Gujarati

Vitamins Questions in Gujarati

Class 12 Chemistry · Biomolecules · Vitamins

130+

Questions

Gujarati

Language

100%

With Solutions

Showing 50 of 130 questions in Gujarati

1
MediumMCQ
ખોરાકમાં આયોડિનની ઉણપને કારણે શું થાય છે?
A
રતાંધળાપણું
B
સુક્તાન (Rickets)
C
ગોઇટર (ગલગંડ)
D
બેરી-બેરી

Solution

(C) આયોડિન એ થાઇરોઇડ હોર્મોન્સ,$T_3$ અને $T_4$ ના સંશ્લેષણ માટે જરૂરી એક આવશ્યક ટ્રેસ તત્વ છે.
ખોરાકમાં આયોડિનની ઉણપને કારણે થાઇરોઇડ ગ્રંથિમાં સોજો આવે છે,જેને $Goiter$ (ગોઇટર) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
2
EasyMCQ
વિટામિન $A$ શેમાં જોવા મળે છે?
A
કોડ લિવર ઓઈલ
B
ગાજર
C
દૂધ
D
આ બધામાં

Solution

(D) વિટામિન $A$ વિવિધ ખાદ્ય સ્ત્રોતોમાં જોવા મળે છે.
તે યકૃત,દૂધ,માખણ,ચીઝ અને ઈંડા જેવા પ્રાણીજન્ય ઉત્પાદનોમાં હાજર હોય છે.
તે ગાજર,બ્રોકોલી,પાલક,શક્કરિયા,કોળું અને જરદાળુ જેવા વનસ્પતિ સ્ત્રોતોમાં પણ જોવા મળે છે.
કોડ લિવર ઓઈલ એ વિટામિન $A$ નો ખૂબ જ સમૃદ્ધ સ્ત્રોત છે.
તેથી,આપેલા તમામ વિકલ્પોમાં વિટામિન $A$ હોય છે.
3
EasyMCQ
એસ્કોર્બિક એસિડ એ એક
A
વિટામિન
B
એન્ઝાઇમ
C
પ્રોટીન
D
કાર્બોહાઇડ્રેટ

Solution

(A) . $\text{વિટામિન}$ - વિટામિન એ એક કાર્બનિક અણુ છે જે સજીવના ચયાપચયના યોગ્ય કાર્ય માટે જરૂરી આવશ્યક સૂક્ષ્મ પોષકતત્વ છે.
એસ્કોર્બિક એસિડ પાલક,કોબીજ,ટામેટાં અને બટાકા જેવા વિવિધ ખોરાકમાં જોવા મળે છે અને તે આહાર પૂરક તરીકે પણ વેચાય છે.
તેને સામાન્ય રીતે $\text{વિટામિન } C$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
તેનો ઉપયોગ સ્કર્વી રોગને રોકવા અને તેની સારવાર માટે થાય છે અને તે પેશીઓના સમારકામ અને અમુક ન્યુરોટ્રાન્સમીટર્સના એન્ઝાઇમેટિક ઉત્પાદનમાં સામેલ એક આવશ્યક પોષકતત્વ છે.
તેથી,એસ્કોર્બિક એસિડ એ એક $\text{વિટામિન}$ છે.
4
EasyMCQ
વિટામિન $C$ નું રાસાયણિક નામ શું છે?
A
એસ્કોર્બિક એસિડ
B
ફોલિક એસિડ
C
નિકોટિનિક એસિડ
D
ટાર્ટરિક એસિડ

Solution

(A) વિટામિન $C$ નું રાસાયણિક નામ એસ્કોર્બિક એસિડ છે.
તે પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન છે જે વિવિધ ખોરાકમાં જોવા મળે છે અને આહાર પૂરક તરીકે વપરાય છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
5
EasyMCQ
વિટામિન $B_1$ ની ઉણપથી શું થાય છે?
A
બેરી-બેરી
B
સ્કર્વી
C
રિકેટ્સ
D
એનિમિયા

Solution

(A) વિટામિન $B_1$ ને થાઇમિન તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે.
તેની ઉણપથી બેરી-બેરી નામનો રોગ થાય છે,જે સ્નાયુઓની નબળાઈ અને હૃદય સંબંધિત લક્ષણો દ્વારા ઓળખાય છે.
6
EasyMCQ
વિટામિન $C$ ની ઉણપથી શું થાય છે?
A
સ્કર્વી
B
રીકેટ્સ
C
પાયોરિયા
D
પર્નિસિયસ એનિમિયા

Solution

(A) વિટામિન $C$,જેને એસ્કોર્બિક એસિડ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે,તે શરીર માટે આવશ્યક છે.
તેની ઉણપથી 'સ્કર્વી' નામનો રોગ થાય છે,જેના લક્ષણોમાં પેઢામાંથી લોહી નીકળવું અને ચામડી પર ડાઘ પડવા જેવી સમસ્યાઓનો સમાવેશ થાય છે.
રીકેટ્સ એ વિટામિન $D$ ની ઉણપથી થાય છે.
પર્નિસિયસ એનિમિયા એ વિટામિન $B_{12}$ ની ઉણપથી થાય છે.
7
EasyMCQ
વિટામિન્સ વિશે નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું નથી?
A
તેઓ જીવન માટે અનિવાર્ય છે
B
તેઓ પાચનમાં મદદ કરે છે
C
તેમનું નામ $Funk$ દ્વારા આપવામાં આવ્યું હતું
D
તેમની ઉણપથી રોગો થાય છે

Solution

(A) $Vitamin$ શબ્દ $Casimir$ $Funk$ દ્વારા $vita$ (જીવન) અને $amine$ શબ્દો પરથી આપવામાં આવ્યો હતો.
જોકે વિટામિન્સ સ્વાસ્થ્ય જાળવવા અને ઉણપના રોગોને રોકવા માટે જરૂરી છે,પરંતુ તેમને 'જીવન માટે અનિવાર્ય' ગણવામાં આવતા નથી કારણ કે તે પ્રોટીન,કાર્બોહાઈડ્રેટ્સ અથવા ચરબીની જેમ ઉર્જા કે બંધારણીય ઘટકોનો પ્રાથમિક સ્ત્રોત નથી.
વિકલ્પ $A$ એ વિધાન છે જે અન્ય વિકલ્પોની સરખામણીમાં ખોટું માનવામાં આવે છે.
8
MediumMCQ
કયા વિટામિનની ઉણપથી રિકેટ્સ (સુક્તાન) થાય છે?
A
વિટામિન $D$
B
વિટામિન $B$
C
વિટામિન $A$
D
વિટામિન $K$

Solution

(A) રિકેટ્સ એ બાળકોમાં હાડકાના વિકાસને અસર કરતી સ્થિતિ છે,જેના કારણે હાડકાં નરમ અને નબળા પડી જાય છે.
તે મુખ્યત્વે વિટામિન $D$ ની ગંભીર ઉણપને કારણે થાય છે,જે આહારમાંથી કેલ્શિયમ અને ફોસ્ફરસના શોષણ માટે આવશ્યક છે.
9
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયા વિટામિનના બંધારણમાં આઇસોપ્રીન એકમો હોય છે?
A
વિટામિન $A$
B
વિટામિન $C$
C
વિટામિન $B_2$
D
વિટામિન $D$

Solution

(A) વિટામિન $A$ (રેટિનોલ) એ ડાયટર્પીન છે,જેનો અર્થ છે કે તે તેના બંધારણમાં એકસાથે જોડાયેલા ચાર આઇસોપ્રીન એકમો ($C_5H_8$ એકમો) ધરાવે છે.
10
MediumMCQ
વિટામિન $B_{12}$ માં કઈ ધાતુ હોય છે?
A
$Ca(II)$
B
$Zn(II)$
C
$Fe(II)$
D
$Co(III)$

Solution

(D) વિટામિન $B_{12}$,જેને સાયનોકોબાલામિન તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે,તેમાં મધ્યસ્થ ધાતુ આયન હોય છે.
વિટામિન $B_{12}$ ના કોઓર્ડિનેશન સંકુલમાં હાજર ધાતુ $+3$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં કોબાલ્ટ છે,જેને $Co(III)$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $(D)$ છે.
11
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું ખાદ્ય તેલમાં એન્ટીઑકિસડન્ટ તરીકે કાર્ય કરે છે?
A
વિટામિન $B$
B
વિટામિન $C$
C
વિટામિન $D$
D
વિટામિન $E$

Solution

(D) વિટામિન $E$ એ ખાદ્ય તેલમાં રહેલું એન્ટીઑકિસડન્ટ છે,જે ચરબી અને તેલના ઓક્સિડેશનને રોકવામાં મદદ કરે છે.
12
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયું $B$-કોમ્પ્લેક્સ વિટામિન આપણા શરીરમાં સંગ્રહિત થાય છે?
A
વિટામિન $B_1$
B
વિટામિન $B_2$
C
વિટામિન $B_6$
D
વિટામિન $B_{12}$

Solution

(D) મોટાભાગના $B$-કોમ્પ્લેક્સ વિટામિન પાણીમાં દ્રાવ્ય હોય છે અને પેશાબ દ્વારા શરીરમાંથી બહાર નીકળી જાય છે,તેથી તે શરીરમાં સંગ્રહિત થતા નથી.
જોકે,વિટામિન $B_{12}$ એક અપવાદ છે.
તે લાંબા સમય સુધી યકૃત (liver) માં સંગ્રહિત રહે છે,તેથી જ તેની ઉણપના લક્ષણો દેખાતા વર્ષો લાગી શકે છે.
13
EasyMCQ
વિટામિનના સંદર્ભમાં નીચેનામાંથી કયું વિધાન ખોટું છે?
A
તેઓ પાચનમાં મદદ કરે છે.
B
તેમની ઊણપથી રોગો થાય છે.
C
તેઓ જીવન માટે આવશ્યક છે.
D
તેમનું નામ ફન્ક દ્વારા આપવામાં આવ્યું હતું.

Solution

(A) વિટામિન એ કાર્બનિક સંયોજનો છે જે સજીવના સામાન્ય વિકાસ અને સ્વાસ્થ્ય માટે જરૂરી જૈવિક કાર્યો કરવા માટે આહારમાં ઓછી માત્રામાં જરૂરી છે.
તેઓ જીવન માટે આવશ્યક છે અને તેમની ઊણપથી ચોક્કસ રોગો થાય છે.
'વિટામિન' શબ્દ કેસિમીર ફન્ક દ્વારા આપવામાં આવ્યો હતો.
વિટામિન સીધા પાચનમાં મદદ કરતા નથી; તેના બદલે,તેઓ ચયાપચયની પ્રક્રિયાઓમાં સહ-પરિબળો અથવા સહ-ઉત્સેચકો તરીકે કાર્ય કરે છે.
તેથી,તેઓ પાચનમાં મદદ કરે છે તે વિધાન ખોટું છે.
14
EasyMCQ
વિટામિન $D$ ને $.....$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
A
એસ્કોર્બિક એસિડ
B
કેલ્સિફેરોલ અથવા અર્ગોકેલ્સિફેરોલ
C
થાયમીન
D
રીબોફલેવીન

Solution

(B) વિટામિન $D$ એ ચરબીમાં દ્રાવ્ય સેકોસ્ટેરોઇડ્સનો એક સમૂહ છે જે કેલ્શિયમ,મેગ્નેશિયમ અને ફોસ્ફેટના આંતરડાના શોષણમાં વધારો કરવા માટે જવાબદાર છે. તેના બે સૌથી મહત્વપૂર્ણ સ્વરૂપો વિટામિન $D_2$ (અર્ગોકેલ્સિફેરોલ) અને વિટામિન $D_3$ (કોલેકેલ્સિફેરોલ) છે. તેથી,વિટામિન $D$ ને સામાન્ય રીતે કેલ્સિફેરોલ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
15
EasyMCQ
વિટામીન-$E$ નું રાસાયણિક નામ શું છે?
A
સાયનોકોબાલેમાઇન
B
ટોકોફેરોલ
C
લેક્ટોફલેવીન
D
એસ્કોર્બિક એસિડ

Solution

(B) વિટામીન-$E$ ને રાસાયણિક રીતે $Tocopherol$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
સાયનોકોબાલેમાઇન એ વિટામીન-$B_{12}$ છે.
લેક્ટોફલેવીન એ વિટામીન-$B_2$ (રાઇબોફ્લેવિન) છે.
એસ્કોર્બિક એસિડ એ વિટામીન-$C$ છે.
16
EasyMCQ
વિટામિન $B_6$ ને શું કહેવામાં આવે છે?
A
પીરીડોક્સીન
B
થાયમીન
C
ટોકોફેરોલ
D
રીબોફલેવીન

Solution

(A) વિટામિન $B_6$ ને રાસાયણિક રીતે પીરીડોક્સીન તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
થાયમીન એ વિટામિન $B_1$ છે.
રીબોફલેવીન એ વિટામિન $B_2$ છે.
ટોકોફેરોલ એ વિટામિન $E$ છે.
17
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિધાન ખોટું છે?
A
વનસ્પતિમાં કાર્બોહાઇડ્રેટના સંશ્લેષણ માટે ક્લોરોફિલ જવાબદાર છે.
B
ઓક્સિજનને હિમોગ્લોબિન સાથે ઉમેરતા મળતા સંયોજનને ઓક્સિ-હિમોગ્લોબિન કહે છે.
C
એસિટાઇલ સેલિસિલિક એસિડ એસ્પિરિન તરીકે જાણીતું છે.
D
વિટામિન $B_{12}$ માં $Mg^{2+}$ આયન હોય છે.

Solution

(D) વિટામિન $B_{12}$ અથવા સાયનોકોબાલએમાઇન કોબાલ્ટ $(Co)$ ધરાવે છે,મેગ્નેશિયમ $(Mg^{2+})$ નહીં. તેથી,વિકલ્પ $D$ માં આપેલ વિધાન ખોટું છે.
18
EasyMCQ
રાસાયણિક રીતે એસ્કોર્બિક એસિડ એટલે...... ?
A
વિટામિન $B$
B
વિટામિન $C$
C
વિટામિન $E$
D
વિટામિન $B_6$

Solution

(B) એસ્કોર્બિક એસિડ એ વિટામિન $C$ નું રાસાયણિક નામ છે. તે પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન છે જે ઘણા ખોરાકમાં,ખાસ કરીને ખાટાં ફળોમાં જોવા મળે છે.
19
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિટામીન પાણીમાં દ્રાવ્ય નથી?
A
વિટામીન $B_1$
B
વિટામીન $B_2$
C
વિટામીન $B_6$
D
વિટામીન $D$

Solution

(D) વિટામીન $D$ પાણીમાં દ્રાવ્ય નથી પરંતુ ચરબીમાં દ્રાવ્ય છે.
20
EasyMCQ
રીબોફલેવીન એ.......નું રાસાયણિક નામ છે.
A
વિટામીન $B_2$
B
વિટામીન $B_1$
C
વિટામીન $B_6$
D
વિટામીન $B$ સંકીર્ણ

Solution

(A) રીબોફલેવીન એ વિટામીન $B_2$ નું રાસાયણિક નામ છે. તે પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામીન છે જે ઉર્જા ચયાપચય અને કોષીય પ્રક્રિયાઓમાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે.
21
EasyMCQ
વિટામિન $B_{12}$ નું રાસાયણિક નામ શું છે?
A
રિબોફ્લેવિન
B
થાયામિન
C
સાયનોકોબાલએમાઈન
D
પિરિડોક્સિન

Solution

(C) વિટામિન $B_{12}$ રાસાયણિક રીતે $Cyanocobalamin$ તરીકે ઓળખાય છે.
તે પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન છે જે મગજ અને ચેતાતંત્રના કાર્યમાં અને રક્તકણોના નિર્માણમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે.
22
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિટામિન ચરબીમાં દ્રાવ્ય નથી?
A
વિટામિન $A$
B
વિટામિન $K$
C
ફોલિક એસિડ (વિટામિન $B_9$)
D
વિટામિન $E$

Solution

(C) વિટામિન્સને તેમની દ્રાવ્યતાના આધારે બે શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે: ચરબીમાં દ્રાવ્ય અને પાણીમાં દ્રાવ્ય.
ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન્સમાં વિટામિન $A$,$D$,$E$ અને $K$ નો સમાવેશ થાય છે.
પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન્સમાં વિટામિન $B$-કોમ્પ્લેક્સ અને વિટામિન $C$ નો સમાવેશ થાય છે.
ફોલિક એસિડ એ વિટામિન $B$-કોમ્પ્લેક્સ (ખાસ કરીને વિટામિન $B_9$) નો એક ભાગ છે,જે પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.
તેથી,ફોલિક એસિડ ચરબીમાં દ્રાવ્ય નથી.
23
EasyMCQ
વિટામીન-$K$ ની ઉણપને કારણે શું થાય છે?
A
રક્તસ્ત્રાવ
B
રૂધિર ગંઠાવું
C
જીભમાં ચાંદા પડવા
D
રક્તસ્ત્રાવ અને રૂધિર ગંઠાવું

Solution

(A) વિટામીન-$K$ એ રૂધિર ગંઠાવવાની પ્રક્રિયામાં સામેલ પ્રોટીનના સંશ્લેષણ માટે આવશ્યક છે.
તેની ઉણપને કારણે ગંઠાવવાના પરિબળોમાં ઘટાડો થાય છે,જેના પરિણામે રૂધિર ગંઠાવાનો સમય વધે છે અને વધુ પડતો રક્તસ્ત્રાવ થાય છે.
24
MediumMCQ
એનિમિયા $........$ ની ઉણપના કારણે થાય છે.
A
આયર્ન
B
ઝીંક
C
આયોડીન
D
કેલ્શિયમ

Solution

(A) એનિમિયા એ એવી સ્થિતિ છે જેમાં તમારા શરીરના પેશીઓ સુધી પૂરતો ઓક્સિજન પહોંચાડવા માટે પૂરતા પ્રમાણમાં સ્વસ્થ લાલ રક્તકણો હોતા નથી. એનિમિયાનું સૌથી સામાન્ય કારણ $Iron$ $(Fe)$ ની ઉણપ છે,જે હિમોગ્લોબિનના ઉત્પાદન માટે આવશ્યક છે.
25
AdvancedMCQ
લીસ્ટ-$I$ ને લીસ્ટ-$II$ સાથે જોડો અને નીચે આપેલ વિકલ્પ પરથી સાચો જવાબ પસંદ કરો.
લીસ્ટ-$I$ લીસ્ટ-$II$
$A$. સ્નાયુ સંકોચન $I$. ઝીંક
$B$. ભૂરી-લીલી લીલ $II$. કોબાલ્ટ
$C$. કાર્બોક્સિપેપ્ટાઈડેઝ $III$. કેલ્શિયમ
$D$. સાયનોકોબાલએમાઈન $IV$. મોલીબ્ડેનમ
A
$A-iv, B-iii, C-i, D-ii$
B
$A-iii, B-iv, C-ii, D-i$
C
$A-iv, B-iii, C-ii, D-i$
D
$A-iii, B-iv, C-i, D-ii$

Solution

(D) . સ્નાયુ સંકોચન $Ca^{2+}$ આયનો દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે,તેથી $A-III$.
$B$. ભૂરી-લીલી લીલને નાઈટ્રોજન સ્થાપન માટે મોલીબ્ડેનમની જરૂર હોય છે,તેથી $B-IV$.
$C$. કાર્બોક્સિપેપ્ટાઈડેઝ એ ઝીંક ધરાવતું ઉત્સેચક છે,તેથી $C-I$.
$D$. સાયનોકોબાલએમાઈન એ વિટામિન $B_{12}$ છે,જેમાં કોબાલ્ટ હોય છે,તેથી $D-II$.
તેથી,સાચી જોડ $A-III, B-IV, C-I, D-II$ છે.
26
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયો વાયરસ દ્વારા થતો હાડકાનો રોગ છે?
A
ન્યુમોનિયા
B
મેલેરિયા
C
ડિપ્થેરીયા
D
ઈન્ફલુએન્ઝા

Solution

(D) પ્રશ્ન વાયરસ દ્વારા થતા હાડકાના રોગ વિશે પૂછે છે.
જોકે,આપેલા વિકલ્પોમાંથી (ન્યુમોનિયા,મેલેરિયા,ડિપ્થેરીયા,ઈન્ફલુએન્ઝા) કોઈ પણ હાડકાનો રોગ નથી.
ન્યુમોનિયા શ્વસનતંત્રનો ચેપ છે,મેલેરિયા પ્રજીવ દ્વારા થતો રોગ છે,ડિપ્થેરીયા બેક્ટેરિયલ ચેપ છે અને ઈન્ફલુએન્ઝા વાયરલ શ્વસનતંત્રનો ચેપ છે.
આપેલા વિકલ્પોમાં 'વાયરસ દ્વારા થતો હાડકાનો રોગ' માટે કોઈ સાચો જવાબ નથી.
27
EasyMCQ
કયું વનસ્પતિ વૃદ્ધિ અવરોધક છે?
A
ઇથિલિન
B
$IAA$
C
એબ્સિસિક એસિડ
D
ઓક્સિન્સ

Solution

(C) એબ્સિસિક એસિડ એ વનસ્પતિ વૃદ્ધિ અવરોધક છે.
28
EasyMCQ
વિટામિન $B_1$ ની ઉણપથી કયો રોગ થાય છે?
A
આંચકી (convulsions)
B
બેરી-બેરી
C
કીલોસિસ (cheilosis)
D
વંધ્યત્વ (sterility)

Solution

(B) વિટામિન $B_1$ (થાયમીન) ની ઉણપથી બેરી-બેરી નામનો રોગ થાય છે.
આ સ્થિતિમાં પરિઘવર્તી ચેતાઓને નુકસાન અને સ્નાયુઓનો ક્ષય થાય છે.
તેના લક્ષણોમાં વજન ઘટવું,ભૂખ ન લાગવી,મૂંઝવણ અને ટૂંકા ગાળાની યાદશક્તિ ગુમાવવી વગેરેનો સમાવેશ થાય છે.
29
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિટામિન ચરબીમાં દ્રાવ્ય નથી?
A
વિટામિન $B$ કોમ્પ્લેક્સ
B
વિટામિન $D$
C
વિટામિન $E$
D
વિટામિન $A$

Solution

(A) સાચો વિકલ્પ $A$ છે.
$1.$ વિટામિનને તેમની દ્રાવ્યતાના આધારે બે શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે: પાણીમાં દ્રાવ્ય અને ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન.
$2.$ ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિનમાં વિટામિન $A$,$D$,$E$ અને $K$ નો સમાવેશ થાય છે,જે યકૃત અને ચરબીયુક્ત પેશીઓમાં સંગ્રહિત થાય છે.
$3.$ પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિનમાં વિટામિન $B$ કોમ્પ્લેક્સ અને વિટામિન $C$ નો સમાવેશ થાય છે,જે શરીરમાં સંગ્રહિત થતા નથી અને તેને નિયમિતપણે લેવા જરૂરી છે.
$4.$ તેથી,વિટામિન $B$ કોમ્પ્લેક્સ પાણીમાં દ્રાવ્ય છે,ચરબીમાં દ્રાવ્ય નથી.
30
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિટામિન પાણીમાં દ્રાવ્ય છે?
A
વિટામિન $E$
B
વિટામિન $K$
C
વિટામિન $A$
D
વિટામિન $B$

Solution

(D) વિટામિનને તેમની દ્રાવ્યતાના આધારે બે શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે:
$(I)$ ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન: $A, D, E, K$.
$(II)$ પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન: વિટામિન $B$ કોમ્પ્લેક્સ અને વિટામિન $C$.
તેથી,વિટામિન $B$ પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.
31
EasyMCQ
નીચે આપેલા વિટામિન્સમાંથી કયું વિટામિન પાણીમાં દ્રાવ્ય છે?
A
વિટામિન $E$
B
વિટામિન $K$
C
વિટામિન $C$
D
વિટામિન $D$

Solution

(C) વિટામિન $B$ અને $C$ પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.
વિટામિન $A, D, E$ અને $K$ ચરબીમાં દ્રાવ્ય છે અથવા પાણીમાં અદ્રાવ્ય છે.
32
EasyMCQ
કયું વિટામિન પાણીમાં દ્રાવ્ય અને એન્ટીઑકિસડન્ટ છે?
A
વિટામિન $E$
B
વિટામિન $C$
C
વિટામિન $B$
D
વિટામિન $D$

Solution

(B) વિટામિનને ચરબીમાં દ્રાવ્ય અથવા પાણીમાં દ્રાવ્ય તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
વિટામિન $C$ (એસ્કોર્બિક એસિડ) પાણીમાં દ્રાવ્ય છે અને તે કોષોને ઓક્સિડેટીવ તણાવથી બચાવીને શરીરમાં શક્તિશાળી એન્ટીઑકિસડન્ટ તરીકે કાર્ય કરે છે.
33
EasyMCQ
સાચું વિધાન પસંદ કરો.
A
$DNA$ આનુવંશિક લક્ષણોને એક પેઢીથી બીજી પેઢીમાં સ્થાનાંતરિત કરતું નથી.
B
વિટામિન $D$ ની ઉણપથી રિકેટ્સ (સુક્તાન) થાય છે.
C
વિટામિન $D$ એ પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન છે.
D
વેલિન એ બિન-આવશ્યક એમિનો એસિડ છે.

Solution

(B) $1$. $DNA$ આનુવંશિક માહિતીનું વાહક છે અને એક પેઢીથી બીજી પેઢીમાં આનુવંશિક લક્ષણોના પ્રસારણ માટે જવાબદાર છે. તેથી,વિકલ્પ $A$ ખોટો છે.
$2$. વિટામિન $D$ એ ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન છે,પાણીમાં દ્રાવ્ય નથી. તેથી,વિકલ્પ $C$ ખોટો છે.
$3$. વેલિન એ આવશ્યક એમિનો એસિડ છે,જેનો અર્થ છે કે તે માનવ શરીર દ્વારા સંશ્લેષિત થઈ શકતું નથી અને આહાર દ્વારા મેળવવું આવશ્યક છે. તેથી,વિકલ્પ $D$ ખોટો છે.
$4$. વિટામિન $D$ ની ઉણપથી હાડકાં નરમ અને નબળાં પડે છે,જેને બાળકોમાં રિકેટ્સ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. તેથી,વિકલ્પ $B$ સાચું વિધાન છે.
34
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિટામિન પાણીમાં દ્રાવ્ય છે?
A
વિટામિન $-C$
B
વિટામિન $-D$
C
વિટામિન $-K$
D
વિટામિન $-E$

Solution

(A) વિટામિનને તેમની દ્રાવ્યતાના આધારે બે જૂથોમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે:
$1$. ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન: આમાં વિટામિન $-A$,$-D$,$-E$ અને $-K$ નો સમાવેશ થાય છે.
$2$. પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન: આમાં વિટામિન $-B$ કોમ્પ્લેક્સ અને વિટામિન $-C$ નો સમાવેશ થાય છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી વિટામિન $-C$ પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.
35
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિટામિન $C$ નો સૌથી સામાન્ય સ્ત્રોત છે?
A
આમળા અને લીલા પાંદડાવાળા શાકભાજી
B
માછલીના લીવરનું તેલ
C
દૂધ
D
માખણ

Solution

(A) વિટામિન $C$ (એસ્કોર્બિક એસિડ) એ પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન છે.
તે સાઇટ્રસ ફળો,આમળા અને લીલા પાંદડાવાળા શાકભાજીમાં પુષ્કળ પ્રમાણમાં જોવા મળે છે.
માછલીના લીવરનું તેલ વિટામિન $A$ અને $D$ નો સમૃદ્ધ સ્ત્રોત છે.
દૂધ અને માખણ એ ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન $A$,$D$,$E$ અને $K$ ના સ્ત્રોત છે.
36
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયા વિટામિન પાણીમાં દ્રાવ્ય છે?
A
વિટામિન $B$ અને $D$
B
વિટામિન $A$ અને $C$
C
વિટામિન $B$ અને $C$
D
વિટામિન $A$ અને $B$

Solution

(C) વિટામિનને તેમની દ્રાવ્યતાના આધારે બે જૂથોમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે:
$1$. ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન: જેમાં વિટામિન $A$,$D$,$E$ અને $K$ નો સમાવેશ થાય છે.
$2$. પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન: જેમાં વિટામિન $B$-કોમ્પ્લેક્સ અને વિટામિન $C$ નો સમાવેશ થાય છે.
તેથી,વિટામિન $B$ અને $C$ પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.
37
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિટામિન પાણીમાં દ્રાવ્ય છે?
A
$Vit. \ A$
B
$Vit. \ B$
C
$Vit. \ E$
D
$Vit. \ K$

Solution

(B) વિટામિન એ એક કાર્બનિક અણુ છે જે શરીરના સામાન્ય કાર્ય માટે આવશ્યક સૂક્ષ્મ પોષકતત્વ છે.
વિટામિનના $2$ મુખ્ય પ્રકારો છે: ચરબીમાં દ્રાવ્ય અને પાણીમાં દ્રાવ્ય.
પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિનમાં વિટામિન $C$ અને $B$ કોમ્પ્લેક્સ વિટામિનનો સમાવેશ થાય છે (જેમ કે $thiamine$,$riboflavin$,$niacin$,$pantothenic \ acid$,$B_6$,$biotin$,$folic \ acid$,અને $B_{12}$).
ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિનમાં વિટામિન $A$,$D$,$E$,અને $K$ નો સમાવેશ થાય છે.
ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન આપણા શરીરમાં સંગ્રહિત થઈ શકે છે,જ્યારે પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન સંગ્રહિત થઈ શકતા નથી.
38
EasyMCQ
નીચેના વિટામિન્સમાંથી કયા વિટામિનની ઉણપથી રિકેટ્સ (હાડકાની ખામી) થાય છે?
A
વિટામિન $A$
B
વિટામિન $B$
C
વિટામિન $D$
D
વિટામિન $C$

Solution

(C) વિટામિન $D$ ની ઉણપથી રિકેટ્સ થાય છે.
39
EasyMCQ
સ્કર્વી રોગ કયા વિટામિનની ઉણપને કારણે થાય છે?
A
$B_2$
B
$B_{12}$
C
$C$
D
$D$

Solution

(C) સ્કર્વી એ વિટામિન $C$ (એસ્કોર્બિક એસિડ) ની ઉણપને કારણે થતો રોગ છે.
તેના કારણે પેઢામાંથી લોહી નીકળવું,નબળાઈ અને ઘા રૂઝાવવામાં વિલંબ જેવા લક્ષણો જોવા મળે છે.
40
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું $B$ જૂથનું વિટામિન આપણા શરીરમાં સંગ્રહિત થઈ શકે છે?
A
વિટામિન $B_1$
B
વિટામિન $B_2$
C
વિટામિન $B_6$
D
વિટામિન $B_{12}$

Solution

(D) મોટાભાગના $B$ જૂથના વિટામિન્સ પાણીમાં દ્રાવ્ય હોય છે અને પેશાબ દ્વારા શરીરમાંથી બહાર નીકળી જાય છે,જેનો અર્થ છે કે તેઓ નોંધપાત્ર માત્રામાં સંગ્રહિત થઈ શકતા નથી.
જોકે,વિટામિન $B_{12}$ એક અપવાદ છે કારણ કે તે લાંબા સમય સુધી લીવરમાં સંગ્રહિત રહે છે.
41
EasyMCQ
બેરી-બેરી રોગ કયા વિટામિનની ઉણપને કારણે થાય છે?
A
$Vitamin \ B_1$
B
$Vitamin \ B_2$
C
$Vitamin \ B_{12}$
D
$Vitamin \ C$

Solution

(A) બેરી-બેરી એ $Vitamin \ B_1$ (જેને થાઇમિન તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) ની ઉણપને કારણે થતો રોગ છે.
તે પેરિફેરલ ચેતા અને હૃદયને અસર કરે છે.
42
EasyMCQ
નીચેનામાંથી કયા વિટામિન ચરબીમાં દ્રાવ્ય છે?
A
$A$
B
$D$
C
$E$
D
ઉપરોક્ત તમામ

Solution

(D) વિટામિનને તેમની દ્રાવ્યતાના આધારે બે શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે: પાણીમાં દ્રાવ્ય અને ચરબીમાં દ્રાવ્ય.
ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિનમાં $A$,$D$,$E$ અને $K$ નો સમાવેશ થાય છે.
આ વિટામિન યકૃત અને એડિપોઝ (ચરબી) પેશીઓમાં સંગ્રહિત થાય છે.
તેથી,$A$,$D$ અને $E$ ત્રણેય ચરબીમાં દ્રાવ્ય હોવાથી,સાચો જવાબ $D$ છે.
43
EasyMCQ
એક વ્યક્તિને "પેઢામાંથી લોહી નીકળવાની" સમસ્યા છે. નીચેનામાંથી કયા વિટામિનની ઉણપ તેનું કારણ હોઈ શકે છે?
A
વિટામિન $C$
B
વિટામિન $K$
C
વિટામિન $E$
D
વિટામિન $D$

Solution

(A) વિટામિન $C$ (એસ્કોર્બિક એસિડ) ની ઉણપથી સ્કર્વી નામનો રોગ થાય છે.
સ્કર્વીના મુખ્ય લક્ષણોમાં પેઢામાં સોજો આવવો અને તેમાંથી લોહી નીકળવું એ છે.
તેથી,સાચો જવાબ વિટામિન $C$ છે.
44
EasyMCQ
સ્કર્વી રોગ કયા વિટામિનની ઉણપને કારણે થાય છે?
A
$B_2$
B
$B_{12}$
C
$C$
D
$D$

Solution

(C) સ્કર્વી એ એક રોગ છે જે પેઢામાંથી રક્તસ્ત્રાવ,ત્વચા પર ડાઘ અને નબળાઈ જેવા લક્ષણો દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે.
તે આહારમાં $Vitamin \ C$ (એસ્કોર્બિક એસિડ) ની ઉણપને કારણે થાય છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $C$ છે.
45
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું વિટામિન પાણીમાં દ્રાવ્ય છે અને એન્ટિઓક્સિડન્ટ તરીકે કાર્ય કરે છે?
A
$Vitamin \ E$
B
$Vitamin \ D$
C
$Vitamin \ C$
D
$Vitamin \ B_1$

Solution

(C) વિટામિન્સને તેમની દ્રાવ્યતાના આધારે બે શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે: ચરબીમાં દ્રાવ્ય અને પાણીમાં દ્રાવ્ય.
$Vitamin \ A, D, E,$ અને $K$ ચરબીમાં દ્રાવ્ય છે.
$Vitamin \ B$ કોમ્પ્લેક્સ અને $Vitamin \ C$ પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.
પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન્સમાં,$Vitamin \ C$ (એસ્કોર્બિક એસિડ) તેના એન્ટિઓક્સિડન્ટ ગુણધર્મો માટે જાણીતું છે,કારણ કે તે મુક્ત રેડિકલ દ્વારા થતા નુકસાનથી કોષોને બચાવવામાં મદદ કરે છે.
46
MediumMCQ
નીચેનામાંથી કયું ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન છે?
A
થાયમિન
B
રેટિનોલ
C
રિબોફ્લેવિન
D
પિરીડોક્સિન

Solution

(B) વિટામિન્સને તેમની દ્રાવ્યતાના આધારે બે જૂથોમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે: પાણીમાં દ્રાવ્ય અને ચરબીમાં દ્રાવ્ય.
પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન્સમાં $B$ જૂથના વિટામિન્સ અને વિટામિન $C$ નો સમાવેશ થાય છે.
ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન્સમાં વિટામિન $A$,$D$,$E$ અને $K$ નો સમાવેશ થાય છે.
રેટિનોલ એ વિટામિન $A$ નું રાસાયણિક નામ છે,જે ચરબીમાં દ્રાવ્ય છે.
થાયમિન (વિટામિન $B_1$),રિબોફ્લેવિન (વિટામિન $B_2$) અને પિરીડોક્સિન (વિટામિન $B_6$) એ બધા પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન્સ છે.
47
MediumMCQ
નીચે પૈકી કયા વિટામિનની ઊણપથી રતાંધળાપણું (night blindness) થાય છે?
A
$A$
B
$D$
C
$B_2$
D
$E$

Solution

(A) રતાંધળાપણું એ એવી સ્થિતિ છે જેમાં ઓછો પ્રકાશ હોય ત્યારે અથવા રાત્રે સ્પષ્ટ જોઈ શકાતું નથી.
તે મુખ્યત્વે વિટામિન $A$ (રેટિનોલ) ની ઊણપને કારણે થાય છે.
વિટામિન $A$ એ રેટિનામાં રહેલા રોડોપ્સિન નામના રંજકદ્રવ્યના નિર્માણ માટે આવશ્યક છે,જે ઓછા પ્રકાશમાં સંવેદનશીલ હોય છે.
48
EasyMCQ
વિટામિન $B_{12}$ માટે નીચેના પૈકી કયું વિધાન સાચું નથી?
A
તે કોબાલ્ટનું સંકીર્ણ છે.
B
તે વનસ્પતિમાં પણ જોવા મળે છે.
C
તે દૂધમાં પણ હોય છે.
D
માનવશરીર માટે તે અલ્પ માત્રામાં જરૂરી છે.

Solution

(B) વિટામિન $B_{12}$ (સાયનોકોબાલામિન) એ એક સંકીર્ણ છે જેમાં કેન્દ્રમાં કોબાલ્ટ આયન હોય છે.
તે મુખ્યત્વે માંસ,માછલી,ઈંડા અને દૂધ જેવા પ્રાણીજન્ય ઉત્પાદનોમાં જોવા મળે છે.
તે સામાન્ય રીતે વનસ્પતિમાં જોવા મળતું નથી,કારણ કે વનસ્પતિઓ તેનું સંશ્લેષણ કરતી નથી.
તે માનવ શરીર માટે અલ્પ માત્રામાં જરૂરી આવશ્યક સૂક્ષ્મ પોષકતત્વ છે.
49
EasyMCQ
આંતરડામાં ચરબી સાથે નીચેના પૈકી કયા બે વિટામિનનું શોષણ થાય છે?
A
$A, D$
B
$A, B$
C
$A, C$
D
$D, B$

Solution

(A) વિટામિનને તેમની દ્રાવ્યતાના આધારે બે શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે: પાણીમાં દ્રાવ્ય અને ચરબીમાં દ્રાવ્ય.
ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિનમાં $A, D, E,$ અને $K$ નો સમાવેશ થાય છે.
આ વિટામિન આંતરડામાં આહારની ચરબી સાથે શોષાય છે.
પાણીમાં દ્રાવ્ય વિટામિનમાં $B$-કોમ્પ્લેક્સ જૂથ અને વિટામિન $C$ નો સમાવેશ થાય છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$A$ અને $D$ એ ચરબીમાં દ્રાવ્ય વિટામિન છે.
50
EasyMCQ
કયા વિટામિનની ઊણપથી સ્કર્વી નામનો રોગ થાય છે?
A
$B_1$
B
$C$
C
$D$
D
$K$

Solution

(B) વિટામિન $C$ (એસ્કોર્બિક એસિડ) ની ઊણપથી સ્કર્વી નામનો રોગ થાય છે.
સ્કર્વીના લક્ષણોમાં પેઢામાંથી લોહી નીકળવું,નબળાઈ અને ઘા રૂઝાવામાં વિલંબ થવો વગેરેનો સમાવેશ થાય છે.

Biomolecules — Vitamins · Frequently Asked Questions

1Are these Biomolecules questions useful for JEE and NEET?

Yes. All questions in this section are mapped to JEE Main and NEET exam patterns. Previous year questions from JEE Main, NEET, GUJCET and state-level exams are included with full solutions.

2Can I switch to Hindi or Gujarati for these questions?

Yes. Use the language tabs in the hero section or the sidebar to view the same questions and solutions in English, Hindi or Gujarati.

3How do I generate a question paper from this subtopic?

Use the Vedclass Exam Paper Generator — select the chapter and subtopic, set difficulty, and generate Sets A, B, C, D automatically. First 3 chapters of every subject are free.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D papers from this chapter in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo
For Teachers & Institutes

Generate a Biomolecules Exam Paper in 2 Minutes

Select subtopic & difficulty — Sets A, B, C, D auto-generated with No Repeat logic.

First 3 chapters of every subject are free — no payment required.