સીધા લાંબા વિદ્યુતપ્રવાહ ધારિત તારને કારણે ઉદ્ભવતા ચુંબકીય ક્ષેત્રને સમજાવતો પ્રયોગ સમજાવો.

(N/A) આ પ્રયોગમાં એક લાંબો,સીધો વિદ્યુતપ્રવાહ ધારિત તાર કાગળના સમતલને લંબ રૂપે રાખવામાં આવે છે. ચુંબકીય ક્ષેત્રને દર્શાવવા માટે તારની આસપાસ નાની ચુંબકીય હોકાયંત્રની સોયની એક રીંગ મૂકવામાં આવે છે.
$(a)$ જ્યારે વિદ્યુતપ્રવાહ કાગળના સમતલમાંથી બહારની તરફ વહે છે (જેને ટપકા દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે),ત્યારે હોકાયંત્રની સોય ઘડિયાળના કાંટાની વિરુદ્ધ દિશામાં ગોઠવાય છે.
$(b)$ જ્યારે વિદ્યુતપ્રવાહ કાગળના સમતલમાં અંદરની તરફ વહે છે (જેને ચોકડી દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે),ત્યારે હોકાયંત્રની સોય ઘડિયાળના કાંટાની દિશામાં ગોઠવાય છે.
$(c)$ જો તારની આસપાસ કાગળ પર લોખંડનો ભૂકો ભભરાવવામાં આવે,તો તે સમકેન્દ્રી વર્તુળોમાં ગોઠવાય છે,જે ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓ દર્શાવે છે.
સોયના ઘાટા છેડા ઉત્તર ધ્રુવ દર્શાવે છે. પૃથ્વીના ચુંબકીય ક્ષેત્રની અસરને અવગણવામાં આવે છે. આ પ્રયોગ સાબિત કરે છે કે જ્યારે વાહક તારમાંથી વિદ્યુતપ્રવાહ પસાર થાય છે,ત્યારે તેની આસપાસ ચુંબકીય ક્ષેત્ર ઉત્પન્ન થાય છે,જે જમણા હાથના અંગૂઠાના નિયમનું પાલન કરે છે.