સહજીવન (Mutualism) વિશે વિગતવાર વર્ણન કરો.

(N/A) સહજીવન એ એવી આંતરક્રિયા છે જે બંને આંતરક્રિયા કરતી જાતિઓને લાભ આપે છે.
- લાઈકેન્સ: ફૂગ અને પ્રકાશસંશ્લેષણ કરતી લીલ અથવા સાયનોબેક્ટેરિયા વચ્ચેનો સહજીવન સંબંધ.
- માયકોરાઈઝા: ફૂગ અને ઉચ્ચ કક્ષાની વનસ્પતિઓના મૂળ વચ્ચેનો સહજીવન સંબંધ. ફૂગ જમીનમાંથી આવશ્યક પોષક તત્વોનું શોષણ કરે છે અને બદલામાં વનસ્પતિ ફૂગને ઉર્જા આપતા કાર્બોદિતો પૂરા પાડે છે.
- વનસ્પતિ-પ્રાણી આંતરક્રિયા: આ સહજીવનનું સૌથી અદભૂત અને ઉત્ક્રાંતિની દ્રષ્ટિએ રસપ્રદ ઉદાહરણ છે. વનસ્પતિઓને પરાગનયન અને બીજના વિકિરણ માટે પ્રાણીઓની જરૂર હોય છે.
- પ્રાણીઓને તેમની સેવાઓના બદલામાં પરાગરજ,મધુરસ,રસ,ફળો અને બીજ સ્વરૂપે પુરસ્કાર મળે છે.
- અંજીરના વૃક્ષની ઘણી જાતિઓમાં,પરાગનયન કરતી ભમરીની ચોક્કસ જાતિ સાથે ગાઢ એક-એક સંબંધ હોય છે.
- અંજીરની જાતિનું પરાગનયન ફક્ત તેની ભાગીદાર ભમરી દ્વારા જ થાય છે,અન્ય કોઈ જાતિ દ્વારા નહીં.
- માદા ભમરી ફળનો ઉપયોગ માત્ર ઈંડા મૂકવાના સ્થળ તરીકે જ નહીં,પરંતુ ફળની અંદર વિકસતા બીજનો ઉપયોગ તેના ડિંભ (larvae) ના પોષણ માટે પણ કરે છે.
- ભમરી ઈંડા મૂકવા માટે યોગ્ય સ્થળ શોધતી વખતે અંજીરના પુષ્પવિન્યાસનું પરાગનયન કરે છે.
અંજીરના વૃક્ષ અને ભમરી વચ્ચેનો સહજીવન સંબંધ: $(a)$ અંજીરના પુષ્પનું ભમરી દ્વારા પરાગનયન $(b)$ ભમરી અંજીરના ફળમાં ઈંડા મૂકે છે.