Polarisation and Fajan’s rule Questions in Gujarati

(C) $Fajan$ ના નિયમ મુજબ,સહસંયોજક લાક્ષણિકતા ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ સાથે વધે છે.
ધ્રુવીભવન શક્તિ એ ધન આયનની વીજભાર ઘનતાના સીધા પ્રમાણમાં હોય છે.
આપેલ પ્રજાતિઓ માટે,બધા ધન આયનો પર $+2$ વીજભાર છે ($Fe^{2+}$,$Zn^{2+}$,$Hg^{2+}$,$Cd^{2+}$).
તેમાં,$Hg^{2+}$ પાસે સ્યુડો-નોબલ ગેસ ઇલેક્ટ્રોન રચના છે (બાહ્યતમ કક્ષામાં $18$ ઇલેક્ટ્રોન),જે તેને અન્યની તુલનામાં $Cl^-$ ઋણ આયનના ઇલેક્ટ્રોન વાદળને ધ્રુવીભૂત કરવામાં વધુ અસરકારક બનાવે છે.
તેથી,$HgCl_2$ મહત્તમ સહસંયોજક લાક્ષણિકતા દર્શાવે છે.

(A) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,કેટાયન $(Ag^{+})$ ની ધ્રુવીભવન શક્તિ વધારે હોય છે.
$F^{-}$ અને $Cl^{-}$ ની સરખામણીમાં $Br^{-}$ અને $I^{-}$ આયનોનું કદ મોટું અને ધ્રુવીભવનક્ષમતા વધારે હોવાથી,$Ag^{+}$ આયન $Br^{-}$ અને $I^{-}$ ના ઇલેક્ટ્રોન ક્લાઉડનું અસરકારક રીતે ધ્રુવીભવન કરી શકે છે.
આ ધ્રુવીભવનને કારણે ઉર્જા તફાવત ઘટે છે,જે દ્રશ્યમાન પ્રકાશમાં ઇલેક્ટ્રોનિક સંક્રમણ શક્ય બનાવે છે,જેના પરિણામે રંગ જોવા મળે છે.

(C) ફાજાનના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધમાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ સાથે વધે છે.
ધ્રુવીભવન શક્તિ એ ધન આયનની ઘનતાના સીધા પ્રમાણમાં હોય છે,જે તેના કદ અને વીજભાર દ્વારા નક્કી થાય છે.
આપેલા ધન આયનો ($Zn^{2+}$,$Cd^{2+}$,$Hg^{2+}$,$Cu^+$) માંથી,$Hg^{2+}$ આયન તેના મોટા કદ અને સ્યુડો-નોબલ ગેસ કોન્ફિગરેશન (બાહ્યતમ કક્ષામાં $18$ ઇલેક્ટ્રોન) ને કારણે સૌથી વધુ ધ્રુવીભવન શક્તિ ધરાવે છે,જે $Cl^-$ ઋણ આયનના ઇલેક્ટ્રોન વાદળને વિકૃત કરવામાં વધુ અસરકારક છે.
તેથી,$HgCl_2$ સૌથી વધુ સહસંયોજક લાક્ષણિકતા દર્શાવે છે.

(B) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,ઊંચા વીજભાર ધરાવતા નાના ધન આયનો ઉચ્ચ ધ્રુવીભવન શક્તિ ધરાવે છે,જે આયનીય બંધમાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા લાવે છે.
$Na^+$,$Li^+$ અને $Rb^+$ ની સરખામણીમાં $Be^{2+}$ એ ઊંચી વીજભાર ઘનતા ધરાવતો નાનો ધન આયન છે.
તેથી,$BeCl_2$ નોંધપાત્ર સહસંયોજક લાક્ષણિકતા દર્શાવે છે,જ્યારે $NaCl$,$LiCl$ અને $RbF$ મુખ્યત્વે આયનીય સંયોજનો છે.

(D) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,ધન આયન પરનો વીજભાર વધતા અને ધન આયનનું કદ ઘટતા સહસંયોજક ગુણધર્મ વધે છે.
આપેલા સંયોજનો માટે,ધન આયન પરનો વીજભાર $Si^{4+}$,$Al^{3+}$,$Mg^{2+}$,અને $Ca^{2+}$ છે.
જેમ ધન આયન પરનો ધન વીજભાર વધે છે,તેમ તેની ધ્રુવીભવન ક્ષમતા વધે છે,જે વધુ સહસંયોજક ગુણધર્મ તરફ દોરી જાય છે.
વીજભારનો ક્રમ $Si^{4+} > Al^{3+} > Mg^{2+} > Ca^{2+}$ છે.
તેથી,સહસંયોજક પ્રકૃતિનો સાચો ક્રમ $SiCl_4 > AlCl_3 > MgCl_2 > CaCl_2$ છે.

(D) $Fajan$ ના નિયમ મુજબ,આયનની ધ્રુવીભવનક્ષમતા તેના કદ પર આધાર રાખે છે.
જેમ આયનનું કદ વધે છે,તેમ સંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોન કેન્દ્ર દ્વારા ઓછા મજબૂતીથી પકડાયેલા રહે છે,જેથી તે ધન આયન દ્વારા સરળતાથી વિકૃત થઈ શકે છે.
તેથી,આયનીય ત્રિજ્યા વધવાની સાથે ધ્રુવીભવનક્ષમતા વધે છે.
હેલાઇડ આયનોની આયનીય ત્રિજ્યાનો ક્રમ $F^{-} < Cl^{-} < Br^{-} < I^{-}$ છે.
આમ,ધ્રુવીભવનક્ષમતાનો ક્રમ $F^{-} < Cl^{-} < Br^{-} < I^{-}$ છે.

(A) $Fajan$ ના નિયમ મુજબ,જેમ ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ વધે અથવા ઋણ આયનની ધ્રુવીયતા વધે,તેમ સંયોજનની સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે.
$1$. આયનીય લાક્ષણિકતા એ સહસંયોજક લાક્ષણિકતાના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે. જેમ ધાતુનો ઓક્સિડેશન આંક વધે $(MCl < MCl_2 < MCl_3)$,તેમ ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ વધે છે,પરિણામે સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે અને આયનીય લાક્ષણિકતા ઘટે છે. તેથી,$MCl > MCl_2 > MCl_3$ સાચું છે.
$2$. ઋણ આયનની ધ્રુવીયતા કદ સાથે વધે છે: $F^{-} < Cl^{-} < Br^{-} < I^{-}$. આ સાચું છે.
$3$. ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ વીજભાર ઘનતા (વીજભાર/કદ ગુણોત્તર) સાથે વધે છે. $Mg^{2+}$ એ $Ca^{2+}$ કરતા નાનું હોવાથી તેની ધ્રુવીભવન શક્તિ વધુ છે. તેથી,$Na^{+} < Ca^{2+} < Mg^{2+} < Al^{3+}$ સાચું છે.
$4$. સ્થિર ધન આયન $(Li^{+})$ માટે ઋણ આયનનું કદ વધતા સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે. તેથી,$LiF < LiCl < LiBr < LiI$ સાચું છે.

(C) ફાજાનના નિયમ મુજબ,ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ (polarising power) વધવાની સાથે સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે.
ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ તેના વીજભાર ઘનતાના સમપ્રમાણમાં હોય છે.
આપેલા સંયોજનો માટે,આપણે ધન આયનોની સરખામણી કરીએ છીએ: $Zn^{2+}$,$Cd^{2+}$,$Hg^{2+}$,અને $Cu^+$.
$Hg^{2+}$ પાસે સ્યુડો-નોબલ ગેસ ઇલેક્ટ્રોન રચના $(n-1)d^{10}$ અને ઉચ્ચ અસરકારક કેન્દ્રીય વીજભાર છે,જે તેને અત્યંત ધ્રુવીભવનકારક બનાવે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$HgCl_2$ માં $Hg^{2+}$ આયનની ઉચ્ચ ધ્રુવીભવન શક્તિને કારણે સૌથી વધુ સહસંયોજક લાક્ષણિકતા જોવા મળે છે.

(B) ગલનબિંદુ સંયોજનના આયનીય ગુણધર્મ પર આધાર રાખે છે.
ફાજન્સના નિયમ મુજબ,$Fe^{3+}$ પાસે $Fe^{2+}$ કરતા વધુ વીજભાર ઘનતા હોય છે,જે ક્લોરાઇડ આયનનું વધુ ધ્રુવીભવન કરે છે.
આનાથી $FeCl_3$ માં $FeCl_2$ ની તુલનામાં વધુ સહસંયોજક ગુણધર્મ આવે છે.
આયનીય સંયોજનો સામાન્ય રીતે સહસંયોજક સંયોજનો કરતા ઊંચા ગલનબિંદુ ધરાવતા હોવાથી,$FeCl_2$ (વધુ આયનીય) નું ગલનબિંદુ $FeCl_3$ (વધુ સહસંયોજક) કરતા વધારે હોય છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $FeCl_3 < FeCl_2$ છે.

(D) આયનીય સંયોજનોની દ્રાવ્યતા લેટીસ ઉર્જા અને જલીયકરણ ઉર્જા વચ્ચેના સંતુલન પર આધાર રાખે છે.
$1$. $MgF_2$ અને $MgCl_2$ માટે: ઊંચી લેટીસ ઉર્જાને કારણે $MgF_2$ અલ્પ દ્રાવ્ય છે,જ્યારે $MgCl_2$ વધુ દ્રાવ્ય છે. તેથી,$MgF_2 < MgCl_2$.
$2$. $BaF_2$ અને $BaCl_2$ માટે: ફ્લોરાઈડ આયનની ઊંચી લેટીસ ઉર્જાને કારણે $BaF_2$ એ $BaCl_2$ કરતા ઓછું દ્રાવ્ય છે. તેથી,$BaF_2 < BaCl_2$.
$3$. $LiF$ અને $LiCl$ માટે: $Li^+$ અને $F^-$ બંનેના નાના કદને કારણે $LiF$ ની લેટીસ ઉર્જા ખૂબ ઊંચી હોય છે,જે તેને $LiCl$ કરતા ઓછું દ્રાવ્ય બનાવે છે. તેથી,$LiF < LiCl$.
$4$. $Ag_2O$ અને $Ag_2S$ માટે: ફાજન્સના નિયમ મુજબ,$O^{2-}$ ની સરખામણીમાં $S^{2-}$ આયનની વધુ ધ્રુવીયતાને કારણે $Ag_2S$ એ $Ag_2O$ કરતા વધુ સહસંયોજક છે. સહસંયોજકતામાં વધારો દ્રાવ્યતામાં ઘટાડો કરે છે. તેથી,$Ag_2O > Ag_2S$ એ સાચો ક્રમ છે.

(A) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,કેટાયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ (polarising power) સાથે સહસંયોજક ગુણધર્મ વધે છે.
ધ્રુવીભવન શક્તિ $\propto \text{ચાર્જ ડેન્સિટી} \propto \frac{\text{ચાર્જ}}{\text{કદ}}$.
આયનીય ગુણધર્મ એ સહસંયોજક ગુણધર્મના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે.
તેથી,આયનીય ગુણધર્મ $\propto \frac{1}{\text{ધ્રુવીભવન શક્તિ}}$.
કેટાયનોની સરખામણી કરતા:
$Rb^+$ (ચાર્જ $+1$,મોટું કદ) ની ધ્રુવીભવન શક્તિ સૌથી ઓછી છે,તેથી $RbCl$ સૌથી વધુ આયનીય છે.
$Ca^{2+}$ (ચાર્જ $+2$,નાનું કદ) ની ધ્રુવીભવન શક્તિ $Rb^+$ કરતા વધારે છે.
$Zn^{2+}$ (ચાર્જ $+2$,સ્યુડો-નોબલ ગેસ કોન્ફિગરેશન,નાનું કદ) ની ધ્રુવીભવન શક્તિ આ બધામાં સૌથી વધુ છે,તેથી $ZnCl_2$ સૌથી વધુ સહસંયોજક (ઓછું આયનીય) છે.
$Ba^{2+}$ (ચાર્જ $+2$,મોટું કદ) ની ધ્રુવીભવન શક્તિ $Ca^{2+}$ કરતા ઓછી છે.
આયનીય ગુણધર્મનો ક્રમ: $RbCl > BaCl_2 > CaCl_2 > ZnCl_2$.
ચક્ર જોતા:
$RbCl \rightarrow CaCl_2$ (ઘટાડો)
$CaCl_2 \rightarrow ZnCl_2$ (ઘટાડો)
$ZnCl_2 \rightarrow BaCl_2$ (વધારો)
$BaCl_2 \rightarrow RbCl$ (વધારો)
આ આકૃતિ $A$ સાથે મેળ ખાય છે.

(B) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધમાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા ધન આયનનું નાનું કદ,ઋણ આયનનું મોટું કદ અને આયનો પરના ઉચ્ચ વીજભાર સાથે વધે છે.
તેનાથી વિપરીત,ઇલેક્ટ્રોવેલેન્ટ (આયનીય) બંધનું નિર્માણ એવી પરિસ્થિતિઓ દ્વારા અનુકૂળ બને છે જે ધ્રુવીભવનને ઘટાડે છે,જે છે:
$1$. ધન આયનનું મોટું કદ.
$2$. ઋણ આયનનું નાનું કદ.
$3$. આયનો પર ઓછો વીજભાર.
તેથી,ઇલેક્ટ્રોવેલેન્ટ બંધના નિર્માણ માટેની સાચી સ્થિતિ ધન આયનનું મોટું કદ અને ઋણ આયનનું નાનું કદ છે.

(D) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,સહસંયોજક લાક્ષણિકતા નીચે મુજબ વધે છે:
$1$. ઋણાયનનું કદ વધતા.
$2$. ધનાયન પરનો વીજભાર વધતા.
$3$. ધનાયનની ધ્રુવીભવન ક્ષમતા વધતા.
દરેક ક્રમનું મૂલ્યાંકન:
$(i)$ $LiF < LiCl < LiBr < LiI$: $TRUE$ (ઋણાયનનું કદ વધે છે).
$(ii)$ $CaCl_2 < FeCl_2 < FeCl_3$: $TRUE$ (ધનાયનનો વીજભાર વધે છે).
$(iii)$ $Hg_2Cl_2 < HgCl_2$: $TRUE$ (ધનાયનનો વીજભાર વધે છે).
$(iv)$ $ZnCl_2 < CdCl_2 < HgCl_2$: $TRUE$ (ધનાયનની ધ્રુવીભવન ક્ષમતા વધે છે).
$(v)$ $CuCl < AgCl < AuCl$: $TRUE$ (ધનાયનની ધ્રુવીભવન ક્ષમતા વધે છે).
$(vi)$ $AlN > Al_2O_3 > AlF_3$: $TRUE$ (ઋણાયનનો વીજભાર વધે છે).
$(vii)$ $CaF_2 < CaCl_2 < CaBr_2 < CaI_2$: $TRUE$ (ઋણાયનનું કદ વધે છે).
બધા $7$ વિધાનો $TRUE$ છે.

(B) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,સંયોજનનો આયનીય ગુણધર્મ ધનઆયનની ધ્રુવીભવન ક્ષમતા પર આધાર રાખે છે.
નાના અને વધુ વીજભાર ધરાવતા ધનઆયનો વધુ ધ્રુવીભવન ક્ષમતા ધરાવે છે,જે વધુ સહસંયોજક ગુણધર્મ અને ઓછો આયનીય ગુણધર્મ આપે છે.
મોટા અને ઓછા વીજભાર ધરાવતા ધનઆયનો ઓછી ધ્રુવીભવન ક્ષમતા ધરાવે છે,જે વધુ આયનીય ગુણધર્મ આપે છે.
ધનઆયનોની સરખામણી: $Rb^+$ (સૌથી મોટું કદ,$+1$ વીજભાર),$Li^+$ ($+1$ વીજભાર),$Mg^{2+}$ ($+2$ વીજભાર),અને $Be^{2+}$ (સૌથી નાનું કદ,$+2$ વીજભાર).
$RbCl$ માં સૌથી મોટો ધનઆયન અને ઓછો વીજભાર હોવાથી તે સૌથી વધુ આયનીય છે.
$BeCl_2$ માં સૌથી નાનો ધનઆયન અને વધુ વીજભાર હોવાથી તે સૌથી વધુ સહસંયોજક (સૌથી ઓછો આયનીય) છે.
તેથી,સૌથી વધુ આયનીય ગુણધર્મ $RbCl$ ધરાવે છે અને સૌથી ઓછો આયનીય ગુણધર્મ $BeCl_2$ ધરાવે છે.

(C) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,કેટાયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ તેના વીજભારના સમપ્રમાણમાં અને કદના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે.
વિકલ્પ $C$ માં,ધ્રુવીભવન શક્તિનો ક્રમ $Na^{+} < K^{+} < Mg^{+2} < Al^{+3}$ આપેલ છે.
$Na^{+}$ અને $K^{+}$ ની સરખામણી કરતા,$Na^{+}$ એ $K^{+}$ કરતા નાનું છે,તેથી $Na^{+}$ ની ધ્રુવીભવન શક્તિ $K^{+}$ કરતા વધારે હોય છે.
તેથી,સાચો ક્રમ $K^{+} < Na^{+} < Mg^{+2} < Al^{+3}$ હોવો જોઈએ.
આમ,વિકલ્પ $C$ માં આપેલો ક્રમ ખોટો છે.

(C) ફાજાનના નિયમ મુજબ,$Al^{3+}$ ની ધ્રુવીભવન શક્તિ (polarizing power) વધારે હોય છે,જે $Cl^-$ જેવા ઓછા વિદ્યુતઋણતા ધરાવતા આયનો સાથેના બંધમાં નોંધપાત્ર સહસંયોજક લાક્ષણિકતા લાવે છે.
$AlCl_3$ એ નિર્જળ ઘન અવસ્થામાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા દર્શાવે છે,કારણ કે $Al$ અને $Cl$ વચ્ચે વિદ્યુતઋણતાનો તફાવત ઓછો છે અને $Al^{3+}$ ની ચાર્જ ઘનતા વધારે છે.
તેની સામે,$Al_2O_3$,$AlF_3$,અને $Al_2(SO_4)_3$ મુખ્યત્વે આયનીય સંયોજનો છે.

(B) $Fajan$ ના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધમાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા ત્યારે વધે છે જ્યારે ધન આયન (cation) ઋણ આયન (anion) ના ઇલેક્ટ્રોન વાદળનું વિકૃતિ કરે છે.
આ વિકૃતિ નાના ધન આયન (ઉચ્ચ ધ્રુવીભવન શક્તિ) અને મોટા ઋણ આયન (ઉચ્ચ ધ્રુવીભવન ક્ષમતા) દ્વારા વધુ સારી રીતે થાય છે.
તેથી,સહસંયોજક બંધનનું પ્રમાણ ત્યારે સૌથી વધુ હોય છે જ્યારે $A^{+}$ નાનો હોય અને $X^{-}$ મોટો હોય.

(B) $Fajans'$ ના નિયમ મુજબ,સંયોજનનો આયનીય ગુણધર્મ ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ પર આધાર રાખે છે.
જેમ ધન આયનનું કદ વધે છે,તેમ તેની ધ્રુવીભવન શક્તિ ઘટે છે,જેનાથી બંધનો આયનીય ગુણધર્મ વધે છે.
આપેલા ધન આયનો ($Li^+$,$Be^{2+}$,$Mg^{2+}$,$Rb^+$) માંથી,$Rb^+$ નું કદ સૌથી મોટું છે,તેથી $RbCl$ સૌથી વધુ આયનીય ગુણધર્મ ધરાવે છે.
તેનાથી વિપરીત,$Be^{2+}$ નું કદ સૌથી નાનું અને વીજભાર ઘનતા સૌથી વધુ છે,જે તેને સૌથી વધુ ધ્રુવીભવન શક્તિ આપે છે,પરિણામે $BeCl_2$ સૌથી ઓછો આયનીય (સૌથી વધુ સહસંયોજક) ગુણધર્મ ધરાવે છે.
તેથી,સૌથી વધુ આયનીય ગુણધર્મ ધરાવતું સંયોજન $RbCl$ છે અને સૌથી ઓછો આયનીય ગુણધર્મ ધરાવતું સંયોજન $BeCl_2$ છે.
આમ,વિકલ્પ $B$ સાચો છે.

(C) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,સહસંયોજકતાનું પ્રમાણ ઋણાયનની ધ્રુવીયતા અને ધનાયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ સાથે વધે છે.
$Ag^+$ પાસે સ્યુડો-નોબલ ગેસ કોન્ફિગરેશન $(n-1)d^{10}ns^0$ છે,જે તેને $Na^+$ અથવા $Cs^+$ જેવા આલ્કલી ધાતુ આયનો અને $Mg^{2+}$ જેવા આલ્કલાઇન અર્થ ધાતુ આયનો કરતા વધુ ધ્રુવીભવન ક્ષમતા ધરાવતું બનાવે છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી $AgCl$ સૌથી વધુ સહસંયોજકતા દર્શાવે છે.

(D) $Fajans'$ ના નિયમ મુજબ,સહસંયોજકતા નીચેના પરિબળો દ્વારા વધે છે:
$1$. ધનઆયનનું નાનું કદ: નાનો ધનઆયન ઉચ્ચ વીજભાર ઘનતા ધરાવે છે,જે ઋણઆયનનું વધુ ધ્રુવીભવન કરે છે.
$2$. ઋણઆયનનું મોટું કદ: મોટો ઋણઆયન વધુ ધ્રુવીભવનક્ષમ હોય છે કારણ કે તેના કેન્દ્રનું સંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોન પરનું આકર્ષણ ઓછું હોય છે.
$3$. ધનઆયન કે ઋણઆયન પર મોટો વીજભાર: ઉચ્ચ વીજભાર ધનઆયન અને ઋણઆયનના ઇલેક્ટ્રોન વાદળ વચ્ચેના સ્થિર વિદ્યુતીય આકર્ષણને વધારે છે,જે વધુ ધ્રુવીભવન તરફ દોરી જાય છે.
તેથી,આપેલી તમામ શરતો સહસંયોજકતાને પ્રોત્સાહન આપે છે.

(D) $CdI_2$ માં $Cd^{2+}$ આયન દ્વારા $I^{-}$ આયનનું ધ્રુવીભવન થવાને કારણે તે ગુલાબી રંગ ધરાવે છે,કારણ કે $Cd^{2+}$ સ્યુડો-નોબલ ગેસ કોન્ફિગરેશન $(d^{10})$ ધરાવે છે.
$CdCl_2$ માં,$Cl^{-}$ આયનનું ધ્રુવીભવન $I^{-}$ ની સરખામણીમાં ઘણું ઓછું હોય છે.
તેથી,$CdCl_2$ માં $Cd^{2+}$ દ્વારા ધ્રુવીભવનની માત્રા ઓછી હોવાથી,તેનો રંગ $CdI_2$ જેવો હોઈ શકે નહીં.
આમ,$CdCl_2$ ના રંગનું અનુમાન લગાવી શકાતું નથી.

(A) આલ્કલી ધાતુ હેલાઈડ્સનું ગલનબિંદુ બંધના સ્વભાવ અને લેટીસ ઉર્જા દ્વારા નક્કી થાય છે.
$Li^+$ આયનનું કદ નાનું હોવાથી તેની ધ્રુવીભવન શક્તિ વધુ હોય છે,જેના કારણે $LiCl$ નોંધપાત્ર સહસંયોજક ગુણધર્મ ધરાવે છે (ફાજન્સનો નિયમ).
તેની સામે,$NaCl$,$KCl$,$RbCl$ અને $CsCl$ મુખ્યત્વે આયનીય છે,અને તેમના ગલનબિંદુ તેમની લેટીસ ઉર્જા પર આધાર રાખે છે.
$LiCl$ મુખ્યત્વે સહસંયોજક હોવાથી,આપેલા વિકલ્પોમાં તેનું ગલનબિંદુ સૌથી ઓછું છે.

(A) કેટાયનની પોલરાઇઝિંગ પાવર તેના આયોનિક પોટેન્શિયલ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે,જે વીજભાર અને કદનો ગુણોત્તર $(Z/r)$ છે.
લિથિયમ $(Li^{+})$ અને મેગ્નેશિયમ $(Mg^{2+})$ આવર્ત કોષ્ટકમાં વિકર્ણી સંબંધ ધરાવે છે.
આ વિકર્ણી સંબંધ તેમના સમાન આયોનિક પોટેન્શિયલ મૂલ્યોને કારણે ઉદ્ભવે છે,જેના પરિણામે સમાન પોલરાઇઝિંગ પાવર અને વિદ્યુતઋણતા જોવા મળે છે.
તેથી,$Mg^{2+}$ ની પોલરાઇઝિંગ પાવર $Li^{+}$ ની ખૂબ નજીક છે.

(A) ફાજાનના નિયમ મુજબ,જેમ એનાયનનું કદ વધે છે તેમ સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે $(F^- < Cl^- < Br^- < I^-)$.
જેમ $PbF_2$ થી $PbI_2$ તરફ જતાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે,તેમ આયોનિક લાક્ષણિકતા તે જ ક્રમમાં ઘટવી જોઈએ.
તેથી,ઘટતા આયોનિક સ્વભાવનો સાચો ક્રમ $PbF_2 > PbCl_2 > PbBr_2 > PbI_2$ છે.

(C) ફજાનના નિયમ અનુસાર,જેમ સહસંયોજક ગુણધર્મ વધે તેમ આયનિક ગુણધર્મ ઘટે છે.
કેશન પર ચાર્જ ઘનતા (પોલરાઇઝિંગ પાવર) વધવાથી સહસંયોજક ગુણધર્મ વધે છે.
સંયોજનોની સરખામણી કરતા:
$SnCl_4$ $(Sn^{4+})$ માં $Sn$ આયન પર વધુ ચાર્જ હોવાથી તે સૌથી વધુ સહસંયોજક છે.
$PbCl_2$ $(Pb^{2+})$ એ $MgCl_2$ કરતા વધુ સહસંયોજક છે.
$MgCl_2$ $(Mg^{2+})$ એ $PbCl_2$ અને $SnCl_4$ કરતા વધુ આયનિક છે.
$KCl$ $(K^+)$ એ આલ્કલી ધાતુ હેલાઇડ હોવાથી સૌથી વધુ આયનિક છે.
આમ,આયનિક ગુણધર્મનો વધતો ક્રમ: $SnCl_4 < PbCl_2 < MgCl_2 < KCl$ છે.

(D) ધાતુ-હેલોજન બંધનો આયનિક ગુણધર્મ ધાતુ અને હેલોજન વચ્ચેની વિદ્યુતઋણતાના તફાવત પર આધાર રાખે છે.
જેમ આપણે સમૂહમાં $F$ થી $I$ તરફ નીચે જઈએ છીએ,તેમ હેલોજનની વિદ્યુતઋણતા ઘટે છે,જેના પરિણામે $M - X$ બંધનો આયનિક ગુણધર્મ ઘટે છે.
વધુમાં,ફજાનના નિયમ મુજબ,જેમ હેલાઇડ આયનનું કદ વધે છે,તેમ સહસંયોજક ગુણધર્મ વધે છે,જેનો અર્થ છે કે આયનિક ગુણધર્મ $M - F > M - Cl > M - Br > M - I$ ના ક્રમમાં ઘટે છે.

(C) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધમાં સહસંયોજક ગુણધર્મ ઋણાયનનું કદ વધવાની સાથે વધે છે.
જેમ હેલાઈડ આયનનું કદ $F^- < Cl^- < Br^- < I^-$ ક્રમમાં વધે છે,તેમ તેની ધ્રુવીભવન ક્ષમતા (polarizability) વધે છે.
તેથી,સહસંયોજક ગુણધર્મનો ક્રમ $MI > MBr > MCl > MF$ થાય છે.

(A) ફાજાનના નિયમ મુજબ,ઋણ આયનની ધ્રુવીભવનક્ષમતા તેના કદ પર આધાર રાખે છે. મોટા ઋણ આયનો વધુ ધ્રુવીભવનક્ષમ હોય છે કારણ કે તેમના સંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોન કેન્દ્રથી દૂર હોય છે અને નબળા આકર્ષણથી જોડાયેલા હોય છે. આવર્ત કોષ્ટકમાં સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં,હેલાઇડ આયનોનું કદ $F^{-} < Cl^{-} < Br^{-} < I^{-}$ ના ક્રમમાં વધે છે. તેથી,ધ્રુવીભવનક્ષમતાનો સાચો ક્રમ $I^{-} > Br^{-} > Cl^{-} > F^{-}$ છે.

(D) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,આયનીય સંયોજનની સહસંયોજક લાક્ષણિકતા ઋણાયન (anion) ના કદમાં વધારા સાથે વધે છે.
આપેલ ધનાયન $(Li^+)$ માટે,ઋણાયનની ધ્રુવીયતા (polarizability) સહસંયોજક લાક્ષણિકતા નક્કી કરે છે.
હેલાઇડ આયનોના કદનો ક્રમ: $F^- < Cl^- < Br^- < I^-$.
$I^-$ એ સૌથી મોટો ઋણાયન હોવાથી,તે સૌથી વધુ ધ્રુવીય છે,જે $LiI$ માં સૌથી વધુ સહસંયોજક લાક્ષણિકતા તરફ દોરી જાય છે.

(A) $Fajans'$ ના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધમાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ વધવાની સાથે વધે છે.
નાના કદ,ઉચ્ચ વીજભાર અને સ્યુડો-નોબલ ગેસ કોન્ફિગરેશન $(ns^2 np^6 nd^{10})$ ધરાવતા ધન આયનો માટે ધ્રુવીભવન શક્તિ વધુ હોય છે.
$Ag^+$ પાસે સ્યુડો-નોબલ ગેસ કોન્ફિગરેશન $([Kr] 4d^{10})$ છે,જે તેને $K^+$,$Ba^{2+}$ અથવા $Ca^{2+}$ જેવા આલ્કલી અથવા આલ્કલાઇન અર્થ ધાતુના આયનો કરતા વધુ ધ્રુવીભવનકારક બનાવે છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી $AgCl$ સૌથી વધુ સહસંયોજક લાક્ષણિકતા અને સૌથી ઓછી આયનીય લાક્ષણિકતા ધરાવે છે.

(C) ફાજાનના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધમાં સહસંયોજક ગુણધર્મ નીચેના પરિબળો સાથે વધે છે:
$1$. ધન આયનનું કદ નાનું હોય.
$2$. ધન આયન પરનો વીજભાર વધુ હોય.
$3$. ઋણ આયનનું કદ મોટું હોય.
આપેલા વિકલ્પોમાં,બધામાં સમાન ઋણ આયન $(Cl^-)$ છે.
ધન આયનોની સરખામણી કરતા: $K^+$,$Ca^{2+}$,$Be^{2+}$,અને $Ba^{2+}$.
આ ધન આયનોમાં $Be^{2+}$ ની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી નાની છે.
તેથી,$BeCl_2$ સૌથી વધુ ધ્રુવીભવન શક્તિ ધરાવે છે અને સૌથી વધુ સહસંયોજક ગુણધર્મ દર્શાવે છે.

(C) ફાજાનના નિયમ મુજબ,જેમ સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે તેમ આયનીય લાક્ષણિકતા ઘટે છે.
સહસંયોજક લાક્ષણિકતા ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ (polarising power) સાથે વધે છે.
$Cd^{2+}$ આયન પાસે સ્યુડો-નોબલ ગેસ કોન્ફિગરેશન $(4d^{10})$ હોવાથી તેની ધ્રુવીભવન શક્તિ વધુ હોય છે,જેના કારણે $CdCl_2$ માં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા સૌથી વધુ અને આયનીય લાક્ષણિકતા સૌથી ઓછી હોય છે.

(D) $Fajan's \, rule$ જણાવે છે કે આયનીય બંધમાં સહસંયોજક ગુણધર્મ નીચે મુજબ વધે છે:
$1$. ધનાયનનું કદ નાનું હોય.
$2$. ઋણાયનનું કદ મોટું હોય.
$3$. ધનાયન અથવા ઋણાયન પરનો વીજભાર વધારે હોય.
તેથી,નાનો ધનાયન અને મોટો ઋણાયન સહસંયોજક ગુણધર્મને પ્રોત્સાહન આપે છે.

(C) ફાજાનના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધમાં સહસંયોજક વલણ એ ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ વધવાની સાથે વધે છે.
ધ્રુવીભવન શક્તિ એ ધન આયનની વીજભાર ઘનતા (વીજભાર/કદનો ગુણોત્તર) ના સમપ્રમાણમાં હોય છે.
જેમ આપણે $Li^+$ થી $Be^{2+}$,$B^{3+}$ અને $C^{4+}$ તરફ જઈએ છીએ,તેમ ધન આયન પરનો ધન વીજભાર વધે છે અને આયનીય કદ ઘટે છે.
તેથી,ધ્રુવીભવન શક્તિનો ક્રમ: $Li^+ < Be^{2+} < B^{3+} < C^{4+}$ થાય છે.
પરિણામે,સહસંયોજક વલણનો ક્રમ: $LiCl < BeCl_2 < BCl_3 < CCl_4$ થાય છે.

(B) આયનીય સંયોજનોનું ગલનબિંદુ લેટીસ ઉર્જા અને સહસંયોજક લાક્ષણિકતાના અંશ દ્વારા નક્કી કરવામાં આવે છે.
ફાજન્સના નિયમ મુજબ,જેમ એનાયનનું કદ વધે છે,તેમ બંધની સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે.
આપેલા સિલ્વર હેલાઇડ્સમાં,$AgF$ માં સૌથી નાનો એનાયન $(F^-)$ છે,જે તેને સૌથી વધુ આયનીય બનાવે છે.
$AgF$ સૌથી વધુ આયનીય લાક્ષણિકતા ધરાવતું હોવાથી,તેમાં આકર્ષણના સૌથી મજબૂત સ્થિર વિદ્યુત બળો હોય છે,જેના પરિણામે $AgCl$,$AgBr$ અને $AgI$ ની તુલનામાં તેનું ગલનબિંદુ સૌથી ઊંચું હોય છે.

(D) $Fajans'$ ના નિયમ મુજબ,ધન આયનની ધ્રુવીભવન ક્ષમતા તેના વીજભારની ઘનતાના સમપ્રમાણમાં હોય છે.
ધ્રુવીભવન ક્ષમતા $\propto \frac{\text{વીજભાર}}{\text{કદ}}$.
નાનો ધન આયન જેનો ધન વીજભાર વધુ હોય તેની વીજભારની ઘનતા સૌથી વધુ હોય છે અને તેથી તેની ધ્રુવીભવન ક્ષમતા સૌથી વધુ હોય છે.
તેથી,નાનો,ખૂબ વધુ $+ve$ આયન સૌથી વધુ ધ્રુવીભવન ક્ષમતા ધરાવે છે.

(B) $AlCl_3$ માં,$Al$ $(1.61)$ અને $Cl$ $(3.16)$ વચ્ચેની વિદ્યુતઋણતાનો તફાવત $1.55$ છે. ફાજન્સના નિયમ મુજબ,$Al^{3+}$ જેવા નાના અને ઉચ્ચ વીજભાર ધરાવતા કેટાયન પાસે ઉચ્ચ ધ્રુવીભવન શક્તિ હોય છે,જે $Cl^-$ એનાયનના ઇલેક્ટ્રોન વાદળનું નોંધપાત્ર ધ્રુવીભવન કરે છે,જેના પરિણામે $Al-Cl$ બંધમાં નોંધપાત્ર સહસંયોજક લાક્ષણિકતા જોવા મળે છે. અન્ય વિકલ્પો ($NaH$,$Na_2S$,અને $MgCl_2$) મુખ્યત્વે આયનીય સંયોજનો છે.

(C) $Fajans'$ ના નિયમ મુજબ,જ્યારે બંધિત પરમાણુઓ વચ્ચે વિદ્યુતઋણતાનો તફાવત ન્યૂનતમ હોય ત્યારે સહસંયોજક લાક્ષણિકતા મહત્તમ હોય છે. જ્યારે પરમાણુઓ સમાન હોય,ત્યારે વિદ્યુતઋણતાનો તફાવત શૂન્ય હોય છે,જેના પરિણામે શુદ્ધ સહસંયોજક બંધ બને છે (દા.ત.,$H-H$,$Cl-Cl$). તેથી,સમાન પરમાણુઓ વચ્ચેનો બંધ મહત્તમ સહસંયોજક લાક્ષણિકતા દર્શાવે છે.

(D) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,આયનની ધ્રુવીયતા તેના કદમાં વધારા સાથે વધે છે.
આવર્ત કોષ્ટકમાં સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં,હેલાઇડ આયનોનું કદ $F^{-} < Cl^{-} < Br^{-} < I^{-}$ ક્રમમાં વધે છે.
તેથી,ધ્રુવીયતા પણ આ જ ક્રમમાં વધે છે: $F^{-} < Cl^{-} < Br^{-} < I^{-}$.
આમ,ધ્રુવીયતાનો સાચો ઊતરતો ક્રમ $I^{-} > Br^{-} > Cl^{-} > F^{-}$ છે.

(A) ફાજાનના નિયમ મુજબ, આયનીય સંયોજનની સહસંયોજક લાક્ષણિકતા ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ અને ઋણ આયનની ધ્રુવીયતા વધવાની સાથે વધે છે.
$1$. આયનીય લાક્ષણિકતા: જેમ ધાતુનો ઓક્સિડેશન આંક વધે છે, તેમ સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે, તેથી આયનીય લાક્ષણિકતા ઘટે છે. આમ, $MCl > MCl_2 > MCl_3$ સાચું છે.
$2$. ધ્રુવીયતા: જેમ ઋણ આયનનું કદ વધે છે, તેમ ઇલેક્ટ્રોન વાદળ વધુ સરળતાથી વિકૃત થાય છે. આમ, $F^{-} < Cl^{-} < Br^{-} < I^{-}$ સાચું છે.
$3$. ધ્રુવીભવન શક્તિ: ધ્રુવીભવન શક્તિ એ ચાર્જ ઘનતા $(charge/size)$ ના સીધા પ્રમાણમાં છે. $Ca^{2+} < Mg^{2+} < Al^{3+}$ નો ક્રમ સાચો છે.
$4$. સહસંયોજક લાક્ષણિકતા: સમાન ધન આયન $(Li^{+})$ માટે, ઋણ આયનનું કદ વધતા સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે. તેથી $LiF < LiCl < LiBr < LiI$ સાચું છે.

(D) સંયોજનની આયનીય લાક્ષણિકતા બંધાયેલા પરમાણુઓ વચ્ચેના વિદ્યુતઋણતાના તફાવત પર આધાર રાખે છે. ફાજાનના નિયમ મુજબ,જેમ ધન આયનનું કદ વધે છે,તેમ તેની ધ્રુવીભવન શક્તિ ઘટે છે,જેના પરિણામે આયનીય લાક્ષણિકતામાં વધારો થાય છે.
$NaCl$,$RbCl$,અને $CsCl$ સંયોજનો માટે,ઋણ આયન $(Cl^-)$ સમાન છે.
આલ્કલી ધાતુના ધન આયનનું કદ વધતા આયનીય લાક્ષણિકતા વધે છે $(Na^+ < Rb^+ < Cs^+)$.
તેથી,આયનીય લાક્ષણિકતાનો સાચો ક્રમ $CsCl > RbCl > NaCl$ છે.

(A) ફાજાનના નિયમ મુજબ,કેટાયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ તેના કદના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે.
જેમ સમૂહમાં નીચે તરફ જઈએ તેમ કેટાયનનું કદ વધે છે $(Be^{2+} < Mg^{2+} < Ca^{2+} < Ba^{2+})$,તેમ તેની ધ્રુવીભવન શક્તિ ઘટે છે.
ઓછી ધ્રુવીભવન શક્તિ એટલે વધુ આયનીય ગુણધર્મ,તેથી કેટાયનનું કદ વધતા આયનીય ગુણધર્મ વધે છે.
તેથી,વધતા આયનીય ગુણધર્મનો સાચો ક્રમ $BeBr_2 < MgBr_2 < CaBr_2 < BaBr_2$ છે.

(B) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધમાં સહસંયોજક ગુણધર્મ નીચેની બાબતો સાથે વધે છે:
$1$. ધન આયનનું કદ નાનું હોય.
$2$. ધન આયન પરનો વીજભાર વધારે હોય.
આપેલા ધન આયનોની સરખામણી કરતા: $Na^+$,$Al^{3+}$,$Cs^+$,અને $Ba^{2+}$.
આપેલા વિકલ્પોમાં $Al^{3+}$ ની આયનીય ત્રિજ્યા સૌથી નાની છે અને ધન વીજભાર સૌથી વધુ છે.
તેથી,$AlCl_3$ સૌથી વધુ ધ્રુવીભવન શક્તિ ધરાવે છે,જે તેને સૌથી વધુ સહસંયોજક ગુણધર્મ આપે છે.

(C) સંયોજનનો આયનિક સ્વભાવ બંધિત પરમાણુઓ વચ્ચેની વિદ્યુતઋણતાના તફાવત પર આધાર રાખે છે.
ફાજાનના નિયમ મુજબ,ઓછી વીજભાર ઘનતા ધરાવતા મોટા કેટાયન વધુ આયનિક સ્વભાવ દર્શાવે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાં,$Pb^{2+}$ એ $C^{4+}$,$Si^{2+}$ અથવા $Sb^{3+}$ ની સરખામણીમાં મોટો કેટાયન છે.
$PbCl_2$ એ નિષ્ક્રિય યુગ્મ અસર (inert pair effect) અને અન્ય સહસંયોજક સંયોજનોની તુલનામાં $Pb^{2+}$ આયનની ઓછી ધ્રુવીભવન શક્તિને કારણે નોંધપાત્ર આયનિક સ્વભાવ દર્શાવે છે.
તેથી,$PbCl_2$ એ આપેલા વિકલ્પોમાં સૌથી વધુ આયનિક છે.

(B) $Fajans'$ ના નિયમ મુજબ,સંયોજનની આયનીય પ્રકૃતિ ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ પર આધાર રાખે છે.
નાના કદના અને વધુ વીજભાર ધરાવતા ધન આયનો વધુ ધ્રુવીભવન શક્તિ ધરાવે છે,જે સહસંયોજક પ્રકૃતિ વધારે છે અને આયનીય પ્રકૃતિ ઘટાડે છે.
મોટા કદના અને ઓછા વીજભાર ધરાવતા ધન આયનો ઓછી ધ્રુવીભવન શક્તિ ધરાવે છે,જે આયનીય પ્રકૃતિ વધારે છે.
ધન આયનોની સરખામણી: $Rb^+$ (સૌથી મોટું,$+1$ વીજભાર),$Li^+$ ($+1$ વીજભાર),$Mg^{2+}$ ($+2$ વીજભાર),અને $Be^{2+}$ (સૌથી નાનું,$+2$ વીજભાર).
$RbCl$ માં સૌથી મોટો ધન આયન અને ઓછો વીજભાર હોવાથી તે સૌથી વધુ આયનીય છે.
$BeCl_2$ માં સૌથી નાનો ધન આયન અને વધુ વીજભાર હોવાથી તે સૌથી ઓછી આયનીય (સૌથી વધુ સહસંયોજક) છે.
તેથી,સૌથી વધુ આયનીય $RbCl$ અને સૌથી ઓછી આયનીય $BeCl_2$ છે.

(A) આયનીય સંયોજનોનું ગલનબિંદુ લેટીસ ઉર્જા અને બંધના સ્વભાવ પર આધાર રાખે છે.
ફાજાનના નિયમ મુજબ,જેમ એનાયનનું કદ વધે છે $(F^- < Cl^- < Br^- < I^-)$,તેમ બંધમાં સહસંયોજક લાક્ષણિકતા વધે છે.
વધારે સહસંયોજક લાક્ષણિકતા ગલનબિંદુમાં ઘટાડો કરે છે.
તેથી,હેલાઇડ આયનનું કદ વધતા ગલનબિંદુ ઘટે છે.
સાચો ક્રમ $CaF_2 > CaCl_2 > CaBr_2 > CaI_2$ છે.

(D) ફાજાનના નિયમ મુજબ,આયનીય બંધનો સહસંયોજક ગુણધર્મ ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ અને ઋણ આયનની ધ્રુવીભવન ક્ષમતાના સીધા પ્રમાણમાં હોય છે.ધન આયનની ધ્રુવીભવન શક્તિ તેના કદમાં ઘટાડો અને વીજભારમાં વધારો થવાથી વધે છે.આપેલા સંયોજનોમાં ધન આયનોની સરખામણી કરતા: $N^{3+}$,$O^{2+}$,$Pb^{2+}$,અને $Ba^{2+}$.આમાં $Ba^{2+}$ નું કદ સૌથી મોટું છે અને તેની વીજભાર ઘનતા સૌથી ઓછી છે.તેથી,$Ba^{2+}$ ની ધ્રુવીભવન શક્તિ સૌથી ઓછી હોવાથી,$BaCl_2$ સૌથી ઓછો સહસંયોજક ગુણધર્મ અને સૌથી વધુ આયનીય ગુણધર્મ ધરાવે છે.

(A) ફાજન્સના નિયમ મુજબ,જેમ એનાયનનું કદ $F^{-}$ થી $I^{-}$ તરફ વધે છે,તેમ એનાયનની ધ્રુવીયતા (polarizability) વધે છે,જેનાથી લિથિયમ હેલાઈડ બંધમાં સહસંયોજક ગુણધર્મ વધે છે.
અધ્રુવીય દ્રાવકો આયનીય સંયોજનો કરતા સહસંયોજક સંયોજનોને વધુ સરળતાથી ઓગાળે છે,તેથી સહસંયોજક ગુણધર્મ વધવાની સાથે અધ્રુવીય દ્રાવકોમાં દ્રાવ્યતા વધે છે.
તેથી,દ્રાવ્યતાનો ક્રમ $LiI > LiBr > LiCl > LiF$ છે.

(C) $LiCl$ એ નાના $Li^+$ કેટાયનની ઉચ્ચ ધ્રુવીભવન શક્તિને કારણે સહસંયોજક સંયોજન છે,જે મોટા $Cl^-$ એનાયનના ઇલેક્ટ્રોન વાદળનું ધ્રુવીભવન કરે છે (ફેજન્સનો નિયમ).
$Li$ $(1.0)$ અને $Cl$ $(3.0)$ વચ્ચેની વિદ્યુતઋણતાનો તફાવત $2.0$ છે,જે નોંધપાત્ર છે,ઓછો નથી.
તેથી,વિધાન સાચું છે,પરંતુ કારણ ખોટું છે.