Mix Examples- Body Fluids and Circulations Questions in Gujarati

(C) વિધાન $(i)$ ખોટું છે કારણ કે રક્તકણો $(RBCs)$,શ્વેતકણો $(WBCs)$ નહીં,બરોળ અને યકૃતમાં નાશ પામે છે (જેને $RBC$ નું કબ્રસ્તાન કહેવાય છે).
વિધાન $(ii)$ સાચું છે કારણ કે તમામ રુધિર કોષો ($RBC$,$WBC$ અને ત્રાકકણો) અસ્થિમજ્જામાં ઉત્પન્ન થાય છે.
વિધાન $(iii)$ ખોટું છે કારણ કે ઇઓસિનોફિલ્સ,ન્યુટ્રોફિલ્સ નહીં,પ્રોટીન મૂળના ઝેરી પદાર્થોના નાશ અને નિર્વિષીકરણ માટે જવાબદાર છે અને તે એલર્જીક પ્રતિક્રિયાઓ સાથે સંકળાયેલા છે.
વિધાન $(iv)$ સાચું છે કારણ કે લસિકાકણો એન્ટિબોડીઝ ઉત્પન્ન કરીને રોગપ્રતિકારક પ્રતિભાવ માટે જવાબદાર છે.
તેથી,વિધાન $(i)$ અને $(iii)$ ખોટા છે.

(A) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$(a)$ ઇઓસિનોફિલ્સ: $(iii)$ ચેપ સામે રક્ષણ (તેઓ એલર્જીક પ્રતિક્રિયાઓ અને પરોપજીવીઓ સામે રક્ષણ આપવામાં સામેલ છે).
$(b)$ $RBC$: $(v)$ વાયુઓનું વહન (તેમાં હિમોગ્લોબિન હોય છે જે $O_2$ અને $CO_2$ નું વહન કરે છે).
$(c)$ $AB$ ગ્રુપ: $(ii)$ સાર્વત્રિક સ્વીકારનાર ($AB$ રુધિર જૂથ ધરાવતી વ્યક્તિઓમાં એન્ટિ-$A$ અને એન્ટિ-$B$ એન્ટિબોડીઝનો અભાવ હોય છે).
$(d)$ ત્રાકકણો: $(i)$ રુધિર ગંઠાઈ જવાની પ્રક્રિયા (તેઓ રુધિર ગંઠાઈ જવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરતા પરિબળો મુક્ત કરે છે).
$(e)$ સિસ્ટોલ: $(iv)$ હૃદયનું સંકોચન (તે હૃદયના સંકોચનના તબક્કાને દર્શાવે છે).

(C) બધા જીવંત કોષોને જીવવા અને કાર્ય કરવા માટે પોષક તત્વો,$O_{2}$ અને અન્ય આવશ્યક પદાર્થોના સતત પુરવઠાની જરૂર હોય છે.
વધુમાં,કોષોની અંદર ઉત્પન્ન થતા ચયાપચયના નકામા પદાર્થો અને હાનિકારક પદાર્થોને ઝેરી અસર અટકાવવા માટે અસરકારક રીતે દૂર કરવા જરૂરી છે.
તેથી,આ પદાર્થોને કોષો સુધી પહોંચાડવા અને કોષોમાંથી દૂર કરવા માટે એક વિશિષ્ટ પરિવહન તંત્ર હોવું અનિવાર્ય છે.

(N/A) હૃદયચક્ર એ હૃદયમાં થતી ક્રમિક ઘટનાઓ છે જે ચક્રીય રીતે પુનરાવર્તિત થાય છે. તેમાં નીચેના તબક્કાઓનો સમાવેશ થાય છે:
$1$. કર્ણકનું સંકોચન (Atrial Systole): $SA$ નોડ ક્રિયાત્મક પોટેન્શિયલ ઉત્પન્ન કરે છે,જે બંને કર્ણકોને એકસાથે સંકોચન કરવા માટે ઉત્તેજિત કરે છે. આનાથી ક્ષેપકોમાં રુધિરનો પ્રવાહ લગભગ $30\%$ જેટલો વધે છે.
$2$. ક્ષેપકનું સંકોચન (Ventricular Systole): ક્રિયાત્મક પોટેન્શિયલ $AV$ નોડ અને બંડલ ઓફ હિસ દ્વારા ક્ષેપકો સુધી પહોંચે છે,જેના કારણે ક્ષેપકોનું સંકોચન થાય છે. આનાથી $AV$ વાલ્વ બંધ થાય છે (પ્રથમ હૃદય અવાજ '$lub$' ઉત્પન્ન થાય છે) અને અર્ધચંદ્રાકાર વાલ્વ ખુલે છે,જે રુધિરને મહાધમની અને ફુપ્ફુસીય ધમનીમાં ધકેલે છે.
$3$. સંયુક્ત શિથિલન (Joint Diastole): કર્ણકો અને ક્ષેપકો બંને શિથિલ અવસ્થામાં હોય છે. અર્ધચંદ્રાકાર વાલ્વ બંધ થાય છે (બીજો હૃદય અવાજ '$dub$' ઉત્પન્ન થાય છે),અને $AV$ વાલ્વ ખુલે છે,જેનાથી રુધિર કર્ણકોમાંથી ક્ષેપકોમાં વહે છે.
દ્વિ-પરિવહન એટલે એવી પ્રક્રિયા જેમાં રુધિર એક સંપૂર્ણ ચક્રમાં હૃદયમાંથી બે વાર પસાર થાય છે:
$1$. ફુપ્ફુસીય પરિવહન (Pulmonary Circulation): અશુદ્ધ રુધિર જમણા ક્ષેપકમાંથી ફેફસાંમાં ઓક્સિજનયુક્ત થવા માટે પંપ કરવામાં આવે છે અને ત્યાંથી ડાબા કર્ણકમાં પાછું આવે છે.
$2$. દૈહિક પરિવહન (Systemic Circulation): ઓક્સિજનયુક્ત રુધિર ડાબા ક્ષેપકમાંથી શરીરના તમામ પેશીઓમાં પંપ કરવામાં આવે છે અને અશુદ્ધ રુધિર તરીકે જમણા કર્ણકમાં પાછું આવે છે.

(A) $(1)$ મત્સ્યમાં,હૃદય ઓક્સિજનવિહીન રુધિરને ઓક્સિજનયુક્ત કરવા માટે ઝાલરોમાં પંપ કરે છે,જે ત્યારબાદ સીધું શરીરના પેશીઓમાં જાય છે. આને એકલ પરિવહન કહેવાય છે.
ઉભયજીવીઓમાં,હૃદયમાં બે કર્ણકો અને એક ક્ષેપક હોય છે. ઓક્સિજનયુક્ત અને ઓક્સિજનવિહીન રુધિર ક્ષેપકમાં મિશ્ર થાય છે,જેને અપૂર્ણ બેવડું પરિવહન કહેવાય છે.
$(2)$ રુધિરના પ્રતિપ્રવાહને રોકવા માટે જમણા કર્ણક અને જમણા ક્ષેપક વચ્ચે ત્રિદલ વાલ્વ આવેલો હોય છે.
ડાબા કર્ણક અને ડાબા ક્ષેપક વચ્ચે દ્વિદલ વાલ્વ (જેને મિત્રલ વાલ્વ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) આવેલો હોય છે,જે રુધિરના પ્રતિપ્રવાહને અટકાવે છે.

(A) $(1)$ $AB$ રુધિરજૂથને સર્વગ્રાહી તરીકે ઓળખવામાં આવે છે કારણ કે આ રુધિરજૂથ ધરાવતી વ્યક્તિઓના રક્તકણો પર $A$ અને $B$ બંને એન્ટિજન હોય છે અને તેમના પ્લાઝ્મામાં $A$ કે $B$ સામે કોઈ એન્ટિબોડી હોતા નથી.
$(2)$ મિત્રલ વાલ્વ (જેને દ્વિદલ વાલ્વ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) ડાબા કર્ણક અને ડાબા ક્ષેપકની વચ્ચે આવેલો હોય છે,જે આ ખંડો વચ્ચે રુધિરના પ્રવાહનું નિયમન કરે છે.

(A) $(1)$ $QRS$ સંકુલ એ ક્ષેપકોના વિધ્રુવીકરણનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે, જે ક્ષેપકનું સંકોચન શરૂ કરે છે.
$(2)$ અપૂર્ણ બેવડું પરિવહન (જ્યાં ઓક્સિજનયુક્ત અને ઓક્સિજનવિહીન રુધિર એક જ ક્ષેપકમાં મિશ્ર થાય છે) એ ઉભયજીવીઓ અને મોટાભાગના સરીસૃપો (મગરો સિવાય) માં જોવા મળે છે.

(N/A)

બંધ પરિવહન તંત્ર	ખુલ્લું પરિવહન તંત્ર
$(1)$ રુધિર રુધિરવાહિનીઓના બંધ માર્ગમાં વહન પામે છે.	$(1)$ રુધિર દેહગુહામાં વહન પામે છે.
$(2)$ તેમાં અંગોમાં રુધિરકેશિકાઓ જોવા મળે છે.	$(2)$ તેમાં રુધિરકેશિકાઓનો અભાવ હોય છે.
$(3)$ શ્વસન રંજકદ્રવ્યો સામાન્ય રીતે $RBCs$ માં અથવા રુધિરરસમાં હોય છે.	$(3)$ શ્વસન રંજકદ્રવ્યો રુધિરરસમાં ઓગળેલા હોય છે.
$(4)$ રુધિર અને કોષો વચ્ચે લસિકા માધ્યમ તરીકે કાર્ય કરે છે.	$(4)$ રુધિર અને કોષો વચ્ચે સીધો વિનિમય થાય છે.
$(5)$ ઉદાહરણ: અળસિયું,મનુષ્ય.	$(5)$ ઉદાહરણ: વંદો,મૃદુકાય પ્રાણીઓ.

(C) બરોળ $(Spleen)$ એ વાલના આકારનું એક મોટું અંગ છે જે રુધિર માટે ગાળણ તરીકે કાર્ય કરે છે.
તે પરિભ્રમણમાંથી જૂની અથવા ક્ષતિગ્રસ્ત રક્તકણોને દૂર કરે છે.
તે રુધિરનો સંગ્રહ પણ કરે છે અને શ્વેતકણો તથા ત્રાકકણો માટે ભંડાર તરીકે કાર્ય કરે છે,જે રોગપ્રતિકારક તંત્રમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે.

(D) રુધિર એક વિશિષ્ટ સંયોજક પેશી છે જે પ્રવાહી આધારક, રુધિરરસ (Plasma) અને રુધિરકણો (Formed elements) ની બનેલી છે. રુધિરકણોમાં RBCs (રક્તકણો), WBCs (શ્વેતકણો) અને રુધિર ત્રાકકણો (Platelets) નો સમાવેશ થાય છે. તેથી, $Blood = Plasma + \text{Formed elements}$ (RBCs + WBCs + Platelets). આથી વિકલ્પ $(a)$ સાચો છે.
રુધિરરસ એ આછા પીળા રંગનું, ચીકણું પ્રવાહી છે જે રુધિરનું આધારક બનાવે છે. જો આપણે રુધિરમાંથી રુધિરકણો દૂર કરીએ, તો બાકી રહેલ ભાગ રુધિરરસ છે. તેથી, $Plasma = Blood - \text{Formed elements}$. આથી વિકલ્પ $(b)$ પણ સાચો છે.
લસિકા એવું પ્રવાહી છે જેમાં રુધિરરસની સરખામણીમાં RBCs અને મોટા પ્રોટીનનો અભાવ હોય છે. તેથી, વિકલ્પ $(c)$ ખોટો છે કારણ કે તેમાં RBCs નો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે.
આમ, $(a)$ અને $(b)$ બંને સાચા હોવાથી, સાચો જવાબ $(d)$ છે.

(C) રુધિર ગંઠાઈ જવાની પ્રક્રિયા,જેને સ્કંદન (coagulation) તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે,તે શરીરમાંથી રુધિરનો વધુ પડતો વ્યય અટકાવવા માટેની એક પદ્ધતિ છે.
સામાન્ય તંદુરસ્ત મનુષ્યોમાં,રુધિર ગંઠાઈ જવા માટે લાગતો સમય સામાન્ય રીતે $4-10\; min$ ની વચ્ચે હોય છે.

(B) રુધિર ગંઠાઈ જવાની પ્રક્રિયા એક ચોક્કસ કાસ્કેડ પદ્ધતિને અનુસરે છે:
$1$. સૌ પ્રથમ,પેશીને ઈજા થવાથી થ્રોમ્બોપ્લાસ્ટિનનું નિર્માણ થાય છે $(III)$.
$2$. ત્યારબાદ થ્રોમ્બોપ્લાસ્ટિન નિષ્ક્રિય પ્રોથ્રોમ્બિનને સક્રિય થ્રોમ્બિનમાં રૂપાંતરિત કરે છે $(IV)$.
$3$. થ્રોમ્બિન ઉત્સેચક તરીકે કાર્ય કરીને દ્રાવ્ય ફાઈબ્રિનોજનને અદ્રાવ્ય ફાઈબ્રિનના તંતુઓમાં ફેરવે છે $(I)$.
$4$. અંતે,આ ફાઈબ્રિનના તંતુઓ એક જાળી બનાવે છે જે રુધિર કોષોને પકડી રાખીને ગંઠાઈ જવાની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરે છે $(II)$.
તેથી,સાચો ક્રમ $III, IV, I, II$ છે.

(C) વિધાન $I$ સાચું છે: યકૃતમાં પ્રોથ્રોમ્બિનના સંશ્લેષણ માટે વિટામિન-$K$ આવશ્યક છે.
વિધાન $II$ સાચું છે: થ્રોમ્બિન ઉત્સેચક દ્રાવ્ય ફાઈબ્રિનોજનને અદ્રાવ્ય ફાઈબ્રિન તંતુઓમાં રૂપાંતરિત કરે છે.
વિધાન $III$ સાચું છે: પ્રોથ્રોમ્બિનેઝ ઉત્સેચક સંકુલ ($Ca^{2+}$ ની હાજરીમાં થ્રોમ્બોપ્લાસ્ટિન અને પ્લેટલેટ પરિબળો દ્વારા રચાયેલ) નિષ્ક્રિય પ્રોથ્રોમ્બિનને સક્રિય થ્રોમ્બિનમાં રૂપાંતરિત કરે છે.
આમ,ત્રણેય વિધાનો $I$,$II$ અને $III$ સાચા છે.

(B) બ્લડ સુગર એટલે ગ્લુકોઝ,જેનું નિયમન ઇન્સ્યુલિન અને ગ્લુકાગોન દ્વારા થાય છે. તંદુરસ્ત પુખ્ત વ્યક્તિમાં સામાન્ય ઉપવાસ દરમિયાન રુધિર ગ્લુકોઝનું સ્તર સામાન્ય રીતે $70-100\; mg/100\; mL$ (અથવા $70-100\; mg/dL$) ની રેન્જમાં હોય છે.
વિકલ્પ $A$ ખોટો છે કારણ કે સામાન્ય રુધિર યુરિયા $15-40\; mg/100\; mL$ હોય છે.
વિકલ્પ $C$ ખોટો છે કારણ કે તેમાં એકમ $(L)$ નો અભાવ છે.
વિકલ્પ $D$ ખોટો છે કારણ કે $ESR$ (એરિથ્રોસાઇટ સેડિમેન્ટેશન રેટ) ના પ્રમાણભૂત મૂલ્યો પુરુષો માટે $0-15\; mm/hr$ અને સ્ત્રીઓ માટે $0-20\; mm/hr$ છે.

(D) રુધિર ગંઠાઈ જવાની (coagulation) પ્રક્રિયામાં ઉત્સેચકીય પ્રતિક્રિયાઓની શ્રેણી સામેલ છે।
$1$. પેશીઓ અથવા ત્રાકકણો (platelets) ને ઈજા થવાથી $Thromboplastin$ (અથવા $Thrombokinase$) મુક્ત થાય છે।
$2$. $Ca^{+2}$ આયનોની હાજરીમાં, $Thromboplastin$ નિષ્ક્રિય $Prothrombin$ ને સક્રિય $Thrombin$ માં રૂપાંતરિત કરે છે।
$3$. ત્યારબાદ $Thrombin$ દ્રાવ્ય $Fibrinogen$ ને અદ્રાવ્ય $Fibrin$ તંતુઓમાં રૂપાંતરિત કરે છે।
$4$. આ $Fibrin$ તંતુઓ એક જાળી બનાવે છે જે રુધિરના મૃત અને ક્ષતિગ્રસ્ત કોષોને ફસાવીને ગંઠાઈ ગયેલું રુધિર (clot) બનાવે છે।
વિકલ્પ $D$ આ ક્રમને યોગ્ય રીતે દર્શાવે છે: $Prothrombin \xrightarrow{Thromboplastin/Thrombokinase, Ca^{+2}} Thrombin \xrightarrow{Fibrinogen} Fibrin \xrightarrow{+ \text{dead and damaged formed elements}} \text{Clot}$.

(D) હૃદયના અવાજો $Lubb$ (લબ) અને $Dub$ (ડબ) છે.
$Lubb$ એ પ્રથમ હૃદયનો અવાજ છે,જે નીચા પીચવાળો અને લાંબા સમયગાળાનો હોય છે,જે કર્ણક-ક્ષેપક $(AV)$ વાલ્વ બંધ થવાને કારણે ઉત્પન્ન થાય છે.
$Dub$ એ હૃદયનો બીજો અવાજ છે,જે ઊંચા પીચવાળો અને ટૂંકા સમયગાળાનો હોય છે,જે અર્ધચંદ્રાકાર વાલ્વ ($semilunar$ $valves$) બંધ થવાને કારણે ઉત્પન્ન થાય છે.
તેથી,વિધાન ખોટું છે કારણ કે 'ડબ' ટૂંકો અને તીક્ષ્ણ અવાજ છે,અને કારણ પણ ખોટું છે કારણ કે 'ડબ' અર્ધચંદ્રાકાર વાલ્વને કારણે થાય છે,$AV$ વાલ્વને કારણે નહીં.

(C) વિધાન સાચું છે કારણ કે નિવાહિકા તંત્ર એ શિરાઓનું એવું તંત્ર છે જે એક અંગની રુધિરકેશિકાઓમાંથી શરૂ થાય છે અને બીજા અંગની રુધિરકેશિકાઓમાં અંત પામે છે.
કારણ ખોટું છે કારણ કે,જોકે યકૃત નિવાહિકા તંત્ર મોટાભાગના પૃષ્ઠવંશીઓમાં જોવા મળે છે,પરંતુ તે બધા જ પૃષ્ઠવંશીઓમાં હોતું નથી (દા.ત.,તે સાયક્લોસ્ટોમ્સ અને કેટલીક માછલીઓમાં ગેરહાજર હોય છે).
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(D) રુધિરમાં $Na^+$ (સોડિયમ આયનો) નું ઉચ્ચ સ્તર હૃદયના સ્નાયુ કોષોમાં $Ca^{2+}$ આયનોના પ્રવેશમાં અવરોધ ઉભો કરે છે.
$Ca^{2+}$ હૃદયના સ્નાયુઓના સંકોચન માટે આવશ્યક હોવાથી,$Na^+$ ની વધુ પડતી માત્રા આ પ્રક્રિયાને અવરોધે છે,જેના પરિણામે હૃદયના ધબકારા અને સંકોચનશીલતામાં ઘટાડો થાય છે.
તેથી,વિધાન ખોટું છે.
વધુમાં,$Na^+$ નું ઉચ્ચ સ્તર $SA$ નોડની ઉત્તેજનામાં વધારો કરતું નથી; વાસ્તવમાં,તે હૃદયના કાર્યને મંદ કરે છે.
આમ,કારણ પણ ખોટું છે.

(D) $1$. રુધિરમાં ગંઠાઈ જવા માટેના કારકો (જેમ કે ફાઈબ્રિનોજન) અને રુધિરકણિકાઓ હોય છે,જે તેને ટેસ્ટટયૂબ જેવી સપાટીના સંપર્કમાં આવતા ગંઠાઈ જવા માટે પ્રેરે છે.
$2$. લસિકા એ મૂળભૂત રીતે મોટા પ્રોટીન અને રક્તકણો વગરનું રુધિર પ્લાઝ્મા છે. તેમાં કેટલાક ગંઠાઈ જવાના કારકો હોવા છતાં,તેમાં રુધિરકણિકાઓનું પ્રમાણ ઓછું હોય છે અને ટેસ્ટટયૂબમાં ઝડપથી ગંઠાઈ જવા માટે જરૂરી ચોક્કસ કારકોનો અભાવ હોય છે,તેથી તે સરળતાથી ગંઠાતું નથી.
$3$. સીરમ એ રુધિર ગંઠાઈ ગયા પછી અને ગંઠાઈ ગયેલો ભાગ દૂર કર્યા પછી વધતું પ્રવાહી છે. ગંઠાઈ જવાની પ્રક્રિયા દરમિયાન ગંઠાઈ જવાના કારકો વપરાઈ ગયા હોવાથી,સીરમ ફરીથી ગંઠાઈ શકતું નથી.
$4$. તેથી,આપેલા તમામ વિધાનો સાચા છે.

(D) ખુલ્લા પરિવહન તંત્રમાં,રુધિરને હૃદયમાંથી રુધિરવાહિનીઓ દ્વારા શરીરની ગુહાઓમાં પંપ કરવામાં આવે છે,જેને સાઇનસ કહેવાય છે,જ્યાં પેશીઓ રુધિરમાં ડૂબેલી રહે છે.
બંધ પરિવહન તંત્રમાં,રુધિર વાહિનીઓના જાળામાં વહે છે,જે પરિવહન માટે વધુ કાર્યક્ષમ છે.
બંધ પરિવહન તંત્રમાં,રુધિરવાહિનીઓના સંકોચન અને વિસ્તરણ દ્વારા રુધિરના પ્રવાહને ચોકસાઈથી નિયંત્રિત કરી શકાય છે.
તેથી,આપેલા તમામ વિધાનો સાચા છે.

(B) માયોજેનિક હૃદય એવું હૃદય છે જેમાં હૃદયના ધબકારા સ્નાયુ કોષોના વિશિષ્ટ સમૂહ દ્વારા શરૂ થાય છે (દા.ત.,મનુષ્યમાં $SA$ નોડ). મનુષ્યમાં હૃદય માયોજેનિક હોય છે.
અળસિયામાં પણ માયોજેનિક હૃદય જોવા મળે છે,કારણ કે તેના પાર્શ્વીય હૃદય સ્નાયુબદ્ધ હોય છે અને તે પોતે જ સંકોચન શરૂ કરે છે.
ન્યુરોજેનિક હૃદય એવું હૃદય છે જેમાં હૃદયના ધબકારા ચેતાતંત્રના ચેતાકોષો દ્વારા આવતા આવેગોથી શરૂ થાય છે (દા.ત.,વંદા જેવા સંધિપાદ પ્રાણીઓમાં).
તેથી,સાચો વિકલ્પ છે: માયોજેનિક હૃદય - માનવ,અળસિયું; ન્યુરોજેનિક હૃદય - વંદો.

(B) સાચી જોડ નીચે મુજબ છે:
$a.$ સંયુક્ત શિથિલન: આ તબક્કામાં હૃદયના ચારેય ખંડો શિથિલ અવસ્થામાં હોય છે. જે $(ii)$ સાથે સુસંગત છે.
$b.$ હૃદયના ધબકારા: સામાન્ય હૃદયના ધબકારા દર મિનિટે આશરે $72$ વખત હોય છે. જે $(iii)$ સાથે સુસંગત છે.
$c.$ હૃદયચક્ર: એક સંપૂર્ણ હૃદયચક્રનો સમયગાળો $0.8$ સેકન્ડ હોય છે. જે $(i)$ સાથે સુસંગત છે.
$d.$ સ્ટ્રોક વોલ્યુમ: દરેક ધબકારે દરેક ક્ષેપક દ્વારા પંપ કરવામાં આવતા રુધિરનું કદ આશરે $70$ mL હોય છે. જે $(iv)$ સાથે સુસંગત છે.
આમ,સાચો ક્રમ $a-(ii), b-(iii), c-(i), d-(iv)$ છે.

(D) કાર્ડિયાક આઉટપુટ એટલે દરેક ક્ષેપક દ્વારા પ્રતિ મિનિટ પમ્પ કરવામાં આવતા રુધિરનું કદ.
તેની ગણતરી નીચેના સૂત્ર દ્વારા કરવામાં આવે છે: $\text{Cardiac Output} = \text{Stroke Volume} \times \text{Heart Rate}$.
સ્ટ્રોક વોલ્યુમ એ એક ધબકારામાં ક્ષેપક દ્વારા પમ્પ કરવામાં આવતા રુધિરનું પ્રમાણ છે (આશરે $70 \text{ mL}$).
હૃદયના ધબકારા એ પ્રતિ મિનિટ થતા ધબકારાની સંખ્યા છે (આશરે $72 \text{ beats/min}$).
તેથી, કાર્ડિયાક આઉટપુટ હૃદયના ધબકારા અને સ્ટ્રોક વોલ્યુમ બંને પર આધાર રાખે છે.

(D) વિધાન-$I$ ખોટું છે કારણ કે હૃદયનો પ્રથમ અવાજ $(lub)$ કર્ણક-ક્ષેપક સંકોચનની શરૂઆતમાં ત્રિદલ અને દ્વિદલ વાલ્વના બંધ થવાથી ઉત્પન્ન થાય છે,તેમના ખુલવાથી નહીં.
વિધાન-$II$ સાચું છે કારણ કે રમતવીરોમાં સ્ટ્રોક વોલ્યુમ વધારે હોય છે અને તેમની કાર્ડિયોવેસ્ક્યુલર કાર્યક્ષમતા વધુ સારી હોય છે,જેના પરિણામે સામાન્ય વ્યક્તિની તુલનામાં તેમનું કાર્ડિયાક આઉટપુટ વધારે હોય છે.
તેથી,માત્ર વિધાન $II$ સાચું છે.

(A) વિધાન-$I$ સાચું છે. કાર્ડિયાક આઉટપુટ એટલે દરેક ક્ષેપક દ્વારા પ્રતિ મિનિટ પમ્પ કરવામાં આવતા રુધિરનું કદ,જે સ્ટ્રોક વોલ્યુમ અને હૃદયના ધબકારાના ગુણાકાર જેટલું હોય છે. શરીર કાર્ડિયાક આઉટપુટને નિયંત્રિત કરવા માટે આ પરિમાણોને બદલી શકે છે.
વિધાન-$II$ ખોટું છે. દરેક કાર્ડિયાક ચક્ર દરમિયાન,બે મુખ્ય અવાજો ($Lubb$ અને $Dupp$) ઉત્પન્ન થાય છે. આ અવાજો સ્ટેથોસ્કોપ દ્વારા સરળતાથી સાંભળી શકાય છે,જે શરીરના આંતરિક અવાજો સાંભળવા માટે વપરાતું તબીબી સાધન છે.

(C) પલ્સ પોઈન્ટ્સ એવા સ્થાનો છે જ્યાં ધમનીને હાડકાની સામે દબાવીને નાડી અનુભવી શકાય છે. નીચલા અંગોના પલ્સ પોઈન્ટ્સ નીચે મુજબ છે:
$1$. ફેમોરલ ધમની (સાથળના ઉપરના ભાગમાં).
$2$. પોપ્લીટિયલ ધમની (ઘૂંટણની પાછળ).
$3$. પોસ્ટિરિયર ટિબિયલ ધમની (ઘૂંટીની નજીક).
$4$. ડોર્સાલિસ પેડિસ ધમની (પગના ઉપરના ભાગમાં).
બ્રેકિયલ અને રેડિયલ ધમનીઓ એ ઉપલા અંગોના પલ્સ પોઈન્ટ્સ છે.
તેથી,નીચલા અંગોના સાચા પલ્સ પોઈન્ટ્સ $III, IV, V$ અને $VI$ છે.

(C) કાર્ડિયાક આઉટપુટ એટલે દરેક ક્ષેપક દ્વારા પ્રતિ મિનિટ પમ્પ કરવામાં આવતા રુધિરનું કદ. તેની ગણતરી આ રીતે થાય છે: $\text{કાર્ડિયાક આઉટપુટ} = \text{સ્ટ્રોક વોલ્યુમ} \times \text{હૃદયના ધબકારા}$.
સરેરાશ સ્ટ્રોક વોલ્યુમ $70 \text{ ml}$ ધારીએ તો,જો કાર્ડિયાક આઉટપુટ $4200 \text{ ml/min}$ હોય,તો હૃદયના ધબકારા $(x)$ $4200 / 70 = 60 \text{ ધબકારા/મિનિટ}$ થાય.
જ્યારે હૃદયના ધબકારા સામાન્ય મર્યાદા $(60-100 \text{ ધબકારા/મિનિટ})$ થી નીચે જાય છે,ત્યારે તે સ્થિતિને બ્રેડીકાર્ડિયા $(y)$ કહેવામાં આવે છે.
તેથી,$x = 60$ અને $y = \text{બ્રેડીકાર્ડિયા}$.

(C) ખુલ્લા પ્રકારના પરિવહનતંત્રમાં,હૃદય દ્વારા રુધિરને શરીરની ગુહાઓમાં પમ્પ કરવામાં આવે છે,જ્યાં પેશીઓ રુધિરથી ઘેરાયેલી હોય છે.
આ તંત્રમાં રુધિરવાહિનીઓનું સંપૂર્ણ જાળતંત્ર હોતું નથી,જેનો અર્થ છે કે રુધિર કેશિકાઓ ગેરહાજર હોય છે.
ખુલ્લા પરિવહનતંત્રના મુખ્ય લક્ષણોમાં નીચેનાનો સમાવેશ થાય છે:
$1$. રુધિર ઓછા દબાણ સાથે વહે છે.
$2$. શરીરની ગુહાને હિમોસીલ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$3$. શ્વસન રંજકદ્રવ્યો ઘણીવાર ગેરહાજર હોય છે અથવા કોષોમાં હોવાને બદલે પ્લાઝ્મામાં ઓગળેલા હોય છે.
તેથી,રુધિર કેશિકાઓની હાજરી એ બંધ પ્રકારના પરિવહનતંત્રનું લક્ષણ છે,ખુલ્લા પ્રકારનું નહીં.

(C) વિધાન $A$ અને $B$ બંને સાચા છે અને $B$ એ $A$ નું કારણ છે.
હેપેટોક્ટોમી,જેમાં યકૃતના ભાગને અથવા સંપૂર્ણ યકૃતને દૂર કરવામાં આવે છે,તેના પછી રુધિરમાં શર્કરાના સ્તરમાં ઝડપી ઘટાડો થાય છે (વિધાન $A$),કારણ કે યકૃતનું ગ્લાયકોજન,જે રુધિરની શર્કરાનો મુખ્ય સ્ત્રોત છે (વિધાન $B$),તે રુધિરમાં શર્કરાનું સ્તર જાળવી રાખવા માટે ઉપલબ્ધ રહેતું નથી.