Gymnosperms (General) Questions in Gujarati

(A) માદા $Cycas$ વનસ્પતિમાં,અગ્રસ્થ વર્ધનશીલ પેશી (apical meristem) પ્રજનન રચનાઓ દ્વારા પ્રભાવિત થતી નથી.
પરિણામે,મુખ્ય અક્ષ સતત વૃદ્ધિ પામે છે,જેના પરિણામે મોનોપોડિયલ (એકાક્ષી) વૃદ્ધિ જોવા મળે છે.
તેની સરખામણીમાં,નર $Cycas$ વનસ્પતિમાં સિમ્પોડિયલ (સહઅક્ષી) વૃદ્ધિ જોવા મળે છે કારણ કે અગ્રસ્થ વર્ધનશીલ પેશી નર શંકુ (male cone) ના નિર્માણમાં વપરાઈ જાય છે.

(A) $Cycas$ નું માઇક્રોસ્પોરોફિલ એ પર્ણ જેવી રચના છે જે તેની નીચેની સપાટી પર લઘુબીજાણુધાનીઓ (microsporangia) ધરાવે છે.
માઇક્રોસ્પોરોફિલના દૂરના,વંધ્ય અને વિસ્તૃત ભાગને $Apophysis$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
આ રચના વિકાસ પામતી બીજાણુધાનીઓનું રક્ષણ કરવામાં મદદ કરે છે.

(B) મેગાસ્પોરોફિલ્સ એ અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓમાં માદા પ્રજનન અંગો છે.
$Cycas$ માં,માદા વનસ્પતિ પર મેગાસ્પોરોફિલ્સ જોવા મળે છે જે અગ્રાભિવર્ધી (acropetal) ક્રમમાં સર્પાકારે ગોઠવાયેલા હોય છે.
તેથી,મેગાસ્પોરોફિલ્સ માદા $Cycas$ વનસ્પતિમાં જોવા મળે છે.

(B) $Cycas$ (સાયકસ) ની પર્ણિકાઓ અદંડી (પર્ણદંડનો અભાવ),સીધી અને આકારમાં રેખીય-ભાલાકાર $(linear-lanceolate)$ હોય છે. તે પર્ણદંડ પર પક્ષવત સંયુક્ત રીતે ગોઠવાયેલી હોય છે.

(A) $Cycas$ (સાયકસ) નો વનસ્પતિ દેહ બીજાણુજનક (sporophyte) હોય છે અને તે એકલિંગી (dioecious) હોય છે.
એકલિંગીનો અર્થ એ છે કે નર અને માદા પ્રજનન અંગો (શંકુ) અલગ-અલગ વનસ્પતિ પર જોવા મળે છે.
તેથી,$Cycas$ ને એકલિંગી વનસ્પતિ માનવામાં આવે છે કારણ કે દરેક વ્યક્તિગત વનસ્પતિ માત્ર એક જ પ્રકારના પ્રજનન અંગો (કાં તો નર શંકુ અથવા માદા મહાબીજાણુપર્ણ) ઉત્પન્ન કરે છે.

(C) જીવંત અશ્મિ એ એવો સજીવ છે જે લાંબા ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય સમયગાળા દરમિયાન બદલાયા વિના રહ્યો છે અને જેના નજીકના સંબંધીઓ લુપ્ત થઈ ગયા છે.
$Cycas$ ને જીવંત અશ્મિ માનવામાં આવે છે કારણ કે તે આદિમ લાક્ષણિકતાઓ દર્શાવે છે અને તેનું ભૌગોલિક વિતરણ ખૂબ જ મર્યાદિત છે,જે તેને ભૂતકાળની એક અવશેષી વનસ્પતિ બનાવે છે.

(D) ઉલ્લેખિત લાક્ષણિકતાઓ નીચે મુજબ છે:
$1$. ભમરડા જેવા આકારના બહુપક્ષ્મલ નર જન્યુઓ (પુજન્યુઓ).
$2$. પરિપક્વ બીજ જેમાં બે બીજપત્રો ધરાવતું ભ્રૂણ હોય છે.
આ લાક્ષણિકતાઓ $Cycads$ (દા.ત.,$Cycas$) જૂથની છે.
$Cycas$ એ અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિ છે જે મોટા,ભમરડા જેવા આકારના અને બહુપક્ષ્મલ નર જન્યુઓ ઉત્પન્ન કરે છે અને તેના બીજમાં બે બીજપત્રો ધરાવતું ભ્રૂણ હોય છે.

(C) $Cycas$ એ $Cycadaceae$ કુળની વનસ્પતિઓનો એક પ્રજાતિ છે.
તે વિશ્વના ઉષ્ણકટિબંધીય અને ઉપ-ઉષ્ણકટિબંધીય પ્રદેશોમાં વ્યાપકપણે ફેલાયેલી છે.
તેના કુદરતી વિતરણના સંદર્ભમાં,$Cycas$ ની પ્રજાતિઓ સામાન્ય રીતે દક્ષિણ પૂર્વ એશિયામાં જોવા મળે છે,જેમાં ભારત,ચીન અને જાપાન જેવા દેશોનો સમાવેશ થાય છે.
તેથી,વિકલ્પ $C$ સાચો જવાબ છે.

(D) $Cycas$ ના શુક્રકોષો (નર જન્યુઓ) સમગ્ર વનસ્પતિ સૃષ્ટિમાં સૌથી મોટા હોય છે.
તેઓ ભમરડા જેવા આકારના હોય છે અને તેમના અગ્ર ભાગે $4-5$ કશાના કુંતલાકાર વલયો ધરાવે છે.
અસંખ્ય કશાઓની હાજરીને કારણે,તેમને બહુ-કશાધારી (multiciliated) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

(C) $Cycas$ એ અનાવૃત બીજધારી (Gymnosperms) વનસ્પતિઓના સમૂહમાં આવે છે.
અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓમાં અનાવૃત અંડકો,કુંતલાકાર પર્ણવિન્યાસ (યુવાન પર્ણોમાં) અને ગર્ડલિંગ લીફ ટ્રેસની હાજરી જોવા મળે છે.
વાહિનીઓ (Vessels) એ આવૃત બીજધારી (Angiosperms) વનસ્પતિઓનું લાક્ષણિક લક્ષણ છે,જ્યારે અનાવૃત બીજધારીઓમાં જલવાહક પેશીમાં મુખ્યત્વે જલવાહિનીકીઓ (Tracheids) હોય છે.
તેથી,વાહિનીઓની હાજરી એ $Cycas$ નું લાક્ષણિક લક્ષણ નથી.

(D) સાયકસ વનસ્પતિ સૃષ્ટિમાં આપેલા વિકલ્પો પૈકી સૌથી મોટી રચનાઓ ધરાવવા માટે જાણીતું છે:
$1$. તેમાં સૌથી મોટું અંડક હોય છે,જેની લંબાઈ આશરે $6 \ cm$ અને વ્યાસ $4 \ cm$ હોય છે.
$2$. તેમાં સૌથી મોટો શુક્રકોષ (નર જન્યુ) હોય છે,જેનું કદ આશરે $300 \ \mu m$ જેટલું હોય છે.
$3$. તેમાં સૌથી મોટો અંડકોષ (માદા જન્યુ) પણ હોય છે,જેનો વ્યાસ આશરે $0.5 \ mm$ હોય છે.
તેથી,સાચો જવાબ $(d)$ આપેલ તમામ છે.

(B) $Cycas$ (સાયકસ) એ એકલિંગી (dioecious) વનસ્પતિ છે,જેનો અર્થ એ છે કે નર અને માદા પ્રજનન અંગો અલગ-અલગ છોડ પર જોવા મળે છે. $Cycas$ માં,નર છોડ લઘુબીજાણુપર્ણો (microsporophylls) ઉત્પન્ન કરે છે જે નર શંકુ બનાવે છે,જ્યારે માદા છોડ મહાબીજાણુપર્ણો (megasporophylls) ઉત્પન્ન કરે છે જે કોઈ સુવ્યવસ્થિત શંકુમાં ગોઠવાયેલા હોતા નથી.

(D) સાચો જવાબ $D$ છે. $Cycas$ $revoluta$ ને સામાન્ય રીતે $Sago$ $Palm$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. તે $Cycadaceae$ કુળની અનાવૃત બીજધારી (Gymnosperm) વનસ્પતિ છે. આ વનસ્પતિના પ્રકાંડમાં સ્ટાર્ચનું પ્રમાણ વધુ હોય છે,જેમાંથી સાગો (સાબુદાણા) બનાવવામાં આવે છે,તેથી તેને $Sago$ $Palm$ કહેવામાં આવે છે.

(B) $Cycas$ નું લાકડું મેનોક્સિલિક અને પોલીક્સિલિક પ્રકારનું હોય છે.
મેનોક્સિલિક લાકડું છૂટું,પોચું અને વધુ પ્રમાણમાં મૃદુતક (parenchyma) પેશી ધરાવતું હોય છે,જેમાં વાહક પેશીઓનું પ્રમાણ ઓછું હોય છે.
તેમાં મજ્જા કિરણો (medullary rays) પહોળા હોય છે અને મજ્જા (pith) તથા બાહ્યક (cortex) પણ પહોળા હોય છે,જેના કારણે તે વ્યાવસાયિક રીતે બિનઉપયોગી છે.
પોલીક્સિલિક એટલે કે તેમાં ઉત્તરોત્તર કેમ્બિયમના નિર્માણને કારણે જલવાહક પેશીના અનેક વલયો જોવા મળે છે.

(A) $Cycas$ એ $Cycadales$ શ્રેણીમાં આવતી અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિ છે.
$Cycas$ ના પ્રકાંડ અને પર્ણની અંતસ્થ રચનાનું એક લાક્ષણિક લક્ષણ એ છે કે તેમાં અસંખ્ય શ્લેષ્મ નલિકાઓ (mucilage canals) જોવા મળે છે.
આ નલિકાઓ વિશિષ્ટ રચનાઓ છે જે શ્લેષ્મનો સ્ત્રાવ કરે છે,જે પાણીના સંગ્રહ અને રક્ષણમાં મદદ કરે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.

(A) $Cycas$ માં પરાગનયન પવન દ્વારા (anemophilous) થાય છે.
$Cycas$ ના પરાગરજ વજનમાં હલકા હોય છે અને પવન દ્વારા સરળતાથી ઉડીને માદા અંડક સુધી પહોંચે છે.

(A) $Cycas$ માં,મેગાસ્પોરોફિલ એક પ્રોક્સિમલ દાંડી જેવા રેચિસ અને ડિસ્ટલ પર્ણ જેવા લેમિનામાં વિભેદિત હોય છે.
અંડકો મેગાસ્પોરોફિલના રેચિસ ભાગની પાર્શ્વીય કિનારીઓ પર જોડીમાં ગોઠવાયેલા હોય છે.
તેથી,સાચો જવાબ પાર્શ્વીય રીતે (Laterally) છે.

(D) $Cycas$ એ અનાવૃત બીજધારી (gymnosperm) વનસ્પતિ છે. અનાવૃત બીજધારી અને આવૃત બીજધારી (angiosperms) બંને બીજ ઉત્પન્ન કરતી વનસ્પતિઓ છે જે અંડકો ધરાવે છે.
$1$. કુંતલાકાર વિન્યાસ એ ત્રિઅંગી (pteridophytes) અને $Cycas$ જેવી કેટલીક અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓનું લક્ષણ છે,પરંતુ આવૃત બીજધારીનું નથી.
$2$. વાહિનીઓ સામાન્ય રીતે અનાવૃત બીજધારીમાં ગેરહાજર હોય છે (Gnetales સિવાય) અને આવૃત બીજધારીમાં હાજર હોય છે.
$3$. ચલિત શુક્રકોષો $Cycas$ માં હાજર હોય છે પરંતુ આવૃત બીજધારીમાં ગેરહાજર હોય છે.
$4$. બંને જૂથો અંડકો ઉત્પન્ન કરે છે,જે ફલન પછી બીજમાં વિકસે છે. તેથી,અંડકોની હાજરી એ બંનેમાં સમાન લક્ષણ છે.

(C) $Cycas$ માં,પરાગરજ ત્રિ-કોષીય તબક્કે મુક્ત થાય છે.
આ ત્રણ કોષોમાં એક $prothallial$ કોષ,એક $generative$ કોષ અને એક $tube$ કોષનો સમાવેશ થાય છે.

(B) $Cycas$ (એક અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિ) માં,ભ્રૂણપોષ એ એકકીય $(n)$ પેશી છે જે માદા જન્યુજનકનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
આવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓથી વિપરીત,જ્યાં ભ્રૂણપોષ ફલન પછી બને છે (ત્રિ-કીય,$3n$),અનાવૃત બીજધારીઓમાં ભ્રૂણપોષ ફલન પહેલાં જ બની જાય છે અને તે ફલનની પ્રક્રિયાથી સ્વતંત્ર હોય છે.

(D) $Cycas$ (સાયકસ) ના નર જન્યુઓ પ્રકૃતિમાં સૌથી મોટા (આશરે $300 \ \mu m$) હોય છે.
તેઓ પશ્ચ છેડેથી પહોળા અને ખુલ્લા હોય છે.
તેમનો અગ્ર ભાગ કુંતલાકાર રીતે વળેલ હોય છે અને તેના પર હજારો નાના પક્ષ્મો આવેલા હોય છે,જે પ્રચલનમાં મદદ કરે છે.

(D) $Cycas$ ના કોરાલોઇડ મૂળ એ વિશિષ્ટ,ઋણ ભૂઆવર્તી મૂળ છે જે દ્વિભાજી શાખાઓ ધરાવે છે. આ મૂળમાં નાઇટ્રોજનનું સ્થાપન કરતી સાયનોબેક્ટેરિયા,ખાસ કરીને $Anabaena$ $cycadae$ અને $Nostoc$ સાથે સહજીવી સંબંધ જોવા મળે છે. આ સહજીવનનું એક ઉદાહરણ છે,જેમાં લીલ વનસ્પતિ માટે $N_2$ ના સ્થાપનમાં મદદ કરે છે અને બદલામાં,વનસ્પતિ લીલને આશ્રય અને પોષક તત્વો પૂરા પાડે છે.

(A) $Cycas$ માં કોરાલોઇડ મૂળ તરીકે ઓળખાતા વિશિષ્ટ મૂળ જોવા મળે છે.
આ મૂળ અપોજીઓટ્રોપિક (ઉપરની તરફ વૃદ્ધિ પામતા) અને દ્વિભાજી શાખાઓ ધરાવે છે.
તેમાં $Anabaena$ અને $Nostoc$ જેવા નાઇટ્રોજનનું સ્થાપન કરતા સાયનોબેક્ટેરિયા સાથે સહજીવન જોવા મળે છે.
તેથી,કોરાલોઇડ મૂળનું મુખ્ય કાર્ય વનસ્પતિ માટે નાઇટ્રોજનનું સ્થાપન અને શોષણ કરવાનું છે.

(B) $Cycas$ ના પ્રકાંડમાંથી મેળવવામાં આવતો સાબુદાણા એક પ્રકારનો સ્ટાર્ચ છે.
તે પેટની તકલીફો ધરાવતા દર્દીઓ માટે સૂચવવામાં આવે છે કારણ કે તે સરળતાથી પાચન થઈ શકે છે અને અન્ય સ્ત્રોતોની તુલનામાં તેમાં સ્ટાર્ચનું પ્રમાણ ઓછું (આશરે $31\%$) હોય છે,જે તેને પાચનતંત્ર માટે હળવું બનાવે છે.

(A) સાચો જવાબ $A$ છે. $Cycas$ એ અનાવૃત બીજધારી $(Gymnospermae)$ વનસ્પતિઓના સમૂહમાં આવે છે. અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓની મુખ્ય લાક્ષણિકતા એ છે કે તેમના જલવાહકમાં વાહિનીઓનો અભાવ હોય છે ($Gnetales$ ગોત્ર સિવાય). તેથી,$Cycas$ ના જલવાહકમાં વાહિનીઓ હોય છે તે વિધાન ખોટું છે. $Cycas$ માં પર્ણોમાં કુંતલાકાર પર્ણવિન્યાસ જોવા મળે છે,તેમાં સાચું માદા પુષ્પ હોતું નથી (તેના બદલે મહાબીજાણુપર્ણો બને છે),અને તેના કોરાલોઇડ મૂળમાં $Anabaena$ અને $Nostoc$ જેવી સહજીવી નીલ-હરિત લીલ જોવા મળે છે.

(C) $Cycas$ માં વાનસ્પતિક પ્રજનન બલ્બિલ્સ દ્વારા થાય છે.
બલ્બિલ્સ એ અસ્થાનિક કલિકાઓ છે જે પ્રકાંડ પર શલ્કી પર્ણોના કક્ષમાં વિકસે છે.
આ બલ્બિલ્સ પિતૃ વનસ્પતિથી અલગ થઈને નવા $Cycas$ છોડમાં પરિણમે છે.

(B) $Cycas$ માં બે પ્રકારના પર્ણો જોવા મળે છે: ભૂખરા રંગના ભીંગડા જેવા પર્ણો અને લીલા રંગના પર્ણો (foliage leaves). આ લીલા પર્ણો મોટા,પક્ષવત સંયુક્ત હોય છે અને પ્રકાંડની ટોચ પર મુગટ (crown) સ્વરૂપે ગોઠવાયેલા હોય છે.

(D) $Cycas$ ની પર્ણિકા (leaflet) ડિપ્લોક્સિલિક હોય છે,જેનો અર્થ છે કે તેમાં બે પ્રકારના જલવાહક પેશી (xylem) જોવા મળે છે - કેન્દ્રગામી (centripetal - exarch) અને કેન્દ્રત્યાગી (centrifugal - endarch). આ પ્રકારની ગોઠવણી $Cycas$ ની પર્ણિકાઓના વાહક પુલોની લાક્ષણિકતા છે.

(B) $Cycas$ માં,લઘુબીજાણુપર્ણ એ ભીંગડા જેવી રચનાઓ છે જે તેની પૃષ્ઠ (નીચેની) સપાટી પર અસંખ્ય લઘુબીજાણુધાની ધરાવે છે.
આ લઘુબીજાણુધાનીઓ ઘણીવાર સમૂહમાં ગોઠવાયેલી હોય છે જેને સોરી (sori) કહેવામાં આવે છે.
લઘુબીજાણુપર્ણનો અગ્ર ભાગ સામાન્ય રીતે વંધ્ય અને અણીદાર હોય છે,જ્યારે પૃષ્ઠ સપાટી ફળદ્રુપ હોય છે.

(B) સાયકસ $(Cycas)$ નું લઘુબીજાણુપર્ણ એ આવૃત બીજધારી વનસ્પતિના પુંકેસર $(stamen)$ ને સમકક્ષ છે. તે એક સખત,પર્ણ જેવી,ત્રિકોણાકાર રચના છે જે તેની નીચેની $(abaxial)$ સપાટી પર મોટી સંખ્યામાં ($700$ થી $1160$) લઘુબીજાણુધાનીઓ (પરાગ કોથળીઓ) ધરાવે છે.

(D) $Cycas$ (સાયકસ) નું થડ સામાન્ય રીતે જાડું અને સ્તંભાકાર હોય છે. તે જૂના પર્ણોના કાયમી પર્ણના તલભાગ અને શલ્કી પર્ણો દ્વારા ઢંકાયેલું હોય છે,જે એકાંતરે ચક્રમાં ગોઠવાયેલા હોય છે. તેથી,પર્ણના તલભાગ અને શલ્કી પર્ણો બંને થડને ઢાંકવામાં મદદ કરે છે.

(C) $Cycas$ ની યુવાન અવસ્થામાં,તેના પર્ણો ત્રિપર્ણી (fern) ના પર્ણોની જેમ કુંતલાકાર (circinate) પ્ટાઈક્સિસ દર્શાવે છે અને તે રામેન્ટા (ramenta) દ્વારા આવરિત હોય છે.

(B) $Cycas$ ના પર્ણદંડ (rachis) માં વાહક પુલ ઉંધી ઓમેગા $(\Omega)$ આકારમાં ગોઠવાયેલા હોય છે.
આ વાહક પુલ તેમની રચનામાં ભિન્નતા ધરાવે છે: પર્ણદંડના તળિયે તે $endarch$ (અંતઃઆદિદારુક), મધ્યમાં $pseudomesarch$ (છદ્મ-મધ્યઆદિદારુક) અને ટોચ પર $exarch$ (બહિઃઆદિદારુક) હોય છે.

(B) સાચો જવાબ $B$ છે.
સાયકસની પર્ણિકાઓમાં પાર્શ્વ શિરાઓનો અભાવ હોય છે.
પાણી અને પોષક તત્વોના પાર્શ્વ સ્થળાંતર માટે,પર્ણિકાઓમાં ટ્રાન્સફ્યુઝન પેશી નામની વિશિષ્ટ પેશી જોવા મળે છે.

(A) $Cycas$ માં,નર જન્યુજનક અત્યંત ઘટાડો પામેલ હોય છે અને તે માત્ર થોડા કોષોનો બનેલો હોય છે.
ચોક્કસ રીતે કહીએ તો,$Cycas$ ના નર જન્યુજનકમાં એક પ્રોથેલિયલ કોષ,એક નલિકા કોષ (tube cell) અને એક જનન કોષ (generative cell) હોય છે.
તેથી,પ્રોથેલિયલ કોષોની સંખ્યા $1$ છે.

(A) $Cycas$ (સાયકસ) નું અંડક ઋજુવર્તી (Orthotropous - સીધું) અને એક-આવરણીય (unitegmic - એક જ અંડકાવરણ ધરાવતું) હોય છે.
તે વનસ્પતિ સૃષ્ટિમાં સૌથી મોટું અંડક છે,જેનો વ્યાસ આશરે $6-7 \text{ cm}$ જેટલો હોય છે.
અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિ હોવાથી,તેનું અંડક ખુલ્લું હોય છે,એટલે કે તે બીજાશયની અંદર બંધાયેલું હોતું નથી.

(D) સાયકસ $(Cycas)$ પ્રજાતિમાં,એક માદા ગેમેટોફાઇટ પર વિકસતા આર્કિગોનિયાની સંખ્યા પ્રજાતિ મુજબ અલગ-અલગ હોય છે.
ચોક્કસ રીતે કહીએ તો,$C. revoluta$ માં $2-8$,$C. rumphii$ માં $3-6$ અને $C. circinalis$ માં $3-8$ આર્કિગોનિયા વિકસે છે.
આપેલા વિકલ્પોને ધ્યાનમાં લેતા,$3-6$ એ સાયકસની પ્રજાતિઓમાં આર્કિગોનિયાના સામાન્ય વિકાસને દર્શાવતી સૌથી યોગ્ય શ્રેણી છે.

(B) $Cycas$ ના બીજનું અંકુરણ $Hypogeal$ (અધઃભૂમિક) પ્રકારનું હોય છે.
$Hypogeal$ અંકુરણમાં,બીજપત્રો જમીનની અંદર અથવા જમીનની સપાટીની બરાબર ઉપર રહે છે,જ્યારે ભ્રૂણાગ્ર (epicotyl) લંબાય છે અને પ્રરોહાગ્ર (plumule) ને જમીનની ઉપર ધકેલે છે.

(D) $Cycas$ ની સ્ત્રીજન્યુધાની બે કોષોની બનેલી ગ્રીવા ધરાવે છે,પરંતુ તેમાં ગ્રીવા નલિકા કોષો (neck canal cells) હોતા નથી. તેથી,ગ્રીવા નલિકા કોષોની સંખ્યા $0$ છે.

(B) $Cycas$ એ અનાવૃત બીજધારી (gymnosperm) વનસ્પતિ છે. જોકે $Cycas$ ના બીજમાં $2$ બીજપત્રો હોય છે,તેમ છતાં તેને આવૃત બીજધારી (angiosperms) માં સમાવવામાં આવતી નથી કારણ કે તેમાં બીજ નગ્ન હોય છે (બીજ બીજાશયની અંદર હોતા નથી).

(C) $Cycas$ (સાયકસ) વનસ્પતિ અનાવૃત બીજધારી (Gymnosperms) સમૂહમાં આવે છે. તેનું પ્રકાંડ મજબૂત અને અશાખિત હોય છે,અને તેની ટોચ પર મોટા પિચ્છાકાર સંયુક્ત પર્ણોનો મુગટ હોય છે. આ વિશિષ્ટ બાહ્યાકાર રચનાને કારણે,તે દેખાવમાં તાડ અથવા ખજૂરી $(Date \ palm)$ જેવી સમાનતા ધરાવે છે.

(C) $Cycas$ ના પ્રકાંડમાં વાહક પુલ સંયુક્ત,સહસ્થ અને ખુલ્લા પ્રકારના હોય છે.
સંયુક્ત એટલે કે જલવાહક અને અન્નવાહક એક જ પુલમાં હાજર હોય છે.
સહસ્થ એટલે કે અન્નવાહક બહારની તરફ અને જલવાહક અંદરની તરફ હોય છે.
ખુલ્લા એટલે કે જલવાહક અને અન્નવાહકની વચ્ચે એધા (cambium) હાજર હોય છે,જે દ્વિતીય વૃદ્ધિ માટે જવાબદાર છે.

(B) $Cycas$ એ એક અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિ છે જે સામાન્ય રીતે એવા વાતાવરણમાં ઉગે છે જ્યાં પાણીનું સંરક્ષણ જરૂરી હોય છે.
તેના પર્ણો જાડા,ચામડી જેવા હોય છે અને તેમાં નિમગ્ન વાયુરંધ્રો,જાડું ક્યુટિકલ અને અધઃસ્તર (hypodermis) જોવા મળે છે,જે બાષ્પોત્સર્જન ઘટાડવા માટેના અનુકૂલનો છે.
આ રચનાત્મક લાક્ષણિકતાઓને મરુદભિદ લક્ષણો તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,જે વનસ્પતિને સૂકા અથવા રણપ્રદેશ જેવી પરિસ્થિતિઓમાં જીવંત રહેવામાં મદદ કરે છે.

(C) $Cycas$ માં,મહાબીજાણુપર્ણો છૂટક રીતે ગોઠવાયેલા હોય છે જે માદા શંકુ બનાવે છે.
દરેક મહાબીજાણુપર્ણ પર $1-6$ જોડ અંડક હોય છે જે પર્ણદંડ (rachis) ના ઉપરના ભાગ સાથે પાર્શ્વ બાજુએ જોડાયેલા હોય છે.

(D) $Cycas$ એ એકલિંગી (dioecious) વનસ્પતિ છે,જેનો અર્થ છે કે નર અને માદા પ્રજનન અંગો અલગ-અલગ વનસ્પતિઓ પર જોવા મળે છે. નર વનસ્પતિ નર શંકુ ઉત્પન્ન કરે છે,જ્યારે માદા વનસ્પતિ મહાબીજાણુપર્ણ ઉત્પન્ન કરે છે જે અંડક ધરાવે છે. તેથી,વિકલ્પ $(d)$ સાચો છે.

(B) $Cycas$ એ અનાવૃત બીજધારી (Gymnosperm) વનસ્પતિ છે.
અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિઓમાં જલવાહકમાં ટ્રેકીડ્સ હાજર હોય છે પરંતુ વાહિનીઓ (Vessels) ગેરહાજર હોય છે (Gnetales ગોત્ર સિવાય).
તેથી,$Cycas$ ના દ્વિતીયક કાષ્ઠમાં વાહિનીઓનો અભાવ હોય છે.

(C) $C. \ circinalis$ માં સૌથી મોટા નર શંકુ જોવા મળે છે,જેની લંબાઈ આશરે $45 \ cm$ જેટલી હોય છે.

(A) $Cycas$ એ એક અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિ છે જે ચોક્કસ વૃદ્ધિ ભાત દર્શાવે છે.
$Cycas$ માં,મુખ્ય પ્રકાંડ સામાન્ય રીતે અશાખિત હોય છે અને એકાક્ષી (Monopodial) વૃદ્ધિ દર્શાવે છે.
નર છોડમાં,વૃદ્ધિ એકાક્ષી હોય છે કારણ કે નર શંકુ અગ્રસ્થ હોય છે,પરંતુ પ્રકાંડ પાર્શ્વ કલિકામાંથી વૃદ્ધિ કરવાનું ચાલુ રાખે છે.
માદા છોડમાં,મહાબીજાણુપર્ણો મુગટ જેવી ગોઠવણીમાં ઉત્પન્ન થાય છે,અને અહીં પણ વૃદ્ધિ મુખ્યત્વે એકાક્ષી જ રહે છે કારણ કે અગ્રસ્થ વર્ધનશીલ પેશી સક્રિય રહે છે.
તેથી,નર અને માદા બંને $Cycas$ છોડ એકાક્ષી વૃદ્ધિ દર્શાવે છે.

(B) ઋણ ભૂઆવર્તી મૂળ,જેને શ્વસનમૂળ (pneumatophores) તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે,તે વિશિષ્ટ મૂળ છે જે પાણી ભરાયેલા અથવા દલદલવાળા વિસ્તારોમાં ઓક્સિજન મેળવવા માટે ગુરુત્વાકર્ષણની વિરુદ્ધ દિશામાં ઉપરની તરફ વધે છે.
આ લક્ષણ $Rhizophora$ અને $Avicennia$ જેવી કેટલીક મેન્ગ્રોવ વનસ્પતિઓમાં જોવા મળે છે.
આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Cycas$ (એક અનાવૃત બીજધારી વનસ્પતિ) વિશિષ્ટ પરવાળા જેવા મૂળ (coralloid roots) ઉત્પન્ન કરે છે જે ઋણ ભૂઆવર્તી હોય છે અને નાઈટ્રોજન સ્થાપન માટે તેમાં સહજીવી સાયનોબેક્ટેરિયા ($Anabaena$ અથવા $Nostoc$) જોવા મળે છે.
તેથી,$Cycas$ સાચો જવાબ છે.

(A) જીવંત અશ્મિ એટલે એવા સજીવો જે અશ્મિ રેકોર્ડમાં જાણીતી સંબંધિત પ્રજાતિઓ સાથે ગાઢ સામ્યતા ધરાવે છે. $Cycas$ ને મુખ્યત્વે જીવંત અશ્મિ ગણવામાં આવે છે કારણ કે તે આદિમ લક્ષણો જાળવી રાખે છે,જેમ કે પ્રચલનશીલ,પક્ષ્મલ શુક્રકોષોની હાજરી,જે આધુનિક બીજધારી વનસ્પતિઓને બદલે પૂર્વજ ટેરિડોફાઇટ્સ સાથે સંકળાયેલ લક્ષણ છે. પ્રાચીન વનસ્પતિ જૂથો સાથેની આ ઉત્ક્રાંતિની કડી તેને ભૂતકાળના યુગનું જીવંત પ્રતિનિધિ બનાવે છે.