નીચેના વિધેયો માટે મધ્યકમાન પ્રમેય (Mean Value Theorem) ની લાગુ પડવાની શક્યતા તપાસો:
$(i)$ $f(x) = [x]$,$x \in [5, 9]$ માટે
$(ii)$ $f(x) = [x]$,$x \in [-2, 2]$ માટે
$(iii)$ $f(x) = x^{2} - 1$,$x \in [1, 2]$ માટે

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) મધ્યકમાન પ્રમેય મુજબ,જો વિધેય $f: [a, b] \rightarrow \mathbb{R}$ માટે:
a) $f$ એ $[a, b]$ પર સતત હોય
b) $f$ એ $(a, b)$ પર વિકલનીય હોય
તો,કોઈક $c \in (a, b)$ એવું મળે કે જેથી $f^{\prime}(c) = \frac{f(b) - f(a)}{b - a}$ થાય.
$(i)$ $f(x) = [x]$,$x \in [5, 9]$ માટે. મહત્તમ પૂર્ણાંક વિધેય $[x]$ એ પૂર્ણાંક બિંદુઓ આગળ સતત નથી. $[5, 9]$ માં પૂર્ણાંક સંખ્યાઓ હોવાથી,$f(x)$ એ $[5, 9]$ પર સતત નથી. તેથી,મધ્યકમાન પ્રમેય લાગુ પડતું નથી.
$(ii)$ $f(x) = [x]$,$x \in [-2, 2]$ માટે. $(i)$ ની જેમ જ,આ વિધેય પૂર્ણાંક બિંદુઓ આગળ સતત નથી. તેથી,મધ્યકમાન પ્રમેય લાગુ પડતું નથી.
$(iii)$ $f(x) = x^{2} - 1$,$x \in [1, 2]$ માટે. $f(x)$ એ બહુપદી વિધેય છે,જે $[1, 2]$ પર સતત છે અને $(1, 2)$ પર વિકલનીય છે. તેથી,મધ્યકમાન પ્રમેય લાગુ પડે છે.
અહીં $f^{\prime}(c) = \frac{f(2) - f(1)}{2 - 1} = \frac{3 - 0}{1} = 3$ થાય. $f^{\prime}(x) = 2x$ હોવાથી,$2c = 3$ મળે,એટલે કે $c = 1.5$. $1.5 \in (1, 2)$ હોવાથી,પ્રમેય સાચું ઠરે છે.

Explore More

Similar Questions

જો $a + b + c = 0$ હોય,તો સમીકરણ $3ax^2 + 2bx + c = 0$ ના અંતરાલ $(0, 1)$ માં કેટલા બીજ હોય?

ધારો કે $f$ એ બધા $x$ માટે વિકલનીય છે. જો $f(1) = -2$ અને $x \in [1, 6]$ માટે $f'(x) \geq 2$ હોય,તો:

જો રોલનું પ્રમેય વિધેય $f(x) = 2x^3 + ax^2 + bx$ માટે અંતરાલ $[-1, 1]$ માં બિંદુ $c = \frac{1}{2}$ આગળ લાગુ પડતું હોય,તો $2a + b$ ની કિંમત શોધો.

ધારો કે $f(x)$ એ $[0, 2]$ અંતરાલમાં મધ્યકમાન પ્રમેયની તમામ શરતોનું પાલન કરે છે. જો $f(0) = 0$ અને $[0, 2]$ માં તમામ $x$ માટે $|f'(x)| \le \frac{1}{2}$ હોય,તો:

Difficult
View Solution

અંતરાલ $[-2, 2]$ માં વક્ર $y = x^3$ ના બિંદુઓનો એબ્સિસિસા (x-યામ),જ્યાં સ્પર્શકનો ઢાળ મધ્યકમાન પ્રમેય (Mean Value Theorem) મુજબ અંતરાલ $[-2, 2]$ માટે છેદિકા રેખાના ઢાળ જેટલો હોય,તે શોધો:

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo