Drugs and Medicines Questions in Gujarati

(D) $Paracetamol$ નું બંધારણ $N-(4-hydroxyphenyl)acetamide$ છે.
તેના બંધારણમાં એમાઈડ ક્રિયાશીલ સમૂહ $(-NH-CO-)$ હોય છે.
$Aspirin$ અને $Methyl \ salicylate$ એ એસ્ટર છે.
$Curcumin$ માં ફિનોલિક અને ઇનોલિક સમૂહો હોય છે પરંતુ એમાઈડ બંધ હોતો નથી.

(C) દ્રષ્ટિનું ધૂંધળું થવું એ $ \text{tranquilizers} $ ના ઉપયોગથી થતી આડઅસર છે.
અન્ય આડઅસરોમાં અનિયમિત ઊંઘની પેટર્ન,દિશાભ્રમ,મૂંઝવણ,બેચેની,આરામ કરવામાં અસમર્થતા,શ્વસન સંબંધી તકલીફ અથવા શ્વસન અટકી જવું અને કાર્ડિયાક અરેસ્ટનો સમાવેશ થાય છે.

(B) $Cimetidine$ ની રાસાયણિક રચનામાં સાઇનો સમૂહ $(-CN)$ હોય છે જે સાઇડ ચેઇનમાં નાઇટ્રોજન પરમાણુ સાથે જોડાયેલ હોય છે.
અન્ય વિકલ્પો જેમ કે $Ranitidine$ માં નાઇટ્રો સમૂહ $(-NO_2)$ હોય છે અને $Famotidine$ માં સલ્ફામોઇલ સમૂહ $(-SO_2NH_2)$ હોય છે.
તેથી,$Cimetidine$ સાચો જવાબ છે.

(D) $Aluminum$ $Hydroxide$ અને $Magnesium$ $Hydroxide$ એ એન્ટાસિડના સામાન્ય ઉદાહરણો છે. તે પેટમાં વધારાના એસિડને તટસ્થ કરવા માટે સૂચવવામાં આવે છે,જેનાથી અલ્સર અટકાવવામાં,છાતીમાં બળતરામાં રાહત મેળવવામાં અને એસિડિટી તથા પેટની અસ્વસ્થતાની સારવારમાં મદદ મળે છે.

(C) જંતુનાશકો એવા રાસાયણિક પદાર્થો છે જે સૂક્ષ્મજીવોને મારી નાખે છે અથવા તેમની વૃદ્ધિ અટકાવે છે,પરંતુ તે જીવંત પેશીઓ પર લગાવવા માટે સુરક્ષિત નથી.
$Bithional$ અને $Chloroxylenol$ નો ઉપયોગ એન્ટિસેપ્ટિક તરીકે થાય છે.
$Sulphur \ dioxide$ $(SO_2)$ નો ઉપયોગ જંતુનાશક,રેફ્રિજરેન્ટ,રિડ્યુસિંગ એજન્ટ,બ્લીચ અને ફૂડ પ્રિઝર્વેટિવ તરીકે વ્યાપકપણે થાય છે,ખાસ કરીને સૂકા ફળોમાં.

(A) સલ્ફાપાયરિડિન ($INN$; જેને સલ્ફાપાયરિડિન તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) એ એક સલ્ફાનિલામાઇડ એન્ટિબેક્ટેરિયલ દવા છે.
તે એક એન્ટિબાયોટિક છે.
એક સમયે,તેને સામાન્ય રીતે $M\&B \ 693$ તરીકે ઓળખવામાં આવતું હતું.
સલ્ફાપાયરિડિન હવે મનુષ્યોમાં ચેપની સારવાર માટે સૂચવવામાં આવતું નથી,પરંતુ તેનો ઉપયોગ લીનિયર $IgA$ રોગની સારવાર માટે થઈ શકે છે અને પશુચિકિત્સામાં પણ તેનો ઉપયોગ થાય છે.

(C) $2, 4-D$ અથવા $2, 4$-ડાયક્લોરોફિનોક્સી એસિટિક એસિડનો ઉપયોગ નીંદણનાશક તરીકે થાય છે.
તે અનિયંત્રિત વૃદ્ધિનું કારણ બને છે અને મોટાભાગના પહોળા પાંદડાવાળા નીંદણને પસંદગીયુક્ત રીતે મારી નાખે છે.
તે મોટાભાગના ઘાસ જેવા કે અનાજ,લૉન ટર્ફ અને ઘાસના મેદાનોને અસર કરતું નથી.

(B) એસ્પિરિન એ બિન-માદક પીડાનાશક (non-narcotic analgesic) છે,જેનો અર્થ છે કે તે વ્યસન કે ઘેન પેદા કર્યા વિના પીડા ઘટાડે છે.
તે એન્ટિપાયરેટિક પણ છે,જેનો અર્થ છે કે તે શરીરનું તાપમાન ઘટાડે છે.
વધુમાં,તે લોહી ગંઠાઈ જવાની ક્રિયાને અટકાવે છે,તેથી જ તેનો ઉપયોગ ઘણીવાર હાર્ટ એટેકને રોકવા માટે થાય છે.
તેથી,એસ્પિરિન માદક પીડાનાશક દવાઓમાં આવે છે તે વિધાન ખોટું છે.

(D) સાબુમાં એન્ટિસેપ્ટિક ગુણધર્મો ઉમેરવા માટે બિથિઓનોલ (Bithionol) ઉમેરવામાં આવે છે.
તે એન્ટિબેક્ટેરિયલ,એન્ટિફંગલ અને એન્ટિ-એલગલ એજન્ટ તરીકે કાર્ય કરે છે.
આ ત્વચા પર સૂક્ષ્મજીવોની વૃદ્ધિ ઘટાડવામાં મદદ કરે છે.

(A) ફેનેલઝીન એ એક એન્ટીડિપ્રેસન્ટ દવા છે જે મોનોએમાઇન ઓક્સિડેઝ ઇન્હિબિટર $(MAOI)$ તરીકે કાર્ય કરે છે.
તે મગજમાં સેરોટોનિન,નોરએપીનેફ્રાઇન અને ડોપામાઇન જેવા ન્યુરોટ્રાન્સમીટર્સના વિઘટનને અટકાવીને ડિપ્રેશનની સારવાર કરે છે.
તેમના વિઘટનને અટકાવીને,તે મગજમાં આ ન્યુરોટ્રાન્સમીટર્સની સાંદ્રતા વધારે છે,જેનાથી મૂડ અને સુખાકારીની લાગણીમાં સુધારો થાય છે.

(A) $o$-એસીટાઈલસેલિસિલિક એસિડ એ $Aspirin$ નું રાસાયણિક નામ છે.
તે એક વ્યાપકપણે વપરાતી દવા છે જે પીડાનાશક,તાવનાશક અને સોજા વિરોધી એજન્ટ તરીકે કાર્ય કરે છે.

(C) $Na_2CO_3$ (સોડિયમ કાર્બોનેટ) પ્રબળ બેઝિક છે અને તેનો ઉપયોગ એન્ટાસિડ તરીકે થતો નથી કારણ કે તે જઠરના અસ્તર માટે નુકસાનકારક હોઈ શકે છે.
એન્ટાસિડ એ મંદ બેઝ છે જે જઠરમાં વધારાના એસિડને તટસ્થ કરે છે.
$Al(OH)_3$,$Mg(OH)_2$,અને $NaHCO_3$ નો ઉપયોગ સામાન્ય રીતે એસિડિટીમાંથી રાહત મેળવવા માટે એન્ટાસિડ તરીકે થાય છે.

(C) ઇથિનાઇલસ્ટ્રાડિઓલ,જે સામાન્ય રીતે $Novestrol$ તરીકે ઓળખાય છે,તે એક કૃત્રિમ ઇસ્ટ્રોજન ડેરિવેટિવ છે.
તેનો ઉપયોગ પ્રોજેસ્ટિન સાથે સંયોજનમાં ગર્ભનિરોધક ગોળીઓમાં વ્યાપકપણે થાય છે.
તેનો ઉપયોગ મેનોપોઝના લક્ષણોની સારવાર માટે મેનોપોઝલ હોર્મોન થેરાપીના ઘટક તરીકે પણ થાય છે.

(A) સાલવારસાન એ $C_{12}H_{12}As_2N_2O_2 \cdot 2HCl$ રાસાયણિક સૂત્ર ધરાવતું ઓર્ગેનોઆર્સેનિક સંયોજન છે.
તેની આણ્વિય રચના જોતા,આપણે તેમાં હાજર તત્વોને ઓળખી શકીએ છીએ:
$C$ (કાર્બન),$H$ (હાઇડ્રોજન),$As$ (આર્સેનિક),$N$ (નાઇટ્રોજન),$O$ (ઓક્સિજન) અને $Cl$ (ક્લોરિન).
સાલવારસાનની રચનામાં ફોસ્ફરસ $(P)$ હાજર નથી.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.

(C) Butylated hydroxyanisole $(BHA)$ એ એક જાણીતું એન્ટીઑકિસડન્ટ છે.
તે બે આઇસોમેરિક કાર્બનિક સંયોજનોનું મિશ્રણ છે,$2-tert-butyl-4-hydroxyanisole$ અને $3-tert-butyl-4-hydroxyanisole$.

(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
આદર્શ દવા તે છે જે અસરગ્રસ્ત વિસ્તાર માટે વિશિષ્ટ હોય.
તેથી,'અસરગ્રસ્ત જગ્યાએ સ્થાનિકીકરણ ન પામવું' એ આદર્શ દવાનું લક્ષણ $\underline{\text{નથી}}$.
આદર્શ દવાના મુખ્ય લક્ષણોમાં શામેલ છે:
$1$. તે લક્ષિત રોગકારક અથવા રોગ સામે અસરકારક હોવી જોઈએ.
$2$. તે બિન-ઝેરી અને યજમાન માટે હાનિકારક હોવી જોઈએ.
$3$. તે સામાન્ય શારીરિક પ્રક્રિયાઓમાં ખલેલ પહોંચાડવી જોઈએ નહીં.
$4$. મહત્તમ અસરકારકતા અને ન્યૂનતમ આડઅસરો માટે તે અસરગ્રસ્ત જગ્યાએ સ્થાનિકીકરણ પામવી જોઈએ.

(B) ફેનેલઝિનમાં ઓક્સિજન હોતું નથી.
ફેનેલઝિન એ હાઇડ્રાઝિન વ્યુત્પન્ન છે જેનું આણ્વીય સૂત્ર $C_8H_{12}N_2$ છે. તેમાં ફિનાઇલ ગ્રુપ ઇથાઇલ ચેઇન સાથે જોડાયેલું હોય છે,જે હાઇડ્રાઝિન મોઇટી $(-NH-NH_2)$ સાથે જોડાયેલું હોય છે.
સેરોટોનિન $(C_{10}H_{12}N_2O)$,વેરોનલ $(C_8H_{12}N_2O_3)$,અને આઈપ્રોનિયાઝિડ $(C_9H_{13}N_3O)$ આ ત્રણેયની રચનામાં ઓક્સિજન પરમાણુઓ હોય છે.

(D) $Phenol$ ના $0.2 \% $ દ્રાવણનો ઉપયોગ એન્ટિસેપ્ટિક તરીકે થાય છે,જ્યારે તેના $1 \%$ દ્રાવણનો ઉપયોગ જંતુનાશક તરીકે થાય છે.

(D) સાચો જવાબ $D$ છે.
$Sulphur \ dioxide$ એ એન્ટિસેપ્ટિક દવા નથી.
એન્ટિસેપ્ટિક્સ એવા રાસાયણિક પદાર્થો છે જે જીવંત પેશીઓ જેવી કે ઘા,કાપ,અલ્સર અને રોગગ્રસ્ત ત્વચા પર સૂક્ષ્મજીવોને મારવા અથવા તેમની વૃદ્ધિ અટકાવવા માટે લગાવવામાં આવે છે.
$Hydrogen \ peroxide$,$Bithional$ અને $Chloroxylenol$ એ એન્ટિસેપ્ટિક્સના જાણીતા ઉદાહરણો છે.

(C) મેપ્રોબેમેટનો ઉપયોગ પુખ્ત વયના લોકો અને $6$ વર્ષ કે તેથી વધુ ઉંમરના બાળકોમાં ચિંતાની વિકૃતિઓની સારવાર માટે અથવા ચિંતાના લક્ષણોમાંથી ટૂંકા ગાળાની રાહત મેળવવા માટે થાય છે.
મેપ્રોબેમેટ એ ટ્રાન્ક્વિલાઈઝર તરીકે ઓળખાતી દવાઓના વર્ગમાં આવે છે.
તે મગજમાં પ્રવૃત્તિને ધીમી કરીને કામ કરે છે જેથી આરામ મળી શકે.

(B) Codeine એ એક ઓપિયોઇડ એનાલજેસિક છે જે મધ્યસ્થ ચેતાતંત્ર પર કાર્ય કરે છે.
તે મગજ અને કરોડરજ્જુમાં ઓપિયોઇડ રીસેપ્ટર્સ સાથે જોડાય છે,જે શ્વસન અને પીડાની અનુભૂતિ સહિત મધ્યસ્થ ચેતાતંત્રના કાર્યોને મંદ કરે છે.

(B) ટ્રાન્ક્વીલાઈઝર એ તણાવ અને માનસિક રોગોની સારવાર માટે વપરાતા રાસાયણિક સંયોજનોનો એક વર્ગ છે.
$Equanil$,$Valium$ અને $Veronal$ એ ટ્રાન્ક્વીલાઈઝરના જાણીતા ઉદાહરણો છે.
$Novestrol$ એ એસ્ટ્રોજનનું વ્યુત્પન્ન છે જે ગર્ભનિરોધક દવા તરીકે વપરાય છે,તે ટ્રાન્ક્વીલાઈઝર નથી.

(A) એન્ટિબાયોટિક્સને તેમની કાર્યક્ષમતાના આધારે બ્રોડ-સ્પેક્ટ્રમ અથવા નેરો-સ્પેક્ટ્રમમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
બ્રોડ-સ્પેક્ટ્રમ એન્ટિબાયોટિક્સ ગ્રામ-પોઝિટિવ અને ગ્રામ-નેગેટિવ બેક્ટેરિયાની વિશાળ શ્રેણીને મારી નાખે છે અથવા અટકાવે છે.
બ્રોડ-સ્પેક્ટ્રમ એન્ટિબાયોટિક્સના ઉદાહરણોમાં $Chloramphenicol$,$Ampicillin$ અને $Amoxicillin$ નો સમાવેશ થાય છે.
$Penicillin$ $G$ એ નેરો-સ્પેક્ટ્રમ એન્ટિબાયોટિક છે કારણ કે તે મુખ્યત્વે ગ્રામ-પોઝિટિવ બેક્ટેરિયા સામે અસરકારક છે.
તેથી,$Penicillin$ એ બ્રોડ-સ્પેક્ટ્રમ એન્ટિબાયોટિક નથી.

(D) વેરોનલ એ બાર્બિટ્યુરેટ દવાઓનું વ્યાપારી નામ છે. તેનો ઉપયોગ શાંતિદાયક (Tranquilizer) તરીકે થાય છે. આ એવી દવાઓ છે જેનો ઉપયોગ ચિંતા,ડર,તણાવ અને માનસિક બીમારીઓની સારવાર માટે થાય છે. તેની રચના નીચે મુજબ છે:
[Image: $231626-$s]

(D) એન્ટિસેપ્ટિક્સ એવા રાસાયણિક પદાર્થો છે જે સૂક્ષ્મજીવોની વૃદ્ધિને અટકાવે છે અથવા તેમને મારી નાખે છે અને જીવંત પેશીઓ પર લાગુ કરવામાં આવે છે.
$Boric \ acid$ (મંદ જલીય દ્રાવણમાં) અને $Iodoform$ જાણીતા એન્ટિસેપ્ટિક્સ છે.
$Hydrogen \ peroxide$ $(H_2O_2)$ નો ઉપયોગ પણ એન્ટિસેપ્ટિક તરીકે થાય છે.
$Potassium \ sulphite$ $(K_2SO_3)$ નો ઉપયોગ એન્ટિસેપ્ટિક સંયોજન તરીકે થતો નથી.

(A) એન્ટિબાયોટિક્સને બેક્ટેરિયા પરની તેમની અસરના આધારે બેક્ટેરિસાઇડલ અથવા બેક્ટેરિયોસ્ટેટિક તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
બેક્ટેરિસાઇડલ એન્ટિબાયોટિક્સ બેક્ટેરિયાને મારી નાખે છે,જ્યારે બેક્ટેરિયોસ્ટેટિક એન્ટિબાયોટિક્સ બેક્ટેરિયાના વિકાસને અટકાવે છે.
$Tetracycline$ એ જાણીતી બેક્ટેરિયોસ્ટેટિક એન્ટિબાયોટિક છે.
$Aminoglycosides$,$Penicillin$,અને $Ofloxacin$ એ બેક્ટેરિસાઇડલ એન્ટિબાયોટિક્સના ઉદાહરણો છે.

(D) ટ્રાન્ક્વિલાઈઝર એ તણાવ અને માનસિક રોગોની સારવાર માટે વપરાતા રાસાયણિક સંયોજનોનો એક વર્ગ છે. તેના ઉદાહરણોમાં $Meprobamate$,$Equanil$ અને $Chlordiazepoxide$ નો સમાવેશ થાય છે.
$Bromopheniramine$ એ એન્ટિહિસ્ટામાઇન છે,ટ્રાન્ક્વિલાઈઝર નથી.

(B) બિથિઓનલનો ઉપયોગ એન્ટિસેપ્ટિક તરીકે થાય છે,જે સાબુમાં ઉમેરવામાં આવે છે જેથી ત્વચા પર બેક્ટેરિયા દ્વારા થતા વિઘટનથી આવતી દુર્ગંધ ઘટાડી શકાય.

(D) વેદનાહર એ એવી દવા છે જે પીડામાં રાહત આપે છે. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Paracetamol$ એ જાણીતી વેદનાહર અને તાપમાન ઘટાડતી (antipyretic) દવા છે. $Ofloxacin$ એ એન્ટિબાયોટિક છે,$Penicillin$ એ એન્ટિબાયોટિક છે,અને $Aminoglycosides$ એ એન્ટિબાયોટિક્સનો એક પ્રકાર છે.

(B) જે રસાયણોનો ઉપયોગ તાવમાં શરીરનું તાપમાન ઘટાડવા માટે થાય છે,તેને એન્ટિપાયરેટિક્સ કહેવામાં આવે છે. ઉદાહરણ તરીકે $Paracetamol$ અને $Analgin$.

(B) ટ્રાન્ક્વીલાઈઝર્સ એ માનસિક બીમારીઓને દૂર કરવા માટે વપરાતી દવાઓ છે.
તેમને સાયકોથેરાપ્યુટિક ડ્રગ્સ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે કારણ કે તે મધ્યસ્થ ચેતાતંત્ર (central nervous system) પર કાર્ય કરે છે.

(B) પૂતિરોધક (Antiseptics) એવા રાસાયણિક પદાર્થો છે જે સજીવ પેશીઓ પરના સૂક્ષ્મજીવોનો નાશ કરે છે અથવા તેમની વૃદ્ધિ અટકાવે છે. $Chloramine-T$ એ એક જાણીતું પૂતિરોધક છે જેનો ઉપયોગ ઘા અને ચેપની સારવારમાં થાય છે. અન્ય ઉદાહરણોમાં $Dettol$,$Savlon$,$Acriflavin$,$Boric \ acid$,$Phenol$,$Iodoform$,$KMnO_4$ અને $Methylene \ blue$ નો સમાવેશ થાય છે.

(A) $Sodium \ lauryl \ sulphate$ $(CH_3(CH_2)_{11}SO_4^-Na^+)$ એ એનાયોનિક ડિટર્જન્ટનું ઉત્તમ ઉદાહરણ છે.
એનાયોનિક ડિટર્જન્ટમાં,અણુનો એનાયોનિક ભાગ સફાઈની પ્રક્રિયામાં ભાગ લે છે.
આ ડિટર્જન્ટનો ઉપયોગ સામાન્ય રીતે ટૂથપેસ્ટ અને ઘરગથ્થુ સફાઈ ઉત્પાદનોમાં થાય છે.
તેથી,સાચું વિધાન એ છે કે તે ટૂથપેસ્ટમાં વપરાતું એનાયોનિક ડિટર્જન્ટ છે.

(D) સાબુ એ લાંબી શૃંખલા ધરાવતા ફેટી એસિડના સોડિયમ અથવા પોટેશિયમ ક્ષાર છે,જેમાં સામાન્ય રીતે $12$ કરતા વધારે કાર્બન પરમાણુઓ હોય છે,જેમ કે સ્ટિયરિક,ઓલિક અને પામિટિક એસિડ.
તેમને ચરબી અથવા તેલને જલીય સોડિયમ હાઇડ્રોક્સાઇડના દ્રાવણ સાથે ગરમ કરીને બનાવવામાં આવે છે,જેને સાબુનીકરણ (saponification) કહેવામાં આવે છે.
પ્રક્રિયા નીચે મુજબ છે:
$CH_2(OCOC_{17}H_{35})CH(OCOC_{17}H_{35})CH_2(OCOC_{17}H_{35}) + 3NaOH$ $\rightarrow 3C_{17}H_{35}COONa + CH_2(OH)CH(OH)CH_2(OH)$

(D) સુક્રાલોઝ એ કૃત્રિમ ગળપણ છે જેમાં ક્લોરિન હોય છે.
તે સુક્રોઝનું ટ્રાયક્લોરો વ્યુત્પન્ન છે.
તે શેરડીની ખાંડ કરતા $600$ ગણું વધારે ગળ્યું છે.

(C) $BHA$ એટલે બ્યુટાઈલેટેડ હાઈડ્રોક્સિએનિસોલ.
તે એક સામાન્ય ખાદ્ય પ્રિઝર્વેટિવ છે.
$BHA$ નું આણ્વીય સૂત્ર $C_{11}H_{16}O_{2}$ છે.

(A) બ્યુટાઈલેટેડ હાઈડ્રોક્સિએનિસોલ $(BHA)$ એ એક એન્ટીઑકિસડન્ટ છે. તે ખોરાકમાં ઉમેરવામાં આવતું સંશ્લેષિત ફિનોલિક સંયોજન છે,જે ખોરાકના ઘટકોના ઓક્સિડેશનને અટકાવે છે અને ખોરાકની ગુણવત્તા જાળવી રાખે છે.

(C) એસ્પિરિનને રાસાયણિક રીતે $2$-એસીટોક્સીબેન્ઝોઈક એસિડ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
તે સેલિસિલિક એસિડ ($2$-હાઈડ્રોક્સીબેન્ઝોઈક એસિડ) નું એસિટિક એનહાઈડ્રાઈડનો ઉપયોગ કરીને એસિટિલેશન કરીને બનાવવામાં આવે છે.
તેના બંધારણમાં બેન્ઝીન રિંગ પર ઓર્થો સ્થાન પર કાર્બોક્સિલિક એસિડ સમૂહ $(-COOH)$ અને એસીટોક્સી સમૂહ $(-OCOCH_3)$ જોડાયેલા હોય છે.
તેથી,સાચું બંધારણીય સૂત્ર વિકલ્પ $C$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવ્યું છે.

(C) $2-$deoxy$-D-$glucose $(2-DG)$ ને ડિફેન્સ રિસર્ચ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ઓર્ગેનાઈઝેશન $(DRDO)$ ની લેબોરેટરી,ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ન્યુક્લિયર મેડિસિન એન્ડ એલાઈડ સાયન્સિસ $(INMAS)$ દ્વારા ડૉ. રેડ્ડીઝ લેબોરેટરીઝના સહયોગથી વિકસાવવામાં આવ્યું હતું. $COVID-19$ ના દર્દીઓ માટે આ દવાનો વધારાની સારવાર તરીકે કટોકટીના ઉપયોગને ડ્રગ કંટ્રોલર જનરલ ઓફ ઈન્ડિયા $(DCGI)$ દ્વારા મંજૂરી આપવામાં આવી હતી.

(C) $Aspirin$ ને નોન-નાર્કોટિક એનાલજેસિક તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે કારણ કે તે નાર્કોટિક અથવા ઓપિયોઇડ એનાલજેસિક સાથે સંકળાયેલ લાક્ષણિક અસરો ઉત્પન્ન કરતું નથી.
તેની પીડાશામક અસરો ઉપરાંત,તે બળતરા વિરોધી અને એન્ટિપાયરેટિક (તાવ ઘટાડવાના) ગુણધર્મો પણ ધરાવે છે.
તેનો ઉપયોગ સામાન્ય રીતે હળવાથી મધ્યમ પીડા,બળતરા,માથાનો દુખાવો વગેરે દૂર કરવા માટે થાય છે.

(C)
બ્રોમોફેનિરામાઈન એ એલર્જીના લક્ષણોની સારવાર માટે વપરાતી જાણીતી એન્ટિ-હિસ્ટામાઈન દવા છે.

(A) Equanil એ એક જાણીતું શાંતિદાયક (tranquilizer) છે જેનો ઉપયોગ તણાવ,હતાશા અને હાઈ બ્લડ પ્રેશરની સારવારમાં થાય છે.

(C) $Prontosil$ શરીરમાં $sulphanilamide$ માં રૂપાંતરિત થાય છે,જે વાસ્તવિક સક્રિય સંયોજન છે. તેથી,$Prontosil$ એ $sulphanilamide$ માં રૂપાંતરિત થતું નથી તેવું વિધાન ખોટું છે.

(C) પેરાસીટામોલ એ તાપમાન ઘટાડનાર (antipyretic) અને પીડાનાશક (analgesic) બંને તરીકે કાર્ય કરે છે.
એન્ટિપાયરેટિક એ એવી દવા છે જે તાવ ઘટાડે છે,જ્યારે એનાલજેસિક એ એવી દવા છે જે પીડામાં રાહત આપે છે.
તેથી,તેનો ઉપયોગ વધુ તાવમાં શરીરનું તાપમાન ઘટાડવા અને પીડામાંથી રાહત મેળવવા માટે થાય છે.

(A) રિસેપ્ટર્સ એ વિશિષ્ટ પ્રોટીન છે જે શરીરના સંદેશાવ્યવહાર માટે મહત્વપૂર્ણ છે.
તેઓ સામાન્ય રીતે $ \text{cell membrane} $ (કોષરસસ્તર) માં જડિત હોય છે જેથી તેમના સક્રિય સ્થાનો કોષની બહારની સપાટી પર ખુલ્લા રહે,અથવા તેઓ કોષની અંદર પણ હોઈ શકે છે.

(B) $Antagonist$ એ એવો પદાર્થ છે જે રીસેપ્ટર સાથે જોડાઈને જૈવિક પ્રતિભાવને અવરોધે છે,તે ઉત્સેચકની ઉદ્દીપક સાઇટ સાથે સીધી રીતે ક્રિયા કરતું નથી. $LSD$ એ સેરોટોનિન એન્ટાગોનિસ્ટનું ઉદાહરણ છે.
જ્યારે $Allosteric$ $site$,$Co-enzymes$ અને $Enzyme$ $inhibitors$ એ ડ્રગ-એન્ઝાઇમ આંતરક્રિયા સાથે સીધી રીતે સંકળાયેલા છે.

(C) આકૃતિમાં દર્શાવેલ બંધારણ $Phthalimide$ છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી કોઈ પણ $Phthalimide$ નથી.
$Saccharin$ એ એક કૃત્રિમ ગળપણ છે જેનું બંધારણ $1,2-benzisothiazol-3(2H)-one \ 1,1-dioxide$ છે.
આ પ્રશ્ન તકનીકી રીતે ક્ષતિપૂર્ણ છે કારણ કે આપેલા વિકલ્પોમાં સાચો જવાબ નથી.

(A) $BHA$ (બ્યુટાઈલેટેડ હાઈડ્રોક્સિએનિસોલ) એક ખાદ્ય ઉમેરણ તરીકે કાર્ય કરે છે જે એન્ટીઑકિસડન્ટ તરીકે કામ કરે છે.
તે ચરબી અને તેલના ઓક્સિડેશનને અટકાવીને ખોરાકને સાચવવામાં મદદ કરે છે.
સેકરિન એ કૃત્રિમ ગળપણ છે,જ્યારે ખાંડની ચાસણી અને મીઠું સામાન્ય રીતે ખાદ્ય પ્રિઝર્વેટિવ્સ તરીકે વપરાય છે.

(A) સેકરિન $toluene$ માંથી નીચે મુજબની રાસાયણિક પ્રક્રિયાઓ દ્વારા બનાવવામાં આવે છે:
$1$. $Toluene$ ની પ્રક્રિયા $ClSO_3H$ સાથે કરીને $o$-ટોલ્યુઈનસલ્ફોનાઈલ ક્લોરાઈડ અને $p$-ટોલ્યુઈનસલ્ફોનાઈલ ક્લોરાઈડ મેળવવામાં આવે છે.
$2$. $o$-આઈસોમરની પ્રક્રિયા $NH_3$ સાથે કરીને $o$-ટોલ્યુઈનસલ્ફોનામાઈડ બનાવવામાં આવે છે.
$3$. ત્યારબાદ તેનું આલ્કલાઇન $KMnO_4$ નો ઉપયોગ કરીને ઓક્સિડેશન કરવામાં આવે છે જેથી $o$-સલ્ફામોઈલબેન્ઝોઈક એસિડ મળે છે.
$4$. અંતે,ગરમ કરવાથી,તે નિર્જલીકરણ (dehydration) પામીને $Saccharin$ બનાવે છે.

(C) બ્યુટાઈલેટેડ હાઈડ્રોક્સી ટોલ્યુઈન $(BHT)$ ખાદ્ય ઉમેરણ તરીકે એન્ટીઓક્સિડન્ટ તરીકે કાર્ય કરે છે. તે ખોરાકમાં રહેલા ચરબી અને તેલના ઓક્સિડેશનને અટકાવે છે,જેનાથી ઉત્પાદનની શેલ્ફ લાઈફ વધે છે.