Mix Examples-Biomolecules Questions in Gujarati

(C) કોષીય શ્વસનની પ્રક્રિયા દરમિયાન,કાર્બન અને હાઇડ્રોજન ધરાવતા ખોરાકનું ઓક્સિજન $(O_2)$ ની હાજરીમાં ઓક્સિડેશન થાય છે.
કાર્બન પરમાણુઓનું ઓક્સિડેશન થઈને કાર્બન ડાયોક્સાઇડ $(CO_2)$ બને છે અને હાઇડ્રોજન પરમાણુઓનું ઓક્સિડેશન થઈને પાણી $(H_2O)$ બને છે.
સમગ્ર પ્રક્રિયાને આ રીતે દર્શાવી શકાય: $\text{Food stuffs} + O_2 \rightarrow CO_2 + H_2O$.

(D) હાઇડ્રોફોબિક વર્તન એટલે પદાર્થની પાણીના અણુઓને અપાકર્ષવાની વૃત્તિ.
$Glycerine$,$Glucose$,અને $Stearic \ acid$ ની સરખામણીમાં $Adenine$ પાણી સાથે હાઇડ્રોજન બંધ બનાવવાની સૌથી ઓછી વૃત્તિ ધરાવે છે,તેથી તે મહત્તમ હાઇડ્રોફોબિક વર્તન દર્શાવે છે.

(B) $C_6H_{12}O_6 \xrightarrow{\text{Zymase}} 2C_2H_5OH + 2CO_2$
આથવણની પ્રક્રિયા દરમિયાન $CO_2$ વાયુ મુક્ત થાય છે.

(A) રાસાયણિક રીતે,પાચન એ જળવિભાજન (hydrolysis) પ્રક્રિયાઓ દ્વારા જટિલ ખોરાકના અણુઓને સરળ મોનોમર એકમોમાં તોડવાની પ્રક્રિયા છે.
આ પ્રક્રિયા મોં,જઠર અને નાના આંતરડામાં થાય છે,જ્યાં ઉત્સેચકો પ્રોટીન,કાર્બોહાઇડ્રેટ્સ અને ચરબી જેવા મેક્રોમોલેક્યુલ્સમાં રાસાયણિક બંધોને તોડવા માટે પાણીના ઉમેરાને ઉત્પ્રેરિત કરે છે.

(D) પ્રકાશકીય સક્રિયતા એ અણુઓનો ગુણધર્મ છે જે સમતલ-ધ્રુવીભૂત પ્રકાશના સમતલને ફેરવી શકે છે.
$Glucose$ ડેક્સ્ટ્રોરોટેટરી $(+52.7^{\circ})$ છે,$Fructose$ લિવોરોટેટરી $(-92.4^{\circ})$ છે,અને $Sucrose$ પણ ડેક્સ્ટ્રોરોટેટરી $(+66.5^{\circ})$ છે.
આ ત્રણેય સંયોજનો પ્રકાશકીય સક્રિયતા દર્શાવતા હોવાથી,સાચો વિકલ્પ $D$ છે.

(C) શરીરમાં કાર્બન અને હાઇડ્રોજન ધરાવતા કાર્બનિક સંયોજનો (ખોરાક) ના ઓક્સિડેશનથી ઉર્જા મુક્ત થાય છે.
આ કાર્બનિક અણુઓના જારક શ્વસન માટેનું સામાન્ય રાસાયણિક સમીકરણ છે:
$\text{Food} (C, H) + O_2 \to CO_2 + H_2O + \text{Energy}$.
આમ,અંતિમ ઉત્પાદનો $CO_2$ અને $H_2O$ છે.

(D) $1$. સેલ્યુલોઝ એ $\beta-D-glucose$ એકમોનો રેખીય હોમોપોલિસેકેરાઇડ છે જે $\beta-1,4-glycosidic$ બંધ દ્વારા જોડાયેલા હોય છે. તેથી,વિધાન $A$ સાચું છે.
$2$. સ્ટાર્ચ એમાયલોઝ (રેખીય,$\alpha-1,4$ જોડાણો) અને એમાયલોપેક્ટીન (શાખિત,$\alpha-1,4$ અને $\alpha-1,6$ જોડાણો) ધરાવે છે. તેથી,વિધાન $B$ સાચું છે.
$3$. પ્રોટીન એ $\alpha-amino$ એસિડના પોલિમર છે જે પેપ્ટાઇડ બંધ દ્વારા જોડાયેલા હોય છે,જે એમાઇડ જોડાણો છે. તેથી,વિધાન $C$ સાચું છે.
$4$. ન્યુક્લિક એસિડ ($DNA$ અને $RNA$) જૈવસંશ્લેષણ માટે આનુવંશિક માહિતી સંગ્રહિત કરે છે અને તેનું વહન કરે છે. તેથી,વિધાન $D$ સાચું છે.

(C) યીસ્ટના કોષો ગ્લુકોઝમાંથી તેમની ઉર્જા મુખ્યત્વે આથવણ (Fermentation) ની પ્રક્રિયા દ્વારા મેળવે છે.
ઓક્સિજનની ગેરહાજરીમાં,યીસ્ટ આલ્કોહોલિક આથવણ કરે છે,જે ગ્લુકોઝને ઇથેનોલ અને $CO_2$ માં રૂપાંતરિત કરે છે અને $ATP$ ઉત્પન્ન કરે છે.
તેથી,આપેલા વિકલ્પોમાંથી સૌથી યોગ્ય જવાબ આથવણ છે.

(A) જીવંત કોષમાં ગ્લુકોઝના એક અણુ $(C_6H_{12}O_6)$ નું સંપૂર્ણ ઓક્સિડેશન નીચે મુજબની પ્રતિક્રિયા દ્વારા થાય છે:
$C_6H_{12}O_6 + 6O_2 \to 6CO_2 + 6H_2O + 38 \, ATP$.
આમ,ઉત્પન્ન થતા $ATP$ અણુઓની કુલ સંખ્યા $38$ છે.

(C) રુધિરના હિમોગ્લોબિનમાં રહેલો આયર્ન પરમાણુ $+2$ ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં હોય છે,એટલે કે આયર્ન $Fe^{2+}$ તરીકે હાજર હોય છે.
$Mg^{2+}$ એ ક્લોરોફિલ અણુનો મધ્યસ્થ પરમાણુ છે,જે પ્રકાશસંશ્લેષણ માટે આવશ્યક છે.
કોબાલ્ટ એ મનુષ્યો માટે આવશ્યક ટ્રેસ તત્વ છે અને તે વિટામિન $B_{12}$ અને કોબાલામિન તરીકે ઓળખાતા અન્ય સહ-ઉત્સેચકોના કેન્દ્રમાં જોવા મળે છે.
ક્રેબ ચક્રમાં $Se^{2+}$ ની કોઈ ભૂમિકા નથી.
આમ,ખોટી જોડી $C$ છે.

(B) $AIDS$ એ $HIV$ ચેપને કારણે થાય છે અને તે $CD^{4+} T$-કોષો (હેલ્પર $T$-કોષો) માં ગંભીર ઘટાડા દ્વારા લાક્ષણિક છે.
આ ઘટાડો નબળી રોગપ્રતિકારક શક્તિ તરફ દોરી જાય છે,જેનાથી ચેપગ્રસ્ત વ્યક્તિ જીવલેણ ચેપ (જેમ કે $Pneumocystis \ carinii$ ન્યુમોનિયા) માટે સંવેદનશીલ બને છે.

(D) પીળો તાવ $(Yellow fever)$ એ મનુષ્યમાં જોવા મળતો પ્રથમ વાયરલ રોગ હતો.

(B) ઓરી $Rubeola$ વાયરસ દ્વારા થાય છે,જે $Paramyxovirus$ પરિવારનો સભ્ય છે.
તે તાવ,શ્વસન સંબંધી લક્ષણો અને ચામડી પર ફોલ્લીઓ સાથેનો એક તીવ્ર પ્રણાલીગત વાયરલ ચેપ છે.
તેથી,તે એક વાયરલ રોગ છે.

(D) ,$B$,અને $C$ એ સેકરિનની તમામ સાચી લાક્ષણિકતાઓ છે.
સેકરિન એ પ્રથમ લોકપ્રિય કૃત્રિમ ગળપણ આપનાર પદાર્થ છે.
તે શેરડીની ખાંડ કરતા લગભગ $550-600$ ગણું વધારે ગળ્યું છે.
તેનો ઉપયોગ ખોરાક અને પીણાંમાં ગળપણ આપનાર પદાર્થ તરીકે વ્યાપકપણે થાય છે,ખાસ કરીને ડાયાબિટીસના દર્દીઓ માટે.

(C) મેક્રો-મોલેક્યુલસ એ ખૂબ જ મોટો અણુ છે,જેમ કે પ્રોટીન,ન્યુક્લિક એસિડ અથવા સિન્થેટિક પોલિમર,જે ઘણા પુનરાવર્તિત એકમોનો બનેલો હોય છે.
$DNA$ એ ન્યુક્લિક એસિડ (મેક્રો-મોલેક્યુલસ) છે.
સ્ટાર્ચ એ પોલિસેકરાઈડ (મેક્રો-મોલેક્યુલસ) છે.
ઈન્સ્યુલિન એ પ્રોટીન (મેક્રો-મોલેક્યુલસ) છે.
પાલ્મિટેટ એ પાલ્મિટિક એસિડનો ક્ષાર અથવા એસ્ટર છે,જે ફેટી એસિડ છે અને તેનું આણ્વીય દળ પોલિમરની સરખામણીમાં ઘણું ઓછું હોય છે. તેથી,તેને મેક્રો-મોલેક્યુલસ ગણવામાં આવતું નથી.

(C) આ ટ્રાયપેપ્ટાઈડ ગ્લાયસીલ-એલેનાઈલ-ગ્લાયસીન (Gly-Ala-Gly) છે.
$1$. ગ્લાયસીન $(Gly)$ માં શૃંખલા $R = H$ હોય છે. તેનું બંધારણ $H_2N-CH_2-COOH$ છે.
$2$. એલેનાઈન $(Ala)$ માં શૃંખલા $R = CH_3$ હોય છે. તેનું બંધારણ $H_2N-CH(CH_3)-COOH$ છે.
$3$. પેપ્ટાઈડ બંધમાં,એક એમિનો એસિડનો કાર્બોક્સિલ સમૂહ $(-COOH)$ બીજા એમિનો એસિડના એમિનો સમૂહ $(-NH_2)$ સાથે પ્રક્રિયા કરે છે.
$4$. Gly-Ala-Gly માટે:
- પ્રથમ એમિનો એસિડ ગ્લાયસીન છે: $H_2N-CH_2-CO-$
- બીજો એલેનાઈન છે: $-NH-CH(CH_3)-CO-$
- ત્રીજો ગ્લાયસીન છે: $-NH-CH_2-COOH$
$5$. આથી,સાચું બંધારણ $H_2N-CH_2-CO-NH-CH(CH_3)-CO-NH-CH_2-COOH$ છે.
$6$. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,વિકલ્પ $C$ આ ક્રમનું સાચું નિરૂપણ કરે છે.

(C) $E. coli$ (Escherichia coli) અને $S. faecalis$ (Streptococcus faecalis) બંને માનવ આંતરડામાં જોવા મળતા સામાન્ય બેક્ટેરિયા છે. $E. coli$ એ મૂત્રમાર્ગના ચેપનું મુખ્ય કારણ છે,જ્યારે $S. faecalis$ આંતરડામાં સોજો અને અન્ય ચેપ સાથે સંકળાયેલ છે. તેથી,બંને આ પરિસ્થિતિઓ માટે જવાબદાર છે.

(B) આપેલ જૈવ-અણુઓમાં રહેલા ધાતુ આયનો નીચે મુજબ છે:
$1$. વિટામિન $B_{12}$: તેમાં $Co^{2+}$ $\text{(કોબાલ્ટ)}$ હોય છે, જે સંક્રાંતિ ધાતુ છે.
$2$. ક્લોરોફિલ: તેમાં $Mg^{2+}$ $\text{(મેગ્નેશિયમ)}$ હોય છે, જે આલ્કલાઇન અર્થ ધાતુ છે અને બિન-સંક્રાંતિ ધાતુ આયન છે.
$3$. હિમોગ્લોબિન: તેમાં $Fe^{2+}$ $\text{(આયર્ન)}$ હોય છે, જે સંક્રાંતિ ધાતુ છે.
$4$. ઇન્સ્યુલિન: તેમાં સલ્ફર $(S)$ હોય છે, જે અધાતુ છે, ધાતુ આયન નથી.
તેથી, સાચો વિકલ્પ $B$ છે.

(A) લિંક પ્રતિક્રિયા દરમિયાન (જે ગ્લાયકોલિસિસને સાઇટ્રિક એસિડ ચક્ર સાથે જોડે છે),પાયરુવેટ એસિટિલ કો-એન્ઝાઇમ $A$ બનાવવા માટે ઓક્સિડેટીવ ડિકાર્બોક્સિલેશનમાંથી પસાર થાય છે. આ પ્રક્રિયામાં કાર્બોનિલ સમૂહનો લોસ ($CO_2$ તરીકે) અને $NAD^+$ નું $NADH$ માં રિડક્શન થાય છે.

(D) ફેલિંગનું દ્રાવણ એ રિડ્યુસિંગ શર્કરા અને એલિફેટિક આલ્ડિહાઈડની હાજરી શોધવા માટે વપરાતું ઓક્સિડેશનકર્તા છે.
$1$. ગ્લુકોઝ એ રિડ્યુસિંગ શર્કરા છે જેમાં મુક્ત હેમિયાસેટલ સમૂહ હોય છે,તેથી તે ફેલિંગના દ્રાવણનું રિડક્શન કરે છે.
$2$. બેન્ઝાલ્ડિહાઈડ એ એરોમેટિક આલ્ડિહાઈડ છે. એરોમેટિક આલ્ડિહાઈડ ફેલિંગના દ્રાવણનું રિડક્શન કરતા નથી.
$3$. સુક્રોઝ એ નોન-રિડ્યુસિંગ ડાયસેકેરાઈડ છે કારણ કે તેના ગ્લાયકોસિડિક બંધમાં ગ્લુકોઝ અને ફ્રુક્ટોઝ બંનેના એનોમેરિક કાર્બન સામેલ હોય છે,જે મુક્ત આલ્ડિહાઈડ અથવા કીટોન સમૂહ બનતા અટકાવે છે. તેથી,તે ફેલિંગના દ્રાવણનું રિડક્શન કરતું નથી.
આમ,બેન્ઝાલ્ડિહાઈડ અને સુક્રોઝ બંને ફેલિંગના દ્રાવણનું રિડક્શન કરતા ન હોવાથી,સાચો વિકલ્પ $(D)$ છે.

(B) આપેલા અણુની રચનાનું અવલોકન કરતા:
$1$. આ રચનામાં પ્રાથમિક આલ્કોહોલ સમૂહ $(-CH_2OH)$ છે.
$2$. તેમાં બે કીટોન સમૂહો $(C=O)$ છે.
$3$. તેમાં આલ્કીન સમૂહ $(C=C)$ છે.
$4$. તેમાં ઈથર સમૂહ $(-OCH_3)$ છે.
તેથી,હાજર ક્રિયાશીલ સમૂહો આલ્કોહોલ,કીટોન,આલ્કીન અને ઈથર છે.
આમ,સાચો વિકલ્પ $(B)$ છે.

(A) $L$-થ્રીઓનાઈનનું બંધારણ $(2S, 3R)-2$-એમિનો-$3$-હાઈડ્રોક્સીબ્યુટેનોઈક એસિડ છે.
ફિશર પ્રક્ષેપણમાં,કાર્બન શૃંખલા ઊભી હોય છે અને સૌથી વધુ ઓક્સિડેશન પામેલો કાર્બન $(COOH)$ ટોચ પર હોય છે.
$L$-એમિનો એસિડ માટે,$-NH_2$ સમૂહ $\alpha$-કાર્બન $(C-2)$ પર ડાબી બાજુએ હોય છે.
$(2S, 3R)$ વિન્યાસ માટે,$C-3$ પરનો $-OH$ સમૂહ જમણી બાજુએ હોવો જોઈએ.
આમ,સાચું ફિશર પ્રક્ષેપણ $C-2$ પર ડાબી બાજુ $-NH_2$ અને $C-3$ પર જમણી બાજુ $-OH$ ધરાવે છે.

(D) એનોમર્સ એવા સ્ટીરિયો આઈસોમર્સ છે જે ફક્ત એનોમેરિક કાર્બન પરના વિન્યાસમાં અલગ પડે છે. એપિમર્સ એવા સ્ટીરિયો આઈસોમર્સ છે જે એનોમેરિક કાર્બન સિવાયના માત્ર એક સ્ટીરિયોસેન્ટર પરના વિન્યાસમાં અલગ પડે છે.
$1$. $I$ અને $III$ ની સરખામણી: બંનેમાં એનોમેરિક કાર્બન $(C1)$ સિવાયના તમામ કાર્બન પર સમાન વિન્યાસ છે. તેથી,$I$ અને $III$ એનોમર્સ છે.
$2$. $I$ અને $II$ ની સરખામણી: બંનેમાં $C4$ સિવાયના તમામ કાર્બન પર સમાન વિન્યાસ છે. તેથી,$I$ અને $II$ એપિમર્સ છે.
$3$. $III$ અને $IV$ ની સરખામણી: બંનેમાં $C4$ સિવાયના તમામ કાર્બન પર સમાન વિન્યાસ છે. તેથી,$III$ અને $IV$ એપિમર્સ છે.
$4$. $II$ અને $IV$ ની સરખામણી: બંનેમાં એનોમેરિક કાર્બન $(C1)$ સિવાયના તમામ કાર્બન પર સમાન વિન્યાસ છે. તેથી,$II$ અને $IV$ એનોમર્સ છે.
તેથી,સાચું વિધાન એ છે કે $I$ અને $III$ એનોમર્સ છે,અને $I$ અને $II$ એપિમર્સ છે. સાચો વિકલ્પ $(d)$ છે.

(A) લાયસિન એ એમિનો એસિડ છે,જે નિનહાઇડ્રિન સાથે ધન કસોટી આપે છે.
$(b)$ ફર્ફ્યુરલ એ આલ્ડિહાઇડ છે જે $1$-નેપ્થોલ સાથે પ્રક્રિયા કરીને જાંબલી રંગ આપે છે.
$(c)$ બેન્ઝાઇલ આલ્કોહોલ એ આલ્કોહોલ છે,જે સેરિક એમોનિયમ નાઇટ્રેટ સાથે પ્રક્રિયા કરીને લાલ રંગ આપે છે.
$(d)$ સ્ટાયરીનમાં કાર્બન-કાર્બન દ્વિબંધ હોય છે,જે $KMnO_4$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને તેનો જાંબલી રંગ દૂર કરે છે.
તેથી,સાચી જોડી $(a) \to (q), (b) \to (p), (c) \to (s), (d) \to (r)$ છે.

(D) ઇન્સ્યુલિન એ પ્રોટીન હોર્મોન છે જે પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.
આલ્બ્યુમિન એ ગ્લોબ્યુલર પ્રોટીનનો એક પ્રકાર છે,જેમાંથી સૌથી સામાન્ય સીરમ આલ્બ્યુમિન છે,જે પાણીમાં દ્રાવ્ય હોય છે.
પાયરિડોક્સિન એ વિટામિન $B_6$ નું એક સ્વરૂપ છે અને તે પણ પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.
તેથી,આપેલા તમામ પદાર્થો પાણીમાં દ્રાવ્ય છે.

(B) ક્લોરોફિલ એ વનસ્પતિઓ,શેવાળ અને સાયનોબેક્ટેરિયામાં જોવા મળતું લીલા રંગનું રંજકદ્રવ્ય છે. તે એક સવર્ગ સંયોજન છે જેમાં મધ્યસ્થ ધાતુ આયન $Mg^{2+}$ છે,જે પોર્ફિરિન રિંગ સિસ્ટમ સાથે જોડાયેલ હોય છે. આ $Mg$ આયન પ્રકાશસંશ્લેષણની પ્રક્રિયા માટે આવશ્યક છે.

(D) ત્રણ મુખ્ય પોષક તત્વોના કેલરીમૂલ્યો નીચે મુજબ છે:
$1$. ચરબી: $9.45 \ kcal/g$
$2$. પ્રોટીન: $5.65 \ kcal/g$
$3$. કાર્બોદિત પદાર્થો: $4.1 \ kcal/g$
આ મૂલ્યોની સરખામણી કરતા,સાચો ક્રમ: ચરબી $ > $ પ્રોટીન $ > $ કાર્બોદિત પદાર્થો છે.

(A) $(i)$ એન્ટિબેરીબેરી ફેક્ટર એ વિટામિન $B_1$ (થાયમીન) છે.
$(ii)$ સ્વાદુપિંડ ઇન્સ્યુલિન અંતઃસ્ત્રાવનો સ્ત્રાવ કરે છે.
$(iii)$ પાલ્મ ઓઇલ એ ગ્લીસરાઇડસ (ચરબી) નો સમૃદ્ધ સ્ત્રોત છે.
$(iv)$ $L(+)$-એસ્કોર્બિક એસિડ એ વિટામિન $C$ નું રાસાયણિક નામ છે.
તેથી,સાચી જોડ $i-C, ii-D, iii-B, iv-A$ છે.

(B) સજીવોમાં,$Mg^{2+}$ આયનો વિવિધ જૈવિક પ્રક્રિયાઓ માટે આવશ્યક છે. મેગ્નેશિયમ ધરાવતો સૌથી મહત્વપૂર્ણ જૈવિક અણુ $Chlorophyll$ (હરિતદ્રવ્ય) છે,જે વનસ્પતિઓમાં જોવા મળતું લીલા રંગનું રંજકદ્રવ્ય છે. $Chlorophyll$ ના પોર્ફિરિન વલયના કેન્દ્રમાં મેગ્નેશિયમ આયન હોય છે,જે પ્રકાશસંશ્લેષણ માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ છે.

(D) માનવ દાંતનું ઇનેમલ મુખ્યત્વે હાઇડ્રોક્સિએપેટાઇટ,$Ca_{10}(PO_4)_6(OH)_2$ નું બનેલું છે,જેમાં કેલ્શિયમ હોય છે. મેગ્નેશિયમ $(Mg)$ ઇનેમલનો પ્રાથમિક ઘટક નથી.
મેગ્નેશિયમ ખરેખર માનવ શરીરમાં વિવિધ જૈવિક કાર્યો માટે એક આવશ્યક તત્વ છે,જેમ કે ઘણા ઉત્સેચકો માટે કોફેક્ટર તરીકે કામ કરવું અને ચેતા તથા સ્નાયુઓના કાર્યને જાળવી રાખવું.
વિધાન ખોટું છે (કારણ કે દાંતમાં $Mg$ અલ્પ માત્રામાં હાજર હોય છે) અને કારણ સાચું છે,તેથી સાચો વિકલ્પ $D$ છે.

(D) $DNA$ મુખ્યત્વે કોષના કોષકેન્દ્રમાં જોવા મળે છે,જ્યારે $RNA$ મુખ્યત્વે કોષના કોષરસમાં જોવા મળે છે. તેથી,વિધાન ખોટું છે.
ઉત્સેચકો જૈવિક ઉદ્દીપકો છે જે ચોક્કસ તાપમાનના ગાળામાં કાર્ય કરે છે. ગરમ કરવાથી,તેઓ વિકૃત (denaturation) થાય છે,જેના કારણે તેઓ તેમની વિશિષ્ટ જૈવિક સક્રિયતા ગુમાવે છે. તેથી,કારણ પણ ખોટું છે.

(A) કાયરલ કાર્બન એ કાર્બન પરમાણુ છે જે ચાર અલગ-અલગ સમૂહો સાથે જોડાયેલ હોય છે.
ક્લોરામ્ફેનિકોલની રચના જોતા,આપણે ફૂદડી $(*)$ વડે ચિહ્નિત થયેલ કાયરલ કેન્દ્રોને ઓળખી શકીએ છીએ.
આ રચનામાં બે કાયરલ કાર્બન પરમાણુઓ છે:
$1$. હાઇડ્રોક્સિલ $(-OH)$ સમૂહ અને બેન્ઝીન રિંગ સાથે જોડાયેલ કાર્બન પરમાણુ.
$2$. એમિનો $(-NH-)$ સમૂહ અને હાઇડ્રોક્સિમિથાઈલ $(-CH_2OH)$ સમૂહ સાથે જોડાયેલ કાર્બન પરમાણુ.
તેથી,ક્લોરામ્ફેનિકોલમાં કાયરલ કાર્બનની કુલ સંખ્યા $2$ છે.

(C) પેનિસિલિનમાં $\beta$-લેક્ટમ રિંગ અને થિયાઝોલિડિન રિંગનું બનેલું મુખ્ય માળખું હોય છે. બંધારણ તપાસતા,આપણે કાઇરલ કેન્દ્રો (ચાર અલગ અલગ સમૂહો સાથે જોડાયેલા કાર્બન અણુઓ) ઓળખી શકીએ છીએ. બંધારણમાં દર્શાવ્યા મુજબ,ફૂદડી $(*)$ વડે ચિહ્નિત થયેલ $3$ કાઇરલ કેન્દ્રો છે. તેથી,પેનિસિલિનમાં કાઇરલ કેન્દ્રોની કુલ સંખ્યા $3$ છે.

(D) $\text{Molisch's test}$ એ કાર્બોહાઇડ્રેટ્સ માટેનું સામાન્ય પરીક્ષણ છે. $A$ અને $B$ કાર્બોહાઇડ્રેટ્સ છે કારણ કે તેઓ $\text{Molisch's test}$ માં પોઝિટિવ પરિણામ આપે છે.
$\text{Barfoed test}$ નો ઉપયોગ મોનોસેકેરાઇડ્સને ડાયસેકેરાઇડ્સથી અલગ કરવા માટે થાય છે; મોનોસેકેરાઇડ્સ પોઝિટિવ પરીક્ષણ આપે છે.
$A$ એ $\text{Barfoed test}$ માં નેગેટિવ પરિણામ આપે છે,તેથી તે ડાયસેકેરાઇડ $(\text{Lactose})$ છે,અને $B$ પોઝિટિવ પરીક્ષણ આપે છે,તેથી તે મોનોસેકેરાઇડ $(\text{Glucose})$ છે.
$\text{Biuret test}$ પ્રોટીન માટે પોઝિટિવ હોય છે. $C$ એ $\text{Biuret test}$ માં પોઝિટિવ પરિણામ આપે છે,તેથી તે પ્રોટીન $(\text{Albumin})$ છે.
તેથી,$A = \text{Lactose}, B = \text{Glucose}, C = \text{Albumin}$.

(C) એસ્પાર્ટેમ એક કૃત્રિમ ગળપણ છે જે રસોઈના તાપમાને અસ્થિર હોય છે કારણ કે તે તેના ઘટક એમિનો એસિડમાં વિઘટિત થાય છે. તેથી,તેનો ઉપયોગ ફક્ત ઠંડા ખોરાક અને સોફ્ટ ડ્રિંક્સમાં કરવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.

(C) Seliwanoff કસોટી એ એક રાસાયણિક કસોટી છે જે એલ્ડોઝ અને કીટોઝ શર્કરા વચ્ચે તફાવત કરે છે. તે ખાસ કરીને કીટોઝને લાલ રંગ ઉત્પન્ન કરીને ઓળખે છે.
Xanthoproteic કસોટીનો ઉપયોગ પ્રોટીનની હાજરી શોધવા માટે થાય છે,ખાસ કરીને એવા પ્રોટીન જેમાં એરોમેટિક રિંગ ધરાવતા એમિનો એસિડ (જેમ કે ટાયરોસિન,ટ્રિપ્ટોફન અને ફિનાઇલએલેનાઇન) હોય છે,જે સાંદ્ર નાઈટ્રિક એસિડ સાથે પ્રક્રિયા કરવા પર પીળો રંગ આપે છે.

(B) સેલિવનોફની કસોટીમાં કીટોઝને ઓળખવા માટે સાંદ્ર $HCl$ માં રિસોર્સિનોલનો ઉપયોગ થાય છે. તેમાં કોપર હોતું નથી.
બારફોડની કસોટીમાં એસિટિક એસિડમાં કોપર$(II)$ એસિટેટનો ઉપયોગ થાય છે.
બેનેડિક્ટની કસોટીમાં કોપર$(II)$ સલ્ફેટ,સોડિયમ સાઇટ્રેટ અને સોડિયમ કાર્બોનેટના દ્રાવણનો ઉપયોગ થાય છે.
બાય્યુરેટ કસોટીમાં પેપ્ટાઈડ બંધને ઓળખવા માટે આલ્કલાઇન દ્રાવણમાં કોપર$(II)$ સલ્ફેટનો ઉપયોગ થાય છે.

(C) . Molisch's Test એ કાર્બોહાઈડ્રેટ $(II)$ માટેની સામાન્ય કસોટી છે.
$B$. Biuret Test નો ઉપયોગ પ્રોટીનમાં પેપ્ટાઈડ બંધની હાજરી શોધવા માટે થાય છે $(I)$.
$C$. Carbylamine Test એ પ્રાથમિક એમાઈન $(III)$ ની શોધ માટેની રાસાયણિક કસોટી છે.
$D$. Schiff's Test નો ઉપયોગ આલ્ડિહાઈડ $(IV)$ ની શોધ માટે થાય છે.
તેથી,સાચી જોડ $A-II, B-I, C-III, D-IV$ છે.

(A) બેનેડિક્ટનું દ્રાવણ રિડ્યુસિંગ શર્કરાને ઓળખવા માટે વપરાય છે. રિડ્યુસિંગ શર્કરામાં મુક્ત આલ્ડિહાઈડ અથવા કીટોન સમૂહ હોય છે જે $Cu^{2+}$ આયનોનું $Cu^+$ આયનોમાં રિડક્શન કરી શકે છે,જેનાથી $Cu_2O$ ના લાલ/નારંગી અવક્ષેપ મળે છે.
આપેલા સંયોજનોમાં:
$1$. ગ્લુકોઝ: રિડ્યુસિંગ શર્કરા (કસોટી આપે છે).
$2$. માલ્ટોઝ: રિડ્યુસિંગ શર્કરા (કસોટી આપે છે).
$3$. સુક્રોઝ: નોન-રિડ્યુસિંગ શર્કરા (કસોટી આપતું નથી).
$4$. રાઈબોઝ: રિડ્યુસિંગ શર્કરા (કસોટી આપે છે).
$5$. $2$-ડીઓક્સિરાઈબોઝ: રિડ્યુસિંગ શર્કરા (કસોટી આપે છે).
$6$. એમાયલોઝ: નોન-રિડ્યુસિંગ પોલીસેકેરાઈડ (કસોટી આપતું નથી).
$7$. લેક્ટોઝ: રિડ્યુસિંગ શર્કરા (કસોટી આપે છે).
તેથી,માત્ર $2$ સંયોજનો (સુક્રોઝ અને એમાયલોઝ) બેનેડિક્ટના દ્રાવણ સાથે નારંગી-લાલ અવક્ષેપ આપશે નહીં.

(C) ડેકાપેપ્ટાઈડનું આણ્વીય દળ $= 796 \ g/mol$.
ડેકાપેપ્ટાઈડમાં $10$ એમિનો એસિડ એકમો હોય છે,તેથી તેમાં $(10-1) = 9$ પેપ્ટાઈડ બંધ હોય છે.
સંપૂર્ણ જળવિભાજન પર,$9$ પાણીના અણુઓ ઉમેરવામાં આવે છે.
ઉમેરાયેલ પાણીનું કુલ વજન $= 9 \times 18 \ g/mol = 162 \ g/mol$.
જળવિભાજન નીપજોનું કુલ વજન $= 796 + 162 = 958 \ g$.
નીપજમાં ગ્લાયસીનનું કુલ વજન $= \frac{47.0}{100} \times 958 \ g = 450.26 \ g \approx 450 \ g$.
ગ્લાયસીનનું આણ્વીય દળ $= 75 \ g/mol$.
ગ્લાયસીન એકમોની સંખ્યા $= \frac{450 \ g}{75 \ g/mol} = 6$.

(B) $(1)$ $FALSE$: ગ્લુકોઝનું બ્રોમીન પાણી ($Br_2$ પાણી) વડે ઓક્સિડેશન કરવાથી ગ્લુકોનિક એસિડ મળે છે,ગ્લુટામિક એસિડ નહીં.
$(2)$ $TRUE$: $D-( )-$ગ્લુકોઝના બે છ-સભ્યવાળા ચક્રીય હેમિયાસીટલ સ્વરૂપો ($\alpha-D-$ગ્લુકોઝ અને $\beta-D-$ગ્લુકોઝ) $C_1$ કાર્બન પરના વિન્યાસમાં અલગ પડે છે અને તેને એનોમર્સ કહેવામાં આવે છે.
$(3)$ $TRUE$: સુક્રોઝના જળવિભાજનથી $D-( )-$ગ્લુકોઝ (ડેક્સ્ટ્રોરોટેટરી) અને $D-(-)-$ફ્રુક્ટોઝ (લિવોરોટેટરી) મળે છે.
$(4)$ $TRUE$: મોનોસેકેરાઇડ્સ એ સૌથી સરળ કાર્બોહાઇડ્રેટ્સ છે અને તેનું વધુ જળવિભાજન કરીને નાના પોલીહાઇડ્રોક્સી આલ્ડિહાઇડ અથવા કીટોન એકમો મેળવી શકાતા નથી.

(B) થાયરોક્સિનનું આણ્વીય સૂત્ર $C_{15}H_{11}O_4NI_4$ છે.
થાયરોક્સિનનું આણ્વીય દળ ગણો:
$C: 15 \times 12 = 180$
$H: 11 \times 1 = 11$
$O: 16 \times 4 = 64$
$N: 14 \times 1 = 14$
$I: 127 \times 4 = 508$
કુલ આણ્વીય દળ $= 180 + 11 + 64 + 14 + 508 = 777 \ g \ mol^{-1}$.
આયોડિનની ટકાવારી $= \frac{\text{આયોડિનનું દળ}}{\text{કુલ આણ્વીય દળ}} \times 100$
આયોડિનની ટકાવારી $= \frac{508}{777} \times 100 \approx 65.38 \%$.
નજીકનો પૂર્ણાંક $65$ છે.

(D) $1$. વિટામિન $B_6$ ને રાસાયણિક રીતે પાયરિડોક્સિન તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ સાચી જોડી છે.
$2$. $DNA$ ફિંગરપ્રિન્ટિંગ એ $DNA$ ના ચોક્કસ ભાગોમાં બેઝના ક્રમને ઓળખવાના સિદ્ધાંત પર આધારિત છે. આ સાચી જોડી છે.
$3$. એમિનો એસિડ તેમના આઈસોઈલેક્ટ્રિક પોઈન્ટ પર જલીય દ્રાવણમાં ઝ્વિટર આયન તરીકે અસ્તિત્વ ધરાવે છે,જ્યાં કાર્બોક્સિલ ગ્રુપ પ્રોટોન ગુમાવે છે અને એમિનો ગ્રુપ પ્રોટોન મેળવે છે. આ સાચી જોડી છે.
$4$. તેથી,આપેલી તમામ જોડીઓ સાચી હોવાથી,'બધી જોડી સાચી છે' તે વિકલ્પ સાચો છે.

(C) સેકરિન એ કૃત્રિમ ગળપણ આપનાર પદાર્થ છે જેનું રાસાયણિક સૂત્ર $C_7H_5NO_3S$ છે.
તેમાં કાર્બન $(C)$,હાઇડ્રોજન $(H)$,નાઇટ્રોજન $(N)$,ઓક્સિજન $(O)$ અને સલ્ફર $(S)$ હોય છે.
ફોસ્ફરસ $(P)$ તેની રચનામાં હાજર નથી.

(D) ગેલિક એસિડ એ વિવિધ વનસ્પતિઓમાં જોવા મળતું કુદરતી ફેનોલિક એસિડ છે. આપેલા વિકલ્પોમાંથી,$Indian \ gooseberry$ (જેને $Amla$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) એ ગેલિક એસિડનો સમૃદ્ધ સ્ત્રોત છે.

(A) $(1)$ ફ્લેક્સ છોડ: લિનન એ ફ્લેક્સ છોડ ($Linum$ $usitatissimum$) માંથી મેળવવામાં આવતું કુદરતી રેસા છે. આ રેસા ફ્લેક્સ છોડના થડમાંથી મેળવવામાં આવે છે અને તે તેમની મજબૂતી,ટકાઉપણું અને શ્વાસ લેવાની ક્ષમતા માટે જાણીતા છે. લિનન એ માનવો દ્વારા ઉપયોગમાં લેવાતા સૌથી જૂના કાપડના રેસામાંનું એક છે.
$(2)$ કપાસનો છોડ: કપાસના રેસા કપાસના છોડ $(Gossypium)$ માંથી આવે છે,ફ્લેક્સમાંથી નહીં. કપાસનો ઉપયોગ સુતરાઉ કાપડ જેવા કાપડ બનાવવા માટે વ્યાપકપણે થાય છે,પરંતુ તે લિનનથી અલગ સામગ્રી છે.
$(3)$ શેરડીનો છોડ: શેરડી અથવા વાંસ જેવો શેરડીનો છોડ લિનનનો સ્ત્રોત નથી. જોકે,વાંસના રેસાનો ઉપયોગ કેટલાક કિસ્સાઓમાં કાપડ બનાવવા માટે થાય છે,પરંતુ આ લિનનનો સ્ત્રોત નથી.
$(4)$ રબરનો છોડ: રબર રબરના ઝાડ ($Hevea$ $brasiliensis$) ના લેટેક્સમાંથી આવે છે અને તેનો ઉપયોગ રબરની વસ્તુઓ બનાવવા માટે થાય છે,લિનન કાપડ માટે નહીં.

(D) ટર્પીન્સ અસંતૃપ્ત હાઇડ્રોકાર્બન છે જે આઇસોપ્રીન એકમો $(C_5H_8)$ ની સંખ્યા દ્વારા વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
તેઓ આવશ્યક તેલોના મહત્વપૂર્ણ ઘટકો છે અને તેમાં દ્વિબંધ હોવાથી તેઓ અસંતૃપ્ત હોય છે.

(A) લાઈકોપીન,$\beta$-કેરોટીન અને લ્યુટીન એ કુદરતી કેરોટીનોઈડ્સ છે જેમને ટેટ્રાટર્પીન્સ તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે.
આ સંયોજનો આઠ આઈસોપ્રીન એકમોના બનેલા હોય છે.

(A) એબ્સિસિક એસિડ $(ABA)$ એ એક સેસ્ક્યુટરપેનોઇડ વનસ્પતિ અંતઃસ્ત્રાવ છે,જેનો અર્થ છે કે તે $3$ આઈસોપ્રીન એકમો ($C_5H_8$ એકમો) માંથી મેળવવામાં આવે છે.
તેથી,તેમાં $3$ આઈસોપ્રીન એકમો હોય છે.

(B) $(i)$ મોટાભાગના કુદરતી એમિનો એસિડ $L$-કોન્ફિગરેશન ધરાવે છે. આ વિધાન $True$ $(T)$ છે.
$(ii)$ $RNA$ માં $\beta-D$-રાઈબોઝ શર્કરા હોય છે. આ વિધાન $True$ $(T)$ છે.
$(iii)$ એમાયલોઝ એ સ્ટાર્ચનો પાણીમાં અદ્રાવ્ય ઘટક છે,જે $\alpha-D^+$-ગ્લુકોઝ એકમોનો બનેલો છે. આ વિધાન $True$ $(T)$ છે.
$(iv)$ તમામ મોનોસેકેરાઈડ્સ રિડ્યુસિંગ શર્કરા છે કારણ કે તેમાં મુક્ત આલ્ડિહાઈડ અથવા કીટોન સમૂહ હોય છે. તેથી,આ વિધાન $False$ $(F)$ છે.
આમ,સાચો ક્રમ $T, T, T, F$ છે.