Properties of alcohol Questions in Gujarati

(B) આલ્કોહોલના નિર્જલીકરણનો દર પાણીના અણુ દૂર થયા પછી બનતા કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તીની સ્થિરતા પર આધાર રાખે છે.
$(i)$ એવો કાર્બોકેટાયન બનાવે છે જે અડીને આવેલા દ્વિબંધ અને બેન્ઝીન વલય દ્વારા રેઝોનન્સ સ્થિરતા પ્રાપ્ત કરે છે.
$(ii)$ દ્વિતીયક બેન્ઝિલિક કાર્બોકેટાયન બનાવે છે,જે બેન્ઝીન વલય દ્વારા સ્થિર થાય છે.
$(iii)$ વિનાઇલિક કાર્બોકેટાયન બનાવે છે,જે અત્યંત અસ્થિર હોય છે.
સ્થિરતાની તુલના કરતા: $(i)$ (એલાઇલિક અને બેન્ઝિલિક રેઝોનન્સ) > $(ii)$ (બેન્ઝિલિક) > $(iii)$ (વિનાઇલિક).
તેથી,નિર્જલીકરણનો દર $(i) > (ii) > (iii)$ ક્રમ અનુસરે છે.

(B) આ પ્રક્રિયા $2,2$-ડાયમિથાઈલસાયક્લોહેક્ઝેનોલના એસિડ-ઉદ્દીપકીય નિર્જલીકરણને સમાવે છે.
$1$. $-OH$ સમૂહનું પ્રોટોનેશન થઈને સારું લિવિંગ ગ્રુપ $(-OH_2^+)$ બને છે.
$2$. પાણી દૂર થવાથી દ્વિતીયક કાર્બોકેટાયન બને છે.
$3$. વધુ સ્થાયી તૃતીયક કાર્બોકેટાયન બનાવવા માટે $1,2$-મિથાઈલ શિફ્ટ થાય છે.
$4$. પાડોશી કાર્બન પરથી પ્રોટોન દૂર થવાથી સૌથી વધુ સ્થાયી આલ્કીન,$2,3$-ડાયમિથાઈલસાયક્લોહેક્સિન બને છે.

(D) $1.$ $CH_3-CH(OH)-CH_3 + PBr_3 \rightarrow CH_3-CH(Br)-CH_3$ (આઈસોપ્રોપાઈલ બ્રોમાઈડ,$X$).
$2.$ $CH_3-CH(Br)-CH_3 + Mg \xrightarrow{\text{ether}} CH_3-CH(MgBr)-CH_3$ (આઈસોપ્રોપાઈલ મેગ્નેશિયમ બ્રોમાઈડ,$Y$).
$3.$ $CH_3-CH(MgBr)-CH_3 + H_2O \rightarrow CH_3-CH_2-CH_3$ (પ્રોપેન).
આમ,અંતિમ નીપજ પ્રોપેન છે.

(D) આલ્કોહોલનું એસિડિક નિર્જલીકરણ સામાન્ય રીતે $E_1$ પ્રક્રિયા દ્વારા થાય છે.
$1$. હાઇડ્રોક્સિલ ગ્રુપ પ્રોટોનેટેડ થઈને સારું લિવિંગ ગ્રુપ $(-OH_2^+)$ બનાવે છે.
$2$. લિવિંગ ગ્રુપ દૂર થઈને કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી બનાવે છે.
$3$. જો કાર્બોકેટાયન વધુ સ્થાયી સ્વરૂપમાં પુનઃરચના પામી શકે (દા.ત. દ્વિતીયકમાંથી તૃતીયક),તો તે તેમ કરશે.
$4$. અંતે,પ્રોટોન દૂર થઈને આલ્કીન બને છે,જેમાં વધુ વિસ્થાપિત આલ્કીન (ઝેટસેફ નીપજ) તેની વધુ સ્થિરતાને કારણે મુખ્ય નીપજ તરીકે મળે છે.
તેથી,આપેલા તમામ વિધાનો સાચા છે.

(B) એસિડિક નિર્જલીકરણ પ્રત્યે આલ્કોહોલની પ્રતિક્રિયાત્મકતા બનતી આલ્કીનની સ્થિરતા (નીપજની સ્થિરતા) પર આધાર રાખે છે.
પ્રથમ કિસ્સામાં,નીપજ $Ph-CH=CH-CH_3$ ફિનાઈલ રિંગ સાથેના સંયુગ્મન (conjugation) ને કારણે રેઝોનન્સ દ્વારા સ્થિર થાય છે,જે તેને બીજા આલ્કોહોલમાંથી બનતી નીપજ $CH_3-CH=CH-CH_3$ કરતા ઘણી વધારે સ્થિર બનાવે છે.
નીપજની વધુ સ્થિરતા શરૂઆતના આલ્કોહોલની વધુ પ્રતિક્રિયાત્મકતા તરફ દોરી જાય છે.

(B) દ્વિતીયક $(2^\circ)$ આલ્કોહોલ એ છે જેમાં હાઇડ્રોક્સિલ ગ્રુપ $(-OH)$ એવા કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાયેલ હોય છે જે અન્ય બે કાર્બન પરમાણુઓ સાથે જોડાયેલ હોય.
$A$. $C_6H_5OH$ એ ફિનોલ છે,જેમાં $-OH$ ગ્રુપ સીધું એરોમેટિક રિંગ સાથે જોડાયેલ છે.
$B$. $C_6H_5CH(OH)CH_3$ એ દ્વિતીયક આલ્કોહોલ છે કારણ કે $-OH$ ગ્રુપ ધરાવતો કાર્બન પરમાણુ એક ફિનાઇલ ગ્રુપ અને એક મિથાઇલ ગ્રુપ (બે કાર્બન ધરાવતા ગ્રુપ) સાથે જોડાયેલ છે.
$C$. $(CH_3)_2CHCH_2OH$ એ પ્રાથમિક $(1^\circ)$ આલ્કોહોલ છે કારણ કે $-OH$ ગ્રુપ ધરાવતો કાર્બન પરમાણુ ફક્ત એક જ અન્ય કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાયેલ છે.
$D$. $(CH_3)_3COH$ એ તૃતીયક $(3^\circ)$ આલ્કોહોલ છે કારણ કે $-OH$ ગ્રુપ ધરાવતો કાર્બન પરમાણુ અન્ય ત્રણ કાર્બન પરમાણુઓ સાથે જોડાયેલ છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.

(C) $3\text{-મિથાઈલબ્યુટેન-1-ઓલ}$ ની મંદ $H_2SO_4$ સાથેની પ્રક્રિયામાં આલ્કોહોલનું એસિડ-ઉદ્દીપકીય નિર્જલીકરણ થઈને આલ્કીન બને છે,ત્યારબાદ આલ્કીનનું એસિડ-ઉદ્દીપકીય જલીયકરણ થઈને વધુ સ્થાયી આલ્કોહોલ મળે છે.
$1$. નિર્જલીકરણ: $3\text{-મિથાઈલબ્યુટેન-1-ઓલ}$ નું નિર્જલીકરણ થઈને $2\text{-મિથાઈલબ્યુટ-2-ઈન}$ બને છે (સેટઝેફના નિયમ મુજબ).
$2$. જલીયકરણ: $2\text{-મિથાઈલબ્યુટ-2-ઈન}$ માં પાણીનો ઉમેરો માર્કોવનીકોવના નિયમ મુજબ થાય છે,જેમાં $OH^-$ સમૂહ વધુ વિસ્થાપિત કાર્બન પર જોડાય છે.
$3$. પરિણામી નીપજ $2\text{-મિથાઈલબ્યુટેન-2-ઓલ}$ છે,જે તૃતીયક આલ્કોહોલ છે અને પ્રાથમિક આલ્કોહોલ કરતા વધુ સ્થાયી છે.

(D) એસિડ ઉદ્દીપકની $(H^+)$ હાજરીમાં કાર્બોક્સિલિક એસિડ અને આલ્કોહોલ વચ્ચેની પ્રક્રિયાને ફિશર એસ્ટરીકરણ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
આ પ્રક્રિયામાં,કાર્બોક્સિલિક એસિડના $C-OH$ બંધ અને આલ્કોહોલના $O-H$ બંધ વચ્ચે વિભાજન થાય છે.
ચોક્કસ રીતે,કાર્બોક્સિલિક એસિડનો $-OH$ સમૂહ દૂર થાય છે અને આલ્કોહોલનો $-OCH_3$ સમૂહ તેની જગ્યા લે છે.
તેથી,મિથેનોલ $(CH_3^{18}OH)$ માંથી $^{18}O$ લેબલ થયેલ ઓક્સિજન પરમાણુ એસ્ટર નીપજમાં દાખલ થશે,જ્યારે બનતા પાણીના અણુમાં કાર્બોક્સિલિક એસિડનો ઓક્સિજન હશે.
પ્રક્રિયા આ મુજબ છે: $C_6H_5COOH + CH_3^{18}OH \xrightarrow{H^+} C_6H_5CO^{18}OCH_3 + H_2O$.

(B) આયોડોફોર્મ કસોટીનો ઉપયોગ $CH_3CH(OH)-$ અથવા $CH_3CO-$ સમૂહ ધરાવતા સંયોજનોને અલગ પાડવા માટે થાય છે.
ઇથેનોલ $(C_2H_5OH)$ માં હાઇડ્રોક્સિલ સમૂહ ધરાવતા કાર્બન સાથે મિથાઈલ સમૂહ જોડાયેલ હોય છે $(CH_3CH_2OH)$,જે આયોડોફોર્મ કસોટી આપે છે.
મિથેનોલ $(CH_3OH)$ માં આ બંધારણીય એકમ હોતો નથી અને તે આયોડોફોર્મ કસોટી આપતું નથી.
$CH_3OH + I_2 + Na_2CO_3 \xrightarrow{\Delta} \text{કોઈ પ્રક્રિયા થતી નથી}$
$C_2H_5OH + 4I_2 + 6Na_2CO_3 \xrightarrow{\Delta} CHI_3 (\text{પીળા અવક્ષેપ}) + HCOONa + 5NaI + 5NaHCO_3 + 2H_2O$
તેથી,$I_2 + Na_2CO_3$ એ સાચો પ્રક્રિયક છે.

(A) ઉત્કલનબિંદુ અણુમાં રહેલા આંતરઆણ્વીય આકર્ષણ બળો પર આધાર રાખે છે.
$CH_3OH$ (મિથેનોલ) માં આંતરઆણ્વીય $H$-બંધ જોવા મળે છે,જે એક મજબૂત આકર્ષણ બળ છે.
$CH_3Br$,$CH_3Cl$ અને $CH_4$ માં નિર્બળ દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ અથવા લંડન વિસર્જન બળો હોય છે.
તેથી,$CH_3OH$ નું ઉત્કલનબિંદુ સૌથી વધુ છે.

(A) $2,4-DNP$ કસોટી આલ્ડિહાઈડ અને કીટોન (કાર્બોનિલ સંયોજનો) દ્વારા આપવામાં આવે છે. સંયોજન $2,4-DNP$ કસોટી આપતું નથી,તેથી તે આલ્ડિહાઈડ કે કીટોન હોઈ શકે નહીં.
હેલોફોર્મ કસોટી $CH_3CO-$ સમૂહ અથવા $CH_3CH(OH)-$ સમૂહ ધરાવતા સંયોજનો દ્વારા આપવામાં આવે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી:
$A$. બ્યુટ$-3-$ઈન$-2-$ઓલ $(CH_2=CH-CH(OH)-CH_3)$ માં $CH_3CH(OH)-$ સમૂહ છે,તેથી તે ધન હેલોફોર્મ કસોટી આપે છે. તે આલ્કોહોલ છે,કાર્બોનિલ સંયોજન નથી,તેથી તે $2,4-DNP$ કસોટી આપતું નથી.
$B$. બ્યુટેનાલ આલ્ડિહાઈડ છે,તેથી તે $2,4-DNP$ કસોટી આપે છે.
$C$. બ્યુટેન$-2-$ઓન કીટોન છે,તેથી તે $2,4-DNP$ કસોટી આપે છે.
$D$. સાયક્લોબ્યુટેનોલમાં હેલોફોર્મ કસોટી માટે જરૂરી બંધારણીય સમૂહ નથી.
તેથી,સાચું સંયોજન બ્યુટ$-3-$ઈન$-2-$ઓલ છે.

(C) $HCl$ સાથે આલ્કોહોલની પ્રક્રિયા $S_N1$ ક્રિયાવિધિ દ્વારા થાય છે,જેમાં કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી બને છે.
પ્રતિક્રિયાત્મકતા કાર્બોકેટાયનની સ્થિરતા પર આધાર રાખે છે.
$(1)$ $F-CH_2-CH_2-CH^+-CH_3$: આ દ્વિતીયક કાર્બોકેટાયન છે જે $\gamma$-સ્થાન પર રહેલા $F$ પરમાણુની પ્રેરક અસર $(-I)$ ને કારણે અસ્થિર બને છે.
$(2)$ $F-CH_2-CH_2-CH_2-CH^+-CH_3$: આ દ્વિતીયક કાર્બોકેટાયન છે જે $F$ પરમાણુની $-I$ અસરને કારણે અસ્થિર બને છે,પરંતુ $(1)$ કરતા અસર ઓછી છે કારણ કે $F$ દૂર છે.
$(3)$ $CH_3-CH^+-CH_3$: આ દ્વિતીયક કાર્બોકેટાયન છે જેમાં કોઈ ઇલેક્ટ્રોન-ખેંચનાર સમૂહ નથી,તેથી તે $(1)$ અને $(2)$ કરતા વધુ સ્થિર છે.
$(4)$ $Ph-CH_2-CH_2^+$: આ પ્રાથમિક કાર્બોકેટાયન છે,પરંતુ તે ફિનાઈલ સમૂહની રેઝોનન્સ અસર દ્વારા સ્થિર થાય છે,જે તેને સૌથી વધુ પ્રતિક્રિયાશીલ બનાવે છે.
આમ,પ્રતિક્રિયાત્મકતાનો ક્રમ $4 > 3 > 2 > 1$ છે.

(B) શરૂઆતનો પદાર્થ $3,3$-ડાયમિથાઈલબ્યુટેન-$2$-ઓલ છે.
જ્યારે તેને સાંદ્ર $H_2SO_4$ સાથે ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તે એસિડ-ઉદ્દીપકીય નિર્જલીકરણ પ્રક્રિયા અનુભવે છે.
પગલું $1$: $-OH$ સમૂહનું પ્રોટોનેશન થઈને $-OH_2^+$ બને છે.
પગલું $2$: પાણીનો અણુ દૂર થઈને દ્વિતીયક કાર્બોકેટાયન બને છે: $(CH_3)_3C-CH^+-CH_3$.
પગલું $3$: દ્વિતીયક કાર્બોકેટાયન વધુ સ્થાયી તૃતીયક કાર્બોકેટાયન બનાવવા માટે $1,2$-મિથાઈલ શિફ્ટ અનુભવે છે: $(CH_3)_2C^+-CH(CH_3)_2$.
પગલું $4$: સૌથી વધુ સ્થાયી આલ્કીન (સેટઝેફ નીપજ) બનાવવા માટે પાડોશી કાર્બન પરમાણુમાંથી પ્રોટોનનું વિલોપન થાય છે.
સૌથી વધુ સ્થાયી આલ્કીન $2,3$-ડાયમિથાઈલબ્યુટ-$2$-ઈન છે,જે ટેટ્રાસબસ્ટીટ્યુટેડ આલ્કીન છે.
તેથી,મુખ્ય નીપજ $2,3$-ડાયમિથાઈલબ્યુટ-$2$-ઈન છે.

(C) $1$. $CH_3CH_2OH + P + I_2 \rightarrow CH_3CH_2I (A)$ (ઇથાઇલ આયોડાઇડ).
$2$. $CH_3CH_2I + Mg \xrightarrow{\text{dry ether}} CH_3CH_2MgI (B)$ (ઇથાઇલ મેગ્નેશિયમ આયોડાઇડ,ગ્રીગનાર્ડ પ્રક્રિયક).
$3$. $CH_3CH_2MgI + HCHO \rightarrow CH_3CH_2CH_2OMgI (C)$ (ઉમેરણ નીપજ).
$4$. $CH_3CH_2CH_2OMgI + H_2O \rightarrow CH_3CH_2CH_2OH (D) + Mg(OH)I$ ($n$-પ્રોપાઇલ આલ્કોહોલ).

(C) આ પ્રક્રિયામાં ગ્રીગનાર્ડ પ્રક્રિયક,સાયક્લોબ્યુટાઈલ મેગ્નેશિયમ ક્લોરાઈડ,સાયક્લોબ્યુટેનોલ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે.
ગ્રીગનાર્ડ પ્રક્રિયકો પ્રબળ બેઝ છે અને આલ્કોહોલના હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહ જેવા સક્રિય હાઈડ્રોજન ધરાવતા સંયોજનો સાથે સરળતાથી પ્રક્રિયા કરે છે.
આ પ્રક્રિયા એસિડ-બેઝ પ્રક્રિયા છે:
$C_4H_7MgCl + C_4H_7OH \rightarrow C_4H_8 + C_4H_7OMgCl$
અહીં,સાયક્લોબ્યુટાઈલ સમૂહ બેઝ તરીકે વર્તે છે અને સાયક્લોબ્યુટેનોલના હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહમાંથી પ્રોટોન મેળવીને હાઈડ્રોકાર્બન નીપજ $(P)$ તરીકે સાયક્લોબ્યુટેન $(C_4H_8)$ બનાવે છે.

(B) પગલું $1$: $C_2H_5Br$ એ જલીય $NaOH$ સાથે ન્યુક્લિયોફિલિક સબસ્ટિટ્યુશન $(S_N2)$ દ્વારા પ્રક્રિયા કરીને ઇથેનોલ $(C_2H_5OH)$ બનાવે છે.
$C_2H_5Br + NaOH(aq) \rightarrow C_2H_5OH + NaBr$
પગલું $2$: ઇથેનોલ $(C_2H_5OH)$ એ પ્રાથમિક આલ્કોહોલ છે,જેનું એસિડિક પોટેશિયમ ડાયક્રોમેટ $(Na_2Cr_2O_7 / H_2SO_4)$ સાથે ઓક્સિડેશન થતા એસિટિક એસિડ $(CH_3COOH)$ મળે છે.
$C_2H_5OH + [O] \xrightarrow{Na_2Cr_2O_7 / H_2SO_4} CH_3COOH$
તેથી,$[Y]$ એ એસિટિક એસિડ છે.

(D) $1-$cyclohexylpropan$-1-$ol નું નિર્જલીકરણ $E1$ પ્રક્રિયા દ્વારા થાય છે જેમાં કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી બને છે.
$1$. $-OH$ ગ્રુપના પ્રોટોનેશન અને ત્યારબાદ પાણીના અણુના દૂર થવાથી પ્રોપાઇલ ચેઇનના $C1$ સ્થાન પર દ્વિતીયક કાર્બોકેટાયન બને છે.
$2$. પાસપાસેના કાર્બન પરથી પ્રોટોન દૂર થવાથી આલ્કીન બને છે.
$3$. પ્રોપાઇલ ચેઇનના $C2$ પરથી પ્રોટોન દૂર થવાથી $1-$cyclohexylprop$-1-$ene અને $2-$cyclohexylprop$-1-$ene મળે છે.
$4$. સાયક્લોહેક્સાઇલ રિંગ પરથી પ્રોટોન દૂર થવાથી $1-$cyclohexylidenepropane મળે છે.
$5$. $3-$cyclohexylprop$-1-$ene આ પ્રક્રિયાની નીપજ નથી કારણ કે તે સામાન્ય $E1$ માર્ગ દ્વારા શક્ય નથી.

(C) લ્યુકાસ પ્રક્રિયક એ સાંદ્ર $HCl$ અને નિર્જળ $ZnCl_2$ નું મિશ્રણ છે.
તેનો ઉપયોગ પ્રાથમિક,દ્વિતીયક અને તૃતીયક આલ્કોહોલ વચ્ચે તફાવત પારખવા માટે થાય છે.
સ્થાયી કાર્બોકેટાયનના નિર્માણને કારણે તૃતીયક આલ્કોહોલ લ્યુકાસ પ્રક્રિયક સાથે સૌથી ઝડપથી પ્રક્રિયા કરે છે,જેના પરિણામે તરત જ ધૂંધળાપણું જોવા મળે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$(CH_3)_3COH$ એ તૃતીયક આલ્કોહોલ છે,તેથી તે ત્વરિત ધૂંધળાપણું આપે છે.

(D) પગલું $1$: $CH_3CH_2CH_2Br$ આલ્કોહોલિક $KOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને (ડીહાઇડ્રોહેલોજિનેશન) પ્રોપીન $(A)$ $(CH_3CH=CH_2)$ બનાવે છે.
પગલું $2$: પ્રોપીન $(A)$ એ માર્કોવનીકોવના નિયમ મુજબ $HBr$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $2$-બ્રોમોપ્રોપેન $(B)$ $(CH_3CH(Br)CH_3)$ બનાવે છે.
પગલું $3$: $2$-બ્રોમોપ્રોપેન $(B)$ જલીય $KOH$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને (ન્યુક્લિયોફિલિક સબસ્ટિટ્યુશન) પ્રોપેન$-2-$ઓલ $(C)$ $(CH_3CH(OH)CH_3)$ બનાવે છે.

(B) લ્યુકાસ પ્રક્રિયક એ સાંદ્ર $HCl$ અને નિર્જળ $ZnCl_2$ નું મિશ્રણ છે. આ પ્રક્રિયા $S_N1$ ક્રિયાવિધિ દ્વારા થાય છે,જેમાં કાર્બોકેટાયનનું નિર્માણ એ પ્રક્રિયાનો વેગ નિર્ણાયક તબક્કો છે.
તેથી,જે આલ્કોહોલ સૌથી વધુ સ્થાયી કાર્બોકેટાયન બનાવે છે તે સૌથી ઝડપથી પ્રક્રિયા કરશે.
$p-$મિથોક્સી બેન્ઝાઈલ આલ્કોહોલમાં,મિથોક્સી ગ્રુપ $(-OCH_3)$ એ રેઝોનન્સ ($+M$ અસર) દ્વારા ઇલેક્ટ્રોન-ડોનેટિંગ ગ્રુપ છે,જે પરિણામી બેન્ઝાઈલ કાર્બોકેટાયનને નોંધપાત્ર રીતે સ્થિર કરે છે.
બેન્ઝાઈલ આલ્કોહોલ અને એલાઈલ આલ્કોહોલ પણ સ્થાયી કાર્બોકેટાયન બનાવે છે,પરંતુ $p-$મિથોક્સી બેન્ઝાઈલ આલ્કોહોલમાં $+M$ ગ્રુપની હાજરીને કારણે તેનો કાર્બોકેટાયન આપેલા વિકલ્પોમાં સૌથી વધુ સ્થાયી છે.
વિનાઈલ આલ્કોહોલ અસ્થાયી છે અને એસીટાલ્ડિહાઈડ તરીકે અસ્તિત્વ ધરાવે છે,તેથી તે આ પ્રક્રિયા આપતું નથી.

(B) આ પ્રક્રિયામાં ગ્રીગનાર્ડ પ્રક્રિયક $(CH_3MgBr)$ દ્વારા ઇપોક્સાઇડ (પ્રોપીલીન ઓક્સાઇડ) નું ન્યુક્લિયોફિલિક રિંગ ઓપનિંગ થાય છે.
ગ્રીગનાર્ડ પ્રક્રિયકની હાજરીમાં,ન્યુક્લિયોફિલિક $CH_3^-$ સમૂહ $S_N2$ મિકેનિઝમ દ્વારા ઇપોક્સાઇડ રિંગના ઓછા અવરોધિત કાર્બન પરમાણુ પર હુમલો કરે છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ થાય છે:
$CH_3-CH(O)CH_2 + CH_3MgBr \rightarrow CH_3-CH(OMgBr)-CH_2-CH_3$
ત્યારબાદ $H_2O$ સાથે જળવિભાજન કરવાથી,મેગ્નેશિયમ આલ્કોક્સાઇડ અનુરૂપ આલ્કોહોલમાં રૂપાંતરિત થાય છે:
$CH_3-CH(OMgBr)-CH_2-CH_3 + H_2O \rightarrow CH_3-CH(OH)-CH_2-CH_3 + Mg(OH)Br$
અંતિમ નીપજ $Butan-2-ol$ છે.

(D) આલ્કોહોલનું નિર્જલીકરણ બનતા કાર્બોકેટાયનની સ્થિરતાના ક્રમ પર આધાર રાખે છે: $3^\circ > 2^\circ > 1^\circ$
$2-$ ફિનાઇલ $-2-$ બ્યુટેનોલના કિસ્સામાં,હાઇડ્રોક્સિલ સમૂહ દૂર થયા પછી બનતો કાર્બોકેટાયન તૃતીયક $(3^\circ)$ છે.
વધુમાં,આ કાર્બોકેટાયન બેન્ઝિલિક છે,જેનો અર્થ છે કે તે ફિનાઇલ રિંગ સાથે સંસ્પંદન (resonance) દ્વારા સ્થિર થાય છે.
આ કારણોસર,$2-$ ફિનાઇલ $-2-$ બ્યુટેનોલ સૌથી સરળતાથી નિર્જલીકરણ પામે છે.

(D) $1$. સાયક્લોહેક્ઝેનોલનું $CrO_3$ દ્વારા ઓક્સિડેશન થઈને સાયક્લોહેક્ઝેનોન $(A)$ બને છે.
$2$. સાયક્લોહેક્ઝેનોન $CH_3MgBr$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને અને ત્યારબાદ એસિડિક વર્કઅપ દ્વારા $1-$મિથાઈલસાયક્લોહેક્ઝેનોલ $(B)$ બનાવે છે.
$3$. $1-$મિથાઈલસાયક્લોહેક્ઝેનોલ $H_2SO_4$ અને ગરમી સાથે એસિડ-કેટેલાઈઝ્ડ નિર્જલીકરણ પામીને $1-$મિથાઈલસાયક્લોહેક્ઝીન $(C)$ બનાવે છે.
$4$. $1-$મિથાઈલસાયક્લોહેક્ઝીન હાઈડ્રોબોરેશન-ઓક્સિડેશન $(B_2H_6, H_2O_2, OH^-)$ પ્રક્રિયા આપે છે,જે પાણીનો એન્ટી-માર્કોવનીકોવ ઉમેરો છે,જેનાથી $2-$મિથાઈલસાયક્લોહેક્ઝેનોલ $(D)$ બને છે.

(C) $4$ કાર્બન પરમાણુઓની સીધી શૃંખલા (બ્યુટેન વ્યુત્પન્ન) માટે,હાઇડ્રોક્સિલ સમૂહ $(-OH)$ અલગ-અલગ સ્થાન પર જોડાઈ શકે છે.
$1$. $CH_3-CH_2-CH_2-CH_2-OH$ (બ્યુટન$-1-$ઓલ)
$2$. $CH_3-CH_2-CH(OH)-CH_3$ (બ્યુટન$-2-$ઓલ)
સીધી કાર્બન શૃંખલા સાથે આ માત્ર બે જ બંધારણીય સમઘટકો શક્ય છે.

(B) ઉત્કલન બિંદુનો ક્રમ નક્કી કરવા માટે,આપણે દરેક અણુમાં હાજર આંતરઆણ્વિય બળોની સરખામણી કરીએ છીએ:
$1$. $CH_3CH_2CH_2CH_3$ (બ્યુટેન): માત્ર નિર્બળ લંડન ડિસ્પર્ઝન બળો હાજર હોય છે. તેનું ઉત્કલન બિંદુ સૌથી ઓછું હોય છે.
$2$. $CH_3CH_2OCH_2CH_3$ (ઈથોક્સીઈથેન): તેમાં દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ હોય છે,જેનું ઉત્કલન બિંદુ આલ્કેન કરતા વધારે હોય છે.
$3$. $CH_3CH_2CH_2CHO$ (બ્યુટેનાલ): ધ્રુવીય કાર્બોનિલ સમૂહને કારણે તેમાં મજબૂત દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ હોય છે,પરિણામે તેનું ઉત્કલન બિંદુ ઈથર કરતા વધારે હોય છે.
$4$. $CH_3CH_2CH_2CH_2OH$ (બ્યુટેન$-1-$ઓલ): તેમાં આંતરઆણ્વિય હાઇડ્રોજન બંધન હોય છે,જે આ બધામાં સૌથી મજબૂત આંતરઆણ્વિય બળ છે,તેથી તેનું ઉત્કલન બિંદુ સૌથી વધુ હોય છે.
તેથી,સાચો ક્રમ છે: $CH_3CH_2CH_2CH_3 < CH_3CH_2OCH_2CH_3 < CH_3CH_2CH_2CHO < CH_3CH_2CH_2CH_2OH$.

(D) $PCC$ (પિરિડિનિયમ ક્લોરોક્રોમેટ) એ એક મંદ ઓક્સિડેશનકર્તા છે જે પ્રાથમિક આલ્કોહોલનું આલ્ડિહાઇડમાં અને દ્વિતીયક આલ્કોહોલનું કીટોનમાં ઓક્સિડેશન કરે છે.
તે તૃતીયક આલ્કોહોલનું ઓક્સિડેશન કરી શકતું નથી કારણ કે તેમાં ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયા માટે જરૂરી $\alpha$-હાઇડ્રોજન પરમાણુ હોતો નથી.
$n$-બ્યુટાઇલ આલ્કોહોલ એ પ્રાથમિક આલ્કોહોલ છે.
sec-બ્યુટાઇલ આલ્કોહોલ એ દ્વિતીયક આલ્કોહોલ છે.
iso-બ્યુટાઇલ આલ્કોહોલ એ પ્રાથમિક આલ્કોહોલ છે.
tert-બ્યુટાઇલ આલ્કોહોલ એ તૃતીયક આલ્કોહોલ છે.
tert-બ્યુટાઇલ આલ્કોહોલમાં $\alpha$-હાઇડ્રોજન ન હોવાથી,તેનું $PCC$ દ્વારા ઓક્સિડેશન થતું નથી.

(D) કાર્બનિક સંયોજનોનું ઉત્કલનબિંદુ આંતરઆણ્વીય બળોની મજબૂતી પર આધાર રાખે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાં $Ethanol$ $(C_2H_5OH)$ નું ઉત્કલનબિંદુ સૌથી વધુ છે કારણ કે તેમાં મજબૂત આંતરઆણ્વીય હાઈડ્રોજન બંધન જોવા મળે છે.
$Methanol$ $(CH_3OH)$ માં પણ હાઈડ્રોજન બંધન હોય છે પરંતુ તેનું આણ્વીય દળ $Ethanol$ કરતા ઓછું છે.
$Acetone$ અને $Diethyl$ $ether$ માં દ્વિધ્રુવ-દ્વિધ્રુવ આકર્ષણ જોવા મળે છે,જે હાઈડ્રોજન બંધન કરતા નબળા હોય છે.

(D) $HIO_4$ (પિરિયોડિક એસિડ) $-OH$ અથવા $>C=O$ સમૂહો ધરાવતા પાસપાસેના કાર્બન વચ્ચેના $C-C$ બંધનું વિભાજન કરે છે.
$HO-CH_2-C(=O)-CH(OH)-CH_2-OH \xrightarrow{3HIO_4} 2H_2C=O + CO_2 + HCOOH$.
$1.$ છેડાના $-CH_2OH$ સમૂહોનું ઓક્સિડેશન થઈ ફોર્માલ્ડિહાઈડ $(H_2C=O)$ મળે છે.
$2.$ આંતરિક $-C(=O)-$ સમૂહનું ઓક્સિડેશન થઈ $CO_2$ મળે છે.
$3.$ આંતરિક $-CH(OH)-$ સમૂહનું ઓક્સિડેશન થઈ ફોર્મિક એસિડ $(HCOOH)$ મળે છે.
તેથી,આપેલ તમામ નીપજો બને છે.

(D) $1$. આલ્કીનનું ઓઝોનોલિસિસ એસિટાલ્ડિહાઇડના $(CH_3CHO)$ બે અણુ આપે છે,જે દર્શાવે છે કે આલ્કીન $CH_3CH=CHCH_3$ (બ્યુટ$-2-$ઈન) છે.
$2$. આલ્કોહોલ $(A)$ ના નિર્જળીકરણથી બ્યુટ$-2-$ઈન મળે છે.
$3$. $CH_3CH_2CH(OH)CH_3$ (બ્યુટેન$-2-$ઓલ) નું નિર્જળીકરણ થતા સેટઝેફના નિયમ મુજબ મુખ્ય નીપજ તરીકે બ્યુટ$-2-$ઈન મળે છે.
$4$. તેથી,આલ્કોહોલ $(A)$ એ બ્યુટેન$-2-$ઓલ છે,જે $CH_3CH_2CH(OH)CH_3$ છે.

(B) આલ્કોહોલનું નિર્જળીકરણ $Saytzeff$ ના નિયમનું પાલન કરે છે,પરંતુ ચોક્કસ આલ્કીનનું નિર્માણ હાઇડ્રોક્સિલ સમૂહના સ્થાન પર આધાર રાખે છે.
$Heptan-3-ol$ $(CH_3CH_2CH(OH)CH_2CH_2CH_2CH_3)$ માટે,નિર્જળીકરણ $C-2$ અથવા $C-4$ પરથી હાઇડ્રોજન દૂર કરીને થઈ શકે છે.
$C-4$ પરથી $H$ દૂર કરવાથી $hept-3-ene$ $(CH_3CH_2CH=CHCH_2CH_2CH_3)$ મળે છે.
$C-2$ પરથી $H$ દૂર કરવાથી $hept-2-ene$ $(CH_3CH=CHCH_2CH_2CH_2CH_3)$ મળે છે.
$Heptan-4-ol$ $(CH_3CH_2CH_2CH(OH)CH_2CH_2CH_3)$ માટે,અણુ સંમિત છે.
$C-3$ અથવા $C-5$ માંથી $H$ દૂર કરવાથી સમાન નીપજ $hept-3-ene$ $(CH_3CH_2CH=CHCH_2CH_2CH_3)$ મળે છે.
આમ,$heptan-4-ol$ ફક્ત $hept-3-ene$ મુખ્ય નીપજ તરીકે આપે છે.

(C) પ્રાથમિક આલ્કોહોલનું સામાન્ય બંધારણ $R-CH_2-OH$ છે. ${C_5}{H_{11}}OH$ અણુસૂત્ર માટે,$-CH_2OH$ સમૂહ સાથે જોડાયેલા પેન્ટાઇલ સમૂહોની સંખ્યા નીચે મુજબ છે:
$1$. $CH_3-CH_2-CH_2-CH_2-CH_2-OH$ (પેન્ટેન-$1$-ઓલ)
$2$. $CH_3-CH_2-CH(CH_3)-CH_2-OH$ ($2$-મિથાઇલબ્યુટેન-$1$-ઓલ)
$3$. $CH_3-CH(CH_3)-CH_2-CH_2-OH$ ($3$-મિથાઇલબ્યુટેન-$1$-ઓલ)
$4$. $(CH_3)_3C-CH_2-OH$ ($2,2$-ડાયમિથાઇલપ્રોપેન-$1$-ઓલ)
આમ,કુલ $4$ પ્રાથમિક આલ્કોહોલ સમઘટકો શક્ય છે.

(B) આલ્કોહોલનું આલ્કાઈલ ક્લોરાઈડમાં રૂપાંતર કરવા માટે થાયોનાઈલ ક્લોરાઈડ $(SOCl_2)$ સૌથી વધુ ઉપયોગી છે.
આ પ્રક્રિયા પસંદ કરવામાં આવે છે કારણ કે આડપેદાશો ($SO_2$ અને $HCl$) વાયુ સ્વરૂપે હોય છે,જે પ્રક્રિયા મિશ્રણમાંથી દૂર થઈ જાય છે,જેથી શુદ્ધ ક્લોરોસાયક્લોહેકઝેન મળે છે.
પ્રક્રિયા: $C_6H_{11}OH + SOCl_2 \rightarrow C_6H_{11}Cl + SO_2(g) + HCl(g)$.

(A) ઇથાઇલ આલ્કોહોલ $(C_2H_5OH)$ ની થાયોનાઇલ ક્લોરાઇડ $(SOCl_2)$ સાથેની પ્રક્રિયાને ડાર્ઝન્સ પ્રક્રિયા કહેવામાં આવે છે.
પ્રક્રિયા આ મુજબ છે: $C_2H_5OH + SOCl_2 \rightarrow C_2H_5Cl + SO_2 + HCl$.
આ પદ્ધતિ વધુ પસંદ કરવામાં આવે છે કારણ કે આ પ્રક્રિયામાં મળતી આડપેદાશો ($SO_2$ અને $HCl$) વાયુ સ્વરૂપે હોવાથી દૂર થઈ જાય છે,જેથી શુદ્ધ ઇથાઇલ ક્લોરાઇડ મળે છે.

(D) પ્રક્રિયા $X + HCl \xrightarrow{AlCl_3} C_2H_5Cl$ એ ઇથિન $(X = C_2H_4)$ માં $HCl$ નો ઉમેરો દર્શાવે છે.
પ્રક્રિયા $Y \xrightarrow{ZnCl_2/HCl} C_2H_5Cl$ એ આલ્કોહોલ $(Y = C_2H_5OH)$ નું $HCl$ (લ્યુકાસ પ્રક્રિયક) સાથે વિસ્થાપન દર્શાવે છે.
ઇથેનોલ $(Y)$ નું ઇથિન $(X)$ માં રૂપાંતર કરવા માટે નિર્જલીકરણ જરૂરી છે. આપેલા વિકલ્પો પૈકી,વિકલ્પ $D$ એ હેલોફોર્મ પ્રક્રિયા માટે વપરાતા પ્રક્રિયકો દર્શાવે છે.

(B) આ પ્રક્રિયામાં $4-$ ક્લોરો $-4-$ મિથાઇલ પેન્ટન $-1-$ ઓલનું આંતરિક ન્યુક્લિયોફિલિક વિસ્થાપન થાય છે.
તટસ્થ ધ્રુવીય માધ્યમમાં,$Cl^-$ આયન દૂર થાય છે અને $C-4$ સ્થાન પર તૃતીયક કાર્બોકેટાયન બને છે: $(CH_3)_2C^+(CH_2)_3OH$.
હાઇડ્રોક્સિલ ગ્રુપ $(-OH)$ ના ઓક્સિજન પરમાણુ પર રહેલી અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ આંતરિક ન્યુક્લિયોફાઇલ તરીકે વર્તે છે અને ઇલેક્ટ્રોફિલિક તૃતીયક કાર્બોકેટાયન પર હુમલો કરે છે.
આના પરિણામે ઓક્સિજન પરમાણુ ધરાવતી પાંચ-સભ્યની વલય (ટેટ્રાહાઇડ્રોફ્યુરાન વ્યુત્પન્ન) બને છે.
ચોક્કસ રીતે,ઓક્સિજન $C-4$ કાર્બન પર હુમલો કરે છે અને પ્રોટોન $(H^+)$ દૂર થયા પછી,$2,2-$ ડાયમિથાઇલ ટેટ્રાહાઇડ્રોફ્યુરાન નીપજ તરીકે મળે છે.

(A) આ પ્રક્રિયામાં ગરમ કરવાથી $HCl$ નો ઉપયોગ કરીને બેન્ઝાઈલિક આલ્કોહોલના હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહ $(-OH)$ નું ક્લોરિન પરમાણુ $(-Cl)$ દ્વારા વિસ્થાપન થાય છે.
$4$-હાઈડ્રોક્સીબેન્ઝાઈલ આલ્કોહોલમાં બે પ્રકારના હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહો હોય છે: એક ફિનોલિક $-OH$ સમૂહ અને બીજો બેન્ઝાઈલિક $-OH$ સમૂહ.
બેન્ઝાઈલિક $-OH$ સમૂહ $HCl$ સાથે ન્યુક્લિયોફિલિક વિસ્થાપન માટે વધુ સક્રિય છે કારણ કે પરિણામી કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી બેન્ઝીન વલય દ્વારા રેઝોનન્સ સ્થિરતા પ્રાપ્ત કરે છે.
ફિનોલિક $-OH$ સમૂહ $HCl$ સાથે સરળતાથી વિસ્થાપન પામતું નથી કારણ કે રેઝોનન્સને કારણે $C-O$ બંધમાં આંશિક દ્વિબંધ લાક્ષણિકતા હોય છે.
તેથી,$-CH_2OH$ સાઇડ ચેઇનનો $-OH$ સમૂહ $-Cl$ દ્વારા બદલાય છે,જે મુખ્ય નીપજ તરીકે $4$-હાઈડ્રોક્સીબેન્ઝાઈલ ક્લોરાઈડ આપે છે.

(B) $CH_3CHO$ એ $CH_3MgBr$ અને ત્યારબાદ $H_2O$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને $CH_3-CH(OH)-CH_3$ ($A$,પ્રોપેન$-2-$ઓલ) બનાવે છે.
$A$ એ $H_2SO_4$ સાથે $\Delta$ પર એસિડ-ઉદ્દીપકીય નિર્જલીકરણ પામીને $CH_3-CH=CH_2$ ($B$,પ્રોપીન) બનાવે છે.
$B$ એ હાઇડ્રોબોરેશન-ઓક્સિડેશન પ્રક્રિયા દ્વારા $CH_3-CH_2-CH_2OH$ ($C$,પ્રોપેન$-1-$ઓલ) બનાવે છે.
$A$ એ પ્રોપેન$-2-$ઓલ છે અને $C$ એ પ્રોપેન$-1-$ઓલ છે,તેથી તેઓ હાઇડ્રોક્સિલ સમૂહના સ્થાનમાં અલગ પડે છે.
તેથી,$A$ અને $C$ એ સ્થાનિક સમઘટકો છે.

(C) પ્રક્રિયા $CH_3CH_2OH + H_3O^+ \to CH_3CH_2OH_2^+ + H_2O$ માં:
$1$. ઇથેનોલ $(CH_3CH_2OH)$ ઓક્સિજન પરના અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મનું દાન કરે છે,તેથી તે લુઇસ બેઇઝ તરીકે વર્તે છે.
$2$. ઇથેનોલ $H_3O^+$ માંથી પ્રોટોન $(H^+)$ સ્વીકારે છે,તેથી તે બ્રોન્સટેડ-લોરી બેઇઝ તરીકે વર્તે છે.
$3$. $H_3O^+$ ઇથેનોલને પ્રોટોન આપે છે,તેથી તે બ્રોન્સટેડ-લોરી એસિડ તરીકે વર્તે છે.
$4$. $H_3O^+$ અને $H_2O$ એક પ્રોટોનનો તફાવત ધરાવે છે,તેથી તે સંયુગ્મ એસિડ-બેઇઝ જોડ બનાવે છે.
$5$. વિધાન $C$ ખોટું છે કારણ કે $H_3O^+$ બ્રોન્સટેડ-લોરી એસિડ તરીકે વર્તે છે,લુઇસ બેઇઝ તરીકે નહીં.

(C) ${C_5}{H_{11}}OH$ અણુસૂત્ર ધરાવતા પ્રાથમિક આલ્કોહોલની સંખ્યા નક્કી કરવા માટે,આપણે એવી રચનાઓ શોધીએ છીએ જ્યાં $-OH$ સમૂહ પ્રાથમિક કાર્બન પરમાણુ સાથે જોડાયેલ હોય.
$1$. $CH_3-CH_2-CH_2-CH_2-CH_2-OH$ (પેન્ટેન$-1-$ઓલ)
$2$. $CH_3-CH_2-CH_2-CH(CH_3)-OH$ (આ દ્વિતીયક છે,તેથી તેને ગણતરીમાં લેવાશે નહીં)
$3$. $CH_3-CH_2-CH(CH_3)-CH_2-OH$ ($2$-મિથાઈલબ્યુટેન$-1-$ઓલ)
$4$. $CH_3-CH(CH_3)-CH_2-CH_2-OH$ ($3$-મિથાઈલબ્યુટેન$-1-$ઓલ)
$5$. $(CH_3)_3C-CH_2-OH$ ($2$,$2$-ડાયમિથાઈલપ્રોપેન$-1-$ઓલ)
કુલ $4$ પ્રાથમિક આલ્કોહોલ સમઘટકો છે.

(C) આલ્કોહોલની આલ્કલી ધાતુઓ ($Na, K$ વગેરે) સાથેની પ્રક્રિયામાં $O-H$ બંધ તૂટે છે અને આલ્કોક્સાઇડ તથા હાઇડ્રોજન વાયુ બને છે: $R-OH + M \rightarrow R-O^-M^+ + \frac{1}{2}H_2$. આ પ્રક્રિયાનો વેગ આલ્કોહોલની એસિડિકતા પર આધાર રાખે છે,જે આલ્કાઇલ સમૂહોની ઇલેક્ટ્રોન દાતા પ્રેરક અસર ($+I$ અસર) દ્વારા પ્રભાવિત થાય છે. આલ્કાઇલ સમૂહો ઓક્સિજન પરમાણુ પર ઇલેક્ટ્રોન ઘનતા વધારે છે,જેનાથી $O-H$ બંધ ઓછો ધ્રુવીય બને છે અને પ્રોટોન ઓછો એસિડિક બને છે. તેથી,પ્રતિક્રિયાત્મકતાનો ક્રમ: $\text{પ્રાથમિક} > \text{દ્વિતીયક} > \text{તૃતીયક}$ છે. આમ,પ્રાથમિક આલ્કોહોલ સૌથી ઝડપથી પ્રક્રિયા કરે છે.

(C) આલ્કોહોલનું નિર્જળીકરણ કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી સંયોજનના નિર્માણ દ્વારા થાય છે.
કાર્બોકેટાયનની સ્થિરતાનો ક્રમ $3^{\circ} > 2^{\circ} > 1^{\circ}$ છે.
કારણ કે પ્રક્રિયાનો વેગ નક્કી કરતું સોપાન કાર્બોકેટાયનના નિર્માણ પર આધારિત છે,તેથી નિર્જળીકરણની સરળતાનો ક્રમ પણ $3^{\circ} > 2^{\circ} > 1^{\circ}$ રહેશે.

(A) ઇથાઇલ આલ્કોહોલ $(CH_3CH_2OH)$ જેવા પ્રાથમિક આલ્કોહોલનું એસિડિક $K_2Cr_2O_7$ જેવા પ્રબળ ઓક્સિડેશનકર્તા વડે ઓક્સિડેશન બે તબક્કામાં થાય છે.
પ્રથમ,આલ્કોહોલનું ઓક્સિડેશન થઈને આલ્ડિહાઇડ,$CH_3CHO$ (એસિટાલડિહાઇડ) બને છે.
ત્યારબાદ,આલ્ડિહાઇડનું વધુ ઓક્સિડેશન થઈને કાર્બોક્સિલિક એસિડ,$CH_3COOH$ (એસિટિક એસિડ) બને છે.
પ્રયોગશાળાની સામાન્ય પરિસ્થિતિઓમાં વધારાના ઓક્સિડેશનકર્તાની હાજરીમાં,અંતિમ સ્થાયી નીપજ એસિટિક એસિડ છે.

(A) ઇથાઇલ આલ્કોહોલ $(CH_3CH_2OH)$ નું ઇથાઇલ ક્લોરાઇડ $(CH_3CH_2Cl)$ માં રૂપાંતર કરવા માટે થાયોનાઇલ ક્લોરાઇડ $(SOCl_2)$ નો ઉપયોગ સૌથી શ્રેષ્ઠ છે.
આ પ્રક્રિયાને ડાર્ઝન્સ પ્રક્રિયા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
રાસાયણિક સમીકરણ: $CH_3CH_2OH + SOCl_2 \rightarrow CH_3CH_2Cl + SO_2(g) + HCl(g)$.
આ પદ્ધતિ પસંદ કરવામાં આવે છે કારણ કે આડપેદાશો ($SO_2$ અને $HCl$) વાયુ સ્વરૂપે હોવાથી દૂર થઈ જાય છે,જેનાથી શુદ્ધ ઇથાઇલ ક્લોરાઇડ મળે છે.

(A) $R-OH + HX \to RX + H_2O$ પ્રક્રિયા કાર્બોકેટાયન મધ્યવર્તી દ્વારા આગળ વધે છે.
કાર્બોકેટાયનની સ્થિરતાનો ક્રમ $3^\circ > 2^\circ > 1^\circ$ હોવાથી,$HX$ પ્રત્યે આલ્કોહોલની પ્રતિક્રિયાત્મકતાનો ક્રમ પણ આ જ રહે છે.
તેથી,પ્રતિક્રિયાત્મકતાનો ક્રમ $3^\circ > 2^\circ > 1^\circ$ (તૃતીયક > દ્વિતીયક > પ્રાથમિક) છે.

(A) $1$. આલ્કોહોલની સોડિયમ ધાતુ સાથેની પ્રક્રિયાથી સોડિયમ આલ્કોક્સાઇડ અને હાઇડ્રોજન વાયુ મળે છે: $2R-OH + 2Na \rightarrow 2R-ONa + H_2$
$2$. ઇથેનોલનું સાંદ્ર $H_2SO_4$ સાથે $413 \ K$ તાપમાને નિર્જલીકરણ કરવાથી ડાયઇથાઇલ ઇથર મળે છે: $2C_2H_5OH \xrightarrow{conc. H_2SO_4, 413 \ K} C_2H_5-O-C_2H_5 + H_2O$
$3$. આપેલી માહિતી સાથે સરખાવતા,$(A)$ એ ઇથેનોલ $(C_2H_5OH)$ છે અને $(B)$ એ સોડિયમ ઇથોક્સાઇડ $(C_2H_5ONa)$ છે.

(D) $1$. અણુસૂત્ર ${C_4}{H_{10}}O$ આલ્કોહોલ અથવા ઇથર હોઈ શકે છે.
$2$. સંયોજન સોડિયમ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે,જે દર્શાવે છે કે તે આલ્કોહોલ છે $(R-OH + Na \rightarrow R-ONa + \frac{1}{2}H_2)$.
$3$. ઓક્સિડેશન પર,તે કાર્બોનિલ સંયોજન આપે છે જે ટોલેન્સ પ્રક્રિયકનું રિડક્શન કરતું નથી. આનો અર્થ એ છે કે કાર્બોનિલ સંયોજન કીટોન છે,આલ્ડિહાઇડ નથી.
$4$. આલ્કોહોલમાંથી કીટોન મેળવવા માટે,તે દ્વિતીયક આલ્કોહોલ હોવો જોઈએ.
$5$. ${C_4}{H_{10}}O$ સૂત્ર ધરાવતો દ્વિતીયક આલ્કોહોલ $sec$-બ્યુટાઇલ આલ્કોહોલ $(CH_3-CH(OH)-CH_2-CH_3)$ છે,જેનું ઓક્સિડેશન થઈને બ્યુટેનોન $(CH_3-CO-CH_2-CH_3)$ મળે છે.
$6$. બ્યુટેનોન એ કીટોન છે અને તે ટોલેન્સ કસોટી આપતું નથી.

(A) જ્યારે પ્રાથમિક આલ્કોહોલ $(R-CH_2OH)$ ને $573 \ K$ તાપમાને રક્તતપ્ત કોપર પરથી પસાર કરવામાં આવે છે,ત્યારે તેનું ડિહાઇડ્રોજનેશન થઈને આલ્ડીહાઇડ $(R-CHO)$ મળે છે.
જ્યારે દ્વિતીયક આલ્કોહોલ $(R_2CHOH)$ ને $573 \ K$ તાપમાને રક્તતપ્ત કોપર પરથી પસાર કરવામાં આવે છે,ત્યારે તેનું ડિહાઇડ્રોજનેશન થઈને કિટોન $(R_2C=O)$ મળે છે.
તેથી,પ્રાથમિક અને દ્વિતીયક આલ્કોહોલ અનુક્રમે આલ્ડીહાઇડ અને કિટોન આપે છે.

(D) પાણીના અલ્પ પ્રમાણ ધરાવતા ઇથેનોલને રેક્ટિફાઇડ સ્પિરિટ કહેવામાં આવે છે. એબ્સોલ્યુટ આલ્કોહોલ (શુદ્ધ ઇથેનોલ) મેળવવા માટે પાણી દૂર કરવું જરૂરી છે.
$Mg$ ધાતુ સાથે ઇથેનોલની પ્રક્રિયા કરવી એ સૌથી અસરકારક પદ્ધતિ છે કારણ કે $Mg$ પાણી સાથે પ્રક્રિયા કરીને $Mg(OH)_2$ અને $H_2$ વાયુ બનાવે છે,જે ઇથેનોલ સાથે નોંધપાત્ર પ્રક્રિયા કર્યા વિના પાણીના અંશને અસરકારક રીતે દૂર કરે છે.
આ પદ્ધતિનો ઉપયોગ પ્રયોગશાળામાં એબ્સોલ્યુટ આલ્કોહોલ તૈયાર કરવા માટે થાય છે.

(D) $1$. સંયોજન સાંદ્ર ${H_2SO_4}$ માં દ્રાવ્ય છે,જે સૂચવે છે કે તે આલ્કોહોલ અથવા ઇથર છે.
$2$. તે ${CCl_4}$ માં બ્રોમિનને રંગવિહીન કરતું નથી,જેનો અર્થ છે કે તે સંતૃપ્ત સંયોજન છે ($C=C$ દ્વિબંધ નથી).
$3$. ક્રોમિક એનહાઇડ્રાઇડ (${CrO_3}$ અને ${H_2SO_4}$,જેને જોન્સ રિએજન્ટ કહેવાય છે) સાથેની પ્રક્રિયા નારંગીમાંથી વાદળી/લીલા રંગમાં ઝડપી ફેરફાર દર્શાવે છે. આ પ્રાથમિક અને દ્વિતીયક આલ્કોહોલ માટેની લાક્ષણિક કસોટી છે.
$4$. પ્રાથમિક આલ્કોહોલ જોન્સ રિએજન્ટ દ્વારા ઝડપથી ઓક્સિડેશન પામે છે અને દ્રાવણનો રંગ બદલાવાની આ પ્રક્રિયા પ્રાથમિક આલ્કોહોલની હાજરી સૂચવે છે.