(N/A) કોન્ડોમ એ ગર્ભનિરોધક માટે વપરાતી અવરોધક પદ્ધતિનો એક પ્રકાર છે. તે પુરુષો અને સ્ત્રીઓ બંને માટે ઉપલબ્ધ છે.
$(i)$ કાર્યપદ્ધતિ: આ પદ્ધતિમાં,અવરોધકોની મદદથી અંડકોષ અને શુક્રકોષોને ભૌતિક રીતે મળતા અટકાવવામાં આવે છે.
(ii) ભૌતિક પદ્ધતિ: કોન્ડોમ એ પાતળા રબર અથવા લેટેક્સના આવરણમાંથી બનેલા અવરોધકો છે. પુરુષ કોન્ડોમનો ઉપયોગ શિશ્નને ઢાંકવા માટે થાય છે,જ્યારે સ્ત્રી કોન્ડોમનો ઉપયોગ સંભોગ પહેલાં યોનિમાર્ગ અને ગ્રીવાને ઢાંકવા માટે થાય છે,જેથી સ્ખલિત વીર્ય સ્ત્રીના પ્રજનન માર્ગમાં પ્રવેશતું નથી. આ ગર્ભધારણને અટકાવે છે.
(iii) ફાયદા: નિરોધ એ પુરુષ કોન્ડોમની એક લોકપ્રિય બ્રાન્ડ છે. તાજેતરના વર્ષોમાં કોન્ડોમના ઉપયોગમાં વધારો થયો છે કારણ કે તે વપરાશકર્તાને જાતીય સંક્રમિત ચેપ $(STIs)$ અને $AIDS$ થી બચાવે છે. તે જાતે જ પહેરી શકાય છે,જે વપરાશકર્તાને ગોપનીયતા આપે છે.
(iv) અન્ય અવરોધકો: ડાયાફ્રામ,સર્વાઇકલ કેપ્સ અને વોલ્ટ્સ પણ રબરના અવરોધકો છે જે સંભોગ દરમિયાન ગ્રીવાને ઢાંકવા માટે સ્ત્રીના પ્રજનન માર્ગમાં દાખલ કરવામાં આવે છે. તેઓ ગ્રીવા દ્વારા શુક્રકોષોના પ્રવેશને અવરોધીને ગર્ભધારણને અટકાવે છે અને તે ફરીથી વાપરી શકાય તેવા હોય છે.
$(v)$ રાસાયણિક પદ્ધતિ: શુક્રાણુનાશક ક્રીમ,જેલી અને ફીણનો ઉપયોગ ઘણીવાર આ અવરોધકો સાથે તેમની ગર્ભનિરોધક કાર્યક્ષમતા વધારવા માટે કરવામાં આવે છે.