The Pineal Gland Questions in Gujarati

(C) $MSH$ (મેલાનોસાઇટ સ્ટીમ્યુલેટિંગ હોર્મોન) મેલાનિનના ઉત્પાદનને ઉત્તેજિત કરીને ત્વચાને ઘાટી બનાવવાનું કાર્ય કરે છે. તેનાથી વિપરીત,મેલાટોનિન એ પિનિયલ ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવતું હોર્મોન છે જે ઘણા પૃષ્ઠવંશીઓમાં $MSH$ ના વિરોધી તરીકે કાર્ય કરે છે,જેના પરિણામે ત્વચાનો રંગ આછો થાય છે. મેલાટોનિનનો સ્ત્રાવ પ્રકાશની તીવ્રતા દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે; તે ઝાંખા પ્રકાશમાં વધે છે અને તેજસ્વી પ્રકાશમાં ઘટે છે.

(D) $\text{મેલાટોનિન}$ પિનિયલ ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે। તેનો સ્ત્રાવ પ્રકાશ-અંધારાના ચક્ર દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે, જેમાં અંધારાની સ્થિતિમાં તે વધુ પ્રમાણમાં સ્ત્રવિત થાય છે। તે મનુષ્યોમાં સર્કેડિયન લય (ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર) ને નિયંત્રિત કરવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે।

(A) પાઈનલ ગ્રંથિ એ મગજમાં આવેલી એક નાની અંતઃસ્ત્રાવી ગ્રંથિ છે.
તે ડાયેન્સફાલૉનના પૃષ્ઠ ભાગ (ખાસ કરીને એપિથેલેમસ) માંથી ઉદ્ભવે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $A$ છે.

(C) પિનિયલ બોડીને અગાઉ ત્રીજી આંખનું અવશેષી અંગ માનવામાં આવતું હતું. જોકે,આધુનિક વૈજ્ઞાનિક સંશોધનોએ પુષ્ટિ કરી છે કે તે એક અંતઃસ્ત્રાવી ગ્રંથિ છે જે મેલાટોનિન હોર્મોનનો સ્ત્રાવ કરે છે,જે શરીરના દૈનિક લય (circadian rhythm) નું નિયમન કરે છે.

(B) $Pineal$ (પિનિયલ) ગ્રંથિ એ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી એક નાની અંતઃસ્ત્રાવી ગ્રંથિ છે。
તે મેલાટોનિન નામના અંતઃસ્ત્રાવનો સ્ત્રાવ કરે છે, જે આપણા શરીરના $24$ કલાકના $(\text{દૈનિક})$ લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે。
વધુમાં, $Pineal$ ગ્રંથિ સેરોટોનિન અને એડ્રિનોગ્લોમેર્યુલોટ્રોપિનનો સ્ત્રાવ કરવા માટે પણ જાણીતી છે。
તેથી, સાચો વિકલ્પ $B$ છે。

(A) પાઈનિયલ ગ્રંથિ $Melatonin$ નામનું અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે.
$Melatonin$ આપણા શરીરના $24$ કલાકના $(diurnal)$ લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
તે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર,શરીરનું તાપમાન અને અન્ય શારીરિક પ્રક્રિયાઓના સામાન્ય લયને જાળવવામાં મદદ કરે છે.
તેથી,દૈનિક લય પાઈનિયલ ગ્રંથિ સાથે સંકળાયેલ છે.

(A) પિનિયલ ગ્રંથિ એ પૃષ્ઠવંશીઓના મગજમાં આવેલી એક નાની અંતઃસ્ત્રાવી ગ્રંથિ છે. માનવ અગ્રમસ્તિષ્કમાં,અંતઃમસ્તિષ્ક (diencephalon) થેલેમસ,હાયપોથેલેમસ અને એપિથેલેમસનું બનેલું છે. પિનિયલ ગ્રંથિ એપિથેલેમસ સાથે જોડાયેલી હોય છે,જે અંતઃમસ્તિષ્કની છત બનાવે છે. તેથી,પિનિયલ ગ્રંથિની આસપાસની રચના અંતઃમસ્તિષ્કની છત છે.

(C) "બ્રેઈન સેન્ડ" (જેને $corpora$ $arenacea$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) એ કેલ્શિયમયુક્ત રચનાઓ છે જે ઉંમર વધવાની સાથે પીનીયલ ગ્રંથિમાં જમા થાય છે. આ નિક્ષેપો મુખ્યત્વે કેલ્શિયમ ફોસ્ફેટ અને કેલ્શિયમ કાર્બોનેટના બનેલા હોય છે. તેથી, સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

$(A)$ પીનીયલોસાઈટ્સ એ પિનિયલ ગ્રંથિમાં જોવા મળતા મુખ્ય કોષો છે। આ કોષો મેલાટોનિન અંતઃસ્ત્રાવના સંશ્લેષણ અને સ્ત્રાવ માટે જવાબદાર છે, જે પૃષ્ઠવંશી પ્રાણીઓમાં દૈનિક લય (ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર) નું નિયમન કરે છે।

(C) $Pineal$ ગ્રંથિ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે.
તે $Melatonin$ નામનો અંતઃસ્ત્રાવ ઉત્પન્ન કરે છે.
$Melatonin$ આપણા શરીરના $24$ કલાકના $(\text{દૈનિક})$ લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે, જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન.
તેથી, સાચો વિકલ્પ $C$ છે.

(C) પિનિયલ ગ્રંથિ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે.
તે $Melatonin$ નામનો અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે,જે આપણા શરીરના $24$ કલાકના $(diurnal)$ લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
આ કાર્યને કારણે,તેને ઘણીવાર શરીરની 'જૈવિક ઘડિયાળ' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
તે ચેતાકીય સંકેતોને અંતઃસ્ત્રાવી સંકેતોમાં રૂપાંતરિત કરીને ન્યુરોસિક્રીટરી ટ્રાન્સડ્યુસર તરીકે પણ કાર્ય કરે છે.

(A) પિનિયલ ગ્રંથિ એ કરોડરજ્જુ ધરાવતા પ્રાણીઓના મગજમાં આવેલી એક નાની,પાઈનકોન આકારની અંતઃસ્ત્રાવી ગ્રંથિ છે. તે એપિથેલેમસમાંથી ઉતરી આવેલી છે,જે ડાયેન્સફાલોન (અગ્રમસ્તિષ્કનો ભાગ) ના પૃષ્ઠ વિસ્તારમાં આવેલું છે. તેથી,પિનિયલ ગ્રંથિ અગ્રમસ્તિષ્કના પૃષ્ઠ વિસ્તારમાંથી ઉત્પન્ન થાય છે.

(A) મેલાટોનીન એ $Pineal$ (પિનિયલ) ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવિત થતું અંતઃસ્ત્રાવ છે,જે અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે.
તે આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન.

(D) પિનિયલ ગ્રંથિ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે. તે મેલાટોનિન નામનો અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે. મેલાટોનિન આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયબદ્ધ ચક્ર,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ક્રિયા અને શરીરના તાપમાનના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે. તે ચયાપચય,રંજકદ્રવ્ય,રજોદર્શન ચક્ર અને આપણી રોગપ્રતિકારક ક્ષમતાને પણ અસર કરે છે. તેથી,તેને ઘણીવાર શરીરની 'જૈવિક ઘડિયાળ' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.

(A) પિનિયલ ગ્રંથિ એ મગજની મધ્યમાં,એપિથેલેમસની નજીક આવેલી એક નાની,શંકુ આકારની અંતઃસ્ત્રાવી ગ્રંથિ છે.
તે મેલેટોનિન નામના અંતઃસ્ત્રાવનો સ્ત્રાવ કરે છે,જે શરીરની દૈનિક લય (circadian rhythm) એટલે કે શરીરના આંતરિક $24$ કલાકના ઊંઘ-જાગવાના ચક્રને નિયંત્રિત કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે.
મેલેટોનિનનું ઉત્પાદન અંધારામાં ઉત્તેજિત થાય છે અને પ્રકાશ દ્વારા અવરોધાય છે,જે શરીરને ઊંઘ માટે તૈયાર કરવામાં મદદ કરે છે.

(C) ટ્રિપ્ટોફેન એક આવશ્યક એમિનો એસિડ છે જે ન્યુરોટ્રાન્સમીટર સેરોટોનિન અને અંતઃસ્ત્રાવ મેલાટોનિનના સંશ્લેષણ માટે પુરોગામી તરીકે કાર્ય કરે છે.
સેરોટોનિનનું સંશ્લેષણ ટ્રિપ્ટોફેનમાંથી $5-\text{હાઇડ્રોક્સિટ્રિપ્ટોફેન}$ મધ્યવર્તી દ્વારા થાય છે.
ત્યારબાદ પિનિયલ ગ્રંથિમાં સેરોટોનિનમાંથી મેલાટોનિનનું સંશ્લેષણ થાય છે.

(B) સાચો જવાબ છે.
$1$. મેલાટોનિન પિનિયલ ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે અને તે આપણા શરીરની $24$ કલાકની $(\text{દૈનિક})$ લય, જેમ કે ઊંઘ-જાગવાનું ચક્ર અને શરીરના તાપમાનના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
$2$. ઓક્સિટોસિન હાયપોથેલેમસ દ્વારા સંશ્લેષિત થાય છે અને પશ્ચ પિટ્યુટરી દ્વારા સંગ્રહિત/મુક્ત થાય છે. તે શરીરના સરળ સ્નાયુઓ પર કાર્ય કરે છે અને તેમના સંકોચનને ઉત્તેજિત કરે છે (દા.ત., બાળજન્મ દરમિયાન ગર્ભાશયનું સંકોચન અને સ્તન ગ્રંથિઓમાંથી દૂધનો સ્ત્રાવ).
$3$. પ્રોજેસ્ટેરોન કોર્પસ લ્યુટિયમ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે. તે ગર્ભાવસ્થાને ટેકો આપે છે અને સ્તન ગ્રંથિઓ પર કાર્ય કરીને આલ્વિઓલીના નિર્માણ અને દૂધના સ્ત્રાવને ઉત્તેજિત કરે છે.
$4$. એટ્રિયલ નેટ્રિયુરેટિક ફેક્ટર $(ANF)$ હૃદયની કર્ણકની દીવાલ દ્વારા રુધિરના વધતા પ્રવાહના પ્રતિભાવમાં સ્ત્રવિત થાય છે, જે રુધિરવાહિનીઓને પહોળી કરે છે અને બ્લડ પ્રેશર ઘટાડે છે.

(D) : મેલાટોનિન એ પૃષ્ઠવંશી પ્રાણીઓમાં પિનિયલ ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવિત થતો અંતઃસ્ત્રાવ છે.
મેલાટોનિનનો સ્ત્રાવ પર્યાવરણના પ્રકાશ-અંધકારના ચક્ર સાથે જોડાયેલો છે,જે રાત્રે સૌથી વધુ અને દિવસ દરમિયાન સૌથી ઓછો હોય છે.
આ અંતઃસ્ત્રાવ આપણા શરીરની $24$ કલાકની (દૈનિક) લયને નિયંત્રિત કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે,જેમાં ઊંઘ-જાગવાનું ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન સામેલ છે.
તે ચયાપચય,રંગદ્રવ્ય,માસિક ચક્ર અને આપણી રોગપ્રતિકારક શક્તિને પણ અસર કરે છે.

(B) વર્ણવેલ લક્ષણો પિનિયલ ગ્રંથિને અનુરૂપ છે:
$1$. સ્થાન: પિનિયલ ગ્રંથિ અગ્રમગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી છે.
$2$. કાર્ય: તે મેલાટોનિનનો સ્ત્રાવ કરે છે,જે આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર.
$3$. વધારાના કાર્યો: તે શરીરનું તાપમાન જાળવવામાં પણ મદદ કરે છે,ચયાપચય,રંજકદ્રવ્યતા અને માસિક ચક્રને પ્રભાવિત કરે છે,અને સંરક્ષણ ક્ષમતામાં વધારો કરે છે.
તેથી,સાચો વિકલ્પ $B$ છે.

(A) પાઈનિયલ ગ્રંથિ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે. તે $Melatonin$ (મેલાટોનિન) નામનું અંતઃસ્ત્રાવ ઉત્પન્ન કરે છે.
$Melatonin$ આપણા શરીરના $24$ કલાકના $(\text{દૈનિક})$ લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે, જેમ કે ઊંઘ-જાગવાનું ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન.
આ ઉપરાંત, $Melatonin$ ચયાપચય, રંજકદ્રવ્ય, માસિક ચક્ર અને આપણી સંરક્ષણ ક્ષમતાને પણ અસર કરે છે.

(D) આપણા શરીરનો $24$ કલાકનો લય,જેને સર્કેડિયન રિધમ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે,તેનું નિયમન મેલાટોનિન હોર્મોન દ્વારા થાય છે.
મેલાટોનિન પિનિયલ ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે,જે અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે.
તે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર,શરીરનું તાપમાન અને અન્ય શારીરિક પ્રક્રિયાઓ જે $24$ કલાકના ચક્રને અનુસરે છે,તેને જાળવવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે.

(D) પિનિયલ ગ્રંથિ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે.
તે મેલેટોનીન નામનું અંતઃસ્ત્રાવ ઉત્પન્ન કરે છે.
મેલેટોનીન આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
ઉદાહરણ તરીકે,તે ઊંઘ-જાગવાની ચક્રની સામાન્ય લય,શરીરનું તાપમાન જાળવવામાં મદદ કરે છે અને ચયાપચય,રંજકદ્રવ્ય,માસિક ચક્ર તેમજ આપણી રોગપ્રતિકારક ક્ષમતાને પણ અસર કરે છે.

(B) $1$. ઑક્સિટોસીન પશ્ચ પિટ્યુટરી ગ્રંથિ દ્વારા મુક્ત થાય છે,પરંતુ તેનું મુખ્ય કાર્ય ગર્ભાશયના સંકોચન અને દૂધના વહનને ઉત્તેજવાનું છે,સ્તનગ્રંથિની વૃદ્ધિ કરવાનું નથી (જે પ્રોલેક્ટીન દ્વારા થાય છે).
$2$. મેલેટોનીન પિનિયલ ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે અને તે આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયનું નિયમન કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે,જેમ કે ઊંઘવા-જાગવાની ક્રિયા અને શરીરનું તાપમાન. આ વિધાન સાચું છે.
$3$. પ્રોજેસ્ટેરોન કૉર્પસ લ્યુટીયમ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે અને તે ગર્ભાવસ્થાને જાળવી રાખે છે; તે મુખ્યત્વે સ્ત્રીના ગૌણ જાતીય અંગોની વૃદ્ધિને ઉત્તેજતું નથી (જે ઇસ્ટ્રોજનનું કાર્ય છે).
$4$. $ANF$ (એટ્રિયલ નેટ્રિયુરેટિક ફેક્ટર) હૃદયની કર્ણકની દીવાલ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે,ક્ષેપકની દીવાલ દ્વારા નહીં,અને તે વાસોડાયલેશન દ્વારા રુધિરદાબ ઘટાડે છે.

(B) પીનિયલ ગ્રંથિ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે અને તે $Melatonin$ (મેલાટોનિન) નામનું અંતઃસ્ત્રાવ ઉત્પન્ન કરે છે।
$Melatonin$ આપણા શરીરના $24$ કલાકના $(\text{દૈનિક})$ લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે, જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન।
કૃત્રિમ પ્રકાશનો સંપર્ક, ખાસ કરીને રાત્રે બ્લુ લાઈટ, કામના વધેલા કલાકો અને ઓછી ઊંઘ $Melatonin$ ના સ્ત્રાવને વિક્ષેપિત કરે છે, જેનાથી દૈનિક લય $(circadian rhythm)$ અને પીનિયલ ગ્રંથિની એકંદર પ્રવૃત્તિ પર અસર પડે છે।

(N/A) પીનિયલ ગ્રંથિ અગ્રમગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે.
તે મેલાટોનિન નામનો અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે.
મેલાટોનિન આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
તે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર (sleep-wake cycle) અને શરીરના તાપમાનના સામાન્ય લયને જાળવવામાં મદદ કરે છે.
વધુમાં,તે ચયાપચય,રંજકદ્રવ્યતા,માસિક ચક્ર તેમજ આપણી રોગપ્રતિકારક ક્ષમતાને પણ અસર કરે છે.

(A) જેટ લેગ એ શરીરની આંતરિક જૈવિક ઘડિયાળ,જેને સર્કડિયન રિધમ (દૈનિક લય) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે,તેમાં વિક્ષેપને કારણે થાય છે.
જ્યારે અનેક સમય ઝોન (time zones) ઓળંગીને મુસાફરી કરવામાં આવે છે,ત્યારે શરીર બાહ્ય પ્રકાશ-અંધકારના ચક્ર અને તેની આંતરિક લય વચ્ચે અસંતુલન અનુભવે છે,જે ઊંઘ-જાગવાની ચક્રને નિયંત્રિત કરે છે.
પીનિયલ ગ્રંથિ $Melatonin$ નામનું અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે,જે આ જૈવિક લયને નિયંત્રિત કરવા માટે જવાબદાર છે.
લાંબા અંતરની મુસાફરી દરમિયાન પ્રકાશના સંપર્કમાં આવતા ફેરફારો $Melatonin$ ના સ્ત્રાવને અસર કરે છે,જેના પરિણામે જેટ લેગના લક્ષણો જોવા મળે છે.

(A) $Melatonin$ (મેલાટોનિન) અંતઃસ્ત્રાવ પિનિયલ ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે. તે આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાનું ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન.

(D) પિનિયલ ગ્રંથિ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે અને મેલાટોનિન નામનો અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે.
મેલાટોનિન આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન.
આ ઉપરાંત,મેલાટોનિન ચયાપચય,રંજકદ્રવ્ય,માસિક ચક્ર અને આપણી રોગપ્રતિકારક શક્તિને પણ અસર કરે છે.

(D) પાઈનલ ગ્રંથિ બે મુખ્ય અંતઃસ્ત્રાવોનો સ્ત્રાવ કરે છે,જે મેલાટોનિન અને સેરોટોનિન છે.
$1$. મેલાટોનિન: તે દૈનિક ચક્ર (diurnal cycle) માં સ્ત્રવિત થાય છે ($24$ કલાકના સમયગાળા દરમિયાન તેની સાંદ્રતા બદલાય છે). દિવસના પ્રકાશ દરમિયાન તેનું પ્રમાણ ઓછું હોય છે અને અંધારામાં તેનું પ્રમાણ વધે છે.
$2$. સેરોટોનિન: તેનો સ્ત્રાવ પ્રકાશ દ્વારા પ્રેરિત થાય છે. તે વાસોકોન્સ્ટ્રિક્ટર (રુધિરવાહિનીઓને સંકોચનાર) તરીકે કાર્ય કરે છે અને બ્લડ પ્રેશરને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરે છે.

(A) પાઈનિયલ ગ્રંથિ મેલાટોનિન નામનું અંતઃસ્ત્રાવ ઉત્પન્ન કરે છે.
મેલાટોનિન આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
તે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરના તાપમાનની સામાન્ય લય જાળવવામાં મદદ કરે છે.
આ ઉપરાંત,મેલાટોનિન ચયાપચય,રંજકદ્રવ્ય,માસિક ચક્ર તેમજ આપણી સંરક્ષણ ક્ષમતાને પણ પ્રભાવિત કરે છે.

(D) પિનિયલ ગ્રંથિ એ સસ્તન પ્રાણીઓના મગજની મધ્યમાં આવેલી પેશીઓનો એક નાનો સમૂહ છે.
તે બે અંતઃસ્ત્રાવોનો સ્ત્રાવ કરે છે: $melatonin$ અને $serotonin$.
$Melatonin$ આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયનું નિયમન કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન.
આ ઉપરાંત,$melatonin$ ચયાપચય,રંજકદ્રવ્ય (pigmentation),માસિક ચક્ર અને આપણી રોગપ્રતિકારક શક્તિને અસર કરે છે.
તે જાતીય વર્તણૂક અને યુવાવસ્થા (puberty) શરૂ થવાના સમયનું પણ નિયમન કરે છે.
તેથી,આપેલા તમામ વિકલ્પો પિનિયલ ગ્રંથિ સાથે સંકળાયેલા કાર્યો છે.

(C) પિનિયલ ગ્રંથિ એ અગ્રમગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી એક નાની,ગોળાકાર અને લાલાશ પડતી રચના છે.
તે મેલેટોનિન નામનો અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે.
મેલેટોનિન આપણા શરીરની $24$ કલાકની (દૈનિક) લય,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન જાળવવામાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
પ્રકાશના સંપર્કથી મેલેટોનિનનું ઉત્પાદન ઘટે છે,જે સામાન્ય ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર જાળવવામાં મદદ કરે છે.

(C) $Pineal$ ગ્રંથિને અગાઉ અવશેષી અંગ માનવામાં આવતું હતું. જોકે,પાછળથી જાણવા મળ્યું કે તે એક સક્રિય અંતઃસ્ત્રાવી ગ્રંથિ છે જે $Melatonin$ ના સ્ત્રાવ માટે જવાબદાર છે. આ અંતઃસ્ત્રાવ આપણા શરીરના $24$ કલાકના (સર્કડિયન) લયને નિયંત્રિત કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન.

(D) પિનિયલ ગ્રંથિ એ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી અત્યંત રુધિરવાહિનીયુક્ત અંતઃસ્ત્રાવી ગ્રંથિ છે.
તે મેલાટોનિન હોર્મોનનો સ્ત્રાવ કરે છે,જે આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન.
મેલાટોનિન ચયાપચય,રંજકદ્રવ્ય,માસિક ચક્ર અને આપણી સંરક્ષણ ક્ષમતાને પણ અસર કરે છે.
તેને એન્ટિગોનાડિયલ હોર્મોન તરીકે ઓળખવામાં આવે છે કારણ કે તે બાળકોમાં જનનપિંડના વિકાસ અને જાતીય પરિપક્વતાને અવરોધે છે.
તેથી,'ઓછી રુધિરવાહિનીઓ ધરાવે છે' તે વિધાન ખોટું છે,કારણ કે પિનિયલ ગ્રંથિ વાસ્તવમાં અત્યંત રુધિરવાહિનીયુક્ત હોય છે.

(C) પિનિયલ ગ્રંથિ અગ્રમગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે.
તે મેલાટોનિન નામનો અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે.
મેલાટોનિન આપણા શરીરના $24$ કલાક (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ મહત્વનો ભાગ ભજવે છે.
તે ઊંઘ-જાગવાની ચક્રની સામાન્ય લય,શરીરનું તાપમાન જાળવવામાં મદદ કરે છે અને ચયાપચય,રંજકદ્રવ્ય,માસિક ચક્ર તેમજ આપણી રોગપ્રતિકારક ક્ષમતાને પણ અસર કરે છે.

(B) પિનિયલ ગ્રંથિ એ પૃષ્ઠવંશીઓના મગજમાં આવેલી એક નાની,પાઈનકોન આકારની અંતઃસ્ત્રાવી ગ્રંથિ છે. તે અગ્રમગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે. તે મેલાટોનિન નામનો અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે,જે આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લય,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન જાળવવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે.

(C) પિનિયલ ગ્રંથિ અગ્ર મગજની પૃષ્ઠ બાજુએ આવેલી હોય છે.
તે $Melatonin$ (મેલાટોનિન) નામનો અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે।
$Melatonin$ આપણા શરીરના $24$ કલાકના $(\text{દૈનિક})$ લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે, જેમ કે ઊંઘવા-જાગવાનું ચક્ર, શરીરનું તાપમાન અને ચયાપચયની ક્રિયાઓ।
તેથી, સાચો વિકલ્પ $C$ છે।

(B) પિનિયલ ગ્રંથિ મેલાટોનિન નામનો અંતઃસ્ત્રાવ મુક્ત કરે છે.
મેલાટોનિન આપણા શરીરની $24$ કલાકની (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
તે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરના તાપમાનની સામાન્ય લય જાળવવામાં મદદ કરે છે.
આ ઉપરાંત,મેલાટોનિન ચયાપચય,રંજકદ્રવ્ય,માસિક ચક્ર તેમજ આપણી રોગપ્રતિકારક શક્તિને પણ અસર કરે છે.

(B) મેલાટોનિન એ પીનિયલ ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવિત થતું અંતઃસ્ત્રાવ છે,જે મગજમાં આવેલી હોય છે.
તે $Tryptophan$ (ટ્રિપ્ટોફેન) એમિનો એસિડમાંથી સંશ્લેષિત થાય છે.
આ પ્રક્રિયામાં $Tryptophan$ નું રૂપાંતર $Serotonin$ (સેરોટોનિન) માં થાય છે,જે ત્યારબાદ એસિટિલેશન અને મિથિલેશનની પ્રક્રિયા દ્વારા $Melatonin$ (મેલાટોનિન) બનાવે છે.

(B) દૈનિક લય (જેને $circadian \text{ rhythm}$ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) એ સજીવોની શારીરિક પ્રક્રિયાઓમાં $24$ કલાકનું ચક્ર છે.
આ લય મુખ્યત્વે $Melatonin$ અંતઃસ્ત્રાવ દ્વારા નિયંત્રિત થાય છે, જે પિનિયલ ગ્રંથિ દ્વારા સ્ત્રવિત થાય છે.
$Melatonin$ નું સ્તર પ્રકાશ અને અંધકારના પ્રતિભાવમાં વધઘટ થાય છે, જે શરીરને તેની આંતરિક જૈવિક ઘડિયાળ જાળવવામાં મદદ કરે છે.

(C) - પિનિયલ.
પિનિયલ ગ્રંથિ મેલાટોનિન નામનો અંતઃસ્ત્રાવ સ્ત્રવિત કરે છે,જે એક એમાઈન અંતઃસ્ત્રાવ છે.
મેલાટોનિન આપણા શરીરના $24$ કલાકના (દૈનિક) લયના નિયમનમાં ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે,જેમ કે ઊંઘ-જાગવાની ચક્ર અને શરીરનું તાપમાન.