl$ નો $-1$ છે.
ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો સંકીર્ણ પરના વીજભાર જેટલો થાય છે:
$x + 5(0) + (-1) = +2$
$x - 1 = +2$
$x = +3$
તેથી,$Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
સંકીર્ણ $[Co(H_2O)_5Cl]^{2+}$ માં,$H_2O$ નો ઓક્સિડેશન આંક $0$ અને $Cl$ નો $-1$ છે.
ઓક્સિડેશન આંકનો સરવાળો સંકીર્ણ પરના વીજભાર જેટલો થાય છે:
$x + 5(0) + (-1) = +2$
$x - 1 = +2$
$x = +3$
તેથી,$Co$ નો ઓક્સિડેશન આંક $+3$ છે.
0 likes
View SolutionCoordination Compounds — Nomenclature and oxidation State · Frequently Asked Questions
1Are these Coordination Compounds questions useful for JEE and NEET?
Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.
2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?
Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.
3How do I generate a question paper from this subtopic?
Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFor Teachers & Institutes
Generate a Coordination Compounds Exam Paper in 2 Minutes
Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.
First 3 chapters of every subject are free — no payment required.