ભૂસ્થિર ઉપગ્રહ (geostationary satellite) એટલે શું? ભૂસ્થિર ઉપગ્રહનો કક્ષાનો આવર્તકાળ કેટલો હોય છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ભૂસ્થિર ઉપગ્રહ એ પૃથ્વીનો એવો ઉપગ્રહ છે જેનો કક્ષાનો આવર્તકાળ $24$ કલાક હોય છે,જે પૃથ્વીના પોતાની ધરી પરના પરિભ્રમણના સમયગાળા જેટલો જ છે. પૃથ્વી પરથી જોતા તે સ્થિર દેખાય છે અને તે પૃથ્વીની આસપાસ વિષુવવૃત્તીય સમતલમાં પશ્ચિમથી પૂર્વ દિશામાં પરિભ્રમણ કરે છે.
આ માટે,ઉપગ્રહને પૃથ્વીની સપાટીથી યોગ્ય ઊંચાઈ $(h)$ પર મૂકવામાં આવે છે.
જો $m$ દળનો ઉપગ્રહ પૃથ્વીના કેન્દ્રથી $r = R_{E} + h$ અંતરે પરિભ્રમણ કરતો હોય,તો પૃથ્વીની સપાટીથી ઊંચાઈ $h$ નીચે મુજબના સૂત્ર દ્વારા મળે છે:
$h = \left( \frac{GM_{E} T^{2}}{4 \pi^{2}} \right)^{\frac{1}{3}} - R_{E}$
ભૂસ્થિર ઉપગ્રહ માટે,આવર્તકાળ $T = 24$ કલાક છે. આ કિંમત મૂકતા:
$h \approx 35,800 \text{ km}$
આ પ્રકારના ઉપગ્રહનો ઉપયોગ ટેલિકોમ્યુનિકેશન માટે વ્યાપકપણે થાય છે.

Explore More

Similar Questions

એક ગ્રહ કે જેનો ચંદ્ર છે,જેનો સમયગાળો $T$ અને કક્ષીય ત્રિજ્યા $R$ છે,તે ગ્રહનું દળ કેવી રીતે લખી શકાય?

$m$ અને $9m$ દળ ધરાવતા બે ઉપગ્રહો $R$ ત્રિજ્યાની કક્ષામાં એક ગ્રહની આસપાસ ભ્રમણ કરી રહ્યા છે. તેમના પરિભ્રમણ સમયગાળાનો ગુણોત્તર કેટલો હશે?

પૃથ્વીની સપાટીની ખૂબ નજીક રહેલા કૃત્રિમ ઉપગ્રહની કક્ષીય ઝડપ $V_o$ છે. તો પૃથ્વીની ત્રિજ્યા કરતાં ત્રણ ગણી ઊંચાઈએ રહેલા બીજા કૃત્રિમ ઉપગ્રહની કક્ષીય ઝડપ કેટલી હશે ($,V_o$ માં)?

બે ઉપગ્રહો $A$ અને $B$ પૃથ્વીની આસપાસ એક જ કક્ષામાં ફરે છે. $A$ નું દળ $B$ ના દળ કરતાં બમણું છે. કઈ ભૌતિક રાશિ બંને ઉપગ્રહો માટે સમાન હશે?

બે ઉપગ્રહોને એકસાથે $R$ અને $4R$ ત્રિજ્યાની કક્ષાઓમાં છોડવામાં આવે છે. એક ક્ષણે બંને ઉપગ્રહો એક જ ત્રિજ્યા રેખા પર છે. કેટલા સમય પછી તેમની વચ્ચેનું અંતર મહત્તમ હશે? (પૃથ્વીનું દળ = $M_e$). ધારો કે પરિભ્રમણની દિશા સમાન છે.

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo