અ Gujarati
Profit and Loss Questions in Gujarati
Competitive Exam Quantitative Aptitude · Profit and Loss · Profit and Loss
452+
Questions
Gujarati
Language
100%
With Solutions
Showing 50 of 452 questions in Gujarati
101
DifficultMCQ
અભિષેક જો તેની પાસે રહેલી પેન $Rs. 2.5$ પ્રતિ પેનના ભાવે વેચે તો તેને $Rs. 110$ નો નફો થાય છે અને જો તેટલી જ પેન $Rs. 1.75$ પ્રતિ પેનના ભાવે વેચે તો તેને $Rs. 55$ નું નુકસાન થાય છે. અભિષેક પાસે કેટલી પેન છે?
A
$220$
B
$240$
C
$200$
D
નિર્ધારિત કરી શકાતું નથી
Solution
$ (A) $ ધારો કે પેનની સંખ્યા $x$ છે.
બંને કિસ્સામાં પેનની મૂળ કિંમત $(CP)$ સમાન રહે છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે $CP = SP - \text{નફો}$ અને $CP = SP + \text{નુકસાન}$.
$CP$ માટેના બંને સમીકરણોને સરખાવતા:
$SP_1 - \text{નફો} = SP_2 + \text{નુકસાન}$
આપેલ છે:
$SP_1 = 2.5x$
$\text{નફો} = 110$
$SP_2 = 1.75x$
$\text{નુકસાન} = 55$
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા:
$2.5x - 110 = 1.75x + 55$
પદોને ગોઠવતા:
$2.5x - 1.75x = 55 + 110$
$0.75x = 165$
$x = 165 / 0.75$
$x = 220$
તેથી, અભિષેક પાસે $220$ પેન છે.
બંને કિસ્સામાં પેનની મૂળ કિંમત $(CP)$ સમાન રહે છે.
આપણે જાણીએ છીએ કે $CP = SP - \text{નફો}$ અને $CP = SP + \text{નુકસાન}$.
$CP$ માટેના બંને સમીકરણોને સરખાવતા:
$SP_1 - \text{નફો} = SP_2 + \text{નુકસાન}$
આપેલ છે:
$SP_1 = 2.5x$
$\text{નફો} = 110$
$SP_2 = 1.75x$
$\text{નુકસાન} = 55$
આ કિંમતોને સમીકરણમાં મૂકતા:
$2.5x - 110 = 1.75x + 55$
પદોને ગોઠવતા:
$2.5x - 1.75x = 55 + 110$
$0.75x = 165$
$x = 165 / 0.75$
$x = 220$
તેથી, અભિષેક પાસે $220$ પેન છે.
0 likes
View Solution102
MediumMCQ
રામે $Rs. 12500$ માં એક કોમ્પ્યુટર સેટ ખરીદ્યો અને તેના પર પરિવહન માટે $Rs. 300$ અને ઇન્સ્ટોલેશન માટે $Rs. 800$ ખર્ચ્યા. કુલ $15\%$ નફો મેળવવા માટે તેણે તેને કેટલી કિંમતે વેચવો જોઈએ? (Rs. માં)
A
$14560$
B
$14375$
C
$15460$
D
$15640$
Solution
(D) કોમ્પ્યુટર સેટની કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ માં ખરીદ કિંમત,પરિવહન અને ઇન્સ્ટોલેશનના ખર્ચનો સમાવેશ થાય છે.
કુલ $CP = 12500 + 300 + 800 = Rs. 13600$.
$15\%$ નફો મેળવવા માટે,વેચાણ કિંમત $(SP)$ નીચે મુજબ ગણવામાં આવે છે:
$SP = CP \times (1 + \frac{\text{Profit}\%}{100})$
$SP = 13600 \times (1 + \frac{15}{100})$
$SP = 13600 \times 1.15 = Rs. 15640$.
કુલ $CP = 12500 + 300 + 800 = Rs. 13600$.
$15\%$ નફો મેળવવા માટે,વેચાણ કિંમત $(SP)$ નીચે મુજબ ગણવામાં આવે છે:
$SP = CP \times (1 + \frac{\text{Profit}\%}{100})$
$SP = 13600 \times (1 + \frac{15}{100})$
$SP = 13600 \times 1.15 = Rs. 15640$.
0 likes
View Solution103
MediumMCQ
મહેશે $25\, kg$ ચોખા $Rs. 32$ પ્રતિ $kg$ ના ભાવે અને $15\, kg$ ચોખા $Rs. 36$ પ્રતિ $kg$ ના ભાવે ખરીદ્યા. તેણે બંને પ્રકારના ચોખા મિશ્ર કર્યા અને તેને $Rs. 40.20$ પ્રતિ $kg$ ના ભાવે વેચ્યા. તો તેને કેટલા ટકા નફો થયો ($\%$ માં)?
A
$25$
B
$40$
C
$30$
D
$20$
Solution
(D) મિશ્રણની કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= (25 \times 32) + (15 \times 36) = 800 + 540 = Rs. 1340$.
ચોખાનો કુલ જથ્થો $= 25 + 15 = 40\, kg$.
$1\, kg$ મિશ્રણની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= \frac{1340}{40} = Rs. 33.50$.
$1\, kg$ મિશ્રણની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= Rs. 40.20$.
નફો $= SP - CP = 40.20 - 33.50 = Rs. 6.70$.
નફાની ટકાવારી $\% = \left( \frac{\text{નફો}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{6.70}{33.50} \right) \times 100 = 0.2 \times 100 = 20\%$.
ચોખાનો કુલ જથ્થો $= 25 + 15 = 40\, kg$.
$1\, kg$ મિશ્રણની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= \frac{1340}{40} = Rs. 33.50$.
$1\, kg$ મિશ્રણની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= Rs. 40.20$.
નફો $= SP - CP = 40.20 - 33.50 = Rs. 6.70$.
નફાની ટકાવારી $\% = \left( \frac{\text{નફો}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{6.70}{33.50} \right) \times 100 = 0.2 \times 100 = 20\%$.
0 likes
View Solution104
DifficultMCQ
એક ઘડિયાળ વેચતી વખતે,દુકાનદાર $15 \%$ નું વળતર (ડિસ્કાઉન્ટ) આપે છે. જો તે $20 \%$ નું વળતર આપે,તો તેને નફામાં $Rs. 51$ ઓછા મળે છે. ઘડિયાળની મૂળ કિંમત કેટલી હશે? ($Rs$ માં)
A
$920$
B
$985$
C
$1125$
D
$1020$
Solution
(D) ધારો કે ઘડિયાળની મૂળ કિંમત (છાપેલી કિંમત) $Rs. x$ છે.
પ્રથમ કિસ્સામાં,$15 \%$ વળતર આપવામાં આવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $x \times (1 - 0.15) = 0.85x$ થાય.
બીજા કિસ્સામાં,$20 \%$ વળતર આપવામાં આવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $x \times (1 - 0.20) = 0.80x$ થાય.
વેચાણ કિંમતમાં તફાવત $Rs. 51$ આપેલ છે,જે નફામાં થયેલો ઘટાડો દર્શાવે છે.
તેથી,$0.85x - 0.80x = 51$.
$0.05x = 51$.
$x = \frac{51}{0.05} = \frac{5100}{5} = 1020$.
આમ,ઘડિયાળની મૂળ કિંમત $Rs. 1020$ છે.
પ્રથમ કિસ્સામાં,$15 \%$ વળતર આપવામાં આવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $x \times (1 - 0.15) = 0.85x$ થાય.
બીજા કિસ્સામાં,$20 \%$ વળતર આપવામાં આવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $x \times (1 - 0.20) = 0.80x$ થાય.
વેચાણ કિંમતમાં તફાવત $Rs. 51$ આપેલ છે,જે નફામાં થયેલો ઘટાડો દર્શાવે છે.
તેથી,$0.85x - 0.80x = 51$.
$0.05x = 51$.
$x = \frac{51}{0.05} = \frac{5100}{5} = 1020$.
આમ,ઘડિયાળની મૂળ કિંમત $Rs. 1020$ છે.
0 likes
View Solution105
MediumMCQ
એક દુકાનદારે એક વસ્તુના $245$ નંગ $Rs. 30$ પ્રતિ નંગના ભાવે ખરીદ્યા. તેણે પરિવહન પાછળ $Rs. 980$ અને વસ્તુઓના પેકિંગ પાછળ $Rs. 1470$ ખર્ચ્યા. તેણે આ વસ્તુઓ $Rs. 50$ પ્રતિ નંગના ભાવે વેચી. તો તેને થયેલ નફાની ટકાવારી કેટલી છે?
A
$25$
B
$20$
C
$28$
D
$22.5$
Solution
(A) વસ્તુના $245$ નંગની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= 245 \times 30 = Rs. 7350$.
કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ (પરિવહન અને પેકિંગ ખર્ચ સહિત) $= 7350 + 980 + 1470 = Rs. 9800$.
$1$ નંગની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= \frac{9800}{245} = Rs. 40$.
$1$ નંગની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= Rs. 50$.
નફો $= SP - CP = 50 - 40 = Rs. 10$.
નફાની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નફો}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{10}{40} \right) \times 100 = 25 \%$.
કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ (પરિવહન અને પેકિંગ ખર્ચ સહિત) $= 7350 + 980 + 1470 = Rs. 9800$.
$1$ નંગની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= \frac{9800}{245} = Rs. 40$.
$1$ નંગની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= Rs. 50$.
નફો $= SP - CP = 50 - 40 = Rs. 10$.
નફાની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નફો}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{10}{40} \right) \times 100 = 25 \%$.
0 likes
View Solution106
MediumMCQ
એક વસ્તુની વેચાણ કિંમત (માર્ક પ્રાઈસ) $Rs. 504$ નક્કી કરવામાં આવી છે. દુકાનદાર છાપેલી કિંમત પર $5\%$ વળતર આપે છે અને તેમ છતાં $20\%$ નફો મેળવે છે. તો વસ્તુની ખરીદ કિંમત (Cost Price) કેટલી હશે? (Rs. માં)
A
$399$
B
$405$
C
$403$
D
$400$
Solution
(A) આપેલ છે: છાપેલી કિંમત $(MP)$ = $Rs. 504$,વળતર = $5\%$,નફો = $20\%$.
સૌ પ્રથમ,વેચાણ કિંમત $(SP)$ શોધો:
$SP = MP - (MP \text{ ના } 5\%)$
$SP = 504 - (0.05 \times 504) = 504 - 25.2 = Rs. 478.80$.
હવે,ખરીદ કિંમત $(CP)$ શોધો:
આપણે જાણીએ છીએ કે $SP = CP \times (1 + \text{નફો}\%)$.
$478.80 = CP \times (1 + 0.20)$
$478.80 = CP \times 1.20$
$CP = \frac{478.80}{1.20} = Rs. 399$.
તેથી,વસ્તુની ખરીદ કિંમત $Rs. 399$ છે.
સૌ પ્રથમ,વેચાણ કિંમત $(SP)$ શોધો:
$SP = MP - (MP \text{ ના } 5\%)$
$SP = 504 - (0.05 \times 504) = 504 - 25.2 = Rs. 478.80$.
હવે,ખરીદ કિંમત $(CP)$ શોધો:
આપણે જાણીએ છીએ કે $SP = CP \times (1 + \text{નફો}\%)$.
$478.80 = CP \times (1 + 0.20)$
$478.80 = CP \times 1.20$
$CP = \frac{478.80}{1.20} = Rs. 399$.
તેથી,વસ્તુની ખરીદ કિંમત $Rs. 399$ છે.
0 likes
View Solution107
MediumMCQ
એક દુકાનદારે છાપેલી કિંમત પર $20\%$ વળતર આપીને એક વસ્તુ $Rs. 400$ માં વેચી અને મૂળ કિંમત પર $30\%$ નફો મેળવ્યો. જો તેણે વળતર ન આપ્યું હોત,તો નફાની ટકાવારી કેટલી હોત ($\%$ માં)?
A
$25$
B
$35$
C
$50$
D
$62.5$
Solution
(D) ધારો કે મૂળ કિંમત $CP$ છે અને છાપેલી કિંમત $MP$ છે.
આપેલ છે કે દુકાનદાર $CP$ પર $30\%$ નફો મેળવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $SP = 1.30 \times CP$.
વળી,દુકાનદાર $MP$ પર $20\%$ વળતર આપે છે,તેથી $SP = 0.80 \times MP$.
$SP$ માટેના બંને સમીકરણોને સરખાવતા: $0.80 \times MP = 1.30 \times CP$,જે આપણને $MP = \frac{1.30}{0.80} \times CP = 1.625 \times CP$ આપે છે.
જો કોઈ વળતર આપવામાં ન આવ્યું હોત,તો વેચાણ કિંમત છાપેલી કિંમત જેટલી હોત,એટલે કે $SP_{new} = MP = 1.625 \times CP$.
તેથી નફાની ટકાવારી $\frac{SP_{new} - CP}{CP} \times 100 = \frac{1.625 \times CP - CP}{CP} \times 100 = 0.625 \times 100 = 62.5\%$ થશે.
આપેલ છે કે દુકાનદાર $CP$ પર $30\%$ નફો મેળવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $SP = 1.30 \times CP$.
વળી,દુકાનદાર $MP$ પર $20\%$ વળતર આપે છે,તેથી $SP = 0.80 \times MP$.
$SP$ માટેના બંને સમીકરણોને સરખાવતા: $0.80 \times MP = 1.30 \times CP$,જે આપણને $MP = \frac{1.30}{0.80} \times CP = 1.625 \times CP$ આપે છે.
જો કોઈ વળતર આપવામાં ન આવ્યું હોત,તો વેચાણ કિંમત છાપેલી કિંમત જેટલી હોત,એટલે કે $SP_{new} = MP = 1.625 \times CP$.
તેથી નફાની ટકાવારી $\frac{SP_{new} - CP}{CP} \times 100 = \frac{1.625 \times CP - CP}{CP} \times 100 = 0.625 \times 100 = 62.5\%$ થશે.
0 likes
View Solution108
EasyMCQ
સુરેશે $11250$ રૂપિયામાં એક $TV$ સેટ ખરીદ્યો. તેણે ઇન્સ્ટોલેશન માટે $800$ રૂપિયા અને પરિવહન માટે $150$ રૂપિયા ખર્ચ્યા. જો કોઈ ડિસ્કાઉન્ટ આપવામાં ન આવે,તો $15\%$ નફો મેળવવા માટે તેને કેટલી કિંમતે વેચવો જોઈએ? (રૂપિયામાં)
A
$12938$
B
$14030$
C
$13450$
D
$15467$
Solution
(B) સુરેશ માટે કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ માં ખરીદ કિંમત,ઇન્સ્ટોલેશન ચાર્જ અને પરિવહન ખર્ચનો સમાવેશ થાય છે.
$CP = 11250 + 800 + 150 = 12200 \text{ રૂપિયા}$
$15\%$ નફો મેળવવા માટે,વેચાણ કિંમત $(SP)$ નીચે મુજબ ગણવામાં આવે છે:
$SP = CP \times (1 + \frac{\text{નફો}\%}{100})$
$SP = 12200 \times (1 + \frac{15}{100})$
$SP = 12200 \times 1.15 = 14030 \text{ રૂપિયા}$
તેથી,$TV$ ને $14030 \text{ રૂપિયા}$ માં વેચવો જોઈએ.
$CP = 11250 + 800 + 150 = 12200 \text{ રૂપિયા}$
$15\%$ નફો મેળવવા માટે,વેચાણ કિંમત $(SP)$ નીચે મુજબ ગણવામાં આવે છે:
$SP = CP \times (1 + \frac{\text{નફો}\%}{100})$
$SP = 12200 \times (1 + \frac{15}{100})$
$SP = 12200 \times 1.15 = 14030 \text{ રૂપિયા}$
તેથી,$TV$ ને $14030 \text{ રૂપિયા}$ માં વેચવો જોઈએ.
0 likes
View Solution109
MediumMCQ
$Mr.$ $A$ એ $Mr.$ $B$ ને છાપેલી કિંમત પર $10\%$ વળતર આપીને માલ વેચ્યો. વળતર બાદની કિંમત $Rs. 1242$ છે. જો છાપેલી કિંમતે માલ વેચવાથી ખરીદ કિંમત પર $15\%$ નફો થતો હોય,તો ખરીદ કિંમત શું હશે? ( $Rs.$ માં)
A
$1242$
B
$1380$
C
$1280$
D
$1200$
Solution
(D) પગલું $1$: છાપેલી કિંમત શોધો.
આપેલ છે કે $10\%$ વળતર બાદની કિંમત $Rs. 1242$ છે.
ધારો કે છાપેલી કિંમત $P$ છે.
$P \times (1 - 0.10) = 1242$
$P \times 0.90 = 1242$
$P = 1242 / 0.90 = 1380$.
પગલું $2$: ખરીદ કિંમત (Cost Price) શોધો.
આપેલ છે કે છાપેલી કિંમતે $(Rs. 1380)$ માલ વેચવાથી ખરીદ કિંમત પર $15\%$ નફો મળે છે.
$SP = CP \times (1 + \text{Profit}\%)$
$1380 = CP \times (1 + 0.15)$
$1380 = CP \times 1.15$
$CP = 1380 / 1.15 = 1200$.
તેથી,ખરીદ કિંમત $Rs. 1200$ છે.
આપેલ છે કે $10\%$ વળતર બાદની કિંમત $Rs. 1242$ છે.
ધારો કે છાપેલી કિંમત $P$ છે.
$P \times (1 - 0.10) = 1242$
$P \times 0.90 = 1242$
$P = 1242 / 0.90 = 1380$.
પગલું $2$: ખરીદ કિંમત (Cost Price) શોધો.
આપેલ છે કે છાપેલી કિંમતે $(Rs. 1380)$ માલ વેચવાથી ખરીદ કિંમત પર $15\%$ નફો મળે છે.
$SP = CP \times (1 + \text{Profit}\%)$
$1380 = CP \times (1 + 0.15)$
$1380 = CP \times 1.15$
$CP = 1380 / 1.15 = 1200$.
તેથી,ખરીદ કિંમત $Rs. 1200$ છે.
0 likes
View Solution110
MediumMCQ
રાજેશ એક મોબાઈલ ફોન અને એક રેફ્રિજરેટર અનુક્રમે $Rs. 12000$ અને $Rs. 10000$ માં ખરીદે છે. તેણે રેફ્રિજરેટર $12\%$ ના નુકસાન સાથે અને મોબાઈલ ફોન $8\%$ ના નફા સાથે વેચ્યો. તો તેને કુલ કેટલો નફો કે નુકસાન થયું?
A
$Rs. 280$ નું નુકસાન
B
$Rs. 2160$ નો નફો
C
$Rs. 240$ નું નુકસાન
D
$Rs. 2060$ નો નફો
Solution
(C) રેફ્રિજરેટરની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= Rs. 10000$. નુકસાન $= 12\%$.
નુકસાનની રકમ $= 10000$ ના $12\% = \frac{12}{100} \times 10000 = Rs. 1200$.
રેફ્રિજરેટરની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 10000 - 1200 = Rs. 8800$.
મોબાઈલ ફોનની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= Rs. 12000$. નફો $= 8\%$.
નફાની રકમ $= 12000$ ના $8\% = \frac{8}{100} \times 12000 = Rs. 960$.
મોબાઈલ ફોનની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 12000 + 960 = Rs. 12960$.
કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= 10000 + 12000 = Rs. 22000$.
કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 8800 + 12960 = Rs. 21760$.
અહીં કુલ વેચાણ કિંમત $ < $ કુલ ખરીદ કિંમત હોવાથી,કુલ નુકસાન થાય છે.
નુકસાન $= 22000 - 21760 = Rs. 240$.
નુકસાનની રકમ $= 10000$ ના $12\% = \frac{12}{100} \times 10000 = Rs. 1200$.
રેફ્રિજરેટરની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 10000 - 1200 = Rs. 8800$.
મોબાઈલ ફોનની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= Rs. 12000$. નફો $= 8\%$.
નફાની રકમ $= 12000$ ના $8\% = \frac{8}{100} \times 12000 = Rs. 960$.
મોબાઈલ ફોનની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 12000 + 960 = Rs. 12960$.
કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= 10000 + 12000 = Rs. 22000$.
કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 8800 + 12960 = Rs. 21760$.
અહીં કુલ વેચાણ કિંમત $ < $ કુલ ખરીદ કિંમત હોવાથી,કુલ નુકસાન થાય છે.
નુકસાન $= 22000 - 21760 = Rs. 240$.
0 likes
View Solution111
MediumMCQ
અભિષેકે $140$ શર્ટ અને $250$ ટ્રાઉઝર અનુક્રમે $Rs. 450$ અને $Rs. 550$ ના ભાવે ખરીદ્યા. $40 \%$ નફો મેળવવા માટે શર્ટ અને ટ્રાઉઝરની એકંદર સરેરાશ વેચાણ કિંમત કેટલી હોવી જોઈએ? ($Rs.$ માં) (આગામી પૂર્ણાંકમાં રાઉન્ડ ઓફ)
A
$725$
B
$710$
C
$720$
D
$700$
Solution
(C) $140$ શર્ટ અને $250$ ટ્રાઉઝરની કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ નીચે મુજબ ગણવામાં આવે છે:
$\text{કુલ }CP = (140 \times 450) + (250 \times 550) = 63000 + 137500 = Rs. 200500$
$40 \%$ નફો મેળવવા માટે,કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ નીચે મુજબ હોવી જોઈએ:
$\text{કુલ }SP = CP \times (1 + \frac{40}{100}) = 200500 \times 1.4 = Rs. 280700$
કુલ વસ્તુઓની સંખ્યા $140 + 250 = 390$ છે.
પ્રતિ વસ્તુ સરેરાશ વેચાણ કિંમત:
$\text{સરેરાશ }SP = \frac{\text{કુલ }SP}{\text{કુલ વસ્તુઓ}} = \frac{280700}{390} \approx 719.74$
આગામી પૂર્ણાંકમાં રાઉન્ડ ઓફ કરતા,આપણને $Rs. 720$ મળે છે.
$\text{કુલ }CP = (140 \times 450) + (250 \times 550) = 63000 + 137500 = Rs. 200500$
$40 \%$ નફો મેળવવા માટે,કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ નીચે મુજબ હોવી જોઈએ:
$\text{કુલ }SP = CP \times (1 + \frac{40}{100}) = 200500 \times 1.4 = Rs. 280700$
કુલ વસ્તુઓની સંખ્યા $140 + 250 = 390$ છે.
પ્રતિ વસ્તુ સરેરાશ વેચાણ કિંમત:
$\text{સરેરાશ }SP = \frac{\text{કુલ }SP}{\text{કુલ વસ્તુઓ}} = \frac{280700}{390} \approx 719.74$
આગામી પૂર્ણાંકમાં રાઉન્ડ ઓફ કરતા,આપણને $Rs. 720$ મળે છે.
0 likes
View Solution112
MediumMCQ
એક વેપારી તેની વસ્તુઓની કિંમત મૂળ કિંમત કરતા $40 \%$ વધારે અંકિત કરે છે અને $25 \%$ વળતર આપે છે. તેને થતો નફો $\%$ માં કેટલો હશે?
A
$15$
B
$10$
C
$5$
D
$2$
Solution
(C) ધારો કે મૂળ કિંમત $(CP)$ $Rs. 100$ છે.
અંકિત કિંમત $(MP)$ એ $CP$ કરતા $40 \%$ વધારે છે,તેથી $MP = 100 + 40 = Rs. 140$.
$MP$ પર $25 \%$ વળતર આપવામાં આવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $(SP)$ $140 - (140 \text{ ના } 25 \%) = 140 - 35 = Rs. 105$ થશે.
નફો = $SP - CP = 105 - 100 = Rs. 5$.
નફાની ટકાવારી = $\left( \frac{\text{નફો}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{5}{100} \right) \times 100 = 5 \%$.
અંકિત કિંમત $(MP)$ એ $CP$ કરતા $40 \%$ વધારે છે,તેથી $MP = 100 + 40 = Rs. 140$.
$MP$ પર $25 \%$ વળતર આપવામાં આવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $(SP)$ $140 - (140 \text{ ના } 25 \%) = 140 - 35 = Rs. 105$ થશે.
નફો = $SP - CP = 105 - 100 = Rs. 5$.
નફાની ટકાવારી = $\left( \frac{\text{નફો}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{5}{100} \right) \times 100 = 5 \%$.
0 likes
View Solution113
DifficultMCQ
એક માણસે તેની બે કારમાંથી દરેકને $Rs. 4.5$ લાખમાં વેચી. પ્રથમ કારના વેચાણમાં તેને $20\%$ નફો થયો અને બીજી કારના વેચાણમાં તેને $20\%$ નુકસાન થયું. તો કુલ નફો કે નુકસાન કેટલું છે?
A
$Rs. 20250$ નો નફો
B
$Rs. 20250$ નું નુકસાન
C
$Rs. 37500$ નો નફો
D
$Rs. 37500$ નું નુકસાન
Solution
(D) દરેક કારની વેચાણ કિંમત $(SP)$ = $Rs. 4,50,000$.
કુલ $SP$ = $4,50,000 + 4,50,000 = Rs. 9,00,000$.
પ્રથમ કાર માટે: $SP = 4,50,000$, નફો = $20\%$.
ખરીદ કિંમત $(CP_1)$ = $SP / (1 + \text{નફો}\%) = 4,50,000 / 1.2 = Rs. 3,75,000$.
બીજી કાર માટે: $SP = 4,50,000$, નુકસાન = $20\%$.
ખરીદ કિંમત $(CP_2)$ = $SP / (1 - \text{નુકસાન}\%) = 4,50,000 / 0.8 = Rs. 5,62,500$.
કુલ $CP = CP_1 + CP_2 = 3,75,000 + 5,62,500 = Rs. 9,37,500$.
અહીં કુલ $CP$ > કુલ $SP$ હોવાથી, નુકસાન થાય છે.
નુકસાન = કુલ $CP - $ કુલ $SP = 9,37,500 - 9,00,000 = Rs. 37,500$.
કુલ $SP$ = $4,50,000 + 4,50,000 = Rs. 9,00,000$.
પ્રથમ કાર માટે: $SP = 4,50,000$, નફો = $20\%$.
ખરીદ કિંમત $(CP_1)$ = $SP / (1 + \text{નફો}\%) = 4,50,000 / 1.2 = Rs. 3,75,000$.
બીજી કાર માટે: $SP = 4,50,000$, નુકસાન = $20\%$.
ખરીદ કિંમત $(CP_2)$ = $SP / (1 - \text{નુકસાન}\%) = 4,50,000 / 0.8 = Rs. 5,62,500$.
કુલ $CP = CP_1 + CP_2 = 3,75,000 + 5,62,500 = Rs. 9,37,500$.
અહીં કુલ $CP$ > કુલ $SP$ હોવાથી, નુકસાન થાય છે.
નુકસાન = કુલ $CP - $ કુલ $SP = 9,37,500 - 9,00,000 = Rs. 37,500$.
0 likes
View Solution114
DifficultMCQ
એક વસ્તુને તેની છાપેલી કિંમતના $80 \%$ ભાવે વેચવાથી,દુકાનદારને $10 \%$ નું નુકસાન થાય છે. જો તે તેને તેની છાપેલી કિંમતના $95 \%$ ભાવે વેચે તો નફાની ટકાવારી કેટલી થશે ($\%$ માં)?
A
$6.9$
B
$5$
C
$5.9$
D
$12.5$
Solution
(A) ધારો કે છાપેલી કિંમત $(MP)$ $Rs. 100$ છે.
$MP$ ના $80 \%$ લેખે વેચાણ કિંમત $(SP_1)$ = $0.80 \times 100 = Rs. 80$.
$10 \%$ નુકસાન આપેલું હોવાથી,મૂળ કિંમત $(CP)$ નીચે મુજબ ગણવામાં આવે છે:
$CP = \frac{SP_1}{1 - \text{Loss}\%} = \frac{80}{0.90} = Rs. \frac{800}{9}$.
હવે,જો વસ્તુને તેની $MP$ ના $95 \%$ ભાવે વેચવામાં આવે,તો નવી વેચાણ કિંમત $(SP_2)$ $Rs. 95$ થશે.
નફો = $SP_2 - CP = 95 - \frac{800}{9} = \frac{855 - 800}{9} = Rs. \frac{55}{9}$.
નફાની ટકાવારી = $\left( \frac{\text{Profit}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{55/9}{800/9} \right) \times 100 = \frac{55}{800} \times 100 = \frac{55}{8} = 6.875 \% \approx 6.9 \%$.
$MP$ ના $80 \%$ લેખે વેચાણ કિંમત $(SP_1)$ = $0.80 \times 100 = Rs. 80$.
$10 \%$ નુકસાન આપેલું હોવાથી,મૂળ કિંમત $(CP)$ નીચે મુજબ ગણવામાં આવે છે:
$CP = \frac{SP_1}{1 - \text{Loss}\%} = \frac{80}{0.90} = Rs. \frac{800}{9}$.
હવે,જો વસ્તુને તેની $MP$ ના $95 \%$ ભાવે વેચવામાં આવે,તો નવી વેચાણ કિંમત $(SP_2)$ $Rs. 95$ થશે.
નફો = $SP_2 - CP = 95 - \frac{800}{9} = \frac{855 - 800}{9} = Rs. \frac{55}{9}$.
નફાની ટકાવારી = $\left( \frac{\text{Profit}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{55/9}{800/9} \right) \times 100 = \frac{55}{800} \times 100 = \frac{55}{8} = 6.875 \% \approx 6.9 \%$.
0 likes
View Solution115
DifficultMCQ
એક વેપારી એક કાંડા ઘડિયાળ અને એક લોલક (pendulum) $Rs. 390$ માં ખરીદે છે. તે તેમને વેચીને ઘડિયાળ પર $10 \%$ અને લોલક પર $15 \%$ નફો મેળવે છે. તેને કુલ $Rs. 51.50$ નો નફો થાય છે. લોલક અને ઘડિયાળની મૂળ કિંમત વચ્ચેનો તફાવત કેટલો છે? (in $Rs.$)
A
$80$
B
$120$
C
$110$
D
$100$
Solution
(C) ધારો કે કાંડા ઘડિયાળની મૂળ કિંમત $(CP)$ $Rs. x$ છે.
તેથી,લોલકની મૂળ કિંમત $Rs. (390 - x)$ થશે.
ઘડિયાળ પરનો નફો $= 10 \% \text{ of } x = 0.10x$.
લોલક પરનો નફો $= 15 \% \text{ of } (390 - x) = 0.15(390 - x) = 58.5 - 0.15x$.
કુલ નફો $= 0.10x + 58.5 - 0.15x = 58.5 - 0.05x$.
આપેલ છે કે કુલ નફો $Rs. 51.50$ છે,તેથી:
$58.5 - 0.05x = 51.50$
$0.05x = 58.5 - 51.50 = 7.00$
$x = \frac{7}{0.05} = 140$.
આમ,કાંડા ઘડિયાળની મૂળ કિંમત $Rs. 140$ છે.
લોલકની મૂળ કિંમત $390 - 140 = Rs. 250$ છે.
મૂળ કિંમતો વચ્ચેનો તફાવત $250 - 140 = Rs. 110$ છે.
તેથી,લોલકની મૂળ કિંમત $Rs. (390 - x)$ થશે.
ઘડિયાળ પરનો નફો $= 10 \% \text{ of } x = 0.10x$.
લોલક પરનો નફો $= 15 \% \text{ of } (390 - x) = 0.15(390 - x) = 58.5 - 0.15x$.
કુલ નફો $= 0.10x + 58.5 - 0.15x = 58.5 - 0.05x$.
આપેલ છે કે કુલ નફો $Rs. 51.50$ છે,તેથી:
$58.5 - 0.05x = 51.50$
$0.05x = 58.5 - 51.50 = 7.00$
$x = \frac{7}{0.05} = 140$.
આમ,કાંડા ઘડિયાળની મૂળ કિંમત $Rs. 140$ છે.
લોલકની મૂળ કિંમત $390 - 140 = Rs. 250$ છે.
મૂળ કિંમતો વચ્ચેનો તફાવત $250 - 140 = Rs. 110$ છે.
0 likes
View Solution116
DifficultMCQ
એક વેપારી છાપેલી કિંમત પર $4 \%$ વળતર આપે છે અને દર $15$ પુસ્તકોની ખરીદી પર $1$ પુસ્તક મફત આપે છે,આમ તેને $35 \%$ નફો થાય છે. છાપેલી કિંમત મૂળ કિંમત કરતા આશરે કેટલા $\%$ વધારે છે?
A
$40$
B
$3$
C
$50$
D
$20$
Solution
(A) ધારો કે દરેક પુસ્તકની મૂળ કિંમત $(CP)$ $Rs. 100$ છે.
દર $15$ પુસ્તકોની ખરીદી પર $1$ પુસ્તક મફત મળે છે,એટલે કે ગ્રાહકને $15$ પુસ્તકોની કિંમતમાં $16$ પુસ્તકો મળે છે.
$16$ પુસ્તકોની કુલ મૂળ કિંમત $16 \times 100 = Rs. 1600$ થાય.
વેપારીને $35 \%$ નફો થાય છે,તેથી $16$ પુસ્તકોની કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ $1600 \times 1.35 = Rs. 2160$ થાય.
$1$ પુસ્તકની વેચાણ કિંમત $2160 / 16 = Rs. 135$ થાય.
વેપારી છાપેલી કિંમત $(MP)$ પર $4 \%$ વળતર આપે છે,તેથી $0.96 \times MP = 135$.
$MP = 135 / 0.96 = Rs. 140.625$.
મૂળ કિંમત પર છાપેલી કિંમતમાં વધારાની ટકાવારી $((140.625 - 100) / 100) \times 100 = 40.625 \%$ છે.
નજીકના પૂર્ણાંકમાં,આ વધારો આશરે $40 \%$ છે.
દર $15$ પુસ્તકોની ખરીદી પર $1$ પુસ્તક મફત મળે છે,એટલે કે ગ્રાહકને $15$ પુસ્તકોની કિંમતમાં $16$ પુસ્તકો મળે છે.
$16$ પુસ્તકોની કુલ મૂળ કિંમત $16 \times 100 = Rs. 1600$ થાય.
વેપારીને $35 \%$ નફો થાય છે,તેથી $16$ પુસ્તકોની કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ $1600 \times 1.35 = Rs. 2160$ થાય.
$1$ પુસ્તકની વેચાણ કિંમત $2160 / 16 = Rs. 135$ થાય.
વેપારી છાપેલી કિંમત $(MP)$ પર $4 \%$ વળતર આપે છે,તેથી $0.96 \times MP = 135$.
$MP = 135 / 0.96 = Rs. 140.625$.
મૂળ કિંમત પર છાપેલી કિંમતમાં વધારાની ટકાવારી $((140.625 - 100) / 100) \times 100 = 40.625 \%$ છે.
નજીકના પૂર્ણાંકમાં,આ વધારો આશરે $40 \%$ છે.
0 likes
View Solution117
DifficultMCQ
એક દુકાનદારે $150$ સમાન ફર્નિચરના ટુકડાઓ દરેકના $Rs. 250$ ના દરે ખરીદ્યા. તેણે પેકિંગ પર $Rs. 2500$ નો ખર્ચ કર્યો. તેણે દરેક ફર્નિચરની કિંમત $Rs. 320$ નક્કી કરી. જોકે,તેણે લેબલ કરેલી કિંમત પર $5 \%$ ડિસ્કાઉન્ટ આપવાનું નક્કી કર્યું. તો તેને કેટલા ટકા નફો થયો ($\%$ માં)?
A
$16$
B
$15$
C
$14$
D
$20$
Solution
(C) $150$ ફર્નિચરના ટુકડાઓની કુલ ખરીદ કિંમત $= 150 \times 250 = Rs. 37500$.
કુલ પેકિંગ ખર્ચ $= Rs. 2500$.
કુલ રોકાણ (કુલ ખરીદ કિંમત) $= 37500 + 2500 = Rs. 40000$.
દરેક ટુકડાની ખરીદ કિંમત $= \frac{40000}{150} = Rs. \frac{800}{3}$.
દરેક ટુકડાની છાપેલી કિંમત $= Rs. 320$.
ડિસ્કાઉન્ટ $= 320$ ના $5 \% = \frac{5}{100} \times 320 = Rs. 16$.
દરેક ટુકડાની વેચાણ કિંમત $= 320 - 16 = Rs. 304$.
દરેક ટુકડા પર નફો $= 304 - \frac{800}{3} = \frac{912 - 800}{3} = Rs. \frac{112}{3}$.
નફાની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નફો}}{\text{ખરીદ કિંમત}} \right) \times 100 = \left( \frac{112/3}{800/3} \right) \times 100 = \frac{112}{800} \times 100 = \frac{112}{8} = 14 \%$.
કુલ પેકિંગ ખર્ચ $= Rs. 2500$.
કુલ રોકાણ (કુલ ખરીદ કિંમત) $= 37500 + 2500 = Rs. 40000$.
દરેક ટુકડાની ખરીદ કિંમત $= \frac{40000}{150} = Rs. \frac{800}{3}$.
દરેક ટુકડાની છાપેલી કિંમત $= Rs. 320$.
ડિસ્કાઉન્ટ $= 320$ ના $5 \% = \frac{5}{100} \times 320 = Rs. 16$.
દરેક ટુકડાની વેચાણ કિંમત $= 320 - 16 = Rs. 304$.
દરેક ટુકડા પર નફો $= 304 - \frac{800}{3} = \frac{912 - 800}{3} = Rs. \frac{112}{3}$.
નફાની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નફો}}{\text{ખરીદ કિંમત}} \right) \times 100 = \left( \frac{112/3}{800/3} \right) \times 100 = \frac{112}{800} \times 100 = \frac{112}{8} = 14 \%$.
0 likes
View Solution118
DifficultMCQ
એક બળદ અને એક ગાડાની કુલ કિંમત $Rs. 8000$ છે. બળદને $10\%$ ના નફા પર અને ગાડાને $10\%$ ના નુકસાન પર વેચવામાં આવે છે. જો કુલ નફો $2.5\%$ થયો હોય,તો બળદની ખરીદ કિંમત કેટલી હશે? (Rs. માં)
A
$3000$
B
$3500$
C
$4000$
D
$5000$
Solution
(D) ધારો કે બળદની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $Rs. x$ છે.
તેથી,ગાડાની ખરીદ કિંમત $Rs. (8000 - x)$ થશે.
$10\%$ નફા પછી બળદની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $x + 0.10x = 1.1x$ થશે.
$10\%$ નુકસાન પછી ગાડાની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $(8000 - x) - 0.10(8000 - x) = 0.9(8000 - x)$ થશે.
કુલ ખરીદ કિંમત $Rs. 8000$ છે. કુલ નફો $2.5\%$ છે,તેથી કુલ વેચાણ કિંમત $8000 \times (1 + 0.025) = 8000 \times 1.025 = Rs. 8200$ થશે.
વ્યક્તિગત વેચાણ કિંમતોનો સરવાળો કુલ વેચાણ કિંમત જેટલો થાય છે:
$1.1x + 0.9(8000 - x) = 8200$
$1.1x + 7200 - 0.9x = 8200$
$0.2x = 8200 - 7200$
$0.2x = 1000$
$x = 1000 / 0.2 = 5000$.
તેથી,બળદની ખરીદ કિંમત $Rs. 5000$ છે.
તેથી,ગાડાની ખરીદ કિંમત $Rs. (8000 - x)$ થશે.
$10\%$ નફા પછી બળદની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $x + 0.10x = 1.1x$ થશે.
$10\%$ નુકસાન પછી ગાડાની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $(8000 - x) - 0.10(8000 - x) = 0.9(8000 - x)$ થશે.
કુલ ખરીદ કિંમત $Rs. 8000$ છે. કુલ નફો $2.5\%$ છે,તેથી કુલ વેચાણ કિંમત $8000 \times (1 + 0.025) = 8000 \times 1.025 = Rs. 8200$ થશે.
વ્યક્તિગત વેચાણ કિંમતોનો સરવાળો કુલ વેચાણ કિંમત જેટલો થાય છે:
$1.1x + 0.9(8000 - x) = 8200$
$1.1x + 7200 - 0.9x = 8200$
$0.2x = 8200 - 7200$
$0.2x = 1000$
$x = 1000 / 0.2 = 5000$.
તેથી,બળદની ખરીદ કિંમત $Rs. 5000$ છે.
0 likes
View Solution119
DifficultMCQ
ખાંડની કિંમતમાં $5 \%$ ડિસ્કાઉન્ટ સાથે,એક ખરીદનાર $Rs. 608$ માં $2 \text{ kg}$ વધુ ખાંડ ખરીદી શકે છે. ખાંડની શરૂઆતની વેચાણ કિંમત (પ્રતિ કિગ્રા) કેટલી છે?
A
$15.50$
B
$15$
C
$16.50$
D
$16$
Solution
(D) ધારો કે ખાંડની શરૂઆતની કિંમત $P$ પ્રતિ કિગ્રા છે.
$Rs. 608$ માં ખરીદેલ શરૂઆતનો જથ્થો $Q = \frac{608}{P}$ કિગ્રા છે.
$5 \%$ ડિસ્કાઉન્ટ પછી,નવી કિંમત $P' = 0.95P$ છે.
$Rs. 608$ માં ખરીદેલ નવો જથ્થો $Q' = \frac{608}{0.95P}$ છે.
આપેલ છે કે ખરીદનાર $2 \text{ kg}$ વધુ ખાંડ ખરીદી શકે છે,તેથી $Q' - Q = 2$.
$\frac{608}{0.95P} - \frac{608}{P} = 2$.
$\frac{608}{P} \left( \frac{1}{0.95} - 1 \right) = 2$.
$\frac{608}{P} \left( \frac{1 - 0.95}{0.95} \right) = 2$.
$\frac{608}{P} \left( \frac{0.05}{0.95} \right) = 2$.
$\frac{608}{P} \left( \frac{1}{19} \right) = 2$.
$608 = 38P$.
$P = \frac{608}{38} = 16$.
તેથી,ખાંડની શરૂઆતની વેચાણ કિંમત $Rs. 16$ પ્રતિ કિગ્રા છે.
$Rs. 608$ માં ખરીદેલ શરૂઆતનો જથ્થો $Q = \frac{608}{P}$ કિગ્રા છે.
$5 \%$ ડિસ્કાઉન્ટ પછી,નવી કિંમત $P' = 0.95P$ છે.
$Rs. 608$ માં ખરીદેલ નવો જથ્થો $Q' = \frac{608}{0.95P}$ છે.
આપેલ છે કે ખરીદનાર $2 \text{ kg}$ વધુ ખાંડ ખરીદી શકે છે,તેથી $Q' - Q = 2$.
$\frac{608}{0.95P} - \frac{608}{P} = 2$.
$\frac{608}{P} \left( \frac{1}{0.95} - 1 \right) = 2$.
$\frac{608}{P} \left( \frac{1 - 0.95}{0.95} \right) = 2$.
$\frac{608}{P} \left( \frac{0.05}{0.95} \right) = 2$.
$\frac{608}{P} \left( \frac{1}{19} \right) = 2$.
$608 = 38P$.
$P = \frac{608}{38} = 16$.
તેથી,ખાંડની શરૂઆતની વેચાણ કિંમત $Rs. 16$ પ્રતિ કિગ્રા છે.
0 likes
View Solution120
DifficultMCQ
એક વેપારીએ તેની વસ્તુઓની કિંમત મૂળ કિંમત કરતા $20 \%$ વધારે અંકિત કરી. તેણે અડધો સ્ટોક અંકિત કિંમતે,એક ચતુર્થાંશ સ્ટોક અંકિત કિંમત પર $20 \%$ વળતર આપીને અને બાકીનો સ્ટોક અંકિત કિંમત પર $40 \%$ વળતર આપીને વેચ્યો. તેનો કુલ નફો કેટલા ટકા છે?
A
$2$
B
$4.5$
C
$13.5$
D
$15$
Solution
(A) ધારો કે કુલ વસ્તુઓ $4$ એકમ છે અને દરેક એકમની મૂળ કિંમત $(CP)$ $Rs. 100$ છે.
કુલ $CP = 4 \times 100 = Rs. 400$.
દરેક એકમની અંકિત કિંમત $(MP)$ $= 100 + 100$ ના $20\% = Rs. 120$.
$4$ એકમની કુલ $MP = 4 \times 120 = Rs. 480$.
હવે,વેપારી નીચે મુજબ સ્ટોક વેચે છે:
$1$. અડધો સ્ટોક ($2$ એકમ) $MP$ પર: $2 \times 120 = Rs. 240$.
$2$. એક ચતુર્થાંશ ($1$ એકમ) $MP$ પર $20\%$ વળતર સાથે: $120 - 120$ ના $20\% = 120 - 24 = Rs. 96$.
$3$. બાકીનો ($1$ એકમ) $MP$ પર $40\%$ વળતર સાથે: $120 - 120$ ના $40\% = 120 - 48 = Rs. 72$.
કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 240 + 96 + 72 = Rs. 408$.
કુલ નફો $= SP - CP = 408 - 400 = Rs. 8$.
નફાની ટકાવારી $= (\text{નફો} / CP) \times 100 = (8 / 400) \times 100 = 2\%$.
કુલ $CP = 4 \times 100 = Rs. 400$.
દરેક એકમની અંકિત કિંમત $(MP)$ $= 100 + 100$ ના $20\% = Rs. 120$.
$4$ એકમની કુલ $MP = 4 \times 120 = Rs. 480$.
હવે,વેપારી નીચે મુજબ સ્ટોક વેચે છે:
$1$. અડધો સ્ટોક ($2$ એકમ) $MP$ પર: $2 \times 120 = Rs. 240$.
$2$. એક ચતુર્થાંશ ($1$ એકમ) $MP$ પર $20\%$ વળતર સાથે: $120 - 120$ ના $20\% = 120 - 24 = Rs. 96$.
$3$. બાકીનો ($1$ એકમ) $MP$ પર $40\%$ વળતર સાથે: $120 - 120$ ના $40\% = 120 - 48 = Rs. 72$.
કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 240 + 96 + 72 = Rs. 408$.
કુલ નફો $= SP - CP = 408 - 400 = Rs. 8$.
નફાની ટકાવારી $= (\text{નફો} / CP) \times 100 = (8 / 400) \times 100 = 2\%$.
0 likes
View Solution121
MediumMCQ
એક દુકાનદાર તેની વસ્તુઓની કિંમત તેની મૂળ કિંમત (Cost Price) કરતા $25\%$ વધારે અંકિત કરે છે અને ગ્રાહકોને રોકડ માટે $12 \frac{1}{2}\%$ નું વળતર આપે છે. તેનો નફાનો ટકાવારી દર શોધો.
A
$12 \frac{4}{5}\%$
B
$9 \frac{3}{7}\%$
C
$7 \frac{5}{8}\%$
D
$9 \frac{3}{8}\%$
Solution
(D) ધારો કે મૂળ કિંમત $(CP)$ $Rs. 100$ છે.
અંકિત કિંમત $(MP)$ એ $CP$ કરતા $25\%$ વધારે છે, તેથી $MP = 100 + 25 = Rs. 125$.
આપેલ વળતર $MP$ ના $12 \frac{1}{2}\%$ છે, જે $\frac{25}{2} \% = 0.125$ થાય.
વળતરની રકમ $= 125 \times \frac{25}{2 \times 100} = 125 \times \frac{1}{8} = Rs. 15.625$ અથવા $Rs. 15 \frac{5}{8}$.
વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= MP - \text{\text{વળતર}} = 125 - 15.625 = Rs. 109.375$ અથવા $Rs. 109 \frac{3}{8}$.
નફો $= SP - CP = 109.375 - 100 = Rs. 9.375$.
નફાની ટકાવારી $= \frac{\text{નફો}}{CP} \times 100 = \frac{9.375}{100} \times 100 = 9.375\%$, જે $9 \frac{3}{8}\%$ છે.
અંકિત કિંમત $(MP)$ એ $CP$ કરતા $25\%$ વધારે છે, તેથી $MP = 100 + 25 = Rs. 125$.
આપેલ વળતર $MP$ ના $12 \frac{1}{2}\%$ છે, જે $\frac{25}{2} \% = 0.125$ થાય.
વળતરની રકમ $= 125 \times \frac{25}{2 \times 100} = 125 \times \frac{1}{8} = Rs. 15.625$ અથવા $Rs. 15 \frac{5}{8}$.
વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= MP - \text{\text{વળતર}} = 125 - 15.625 = Rs. 109.375$ અથવા $Rs. 109 \frac{3}{8}$.
નફો $= SP - CP = 109.375 - 100 = Rs. 9.375$.
નફાની ટકાવારી $= \frac{\text{નફો}}{CP} \times 100 = \frac{9.375}{100} \times 100 = 9.375\%$, જે $9 \frac{3}{8}\%$ છે.
0 likes
View Solution122
MediumMCQ
એક વેપારી તેના માલની કિંમત પડતર કિંમત કરતા $25 \%$ વધારે રાખે છે પરંતુ રોકડ ચુકવણી માટે $12.5 \%$ વળતર આપે છે. જો તે માલ $Rs. 875$ માં વેચે છે,તો માલની પડતર કિંમત શોધો ( $Rs.$ માં).
A
$800$
B
$875$
C
$925$
D
$975$
Solution
(A) ધારો કે પડતર કિંમત $(CP)$ $x$ છે.
છાપેલી કિંમત $(MP)$ પડતર કિંમત કરતા $25 \%$ વધારે છે,તેથી $MP = x \times (1 + 0.25) = 1.25x$.
છાપેલી કિંમત પર $12.5 \%$ વળતર આપવામાં આવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $(SP)$ = $MP \times (1 - 0.125) = 1.25x \times 0.875$ થાય.
આપેલ છે કે $SP = Rs. 875$,તેથી:
$1.25x \times 0.875 = 875$
$x = \frac{875}{1.25 \times 0.875}$
$x = \frac{875}{1.09375} = 800$
વૈકલ્પિક રીતે,પહેલા $MP$ શોધીએ:
$MP = 875 \times \left(\frac{100}{100 - 12.5}\right) = 875 \times \left(\frac{100}{87.5}\right) = 1000$.
હવે,$CP = MP \times \left(\frac{100}{100 + 25}\right) = 1000 \times \left(\frac{100}{125}\right) = 800$.
છાપેલી કિંમત $(MP)$ પડતર કિંમત કરતા $25 \%$ વધારે છે,તેથી $MP = x \times (1 + 0.25) = 1.25x$.
છાપેલી કિંમત પર $12.5 \%$ વળતર આપવામાં આવે છે,તેથી વેચાણ કિંમત $(SP)$ = $MP \times (1 - 0.125) = 1.25x \times 0.875$ થાય.
આપેલ છે કે $SP = Rs. 875$,તેથી:
$1.25x \times 0.875 = 875$
$x = \frac{875}{1.25 \times 0.875}$
$x = \frac{875}{1.09375} = 800$
વૈકલ્પિક રીતે,પહેલા $MP$ શોધીએ:
$MP = 875 \times \left(\frac{100}{100 - 12.5}\right) = 875 \times \left(\frac{100}{87.5}\right) = 1000$.
હવે,$CP = MP \times \left(\frac{100}{100 + 25}\right) = 1000 \times \left(\frac{100}{125}\right) = 800$.
0 likes
View Solution123
DifficultMCQ
હરકેશે $Rs. 1500$ પ્રતિ ક્વિન્ટલના ભાવે અમુક જથ્થામાં ટામેટાં ખરીદ્યા. $10 \%$ ટામેટાં બગડી ગયા હતા. તેના કુલ ખર્ચ પર $20 \%$ નફો મેળવવા માટે તેણે બાકીના ટામેટાં કેટલા ભાવે ($Rs.$ પ્રતિ ક્વિન્ટલ) વેચવા જોઈએ?
A
$1800$
B
$2000$
C
$2200$
D
$2400$
Solution
(B) ધારો કે ટામેટાંનો કુલ જથ્થો $100 \text{ ક્વિન્ટલ}$ છે.
કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= 100 \times 1500 = Rs. 1,50,000$.
$10 \%$ ટામેટાં બગડી ગયા હોવાથી,બાકી રહેલો જથ્થો $100 - 10 = 90 \text{ ક્વિન્ટલ}$ છે.
કુલ ખર્ચ પર $20 \%$ નફો મેળવવા માટે,કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ કુલ $CP$ ના $120 \%$ હોવી જોઈએ.
કુલ $SP = 1,50,000 \times 1.20 = Rs. 1,80,000$.
બાકી રહેલા $90 \text{ ક્વિન્ટલ}$ માટે પ્રતિ ક્વિન્ટલ વેચાણ કિંમત $= \frac{1,80,000}{90} = Rs. 2000$ પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= 100 \times 1500 = Rs. 1,50,000$.
$10 \%$ ટામેટાં બગડી ગયા હોવાથી,બાકી રહેલો જથ્થો $100 - 10 = 90 \text{ ક્વિન્ટલ}$ છે.
કુલ ખર્ચ પર $20 \%$ નફો મેળવવા માટે,કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ કુલ $CP$ ના $120 \%$ હોવી જોઈએ.
કુલ $SP = 1,50,000 \times 1.20 = Rs. 1,80,000$.
બાકી રહેલા $90 \text{ ક્વિન્ટલ}$ માટે પ્રતિ ક્વિન્ટલ વેચાણ કિંમત $= \frac{1,80,000}{90} = Rs. 2000$ પ્રતિ ક્વિન્ટલ.
0 likes
View Solution124
DifficultMCQ
અમન $5$ લેપટોપ અને $7$ કોમ્પ્યુટર $Rs. 58500$ માં ખરીદે છે. તે લેપટોપને $10\%$ ના નફા પર અને કોમ્પ્યુટરને $16\%$ ના નફા પર વેચે છે અને તેનો કુલ નફો $Rs. 7110$ થાય છે. તો તેણે એક લેપટોપ માટે કેટલી કિંમત ચૂકવી હશે? ($Rs.$ માં)
A
$7500$
B
$8200$
C
$9100$
D
$10500$
Solution
(A) ધારો કે એક લેપટોપની ખરીદ કિંમત $Rs. y$ છે.
$5$ લેપટોપની કુલ ખરીદ કિંમત $Rs. 5y$ છે.
$7$ કોમ્પ્યુટરની કુલ ખરીદ કિંમત $Rs. (58500 - 5y)$ છે.
કુલ નફો એ લેપટોપ અને કોમ્પ્યુટર પરના નફાનો સરવાળો છે:
$10\% \text{ of } 5y + 16\% \text{ of } (58500 - 5y) = 7110$
$\frac{10}{100} \times 5y + \frac{16}{100} \times (58500 - 5y) = 7110$
$0.5y + 0.16(58500 - 5y) = 7110$
$0.5y + 9360 - 0.8y = 7110$
$-0.3y = 7110 - 9360$
$-0.3y = -2250$
$y = \frac{2250}{0.3} = 7500$
તેથી,એક લેપટોપની ખરીદ કિંમત $Rs. 7500$ છે.
$5$ લેપટોપની કુલ ખરીદ કિંમત $Rs. 5y$ છે.
$7$ કોમ્પ્યુટરની કુલ ખરીદ કિંમત $Rs. (58500 - 5y)$ છે.
કુલ નફો એ લેપટોપ અને કોમ્પ્યુટર પરના નફાનો સરવાળો છે:
$10\% \text{ of } 5y + 16\% \text{ of } (58500 - 5y) = 7110$
$\frac{10}{100} \times 5y + \frac{16}{100} \times (58500 - 5y) = 7110$
$0.5y + 0.16(58500 - 5y) = 7110$
$0.5y + 9360 - 0.8y = 7110$
$-0.3y = 7110 - 9360$
$-0.3y = -2250$
$y = \frac{2250}{0.3} = 7500$
તેથી,એક લેપટોપની ખરીદ કિંમત $Rs. 7500$ છે.
0 likes
View Solution125
MediumMCQ
ચોખાના ભાવમાં $10 \%$ નો ઘટાડો થવાથી એક વ્યક્તિ $Rs. 2250$ માં $25 \text{ kg}$ વધુ ચોખા મેળવી શકે છે. ચોખાનો પ્રતિ $\text{kg}$ ઘટાડેલો ભાવ શોધો ( $Rs.$ માં).
A
$8.50$
B
$9$
C
$10.50$
D
$11$
Solution
(B) ધારો કે ચોખાની મૂળ કિંમત $x$ પ્રતિ $\text{kg}$ છે.
કુલ ખર્ચ = $Rs. 2250$.
ચોખાનો મૂળ જથ્થો = $\frac{2250}{x} \text{ kg}$.
ઘટાડેલી કિંમત = $x - 0.10x = 0.90x$.
ચોખાનો નવો જથ્થો = $\frac{2250}{0.90x} = \frac{2500}{x} \text{ kg}$.
પ્રશ્ન મુજબ,જથ્થામાં તફાવત $25 \text{ kg}$ છે:
$\frac{2500}{x} - \frac{2250}{x} = 25$.
$\frac{250}{x} = 25$.
$x = 10$.
મૂળ કિંમત $Rs. 10$ પ્રતિ $\text{kg}$ હતી.
ઘટાડેલી કિંમત $10 \times 0.90 = Rs. 9$ પ્રતિ $\text{kg}$ છે.
વૈકલ્પિક રીતે: $Rs. 2250$ પર $10 \%$ નો ઘટાડો એટલે $Rs. 225$. આ બચત નવી કિંમતે $25 \text{ kg}$ ચોખા ખરીદવાની મંજૂરી આપે છે. તેથી,પ્રતિ $\text{kg}$ ઘટાડેલી કિંમત $\frac{225}{25} = Rs. 9$ છે.
કુલ ખર્ચ = $Rs. 2250$.
ચોખાનો મૂળ જથ્થો = $\frac{2250}{x} \text{ kg}$.
ઘટાડેલી કિંમત = $x - 0.10x = 0.90x$.
ચોખાનો નવો જથ્થો = $\frac{2250}{0.90x} = \frac{2500}{x} \text{ kg}$.
પ્રશ્ન મુજબ,જથ્થામાં તફાવત $25 \text{ kg}$ છે:
$\frac{2500}{x} - \frac{2250}{x} = 25$.
$\frac{250}{x} = 25$.
$x = 10$.
મૂળ કિંમત $Rs. 10$ પ્રતિ $\text{kg}$ હતી.
ઘટાડેલી કિંમત $10 \times 0.90 = Rs. 9$ પ્રતિ $\text{kg}$ છે.
વૈકલ્પિક રીતે: $Rs. 2250$ પર $10 \%$ નો ઘટાડો એટલે $Rs. 225$. આ બચત નવી કિંમતે $25 \text{ kg}$ ચોખા ખરીદવાની મંજૂરી આપે છે. તેથી,પ્રતિ $\text{kg}$ ઘટાડેલી કિંમત $\frac{225}{25} = Rs. 9$ છે.
0 likes
View Solution126
MediumMCQ
એક દુકાનદાર $26 \, kg$ ઘઉં જેની કિંમત $Rs. 20$ પ્રતિ $kg$ છે,તેને $30 \, kg$ ઘઉં જેની કિંમત $Rs. 36$ પ્રતિ $kg$ છે તેની સાથે મિશ્રિત કરે છે અને આ મિશ્રણને $Rs. 30$ પ્રતિ $kg$ ના ભાવે વેચે છે. નફાની ટકાવારી શોધો. ($\%$ માં)
A
$5$
B
$9$
C
$12$
D
$15$
Solution
(A) $26 \, kg$ ઘઉંની કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= 26 \times 20 = Rs. 520$.
$30 \, kg$ ઘઉંની કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= 30 \times 36 = Rs. 1080$.
મિશ્રણની કુલ ખરીદ કિંમત $= 520 + 1080 = Rs. 1600$.
મિશ્રણનો કુલ જથ્થો $= 26 + 30 = 56 \, kg$.
$56 \, kg$ મિશ્રણની કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 56 \times 30 = Rs. 1680$.
નફો $= SP - CP = 1680 - 1600 = Rs. 80$.
નફાની ટકાવારી $= (\text{નફો} / CP) \times 100 = (80 / 1600) \times 100 = 5 \%$.
$30 \, kg$ ઘઉંની કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= 30 \times 36 = Rs. 1080$.
મિશ્રણની કુલ ખરીદ કિંમત $= 520 + 1080 = Rs. 1600$.
મિશ્રણનો કુલ જથ્થો $= 26 + 30 = 56 \, kg$.
$56 \, kg$ મિશ્રણની કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= 56 \times 30 = Rs. 1680$.
નફો $= SP - CP = 1680 - 1600 = Rs. 80$.
નફાની ટકાવારી $= (\text{નફો} / CP) \times 100 = (80 / 1600) \times 100 = 5 \%$.
0 likes
View Solution127
DifficultMCQ
$A$ એ $B$ ને $20\%$ ના નફા પર એક પેન વેચી,$B$ એ તે જ પેન $C$ ને $Rs.\,75$ માં વેચી અને $25\%$ નફો મેળવ્યો. $A$ એ પેન કેટલા ભાવે ખરીદી હતી તે શોધો? ( $Rs.$ માં)
A
$20$
B
$42$
C
$50$
D
$64$
Solution
(C) ધારો કે $A$ માટે ખરીદ કિંમત $x$ છે.
$A$ એ $B$ ને $20\%$ ના નફા પર પેન વેચી,તેથી $B$ માટે ખરીદ કિંમત $x \times (1 + 0.20) = 1.2x$ થશે.
$B$ એ $C$ ને $Rs.\,75$ માં $25\%$ નફા સાથે પેન વેચી.
તેથી,$B$ માટે ખરીદ કિંમત $\frac{75}{1 + 0.25} = \frac{75}{1.25} = Rs.\,60$ થાય.
$B$ ની ખરીદ કિંમત માટે બંને કિંમતોને સરખાવતા: $1.2x = 60$.
$x$ માટે ઉકેલતા: $x = \frac{60}{1.2} = 50$.
આમ,$A$ એ પેન $Rs.\,50$ માં ખરીદી હતી.
$A$ એ $B$ ને $20\%$ ના નફા પર પેન વેચી,તેથી $B$ માટે ખરીદ કિંમત $x \times (1 + 0.20) = 1.2x$ થશે.
$B$ એ $C$ ને $Rs.\,75$ માં $25\%$ નફા સાથે પેન વેચી.
તેથી,$B$ માટે ખરીદ કિંમત $\frac{75}{1 + 0.25} = \frac{75}{1.25} = Rs.\,60$ થાય.
$B$ ની ખરીદ કિંમત માટે બંને કિંમતોને સરખાવતા: $1.2x = 60$.
$x$ માટે ઉકેલતા: $x = \frac{60}{1.2} = 50$.
આમ,$A$ એ પેન $Rs.\,50$ માં ખરીદી હતી.
0 likes
View Solution128
DifficultMCQ
સીમા એક પેન સપનાને $25 \%$ ના નફાથી વેચે છે. સપના તેને આશાને $10 \%$ ના નફાથી વેચે છે અને આશા તેને કવિતાને $5 \%$ ના નફાથી વેચે છે. જો આશા તેને $Rs.\,231$ માં વેચે,તો સીમાએ પેન કેટલા રૂપિયામાં ખરીદી હશે તે શોધો? (રૂપિયામાં)
A
$195$
B
$160$
C
$145$
D
$135$
Solution
(B) ધારો કે સીમા માટે પેનની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $Rs.\,x$ છે.
સીમા તેને સપનાને $25 \%$ ના નફાથી વેચે છે,તેથી સપના માટે ખરીદ કિંમત $x \times (1 + 0.25) = 1.25x$ થશે.
સપના તેને આશાને $10 \%$ ના નફાથી વેચે છે,તેથી આશા માટે ખરીદ કિંમત $1.25x \times (1 + 0.10) = 1.25x \times 1.1 = 1.375x$ થશે.
આશા તેને કવિતાને $5 \%$ ના નફાથી વેચે છે,તેથી આશા માટે વેચાણ કિંમત $(SP)$ $1.375x \times (1 + 0.05) = 1.375x \times 1.05 = 1.44375x$ થશે.
આપેલ છે કે આશા તેને $Rs.\,231$ માં વેચે છે,તેથી:
$1.44375x = 231$
$x = \frac{231}{1.44375}$
$x = 160$
આમ,સીમાએ પેન $Rs.\,160$ માં ખરીદી હતી.
સીમા તેને સપનાને $25 \%$ ના નફાથી વેચે છે,તેથી સપના માટે ખરીદ કિંમત $x \times (1 + 0.25) = 1.25x$ થશે.
સપના તેને આશાને $10 \%$ ના નફાથી વેચે છે,તેથી આશા માટે ખરીદ કિંમત $1.25x \times (1 + 0.10) = 1.25x \times 1.1 = 1.375x$ થશે.
આશા તેને કવિતાને $5 \%$ ના નફાથી વેચે છે,તેથી આશા માટે વેચાણ કિંમત $(SP)$ $1.375x \times (1 + 0.05) = 1.375x \times 1.05 = 1.44375x$ થશે.
આપેલ છે કે આશા તેને $Rs.\,231$ માં વેચે છે,તેથી:
$1.44375x = 231$
$x = \frac{231}{1.44375}$
$x = 160$
આમ,સીમાએ પેન $Rs.\,160$ માં ખરીદી હતી.
0 likes
View Solution129
MediumMCQ
મોહિતે $40 \, kg$ ઘઉં $Rs. 12.50$ પ્રતિ $kg$ ના ભાવે અને $25 \, kg$ ઘઉં $Rs. 15.10$ પ્રતિ $kg$ ના ભાવે ખરીદ્યા. તેણે વેચાણ માટે બંને પ્રકારના ઘઉંનું મિશ્રણ કર્યું. $10 \%$ નફો મેળવવા માટે તેને કયા ભાવે વેચવા જોઈએ? (Rs. માં)
A
$13.25$
B
$13.50$
C
$14.75$
D
$14.85$
Solution
(D) પગલું $1$: મિશ્રણની કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ શોધો.
કુલ $CP = (40 \times 12.50) + (25 \times 15.10) = 500 + 377.50 = Rs. 877.50$.
પગલું $2$: મિશ્રણનું કુલ વજન શોધો.
કુલ વજન $= 40 + 25 = 65 \, kg$.
પગલું $3$: મિશ્રણની પ્રતિ $kg$ ખરીદ કિંમત શોધો.
પ્રતિ $kg$ $CP = \frac{877.50}{65} = Rs. 13.50$.
પગલું $4$: $10 \%$ નફો મેળવવા માટે વેચાણ કિંમત $(SP)$ શોધો.
$SP = CP \times (1 + \frac{\text{નફો} \%}{100}) = 13.50 \times (1 + 0.10) = 13.50 \times 1.10 = Rs. 14.85$.
તેથી,મિશ્રણને $Rs. 14.85$ પ્રતિ $kg$ ના ભાવે વેચવું જોઈએ.
કુલ $CP = (40 \times 12.50) + (25 \times 15.10) = 500 + 377.50 = Rs. 877.50$.
પગલું $2$: મિશ્રણનું કુલ વજન શોધો.
કુલ વજન $= 40 + 25 = 65 \, kg$.
પગલું $3$: મિશ્રણની પ્રતિ $kg$ ખરીદ કિંમત શોધો.
પ્રતિ $kg$ $CP = \frac{877.50}{65} = Rs. 13.50$.
પગલું $4$: $10 \%$ નફો મેળવવા માટે વેચાણ કિંમત $(SP)$ શોધો.
$SP = CP \times (1 + \frac{\text{નફો} \%}{100}) = 13.50 \times (1 + 0.10) = 13.50 \times 1.10 = Rs. 14.85$.
તેથી,મિશ્રણને $Rs. 14.85$ પ્રતિ $kg$ ના ભાવે વેચવું જોઈએ.
0 likes
View Solution130
DifficultMCQ
જો $20$ વસ્તુઓની ખરીદ કિંમત $15$ વસ્તુઓની વેચાણ કિંમત જેટલી હોય,તો નફાની ટકાવારી શોધો.
A
$33 \frac{1}{2} \%$
B
$33 \frac{1}{3} \%$
C
$33 \frac{1}{5} \%$
D
$33 \frac{1}{7} \%$
Solution
(B) ધારો કે $1$ વસ્તુની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $x$ છે.
તેથી,$20$ વસ્તુઓની ખરીદ કિંમત $= 20x$ થાય.
આપેલ છે કે $20$ વસ્તુઓની ખરીદ કિંમત $= 15$ વસ્તુઓની વેચાણ કિંમત $(SP)$.
તેથી,$15$ વસ્તુઓની વેચાણ કિંમત $= 20x$.
$1$ વસ્તુની વેચાણ કિંમત $= \frac{20x}{15} = \frac{4x}{3}$ થાય.
નફો $= SP - CP = \frac{4x}{3} - x = \frac{x}{3}$ થાય.
નફાની ટકાવારી $\% = \left( \frac{\text{નફો}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{x/3}{x} \right) \times 100 = \frac{100}{3} \% = 33 \frac{1}{3} \%$.
તેથી,$20$ વસ્તુઓની ખરીદ કિંમત $= 20x$ થાય.
આપેલ છે કે $20$ વસ્તુઓની ખરીદ કિંમત $= 15$ વસ્તુઓની વેચાણ કિંમત $(SP)$.
તેથી,$15$ વસ્તુઓની વેચાણ કિંમત $= 20x$.
$1$ વસ્તુની વેચાણ કિંમત $= \frac{20x}{15} = \frac{4x}{3}$ થાય.
નફો $= SP - CP = \frac{4x}{3} - x = \frac{x}{3}$ થાય.
નફાની ટકાવારી $\% = \left( \frac{\text{નફો}}{CP} \right) \times 100 = \left( \frac{x/3}{x} \right) \times 100 = \frac{100}{3} \% = 33 \frac{1}{3} \%$.
0 likes
View Solution131
MediumMCQ
એક વેપારી ચોખા $5 \%$ ના નફા પર વેચે છે અને $25 \%$ ઓછું વજન વાપરે છે. તો કુલ નફાની ટકાવારી શોધો.
A
$20$
B
$30$
C
$40$
D
$50$
Solution
(C) ધારો કે $1 \ kg$ ચોખાની મૂળ કિંમત $₹ 100$ છે.
વેપારી ચોખાને $5 \%$ ના નફા પર વેચે છે,તેથી તે જેટલી માત્રા આપે છે તેની વેચાણ કિંમત $₹ 105$ થાય છે.
તે $25 \%$ ઓછું વજન વાપરે છે,તેથી તે $1000 \ g$ ને બદલે વાસ્તવમાં $1000 \ g - 250 \ g = 750 \ g$ ચોખા આપે છે.
$750 \ g$ ચોખાની મૂળ કિંમત $₹ 75$ થાય છે.
હવે,વેપારી $750 \ g$ ચોખા $₹ 105$ માં વેચે છે.
નફો $= \text{વેચાણ કિંમત} - \text{મૂળ કિંમત} = 105 - 75 = 30$.
નફાની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નફો}}{\text{મૂળ કિંમત}} \right) \times 100 = \left( \frac{30}{75} \right) \times 100 = \frac{2}{5} \times 100 = 40 \%$.
વેપારી ચોખાને $5 \%$ ના નફા પર વેચે છે,તેથી તે જેટલી માત્રા આપે છે તેની વેચાણ કિંમત $₹ 105$ થાય છે.
તે $25 \%$ ઓછું વજન વાપરે છે,તેથી તે $1000 \ g$ ને બદલે વાસ્તવમાં $1000 \ g - 250 \ g = 750 \ g$ ચોખા આપે છે.
$750 \ g$ ચોખાની મૂળ કિંમત $₹ 75$ થાય છે.
હવે,વેપારી $750 \ g$ ચોખા $₹ 105$ માં વેચે છે.
નફો $= \text{વેચાણ કિંમત} - \text{મૂળ કિંમત} = 105 - 75 = 30$.
નફાની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નફો}}{\text{મૂળ કિંમત}} \right) \times 100 = \left( \frac{30}{75} \right) \times 100 = \frac{2}{5} \times 100 = 40 \%$.
0 likes
View Solution132
DifficultMCQ
એક વ્યક્તિ ₹ $10$ માં $8$ પેન ખરીદે છે અને ₹ $8$ માં $10$ પેન વેચે છે. તેને કેટલા ટકા નફો કે નુકસાન થાય છે?
A
$30 \%$ નફો
B
$30 \%$ નુકસાન
C
$36 \%$ નફો
D
$36 \%$ નુકસાન
Solution
(D) $8$ પેનની ખરીદ કિંમત $= ₹ 10$.
$1$ પેનની ખરીદ કિંમત $= ₹ \frac{10}{8} = ₹ 1.25$.
$10$ પેનની વેચાણ કિંમત $= ₹ 8$.
$1$ પેનની વેચાણ કિંમત $= ₹ \frac{8}{10} = ₹ 0.80$.
વેચાણ કિંમત ખરીદ કિંમત કરતા ઓછી હોવાથી,નુકસાન થાય છે.
નુકસાન $= \text{ખરીદ કિંમત} - \text{વેચાણ કિંમત} = 1.25 - 0.80 = ₹ 0.45$.
નુકસાનની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નુકસાન}}{\text{ખરીદ કિંમત}} \right) \times 100 = \left( \frac{0.45}{1.25} \right) \times 100 = 36 \%$.
વૈકલ્પિક રીતે,ક્રોસ-ગુણાકાર પદ્ધતિનો ઉપયોગ કરીને:
નુકસાનની ટકાવારી $= \frac{10^2 - 8^2}{10^2} \times 100 = \frac{100 - 64}{100} \times 100 = 36 \%$.
તેથી,$36 \%$ નુકસાન થાય છે.
$1$ પેનની ખરીદ કિંમત $= ₹ \frac{10}{8} = ₹ 1.25$.
$10$ પેનની વેચાણ કિંમત $= ₹ 8$.
$1$ પેનની વેચાણ કિંમત $= ₹ \frac{8}{10} = ₹ 0.80$.
વેચાણ કિંમત ખરીદ કિંમત કરતા ઓછી હોવાથી,નુકસાન થાય છે.
નુકસાન $= \text{ખરીદ કિંમત} - \text{વેચાણ કિંમત} = 1.25 - 0.80 = ₹ 0.45$.
નુકસાનની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નુકસાન}}{\text{ખરીદ કિંમત}} \right) \times 100 = \left( \frac{0.45}{1.25} \right) \times 100 = 36 \%$.
વૈકલ્પિક રીતે,ક્રોસ-ગુણાકાર પદ્ધતિનો ઉપયોગ કરીને:
નુકસાનની ટકાવારી $= \frac{10^2 - 8^2}{10^2} \times 100 = \frac{100 - 64}{100} \times 100 = 36 \%$.
તેથી,$36 \%$ નુકસાન થાય છે.
0 likes
View Solution133
MediumMCQ
એક દુકાનદાર $8$ વસ્તુઓ $Rs\,16$ માં ખરીદે છે અને તેને $9$ વસ્તુઓ $Rs\,20$ ના ભાવે વેચે છે. તો તેનો નફો કે નુકસાનની ટકાવારી કેટલી હશે?
A
$10 \%$ નુકસાન
B
$10 \%$ નફો
C
$11 \frac{1}{9} \%$ નફો
D
$11 \frac{1}{9} \%$ નુકસાન
Solution
(C) $8$ વસ્તુઓની ખરીદ કિંમત $(CP)$ $= Rs\,16$. તેથી,$1$ વસ્તુની ખરીદ કિંમત $= Rs\,16/8 = Rs\,2$.
$9$ વસ્તુઓની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= Rs\,20$. તેથી,$1$ વસ્તુની વેચાણ કિંમત $= Rs\,20/9$.
અહીં $SP > CP$ હોવાથી,નફો થાય છે.
નફો $= SP - CP = \frac{20}{9} - 2 = \frac{20-18}{9} = Rs\,\frac{2}{9}$.
નફાની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નફો}}{CP} \times 100 \right) \% = \left( \frac{2/9}{2} \times 100 \right) \% = \frac{100}{9} \% = 11 \frac{1}{9} \% \text{ નફો}$.
$9$ વસ્તુઓની વેચાણ કિંમત $(SP)$ $= Rs\,20$. તેથી,$1$ વસ્તુની વેચાણ કિંમત $= Rs\,20/9$.
અહીં $SP > CP$ હોવાથી,નફો થાય છે.
નફો $= SP - CP = \frac{20}{9} - 2 = \frac{20-18}{9} = Rs\,\frac{2}{9}$.
નફાની ટકાવારી $= \left( \frac{\text{નફો}}{CP} \times 100 \right) \% = \left( \frac{2/9}{2} \times 100 \right) \% = \frac{100}{9} \% = 11 \frac{1}{9} \% \text{ નફો}$.
0 likes
View Solution134
EasyMCQ
એક વ્યક્તિએ એક વસ્તુ $Rs. 240$ માં ખરીદી. $20\%$ નુકસાન મેળવવા માટે તેણે તેને કેટલામાં વેચવી જોઈએ?
A
$120$
B
$180$
C
$240$
D
$192$
Solution
(D) આપેલ છે,ખરીદ કિંમત $(C.P.)$ = $Rs. 240$.
નુકસાનની ટકાવારી = $20\%$.
$20\%$ ના નુકસાન પર વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ શોધવા માટે,આપણે આ સૂત્રનો ઉપયોગ કરીએ છીએ:
$S.P. = C.P. \times \left(1 - \frac{\text{Loss}\%}{100}\right)$
$S.P. = 240 \times \left(1 - \frac{20}{100}\right)$
$S.P. = 240 \times \left(1 - 0.20\right)$
$S.P. = 240 \times 0.80$
$S.P. = 192$
તેથી,$20\%$ નુકસાન મેળવવા માટે વ્યક્તિએ તે વસ્તુ $Rs. 192$ માં વેચવી જોઈએ.
નુકસાનની ટકાવારી = $20\%$.
$20\%$ ના નુકસાન પર વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ શોધવા માટે,આપણે આ સૂત્રનો ઉપયોગ કરીએ છીએ:
$S.P. = C.P. \times \left(1 - \frac{\text{Loss}\%}{100}\right)$
$S.P. = 240 \times \left(1 - \frac{20}{100}\right)$
$S.P. = 240 \times \left(1 - 0.20\right)$
$S.P. = 240 \times 0.80$
$S.P. = 192$
તેથી,$20\%$ નુકસાન મેળવવા માટે વ્યક્તિએ તે વસ્તુ $Rs. 192$ માં વેચવી જોઈએ.
0 likes
View Solution135
MediumMCQ
એક વસ્તુને $Rs. 384$ માં વેચવાથી,એક વેપારીને $20 \%$ નો નફો થાય છે. તો તે વસ્તુની મૂળ કિંમત (Cost Price) શોધો.
A
$160$
B
$240$
C
$320$
D
$480$
Solution
(C) ધારો કે મૂળ કિંમત $(C.P.)$ $x$ છે.
આપેલ છે કે વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $Rs. 384$ છે અને નફાની ટકાવારી $20 \%$ છે.
વેચાણ કિંમતનું સૂત્ર $S.P. = C.P. \times (1 + \frac{\text{Gain} \%}{100})$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $384 = x \times (1 + \frac{20}{100})$.
$384 = x \times (1 + 0.2) = 1.2x$.
$x = \frac{384}{1.2} = \frac{3840}{12} = 320$.
તેથી,વસ્તુની મૂળ કિંમત $Rs. 320$ છે.
આપેલ છે કે વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $Rs. 384$ છે અને નફાની ટકાવારી $20 \%$ છે.
વેચાણ કિંમતનું સૂત્ર $S.P. = C.P. \times (1 + \frac{\text{Gain} \%}{100})$ છે.
કિંમતો મૂકતા: $384 = x \times (1 + \frac{20}{100})$.
$384 = x \times (1 + 0.2) = 1.2x$.
$x = \frac{384}{1.2} = \frac{3840}{12} = 320$.
તેથી,વસ્તુની મૂળ કિંમત $Rs. 320$ છે.
0 likes
View Solution136
MediumMCQ
$A$,$B$ ને એક વસ્તુ $20 \%$ ના નફાથી વેચે છે અને $B$ તેને $C$ ને $10 \%$ ની ખોટથી વેચે છે. જો $C$ તેના માટે $Rs. 540$ ચૂકવે છે,તો $A$ એ તે વસ્તુ કેટલી કિંમતે ખરીદી હશે?
A
$400$
B
$500$
C
$600$
D
$700$
Solution
(B) ધારો કે $A$ માટે મૂળ કિંમત $x$ છે.
$A$ વસ્તુને $20 \%$ ના નફાથી $B$ ને વેચે છે,તેથી $A$ માટે વેચાણ કિંમત ($B$ માટે મૂળ કિંમત) $x \times (1 + 0.20) = 1.2x$ થશે.
$B$ વસ્તુને $10 \%$ ની ખોટથી $C$ ને વેચે છે,તેથી $B$ માટે વેચાણ કિંમત ($C$ માટે મૂળ કિંમત) $1.2x \times (1 - 0.10) = 1.2x \times 0.9 = 1.08x$ થશે.
આપેલ છે કે $C$ એ $Rs. 540$ ચૂકવ્યા છે,તેથી $1.08x = 540$.
$x$ માટે ઉકેલતા: $x = \frac{540}{1.08} = 500$.
આમ,$A$ એ વસ્તુ $Rs. 500$ માં ખરીદી હતી.
$A$ વસ્તુને $20 \%$ ના નફાથી $B$ ને વેચે છે,તેથી $A$ માટે વેચાણ કિંમત ($B$ માટે મૂળ કિંમત) $x \times (1 + 0.20) = 1.2x$ થશે.
$B$ વસ્તુને $10 \%$ ની ખોટથી $C$ ને વેચે છે,તેથી $B$ માટે વેચાણ કિંમત ($C$ માટે મૂળ કિંમત) $1.2x \times (1 - 0.10) = 1.2x \times 0.9 = 1.08x$ થશે.
આપેલ છે કે $C$ એ $Rs. 540$ ચૂકવ્યા છે,તેથી $1.08x = 540$.
$x$ માટે ઉકેલતા: $x = \frac{540}{1.08} = 500$.
આમ,$A$ એ વસ્તુ $Rs. 500$ માં ખરીદી હતી.
0 likes
View Solution137
MediumMCQ
એક માણસે એક ગાય $12 \%$ ના નુકસાન (ખોટ) સાથે વેચી. જો તેણે તેને $6 \%$ ના નફા સાથે વેચી હોત,તો તેને $₹ 72$ વધુ મળ્યા હોત. તો ગાયની મૂળ કિંમત (Cost Price) કેટલી હશે?
A
$300$
B
$500$
C
$400$
D
$600$
Solution
(C) ધારો કે ગાયની મૂળ કિંમત $CP$ છે.
$12 \%$ ની ખોટ સાથે વેચાણ કિંમત $= CP - 0.12 CP = 0.88 CP$.
$6 \%$ ના નફા સાથે વેચાણ કિંમત $= CP + 0.06 CP = 1.06 CP$.
પ્રશ્ન મુજબ,આ બંને વેચાણ કિંમતો વચ્ચેનો તફાવત $₹ 72$ છે.
$1.06 CP - 0.88 CP = 72$.
$0.18 CP = 72$.
$CP = \frac{72}{0.18} = \frac{7200}{18} = ₹ 400$.
તેથી,ગાયની મૂળ કિંમત $₹ 400$ છે.
$12 \%$ ની ખોટ સાથે વેચાણ કિંમત $= CP - 0.12 CP = 0.88 CP$.
$6 \%$ ના નફા સાથે વેચાણ કિંમત $= CP + 0.06 CP = 1.06 CP$.
પ્રશ્ન મુજબ,આ બંને વેચાણ કિંમતો વચ્ચેનો તફાવત $₹ 72$ છે.
$1.06 CP - 0.88 CP = 72$.
$0.18 CP = 72$.
$CP = \frac{72}{0.18} = \frac{7200}{18} = ₹ 400$.
તેથી,ગાયની મૂળ કિંમત $₹ 400$ છે.
0 likes
View Solution138
EasyMCQ
એક વસ્તુ $Rs. 4950$ માં $10 \%$ ના નફા સાથે વેચવામાં આવે છે. જો તેને $Rs. 4275$ માં વેચવામાં આવી હોત તો નફો કે નુકસાનની ટકાવારી કેટલી હોત?
A
$10 \%$ નફો
B
$10 \%$ નુકસાન
C
$5 \%$ નફો
D
$5 \%$ નુકસાન
Solution
(D) સૌ પ્રથમ,વસ્તુની મૂળ કિંમત $(C.P.)$ શોધો.
આપેલ છે કે $S.P. = Rs. 4950$ અને $\text{નફો} = 10 \%$.
$C.P. = S.P. \times \frac{100}{100 + \text{નફો} \%}$
$C.P. = 4950 \times \frac{100}{110} = 45 \times 100 = Rs. 4500$.
હવે,જો વસ્તુ $S.P._{new} = Rs. 4275$ માં વેચવામાં આવે.
અહીં $S.P._{new} < C.P.$ હોવાથી,નુકસાન થશે.
$\text{નુકસાન} = C.P. - S.P._{new} = 4500 - 4275 = Rs. 225$.
$\text{નુકસાન} \% = \left( \frac{\text{નુકસાન}}{C.P.} \right) \times 100 = \left( \frac{225}{4500} \right) \times 100 = \frac{225}{45} = 5 \%$.
તેથી,$5 \%$ નુકસાન થશે.
આપેલ છે કે $S.P. = Rs. 4950$ અને $\text{નફો} = 10 \%$.
$C.P. = S.P. \times \frac{100}{100 + \text{નફો} \%}$
$C.P. = 4950 \times \frac{100}{110} = 45 \times 100 = Rs. 4500$.
હવે,જો વસ્તુ $S.P._{new} = Rs. 4275$ માં વેચવામાં આવે.
અહીં $S.P._{new} < C.P.$ હોવાથી,નુકસાન થશે.
$\text{નુકસાન} = C.P. - S.P._{new} = 4500 - 4275 = Rs. 225$.
$\text{નુકસાન} \% = \left( \frac{\text{નુકસાન}}{C.P.} \right) \times 100 = \left( \frac{225}{4500} \right) \times 100 = \frac{225}{45} = 5 \%$.
તેથી,$5 \%$ નુકસાન થશે.
0 likes
View Solution139
MediumMCQ
એક મશીન $15 \%$ ના નફા પર વેચવામાં આવે છે. જો તેને $Rs\, 540$ વધુમાં વેચવામાં આવ્યું હોત,તો $24 \%$ નફો થયો હોત. તો તેની મૂળ કિંમત શોધો.
A
$4800$
B
$5400$
C
$6000$
D
$6400$
Solution
(C) ધારો કે મશીનની મૂળ કિંમત (Cost Price) $CP$ છે.
શરૂઆતમાં,મશીન $15 \%$ ના નફા પર વેચાય છે,તેથી વેચાણ કિંમત $SP_1 = CP + 0.15 CP = 1.15 CP$ થાય.
જો તેને $Rs\, 540$ વધુમાં વેચવામાં આવે,તો નવી વેચાણ કિંમત $SP_2 = SP_1 + 540 = 1.15 CP + 540$ થાય.
આ કિસ્સામાં,નફો $24 \%$ છે,તેથી $SP_2 = CP + 0.24 CP = 1.24 CP$ થાય.
$SP_2$ માટેના બંને સમીકરણોને સરખાવતા:
$1.24 CP = 1.15 CP + 540$
$1.24 CP - 1.15 CP = 540$
$0.09 CP = 540$
$CP = \frac{540}{0.09} = \frac{54000}{9} = 6000$.
તેથી,મશીનની મૂળ કિંમત $Rs\, 6000$ છે.
શરૂઆતમાં,મશીન $15 \%$ ના નફા પર વેચાય છે,તેથી વેચાણ કિંમત $SP_1 = CP + 0.15 CP = 1.15 CP$ થાય.
જો તેને $Rs\, 540$ વધુમાં વેચવામાં આવે,તો નવી વેચાણ કિંમત $SP_2 = SP_1 + 540 = 1.15 CP + 540$ થાય.
આ કિસ્સામાં,નફો $24 \%$ છે,તેથી $SP_2 = CP + 0.24 CP = 1.24 CP$ થાય.
$SP_2$ માટેના બંને સમીકરણોને સરખાવતા:
$1.24 CP = 1.15 CP + 540$
$1.24 CP - 1.15 CP = 540$
$0.09 CP = 540$
$CP = \frac{540}{0.09} = \frac{54000}{9} = 6000$.
તેથી,મશીનની મૂળ કિંમત $Rs\, 6000$ છે.
0 likes
View Solution140
EasyMCQ
એક વ્યક્તિએ એક રેડિયો $5 \%$ ના નુકસાન સાથે વેચ્યો. જો તેણે તેને $Rs. 210$ વધુમાં વેચ્યો હોત,તો તેને $25 \%$ નો નફો થયો હોત. $35 \%$ નફો મેળવવા માટે તેણે તેને કેટલી કિંમતે વેચવો જોઈએ?
A
$645$
B
$954$
C
$654$
D
$945$
Solution
(D) ધારો કે રેડિયોની મૂળ કિંમત $(CP)$ $CP$ છે.
શરૂઆતમાં,રેડિયો $5 \%$ ના નુકસાન સાથે વેચાય છે,તેથી વેચાણ કિંમત $SP_1 = CP \times (1 - 0.05) = 0.95 \times CP$.
જો તેને $Rs. 210$ વધુમાં વેચવામાં આવે,તો નવી વેચાણ કિંમત $SP_2 = SP_1 + 210 = 0.95 \times CP + 210$.
આ કિસ્સામાં,નફો $25 \%$ છે,તેથી $SP_2 = CP \times (1 + 0.25) = 1.25 \times CP$.
$SP_2$ માટેના બંને સમીકરણોને સરખાવતા: $1.25 \times CP = 0.95 \times CP + 210$.
$0.30 \times CP = 210$,જે આપે છે $CP = \frac{210}{0.30} = 700$.
રેડિયોની મૂળ કિંમત $Rs. 700$ છે.
$35 \%$ નફો મેળવવા માટે,જરૂરી વેચાણ કિંમત $SP_3 = CP \times (1 + 0.35) = 700 \times 1.35 = 945$.
આમ,$35 \%$ નફો મેળવવા માટે રેડિયોને $Rs. 945$ માં વેચવો જોઈએ.
શરૂઆતમાં,રેડિયો $5 \%$ ના નુકસાન સાથે વેચાય છે,તેથી વેચાણ કિંમત $SP_1 = CP \times (1 - 0.05) = 0.95 \times CP$.
જો તેને $Rs. 210$ વધુમાં વેચવામાં આવે,તો નવી વેચાણ કિંમત $SP_2 = SP_1 + 210 = 0.95 \times CP + 210$.
આ કિસ્સામાં,નફો $25 \%$ છે,તેથી $SP_2 = CP \times (1 + 0.25) = 1.25 \times CP$.
$SP_2$ માટેના બંને સમીકરણોને સરખાવતા: $1.25 \times CP = 0.95 \times CP + 210$.
$0.30 \times CP = 210$,જે આપે છે $CP = \frac{210}{0.30} = 700$.
રેડિયોની મૂળ કિંમત $Rs. 700$ છે.
$35 \%$ નફો મેળવવા માટે,જરૂરી વેચાણ કિંમત $SP_3 = CP \times (1 + 0.35) = 700 \times 1.35 = 945$.
આમ,$35 \%$ નફો મેળવવા માટે રેડિયોને $Rs. 945$ માં વેચવો જોઈએ.
0 likes
View Solution141
DifficultMCQ
એક વસ્તુ $20 \%$ ના નફાથી વેચવામાં આવે છે. જો મૂળ કિંમત અને વેચાણ કિંમત બંને $Rs. 150$ ઓછી હોય,તો નફો $5 \%$ વધુ થાય છે. તો મૂળ કિંમત શોધો.
A
$750$
B
$650$
C
$950$
D
$850$
Solution
(A) ધારો કે વસ્તુની મૂળ કિંમત $Rs. x$ છે.
તેથી,શરૂઆતની વેચાણ કિંમત $= \frac{120}{100} \times x = 1.2x$ થાય.
નવી મૂળ કિંમત $= Rs. (x - 150)$ થાય.
નવી વેચાણ કિંમત $= Rs. (1.2x - 150)$ થાય.
નવી નફાની ટકાવારી $20 \% + 5 \% = 25 \%$ છે.
નફાના સૂત્રનો ઉપયોગ કરતા: $\text{નફા } \% = \frac{\text{વેચાણ કિંમત} - \text{મૂળ કિંમત}}{\text{મૂળ કિંમત}} \times 100$.
$25 = \frac{(1.2x - 150) - (x - 150)}{x - 150} \times 100$.
$25 = \frac{0.2x}{x - 150} \times 100$.
$25(x - 150) = 20x$.
$25x - 3750 = 20x$.
$5x = 3750$.
$x = 750$.
આમ,વસ્તુની મૂળ કિંમત $Rs. 750$ છે.
તેથી,શરૂઆતની વેચાણ કિંમત $= \frac{120}{100} \times x = 1.2x$ થાય.
નવી મૂળ કિંમત $= Rs. (x - 150)$ થાય.
નવી વેચાણ કિંમત $= Rs. (1.2x - 150)$ થાય.
નવી નફાની ટકાવારી $20 \% + 5 \% = 25 \%$ છે.
નફાના સૂત્રનો ઉપયોગ કરતા: $\text{નફા } \% = \frac{\text{વેચાણ કિંમત} - \text{મૂળ કિંમત}}{\text{મૂળ કિંમત}} \times 100$.
$25 = \frac{(1.2x - 150) - (x - 150)}{x - 150} \times 100$.
$25 = \frac{0.2x}{x - 150} \times 100$.
$25(x - 150) = 20x$.
$25x - 3750 = 20x$.
$5x = 3750$.
$x = 750$.
આમ,વસ્તુની મૂળ કિંમત $Rs. 750$ છે.
0 likes
View Solution142
MediumMCQ
એક વેપારી તેનું ટેબલ $15 \%$ ના નફા પર અને ખુરશી $7 \frac{1}{2} \%$ ની ખોટ પર વેચે છે,પરંતુ કુલ મળીને તેને $Rs. 50$ નો નફો થાય છે. જો તે ટેબલને $7 \frac{1}{2} \%$ ની ખોટ પર અને ખુરશીને $15 \%$ ના નફા પર વેચે,તો તેને ન તો નફો થાય છે ન તો ખોટ. ટેબલની મૂળ કિંમત શોધો.
A
$\frac{5000}{9}$
B
$\frac{4000}{9}$
C
$\frac{4400}{9}$
D
$\frac{5300}{9}$
Solution
(B) ધારો કે ટેબલની મૂળ કિંમત $Rs. t$ છે અને ખુરશીની મૂળ કિંમત $Rs. c$ છે.
પ્રથમ શરત મુજબ:
$0.15t - 0.075c = 50$
સાદું રૂપ આપવા માટે $100$ વડે ગુણતા:
$15t - 7.5c = 5000$
$15t - \frac{15}{2}c = 5000$
$30t - 15c = 10000$ $...(1)$
બીજી શરત મુજબ:
$-7.5t + 15c = 0$
$15c = 7.5t$
$c = \frac{7.5}{15}t = 0.5t = \frac{t}{2}$ $...(2)$
સમીકરણ $(2)$ ને $(1)$ માં મૂકતા:
$30t - 15(\frac{t}{2}) = 10000$
$60t - 15t = 20000$
$45t = 20000$
$t = \frac{20000}{45} = \frac{4000}{9}$
આમ,ટેબલની મૂળ કિંમત $Rs. \frac{4000}{9}$ છે.
પ્રથમ શરત મુજબ:
$0.15t - 0.075c = 50$
સાદું રૂપ આપવા માટે $100$ વડે ગુણતા:
$15t - 7.5c = 5000$
$15t - \frac{15}{2}c = 5000$
$30t - 15c = 10000$ $...(1)$
બીજી શરત મુજબ:
$-7.5t + 15c = 0$
$15c = 7.5t$
$c = \frac{7.5}{15}t = 0.5t = \frac{t}{2}$ $...(2)$
સમીકરણ $(2)$ ને $(1)$ માં મૂકતા:
$30t - 15(\frac{t}{2}) = 10000$
$60t - 15t = 20000$
$45t = 20000$
$t = \frac{20000}{45} = \frac{4000}{9}$
આમ,ટેબલની મૂળ કિંમત $Rs. \frac{4000}{9}$ છે.
0 likes
View Solution143
MediumMCQ
એક વેપારીએ શાકભાજી $Rs. 10$ પ્રતિ $kg$ ના ભાવે વેચવાનું શરૂ કર્યું,પરંતુ આ ભાવે કોઈ ખરીદદાર મળ્યા નહીં. તેથી,તેણે કિંમત ઘટાડીને $Rs. 8.10$ પ્રતિ $kg$ કરી,પરંતુ તે $1\, kg$ માટે $900\, g$ ના ખોટા વજનનો ઉપયોગ કરે છે. વાસ્તવિક કિંમતમાં થયેલ ટકાવારી ફેરફાર અથવા નુકસાન શોધો. ($\%$ માં)
A
$5$
B
$10$
C
$15$
D
$20$
Solution
(B) શરૂઆતની વેચાણ કિંમત $Rs. 10$ પ્રતિ $kg$ હતી.
કિંમત ઘટાડ્યા પછી,વેપારી $900\, g$ શાકભાજી $Rs. 8.10$ માં વેચે છે.
$1\, kg$ $(1000\, g)$ દીઠ વાસ્તવિક કિંમત શોધવા માટે:
વાસ્તવિક કિંમત = $\frac{8.10}{900} \times 1000 = Rs. 9$ પ્રતિ $kg$.
કિંમતમાં થયેલ ફેરફાર $10 - 9 = Rs. 1$ છે.
ટકાવારી ફેરફાર = $\frac{1}{10} \times 100\% = 10\%$.
કિંમત ઘટાડ્યા પછી,વેપારી $900\, g$ શાકભાજી $Rs. 8.10$ માં વેચે છે.
$1\, kg$ $(1000\, g)$ દીઠ વાસ્તવિક કિંમત શોધવા માટે:
વાસ્તવિક કિંમત = $\frac{8.10}{900} \times 1000 = Rs. 9$ પ્રતિ $kg$.
કિંમતમાં થયેલ ફેરફાર $10 - 9 = Rs. 1$ છે.
ટકાવારી ફેરફાર = $\frac{1}{10} \times 100\% = 10\%$.
0 likes
View Solution144
DifficultMCQ
$6$ પેન ની ખરીદ કિંમત $4$ પેન ની વેચાણ કિંમત જેટલી છે. તો નફાની ટકાવારી શોધો. ($\%$ માં)
A
$25$
B
$60$
C
$50$
D
$80$
Solution
(C) ધારો કે $1$ પેન ની ખરીદ કિંમત $(C.P.)$ $x$ છે.
તેથી,$6$ પેન ની ખરીદ કિંમત $= 6x$ થાય.
પ્રશ્ન મુજબ,$4$ પેન ની વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ એ $6$ પેન ની ખરીદ કિંમત જેટલી છે,તેથી $4$ પેન ની વેચાણ કિંમત $= 6x$ થાય.
તેથી,$1$ પેન ની વેચાણ કિંમત $= \frac{6x}{4} = 1.5x$ થાય.
$1$ પેન પર થતો નફો $= S.P. - C.P. = 1.5x - x = 0.5x$ થાય.
નફાની ટકાવારી $= \frac{\text{નફો}}{\text{ખરીદ કિંમત}} \times 100 = \frac{0.5x}{x} \times 100 = 50\%$ થાય.
તેથી,$6$ પેન ની ખરીદ કિંમત $= 6x$ થાય.
પ્રશ્ન મુજબ,$4$ પેન ની વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ એ $6$ પેન ની ખરીદ કિંમત જેટલી છે,તેથી $4$ પેન ની વેચાણ કિંમત $= 6x$ થાય.
તેથી,$1$ પેન ની વેચાણ કિંમત $= \frac{6x}{4} = 1.5x$ થાય.
$1$ પેન પર થતો નફો $= S.P. - C.P. = 1.5x - x = 0.5x$ થાય.
નફાની ટકાવારી $= \frac{\text{નફો}}{\text{ખરીદ કિંમત}} \times 100 = \frac{0.5x}{x} \times 100 = 50\%$ થાય.
0 likes
View Solution145
MediumMCQ
જો $20$ ટેબલની ખરીદ કિંમત $25$ ટેબલની વેચાણ કિંમત જેટલી હોય,તો નુકસાનની ટકાવારી શોધો. ($\%$ માં)
A
$10$
B
$20$
C
$30$
D
$40$
Solution
(B) ધારો કે $1$ ટેબલની ખરીદ કિંમત $(C.P.)$ $x$ છે.
તેથી,$20$ ટેબલની ખરીદ કિંમત $= 20x$ થાય.
પ્રશ્ન મુજબ,$20$ ટેબલની ખરીદ કિંમત એ $25$ ટેબલની વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ જેટલી છે.
તેથી,$25$ ટેબલની વેચાણ કિંમત $= 20x$ થાય.
માટે,$1$ ટેબલની વેચાણ કિંમત $= \frac{20x}{25} = 0.8x$ થાય.
અહીં $S.P. < C.P.$ હોવાથી,નુકસાન થાય છે.
નુકસાન $= C.P. - S.P. = x - 0.8x = 0.2x$.
નુકસાનની ટકાવારી $= (\frac{\text{નુકસાન}}{C.P.}) \times 100 = (\frac{0.2x}{x}) \times 100 = 20\%$.
તેથી,$20$ ટેબલની ખરીદ કિંમત $= 20x$ થાય.
પ્રશ્ન મુજબ,$20$ ટેબલની ખરીદ કિંમત એ $25$ ટેબલની વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ જેટલી છે.
તેથી,$25$ ટેબલની વેચાણ કિંમત $= 20x$ થાય.
માટે,$1$ ટેબલની વેચાણ કિંમત $= \frac{20x}{25} = 0.8x$ થાય.
અહીં $S.P. < C.P.$ હોવાથી,નુકસાન થાય છે.
નુકસાન $= C.P. - S.P. = x - 0.8x = 0.2x$.
નુકસાનની ટકાવારી $= (\frac{\text{નુકસાન}}{C.P.}) \times 100 = (\frac{0.2x}{x}) \times 100 = 20\%$.
0 likes
View Solution146
DifficultMCQ
એક માણસ એક વસ્તુ $5 \%$ ના નુકસાનથી વેચે છે. જો તેણે તે વસ્તુ $20 \%$ વધુ કિંમતે ખરીદી હોત અને $Rs. 115$ ઓછી કિંમતે વેચી હોત,તો તેને $40 \%$ નું નુકસાન થયું હોત. વસ્તુની મૂળ કિંમત શોધો.
A
$400$
B
$450$
C
$500$
D
$600$
Solution
(C) ધારો કે વસ્તુની મૂળ કિંમત $P$ છે.
પ્રારંભિક વેચાણ કિંમત $(S.P._1)$ $= P \times (1 - 0.05) = 0.95P$.
જો મૂળ કિંમતમાં $20 \%$ નો વધારો થાય,તો નવી મૂળ કિંમત $(C.P._2)$ $= P \times 1.20 = 1.2P$.
નવું નુકસાન $40 \%$ છે,તેથી નવી વેચાણ કિંમત $(S.P._2)$ $= 1.2P \times (1 - 0.40) = 1.2P \times 0.60 = 0.72P$.
પ્રશ્ન મુજબ,બે વેચાણ કિંમતો વચ્ચેનો તફાવત $115$ છે.
$S.P._1 - S.P._2 = 115$
$0.95P - 0.72P = 115$
$0.23P = 115$
$P = \frac{115}{0.23} = 500$.
તેથી,વસ્તુની મૂળ કિંમત $₹ 500$ છે.
પ્રારંભિક વેચાણ કિંમત $(S.P._1)$ $= P \times (1 - 0.05) = 0.95P$.
જો મૂળ કિંમતમાં $20 \%$ નો વધારો થાય,તો નવી મૂળ કિંમત $(C.P._2)$ $= P \times 1.20 = 1.2P$.
નવું નુકસાન $40 \%$ છે,તેથી નવી વેચાણ કિંમત $(S.P._2)$ $= 1.2P \times (1 - 0.40) = 1.2P \times 0.60 = 0.72P$.
પ્રશ્ન મુજબ,બે વેચાણ કિંમતો વચ્ચેનો તફાવત $115$ છે.
$S.P._1 - S.P._2 = 115$
$0.95P - 0.72P = 115$
$0.23P = 115$
$P = \frac{115}{0.23} = 500$.
તેથી,વસ્તુની મૂળ કિંમત $₹ 500$ છે.
0 likes
View Solution147
MediumMCQ
જ્યારે રામે તેનું પુસ્તક $Rs. 255$ માં વેચ્યું ત્યારે તેને $15\%$ નું નુકસાન થયું. જો તેને $5\%$ નફો મેળવવો હોય તો તેણે તે કેટલામાં વેચવું જોઈએ?
A
$275$
B
$315$
C
$295$
D
$335$
Solution
(B) પગલું $1$: પુસ્તકની મૂળ કિંમત $(C.P.)$ શોધો.
આપેલ છે કે વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $Rs. 255$ છે અને નુકસાન $15\%$ છે.
$C.P. = S.P. \times \frac{100}{100 - \text{Loss}\%} = 255 \times \frac{100}{85} = 3 \times 100 = Rs. 300$.
પગલું $2$: $5\%$ નફો મેળવવા માટે જરૂરી વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ શોધો.
$S.P. = C.P. \times \frac{100 + \text{Profit}\%}{100} = 300 \times \frac{105}{100} = 3 \times 105 = Rs. 315$.
આપેલ છે કે વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $Rs. 255$ છે અને નુકસાન $15\%$ છે.
$C.P. = S.P. \times \frac{100}{100 - \text{Loss}\%} = 255 \times \frac{100}{85} = 3 \times 100 = Rs. 300$.
પગલું $2$: $5\%$ નફો મેળવવા માટે જરૂરી વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ શોધો.
$S.P. = C.P. \times \frac{100 + \text{Profit}\%}{100} = 300 \times \frac{105}{100} = 3 \times 105 = Rs. 315$.
0 likes
View Solution148
DifficultMCQ
એક માણસ એક કંપનીના શેર $(shares)$ માં $Rs. 21,000$ નું રોકાણ કરે છે. તે કુલ શેરના એક-તૃતીયાંશ $(1/3)$ ભાગને $10\%$ ના નફા પર વેચે છે. પરંતુ બાકીના શેર તેણે $5\%$ ના નુકસાન પર વેચવા પડે છે. તેનો એકંદરે નફો કે નુકસાનની ટકાવારી શોધો.
A
$10\%$ નફો
B
$10\%$ નુકસાન
C
નફો પણ નહીં અને નુકસાન પણ નહીં
D
$5\%$ નુકસાન
Solution
(C) કુલ રોકાણ $(C.P.)$ $= ₹ 21,000$.
શેરના એક-તૃતીયાંશ ભાગની ખરીદ કિંમત $(C.P.)$ $= \frac{1}{3} \times 21,000 = ₹ 7,000$.
$10\%$ નફા પર એક-તૃતીયાંશ શેરની વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $= 7,000 \times (1 + \frac{10}{100}) = 7,000 \times 1.1 = ₹ 7,700$.
બાકીના બે-તૃતીયાંશ શેરની ખરીદ કિંમત $(C.P.)$ $= 21,000 - 7,000 = ₹ 14,000$.
$5\%$ નુકસાન પર બાકીના બે-તૃતીયાંશ શેરની વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $= 14,000 \times (1 - \frac{5}{100}) = 14,000 \times 0.95 = ₹ 13,300$.
કુલ વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $= 7,700 + 13,300 = ₹ 21,000$.
અહીં કુલ વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ = કુલ ખરીદ કિંમત $(C.P.)$ = $₹ 21,000$ હોવાથી,કોઈ નફો કે નુકસાન થતું નથી.
શેરના એક-તૃતીયાંશ ભાગની ખરીદ કિંમત $(C.P.)$ $= \frac{1}{3} \times 21,000 = ₹ 7,000$.
$10\%$ નફા પર એક-તૃતીયાંશ શેરની વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $= 7,000 \times (1 + \frac{10}{100}) = 7,000 \times 1.1 = ₹ 7,700$.
બાકીના બે-તૃતીયાંશ શેરની ખરીદ કિંમત $(C.P.)$ $= 21,000 - 7,000 = ₹ 14,000$.
$5\%$ નુકસાન પર બાકીના બે-તૃતીયાંશ શેરની વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $= 14,000 \times (1 - \frac{5}{100}) = 14,000 \times 0.95 = ₹ 13,300$.
કુલ વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ $= 7,700 + 13,300 = ₹ 21,000$.
અહીં કુલ વેચાણ કિંમત $(S.P.)$ = કુલ ખરીદ કિંમત $(C.P.)$ = $₹ 21,000$ હોવાથી,કોઈ નફો કે નુકસાન થતું નથી.
0 likes
View Solution149
MediumMCQ
એક માણસ $100 \, kg$ ખાંડ $Rs. \, 2400$ માં ખરીદે છે. તેણે $1/4$ ભાગનો જથ્થો $5 \% \text{ નુકસાન}$ પર વેચ્યો. સમગ્ર વ્યવહાર પર $20 \% \text{ નફો}$ મેળવવા માટે તેણે બાકીનો જથ્થો કેટલા ટકા નફા પર વેચવો જોઈએ? ($\%$ માં)
A
$25$
B
$27 \frac{1}{3}$
C
$28$
D
$28 \frac{1}{3}$
Solution
(D) કુલ ખરીદ કિંમત = $Rs. \, 2400$.
કુલ અપેક્ષિત નફો = $2400$ ના $20 \% = 0.20 \times 2400 = Rs. \, 480$.
$5 \% \text{ નુકસાન}$ પર વેચાયેલ જથ્થો = $1/4 \times 100 \, kg = 25 \, kg$.
$25 \, kg$ ની ખરીદ કિંમત = $1/4 \times 2400 = Rs. \, 600$.
$25 \, kg$ પર નુકસાન = $600$ ના $5 \% = 0.05 \times 600 = Rs. \, 30$.
બાકી રહેલ જથ્થો = $100 - 25 = 75 \, kg$.
બાકી રહેલ જથ્થાની ખરીદ કિંમત = $2400 - 600 = Rs. \, 1800$.
ધારો કે બાકીના જથ્થા પર જરૂરી નફાની ટકાવારી $P$ છે.
બાકીના જથ્થા પર જરૂરી નફો = $Rs. \, 480 + Rs. \, 30 = Rs. \, 510$.
$P = (510 / 1800) \times 100 = 510 / 18 = 28.33 \% = 28 \frac{1}{3} \%$.
કુલ અપેક્ષિત નફો = $2400$ ના $20 \% = 0.20 \times 2400 = Rs. \, 480$.
$5 \% \text{ નુકસાન}$ પર વેચાયેલ જથ્થો = $1/4 \times 100 \, kg = 25 \, kg$.
$25 \, kg$ ની ખરીદ કિંમત = $1/4 \times 2400 = Rs. \, 600$.
$25 \, kg$ પર નુકસાન = $600$ ના $5 \% = 0.05 \times 600 = Rs. \, 30$.
બાકી રહેલ જથ્થો = $100 - 25 = 75 \, kg$.
બાકી રહેલ જથ્થાની ખરીદ કિંમત = $2400 - 600 = Rs. \, 1800$.
ધારો કે બાકીના જથ્થા પર જરૂરી નફાની ટકાવારી $P$ છે.
બાકીના જથ્થા પર જરૂરી નફો = $Rs. \, 480 + Rs. \, 30 = Rs. \, 510$.
$P = (510 / 1800) \times 100 = 510 / 18 = 28.33 \% = 28 \frac{1}{3} \%$.
0 likes
View Solution150
DifficultMCQ
એક માણસ $300$ ડઝન કેળા $Rs. 3,600$ માં ખરીદે છે. તેણે સ્ટોકનો $1/3$ ભાગ $10\%$ ના નુકસાન સાથે અને બાકીનો $2/3$ ભાગ $10\%$ ના નફા સાથે વેચ્યો. તેનો એકંદર નફો કે નુકસાનની ટકાવારી શોધો.
A
$\frac{10}{3}\%$ નફો
B
$\frac{10}{3}\%$ નુકસાન
C
$\frac{14}{3}\%$ નુકસાન
D
$\frac{14}{3}\%$ નફો
Solution
(A) કુલ ખરીદ કિંમત $(CP)$ = $Rs. 3,600$.
સ્ટોકના $1/3$ ભાગની ખરીદ કિંમત = $\frac{1}{3} \times 3,600 = Rs. 1,200$.
સ્ટોકના $2/3$ ભાગની ખરીદ કિંમત = $\frac{2}{3} \times 3,600 = Rs. 2,400$.
$10\%$ નુકસાન સાથે $1/3$ સ્ટોકની વેચાણ કિંમત $(SP)$ = $1,200 \times (1 - 0.10) = 1,200 \times 0.9 = Rs. 1,080$.
$10\%$ નફા સાથે $2/3$ સ્ટોકની વેચાણ કિંમત $(SP)$ = $2,400 \times (1 + 0.10) = 2,400 \times 1.1 = Rs. 2,640$.
કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ = $1,080 + 2,640 = Rs. 3,720$.
કુલ નફો = $\text{કુલ }SP - \text{કુલ }CP = 3,720 - 3,600 = Rs. 120$.
એકંદર નફાની ટકાવારી = $(\frac{\text{નફો}}{\text{કુલ }CP}) \times 100 = (\frac{120}{3,600}) \times 100 = \frac{1}{30} \times 100 = \frac{10}{3}\%$.
પરિણામ ધન હોવાથી,આ $\frac{10}{3}\%$ નો નફો છે.
સ્ટોકના $1/3$ ભાગની ખરીદ કિંમત = $\frac{1}{3} \times 3,600 = Rs. 1,200$.
સ્ટોકના $2/3$ ભાગની ખરીદ કિંમત = $\frac{2}{3} \times 3,600 = Rs. 2,400$.
$10\%$ નુકસાન સાથે $1/3$ સ્ટોકની વેચાણ કિંમત $(SP)$ = $1,200 \times (1 - 0.10) = 1,200 \times 0.9 = Rs. 1,080$.
$10\%$ નફા સાથે $2/3$ સ્ટોકની વેચાણ કિંમત $(SP)$ = $2,400 \times (1 + 0.10) = 2,400 \times 1.1 = Rs. 2,640$.
કુલ વેચાણ કિંમત $(SP)$ = $1,080 + 2,640 = Rs. 3,720$.
કુલ નફો = $\text{કુલ }SP - \text{કુલ }CP = 3,720 - 3,600 = Rs. 120$.
એકંદર નફાની ટકાવારી = $(\frac{\text{નફો}}{\text{કુલ }CP}) \times 100 = (\frac{120}{3,600}) \times 100 = \frac{1}{30} \times 100 = \frac{10}{3}\%$.
પરિણામ ધન હોવાથી,આ $\frac{10}{3}\%$ નો નફો છે.
0 likes
View SolutionProfit and Loss — Profit and Loss · Frequently Asked Questions
1Are these Profit and Loss questions useful for JEE and NEET?
Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.
2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?
Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.
3How do I generate a question paper from this subtopic?
Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See DemoFor Teachers & Institutes
Generate a Profit and Loss Exam Paper in 2 Minutes
Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.
First 3 chapters of every subject are free — no payment required.