સ્ક્રૂ ગેજના મુખ્ય સ્કેલનું લઘુત્તમ માપ (least count) $1\, mm$ છે. તારનો $5\,\mu m$ વ્યાસ માપવા માટે તેના વર્તુળાકાર સ્કેલ પર જરૂરી વિભાગોની ન્યૂનતમ સંખ્યા કેટલી છે?

એક પ્રયોગમાં,ખૂણાઓ માપવા માટે એવા સાધનનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે જેમાં મુખ્ય સ્કેલના $29$ વિભાગો વર્નિયર સ્કેલના $30$ વિભાગો સાથે બરાબર બંધ બેસે છે. જો મુખ્ય સ્કેલનો સૌથી નાનો વિભાગ અડધો અંશ $(=0.5^{\circ})$ હોય,તો સાધનનું લઘુત્તમ માપ (Least count) કેટલું હશે?

સ્ક્રૂ ગેજનો ઉપયોગ કરીને તારનો વ્યાસ શોધવાના પ્રયોગમાં,નીચે મુજબના અવલોકનો નોંધવામાં આવ્યા હતા:
$(a)$ સ્ક્રૂ એક સંપૂર્ણ પરિભ્રમણમાં મુખ્ય સ્કેલ પર $0.5\,mm$ ખસે છે.
$(b)$ વર્તુળાકાર સ્કેલ પરના કુલ વિભાગો $= 50$.
$(c)$ મુખ્ય સ્કેલનું વાંચન $2.5\,mm$ છે.
$(d)$ વર્તુળાકાર સ્કેલનો $45^{\text{મો}}$ વિભાગ પિચ લાઇન પર છે.
$(e)$ સાધનમાં $0.03\,mm$ ની ઋણ શૂન્ય ત્રુટિ છે.
તો તારનો વ્યાસ $...........\,mm$ છે.

એક સ્ટીલના દડાનો વ્યાસ વર્નિયર કેલિપર્સનો ઉપયોગ કરીને માપવામાં આવે છે,જેના મુખ્ય સ્કેલ $(MS)$ પર $0.1\,cm$ ના વિભાગો છે અને તેના વર્નિયર સ્કેલ $(VS)$ ના $10$ વિભાગો મુખ્ય સ્કેલના $9$ વિભાગો સાથે બંધ બેસે છે. દડા માટે આવા ત્રણ માપન નીચે મુજબ આપેલા છે:

અનુક્રમ નં.	$MS\;(cm)$	$VS$ વિભાગો
$(1)$	$0.5$	$8$
$(2)$	$0.5$	$4$
$(3)$	$0.5$	$6$

જો શૂન્ય ત્રુટિ $-0.03\,cm$ હોય,તો સરેરાશ સુધારેલ વ્યાસ ........... $cm$ છે.

જો વર્નિયર કેલિપર્સમાં $10 \,VSD$ એ $8 \,MSD$ સાથે બંધબેસતું હોય,તો વર્નિયર કેલિપરનું લઘુત્તમ માપ (Least Count) ............ $m$ છે [$1 \,MSD = 1 \,mm$ આપેલ છે].

વર્નિયર કેલિપર્સની મદદથી એક ગોળાકાર પદાર્થનો વ્યાસ માપવામાં આવે છે. ધારો કે તેના $10$ વર્નિયર સ્કેલ વિભાગો $(V.S.D.)$ તેના $9$ મુખ્ય સ્કેલ વિભાગો $(M.S.D.)$ ની બરાબર છે. $M.S.$ પરનો લઘુત્તમ વિભાગ $0.1 \ cm$ છે અને જ્યારે વર્નિયર કેલિપર્સના જડબા બંધ હોય ત્યારે $V.S.$ નો શૂન્ય $x=0.1 \ cm$ પર છે. જો વ્યાસ માટે મુખ્ય સ્કેલનું વાંચન $M=5 \ cm$ હોય અને સંપાત થતા વર્નિયર વિભાગની સંખ્યા $8$ હોય,તો શૂન્ય ભૂલ સુધારણા પછી માપેલ વ્યાસ કેટલો હશે ($cm$ માં)?