Gujarati

Class - Chondrichthyes Questions in Gujarati

Class 11 Biology · Animal Kingdom · Class - Chondrichthyes

108+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 8 of 108 questions in Gujarati

101
MediumMCQ
ક્લાસ્પર્સ (Claspers) નું સ્થાન અને કાર્ય શું છે?
A
સ્થાન: પેક્ટોરલ ફિન્સ; કાર્ય: શ્વસન
B
સ્થાન: પેલ્વિક ફિન્સ; કાર્ય: પ્રજનન (Copulation)
C
સ્થાન: પૃષ્ઠ પક્ષ (Dorsal fins); કાર્ય: તરવું
D
સ્થાન: પૂંછડીના પક્ષ (Caudal fins); કાર્ય: સંતુલન

Solution

(B) $\rightarrow$ સ્થાન: $Chondrichthyes$ (કાસ્થિમત્સ્ય) ના નર સભ્યોમાં,ક્લાસ્પર્સ એ પેલ્વિક ફિન્સ (શ્રણી પક્ષ) પર જોવા મળતી વિશિષ્ટ રચનાઓ છે.
$\rightarrow$ કાર્ય: આ રચનાઓ પ્રજનન દરમિયાન માદાના પ્રજનન માર્ગમાં શુક્રકોષોને સ્થાનાંતરિત કરવા માટેના અંગો તરીકે કાર્ય કરે છે.
102
MediumMCQ
નીચે આપેલી આકૃતિમાં દર્શાવેલ માછલીની પ્રજાતિ ઓળખો.
Question diagram
A
Trygon
B
Pristis
C
Scoliodon
D
Carcharodon

Solution

(B) આ આકૃતિમાં એક માછલી દર્શાવવામાં આવી છે જેનું મુખ કરવત જેવું લાંબું છે,જે $Pristis$ પ્રજાતિની લાક્ષણિકતા છે,જેને સામાન્ય રીતે 'સો-ફિશ' (sawfish) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$Pristis$ એ $Chondrichthyes$ (કાસ્થિમત્સ્ય) વર્ગનું પ્રાણી છે.
$Trygon$ એ સ્ટિંગ-રે છે,$Scoliodon$ એ ડોગ-ફિશ શાર્ક છે,અને $Carcharodon$ એ ગ્રેટ વ્હાઇટ શાર્ક છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.
103
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયા પ્રાણીઓમાં હૃદયમાં ડાબું અને જમણું કર્ણક હોતું નથી?
A
સસ્તન પ્રાણીઓ
B
સરીસૃપ
C
ઉભયજીવી
D
માછલીઓ

Solution

(D) માછલીઓનું હૃદય $2$-ખંડીય હોય છે,જેમાં એક કર્ણક અને એક ક્ષેપકનો સમાવેશ થાય છે.
સસ્તન પ્રાણીઓ,સરીસૃપ અને ઉભયજીવીઓથી વિપરીત,જેમાં વિભાજિત કર્ણક (ડાબું અને જમણું કર્ણક) હોય છે,માછલીનું હૃદય માત્ર અશુદ્ધ (ઓક્સિજનવિહીન) રુધિર મેળવે છે,જેને ત્યારબાદ ઓક્સિજનયુક્ત કરવા માટે ઝાલરોમાં પમ્પ કરવામાં આવે છે.
તેથી,માછલીઓના હૃદયમાં અલગ ડાબું અને જમણું કર્ણક હોતું નથી.
104
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કોની પાસે ઝેરી ડંખ હોય છે અને તે $Chondrichthyes$ વર્ગમાં આવે છે?
A
$Labeo$
B
$Myxine$
C
$Clarias$
D
$Trygon$

Solution

(D) $Trygon$ (જેને સામાન્ય રીતે સ્ટિંગ-રે તરીકે ઓળખવામાં આવે છે) એ કાસ્થિમત્સ્ય છે જે $Chondrichthyes$ વર્ગમાં આવે છે.
તેની પાસે ઝેરી ડંખ હોય છે,જે તેની પૂંછડી પર સ્થિત રૂપાંતરિત ત્વચીય દંતિકા (dermal denticle) છે,જેનો ઉપયોગ રક્ષણ માટે થાય છે.
$Labeo$ એ અસ્થિમત્સ્ય છે ($Osteichthyes$ વર્ગ).
$Myxine$ (હેગફિશ) એ $Cyclostomata$ વર્ગમાં આવે છે.
$Clarias$ (કેટફિશ) એ અસ્થિમત્સ્ય છે ($Osteichthyes$ વર્ગ).
105
MediumMCQ
વિધાન-$I$: કાસ્થિમત્સ્યના દાંત એ રૂપાંતરિત પ્લેકોઇડ ભીંગડા છે જે પાછળની તરફ વળેલા હોય છે.
વિધાન-$II$: કાસ્થિમત્સ્યના જડબાં ખૂબ જ શક્તિશાળી હોય છે.
A
વિધાન $I$ અને વિધાન $II$ બંને સાચા છે
B
વિધાન $I$ સાચું છે પરંતુ વિધાન $II$ ખોટું છે
C
વિધાન $I$ અને વિધાન $II$ બંને ખોટા છે
D
વિધાન $I$ ખોટું છે પરંતુ વિધાન $II$ સાચું છે

Solution

(A) વિધાન-$I$ સાચું છે: કાસ્થિમત્સ્ય (વર્ગ Chondrichthyes) માં,ત્વચા સખત હોય છે અને તેમાં સૂક્ષ્મ પ્લેકોઇડ ભીંગડા હોય છે. દાંત એ રૂપાંતરિત પ્લેકોઇડ ભીંગડા છે જે પાછળની તરફ વળેલા હોય છે.
વિધાન-$II$ સાચું છે: આ માછલીઓ મુખ્યત્વે શિકારી હોય છે,અને તેમના જડબાં શિકારને પકડવા અને જકડી રાખવા માટે ખૂબ જ શક્તિશાળી હોય છે.
106
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કઈ જોડી અસંગત છે?
A
ટોર્પિડો (Torpedo) : વિદ્યુત અંગો
B
ટ્રાયગોન (Trygon) : ઝેરી ડંખ
C
એક્સોસીટસ (Exocoetus) : ફ્લાઈંગ ફિશ
D
હિપ્પોકેમ્પસ (Hippocampus) : સો ફિશ

Solution

(D) $Chondrichthyes$ (કાસ્થિમત્સ્ય) ના વર્ગીકરણમાં:
$1$. $Torpedo$ (ટોર્પિડો) વિદ્યુત ઉત્પન્ન કરવા માટે વિદ્યુત અંગો ધરાવે છે.
$2$. $Trygon$ (ટ્રાયગોન) તેના ઝેરી ડંખ માટે જાણીતું છે.
$3$. $Exocoetus$ (એક્સોસીટસ) સામાન્ય રીતે ફ્લાઈંગ ફિશ તરીકે ઓળખાય છે.
$4$. $Hippocampus$ (હિપ્પોકેમ્પસ) સામાન્ય રીતે સી-હોર્સ (દરિયાઈ ઘોડો) તરીકે ઓળખાય છે, જ્યારે સો ફિશ (Saw fish) એ $Pristis$ (પ્રિસ્ટીસ) છે.
તેથી, $Hippocampus : \text{Saw fish}$ ની જોડી અસંગત છે.
107
EasyMCQ
કોન્ડ્રિક્થાઇસ (Chondrichthyes) એ ઓસ્ટીકથાઇસ (Osteichthyes) થી કઈ બાબતમાં અલગ પડે છે $-$
A
અસ્થિનું અંતઃકંકાલ
B
વાતાશય (Air bladder)
C
ક્લાસ્પર્સ (Claspers)
D
ઝાલરઢાંકણ (Operculum)

Solution

(C) કોન્ડ્રિક્થાઇસ (કાસ્થિ મત્સ્ય) અને ઓસ્ટીકથાઇસ (અસ્થિ મત્સ્ય) એ મેરુદંડી સમુદાયના બે વર્ગો છે.
$1$. કોન્ડ્રિક્થાઇસમાં કાસ્થિનું અંતઃકંકાલ હોય છે, જ્યારે ઓસ્ટીકથાઇસમાં અસ્થિનું અંતઃકંકાલ હોય છે.
$2$. કોન્ડ્રિક્થાઇસમાં વાતાશય (Air bladder) નો અભાવ હોય છે, જે ઓસ્ટીકથાઇસમાં તારકતા જાળવવા માટે હાજર હોય છે.
$3$. કોન્ડ્રિક્થાઇસમાં પ્લેકોઇડ ભીંગડા હોય છે, જ્યારે ઓસ્ટીકથાઇસમાં સાયક્લોઇડ અથવા ટીનોઇડ ભીંગડા હોય છે.
$4$. નર કોન્ડ્રિક્થાઇસમાં નિતંબ પક્ષોમાં ક્લાસ્પર્સ (Claspers) હોય છે, જે અંતઃફલન માટે વપરાતા પ્રજનન અંગો છે. આ અંગો ઓસ્ટીકથાઇસમાં ગેરહાજર હોય છે.
$5$. કોન્ડ્રિક્થાઇસમાં ઝાલરઢાંકણ (Operculum) વગરની $5-7$ જોડ ઝાલરો હોય છે, જ્યારે ઓસ્ટીકથાઇસમાં ઝાલરઢાંકણ દ્વારા ઢંકાયેલી $4$ જોડ ઝાલરો હોય છે.
તેથી, ક્લાસ્પર્સની હાજરી એ કોન્ડ્રિક્થાઇસનું વિશિષ્ટ લક્ષણ છે.
108
EasyMCQ
વિધાન: કાસ્થિમત્સ્ય ડૂબી ન જાય તે માટે સતત તરતી રહે છે.
કારણ: કાસ્થિમત્સ્યમાં વાતાશય (Air bladder) ગેરહાજર હોય છે.
A
વિધાન અને કારણ બંને સાચા છે અને કારણ એ વિધાનની સાચી સમજૂતી છે.
B
વિધાન અને કારણ બંને સાચા છે પરંતુ કારણ એ વિધાનની સાચી સમજૂતી નથી.
C
વિધાન સાચું છે પરંતુ કારણ ખોટું છે.
D
વિધાન અને કારણ બંને ખોટા છે.

Solution

(A) કાસ્થિમત્સ્ય (વર્ગ $Chondrichthyes$) માં વાતાશય $(Air \text{ } bladder)$ નો અભાવ હોય છે, જે અસ્થિમત્સ્યમાં તારકતા (buoyancy) પૂરી પાડતું વાયુથી ભરેલું અંગ છે.
આ અંગના અભાવને કારણે, તેમનું શરીર પાણી કરતા વધુ ઘનતા ધરાવે છે અને જો તેઓ તરવાનું બંધ કરે તો તેઓ ડૂબી જાય છે.
તેથી, પાણીમાં પોતાનું સ્થાન જાળવી રાખવા અને ડૂબતા અટકવા માટે તેમણે સતત તરવું પડે છે.
આમ, વિધાન અને કારણ બંને સાચા છે અને કારણ એ વિધાનની સાચી સમજૂતી છે.

Animal Kingdom — Class - Chondrichthyes · Frequently Asked Questions

1Are these Animal Kingdom questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Animal Kingdom Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.